Bijlage 2.1 - Toelichting bestemmingsplan
Tekst van het document
11
Akoestisch onderzoek industrielawaai, Portier Druten. SAB. Kenmerk: 210432. 28 november 2022. 36
de dag- en nachtperiode op bouwvlak 8, en maximaal 65 dB(A) gedurende de nachtperiode op bouwvlak 6). Het geluid afkomstig van dichtslaande portieren wordt als acceptabel geacht voor woningen die liggen aan een openbare parkeerplaats. Het geluid vanwege het laden en lossen is dat niet. Om de geluidsbelasting te beperken kan een dove gevel aan de noordzijde van bouwvlak 8 de geluidsbelasting daar (toetspunt 8.9) wegnemen. Daarop aanvullend kan een geluidsafscherming in de vorm van een muur van twee meter hoog een geluidsluwe gevel op de begane grond en buitenruimte bewerkstelligen gedurende de dag- en avondperiode. Gedurende de nacht blijft er wel een overschrijding met een hoogste geluidbelasting van 64 dB(A) op de begane grond en maximaal 77 dB(A) op de bovenliggende verdiepingen. Het bevoegd gezag dient dit goed te accepteren. Hiervoor kan worden beargumenteerd dat een dergelijke geluidsbelasting vergelijkbaar zal zijn met de geluidsbelasting op de naastliggende woningen aan de Raadhuisstraat, én dat het geluid ‘worst-case’ eenmalig voorkomt (maar ook niet kan voorkomen, omdat het elders gebeurt). Naar aanleiding van het onderzoek is het volgende besloten: − de gemeente acht de geluidsbelasting vanwege dichtslaande portieren acceptabel; − er wordt een dove gevel gerealiseerd op de noordgevel van bouwvlak 8.
Hiertoe is in het voorliggende plan een voorwaardelijke verplichting opgenomen; − er wordt een geluidsafscherming gerealiseerd in de vorm van een muur van 2 meter hoog om een geluidsluwe begane grond en buitenruimte te verkrijgen. Hiertoe is in het voorliggende plan een voorwaardelijke verplichting opgenomen; − de overschrijdingen voor het maximaal geluidsniveau vanwege het ontluchten van het hydraulisch systeem gedurende de nachtperiode worden goedgekeurd, omdat het een ‘worst-case’ benadering betreft die daarnaast ook op bestaande woningen in de omgeving plaatsvindt. Activiteitenbesluit Er wordt voldaan aan de grenswaarden voor het langtijdgemiddelde beoordelingsniveau, maar niet aan de grenswaarden voor het maximaal geluidsniveau (overschrijdingen van stap 2 en 3). De geluidsbelastingen voor het Activiteitenbesluit zijn hetzelfde als hierboven omschreven, exclusief de overschrijding vanwege laden en lossen gedurende de dagperiode. Derhalve worden dezelfde maatregelen voorgeschreven als voor een goede ruimtelijke ordening. Indirecte hinder Er wordt niet voldaan aan de voorkeurswaarde voor de indirecte hinder op één toetspunt (8.10). Wanneer een dove gevel wordt gerealiseerd zoals geadviseerd is er geen overschrijding meer van de richtlijn behorend bij indirecte hinder.
Conclusie Het aspect bedrijven en milieuzonering vormt geen belemmering voor de uitvoering van onderhavig initiatief.
37
4.7
Geur Algemeen De Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) vormt in eerste instantie het wettelijk kader bij de beoordeling van een aanvraag om een milieuvergunning voor dierenverblijven van veehouderijen. De Wet geurhinder en veehouderij geeft hiervoor geurbelastingsen afstandsnormen in relatie met geurgevoelige objecten in de nabijheid van de (geprojecteerde) veehouderij. De Wgv heeft betrekking op twee aspecten. Ten eerste speelt de geurbelasting een rol bij de beoordeling of er in het kader van een goede ruimtelijke ordening een goed woon- en leefklimaat kan worden gegarandeerd. Ten tweede moet bij de belangenafweging ten behoeve van een zorgvuldige besluitvorming worden nagegaan of een partij niet onevenredig in haar belangen wordt geschaad. Toetsing In de directe nabijheid van het plangebied bevinden zich geen (intensieve) veehouderijen. Het uitvoeren van een nader onderzoek is daarom niet noodzakelijk. Ter plaatse van het plangebied is sprake van een goed woon en leefklimaat en ook de bedrijfsmogelijkheden van omliggende bedrijven worden niet belemmerd. Conclusie Het aspect geur vormt geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van onderhavig plan.
4.8
Windhinder Algemeen Er is geen formele, landelijke vastgestelde eis voor windhinder en windgevaar. Wel wordt voor de beoordeling veelal gebruik gemaakt van de NEN 8100. De NEN 8100 (norm voor windhinder en windgevaar in de gebouwde omgeving) geeft aan wanneer er aanleiding is om onderzoek te doen naar windhinder. Onderzoek naar windhinder is noodzakelijk bij een bouwhoogte van meer dan 30 meter. Toetsing In het kader van het voorliggende plan is een windklimaatonderzoek 12 uitgevoerd. Met behulp van Computational Fluid Dynamics (CFD) is een indicatief onderzoek verricht naar de te verwachten windklimaatsituatie rondom de geplande bebouwing van het plan. Doel van het onderzoek was het vaststellen en beoordelen van het te verwachten windklimaat in de directe omgeving van de geplande bebouwing. Voor de opzet van het onderzoek en de beoordeling van het windklimaat is uitgegaan van de Nederlandse norm NEN 8100:2006 Windhinder en windgevaar in de gebouwde omgeving. Uit de resultaten van het onderzoek kunnen de volgende conclusies getrokken worden: − Op veel plaatsen rond het plan is het te verwachten windklimaat goed voor doorlopen, maar er zijn ook gebieden met een beoordeling matig voor doorlopen. 12
Portier te Druten, Windklimaatonderzoek met behulp van CFD. Peutz. Kenmerk: H 8311-2RA. 20 december 2022. 38
− Het matige windklimaat voor doorlopen bij de zuidoosthoek strekt zich uit tot over het fietspad. Gezien de relatief kleine kans op een matig windklimaat zal dat in de praktijk niet tot ernstige klachten leiden. − Als tussen de gebouwen verblijfsgebieden of andere windgevoelige functies worden gerealiseerd, wordt geadviseerd het windklimaat lokaal te verbeteren door het plaatsen van windschermen of begroeiing. − Op veel plaatsen is het windklimaat langs de gevels van de gebouwvolumes goed voor slenteren. Als in gebieden met een matig windklimaat voor slenteren entrees gerealiseerd worden, wordt geadviseerd deze lokaal te beschermen door het plaatsen van bijvoorbeeld een windscherm, of door de entree verdiept in de gevel uit te voeren. − Kleine verschuivingen van de volumes t.o.v. de doorgerekende situatie zullen geen effect hebben op het beeld van het windklimaat. − Als er in het uiteindelijke ontwerp set backs worden toegepast zal dat het windklimaat positief beïnvloeden. Het toepassen van uitkragende balkons kan een positieve invloed hebben op het windklimaat dicht bij de gevels van de gebouwen. − Indien uitkragende balkons gerealiseerd worden, moet er rekening mee gehouden worden dat het windklimaat op deze balkons niet langs alle gevels goed zal zijn.
Het windklimaat op balkons en dakterrassen kan vaak wel effectief verbeterd worden door het plaatsen van schermen van voldoende hoogte. − Op basis van de berekeningen is er in het gebied rond de geplande nieuwbouw geen overschrijding van het gevaarcriterium te verwachten. Conclusie Het aspect windhinder vormt geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van onderhavig plan.
4.9
Waterhuishouding
4.9.1
Wettelijk kader Op basis van de wet op de ruimtelijke ordening (Wro) en Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is de watertoets verplicht bij o.a. bestemmingsplannen, inpassingsplannen, projectbesluiten en omgevingsvergunningen afwijking bestemmingsplan. Voor overige plannen, zoals een structuurvisie, dient een watertoets te worden uitgevoerd op basis van het Nationaal Bestuursakkoord Water. Het Bro regelt de verplichte waterparagraaf in de plantoelichting (art 3.1.6 Bro) en het vooroverleg met de waterbeheerder (art 3.1.1 Bro).
