Bijlage 4: Bijlagen bij toelichting
Tekst van het document
RAPPORT: Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden
PROJECTNUMMER: B23.8910 Versie: 02
VERHOEVEN MILIEUTECHNIEK B.V. De Tweede Geerden 21 5334 LH Velddriel TEL: 0418-572060 www.verhoevenmilieu.nl info@verhoevenmilieu.nl
RAPPORT: Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden
PROJECTNUMMER: B23.8910 Versie: 02
OPDRACHTGEVER: Mevrouw A.M Janssen
DATUM: 26 september 2023
Auteur:
Autorisatie:
R.W.A. van der Sangen Projectmedewerker Verhoeven Milieutechniek B.V.
ing. H.M.W. van der Donk Senior projectleider Verhoeven Milieutechniek B.V.
B23.8910/R8910-02/RS De informatie in deze rapportage mag niet worden verveelvoudigd, gekopieerd, gepubliceerd, opgeslagen, aangepast of gebruikt in welke vorm dan ook, online of offline, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de opdrachtgever.
2 SAMENVATTING Mevrouw A.M. Janssen heeft Verhoeven Milieutechniek B.V. opdracht gegeven voor het uitvoeren van een verkennend bodemonderzoek en een verkennend onderzoek naar asbest, inclusief historisch vooronderzoek, voor de onderzoekslocatie gelegen aan de Koningstraat 15a te Afferden. De diverse (bodem)onderzoeken worden uitgevoerd in het kader van de voorgenomen herontwikkeling van de locatie en bestemmingsplanwijziging. De onderzoeken zijn uitgevoerd conform de normen 5725:2017, NEN 5740/A1:2016, de NEN 5707:2015/C2:2017 en/of gecombineerd met de NEN 5897:2015/C2:2017. Verhoeven Milieutechniek B.V. (certificaatnummer: EC-SIK-20250, geldig tot 20-6-2025, afgegeven door Normec Certification) is gecertificeerd conform BRL SIKB 2000 (versie 6). Verhoeven Milieutechniek B.V. heeft op geen enkele wijze belangen bij de uitkomsten van het bodemonderzoek. Conclusies historisch onderzoek (NEN 5725) en vervolgtraject Op basis van het historisch onderzoek is de bodemkwaliteit niet vast te stellen en dient ten behoeve van de voorgenomen herontwikkeling en bestemmingsplanwijziging een verkennend onderzoek conform de NEN 5740 te worden uitgevoerd ter plaatse van de onderzoekslocatie. De onderzoekslocatie is verdacht op het heterogeen voorkomen van OCB in de teeltlaag in verband de met de voormalige boomgaarden in directe omgeving.
Daarnaast betreft de voormalige watergang een aandachtspunt, waardoor er niet uitgesloten kan worden dat in de (onder)grond slib of dempingsmateriaal aanwezig kan zijn. Tevens dient er een verkennend onderzoek naar asbest te worden uitgevoerd conform de NEN 5707 en/of de NEN 5897 in verband de aanwezigheid van asbestverdachte dakbekking en de uitgevoerde asbestinventarisatie. Aangezien de asbestverdachte dakbedekking afwatert op de tegelverharding is, behoudens het verkennend onderzoek naar asbest, is geen aanvullend onderzoek op een druppelzone noodzakelijk (asbest en PCB). Daarnaast vormen de diverse (element)verhardingen een aandachtspunt. Conclusies en aanbevelingen Conclusies verkennend bodemonderzoek Voor de onderzoekslocatie is de hypothese gesteld van een verdachte locatie met betrekking tot het voorkomen van een bodemverontreiniging. Hierbij vormden de voormalige boomgaarden en de voormalige watergang aandachtspunten. Op basis van de resultaten kan ons inziens de gestelde verdachte hypothese worden verworpen, aangezien in de bovengrond en in het grondwater maximaal licht verhoogde gehalten voor de onderzochte parameters (NEN) zijn aangetoond. In de ondergrond zijn geen verhoogde gehalten aangetoond. Daarnaast zijn er geen verhoogde gehalten aangetoond voor de OCB-parameters.
De voormalige boomgaarden en de voormalige watergang hebben niet geleid tot een ernstige bodemverontreiniging. De aangetoonde verhoogde gehalten betreffen overschrijdingen van de achtergrond- of streefwaarden. Aangezien de gestandaardiseerde meetwaarden de interventiewaarden alsmede de indexwaarden van 0,5 niet overschrijden, zijn geen vervolgstappen in het kader van de Wbb noodzakelijk.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
3 Conclusies onderzoek naar asbest Voor wat betreft asbest in de bodem is eveneens de hypothese gesteld van een verdachte locatie met betrekking tot het voorkomen van een asbestverontreiniging. Hierbij vormden de (element)verhardingen, de asbestverdachte dakbedekking en de voormalige bebouwing aandachtspunten. Op basis van de onderzoeksresultaten dient formeel gezien de hypothese worden aangenomen aangezien zintuiglijk (> 20 mm) asbest is aangetroffen. Echter kan er geconcludeerd dat er geen ernstige asbestverontreiniging aanwezig is op de onderzoekslocatie, aangezien het aangetoonde totaal gewogen gehalte in het asbesthoudende proefgat B07 en het maaiveld ter plaatse van PB02B onder de norm voor nader onderzoek van 50 mg/kg d.s. blijft alsmede onder de interventiewaarde van 100 mg/kg d.s. Derhalve heeft het asbesthoudend materiaal niet geleid tot een verontreiniging met asbest in de bodem. VMT besteedt veel zorg aan de uitvoering van de veldwerkzaamheden, doch bestaat de mogelijkheid dat niet alle asbestverdachte plaatmaterialen zijn waargenomen. Het blijft derhalve mogelijk dat bij aantreffen van asbesthoudend plaatmateriaal de interventiewaarde in de praktijk elders wordt overschreden. VMT kan hiervoor niet aansprakelijk worden gesteld.
Algehele conclusie en aanbevelingen Met de uitgevoerde onderzoeken is de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem (inclusief asbest) ter plaatse van de onderzoekslocatie gelegen aan de Koningstraat 15a te Afferden ons inziens in voldoende mate onderzocht, ondanks het aantreffen van asbest in proefgat B07 en op het maaiveld ter plaatse van PB02B. Echter geven de berekende gehalten voor asbest geen aanleiding tot vervolg. Daarnaast zijn in de onderzochte grond-, grondwater- en overige asbestmonsters ook geen noemenswaardige verontreinigingen aangetoond die aanleiding geven tot vervolg. Derhalve bestaan ons inziens vanuit milieuhygiënisch oogpunt geen bezwaren tegen de voorgenomen herontwikkeling van de locatie en bestemmingsplanwijziging, rekening houdend met onderstaande aanbevelingen en opmerkingen. Verhoeven Milieutechniek B.V. heeft slechts een adviserende rol. Het bevoegd gezag dient uiteindelijke een beslissing te nemen over de te nemen vervolgstappen. Voor eventuele civieltechnische werkzaamheden zijn conform de CROW400 op basis van de onderzoeksresultaten geen veiligheidsmaatregelen van toepassing, aangezien maximaal licht verhoogde gehalten zijn aangetoond. Bij de eventuele afvoer van de grond dient rekening gehouden te worden met zowel de resultaten van de NEN-parameters als het onderzoek naar asbest.
Voor de volledigheid wordt opgemerkt dat bij ontgraven, afvoeren en toepassen elders de regels van de Regeling en het Besluit bodemkwaliteit van toepassing zijn en mogelijk aanvullende keuringen worden verlangd. Daarnaast kunnen gebiedsspecifiek zowel strengere als minder strenge eisen gelden.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
4 INHOUDSOPGAVE SAMENVATTING................................................................................................................................................ 2 1.
INLEIDING .................................................................................................................................................. 5
2.
DOELSTELLINGEN VAN DE ONDERZOEKEN .................................................................................. 5
3.
LOCATIEGEGEVENS ............................................................................................................................... 5 3.1. ALGEMENE GEGEVENS................................................................................................................................ 5 3.2. HISTORISCH ONDERZOEK CONFORM NEN 5725........................................................................................ 5
4.
BODEMOPBOUW EN GEOHYDROLOGIE........................................................................................... 7 4.1. BODEMOPBOUW .......................................................................................................................................... 7 4.2. GEOHYDROLOGIE ....................................................................................................................................... 7
5.
HYPOTHESE ............................................................................................................................................... 7
6.
