CConstaterende datdruten
Koppel je AI →
Document · PDF

Informatienota raad - Uitgangspunten beleidsplan Geldzorgen, armoede en schulden 2023-2024

Raad openbaar Druten 16 maart 2023, gemeente drutenBij agendapunt: Uitgangspunten beleidsplan Geldzorgen, armoede en schulden 2023-20241.556 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Openbaar

Zaaknummer: 105531

Informatienota voor de Gemeenteraad Onderwerp: Uitgangspunten Beleidsplan Geldzorgen, Armoede en Schulden 2023-2024 Kernboodschap Met deze informatienota informeren we de gemeenteraad over onze uitgangspunten voor de ondersteuning aan huishoudens met een laag inkomen en inwoners met geldzorgen of schulden. De input van de gemeenteraad naar aanleiding van deze informatienota verwerken we in het geactualiseerde armoede- en schuldhulpverleningsbeleid, dat wij in april 2023 ter vaststelling aan uw Raad aanbieden. Eerdere besluiten Datum 20-04-2017 17-12-2020

Korte omschrijving eerder genomen besluit (vermeld zo mogelijk het zaaknummer/documentnummer) Notitie herijking minimabeleid 2017 (Notubiz) Beleidsplan Integrale schuldhulpverlening (Z/20/053889)

Toelichting We kennen in onze gemeente al jarenlang een lokaal minimabeleid. Dit beleid is in 2017 voor het laatst herijkt en beschreven in de Notitie Herijking Minimabeleid 2017. Schuldhulpverlening is een wettelijk taak voor gemeenten sinds de komst van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs). Gemeenten hebben een zorgplicht voor het financiële welzijn van hun inwoners. In de Wgs is opgenomen dat de gemeenteraad telkens voor een termijn van vier jaar een plan moet opstellen dat richting geeft aan integrale schuldhulpverlening. Ons huidige Beleidsplan Integrale Schuldhulpverlening is van 2021-2022. De aanpak van armoede en schulden hangt sterk samen. Daarom kiezen we ervoor om het armoede- en schuldhulpverleningsbeleid vanaf 2023 vast te leggen in één Beleidsplan Geldzorgen, Armoede en Schulden. We sluiten hiermee aan bij de drie programmalijnen1 vanuit het Rijk. Vanwege de verschillende crisissen (corona, energie) doen ook andere doelgroepen een beroep op het armoede- en schuldhulpverleningsbeleid dan vroeger. Daarnaast heeft naar schatting een groter percentage van onze inwoners moeite om rond te komen. De nadruk op preventie van geldproblemen wordt steeds sterker, zowel nationaal als lokaal. Deze ontwikkelingen vragen om een actualisatie van ons armoedeen schuldhulpverleningsbeleid.

Met deze informatienota vragen wij de raad aan de hand van uitgangspunten om input te geven voor dit beleid.

1 Kamerbrief Aanpak geldzorgen, armoede en schulden, 12 juli 2022

Pagina 1 van 4

Openbaar

Zaaknummer: 105531

1. Focus op preventie en vroegsignalering van schulden In de eerste instantie willen we voorkomen dat er schulden ontstaan. Dit doen we bijvoorbeeld door het versterken van financiële educatie, vergroten van basisvaardigheden en het bieden van ondersteuning bij life events zoals het krijgen van een kind of een scheiding. Door de inzet van vroegsignalering hebben we inwoners met geldproblemen sneller in beeld. Als er al schulden zijn, willen we voorkomen dat schulden onnodig hoger worden door het bieden van passende ondersteuning en nazorg. 2. Verhogen bereik van inwoners met geldzorgen Een van onze prioriteiten voor de ondersteuning van inwoners met geldzorgen is hen eerder te bereiken. Met een outreachende aanpak nemen we contact op met inwoners in wijken die een hoger risico op armoede hebben. Een dergelijke aanpak kost meer capaciteit dan (alleen) het reageren op signalen. We zien dit als een investering in het kader van de preventie van schulden. Ook passen we andere manieren toe om de doelgroep effectiever en sneller te bereiken, zoals de inzet van ervaringsdeskundigen, laagdrempelige toegang (bijvoorbeeld via whatsapp) en begrijpelijke communicatie (bijvoorbeeld filmpjes over hoe je een regeling aanvraagt). De groep inwoners die te maken heeft met geldproblemen is zeer divers en niet alle toepassingen om ons bereik te verhogen zijn passend voor iedereen.