4.9.2
Waterbeleid Rijksbeleid - Het Nationaal Waterprogramma 2022-2027 Het Nationaal Waterprogramma 2022-2027 is op 18 maart 2022 vastgesteld. Het Nationaal Waterplan geeft de hoofdlijnen, principes en richting van het nationale waterbeleid in de planperiode 2022-2027, met een vooruitblik richting 2050. Het kabinet speelt proactief in op de verwachte klimaatveranderingen op lange termijn, om overstromingen te voorkomen.
39
In het Nationaal Waterprogramma 2022-2027 wordt allereerst de nationale belangen opgesomd: − waarborgen van de waterveiligheid en de klimaatbestendigheid (inclusief vitale infrastructuur voor water en mobiliteit); − waarborgen van een goede waterkwaliteit, duurzame drinkwatervoorziening en voldoende beschikbaarheid van zoetwater; − waarborgen en realiseren van een veilig, robuust en duurzaam mobiliteitssysteem; − in stand houden en ontwikkelen van de hoofdinfrastructuur voor mobiliteit; − realiseren van een betrouwbare, betaalbare en veilige energievoorziening die in 2050 CO₂arm is, en de daarbij benodigde hoofdinfrastructuur; − verbeteren en beschermen van natuur en biodiversiteit; − behouden en versterken van cultureel erfgoed en landschappelijke en natuurlijke kwaliteiten van (inter)nationaal belang. Deze nationale belangen worden aangevuld met drie hoofdambities: 1. Een veilige en klimaatbestendige delta;. 2. Een concurrerende, duurzame en circulaire delta; 3. Een schone en gezonde delta met hoogwaardige natuur. De wateropgaven staan niet op zichzelf; een integrale aanpak met andere opgaven in de fysieke leefomgeving, zoals de energietransitie, de woningbouw, herstel natuur en de landbouwtransitie is noodzakelijk. Daarnaast hebben de vijf volgende thema’s een centrale rol in dit waterprogramma: 1. klimaatadaptatie; 2. waterveiligheid; 3. zoetwater; 4. grondwater; 5.
scheepvaart. Een integrale aanpak van samenhangende nationale en regionale opgaven vereist een gebiedsgerichte aanpak. Daarom zijn voor de rijkswateren in dit Nationaal Waterprogramma gebiedsgerichte uitwerkingen opgenomen. Het gaat om de Noordzee, de Zuidwestelijke Delta, de RijnMaasmonding, de grote rivieren, het IJsselmeergebied, de Waddenzee en Eems-Dollard en de Kanalen in het beheer van het Rijk. Deze zijn verbonden met de diverse gebiedsgerichte programma’s en uitwerkingen onder het Nationaal Waterprogramma, zoals de Gebiedsagenda’s Grote Wateren. Voor de overige wateren van Nederland wordt in andere programma’s de gebiedsgerichte uitwerking van het waterbeleid meegenomen. In de eerste plaats in de Omgevingsagenda’s onder de Nationale Omgevingsvisie (NOVI). In het coalitieakkoord van eind 2021 is aangegeven dat de komende jaren structureel meer budget wordt uitgetrokken voor instandhouding van wegen, spoor, hoofdwatersysteem en vaarwegen. Provinciaal beleid - Omgevingsvisie Gaaf Gelderland Op 19 december 2018 hebben Provinciale Staten de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland vastgesteld. De hoofdzaken van het provinciaal beleid voor water zijn gericht op een veerkrachtig en duurzaam water- en bodemsysteem. Dit systeem bestaat uit bodem
40
en ondergrond, grondwater en oppervlaktewater en is duurzaam als het ook in de toekomst kan blijven functioneren en in stand kan worden gehouden tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten. De provincie onderschrijft de ambitie van de Europese Kaderrichtlijn Water dat uiterlijk in 2027 het grond- en oppervlaktewater in Europa schoon en ecologisch gezond moet zijn en dat er voldoende water is voor duurzaam gebruik en voert deze uit. De beschermde gebieden voor grondwater, waterberging, de Kaderrichtlijn Water en Natura 2000 zijn leidend bij de uitwerking van dit beleid in programma’s of in kaders in de verordening. Er worden condities gesteld voor effectief en zuinig gebruik van drinkwater, speciale waterecologie (Hoogst Ecologisch Niveau wateren en Specifiek Ecologische Doelstelling wateren), (grond)waterafhankelijke landnatuur plus de beschermingszones natte landnatuur en grondwateronttrekkingen voor drinkwater en industrie, groter dan 150.000 m3/jaar. De provincie stelt via uitvoerend beleid de doelen voor de regionale wateren voor de Kaderrichtlijn Water vast en geeft daarbij ook invulling aan de voorzieningenniveaus. Met de Gelderse waterschappen en de landbouw geeft de provincie invulling aan het vasthouden van water in de bodem, het grondwater en de haarvaten van het watersysteem.
Bescherming tegen overstromingen vindt primair plaats op basis van preventie, waar nodig aangevuld met maatregelen in de ruimtelijke ordening en evacuatie. Deze bescherming gebeurt bij voorkeur in combinatie met het ontwikkelen en versterken van karakteristieke riviernatuur in Natura 2000-gebieden. Beleid Waterschap Rivierenland – Watervisie 2050 en Waterbeheerprogramma 2022-2027 De Watervisie 2050 beschrijft de visie van het Waterschap voor een toekomstbestendig rivierengebied in 2050. In de visie wordt aan de hand van negen thema’s beschreven welke stappen hiervoor worden gezet. De watervisie wordt uitgewerkt in het waterbeheerprogramma en is een uitnodiging aan overheden, bedrijven en burgers om elkaar te inspireren. Het Waterbeheerprogramma 2022-2027 ‘Versterken, verbinden, vergroenen’ beschrijft wat Waterschap Rivierenland in de planperiode 2022-2027 wil bereiken, met wie, hoe men dat wil gaan doen en waarom. In het waterbeheerprogramma zijn voor het waterbeheer de kaders gegeven en de opgaven gedefinieerd.
De visie van Waterschap Rivierenland is vertaald in 8 hoofdthema’s: beschermen tegen overstromingen; water eerlijk verdelen; voorbereiden op extreem weer; streven naar schoon water van een goede biologische kwaliteit; bijdragen aan een fijne leefomgeving voor mens en natuur; kwaliteitsverbetering zwemwater; toewerken naar klimaat- en energieneutraliteit; toewerken naar circulariteit. Gemeentelijk beleid – Verbrede Gemeentelijk rioleringsplan 2018-2022 Op 1 maart 2018 heeft de gemeenteraad van Druten het verbrede Gemeentelijk Rioleringsplan 2018 - 2022 (vGRP) vastgesteld. Het vGRP heeft tot doel de volksgezondheid en het milieu te beschermen tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten: − Voorkomen van verontreiniging van bodem, grond- en oppervlaktewater; − Voorkomen van letsel en schade door wateroverlast.
41
In het vGRP is opgenomen wat de gemeente wil bereiken op het gebied van afvalwater, hemelwater, grondwater en oppervlaktewater, wat ze er voor gaat doen en wat dit kost. Het vGRP is de leidraad voor beleid en handelen bij: − het inspelen op klimaatverandering; − het vergroten van het waterbewustzijn van de samenleving; − het anticiperen op de Omgevingswet. Met het vaststellen van het vGRP is het Waterplan Druten afgesloten. 4.9.3
Watertoets De watertoets is bedoeld om ruimtelijke plannen en besluiten meer waterbestendig te maken, doordat waterbelangen van gemeente, waterschap en eventueel andere waterbeheerders vroegtijdig en expliciet worden meegewogen. In het ruimtelijk plan moet voldoende rekening zijn gehouden met de waterhuishouding en -voorzieningen.
4.9.4
Waterparagraaf De waterparagraaf beschrijft de wijze waarop rekening is gehouden met de eventuele gevolgen van het ruimtelijk plan voor de waterhuishouding en vice versa. Onderdeel hiervan is een beschrijving van beleidsuitgangspunten en regelgeving, waterhuishoudkundige situatie en –opgaven, meest geschikte oplossingen (motiveren) en de ruimtelijke consequenties daarvan. In de waterparagraaf is tevens het advies van de waterbeheerder verwerkt. Waterhuishoudingsplan In het kader van het voorliggende plan is een waterhuishoudingsplan13 opgesteld. Deze waterparagraaf is opgesteld aan de hand van dit waterhuishoudingsplan en een nadere onderbouwing en informatie is in dit document te vinden. Beschrijving watersysteem Geomorfologie en geohydrologie In deze paragraaf is een beknopte beschrijving opgenomen van de geomorfologische en geohydrologische situatie ter plaatse van het plangebied. Voor een uitgebreidere beschrijving wordt verwezen naar het waterhuishoudingsplan. − Situering: Het plangebied ligt binnen stedelijk gebied. − Maaiveldhoogte: Aan de noord- en zuidzijde van het plangebied is het maaiveld wat hoger. De Heuvel, ter plaatse van de parkeerplaats bij het gemeentehuis, en de Van Heemstraweg liggen op ca. NAP +7,50 m. De wijken aan de oost- en westzijde liggen wat lager. Beide wijken liggen ongeveer op dezelfde hoogte, op ca. NAP +6,90 m.