OPZET VAN HET ONDERZOEK ............................................................................................................ 8 6.1. ONDERZOEKSSTRATEGIE DIVERSE ONDERZOEKEN ................................................................................... 8 6.2. VELDWERKZAAMHEDEN ............................................................................................................................. 9
7.
WIJZE VAN BEOORDELING EN INTERPRETATIE ........................................................................ 11 7.1. GROND/GRONDWATER .............................................................................................................................. 11 7.2. ASBEST ...................................................................................................................................................... 12
8.
RESULTATEN ........................................................................................................................................... 13 8.1. ZINTUIGLIJKE WAARNEMINGEN ............................................................................................................... 13 8.2. LABORATORIUMWERKZAAMHEDEN EN ANALYSERESULTATEN .............................................................. 13 8.3. INTERPRETATIE ANALYSERESULTATEN ................................................................................................... 16
9.
CONCLUSIES EN AANBEVELING ....................................................................................................... 18 9.1. CONCLUSIES VERKENNEND BODEMONDERZOEK ..................................................................................... 18 9.2. CONCLUSIES ONDERZOEK NAAR ASBEST.................................................................................................. 18 9.3. ALGEHELE CONCLUSIE EN AANBEVELINGEN ........................................................................................... 18
10. REFERENTIES .......................................................................................................................................... 20
BIJLAGEN
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.
Situering in de regio Situatieschets met boringen, peilbuis en proefgaten Boorprofielbeschrijvingen Analysecertificaten grond, grondwater en asbest Achtergrond- en interventiewaarden grond en grondwater Veldwerkformulieren onderzoek naar asbest, inclusief foto’s Asbestberekeningen Relevante historische informatie en asbestinventarisatie
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
5 1.
INLEIDING Mevrouw A.M. Janssen heeft Verhoeven Milieutechniek B.V. opdracht gegeven voor het uitvoeren van een verkennend bodemonderzoek en een verkennend onderzoek naar asbest, inclusief historisch vooronderzoek, voor de onderzoekslocatie gelegen aan de Koningstraat 15a te Afferden. De diverse (bodem)onderzoeken worden uitgevoerd in het kader van de voorgenomen herontwikkeling van de locatie en bestemmingsplanwijziging. De onderzoeken zijn uitgevoerd conform de normen 5725:2017 [1], NEN 5740/A1:2016 [2], de NEN 5707:2015/C2:2017 [3] en/of gecombineerd met de NEN 5897:2015/C2:2017 [4]. Verhoeven Milieutechniek B.V. (certificaatnummer: EC-SIK-20250, geldig tot 20-6-2025, afgegeven door Normec Certification) is gecertificeerd conform BRL SIKB 2000 (versie 6). Verhoeven Milieutechniek B.V. heeft op geen enkele wijze belangen bij de uitkomsten van het bodemonderzoek. Namens Verhoeven Milieutechniek B.V. zijn de werkzaamheden gecoördineerd door de heren H.M.W. van der Donk en R.W.A. van der Sangen.
2.
DOELSTELLINGEN VAN DE ONDERZOEKEN De diverse (bodem)onderzoeken hebben tot doel de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem (inclusief asbest) op de onderzoekslocatie vast te leggen en vast te stellen of vanuit milieuhygiënisch oogpunt bezwaren bestaan tegen de voorgenomen herontwikkeling en bestemmingsplanwijziging.
3.
LOCATIEGEGEVENS 3.1.
Algemene gegevens
De onderzoekslocatie is gelegen achter de Koningstraat 15a te Afferden en staat kadastraal bekend als gemeente Druten, sectie D, nummer 2516 (ged.). Op de locatie zijn voor zover bekend twee opstallen / schuren aanwezig. Daarnaast zijn er diverse (element)verhardingen aanwezig en is de rest van de onderzoekslocatie in gebruik als tuin. De totale oppervlakte van de onderzoekslocatie bedraagt maximaal 1.000 m2. Voor de situering van de onderzoekslocatie in de regio wordt verwezen naar bijlage 1. 3.2.
Historisch onderzoek conform NEN 5725
Algemeen Voorafgaand aan de diverse (bodem)onderzoeken is een historisch vooronderzoek uitgevoerd conform de NEN 5725:2017. Door Verhoeven Milieutechniek B.V. (VMT) zijn de relevante gegevens van de websites van de provincie Gelderland, www.topotijdreis.nl en www.kadaster.nl bestudeerd. Tevens is een omgevingsrapportage gedownload via de website van de provincie Gelderland. Aanvullend is de beschikbare historische informatie opgevraagd bij de Omgevingdienst Regio Nijmegen (ODRN) en is de bodemkwaliteitskaart geraadpleegd van de ODRN.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
6 Bodemkwaliteitsgegevens Van de onderzoekslocatie zijn volgens de omgevingsrapportage van de provincie Gelderland geen gegevens bekend van de bodemkwaliteit. Van de directe omgeving van de onderzoekslocatie is één bodemonderzoek bekend welke deels door de opdrachtgever is aangeleverd. Ten westen van de onderzoekslocatie is een verkennend bodemonderzoek (BOOT, kenmerk ME05107-53, d.d. 6 april 2005) uitgevoerd. Zintuiglijk is in één boring lichte bijmengingen met puin waargenomen. Analytisch zijn in zowel de boven- als ondergrond licht verhoogde gehalten voor EOX aangetoond en in het grondwater is een licht verhoogd gehalte voor zink aangetoond. Historisch kaartmateriaal Op basis van het historisch kaartmateriaal op www.topotijdreis.nl is er op de onderzoekslocatie naar verwachting één voormalige watergang aanwezig. Daarnaast zijn er voor zover bekend zowel op als in de directe omgeving van de locatie boomgaarden aanwezig geweest. Bodemkwaliteitskaart Op basis van de bodemkwaliteitskaart regio Nijmegen (d.d. januari 2020) voor de gemeenten Berg en Dal, Beuningen, Druten, Heumen, Wijchen (beschikbaar via de website van de ODRN), ligt de locatie in de bodemkwaliteitszone Wonen Overig. De bodemfunctieklasse betreft de klasse Wonen.
Op basis van de ontgravingskaarten voldoet de bovengrond aan de toepassingsklasse wonen, de ondergrond voldoet aan de achtergrondwaarde (Landbouw/natuur). Asbest De huidige bebouwing op de onderzoekslocatie is in 1845 en 2008 gerealiseerd. Op basis van het historisch kaartmateriaal is er voor de huidige bebouwing van 2008 tevens bebouwing op dezelfde locatie aanwezig geweest. Daarnaast zijn er diverse (element)verhardingen aanwezig. Op de locatie is een asbestinventarisatie uitgevoerd (VDM, M220165 d.d. 11 maart 2022) ten behoeve van de opstal / schuur uit 1845. Hieruit blijkt dat er deels asbestverdachte dakbedekking is toegepast. De betreffende dakbedekking watert echter af op een elementverharding en niet op het onbedekt maaiveld. Overige (voormalige) bodembedreigende activiteiten Op de onderzoekslocatie zijn voor zover bekend geen overige (voormalige) bodembedreigende activiteiten aanwezig (geweest). Op basis van de omgevingsrapportage zijn er in de omgeving onder- en bovengrondse brandstoftanks en een dieselpompinstallatie aanwezig (geweest). PFAS Voor PFAS zijn geen puntbronnen bekend. Indien voornemens is om grondverzet plaats te laten vinden kan gebruik worden gemaakt van de betreffende bodemkwaliteitskaart PFAS. Indien er grond af dient te worden gevoerd naar een erkend verwerker (sanering), dient er mogelijk een aanvullend onderzoek naar PFAS plaats te vinden.
Locatiebezoek Voorafgaand aan de uit te voeren werkzaamheden is een locatiebezoek uitgevoerd. Tijdens het locatiebezoek zijn de (element)verhardingen bevestigd en tevens bevestigd dat de asbestverdachte dakbedekking afwatert op de tegels. Verder zijn geen overige bijzonderheden waargenomen die van invloed kunnen zijn op de bodemkwaliteit. Conclusies historisch onderzoek en locatiebezoek Op basis van het historisch onderzoek is de bodemkwaliteit niet vast te stellen en dient ten behoeve van de voorgenomen herontwikkeling en bestemmingsplanwijziging een verkennend onderzoek conform de NEN 5740 te worden uitgevoerd ter plaatse van de onderzoekslocatie. De onderzoekslocatie is verdacht op het heterogeen voorkomen van OCB in de teeltlaag in verband de met de voormalige boomgaarden in directe omgeving. Daarnaast betreft de Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
7 voormalige watergang een aandachtspunt, waardoor er niet uitgesloten kan worden dat in de (onder)grond slib of dempingsmateriaal aanwezig kan zijn. Tevens dient er een verkennend onderzoek naar asbest te worden uitgevoerd conform de NEN 5707 en/of de NEN 5897 in verband de aanwezigheid van asbestverdachte dakbekking en de uitgevoerde asbestinventarisatie. Aangezien de asbestverdachte dakbedekking afwatert op de tegelverharding is, behoudens het verkennend onderzoek naar asbest, is geen aanvullend onderzoek op een druppelzone noodzakelijk (asbest en PCB). Daarnaast vormen de diverse (element)verhardingen een aandachtspunt. 4.
