Informatienota Stand van zaken Integrale aanpak Deest
Tekst van het document
Openbaar
Zaaknummer: 53408
Informatienota voor de Gemeenteraad Onderwerp: Stand van zaken Integrale Aanpak Deest Kernboodschap In december 2020 heeft de raad de Integrale aanpak Deest ‘Samen aan de slag in Deest’ vastgesteld. Hierin werken we samen met inwoners en partners aan een aantrekkelijke duurzame woon- en leefomgeving in Deest. De beschreven aanpak geeft een visie op Deest weer, met korte en lange termijn acties. Deze informatienota informeert u over de stand van zaken in de uitvoering hiervan. Eerdere besluiten Datum 10 november 2020 13 april 2021 27 januari 2022
Korte omschrijving eerder genomen besluit (vermeld zo mogelijk het zaaknummer/documentnummer) Integrale aanpak Deest (53408) Investeringsbudget Integrale aanpak Deest (2478) Gebieds- en ontwikkelvisie Deest Zuid (3295)
Toelichting/ samenvatting Er is de afgelopen twee jaar ontzettend veel gebeurd in Deest. Op verschillende manieren en in verschillende projecten is er samen met inwoners en partners in Deest gewerkt aan het verbeteren van de leef- en woonomgeving. Denk bijvoorbeeld aan de verschillende groenacties, de pluktuintjes en het planten van bomen waardoor Deest wat groener en duurzamer is geworden. De gebiedsvisie die is opgesteld voor Deest Zuid en waarbij nu hard gewerkt wordt aan de realisatie daarvan. Het dorpshart, het Trefpuntplein, waar samen met inwoners is gewerkt aan een nieuwe uitstraling van het plein dat in maart 2023 gerealiseerd wordt. De wijk Wilgenland waar Woonwaarts de huizen heeft opgeknapt en waar een groep inwoners samen met de gemeente heeft meegedacht in het maken van een nieuw ontwerp voor de openbare ruimte zodat ook deze wat aantrekkelijker en duurzamer wordt. Het onderzoeken van duurzame alternatieven voor aardgas, het werken aan bewustwording en draagvlak voor de warmtetransitie en het plannen van acties om Deest aardgasvrij-ready te maken samen met het Transitieteam Duurzame Warmte Deest. En de Vriezeweg en de Rondweg zijn aangepakt. De Rondweg is in april 2022 afgerond. De Vriezeweg is in eerste instantie binnen de bebouwde kom op verkeersveiligheid aangepakt waarbij de weg plaatselijk is versmald, verkeersplateaus en groenvakken zijn aangelegd.
Als de nieuwe woonwijk Deest Zuid is gerealiseerd, kunnen we ook de Vriezeweg buiten de bebouwde kom aanpakken, waardoor deze weg de groene, duurzame, aantrekkelijke uitstraling krijgt die inwoners graag wensen. Dit alles hebben we in samenwerking opgepakt vanuit het kernteam met een afvaardiging vanuit de verschillende teams, inwoners en partners. Daarbij hebben we erna gestreefd om zoveel mogelijk integraal en opgavegericht te werken: we kijken wat er mogelijk is en we geven nieuwe ideeën en initiatieven vanuit de samenleving de ruimte. Dit heeft tot een positief resultaat geleid. Ook qua imago en bewonersbetrokkenheid wat ook een wens was vanuit de inwoners. Steeds meer mensen dragen hun steentje bij en Deest is op verschillende manieren op de kaart gezet. Denk
Pagina 1 van 8
Openbaar
Zaaknummer: 53408
bijvoorbeeld aan de TV opname vanuit Omroep Gelderland voor ‘Groenste straat’ in Gelderland en RN7 ten aanzien van de Duurzaamheidsbus en Duurzaam Warmte Deest. Gewenst resultaat Met de INTEGRALE AANPAK willen we het wonen in Deest toekomstbestendig maken, met een passende, duurzame woonvoorraad en een aantrekkelijke woon- en leefomgeving voor inwoners. Ook in relatie tot de leefomgeving is de ambitie om dit zo duurzaam mogelijk vorm te geven. Dit betekent o.a. vergroenen waar het kan en een klimaatbestendige omgeving met aandacht en ruimte voor water realiseren. Proces In 2019 is er door Woonwaarts een uitgebreid visietraject met de inwoners van Deest doorlopen. Op basis van deze dorpsvisie hebben we samen met de medewerkers van de gemeente het integraal plan van aanpak opgesteld. Hieronder vindt u een korte samenvatting van de stand van zaken in de verschillende deelprojecten. Ook bij de nadere uitwerking van de deelprojecten en vaak ook bij de uitvoering hiervan zijn inwoners en partners betrokken. Dit lichten we toe per deelproject. Activiteiten A.