− Bodemopbouw: In het verkennend bodemonderzoek is het volgende aangeven voor de bodemopbouw ter plaatse van het projectgebied.
13
Inbreidingsplan Portier te Druten, Waterhuishoudingsplan deel 1. Jens. Kenmerk: 210134. 8 februari 2023. 42
− Zandbanen: Zandbanen van het pleistocene zand zijn op een diepte van 5,0 tot 7,0 m minus maaiveld aanwezig in het plangebied. Direct grenzend aan de westzijde van het plangebied is beddingzand onbedijkte rivieren aanwezig op een diepte binnen 1,0 m minus maaiveld. Het plangebied ligt niet in een zandbaan/ stroomgeul. − Grondwater: − de gemiddeld hoogste grondwaterstand (GHG) binnen het plangebied is vastgesteld op NAP +6,60 m; − voor de gemiddeld laagste grondwaterstand (GLG) kan een hoogte aangehouden worden van ca. NAP + 4,55 m; − voor de gemiddelde grondwaterstand (GG) kan een hoogte aangehouden worden van ca. NAP + 5,60 m; − de grondwaterstroming varieert per seizoen. − Kwel/ intermediair/ infiltratiegebied: Infiltratie is binnen het plangebied niet mogelijk. Kwel is hier regelmatig aanwezig. Toch is er voornamelijk wegzijging in de bodem. − Grondwaterbeschermingsgebied: Aan de zuidzijde van Druten is een grondwaterbeschermingsgebied aanwezig. Oppervlakte- en afvalwatersysteem − A/B/C-watergangen: In de volgende afbeelding is de leggerkaart voor oppervlaktewater van het Waterschap Rivierenland weergegeven. Hierin zijn de watergangen en bijbehorende onderdelen aangegeven. Een uitgebreidere beschrijving van het systeem is te vinden in paragraaf 2.3 van het waterhuishoudingsplan.
43
− Riolering: In paragraaf 3.1, 3.2 en 3.3 van het waterhuishoudingsplan wordt de aanwezige en toekomstige rioleringssysteem in en in de omgeving van het plangebied beschreven. Aan de westzijde van het plangebied is een verbeterd gescheiden rioolsysteem aanwezig. De overige omliggende delen bestaan voornamelijk uit een gemengd systeem. In de toekomstige situatie wordt in het plangebied een gescheiden systeem gerealiseerd. − Wateroverlast: Er zijn geen problemen met wateroverlast tijdens (extreme) neerslag bekend vanuit meldingen binnen het projectgebied en de directe omgeving. Wel blijkt uit de maaiveldanalyse dat het gebied gevoelig is voor wateroverlast bij extreme neerslag. − Bescherming watergang: Ter bescherming, beheer en onderhoud van primaire wateren, zoals watergangen en regenwaterbuffers, overeenkomst met de Keur van het waterschap, is een dubbelbestemming ‘Waterstaat - Watergangen’ opgenomen rondom de aanwezige waterbestemming. Ecosysteem Het plangebied ligt niet in of nabij de Ecologische hoofdstuctuur of andere gebieden met natuurwaarden. Waterbeleid en waterbeheer Gemeentelijk waterbeleid Het gemeentelijk waterbeleid is gericht op het voorkomen, beperken of tot een aanvaardbaar risico terugbrengen van wateroverlast en schade aan milieu en volksgezondheid.
In het Waterplan van de gemeente Druten zijn de thema’s en uitgangspunten voor duurzaam waterbeheer omschreven. Het Gemeentelijk rioleringsplan beschrijft de gemeentelijke zorgplicht voor rioolwater, hemelwater en grondwater. In
44
het kader van de watertoets wordt een vertaalslag gemaakt naar de concrete plansituatie. Zorgplicht afvalwater Een perceeleigenaar moet het huishoudelijk afvalwater of het bedrijfsafvalwater op de openbare riolering lozen (Besluit lozing afvalwater huishoudens art. 7 en 10 en Activiteitenbesluit art. 2.1 en 2.2). Als dit niet mogelijk (doelmatig) is, zorgt de perceeleigenaar voor een zo milieuvriendelijk mogelijke manier van verwerking of verwijdering van het afvalwater. De gemeente heeft voor zover doelmatig een zorgplicht voor de inzameling en transport van stedelijk afvalwater dat binnen de gemeente vrijkomt (zie Wm art 10.33). Zorgplicht hemelwater Een perceeleigenaar is zelf verantwoordelijk voor het verwerken van het hemelwater op het eigen terrein of voor het eventueel lozen van hemelwater op oppervlaktewater. Als dit niet mogelijk is zorgt de gemeente voor het inzamelen, transporteren en verwerken van het hemelwater, mits doelmatig (Waterwet art. 3.5). Zorgplicht grondwater Een perceeleigenaren is zelf verantwoordelijk voor het treffen van maatregelen op eigen terrein om structurele nadelige gevolgen van grondwater voor de aan de grond gegeven bestemming te voorkomen of beperken. Als dit niet mogelijk is treft de gemeente maatregelen in openbaar gebied, voor zover doelmatig en geen verantwoordelijkheid van provincie of waterschap (Waterwet art 3.6).
Zorgplicht oppervlaktewater (waterschap) De gemeente valt binnen het beheersgebied van Waterschap Rivierenland. Voor lozing op oppervlaktewater (A-, B- en C-water) heeft de perceeleigenaar een vergunning van het waterschap nodig (Waterwet art. 6.2). Een perceeleigenaar (of aanliggende perceeleigenaar) is verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van oppervlaktewater (B- en C-water volgens de legger van het waterschap) dat op eigen terrein ligt. Het waterschap draagt zorg voor het onderhoud van A-watergangen. Voor ingrepen of activiteiten in of nabij watergangen danwel in of nabij een waterkering heeft een perceeleigenaar een Keur-ontheffing van het waterschap nodig. Beleidsuitgangspunten en consequenties voor het ruimtelijk plan Deze paragraaf beschrijft en motiveert de wijze waarop op de planlocatie rekening is gehouden met het watersysteem, gelet op de waterhuishoudkundige situatie, beleid en regelgeving. Leefomgeving en ruimtegebruik Beleidsuitgangspunten: − De gemeente streeft naar integrale inpassing van het watersysteem in de leefomgeving en afstemming op de gebruiksfuncties in het gebied. De ruimtelijke ontwikkeling mag geen nadelige gevolgen hebben voor de waterhuishouding en vice versa. De waterhuishoudkundige situatie moet in overeenstemming zijn met het beoogde grondgebruik.
45
− Water is mede-ordenend bij de ruimtelijke ontwikkeling (juiste functie op de juiste plaats), waarbij tevens rekening is gehouden met de ruimteclaim van waterhuishoudkundige voorzieningen. Wateropgaven zijn gekoppeld aan andere gebiedsopgaven, zoals voor openbaar groen, welzijn, volkshuisvesting, verkeer/vervoer en energie. Gevolgen van/voor het plan: In het kader van het voorliggende plan is een waterhuishoudingsplan opgesteld. Bij de toekomstige inrichting van het watersysteem wordt hierin rekening gehouden met de toekomstige functies in het plangebied en de bestaande functies in de omgeving van het plangebied. Kwaliteit en beleving Beleidsuitgangspunten: − De gemeente streeft naar schoon water en waterbodems die voldoen aan gestelde kwaliteitseisen en het behoud van (natte) natuurwaarden en biodiversiteit. Verontreiniging van grond- en oppervlaktewater wordt voorkomen en de waterkwaliteit zo mogelijk verbeterd. − Schoon hemelwater mag rechtstreeks in bodem of op oppervlaktewater worden geloosd. Verontreiniging van hemelwater voorkomen, o.a. door toepassing van niet-uitlogende materialen (Dubo-bepalingen) en door beperking van toepassing van lood, koper, zink en zacht pvc. Verontreinigd hemelwater alleen lozen via een zuiverende voorziening.