BODEMOPBOUW EN GEOHYDROLOGIE Bij de bepaling van de regionale bodemopbouw en geohydrologie zijn de gegevens van de websites www.dinoloket.nl en www.grondwatertools.nl gebruikt. 4.1.
Bodemopbouw
Op de locatie is een deklaag van circa 4 meter aanwezig, afkomstig vanuit afzettingen uit het Holoceen. Deze slecht doorlatende complexe eenheid bestaat uit zandige klei, midden en fijn zand, klei en veen. Hieronder bevindt zich het eerste watervoerend pakket van circa 33 meter dik welke voornamelijk bestaat uit midden tot grof zand van de Formaties van Kreftenheye, Peize en Waalre. Daaronder zit een scheidende laag van circa 3 meter hoofdzakelijk bestaande uit zandige klei, klei en midden zand van de Formatie van Waalre. Hieronder bevindt zich het tweede watervoerende pakket tot 47 m-mv. 4.2.
Geohydrologie
De stroming van het ondiepe grondwater is naar verwachting noordelijk gericht, in de richting van de rivier de Waal. De stromingsrichting van het ondiepe grondwater kan worden beïnvloed door lokale factoren, zoals het drainagepatroon, oppervlaktewater, de ligging van rioleringen en de aanwezigheid van zandlichamen (voor kabels, leidingen en funderingen). De onderzoekslocatie is voor zover bekend niet gesitueerd binnen een grondwaterberschermingsgebied. 5.
HYPOTHESE Op basis van de beschikbare informatie is voor de onderzoekslocatie uitgegaan van een verdachte locatie met betrekking tot het voorkomen van een bodem- en asbestverontreiniging. Hierbij vormen de voormalige boomgaarden, de voormalige watergang en de (element)verhardingenaandachtspunten.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
8 6.
OPZET VAN HET ONDERZOEK 6.1.
Onderzoeksstrategie diverse onderzoeken
Verkennende bodemonderzoeken Algemene kwaliteit Voor de onderzoeksopzet naar de algemene bodemkwaliteit ter plaatse van de locatie wordt de NEN 5740:2009/A1:2016 gehanteerd, waarbij wordt uitgegaan van de onderzoeksstrategie voor een “diffuus belaste niet-lijnvormige locatie met een heterogeen verdeelde verontreiniging” (VED-HE-NL) met een oppervlakte van maximaal 1.000 m2. Alle boringen worden doorgezet tot 1,0 m-mv in verband met de diverse (element)verhardingen en de te verwachten bodemvreemde bijmengingen. Op basis hiervan worden tevens, aanvullend op de verdachte strategie VED-HENL 2 extra boringen geplaatst, waarvan één inpandig. Voor de ondergrond wordt uitgegaan van een onverdachte niet lijnvormige locatie (ONV-NL). Aanvullend wordt ter plaatse van de gedempte sloot 1 dwarsraai van 3 boringen tot 2,0 m-mv haaks op de gedempte sloot geplaatst. In eerste instantie wordt de bodem hierbij enkel zintuiglijk beoordeeld. Teeltlaagonderzoek Aanvullend wordt een teeltlaagonderzoek uitgevoerd conform onderzoeksopzet voor een ‘diffuus belaste niet-lijnvormige locatie met een heterogeen verdeelde verontreinigende stof op schaal van monsterneming (VED-HE-NL) voor een oppervlakte van maximaal 1.000 m2, waarbij de teeltlaag afzonderlijk wordt bemonsterd en geanalyseerd op OCB. De werkzaamheden worden gecombineerd met de algemene kwaliteit.
Verkennend onderzoek naar asbest Voor het verkennend onderzoek naar asbest wordt de strategie voor een diffuus belaste verdachte locatie met een heterogeen verdeelde verontreiniging gehanteerd volgens de NEN 5707/C2 (asbest in bodem) gecombineerd met de NEN 5897/C2 (asbest in puin), met een oppervlakte van maximaal 1.000 m2. Zintuiglijk kan tot 20 mm worden beoordeeld of asbestverdachte materialen aanwezig zijn. Voor de fractie < 20 mm dient dit middels een analyse te worden geverifieerd. Voorafgaand aan het onderzoek naar asbest wordt een locatie- en maaiveldinspectie uitgevoerd. Ten behoeve van het onderzoek naar asbest worden met een schep minimaal 8 proefgaten gegraven met een omvang van 0,3 m x 0,3 m tot minimaal 0,5 m-mv. In verband met het aantreffen van zowel grond met bodemvreemde bijmengingen, volledig puin als asbestverdacht plaatmateriaal in de bodem en op maaiveld is de onderzoeksopzet aangepast en zijn direct aanvullend 2 extra proefgaten gegraven. Tevens wordt de opgeboorde grond uit de inpandige boring geïnspecteerd op het voorkomen van asbestverdachte bijmengingen. Van de meest verdachte (grond-/puin)lagen uit de proefgaten worden minimaal 3 mengmonsters samengesteld voor analyse op asbest conform NEN 5898:2015 (fractie < 20 mm).
Dit betreffen 2 extra mengmonsters in verband met het aantreffen van zowel grond met bodemvreemde bijmengingen, volledig puin als asbestverdacht plaatmateriaal in de bodem en op maaiveld. Met het plaatsen van de boringen, peilbuis en proefgaten wordt rekening gehouden met de bekende aandachtspunten.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
9 6.2.
Veldwerkzaamheden
Algemeen / certificering Verhoeven Milieutechniek B.V. (certificaatnummer: EC-SIK-20250, geldig tot 20-6-2025, afgegeven door Normec Certification) is gecertificeerd conform BRL SIKB 2000 (versie 6). Verhoeven Milieutechniek B.V. heeft op geen enkele wijze belangen bij de uitkomsten van het bodemonderzoek. De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd met behulp van een Edelmanboor en schep. Tijdens de veldwerkzaamheden is de opgeboorde grond- en puinlagen zintuiglijk beoordeeld op het voorkomen van puin en/of asbest (fractie > 20 mm). In tabel 6.1 zijn de uitvoeringsdata, gehanteerde protocollen en gecertificeerde medewerker weergegeven. Tabel 6.1: Uitvoeringsdata en gehanteerde onderzoeksprotocollen Data 22 juni 2023
Gecertificeerde medewerker De heer M.A.H. van Baal
29 juni 2023
De heer M.A.H. van Baal
Protocol BRL SIKB 2001 (v. 6) 2018 (v. 6) 2002 (v. 6)
De volledige puinlaag betreft geen bodem en zijn derhalve niet onderzocht conform protocol 2001/ 2018. Verkennend bodemonderzoek Grond Ten behoeve van het verkennend bodemonderzoek zijn in totaal 11 boringen (B01 t/m B09) geplaatst. De raaiboring (P)B02A-C is gesitueerd ter plaatse van de vermoedelijke slootdemping. De boring PB02B is dieper doorgezet en afgewerkt met een peilbuis ten behoeve van het grondwateronderzoek. Boring B01 is gesitueerd binnen één van de stallen aangezien hier deels geen verharding aanwezig is. In tabel 6.2 zijn de uitgevoerde veldwerkzaamheden weergegeven. Tabel 6.2: Uitgevoerde veldwerkzaamheden Circa 1,0 m-mv B01, B03 t/m B08
Boringen / peilbuis Circa 2,0 m-mv B02A, B02C, B09
Peilbuis (filterstelling m-mv) PB02B (3,00-4,00)
Grondwater Het grondwater uit peilbuis PB02B is, na een standtijd van minimaal één week en twee keer afpompen, op 29 juni 2023 bemonsterd. De bemonstering heeft plaatsgevonden volgens de techniek van lage troebelheidsbemonstering, waarbij de grondwaterstand (GWS), zuurgraad (pH), geleidbaarheid (EC) en troebelheid van het grondwater in het veld zijn bepaald. Verkennend onderzoek naar asbest Ten behoeve van het onderzoek naar asbest is allereerst een locatie- en maaiveldinspectie uitgevoerd. Hieruit is gebleken dat het maaiveld op de onderzoekslocatie grotendeels bedekt is met verhardingen en vegetatie (70%). Ondanks de aanwezige belemmeringen heeft een efficiënte maaiveldinspectie (> 25% zichtbaar) plaats kunnen vinden. Op het maaiveld ter plaatse van de raaiboringen (P)B02A-C zijn 2 stuks (totaal circa 10 gram) asbestverdachte plaatmaterialen aangetroffen (> 20 mm). De ligging van het aangetroffen materiaal is globaal weergegeven op de situatieschets in bijlage 2.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
10 Het onbedekte maaiveld waar het plaatmateriaal is aangetroffen dient te worden beschouwd als een aparte deellocatie op basis van de maaiveldinspectie. Echter is dit niet apart beschreven. Gezien de beperkte hoeveel aangetroffen materiaal en beperkte omvang van het terrein, komt ons inziens de representativiteit van het onderzoek hierdoor niet in geding. Ten behoeve van de onderzoeksopzet zijn in totaal 8 proefgaten van 0,3 m x 0,3 m tot circa 0,5 m-mv gegraven. Voor de inspectie van de ondergrond zijn diverse proefgaten doorgezet tot in de ongeroerde ondergrond doorgeboord (gecombineerd met de boringen van het verkennend bodemonderzoek). Om een verontreiniging met asbest vast te stellen is, per proefgat, de grove fractie (> 20 mm) van het vrijgekomen materiaal geïnspecteerd op asbestverdachte materialen (fractie > 20 mm). Hierbij is in het gegraven proefgat B07 circa 24 gram asbestverdacht (plaat)materiaal (fractie > 20 mm) aangetroffen in de bovengrond tot 0,5 m-mv. In de overige proefgaten zijn geen asbestverdachte materialen aangetroffen. In het veld zijn 4 mengmonsters samengesteld ten behoeve van het analytisch onderzoek naar asbest in de fijne fractie (< 20 mm). Een overzicht van de samengestelde mengmonsters en de zintuiglijke waarnemingen met bijbehorende analyses is in tabel 8.6 van hoofdstuk 8 weergegeven.