WONEN
1.
Eén ontwikkelingsvisie voor De Gaarden Fase 2 met omliggende percelen voor gefaseerde ontwikkeling.
2.
Openbare ruimte in Wilgenland is aantrekkelijker, vergroend en klimaatadaptief.
Tijds pad
Stand van zaken
eind 2022
In 2021 is het participatieproces met inwoners, partners en grondeigenaren doorlopen om samen met hen een gebiedsvisie en ontwikkelvisie op te stellen. Hier zijn ruim 100 inwoners en partners bij betrokken geweest (ondanks de coronaperiode) . Begin 2022 is de gebieds- en ontwikkelvisie voor Deest Zuid door de raad vastgesteld. Daarna zijn we met de uitvoering van deze ontwikkelvisie aan de slag gegaan met als eerste stap de grondverwerving. Er is begin 2022 een Voorkeursrecht gevestigd op de aan te kopen gronden. De onderhandelingen hierin lopen nog. Naar verwachting is begin 2023 de GREXX klaar en ontvangt de raad een voorstel voor financiering. We hebben ook een subsidiebijdrage van € 50.000 bij Provincie Gelderland aangevraagd voor de inhuur van externe expertise voor het versneld uitwerken van het ontwikkelproces.
eind 2022
Vervolg: Benoemde activiteit is gereed. Het krijgt wel een vervolg in verband met realisatie van de visie. Naar verwachting is het Masterplan, met uitgangspunten voor het stedenbouwkundig kader, in het voorjaar 2023 gereed. Hier worden ook inwoners weer bij betrokken. Naar verwachting kunnen we in 2025 starten met de realisatie van de bouw. In 2021 zijn wij gestart met de voorbereidingen om tot een Definitief Ontwerp van de openbare ruimte te komen. In het begin waren een aantal straten niet direct aangehaakt waardoor er een paar aanvullende sessies zijn georganiseerd. Uiteindelijk hebben 13 inwoners en partners meegedacht. We proberen samen met Woonwaarts een gevel tot gevel aanpak te realiseren. Hierbij is
Pagina 2 van 8
Openbaar
Zaaknummer: 53408 ook gekeken naar de mogelijkheden om voortuinruimte te benutten voor een optimalisatie in ruimtegebruik. Het Definitief Ontwerp is eind 2022 gereed en er is een variantenstudie uitgevoerd met een raming van de kosten per scenario. Deze wordt begin 2023 aan u voorgelegd. We onderzoeken nog of we subsidie vanuit DPRA, regioproces RAS, kunnen ontvangen. Woonwaarts startte in september 2021 met het opknappen van 113 huurwoningen in Wilgenland. In september 2022 is de renovatie afgerond en zijn alle huurwoningen aangepakt. Dit proces is feestelijk afgerond met de buurt. Vervolg: Benoemde activiteit is nog niet gereed. Het Definitief Ontwerp is naar verwachting in eind 2022 klaar. Er wordt begin 2023 een voorstel aan de raad voorgelegd voor financiering ervan. De raad krijgt verschillende kwaliteitsniveaus met bijbehorende kosten voorgelegd waaruit ze een keuze kunnen maken. Als de raad instemt met de financiering kunnen we starten met de bestekvoorbereiding aanvullende milieukundige onderzoeken en aanbestedingsprocedure. Naar verwachting kunnen we eind 2023/ begin 2024 starten met de realisatie ervan.