− De kwaliteit van oppervlaktewater zo mogelijk verbeteren door aanleg van natuurvriendelijke oevers en verbetering van de doorstroming. Het beheer mag geen verstoring geven van waterkwaliteit en biodiversiteit. Ecologisch natte zones of natte natuurwaarden behouden of verder ontwikkelen door bijbehorende waterhuishoudkundige omstandigheden te beschermen of herstellen. − De gemeente streeft naar versterking van de belevingswaarde van water en daarmee het waterbewustzijn. Hierbij zijn water, waterhuishoudkundige elementen en cultuurhistorische structuren en landschapselementen herkenbaar verweven in de ruimtelijke inrichting en beleefbaar gemaakt. Waterstromen zichbaar (bovengronds) afvoeren. Gevolgen van/voor het plan: In het plangebied is geen oppervlaktewater aanwezig met een specifieke natuurwaarde. Wel wordt in de toekomstige situatie oppervlaktewater toegevoegd, om te voldoen aan de waterbergingsopgave. In het plangebied zijn echter geen cultuurhistorische structuren of landschapselementen aanwezig waar rekening mee moet worden gehouden bij de realisatie van het oppervlaktewater. Klimaatadaptatie Beleidsuitgangspunten: − De gemeent streeft naar een klimaatbestendige en waterrobuuste leefomgeving, anticiperend op hevigere perioden met hitte, neerslag en droogte.
Bij ruimtelijke ontwikkelingen worden schadelijke effecten van klimaatverandering (wateroverlast en verdroging) voor het grondgebruik en vice versa beperkt of teruggebracht tot een acceptabel niveau. Waterhuishoudkundige voorzieningen zijn energiezuinig en duurzaam.
46
− Komen tot een klimaatadaptieve ruimtelijke inrichting, o.a. voor wat betreft bebouwing, wegen, groen en water. Voorkomen dat water bij hevige neerslag in de bebouwing terecht komt of afstroomt buiten het plangebied. De hoeveelheid verhard oppervlak tot een minimum beperken. Zorgdragen voor voldoende waterberging, tegen hemelwateroverlast en ter buffering van water in droge tijden (zie ook waterberging). Groenstructuren klimaatrobuust aanleggen voor wat betreft areaal, type beplanting en waterbergend vermogen. − Grondwateronttrekking (verdroging) beperken door hoogwaardige toepassing van drinkwater en het treffen van waterbesparende voorzieningen. Zo mogelijk hemelwater gebruiken voor laagwaardige toepassingen. Verder bij de ruimtelijke ontwikkeling rekening houden met de droogtegevoeligheid van de locatie en mogelijke bodemdaling die daardoor kan ontstaan. Gevolgen van/voor het plan: Er worden maatregelen getroffen om het water langer vast te houden. Denk hierbij aan de berging op het parkeerdek, groene daken, verlaagde bermen en het realiseren van extra oppervlaktewater. Ook worden bestaande gemengde rioolsystemen vervangen door gescheiden systemen. Door het toepassen van veel groen, ook in de vorm van bomen ontstaat er een klimaatadaptieve omgeving die naast het voorkomen van wateroverlast ook een bijdrage levert aan het voorkomen van hittestress.
Binnen het project Portier wordt rekening gehouden met verruiming van de overkluizing. Dit is noodzakelijk om in te spelen op klimaatontwikkeling en toekomstbestendig te zijn. Waterberging Beleidsuitgangspunten: − De gemeente streeft naar het vasthouden van gebiedseigen water door benutting van de natuurlijke bergingscapaciteit van bodem en oppervlaktewater. Natuurlijke grondwater- en oppervlaktewaterstanden worden beschermd of hersteld. − Hemelwater afkomstig van verharde oppervlakken zoveel mogelijk afkoppelen van de riolering met de voorkeursvolgorde: 1) Benutting, 2) Bodeminfiltratie binnen het gebied, 3) Berging binnen het gebied, 4) Vertraagde afvoer naar oppervlaktewater buiten het plangebied en 5) Afvoer naar riool. − Compenseren van het verlies aan waterberging, indien hemelwater direct of indirect wordt geloosd op oppervlaktewater. De compensatieplicht (Keur waterschap) houdt in dat de toename van verharding in het ruimtelijk plan moet worden gecompenseerd door aanleg van extra waterberging. Dit met een eenmalige uitzondering van 500 m2 voor particulieren en kleine bedrijven in stedelijk gebied. De compensatieplicht geldt niet in individuele gevallen als op een afstand van 100 m of meer van het oppervlaktewater wordt geinfiltreerd (beleidsregels Keur artikel 5.16 toetsingscriterium 2).
− Infiltratie- en bergingsvoorzieningen, zoals bodempassages en open water, moeten voldoende capaciteit hebben om het hemelwater te kunnen verwerken. En zodanig ruimtelijk ingepast (ruimtebeslag, ligging) dat adequaat functioneren is gewaarborgd. Gevolgen van/voor het plan: In paragraaf 3.4 van het waterhuishoudingsplan is berekend dat de toename van het (afstromende) verhard oppervlak 9.085 m2 is. Voor dit oppervlak dient waterberging gerealiseerd te worden. Het te realiseren volume aan waterberging is afhankelijk van
47
het type waterberging en betreft 436 m3/ha voor compensatie in open water en 664 m3/ha voor de overige voorzieningen. Binnen het plan is geprobeerd om de benodigde compensatie zo laag mogelijk te houden. Hiervoor zijn de volgende ontwerpkeuzes gemaakt: − beperken nieuw verhard oppervlak; − toepassen grasbetontegels (50% verhard, incl. doorlatende fundering). Om vervolgens aan de bergingseis te voldoen worden er binnen het plan de volgende maatregelen getroffen: 1. waterberging op dek van de parkeerkelder appartementen blok C en D (1980 m2) Voor de oppervlakte van 1.980 m2 is een waterberging benodigd van 132 m3. Hiervan kan er 1.335 x 30 mm = 40 m3 op het groendak geborgen worden. De benodigde waterberging in de drainagematten is dan 132 – 40 = 92 m3. Het dak van de parkeerkelder waar water op vastgehouden kan worden is 850 m2 (openbare verharding + groenvoorzieningen). Dit betekent dat er 0,11 m3/m2 geborgen moet worden om de hoeveelheid van 92 m3 te bereiken. 2. aanbrengen verlaagde bermen (530 m2) De totale oppervlakte van deze bermen is ca. 250 m2. Het zijn geen diepe wadi’s maar verlagingen met flauwe taluds die kunnen worden ingericht met groen (bij voorkeur gras i.p.v. struiken om bergingsverlies te voorkomen). Wanneer we uitgaan van een gemiddelde diepte van 0,15 m komt dit uit op een waterging van ca. 35 m3.
Deze 35 m3 compenseert een toename verhard oppervlak van: 35 m3 : 664 m3/ha = 530 m2. 3. toepassen groene daken (710 m2); De totale oppervlakte van groene daken in het plangebied (exclusief parkeerkelder appartementen blok C en D) is ca. 1.570 m2. De groene daken zullen moeten voldoen aan de gestelde eisen van de gemeente Druten en het Waterschap Rivierenland. Uitgangspunt voor deze daken is dat hier 30 mm regenwater geborgen kan worden. Dit komt overeen met 1.570 x 0,030 = 47 m3. Hiermee wordt 47 m3 : 664 m3/ha = 710 m2 gecompenseerd. 4. uitbreiden oppervlaktewater (0m2) Aan de zuidzijde van het plangebied ligt een watA-watergang waar waterberging in zit. Onderzocht is of door uitbreiding van dit oppervlaktewater compensatie kan worden gerealiseerd. Door het benodigde talud voor het halfverdiept parkeren bij de te realiseren appartementen gebouwen en de onderhoudsstrook die moet worden gehandhaafd, is er geen uitbreiding van het oppervlaktewater mogelijk. 5. afkopen van de waterberging uit de waterbergingsbank (5.865 m2) In totaal moet er voor een oppervlak van 9.085 m2 waterberging gerealiseerd worden. Voor het plan zijn bovenstaande maatregelen voor waterberging afgewogen en deze worden voor zover mogelijk toegepast. Er is nog een tekort van 9.085 – 3.220 = 5.865 m2. Besloten is om hiervoor waterberging uit de waterbergingsbank aan te kopen.