De veldwerkformulieren van het verkennend onderzoek naar asbest zijn opgenomen in bijlage 6. De veldwerkzaamheden van de diverse (bodem)onderzoeken zijn zoveel als mogelijk met elkaar gecombineerd. De situatieschets met de boringen, peilbuis en proefgaten is opgenomen als bijlage 2.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
11 7.
WIJZE VAN BEOORDELING EN INTERPRETATIE
7.1.
Grond/grondwater
De verontreinigingssituatie van de bodem kan worden beoordeeld door toetsing van de gemeten gehaltes in grond en/of grondwater aan de streef-, achtergrond- en interventiewaarden. De achtergrondwaarden voor grond zijn opgenomen in de Regeling bodemkwaliteit [5]. De meest recente streef- en interventiewaarden voor grondwater en interventiewaarden voor grond zijn vermeld in de Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013 [6] en worden gebruikt voor de toetsing van de analyseresultaten. De streefwaarden geven voor het grondwater het niveau aan waarbij sprake is van een duurzame bodemkwaliteit. In het bodembeschermingsbeleid geven zij het te bereiken en te behouden kwaliteitsniveau voor het grondwater aan. De achtergrondwaarden geven voor de grond het niveau aan waarbij sprake is van een duurzame bodemkwaliteit. In het bodembeschermingbeleid geven zij het te bereiken en te behouden kwaliteitsniveau voor de grond aan. De interventiewaarden geven aan wanneer de functionele eigenschappen die de bodem heeft voor mens, dier en plant ernstig zijn of dreigen te worden verminderd. Om van een geval van ernstige bodemverontreiniging te spreken dient voor ten minste één stof de gemiddelde concentratie van minimaal 25 m3 grond of 100 m3 bodemvolume voor grondwater hoger te zijn dan de interventiewaarde.
De achtergrond- en interventiewaarden voor de vaste bodem zijn gerelateerd aan het lutum- en/of het organische stofgehalte van de bodem. Om de verkregen analyseresultaten te kunnen toetsen aan de achtergrond- en interventiewaarden worden de meetwaarden, met behulp van de analytisch vastgestelde gehalten aan lutum en/of organische stofgehalte, teruggerekend naar gestandaardiseerde meetwaarden (GSSD). Indien de lutum en/of organische stofgehalten niet analytisch zijn vastgesteld, zijn ze aan de hand van de zintuiglijke waarnemingen, in combinatie met de overige analyseresultaten, ingeschat. Aan de hand van bovenstaande waarden wordt een index berekend. De index wordt voor grond berekend met de formule: (GSSD - achtergrondwaarde) / (interventiewaarde achtergrondwaarde). Voor grondwater wordt de achtergrondwaarde in de formule vervangen door de streefwaarde. Indien de index groter is dan 1 wordt de interventiewaarde overschreden. Uit de toetsing van de GSSD aan de streef-, achtergrond-, en interventiewaarden kan het volgende worden afgeleid: • Bij een overschrijding van de streef- en/of achtergrondwaarde is het vermoeden van bodemverontreiniging bevestigd. • Bij een berekende index groter dan 0,5 bestaat het vermoeden van een geval van ernstige bodemverontreiniging.
Middels de uitvoering van de aanvullende analyses, mogelijk gevolgd door een nader bodemonderzoek, dient de omvang van de verontreiniging(en) te worden bepaald. Afhankelijk van de resultaten wordt het vermoeden van een geval van ernstige bodemverontreiniging bevestigd dan wel verworpen. In het eerste geval dient overgegaan te worden tot de uitvoering van een saneringsonderzoek, gevolgd door een sanering. Momenteel wordt gewerkt aan het toevoegen van toetsingswaarden voor PFAS aan de Regeling bodemkwaliteit tot die tijd moet het (tijdelijke) handelingskader voor hergebruik van PFAShoudende grond en baggerspecie (geactualiseerd d.d. 13 december 2021), worden gehanteerd.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
12 In het handelingskader hergebruik is vastgesteld dat voor de functieklasse “landbouw/ natuur” (achtergrondwaarde) voor PFOA een toepassingsnorm van 1,9 μg/kg d.s. wordt gehanteerd en voor alle overige PFAS stoffen een toepassingsnorm van 1,4 μg/kg d.s. Voor de functieklassen “wonen” en “industrie” geldt een toepassingsnorm van 7 μg/kg d.s. voor PFOA en 3 μg/kg d.s. voor de overige PFAS stoffen en GenX. Aanvullend wordt opgemerkt dat deze gehalten door gebiedsspecifiek beleid zowel strenger als minder streng kunnen zijn. Het is nu nog niet mogelijk om interventiewaarden voor PFAS te bepalen. Daarom heeft het RIVM (d.d. 5 maart 2020, met aanpassing d.d. 9 mei 2022) voorlopige waarden afgeleid: de Indicatieve Niveaus voor Ernstige Verontreiniging (INEV). Met de INEV’s kunnen gemeenten en provincies bepalen waar de bodem ernstig verontreinigd is en of meer onderzoek nodig is. Als de concentraties onder de INEV’s blijven, zijn er doorgaans geen onaanvaardbare risico’s voor mens of milieu. 7.2.
Asbest
De interventiewaarde voor asbest in de grond is vermeld in de Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013 en bedraagt 100 mg/kg d.s. gewogen asbestconcentratie (serpentijnconcentratie vermeerderd met tienmaal de amfiboolconcentratie). De aangetroffen concentraties voor asbestverdachte grondmonsters en aan asbestverdachte plaatmaterialen worden teruggerekend naar het in het veld geïnspecteerde volume en vervolgens getoetst aan de interventiewaarde bodemsanering. Indien tijdens de analyse van asbest in fijne fractie (< 20 mm) blijkt dat er in een monster niethechtgebonden asbest is aangetroffen en dat er losse vezels zijn aangetroffen in de fractie < 500 µm, wordt in de NEN 5898 geadviseerd een onderzoek naar het aantal respirabele vezels uit te voeren middels een Stereo Electro Microscoop (SEM) analyse. Als tijdens het onderzoek naar asbest in de grond een gewogen asbestgehalte van meer dan 1.000 mg/kg d.s. (hechtgebonden) en/of meer dan 100 mg/kg d.s. (niet-hechtgebonden) wordt aangetoond, moet op basis van de risicobeoordeling in de Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013 eveneens een onderzoek naar de respirabele vezels worden uitgevoerd. Indien de gewogen asbestconcentratie groter is dan de halve interventiewaarde/maximale samenstellingswaarde, bestaat het vermoeden van een geval van ernstige (bodem)verontreiniging.