B. LEEFKLIMAAT 3. Het dorpshart is verfraaid, vergroend en klimaatadaptief.
eind 2021
In 2021 is er een schetsontwerp gemaakt met de projectgroep ’t Trefpuntplein. Niet alles van dit ontwerp kon binnen het beschikbaar budget gerealiseerd worden. Daarom zijn er extra avonden georganiseerd om samen tot een besluit te komen. Er is ook geprobeerd om subsidie te verkrijgen. O.a. via de Groene Icoonsubsidie van de provincie. Dit is niet gelukt. Uiteindelijk is het wel gelukt om € 104.975 subsidie van de Provincie Gelderland te krijgen voor hittestressmaatregelen. De hoogte van het uiteindelijke subsidiebedrag is afhankelijk van de gerealiseerde doelstelling in hittestressmaatregelen. Door een langere voorbereidingstijd die nodig was voor het participatieproces en de subsidieaanvraag heeft de uitvoering vertraging opgelopen. Wij streven erna om de verfraaiing van het Trefpuntplein in het voorjaar 2023 te realiseren.
4.
Wilgenland is versterkt met de aanpak: Achter de voordeur.
najaar 2020/ 2021
Vervolg: Benoemde activiteit is daarmee in het voorjaar 2023 gereed. Het resultaat is een toekomstbestendig plein met een nieuw aanzicht met ruimte voor ontmoeting, evenementen, groen, hittestressmaatrelen en parkeervoorzieningen. Woonwaarts en Meervoormekaar voeren tijdens de renovatie van de woningen dit project uit d.m.v. het afleggen van huisbezoeken. De gemeente levert hierin een bijdrage door nauw samen te werken als er hulp nodig is. Bijvoorbeeld vanuit het sociaal team. Naast het inventariseren van de hulpvraag wordt ook gekeken of inwoners een actieve bijdrage in de buurt kunnen en willen leveren. De huisbezoeken lopen nog. Ongeveer de helft van de bewoners van Wilgenland is bezocht en deze bezoeken worden
Pagina 3 van 8
Openbaar
Zaaknummer: 53408 over het algemeen positief ontvangen. Begin 2023 worden de opbrengsten van de huisbezoeken in kaart gebracht. Vervolg: Benoemde activiteit loopt en is naar verwachting begin 2023 gereed.
C.
DUURZAAMHEID
5.
De benoemde elementen in dit plan van aanpak zijn zo duurzaam mogelijk uitgevoerd en er ligt een concreet plan Duurzame Warmte Deest.
eind 2021
In alle stappen die we in Deest zetten, hebben we oog en aandacht voor Duurzaamheid. Met betrekking tot Duurzame Warmte Deest zijn we gestart met een onderzoek naar warmte uit de keramische industrie in Deest en een eerste verkenning naar de mogelijkheden van een warmtenet. Vervolgens is er een opdracht verstrekt aan Nevision/ Buurtwarmte om samen met inwoners te onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om aardgasvrij te worden (ook om draagvlak hiervoor te creëren). Ondanks het feit dat dit traject in de coronatijd plaatsvond, is het gelukt om een startbijeenkomst te organiseren en een transitieteam op te richten. Het transitieteam kwam geregeld bij elkaar en vergeleek de aardgasvrije scenario’s met elkaar. Verder is onder de inwoners van Deest een enquête gehouden, waaraan 124 inwoners deelnamen (respons van 14%). Woonwaarts is ook aangehaakt: dit resulteerde erin dat de woningen in Wilgenland aardgasvrij-ready worden opgeleverd. Omdat de leden van het transitieteam veel kansen zagen in een waterstofoplossing, is aan RHDHV de opdracht verleend voor een quickscan waterstof. Hieruit bleek dat dit op korte termijn geen realistisch scenario is. Eind 2021 werd een beslisnota ‘Voortgangsrapportage Deest’ aan het college aangeboden, waarin de focus ligt op aardgasvrij-ready.