De totale inzet op alle toepassingen leidt naar verwachting tot een hoger bereik van inwoners met geldproblemen. 3. Inbedding van flankerend beleid De hulp van lokale maatschappelijke organisaties en vrijwillige burgerinitiatieven zien we als flankerend beleid. Hiermee bedoelen we organisaties en initiatieven die zich (onder andere) richten op mensen die weinig te besteden hebben. Vaak bestaat de hulp uit spullen of diensten. Voorbeelden van het flankerend (armoede)beleid zijn de Voedselwinkel en menstruatie-uitgiftepunten. We willen de samenwerking met deze maatschappelijke organisaties versterken zodat onze lokale organisaties elkaar goed weten te vinden en effectief kunnen doorverwijzen. 4. Bijzondere aandacht voor gezinnen met kinderen Kinderen en jongeren hebben geen invloed op hun gezinssituatie, de oorzaken en oplossingen van armoede, maar dragen wel de negatieve gevolgen ervan hun hele leven mee. Opgroeien in armoede belemmert hun ontwikkeling, hun gezondheid en hun kansen. Daar waar nodig en mogelijk hebben wij hiervoor aandacht op diverse levensdomeinen (onderwijs en gezondheid). Ook stimuleren we de lokale samenwerking met private partijen rond kinderen die opgroeien in armoede. Het is belangrijk dat kinderen die in armoede opgroeien mee blijven doen met leeftijdsgenoten.

Via het Kindpakket voorziet Stichting Leergeld in diverse (basis)behoeften om mee te doen, door bijvoorbeeld een lidmaatschap, cursus, kleding fiets of schooltas te faciliteren. 5. Financiële belemmeringen om mee te doen wegnemen voor volwassenen In de basis is ons armoede- en schuldhulpverleningsbeleid vooral een vangnet voor huishoudens met een laag inkomen of schulden, waarbij de inkomensondersteuning van de gemeente aanvullend is op het Rijksbeleid. Daarbij is het Rijk verantwoordelijk voor de bestaanszekerheid. In het collegeprogramma en het Lokaal Sportakkoord staat centraal dat Druten een gemeente is waar iedereen mee kan doen in de samenleving, ook inwoners met een laag inkomen. Om te faciliteren dat iedereen mee kan doen, is het wenselijk dat we financiële drempels om deel te nemen aan sport of cultuur voor iedereen met een laag inkomen zo veel mogelijk weghalen. Via het Kindpakket is dit gerealiseerd voor kinderen uit gezinnen

Pagina 2 van 4

Openbaar

Zaaknummer: 105531

met een laag inkomen. Voor volwassenen is er geen regeling (uitgezonderd de compensatieregeling voor de meest kwetsbare volwassenen). Daarom stellen wij voor om ook voor volwassenen met een laag inkomen een regeling voor deelname aan sport en cultuur in het leven te roepen. 6. Individueel maatwerk voor inwoners die buiten onze inkomensgrenzen vallen. In algemene zin blijven we de huidige inkomensgrenzen hanteren voor onze regelingen. Onze regelingen bieden een goede basis en passen bij het doel dat we met verschillende vormen van inkomensondersteuning nastreven. We krijgen signalen dat ook inwoners met een hoger inkomen dan 110% of 120% van de bijstandsgrens, bijvoorbeeld werkenden armen, niet meer rond kunnen komen door de recente prijsstijgingen. Voor hen blijven we individueel maatwerk bieden. Daarnaast is voor alle inwoners, ongeacht het inkomen, budgetadvies beschikbaar, waardoor we inwoners meer inzicht geven in hun financiën. 7. Ondersteuning voor huishoudens die langdurig van een laag inkomen moeten leven Huishoudens die langdurig (langer dan 3 jaar) op een laag inkomensniveau leven ervaren de meeste nadelige gevolgen van armoede. Ook hebben zij minder perspectief op verbetering van het inkomen. Deze groep inwoners ondersteunen we door middel van de individuele inkomenstoeslag, die beschikbaar is voor huishoudens die langdurig van een laag inkomen moeten rondkomen.