Hiervoor is een inhoud van 5.865 m2 x 436 m3/ha = 260 m3 nodig. Met bovenstaande maatregelen wordt in de benodigde waterberging van 9.085 m2 voorzien. Gezondheid en veiligheid Beleidsuitgangspunten:
48
− De gemeente streeft naar een veilig watersysteem. Inrichting en beheer van het watersysteem op de planlocatie dient te zijn gericht op het voorkomen of beperken van risico’s voor de volksgezondheid en veiligheid. − Risico’s van optrekkend vocht primair beperken door ter plaatse van bebouwing te voorzien in voldoende ontwateringsdiepte en drooglegging. Of, als dit niet mogelijk is, door het treffen van maatregelen (bv. kruipruimtevrij bouwen, waterdicht bouwen). Een permanente verandering (verlaging) van grondwaterstanden is daarbij niet toegestaan. Voorts in het plan rekening houden met eventuele risico’s van bodemdaling als gevolg van grondwaterstandsdaling (verdroging) of –fluctuatie (zie ook Klimaatverandering). − Inrichting en beheer van oppervlaktewater in bebouwd gebied afstemmen op potentieel verdrinkingsgevaar (veilige oevers). Bij de ruimtelijke inrichting rekening houden met locaties waar waterkwaliteit een gezondheidsrisico kan vormen (zoals bij overstorten en stilstaand water). Gevolgen van/voor het plan: Om te voorkomen dat als gevolg van het plan waterschade ontstaat bij bestaande of nieuwe woningen, is in het waterhuishoudingsplan bepaald wat de nieuwe vloerpeilen en straatpeilen worden. Daarnaast is er bij het bepalen van de nieuwe maaiveldhoogtes rekening mee gehouden dat het water altijd over het maaiveld naar de A-watergang aan de zuidzijde kan stromen.
Zie hiervoor hoofdstuk 4 in het waterhuishoudingsplan. Overwegingen en conclusie Overwegingen Binnen het plangebied is er onvoldoende ruimte voor een volledige compensatie van de waterhuishouding. Wel wordt er door diverse voorzieningen en de inrichting geprobeerd om het water zo lang mogelijk vast te houden binnen het plangebied. Denk hierbij aan de berging op het parkeerdek, groene daken, verlaagde bermen en het realiseren van extra oppervlaktewater. Ook worden bestaande gemengde rioolsystemen vervangen door gescheiden systemen. Dit geldt ook voor de riolering in de aangrenzende straten. Deze worden in opdracht van de gemeente Druten gelijktijdig vervangen door een gescheiden systeem. Om de negatieve gevolgen van de ontwikkeling op de regionale waterhuishouding te compenseren wordt er watercompensatie afgewenteld in de waterbergingsbank. Door het toepassen van veel groen, ook in de vorm van bomen ontstaat er een klimaatadaptieve omgeving die naast het voorkomen van wateroverlast ook een bijdrage levert aan het voorkomen van hittestress. Het grondwater en de aanwezige kwel in het gebied kan mogelijk veranderen door het aanbrengen van de parkeerkelder onder de blokken C en D. Deze kelder komt tot ca. 2 m onder het maaiveld en steekt dan ruim 1 m in het grondwater (GHG). De diepere zandlagen zitten over het algemeen op ca. 5 a 7 m minus maaiveld.
Waarschijnlijk is hier nauwelijks invloed maar het kan voorkomen dat er veranderingen in de stroming van het grond-/kwelwater ontstaan ter plaatse van de kelderbak.
49
In het kader van de omgevingsvergunning en watervergunning zal een waterhuishoudingsplan (deel 2) opgesteld worden. In dit deel worden de (af)waterstructuur en de maatregelen verder uitgewerkt. Conclusie Het plan heeft geen negatieve gevolgen voor de waterhuishouding en omgekeerd. Het aspect water vormt geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van dit plan.
4.10
Archeologie Algemeen Door ondertekening van het verdrag van Valletta (1992) heeft Nederland zich verplicht om bij ruimtelijke planvorming nadrukkelijk rekening te houden met het niet-zichtbare deel van cultuurhistorisch erfgoed, te weten de archeologische waarden. In de Erfgoedwet is geregeld hoe met in de grond aanwezige dan wel te verwachten archeologische waarden moet worden omgegaan. Het streven is om deze belangen tijdig bij het plan te betrekken. Bij ingrepen waarbij de ondergrond wordt geroerd, dient te worden aangetoond dat de eventueel aanwezige archeologische waarden niet worden aangetast. Toetsing Op basis van de archeologische beleidsadvieskaart Druten blijkt dat het plangebied drie archeologische waardes kent: 1. Categorie 3, archeologische waarde, dorpskern: Voor het bouwen overeenkomstig de regels voor de andere op deze gronden voorkomende bestemmingen dient de aanvrager van een omgevingsvergunning voor het bouwen, voor bouwwerken met een oppervlakte groter dan 100 m² én waarvan de diepte meer bedraagt dan 0,50 meter onder het maaiveld, een rapport te overleggen waarin de archeologische waarden van de gronden die blijkens de aanvraag zullen worden verstoord, naar oordeel van het bevoegd gezag in voldoende mate zijn vastgesteld. Deze categorie heeft in het bestemmingsplan de dubbelbestemming ‘Waarde - Archeologie 2’. 2.
Categorie 4, hoge archeologische waarde: Voor het bouwen overeenkomstig de regels voor de andere op deze gronden voorkomende bestemmingen dient de aanvrager van een omgevingsvergunning voor het bouwen, voor bouwwerken met een oppervlakte groter dan 500 m² én waarvan de diepte meer bedraagt dan 0,50 meter onder het maaiveld, een rapport te overleggen waarin de archeologische waarden van de gronden die blijkens de aanvraag zullen worden verstoord, naar oordeel van het bevoegd gezag in voldoende mate zijn vastgesteld. Deze categorie heeft in het bestemmingsplan de dubbelbestemming ‘Waarde - Archeologie 3’ 3. Categorie 5, middelhoge archeologische verwachting: Voor het bouwen overeenkomstig de regels voor de andere op deze gronden voorkomende bestemmingen dient de aanvrager van een omgevingsvergunning voor het bouwen, voor bouwwerken met een oppervlakte groter dan 5.000 m² én waarvan de diepte meer bedraagt dan 0,50 meter onder het maaiveld, een rapport te overleggen waarin de archeologische waarden van de gronden die blijkens de aanvraag zullen worden verstoord, naar oordeel van het bevoegd gezag in voldoende mate zijn vastgesteld. Deze categorie heeft in het bestemmingsplan de dubbelbestemming ‘Waarde - Archeologie 4’
50
Uitsnede archeologische beleidsadvieskaart Druten met globale aanduiding plangebied (blauwe lijn), bron: archeologische waardenkaart Vestigia
Bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek Ter plaatse van het plangebied is een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek uitgevoerd14. Het onderzochte gebied in dit onderzoek is groter dan het voorliggende plangebied. Het onderzoeksgebied is opgedeeld in verschillende deelgebieden (zie onderstaande afbeelding). Deelgebied A en B maken geen onderdeel uit van het voorliggende plangebied. Deelgebied I, G en H gedeeltelijk.
14
Druten, Plangebied Raadhuisstraat, Bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek. BAAC. Rapportnummer V-20.0213. november 2020. 51
Uit het onderzoek volgt dat binnen het plangebied in een eerder stadium reeds twee booronderzoeken uitgevoerd die hebben aangetoond dat in het plangebied een vindplaats uit de Romeinse tijd-middeleeuwen (nederzetting; deelgebied D en H), een vindplaats uit de bronstijd- Romeinse tijd (nederzetting; deelgebied H) en een vindplaats uit de middeleeuwen-nieuwe tijd (oude woongrond; zuidelijk deel deelgebied H) aanwezig zou kunnen zijn. Uit onderhavig bureauonderzoek blijkt dat In de omgeving van het plangebied nog tal van archeologische resten uit de ijzertijd, Romeinse tijd, middeleeuwen en nieuwe tijd zijn aangetoond. De bodem ter plaatse van het plangebied heeft zich ontwikkeld in de oeverafzettingen van de Waal met hieronder kom- en oeverafzettingen van de stroomgordel van Distelkamp-Afferden. Plaatselijk zal de bodem verstoord zijn door bouwwerkzaamheden. Op basis van de bouwdossiers reiken de verstoringen tot 0,8-1,1 cm –mv. Een van de boringen in de nabijheid van de school toonde een verstoring tot 1,5 m –mv. Op basis van het bureauonderzoek is een archeologische verwachting opgesteld. De verwachting op het aantreffen van archeologische overblijfselen uit de periode neolithicum-nieuwe tijd is hoog. In elk deelgebied is de bodem mogelijk plaatselijk aangetast door bebouwing en sloop van panden.