In het voorjaar 2022 is in het kader van de subsidieregeling Wijk van de Toekomst van de provincie Gelderland de opdracht verleend aan Spectrum om te werken aan het draagvlak en bewustwording van de warmtetransitie in Deest. In de zomer van 2022 organiseerde Spectrum in Deest vier ontmoetingsmomenten met hun buurtbus op ’t Trefpuntplein. Energiecoaches gaven hier informatie en tips in duurzaamheidsmaatregelen. Ook kregen geïnteresseerden kleine energiebesparende materialen om de eerste stappen in verduurzaming te zetten. RN7 maakte er een mooi nieuwsitem van dat zij uitzonden op tv. We zien dat steeds meer Deestenaren bezig met duurzaamheid. Ze zijn aan het isoleren of hebben zonnepanelen liggen. Sommige inwoners kwamen bij de Energiebus om hun verbouwingsplannen nog eens te checken bij de adviseur van het Energieloket. In het najaar van 2022 zijn in gezamenlijkheid met het transitieteam nieuwe acties gepland, die als doel hebben om meer woningen in Deest aardgasvrij-ready te maken. Zo wordt er in februari 2023 een Energiemarkt in ’t Trefpunt georganiseerd. Vervolg: Het college besloot uitvoering te geven aan het vervolgtraject, zoals aanbevolen in de Rapportage Fase 1 Duurzame Warmte
Pagina 4 van 8
Openbaar
Zaaknummer: 53408 Deest’. Tijdens het proces in Deest is gebleken dat het waarschijnlijk moeilijk is om nu al een keuze te maken voor een haalbaar aardgasvrij scenario. Er is hiervoor nog onvoldoende kennis en draagvlak binnen Deest. Wel is uit de enquête gebleken dat er voor een aantal eerste stappen draagvlak lijkt te zijn. Met die kennis en de voorselectie van de scenario’s is er een Meertrapscenario opgesteld. Dit scenario bestaat uit de volgende stappen: 1. Energie Besparen - Isoleren 2. Energie Opwekken – Zonnepalen (PV&PVT) met hybride warmtepomp 3. Aardgasvrij - bijvoorbeeld met een collectief warmtenet met ondergrondse warmte/koude opslag, individuele allelectric oplossingen of een H2 netwerk met H2-ketels.
6.
Onze ambitie in vergroenen, minder verharding en het creëren van een klimaat adaptieve omgeving met ruimte voor water zijn in een voorstel aangescherpt.
zomer 2021
Dit meertrapscenario geeft Deest de tijd om in een rustig tempo richting aardgasvrij te groeien. De eerste 2 stappen kunnen de komende 6 – 8 jaar individueel worden genomen. Het idee is om de daaropvolgende periode van 8-15 jaar tot een aardgasvrije oplossing te komen. Deze wijze levert tijdwinst op voor de keuze van het scenario in stap 3. Daarbij wordt rekening gehouden met de technische ontwikkelingen, energieprijsontwikkeling maar zeker ook met de snelheid waarmee de stappen 1 en 2 doorlopen worden. Als onderdeel van de onderzoeken voor de nieuwe wijk Deest Zuid wordt door stakeholders bekeken welke aardgasvrije opties mogelijk zijn. In 2021 is er samen met inwoners en partners een plan opgesteld om 8 locaties aan te pakken. Vanuit de begroting is hier extra geld voor beschikbaar gesteld. O.a. voor extra investering in verfraaiing van het dorpshart, meer biodiversiteit en bomen en een bijdrage aan het maatschappelijk initiatief waar o.a. gewerkt wordt aan pluktuintjes, voedselbos en mogelijk een beweegroute. Op 23 locaties is de beplanting al verfraaid in samenwerking met de uitvoering van het groenbeleidsplan. Zo zijn er op verschillende plekken bloeiende sierheesters en inheemse struiken geplant. Ook zijn er rozenstruiken langs de ingangen van Deest gezet en er is gestart met ecologisch bermbeheer.
Gewenste verfraaiingen van twee locaties, zoals Schoolomgeving en parkeerplaats bij het Voetbalveld, zijn wat moeilijker te realiseren omdat dit samenhangt met ontwikkelplannen op de langere termijn. Zodra hier mogelijkheden zijn, gaan we ermee aan de slag. Ook hebben we geïnvesteerd in extra bomen in Deest. Dit was een grote wens van de inwoners die graag meer bomen zien. In december 2022 worden er 21 bomen gepland. De locaties zijn in overleg met stichting Goeie Gronde bepaald die dit weer hebben afgestemd met de eventuele omwonenden. Inwoners gaven ook aan dat zij graag de entree van Deest verfraaid zien. Dit doen we door het verder te vergroenen en door een groen kunstwerk bij de entree van Deest te plaatsen. We hebben aan inwoners gevraagd wat hun ideeën hierin zijn.