Het uitvoeren van een nader onderzoek naar asbest is dan verplicht. De hoogst berekende waarde binnen een (deel)locatie is hiervoor bepalend. Er is sprake van een geval van ernstige verontreiniging met asbest indien de berekende concentratie binnen een ruimtelijke eenheid hoger is dan de interventiewaarde/maximale samenstellingswaarde. Het vaststellen van de gemiddelde gewogen asbestconcentratie dient te worden uitgevoerd conform de NEN 5707/NEN5897. Als respirabele vezels in de bovengrond (contactzone, of diepte graafwerkzaamheden) worden aangetoond en het gewogen gehalte van 10 mg/kg d.s. wordt overschreden is reeds sprake van “onaanvaardbare risico’s buiten”. Opgemerkt wordt dat het volumecriterium voor een bodemverontreiniging met asbest niet van toepassing is bij het vaststellen van de ernst.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
13 8.
RESULTATEN 8.1.
Zintuiglijke waarnemingen
De bodem bestaat vanaf het maaiveld/onderzijde verharding tot een maximale diepte van 1,0 m-mv uit matig fijn zwak siltig zand. De ondergrond tot 2,0 m-mv bestaat uit sterk tot zwak zandige klei. De diepere ondergrond bestaat tot de maximaal geboorde diepte van 4,0 m-mv uit matig siltige klei. Plaatselijk is de grond tot maximaal 1,0 m-mv matig tot zwak humeus. Tijdens de veldwerkzaamheden zijn diverse zintuiglijke bijmengingen of volledige lagen met bodemvreemd materiaal aangetroffen. Tevens is in boring B07 zintuiglijk (> 20 mm) asbestverdacht (plaat)materiaal aangetroffen. Een volledig overzicht van de zintuiglijk waargenomen bijzonderheden is weergegeven in tabel 8.1. Tabel 8.1: Zintuiglijke waarnemingen per boring/proefgat Boring/ Proefgat B02A PB02B B02C B03
Diepte boring (m -mv) 2,00 4,00 2,00 1,00
B04
1,00
B05
1,00
B06 B07
1,00 1,00
Traject (m -mv) 0,00 - 0,50 0,00 - 0,50 0,00 - 0,50 0,00 - 0,50 0,50 - 1,00 0,30 - 0,50 0,50 - 1,00 0,00 - 0,50 0,50 - 1,00 0,05 - 0,50 0,05 - 0,50
Grondsoort
Waargenomen bijzonderheden
Zand Zand Zand + Klei + Klei + Klei Zand Zand
sporen baksteen sporen baksteen sporen baksteen volledig puin sporen baksteen volledig puin sporen baksteen volledig puin sporen baksteen sporen baksteen sporen baksteen, circa 24 gram asbest verdacht materiaal sporen baksteen sporen baksteen
B08 1,00 0,30 - 0,50 Zand B09 2,00 0,05 - 0,50 Zand Toelichting tabel 8.1: + Betreft geen bodem (≥ 50 % bodemvreemd materiaal).
Verder zijn tijdens de visuele inspectie van het maaiveld en in de opgeboorde grond geen overige asbestverdachte materialen of overige waarnemingen gedaan die duiden op de aanwezigheid van een bodemverontreiniging. Tevens is ter plaatse van de vermoedelijke voormalige watergang geen afwijkende lagen aangetroffen. De volledige puinlaag betreft geen bodem en zijn derhalve niet onderzocht conform protocol 2001/ 2018. De volledige boorprofiel beschrijvingen zijn opgenomen als bijlage 3. 8.2.
Laboratoriumwerkzaamheden en analyseresultaten
De analyses zijn uitgevoerd door het geaccrediteerde laboratorium van SGS Environmental Analytics B.V. te Rotterdam (grond, grondwater en asbest). De analysecertificaten zijn opgenomen in bijlage 4. De achtergrondwaarden voor grond en maximale samenstellingswaarde voor asbest in puin zijn opgenomen in de Regeling bodemkwaliteit. De meest recente streef- en interventiewaarden voor grondwater en interventiewaarden voor grond en asbest in grond zijn vermeld in de Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013 en worden gebruikt voor de toetsing van de analyseresultaten. Een volledig overzicht van de toetsings- en analyseresultaten voor de grond en het grondwater is opgenomen als bijlage 5.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
14 In tabel 8.2 is een overzicht opgenomen van de opmerkingen die aan de analysecertificaten zijn toegevoegd. Tabel 8.2: Opmerkingen analysecertificaten Certificaatnummer 13893379
Mengmonster MM04
Parameter
Opmerking
Toelichting
Individuele PAK
De toegevoegde interne standaard vertoont een laag rendement. Hierdoor is de betrouwbaarheid van het resultaat mogelijk beïnvloed.
Aangezien de som parameter voor PAK de achtergrondwaarde niet overschrijdt, wordt niet verwacht dat de eindconclusie van dit onderzoek hierdoor wordt beïnvloed.
Toelichting bij tabel 8.2: PAK Polycyclische aromatische koolwaterstoffen.
Grond Op basis van de onderzoeksopzet en de zintuiglijke waarnemingen tijdens de veldwerkzaamheden, zijn de onderstaande mengmonsters samengesteld, geselecteerd en geanalyseerd. Aangezien ter plaatse van de voormalige watergang zintuiglijk geen bijzonderheden zijn aangetroffen (o.a. slib), zijn de monsters uit deze boring vanuit de dwarsraai opgenomen in de mengmonsters van de algemene bodemkwaliteit. In verband met de diverse bodemvreemde bijmengingen is wel één extra grondmengmonster op een standaard NEN-pakket ingezet. De mengmonsters met bijbehorende analyses en resultaten zijn in tabel 8.3 weergegeven. Tabel 8.3: Overzicht mengmonsters met bijbehorende analyses en resultaten MengMonster
Omschrijving
Algemene kwaliteit MM01 Bovengrond, zand Zintuiglijk: MM02
Bovengrond, zand Zintuiglijk: sporen baksteen
MM03
Ondergrond, zand Zintuiglijk: -
MM04
Ondergrond, klei Zintuiglijk: sporen baksteen (tevens grondlaag onder puinlaag) Ondergrond, klei Zintuiglijk: -
MM05
Teeltlaagonderzoek MMOCB01 Oorspronkelijke teeltlaag, zand Zintuiglijk: MMOCB02
Oorspronkelijke teeltlaag, klei Zintuiglijk: sporen baksteen
MMOCB03
Oorspronkelijke teeltlaag, klei Zintuiglijk: -
Boringen (traject in m -mv)
Analysepakket
> AW < I
Resultaten >I
B01 (0,00 - 0,50) B04 (0,10 - 0,30) B08 (0,05 - 0,30) B06 (0,05 - 0,50) B07 (0,05 - 0,50) B09 (0,05 - 0,50) PB02B (0,00 - 0,50) B01 (0,50 - 1,00) B07 (0,50 - 1,00) PB02B (0,50 - 1,00) B03 (0,50 - 1,00) B04 (0,50 - 1,00) B05 (0,50 - 1,00) B06 (0,50 - 1,00) B08 (0,50 - 1,00) B09 (1,00 - 1,50) PB02B (1,50 - 2,00)
NEN
-
-
NEN
Pb, PAK
-
NEN
-
-
NEN
-
-
NEN
-
-
B01 (0,50 - 0,80) B07 (0,50 - 0,80) PB02B (0,50 - 0,80) B03 (0,50 - 0,80) B04 (0,50 - 0,80) B05 (0,50 - 0,80) B06 (0,50 - 0,80) B08 (0,50 - 0,80) B09 (0,50 - 0,80)
OCB
-
-
OCB
-
-
OCB
-
-
Toelichting bij tabel 8.3: NEN De zware metalen barium [Ba], cadmium [Cd], kobalt [Co], koper [Cu], kwik [Hg], lood [Pb], molybdeen [Mo], nikkel [Ni] en zink [Zn], polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK, 10 VROM), Polychloorbifenylen (PCB) en minerale olie (MO), inclusief lutum en organische stof (humus); OCB Organochloorbestrijdingsmiddelen, organische stof (humus);. AW Achtergrondwaarde; I Interventiewaarde; Niets waargenomen/aangetoond.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
15 Grondwater Het grondwatermonster met de bijbehorende analyses- en toetsingsresultaten zijn in tabel 8.4 weergegeven. Tabel 8.4: Peilbuis met bijbehorende analyse- en toetsingsresultaten grondwater Peilbuis
Filterdiepte GWS pH EC Troebelheid Analysepakket Resultaten (m-mv) (m-mv) (µS/cm) (NTU) >S<I >I PB02B 3,00 - 4,00 1,83 6,8 507 17 NEN Ba Toelichting bij tabel 8.4: NEN Zware metalen (Barium [Ba], cadmium [Cd], kobalt [Co], koper [Cu], kwik [Hg], lood [Pb], molybdeen [Mo], nikkel [Ni], zink [Zn]), Vluchtige aromaten (benzeen, tolueen, ethylbenzeen, xylenen en naftaleen), vluchtige chloorkoolwaterstoffen (VOCl) en minerale olie (MO); S Streefwaarde; I Interventiewaarde; Niets aangetoond.