Met name op die locaties waar in de jaren ‘70 van de vorige eeuw en later is gebouwd, zal de bodem over de gehele bouwput zijn verstoord. Hierdoor zullen resten uit de middeleeuwen en nieuwe tijd, die direct onder de bouwvoor worden verwacht, verdwenen zijn.
52
Voor elk deelgebied is een aanvullende specifieke verwachting opgesteld: − Deelgebied A: hoog op resten nederzetting middeleeuwen-nieuwe tijd; − Deelgebied B: hoog op resten huisplaats en infrastructuur (weg, waterloop) 19e eeuw Deelgebied C: onbekend − Deelgebied D: hoog op resten nederzetting ijzertijd-Romeinse tijd − Deelgebied E: onbekend − Deelgebied F: onbekend − Deelgebied G: onbekend − Deelgebied H: hoog op resten nederzetting ijzertijd-Romeinse tijd, oude woongrond (middeleeuwen) en huisplaats 19e eeuw − Deelgebied I: hoog op resten huisplaats 19e eeuw De verwachting is dat eventuele vindplaatsen goed bewaard kunnen zijn gebleven in de ondergrond. Voor deelgebieden D en H is dat op een diepte van 0,7-1,0 m –mv en in het zuidoostelijke deel op 1,25-1,50 m –mv. De oude woongrond in deelgebied H zou op een diepte tussen 0,2 en 1,0 m –mv kunnen worden aangetroffen. Uit het veldonderzoek blijkt matig tot grof zandige rivierduinafzettingen in het noordoosten (deelgebieden B, C en I) voorkomen. Daarnaast komen oeverafzettingen (sterk siltige tot sterk zandige klei) van de Waal voor en ook meandergordel van DistelkampAfferden (deelgebieden A, C t/m I). De top van de natuurlijke rivierduin- en jongste oeverafzettingen binnen het plangebied zijn in een meer of mindere mate aangetast door recente bodemingrepen.
Vooral in het noorden (deelgebieden A, B en I) zijn in diverse boringen diepe(re) bodemverstoringen (> 1 m -mv) geconstateerd die waarschijnlijk verband houden met voormalige bebouwing en recente sloop- en bouwwerkzaamheden. De exacte omvang van deze verstoringen is onbekend. Elders blijven de verstoringen overwegend beperkt tot de bovenste 0,4-0,6 m -mv. In het noorden (deelgebieden B, C en I) en het zuiden van het plangebied (deelgebied H) zijn archeologische resten (puin, aardewerk, oude woongronden) aangetroffen die waarschijnlijk verband houden met bewoning in de late middeleeuwen en/of nieuwe tijd in en rond de oude dorpskern van Druten. In het centrale en het zuidelijke deel van het plangebied (deelgebieden C, D, H en I) zijn in de top van oeverafzettingen van de meandergordel van Distelkamp Afferden door jongere sedimenten afgedekte archeologische resten uit de ijzertijd en de Romeinse tijd aangetroffen. Vanwege de diepteligging van de top van de vondstrijke oeverafzettingen is de verwachting dat eventuele archeologische sporen en andere resten (mogelijk zelfs onder bebouwing) goed bewaard zijn. De archeologische waarden worden mogelijk bedreigd door toekomstige bodemingrepen. Resten uit de late middeleeuwen en nieuwe tijd bevinden zich relatief ondiep in de bodem en zullen hierbij aangetast of vernietigd worden.
Resten uit de ijzertijd en Romeinse tijd bevinden zich in de oeverafzettingen dieper dan 0,6 m -mv en zijn daardoor minder kwetsbaar voor ondiepe bodemingrepen. Maar bij diepere ingrepen zullen ook deze worden aangetast. Om te voorkomen dat archeologische waarden ongezien verloren gaan, wordt archeologisch vervolgonderzoek aanbevolen. De aard en omvang van een dergelijk onderzoek is uiteraard sterk afhankelijk van de aard, omvang en diepte van geplande bodemingrepen. In het geval van nieuwbouw,
53
bijvoorbeeld in de deelgebieden D en H, wordt een proefsleuvenonderzoek aanbevolen. Het doel van een dergelijk onderzoek is het om een meer gedetailleerd beeld te krijgen van de aard, omvang, conservering en datering van de door middel van booronderzoek geconstateerde archeologische resten. Indien tijdens een proefsleuvenonderzoek behoudenswaardige resten geconstateerd worden, kan het bevoegd gezag tot een opgraving besluiten. In het geval van meer kleinschalige ingrepen (bijv. aanleg van kabels of riool) kan gedacht worden aan een vorm van archeologische begeleiding om zich in de wanden van de kabel- en leidingcunetten manifesterende archeologische resten te registreren en te documenteren. Cunetten kunnen op deze manier benut worden als proefsleuf. Door het doen van gerichte waarnemingen kan zo op een relatief eenvoudige wijze een beter beeld gekregen worden van de verspreiding, de aard, de datering en de conservering van archeologische resten in delen van het plangebied. Bijvoorbeeld in deelgebied I waar een goed beeld van de omvang en conservering van de in de bodem aanwezige resten uit de middeleeuwen en nieuwe tijd eigenlijk nog ontbreekt. De resultaten van dergelijke begeleidingen kunnen in de toekomst een rol spelen bij afwegingen ten aanzien van de noodzaak tot meer grootschalig archeologisch onderzoek en de aard daarvan bij meer omvangrijke bodemingrepen.
Programma van eisen Naar aanleiding van het bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek is een programma van eisen15 opgesteld. Hierin is opgenomen aan welke eisen het uit te voeren vervolgonderzoek moet voldoen. Aangezien de sloop in meerdere fasen plaatsvindt, dient het archeologisch proefsleuvenonderzoek ook gefaseerd uitgevoerd te worden. De deelgebieden D en H zijn direct toegankelijk voor onderzoek (Fase 1). Deelgebied A en C, waar monumentale bomen gespaard dienen ten worden en een sporthal en omliggende parkeerterreinen momenteel nog in gebruik zijn, zijn mogelijk pas over twee jaar toegankelijk (Fase 2). Voor de deelgebieden A en C is het PvE ook van toepassing, maar het zal na sloop van de aanwezige bebouwing geactualiseerd moeten worden. Het gemeentelijk archeologiebeleid, dat van toepassing is op het plangebied, is gebaseerd op de gemeentelijke verwachtingskaart. Het noordelijke deel van het plangebied heeft een archeologische waarde-dorpskern, aan het centrale en zuidelijke deel is een hoge archeologische waarde toegekend en de uiterste oostrand van deelgebied H heeft een middelhoge archeologische verwachting. De deelgebieden A, B, C, E, I en het noordelijke deel van deelgebied D vallen in categorie 4- archeologische waarde, dorpskern.
Hiervoor geldt dat indien het plangebied groter is dan 100 m 2 en ontgraven wordt tot meer dan 50 cm -mv een archeologisch onderzoek verplicht is. Het zuidelijke deel van deelgebied D, evenals de deelgebieden F, G en het grootst deel van deelgebied H vallen in categorie 5-hoge archeologische verwachting. Een archeologisch onderzoek voor deze categorie is verplicht als het terrein groter is dan 500 m2 en de ontgraving dieper reikt dan 50 cm -mv. De uiterste oostrand van deelgebied H valt in categorie 6- middelhoge archeologische verwachting. Voor dergelijke gebieden geldt
15
Programma van eisen, Druten plangebied VH2, Heuvel en Heemstraweg. BAAC. Projectnummer A-20.0381. februari 2021. 54
dat als het te ontwikkelen terrein groter is dan 5.000 m2 en er dieper wordt gegraven dan 50 cm -mv een archeologisch onderzoek verplicht is. In deelgebieden B, E, F, G en I vinden niet tot nauwelijks herinrichtingswerkzaamheden plaats, waardoor hier geen archeologisch onderzoek verplicht is. De deelgebieden A, C, D en H worden dermate verstoord dat hier wel onderzoek verplicht is. Het vooronderzoek heeft aangetoond dat in deze deelgebieden archeologische fenomenen aanwezig zijn, stammend uit de ijzertijd, Romeinse tijd, late middeleeuwen en nieuwe tijd. Inventariserend Veldonderzoek door middel van proefsleuven in deelgebied D en H In de twee zuidelijke deelgebieden (D en H) is een inventariserend vooronderzoek door middel van proefsleuven (IVO-P) uitgevoerd16. Overige deelgebieden worden op een later moment nog onderzocht op de aanwezigheid van archeologische resten. Tijdens het huidige onderzoek is een behoudenswaardige vindplaats uit de late ijzertijd en/of vroeg-Romeinse tijd aangetroffen. In het geval de resten niet behouden kunnen blijven vanwege de geplande nieuwbouw in het gebied, is een vervolgonderzoek geadviseerd in de vorm van een opgraving. Daarnaast zijn greppels en een restant van een woongrond uit de late middeleeuwen en/of nieuwe tijd in het plangebied aanwezig. Deze laatste vindplaats is niet behoudenswaardig.