Pagina 5 van 8
Openbaar
Zaaknummer: 53408 Hiermee gaan we aan de slag zodat ook de entree een uitnodigende sfeer krijgt. Met daarbij een groen kunstwerk dat past bij het karakter van Deest. Een werkgroep van enthousiaste Deestenaren is de afgelopen periode aan de slag gegaan met plannen voor verschillende pluktuintjes en een voedselbos. De werkgroep wil Deest een meer aantrekkelijke, groene uitstraling geven, waarbij er ook aantrekkelijke sociale plekken ontstaan. Er zijn 3 initiatieven in aanbouw. Er komt een kruidenpluktuintje aan de Teijssenstraat, vlakbij het appartementencomplex. Bij de Grotestraat wordt er gewerkt aan een kruidenpluktuintje op een stukje grond van Woonwaarts. En er is een start gemaakt met het voedselbos bij ’t Zeeltje. Stap voor stap wordt er zo gewerkt aan de realisatie van het groter plan. Om ook de inwoners zelf te stimuleren aan de slag te gaan met hun eigen omgeving hebben we 2 groenacties georganiseerd. Eén in het voorjaar en één in het najaar. In het voorjaar hebben ruim 145 Deestenaren hun voortuin of woonomgeving vergroend met een boom, geveltuintje, insectenhotel of boomspiegel. Concreet zijn er 116 insectenhotels geplaatst, 99 bomen geplant 29 geveltuintje aangelegd en 11 boomspiegels ingeplant.
In het najaar hebben we ons gericht op het stimuleren en faciliteren van de biodiversiteit met 30 vogelnestkastjes, 10 vleermuiskasten, 10 regentonnen, 10 afkoppelstukken en 43 bloembollenpakketten. Ook zijn er 82 vouchers uitgedeeld waarmee mensen deze producten zelf met korting konden aanschaffen bij de lokale winkeliers. In totaal hebben 190 mensen interesse getoond. Om de plannen te kunnen realiseren, hebben we de Groene Icoonsubsidie bij de provincie aangevraagd. Deze is helaas niet toegekend. Dit betekent dat we nu telkens kijken wat er kan binnen de beperkte financiële mogelijkheden. Gelukkig is het maatschappelijk initiatief ook erg vindingrijk in het omgaan met beperkte financiële middelen. Ook zij proberen extra financiële middelen te krijgen voor de realisatie ervan. Ondanks dat we geen subsidie kregen, heeft de aanvraag wel tot iets anders geleid. TV programma ‘De Groenste Straat van Gelderland’ heeft op 7 mei een opname gemaakt in Deest waarbij ze samen met de Deestenaren een straat in Wilgenland hebben vergroend. Vervolg: Benoemde activiteit is vanuit de gemeente grotendeels gereed. Het maatschappelijk initiatief werkt verder aan de realisatie van de pluktuintjes en het voedselbos. Waar nodig helpen wij hen daarbij.
D. MOBILITEIT 7. De rondweg Deest is gereed en de Vriezeweg binnen de bebouwde kom is duurzaam en veilig heringericht als
voorjaar 2022
De Rondweg is sinds april 2022 klaar en open voor al het verkeer. De vrachtwagens maken er al volop gebruik van. Het sluipverkeer van vrachtwagens door de Grotestraat in Deest is nog één van de aandachtspunten. Hierover zijn afspraken gemaakt met de bedrijven. Ook zijn er extra informatieborden geplaatst op de Van Heemstraweg. Na afronding van de Rondweg zijn we aan de slag
Pagina 6 van 8
Openbaar
Zaaknummer: 53408
verblijfsgebied.
8.
De Vriezeweg buiten de bebouwde kom is duurzaam en veilig heringericht
E.
LEREN
9.