Bij huishoudens met een langdurig laag inkomen is vaak geen geld voorhanden om noodzakelijke of onverwachte kosten op te vangen, bijvoorbeeld wanneer een apparaat in huis stuk gaat. Vanuit de Participatiewet worden inwoners geacht hiervoor te reserveren en geld achter de hand te houden voor het vervangen van huishoudelijke apparaten. Het is echter de vraag of deze verwachting nog realistisch is gezien de huidige kostenstijgingen. Om deze huishoudens een financieel steuntje in de rug te geven, realiseren we een regeling huishoudelijke apparaten (‘witgoedregeling’) om huishoudelijke apparaten zoals een koelkast, fornuis of wasmachine, te vervangen. 8. Gefaseerd toewerken naar harmonisatie van beleid en dienstverlening Vanaf de ambtelijke fusie in 2018 is er de bestuurlijke wens om beleid en dienstverlening te harmoniseren, ook op het terrein van armoede en schuldhulpverlening. Als gemeente Wijchen en Druten streven we dezelfde doelen na en bedienen we dezelfde doelgroepen. Schuldhulpverlening is in de afgelopen jaren verregaand geharmoniseerd in beide gemeenten. Qua armoedebeleid zijn de regelingen voor de collectieve zorgverzekering, chronisch zieken, energietoeslag en de studietoeslag geharmoniseerd. We zien harmonisering niet als doel op zich, maar het signaal hiertoe vanuit onze consulenten en maatschappelijke partners wordt steeds luider.

Daarnaast draagt harmonisatie bij aan een effectievere en efficiëntere inzet van het ambtelijk apparaat. Het harmoniseren van beleid heeft wel tijd nodig. We werken hier gefaseerd naartoe. Daarbij geven we prioriteit aan de harmonisatie van regelingen (‘wat bieden we’), zodat de beschikbare ondersteuning voor inwoners van Druten en Wijchen zoveel mogelijk gelijk wordt. Met oog op harmonisatie ligt het bijvoorbeeld voor de hand om bij de te realiseren witgoedregeling een voorbeeld te nemen aan de witgoedregeling van gemeente Wijchen. Over 1,5 jaar evalueren we de wijze van uitvoering en werken we toe naar een verdere harmonisatie van de beschikbare ondersteuning. Gevolgen We verwerken de input van de gemeenteraad in het geactualiseerde armoede- en schuldhulpverleningsbeleid.

Pagina 3 van 4

Openbaar

Zaaknummer: 105531

Communicatie Bij het samenstellen van het integraal beleidsplan hebben we uitvoerig gesproken met consulenten, beleidsmedewerkers van aanpalende beleidsterreinen, de Adviesraad Sociaal Domein en lokale maatschappelijke partners, waaronder MeerVoormekaar, de Voedselwinkel, sociale woningbouwcorporaties, Stichting Leergeld en de bibliotheek. In deze gesprekken is gevraagd naar het verloop van de samenwerking rondom inwoners met geldproblemen, (inkomens)ondersteuning vanuit de gemeente, eventuele drempels in het kader van hulp aan inwoners met geldproblemen en de kansen of aandachtspunten die betrokkene ziet voor onze aanpak van armoede en schulden.

Uitvoering of Vervolgstappen Na de RTG van 2 maart 2023 worden de adviezen van de gemeenteraad verwerkt in de beslisnota en het Beleidsplan Geldzorgen, Armoede en Schulden. Daarna worden de aangepaste versies conform de gangbare bestuurlijke procedures voorgelegd ter besluitvorming in de vergadering van de gemeenteraad van 20 april. Het beleidsplan ligt ook in gemeente Wijchen voor op 20 april. In de basis heeft het beleidsplan dezelfde indeling in Druten en Wijchen met oog op harmonisatie. Geheimhouding:

Nee

Niet van toepassing.

Pagina 4 van 4

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=wdw&id=1b72ed09-0661-48b6-987f-738611453e53