Selectiebesluit De gemeente Druten heeft een selectiebesluit 17 genomen naar aanleiding van het proefsleuvenonderzoek in deelgebied D en H. Het selectieadvies van het onderzoeksbureau wordt overgenomen: de sporen van vindplaats 1 zijn behoudenswaardig. Hiervoor is dus vervolgonderzoek nodig in de vorm van een opgraving. De sporen van vindplaats 2 zijn niet behoudenswaardig. Hiervoor is dus geen archeologisch vervolgonderzoek nodig. Enkele sporen van deze vindplaats zullen tijdens de opgraving van vindplaats 1 alsnog tevoorschijn komen en dus meegenomen worden omdat beide vindplaatsen gedeeltelijk overlappen, maar hier zal de focus niet op hoeven te liggen tijdens het archeologisch onderzoek. Het selectiebesluit heeft alleen betrekking op het deelgebied Van Heuvel tot Van Heemstraweg fase 1. Het proefsleuvenonderzoek heeft namelijk niet het gehele plangebied Portier onderzocht, alleen de deelgebieden D en H. Het eerder uitgevoerde archeologische booronderzoek heeft echter aangetoond dat ten noorden hiervan, o.a. rond de sporthal en het gezondheidscentrum waarschijnlijk ook archeologische sporen en resten in de bodem bewaard zijn gebleven (vooral deelgebied C, maar ook A, B en I). Hier zal ook een proefsleuvenonderzoek moeten worden uitgevoerd binnen de deelgebieden waar bodemverstorende activiteiten worden gepland (fase 2).
Als daaruit blijkt dat hier ook behoudenswaardige archeologische sporen en resten aanwezig zijn, dan is ook hier definitief onderzoek (opgraving) nodig. Dat geldt in elk geval voor de geplande sloop van de sporthal en de geplande woningbouw op die plek, maar ook
16
Druten, Heuvel en Heemstraweg, Inventariserend veldonderzoek door middel van proefsleuven in deelgebied D en H. BAAC. Rapportnummer A-20.0380. juli 2021.
17
Selectiebesluit archeologie project Van Heuvel tot Van Heemstraweg fase 1, Druten, Gemeente Druten, 11 november 2021. 55
voor herinrichting van parkeerplaatsen en groen (boomwortels), aanleg kabels en leidingen en dergelijke, en mogelijke andere bodemverstorende ontwikkelingen. Proefsleuvenonderzoek deelgebied C Het proefsleuvenonderzoek in deelgebied C wordt uitgevoerd in het kader van de omgevingsvergunning na sloop van de sporthal. Conclusie In het voorliggende bestemmingsplan zijn archeologische dubbelbestemmingen opgenomen. Het behoud van eventuele archeologische waarden is hiermee geborgd. Het aspect archeologie vormt geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van de ontwikkeling.
4.11
Cultuurhistorie Algemeen Op grond van artikel 3.1.6, vijfde lid, onderdeel a van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) moeten naast de in de grond aanwezige of te verwachten monumenten ook cultuurhistorische waarden worden meegewogen bij het vaststellen van bestemmingsplannen. Toetsing In en rondom het plangebied is geen bebouwing aanwezig met een monumentale status en/of cultuurhistorische waarde. In het stedenbouwkundig plan is rekening gehouden met de karakteristieken van de omgeving waarin het plangebied ligt. De Raadhuisstraat, welke grenst aan het plangebied, is een belangrijke doorgaande verbindingsweg binnen Druten. Daarmee is de weg van historisch-infrastructurele betekenis. De Raadhuisstraat zal worden heringericht en middels een cultuurhistorische analyse18 is bekeken of dit afbreuk doet aan eventuele cultuurhistorische waarden van het gebied. Hierin wordt geconcludeerd dat wordt herkend dat de huidige Raadhuisstraat als structuur deel uitmaakt van de historisch-stedenbouwkundige structuur van Druten, maar dat de huidige materialisatie van de straat, inclusief het wegprofiel en het aanwezige groen, uit de tweede helft van de 20ste eeuw stamt.
De cultuurhistorische waarde van de straat ligt vooral in het gegeven dat de straat deel uitmaakt van de historisch stedenbouwkundige structuur van Druten en als verbinding kan worden gezien met de voor Druten belangrijke Hogestraat die richting het dorpsplein met voorzieningen loopt. Met de recent uitvoerde renovatie in de buurt van het gemeentehuis en de Hogestraat is de doorgang van de Raadhuisstraat naar de Hogestraat minder logisch geworden. De materialisatie van de Raadhuisstraat is vanwege de recente profilering en uitvoering in de tweede helft van de 20ste eeuw van indifferente waarde. Conclusie Het aspect cultuurhistorie vormt geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van onderhavige ontwikkeling.
18
Cultuurhistorische analyse Raadhuisstraat Druten. Hylkema Erfgoed BV. Kenmerk: 22.101. 30 september 2022. 56
4.12
Natuur Algemeen Bij ruimtelijke ontwikkelingen moet rekening gehouden worden met de aanwezige natuurwaarden in en om het plangebied. Vanaf 1 januari 2017 geldt hiervoor de Wet natuurbescherming. Deze wet beschermt bepaalde plant- en diersoorten, natuurgebieden en bossen. Voordat ontwikkelingen mogen plaatsvinden, moet worden aangetoond dat in het kader van de huidige natuurwet- en regelgeving van een negatief effect geen sprake is, dan wel dat daarvoor respectievelijk een vergunning of ontheffing kan worden verkregen. Toetsing Quick scan natuur SAB heeft met een quick scan natuur 19 onderzocht of er beschermde natuurwaarden, volgens de nu geldende natuurwet- en regelgeving, aan- of afwezig zijn in het plangebied. Ook is nagegaan of de ruimtelijke ontwikkeling die mogelijk wordt gemaakt, mogelijk negatieve effecten kan hebben op beschermde natuur buiten het plangebied. Navolgend worden kort de conclusies van de quick scan uiteengezet. Gebiedsbescherming Uit de quick scan blijkt dat Natura 2000-gebied Rijntakken in de buurt van het plangebied ligt. Een negatief effect op de instandhoudingsdoelstellingen van de Rijntakken is vanwege een mogelijke toename in stikstofdepositie door de ruimtelijke ontwikkeling in het plangebied niet uit te sluiten. Nader onderzoek in de vorm van een AERIUS berekening is daarom noodzakelijk.
Verder blijkt uit de quick scan dat in de omgeving van het plangebied geen Natuurnetwerk Nederland of andere provinciaal beschermde natuur aanwezig is. De provinciale bescherming van deze gebieden staat de uitvoering van het plan dan ook niet in de weg en nader onderzoek hiernaar is niet noodzakelijk. Soortenbescherming In en rondom het plangebied kunnen in het wild levende planten en dieren aanwezig zijn. Iedereen dient voldoende zorg in acht te nemen voor deze soorten en hun directe leefomgeving. In en nabij het plangebied kunnen ook soorten voorkomen die zijn beschermd onder de Wet natuurbescherming, maar waarvoor een provinciale vrijstelling van de verboden geldt, voor werkzaamheden die men uitvoert in het kader van ruimtelijke ontwikkeling en inrichting. Door de provinciale vrijstelling staat de aanwezigheid van deze soorten de geplande ontwikkeling niet in de weg. Daarnaast zijn mogelijk nog enkele essentiële elementen aanwezig, voor soorten waarvoor geen provinciale vrijstelling geldt. Zo blijkt uit de quick scan dat in en rondom het plangebied vogels kunnen broeden. Om overtreding van de wet te voorkomen wordt geadviseerd om de geplande ruimtelijke ontwikkeling buiten de broedperiode te starten. Op deze manier worden geen in gebruik zijnde nesten beschadigd of vernield.