De gemeten waarden voor de zuurgraad (pH), geleidbaarheid (EC) zijn niet afwijkend van een natuurlijke situatie. In het genomen grondwatermonster is een hogere troebelheid gemeten dan voor natuurlijke troebelheid wordt verwacht (< 10 NTU). De peilbuis heeft voldoende rusttijd gehad na plaatsing (minimaal een week). Daarnaast is de peilbuis zorgvuldig en met een voldoende laag debiet (≤ 0,1 l/min) afgepompt zodat de grondwaterstand in de peilbuis minder dan 50 cm (niet belucht) zijn gedaald. Daarom wordt aangenomen dat er geen sprake is geweest van een verstoord bodemevenwicht tijdens monsterneming en dat de gemeten waarde voor de troebelheid een natuurlijke oorzaak hebben (zwevende stoffen als lutum of silt in het grondwater). Asbest Om een verontreiniging met asbest vast te stellen is per proefgat de grove fractie (> 20 mm) van het vrijgekomen materiaal zintuiglijk geïnspecteerd op asbestverdachte materialen (fractie > 20 mm) en puinrestanten. Op het maaiveld ter plaatse van (P)B02A-C zijn 2 stuks asbestverdachte (plaat)materialen aangetroffen (> 20 mm). Daarnaast is zintuiglijk in proefgat B07 asbestverdacht (plaat)materiaal (fractie > 20 mm) waargenomen.
Het aangetroffen asbestverdachte (plaat)materiaal is in het veld direct dubbel verpakt, gecodeerd en aangeboden aan het laboratorium voor analyse op de aanwezigheid van asbest conform de NEN5896:2003 (asbest in plaatmateriaal). In de overige proefgaten zijn geen asbestverdachte (plaat)materialen aangetroffen. In tabel 8.5 is het aangetroffen asbestverdachte (plaat)materiaal weergegeven en de hoeveelheid in gram. Tabel 8.5: Asbestverdacht (plaat)materiaal en percentage asbest conform analysecertificaat Proefgat/ Monster- Massa Materiaal HechtType* Schatting gewichts- Gemiddeld gewichtsmaaiveld code (gram) gebonden percentage (%) percentage (%) Maaiveld ASB-mv 9,8 Golfplaat Ja Chrysotiel, 10-15 47,5 (P)B02A-C Crocidoliet 2-5 B07 ASB-B07 23,6 Asbestboard Ja Chrysotiel 5-10 7,5 Toelichting bij de tabel 8.5: * Chrysotiel (witte asbest) is een serpentijnasbest. Bij serpentijnasbest zijn de vezels gekruld. Crocidoliet (blauwe asbest) en amosiet (bruine asbest) zijn een amfiboolasbest. Bij amfiboolasbest zijn de vezels staafvormig en daardoor gevaarlijker. Daarom wordt de amfiboolconcentratie met een factor 10 verhoogd.
Op basis van de onderzoeksopzet en zintuiglijke waarnemingen zijn in het veld 3 grondmengmonsters en 1 puinmengmonster samengesteld. Hiervan zijn 2 grondmengmonsters en het puinmengmonster aangeboden aan het lab voor analyse op asbest conform NEN5898:2015 (asbest in grond of puin in de fractie < 20 mm). Het betreffen de 3 meest verdachte mengmonsters op basis van bodemvreemde bijmengingen / asbestverdacht plaatmateriaal. De samenstelling van de onderzochte mengmonsters met zintuiglijke waarnemingen en de bijbehorende analyses zijn in tabel 8.6 weergegeven op de volgende pagina.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
16
Tabel 8.6: Samenstelling grond- en puinmengmonsters asbest Monstercode
Proefgaten
Zintuiglijke waarnemingen
Traject (m -mv) 0,00-0,50
Soort
Analysepakket
MMASB01 (asbest op maaiveld) MMASB02 MMASB03
PB02B
Sporen baksteen
Grond
Asbest in grond (> 10 kg) 1
B03, B04, B05 B07
Volledig puin Sporen baksteen, circa 24 gram asbest verdacht materiaal Sporen baksteen
0,00-0,50 0,05-0,50
Puin Grond
Asbest in puin (> 25 kg)1 Asbest in grond (> 10 kg)1
MMASB04 B06, B08, B09 0,05-0,50 Toelichting bij tabel 8.6: 1 Asbestanalyse conform NEN5898:2015: asbest in grond of puin < 20 mm.
Grond
Niet geanalyseerd
De resultaten van de geanalyseerde grond en puin monsters en de gewogen hoeveelheid asbest (< 20 mm, conform analysecertificaat) is weergegeven in tabel 8.7. Tabel 8.7: Overzicht onderzochte grond- of puinmonsters en gewogen hoeveelheid asbest < 20 mm conform analysecertificaat Monstercode
Soort
Hechtgebonden
Type
MMASB01 MMASB02 MMASB03
-
-
-
Gemeten <20 mm (mg/kg d.s.) < 2,0 < 2,0 < 2,0
Totaal gewogen <20 mm (mg/kg d.s.) < 2,0 < 2,0 < 2,0
Toelichting bij tabel 8.7: Niets aangetoond.
Aan de hand van de analyseresultaten in de tabellen 8.5 en 8.7 en de waarnemingen in het veld (o.a. afmetingen proefgat, hoeveelheid asbesthoudende (plaat)materialen fractie > 20 mm) is de totaal gewogen asbestconcentratie voor de contactlaag (bovenste 10 cm) waar asbest op maaiveld is aangetroffen (circa 25 m2) nabij proefgat PB02B berekend. Tevens is de totaal gewogen asbestconcentratie in proefgat B07 berekend waarin asbesthoudend plaatmateriaal is aangetroffen. In de overige proefgaten en op het overig maaiveld is zintuiglijk (> 20 mm) geen asbestverdacht (plaat)materiaal in de fractie > 20 mm aangetroffen. De complete berekeningen zijn opgenomen in bijlage 7 en de resultaten zijn beknopt weergegeven in tabel 8.8. Tabel 8.8: Totale asbestconcentraties Proefgat (traject in m-mv)
Gewogen asbestconcentratie fractie > 20 mm (mg/kg d.s.) 1,2
PB02B (contact laag maaiveld 0,0-0,1 m-mv) B07 (0,05-0,5) 26,1 Toelichting bij de tabel 8.8: Niets aangetoond/niet gemeten.
8.3.