Met het uitwerken van de scenario’s voor de scholen is rekening houden met de mogelijke uitbreiding van woningen in Deest.
gegaan met de Vriezeweg binnen de bebouwde kom. Eind 2022 is de Vriezeweg binnen de bebouwde kom gereed. Samen met omwonenden is er ook gekeken naar een ontwerp voor het deel buiten de bebouwde kom naar de Van Heemstraweg. 2025
Vervolg: Benoemde activiteit is deels gereed. De aanpak van de Vriezeweg buiten de bebouwde kom kan pas worden aangepakt als er geen bouwverkeer meer rijdt. Als de nieuwe woonwijk Deest Zuid is gerealiseerd, pakken we de Vriezeweg volledig aan. Ook buiten de bebouwde kom. Hierdoor krijgt deze weg ook echt de groene, duurzame, aantrekkelijke uitstraling die inwoners graag wensen. Dit is opgenomen in de langetermijnplanning.
20212022
In het Integraal Huisvestingsplan Onderwijsvoorzieningen (IHP) 2019-2029 is basisschool ‘t Klosterhufke opgenomen voor renovatie of nieuwbouw binnen 5 jaar. Inmiddels is op basis van de nieuwbouwplannen bepaald dat de school in Deest behouden kan blijven. Er heeft medio 2022 een businesscase plaatsgevonden om de varianten te onderzoeken. In december 2022 is het voorstel hierin aan de raad voorgelegd. Voor ’t Klosterhufke betekent de geprognosticeerde groei dat we kunnen uitgaan van een school die zich tot ruim boven de opheffingsnorm gaat ontwikkelen. De businesscase is gericht op een school van 138 leerlingen tot 2037 (de eerstkomende 15 jaar = fase 1), en is zo opgesteld, dat alle varianten rekening houden met een extra aanwas naar 150 leerlingen (fase 2), door de mogelijke aanbouw van een extra lokaal rond 2042. Het ontwerp van de school houdt hier dus rekening mee. De businesscase gaat uit van een Kindcentrum voor kinderen van 0-12 jaar (KC). Voor Deest is dit zeer van belang, omdat nu niet alle vormen van kinderopvang aanwezig zijn. Er is wel een peutergroep en BSO, maar geen kinderdagopvang. Middels een KC wordt het gehele palet van kinderopvang in Deest aangeboden, met een inhoudelijke verbinding met de basisschool. Vervolg: Benoemde activiteit is deels gereed.
In 2023 worden de plannen uitgewerkt naar een Plan van Aanpak en een Programma van Eisen op het door de raad gekozen scenario. In dit plan van aanpak wordt ook de verbinding gemaakt met relevante omgevingsfactoren, zoals verkeer & parkeren, groen, etc. Het Plan van Aanpak wordt samen met het benodigde investeringskrediet medio 2023 ter besluitvorming aan de raad voorgelegd.
Vervolg Bij bovenstaande deelprojecten staat het specifieke vervolg vermeld. Na twee jaar volle inzet op Deest wordt de inzet op het Integrale Aanpak Deest verder afgebouwd. Zo ontstaat er weer ruimte voor nieuwe projecten en inzet in de andere kernen. De benoemde vervolgacties worden opgepakt door een kleiner kernteam en betrokken
Pagina 7 van 8
Openbaar
Zaaknummer: 53408
medewerkers. Ook worden de nieuw benoemde acties in het Collegeprogramma van Druten 2022-2026 ‘ Samen Duurzaam Vooruit’ meegenomen in de integrale aanpak zoals: • Vandalisme Trefpuntplein • Toegankelijkere Uiterwaarden • Extra oversteek Uivermeertjes De inzet op de rondweg en de Vriezeweg zijn al opgenomen in de Integrale Aanpak Deest. Communicatie We communiceren regelmatig over de Integrale Aanpak Deest onder de naam ‘Samen aan de slag in Deest’. De afgelopen twee jaar hebben we in elke editie van Deest Nieuws een artikel laten opnemen waarin we de voortgang van ieder deelproject weergeven. Daarnaast maken we gebruiken van sociale media. Er is ook een eigen facebookpagina ‘Samen aan de slag in Deest’ en alle actuele informatie over de deelprojecten is te vinden op www.druten.nl/samenaandeslagindeest. Een samenvatting van bovenstaande stand van zaken verspreiden we ook weer in Deest Nieuws en via social media. Ook het komend jaar blijven we communiceren via deze kanalen als er nieuws te melden is.
Pagina 8 van 8