19
Quick scan natuur. Druten, Project Portier. SAB. Projectnummer: 210432. 2 januari 2023. 57
Mogelijk is er ook essentieel leefgebied aanwezig van de huismus. Om hierover duidelijkheid te krijgen dient nader soortgericht onderzoek uitgevoerd te worden. Indien nestplaatsen of essentieel leefgebied van deze soorten aanwezig blijkt, dan moeten voor de werkzaamheden mitigerende maatregelen worden getroffen. Ook is voor de werkzaamheden dan mogelijk een ontheffing van de Wet natuurbescherming noodzakelijk. Verder zijn mogelijk verblijfplaatsen van vleermuizen aanwezig. Om uitsluitsel te krijgen over de aan- of afwezigheid van deze soorten dient nader soortgericht onderzoek uitgevoerd te worden. Indien verblijfplaatsen aanwezig blijken, dan moeten voor de werkzaamheden mitigerende maatregelen worden getroffen om negatieve effecten zoveel mogelijk te voorkomen. Ook is voor de werkzaamheden dan waarschijnlijk een ontheffing van de Wet natuurbescherming noodzakelijk. Ook dient er een wintercheck te worden gedaan om te controleren op grote nesten, boomholtes en loszittend schors. Dit is nodig om verstoring van eventuele sperwer of roeknesten en mogelijke verblijfplaatsen van boombewonende vleermuizen uit te sluiten. Op het moment is het niet waarschijnlijk dat de rugstreeppad in het plangebied voorkomt omdat zanderig terrein en ondiepe poelen ontbreken.
Als het plangebied in een later stadium echter uit braakliggend terrein zal bestaan, is het niet onmogelijk dat de soort zich in het plangebied zal vestigen. Aangeraden wordt om ondiepe poelen zo snel mogelijk te dempen en het terrein zo kort mogelijk braak te laten liggen. Hiermee kan vestiging van de rugstreeppad worden voorkomen. Bescherming houtopstanden Bij deze ruimtelijke ontwikkeling wordt geen houtopstand geveld waarop de regels van de Wet natuurbescherming van toepassing zijn. De bescherming van houtopstanden vormt dan ook geen beperking voor de beoogde ruimtelijke ontwikkeling. Zorgplicht In en rondom het plangebied kunnen in het wild levende planten en dieren voorkomen. Bij de ruimtelijke ontwikkeling zouden deze planten en dieren kunnen worden gedood. Voor al de in het wild levende soorten geldt de zorgplicht van de Wet natuurbescherming. Dit houdt in elk geval in dat iedereen die weet dat hij schade aan natuur gaat veroorzaken door een bepaalde handeling, hij deze handeling daarom niet uitvoert, of maatregelen neemt om schade aan de natuur door de handeling zoveel mogelijk te voorkomen. Vogelsoorten met niet-jaarrond beschermde nesten Bij de geplande ontwikkeling zouden nesten van broedende vogels kunnen worden beschadigd, wat verboden is onder de Wet natuurbescherming.
De periode waarin de meeste vogelsoorten broeden, loopt globaal van half maart tot half augustus, maar ook broedgevallen buiten deze periode zijn gewoon beschermd. Om overtreding van de wet te voorkomen wordt geadviseerd om de geplande ruimtelijke ontwikkeling buiten de broedperiode te starten. Op deze manier worden geen in gebruik zijnde nesten beschadigd of vernield. Ook zullen vogels in en direct rond het plangebied geen nest bouwen, omdat te veel verstoring aanwezig is. Indien de werkzaamheden echt in de
58
broedperiode gestart moeten worden, is nader onderzoek naar broedende vogels noodzakelijk. Nader onderzoek Het nader onderzoek naar huismus en vleermuizen zal komend jaar in de daarvoor wettelijk verplichte periodes worden uitgevoerd. Indien beschikbaar worden de resultaten in het vast te stellen bestemmingsplan opgenomen. Mocht uit het onderzoek blijken dat er sprake is van beschermde soorten, dan zal hiervoor ontheffing worden aangevraagd. In dit kader wordt een mitigatieplan opgesteld en de mitigerende maatregelen zullen als voorwaarde bij de ontheffing worden gevoegd. Stikstofonderzoek In het kader van de Wet Natuurbescherming is in een stikstofonderzoek 20 de stikstofuitstoot door het voorliggende plan inzichtelijk gemaakt. Uit de projectberekening voor de aanlegfase blijkt dat er met interne saldering van het huidige gebruik toch overschrijdingen optreden op stikstofgevoelige habitats. Met het aangenomen verbruik en draaiuren vindt er een hoogste overschrijding van 0,09 mol stikstof/ha/j op 15,16 ha plaats. Derhalve is berekend bij welk dieselverbruik er geen overschrijdingen plaatsvinden. Dit betreft een dieselverbruik van ca. 4.300 L/j met ca. 7% AdBlue toevoeging (een stikstofuitstoot van 6,5 kg NOx/jr en 1,1 kg NH3/jr), of ca. 2.500 L/j met ca. 6% AdBlue toevoeging (een stikstofuitstoot van 15,6 kg NOx/jr en 0,6 kg NH3/jr).
Bij deze inzet blijkt uit de uitgevoerde berekeningen dat er met interne saldering van het huidige gebruik geen resultaten zijn voor de projectberekening onder het Wnb registratieset. Daarmee kunnen significant negatieve effecten op Natura 2000-gebieden worden uitgesloten. Uit de uitgevoerde berekeningen van de gebruiksfase blijkt dat er met interne saldering van het huidige gebruik geen resultaten zijn voor de projectberekening onder het Wnb registratieset. Daarmee kunnen significant negatieve effecten op Natura 2000gebieden worden uitgesloten. Indien er gebruik wordt gemaakt van voornamelijk elektrische mobiele werktuigen en er maximaal 4.300 liter diesel per jaar met 7% AdBlue toevoeging of maximaal 2.500 liter diesel per jaar met 6% AdBlue toevoeging wordt verbruikt, treden er in de aanlegfase geen overschrijdingen op. Geconcludeerd wordt dat significant negatieve effecten derhalve worden uitgesloten. Er is geen vergunning ten behoeve van de Wet natuurbescherming benodigd. Conclusie Indien de nadere onderzoeken worden uitgevoerd, ontheffing op grond van de Wet natuurbescherming wordt verkregen en de benodigde mitigerende maatregelen worden uitgevoerd, vormt het aspect natuur geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van de ontwikkeling.
20
Onderzoek stikstofdepositie Druten, Portier. SAB. Projectnummer 210432. 17 februari 2023. 59
4.13
Verkeer en parkeren In een mobiliteitsstudie21 is de parkeerbehoefte en de mate van verkeersafwikkeling voor het voorliggende plan in beeld gebracht. In het onderzoek wordt het volgend geconcludeerd met betrekking tot verkeer en parkeren: Parkeren Met de gemeente Druten is afgesproken dat de parkeerbehoefte in samenhang met bestaande (omliggende) gebouwen wordt bepaald. Dit wordt gedaan, omdat een groot aantal parkeerplaatsen zowel door Portier als andere gebouwen wordt gedeeld. Een tweede aandachtspunt betreft de parkeerbehoefte van ontmoetingscentrum D’n Bogerd. Met de gemeente Druten is afgesproken dat het plangebied ruimte biedt voor 100 parkeerplaatsen voor dit centrum. Uit de studie volgt dat de ontwikkeling een autoparkeerbehoefte heeft van 418 parkeerplaatsen. Op eigen terrein zijn 419 autoparkeerplaatsen opgenomen. Er is daarmee sprake van een acceptabele parkeersituatie. Verkeer De verkeersgeneratie neemt toe met 997 motorvoertuigbewegingen per werkdagetmaal. Deze toename is aanvaardbaar. Het verkeer verdeelt zich over de Dijkgraafstraat en de Raadhuisstraat. Uit de kruispuntberekeningen volgt dat er op de naastgelegen kruispunten op de Van Heemstraweg sprake is van een acceptabele doorstroming in zowel de referentie als planvariant.