Gewogen asbestconcentratie fractie < 20 mm (mg/kg d.s.) -
Totaal gewogen asbestconcentratie (mg/kg d.s.) 1,2
-
26,1
Interpretatie analyseresultaten
Grond Algemene kwaliteit In het mengmonster MM02 van de sporen baksteenhoudende bovengrond (0,0-0,5 m-mv, zand) zijn licht verhoogde gehalten voor lood en PAK aangetoond. De verhoogde gehalten overschrijden de betreffende achtergrondwaarden, maar blijven ruim beneden de interventiewaarden alsmede onder de index van 0,5. Voor de overige onderzochte NENparameters zijn geen verhoogde gehalten aangetoond ten opzichte van de betreffende achtergrondwaarden.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
17 In het overige zintuiglijk schone mengmonster van zowel de bovengrond (MM01) als alle mengmonsters van de ondergrond (MM03 t/m MM05) zijn geen verhoogde gehalten voor de onderzochte NEN-parameters aangetoond. Teeltlaagonderzoek In de mengmonsters MMOCB01, MMOCB02 en MMOCB03 van de zintuiglijk schone en sporen baksteenhoudende (oorspronkelijke) teeltlaag (klei) zijn geen verhoogde gehalten voor de onderzochte OCB-parameters aangetoond ten opzichte van de betreffende achtergrondwaarden. Grondwater In het grondwatermonster uit peilbuis PB02B is een licht verhoogd gehalte voor barium aangetoond ten opzichte van de betreffende streefwaarde. Het licht verhoogd gehalte overschrijdt de desbetreffende streefwaarde maar blijven ruim beneden de interventiewaarde als mede onder de index van 0,5. De overige onderzochte NEN-parameters zijn niet verhoogd aangetoond ten opzichte van de betreffende streefwaarden. Asbest Tijdens het onderzoek naar asbest is op het maaiveld ter plaatse van (P)B02A-C is zintuiglijk (> 20 mm) circa 9,8 gram asbestverdacht materiaal aangetroffen en aan het lab aangeboden voor analyse op de aanwezigheid van asbest. Het asbestverdachte materiaal op het maaiveld is in het lab beoordeeld als hechtgebonden golfplaat (chrysotiel en crocidoliet asbest). Op het overige maaiveld zijn geen asbest verdachte (plaat)materialen aangetroffen.
In het onderzochte mengmonster MMASB01 van de sporen baksteenhoudende bovengrond van PB02B, waar 9,8 gram asbesthoudend materiaal op het maaiveld (0,0-0,5 m-mv) is aangetroffen, is analytisch (< 20 mm) geen asbest aangetoond (< 2,0 mg/kg d.s.). Het berekende totaal gewogen gehalte aan asbest bedraagt in de contactlaag (bovenste 10 cm), waar asbest op maaiveld is aangetroffen, circa 1,2 mg/kg d.s. Dit wordt geheel veroorzaakt door de aangetroffen asbestplaatjes op maaiveld. Het gehalte voor asbest blijft echter ruim onder de norm voor nader onderzoek van 50 mg/kg d.s. alsmede onder de interventiewaarde van 100 mg/kg d.s. Daarnaast is in het vrijgekomen materiaal uit proefgat B07 is zintuiglijk (> 20 mm) circa 23,6 gram asbestverdacht materiaal aangetroffen en tevens aan het lab aangeboden voor analyse op de aanwezigheid van asbest. Het asbestverdachte materiaal uit proefgat B07 is in het lab beoordeeld als hechtgebonden asbestboard (chrysotiel asbest). In de overige proefgaten is zintuiglijk geen asbest aangetroffen. In het onderzochte mengmonster MMASB03, van de sporen baksteenhoudende bovengrond met circa 23,6 gram asbesthoudend materiaal (0,05-0,5 m-mv) uit proefgat B07, is analytisch (< 20 mm) geen asbest aangetoond (< 2,0 mg/kg d.s.). Het berekende totaal gewogen gehalte aan asbest bedraagt 26,1 mg/kg d.s. en wordt geheel veroorzaakt door de aangetroffen asbestplaatjes.
Het gehalte voor asbest blijft echter onder de norm voor nader onderzoek van 50 mg/kg d.s. alsmede onder de interventiewaarde van 100 mg/kg d.s. In mengmonster MMASB02 van de volledige puinlaag (0,0-0,5 m-mv) is analytisch eveneens geen asbest aangetoond (< 2,0 mg/kg d.s.).
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
18 9.
CONCLUSIES EN AANBEVELING 9.1.
Conclusies verkennend bodemonderzoek
Voor de onderzoekslocatie is de hypothese gesteld van een verdachte locatie met betrekking tot het voorkomen van een bodemverontreiniging. Hierbij vormden de voormalige boomgaarden en de voormalige watergang aandachtspunten. Op basis van de resultaten kan ons inziens de gestelde verdachte hypothese worden verworpen, aangezien in de bovengrond en in het grondwater maximaal licht verhoogde gehalten voor de onderzochte parameters (NEN) zijn aangetoond. In de ondergrond zijn geen verhoogde gehalten aangetoond. Daarnaast zijn er geen verhoogde gehalten aangetoond voor de OCB-parameters. De voormalige boomgaarden en de voormalige watergang hebben niet geleid tot een ernstige bodemverontreiniging. De aangetoonde verhoogde gehalten betreffen overschrijdingen van de achtergrond- of streefwaarden. Aangezien de gestandaardiseerde meetwaarden de interventiewaarden alsmede de indexwaarden van 0,5 niet overschrijden, zijn geen vervolgstappen in het kader van de Wbb noodzakelijk. 9.2.
Conclusies onderzoek naar asbest
Voor wat betreft asbest in de bodem is eveneens de hypothese gesteld van een verdachte locatie met betrekking tot het voorkomen van een asbestverontreiniging. Hierbij vormden de (element)verhardingen, de asbestverdachte dakbedekking en de voormalige bebouwing aandachtspunten. Op basis van de onderzoeksresultaten dient formeel gezien de hypothese worden aangenomen aangezien zintuiglijk (> 20 mm) asbest is aangetroffen. Echter kan er geconcludeerd dat er geen ernstige asbestverontreiniging aanwezig is op de onderzoekslocatie, aangezien het aangetoonde totaal gewogen gehalte in het asbesthoudende proefgat B07 en het maaiveld ter plaatse van PB02B onder de norm voor nader onderzoek van 50 mg/kg d.s. blijft alsmede onder de interventiewaarde van 100 mg/kg d.s. Derhalve heeft het asbesthoudend materiaal niet geleid tot een verontreiniging met asbest in de bodem. VMT besteedt veel zorg aan de uitvoering van de veldwerkzaamheden, doch bestaat de mogelijkheid dat niet alle asbestverdachte plaatmaterialen zijn waargenomen. Het blijft derhalve mogelijk dat bij aantreffen van asbesthoudend plaatmateriaal de interventiewaarde in de praktijk elders wordt overschreden. VMT kan hiervoor niet aansprakelijk worden gesteld. 9.3.
Algehele conclusie en aanbevelingen
Met de uitgevoerde onderzoeken is de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem (inclusief asbest) ter plaatse van de onderzoekslocatie gelegen aan de Koningstraat 15a te Afferden ons inziens in voldoende mate onderzocht, ondanks het aantreffen van asbest in proefgat B07 en op het maaiveld ter plaatse van PB02B. Echter geven de berekende gehalten voor asbest geen aanleiding tot vervolg. Daarnaast zijn in de onderzochte grond-, grondwater- en overige asbestmonsters ook geen noemenswaardige verontreinigingen aangetoond die aanleiding geven tot vervolg. Derhalve bestaan ons inziens vanuit milieuhygiënisch oogpunt geen bezwaren tegen de voorgenomen herontwikkeling van de locatie en bestemmingsplanwijziging, rekening houdend met onderstaande aanbevelingen en opmerkingen. Verhoeven Milieutechniek B.V. heeft slechts een adviserende rol. Het bevoegd gezag dient uiteindelijke een beslissing te nemen over de te nemen vervolgstappen. Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
19
Voor eventuele civieltechnische werkzaamheden zijn conform de CROW400 op basis van de onderzoeksresultaten geen veiligheidsmaatregelen van toepassing, aangezien maximaal licht verhoogde gehalten zijn aangetoond. Bij de eventuele afvoer van de grond dient rekening gehouden te worden met zowel de resultaten van de NEN-parameters als het onderzoek naar asbest. Voor de volledigheid wordt opgemerkt dat bij ontgraven, afvoeren en toepassen elders de regels van de Regeling en het Besluit bodemkwaliteit van toepassing zijn en mogelijk aanvullende keuringen worden verlangd. Daarnaast kunnen gebiedsspecifiek zowel strengere als minder strenge eisen gelden.
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
20 10.
REFERENTIES 1. Nederlands Normalisatie Instituut, Delft 2017. NEN 5725, norm Bodem – Landbodem – Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek. 2. Nederlands Normalisatie Instituut, Delft 2009. NEN 5740/A1:2016, norm Bodem - Landbodem Onderzoeksstrategie bij verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem en grond. 3. Nederlands Normalisatie Instituut, Delft 2015. NEN 5707/C2:2017, norm Bodem - Inspectie en monsterneming van asbest in bodem en partijen grond. 4. Nederlands Normalisatie Instituut, Delft 2015, NEN 5897/C2:2017, Norm – Inspectie en monsterneming van asbest in bouw- en sloopafval en recyclinggranulaat. 5. Ministerie van VROM en Verkeer en Waterstaat, Regeling bodemkwaliteit, Staatscourant, 20 december 2007, nr. 247 (inclusief rectificaties en wijzigingen hierop volgend). 6. Ministerie van VROM, Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013, Staatscourant, 27 juni 2013, nr. 16675 (inclusief rectificaties en wijzigingen hierop volgend).
Diverse (bodem)onderzoeken, Koningstraat 15a te Afferden Rapportnr.: B23.8910 versie: 02 datum: 26 september 2023
Bijlage 1
Bijlage 1
Tekening: B23.8910
Schaal: 1 : 50.000
Bron: CC-BY Kadaster; Topografische kaart van Nederland (uitgave 2020) Onderdeel: Situering in de regio
Bijlage 2
2515
2458
15
15A
17
t
a stra
ing Kon
Bijlage 3
Bijlage 3
Boring:
B01
Boring:
B02A
Datum:
22-6-2023
Datum:
22-6-2023
0
0 1
50
50 2
O 100
100
braak
Zand matig fijn, zwak siltig, zwak humeus, neutraal beigebruin, Edelmanboor
0
50
50
100
100
Zand matig fijn, zwak siltig, matig humeus, neutraalbruin, Edelmanboor
150
150
Klei, zwak zandig, neutraal bruinbeige, Edelmanboor
200
200
Boring:
PB02B
Boring:
B02C
Datum: GWS:
22-6-2023 200
Datum:
22-6-2023
0
0
2
50
50
100
Zand matig fijn, zwak siltig, matig humeus, neutraalbruin, Edelmanboor
100
100
Zand matig fijn, zwak siltig, matig humeus, neutraalbruin, Edelmanboor
150
Klei, zwak zandig, neutraal bruinbeige, Edelmanboor
150
150
Klei, zwak zandig, neutraal bruinbeige, Edelmanboor
200
200
3
4 200
200
braak
0
O
150
Klei, sterk zandig, neutraal bruinbeige, Edelmanboor
0
50
100
Zand matig fijn, zwak siltig, matig humeus, sporen baksteen, neutraalbruin, Edelmanboor
Zand matig fijn, zwak siltig, matig humeus, sporen baksteen, neutraalbruin, Edelmanboor
1 50
braak
braak
0
Zand matig fijn, zwak siltig, neutraal grijsbeige, Edelmanboor
Klei, sterk zandig, neutraal bruinbeige, Edelmanboor
Zand matig fijn, zwak siltig, matig humeus, sporen baksteen, neutraalbruin, Edelmanboor
Klei, sterk zandig, neutraal bruinbeige, Edelmanboor
Klei, matig siltig, neutraalgrijs, Edelmanboor 250
300
350 400
400
Boring:
B03
Boring:
B04
Datum:
22-6-2023
Datum:
22-6-2023
0
0
grind
50
50 1
O
100
Projectcode: B23.8910 getekend volgens NEN 5104
100
0 10
0
Volledig puin
1
30 50
50 Klei, zwak zandig, matig humeus, sporen baksteen, neutraalbruin, Edelmanboor
3 100
O
klinker Zand matig fijn, zwak siltig, neutraal grijsbeige, Edelmanboor Volledig puin
100
Klei, matig zandig, sporen baksteen, neutraalgrijs, Edelmanboor
Bijlage 3
Boring:
B05
Boring:
B06
Datum:
22-6-2023
Datum:
22-6-2023
0
0
grind
50
50 1
O 100
100
0 5
0
Volledig puin
2 100
B07
Boring:
B08
Datum:
22-6-2023
Datum:
22-6-2023
0 5
50 2
50
100
Zand matig fijn, zwak siltig, matig humeus, neutraalbruin, Edelmanboor
O
100
tegel Zand matig fijn, kleiïg, matig humeus, sporen baksteen, neutraal grijsbeige, Edelmanboor
1
Zand matig fijn, zwak siltig, sporen baksteen, neutraal grijsbeige, Edelmanboor
100
Klei, zwak zandig, matig humeus, neutraalbruin, Edelmanboor
O
Boring:
0
50
1 50
Klei, zwak zandig, matig humeus, sporen baksteen, neutraalbruin, Edelmanboor
0 5
0
50
1
30
2
50
3 100
tegel
O 100
tegel Zand matig fijn, zwak siltig, neutraal grijsbeige, Edelmanboor Zand matig fijn, zwak siltig, zwak humeus, sporen baksteen, neutraal beigebruin, Edelmanboor Klei, matig zandig, matig humeus, neutraalbruin, Edelmanboor
Boring:
B09
Datum:
22-6-2023
0 5
0
50
Zand matig fijn, zwak siltig, zwak humeus, sporen baksteen, neutraal grijsbeige, Edelmanboor
100
Klei, zwak zandig, neutraal beigegrijs, Edelmanboor
150
Klei, matig zandig, neutraal grijsbeige, Edelmanboor
1 50 2
O
100 3 150 4 200
Projectcode: B23.8910 getekend volgens NEN 5104
tegel
200
Klei, matig zandig, neutraal bruinbeige, Edelmanboor
Legenda (conform NEN 5104) grind
klei
geur
Grind, siltig
Klei, zwak siltig
Grind, zwak zandig
Klei, matig siltig
geen geur zwakke geur matige geur sterke geur
Grind, matig zandig
Klei, sterk siltig
Grind, sterk zandig
Klei, uiterst siltig
Grind, uiterst zandig
Klei, zwak zandig
uiterste geur
olie geen olie-water reactie zwakke olie-water reactie matige olie-water reactie sterke olie-water reactie Klei, matig zandig
Klei, sterk zandig
zand
uiterste olie-water reactie
p.i.d.-waarde >0
Zand, kleiïg
>1 >10 Zand, zwak siltig
>100
leem
>1000
Zand, matig siltig
Leem, zwak zandig
>10000
Zand, sterk siltig
Leem, sterk zandig
monsters geroerd monster
Zand, uiterst siltig
overige toevoegingen
ongeroerd monster
zwak humeus
veen Veen, mineraalarm
matig humeus
overig bijzonder bestanddeel
Veen, zwak kleiïg
sterk humeus
Gemiddeld hoogste grondwaterstand grondwaterstand
Veen, sterk kleiïg
zwak grindig
Veen, zwak zandig
matig grindig
Veen, sterk zandig
sterk grindig
Gemiddeld laagste grondwaterstand slib
water
peilbuis blinde buis
casing
hoogste grondwaterstand gemiddelde grondwaterstand laagste grondwaterstand
bentoniet afdichting
filter
Bijlage 4
SGS Environmental Analytics Correspondentieadres Steenhouwerstraat 15 · 3194 AG Rotterdam Tel.: +31 (0)10 231 47 00 · Fax: +31 (0)10 416 30 34 www.sgs.com/analytics-nl
Analyserapport
VERHOEVEN MILIEUTECHN.BV Ruud van der Sangen De Tweede Geerden 21 5334 LH VELDDRIEL
Uw projectnaam Uw projectnummer SGS rapportnummer
Blad 1 van 10
: JANA : B23.8910 : 13893379, versienummer: 1.
Rotterdam, 30-06-2023
Geachte heer/mevrouw, Hierbij ontvangt u de analyse resultaten van het laboratoriumonderzoek ten behoeve van uw project B23.8910. Het onderzoek werd uitgevoerd conform uw opdracht. De gerapporteerde resultaten hebben uitsluitend betrekking op de door SGS geteste monsters en zoals door SGS ontvangen zijn. De door u aangegeven omschrijvingen voor de monsters, het project en de monsternamedatum (indien aangeleverd) zijn overgenomen in dit analyserapport. SGS is niet verantwoordelijk voor de gegevens verstrekt door de opdrachtgever. Het onderzoek is uitgevoerd door SGS Environmental Analytics, gevestigd aan de Steenhouwerstraat 15 in Rotterdam (NL). Indien het onderzoek is uitgevoerd door derden is dit in het rapport aangegeven. Dit analyserapport bestaat inclusief bijlagen uit 10 pagina's. In geval van een versienummer van '2' of hoger vervallen de voorgaande versies. Alle bijlagen maken onlosmakelijk onderdeel uit van het rapport. Alleen vermenigvuldiging van het hele rapport is toegestaan. Voor meer informatie, omtrent bijvoorbeeld meetonzekerheid of gebruikte analysemethoden, kunt u contact opnemen met de afdeling Customer Support. Per 1 september 2022 is SGS Environmental Analytics B.V. gefuseerd met SGS Nederland B.V. en handelt onder de naam SGS Environmental Analytics. Alle erkenningen van SGS Environmental Analytics B.V.