Bijlage 2.1.1. - Beeldkwaliteitsplan
Tekst van het document
Een tien met een griffel voor Druten
Beeldkwaliteitsplan plan Portier, Druten november 2022
Introductie Beeldkwaliteitsplan KWALITEITSBORGING
Voor Portier wordt een kwalitatief hoogwaardig eindbeeld nagestreeft, zowel in de openbare ruimte als in de bebouwing. Om deze kwaliteit te waarborgen is dit Beeldkwaliteitsplan opgesteld. In dit document zijn onderwerpen als kleur, materialisatie, gebouwvorm en gebouwexpressie omschreven. De beelden in dit document geven de sfeer en uitgangspunten weer voor het nieuwe woonmilieu Portier. De referentiebeelden die worden getoond zijn bedoeld om een thema of sfeer te illustreren en staan niet op zichzelf als beoogd eindbeeld. De beelden dienen ter inspiratie en geven aan wat de beeldbepalende elementen zijn die het beoogde karakter en de samenhang van Portier bepalen.
samenhang beoogd karakter
2
Architectuurvisie Portier VIER DEELGEBIEDEN
In het eerste deel van het beeldkwaliteitsplan worden in algemene zin de beoogde kwaliteiten van Portier beschreven. In het tweede deel wordt de beoogde beeldkwaliteit specfiek per deelgebied verder beschreven. De groene loper bestaat uit vier deelgebieden met elk een eigen karakter. Het landschap vormt de drager en zorgt voor samenhang tussen de vier deelgebieden. Gebouwvorm, gebouwexpressie en kleur- en materiaalgebruik worden ingezet om de samenhang verder te versterken.
Wonen aan het park
noord
Wonen in een bijzonder groen woonmilieu
midden
parkeerhuis
zuid Wonen in ‘De Poort van Druten’
Groen parkeerhuis
informele uitstraling
3
Architectuurvisie Portier EEN NIEUW EIGENTIJDS WOONGEBIED
Portier wordt gekenmerkt door de ambitie om nieuw woonmilieu toe te voegen aan Druten. Een onderscheidend en aantrekkelijk woon- en leefmilieu dat in deze vorm op dit moment nog niet aanwezig is in Druten. Een eigentijds woonmilieu dat bijdraagt aan het versterken van het imago van Druten. Portier voegt een nieuw karakter aan Druten toe De gemeente heeft de ambitie om een intensief woonprogramma te realiseren op deze centrale plek in Druten. Een divers gebied dat is opgespannen tussen Heuvel, dat grenst aan het dorpscentrum, en de Van Heemstraweg die het gezicht vormt op regionaal schaalniveau waaraan ook het groene parkeerhuis is gekoppeld. De keuze om een intensief woonprogramma toe te voegen op deze plek leidt tot een voor Drutense begrippen relatief dichte en op één plek ook zichtbaar hogere bebouwing. In combinatie met het concept van de groene loper, waarbij wordt ingezet op het versterken van bestaande groenstructuren en het creëren van een klimaatadaptieve leefomgeving vormt dit samen een bijzonder en nieuw karakter. Een zichtbaar nieuwe identiteit De rotonde Raadhuisstraat / Van Heemstraweg wordt ervaren als het zwaartepunt van het wat diffuse stedelijke
gebied van Druten. Door op deze plek een hoogteaccent te positioneren verbetert de oriëntatie in het stedelijk gebied en door dit gebouw een karakteristieke architectuur te geven voegt het samen met de groene loper een nieuw beeld toe aan de identiteit en skyline van Druten. De groene loper zorgt voor samenhang In Portier wordt een nieuwe woonomgeving ingepast in een bestaande omgeving die nu vooral gekenmerkt wordt door tal van verschillen. De kwaliteit van de bestaande openbare ruimte en gebouwen (in- en rond het plangebied) variëren sterk. Een vanzelfsprekende samenhang en eenduidige identiteit ontbreekt in het huidige gebied. Het concept van ‘de groene loper’ zorgt voor samenhang met de omgeving en voegt woon- en leefkwaliteit toe aan het nieuwe woongebied. De nieuwe gebouwen moeten goed geïntegreerd worden in het landschap en bijdragen aan de kwaliteit van de groene loper zodat er een nieuwe sterke samenhang in het gebied ontstaat. Er is een continue wisselwerking tussen architectuur en landschap. Beleven van de groene kwaliteit De samenhang wordt zowel in architectuur als in openbare ruimte gezocht. De groene loper vormt de drager van het gebied waaraan de gebouwen zijn gekoppeld. De samenhang tussen de verschillende gebieden wordt
gezocht in gebouwvorm , gebouwexpressie en kleur- en materiaalgebruik. De basisingrediënten van het plan zijn natuurlijke materialen die continue terugkomen, maar op verschillende manieren en in verschillende verhoudingen worden toegepast. De architectuur speelt in op het beleven van de nieuwe groene kwaliteit. Eigentijds maar ook ‘Drutens’ De uitstraling in het gebied is een interssante mix van eigentijdse stijlkenmerken in combinatie met ambachtelijk materiaalgebruik. Het eigentijdse karakter komt tot uiting in de vernieuwde relatie tussen de openbare ruimte en de gebouwen. Dit komt bijvoorbeeld terug in het gebruik van veranda’s aan de voorzijde van de woningen. Tegelijkertijd moet het dorps en ‘Drutens’ aanvoelen. Portier zet niet zozeer in op het kopiëren van buurten of stijlkenmerken uit het dorp, maar op het materiaalgebruik dat passend is bij het dorp, en passend bij de streek, het Land van Maas en Waal. Baksteen is een breed toegepast materiaal en onlosmakelijk verbonden met het ambacht en karakter van de regio.
‘er is een continue wisselewerking tussen architectuur en landschap’
centrum
Hertenpark
gemeentehuis
Heuvel
wonen aan het park
wonen in een bijzonder groen woonmilieu
wonen in de poort van Druten
Van Heemstraweg
het gebied dat wordt opgespannen tussen Heuvel en Van Heemstraweg
landschap ←→ architectuur
4
Architectuurvisie Portier EEN NIEUW EIGENTIJDS WOONGEBIED
Portier is een nieuw woon- en leefmilieu met een eigentijds karakter. Centraal in het gebied staat de openbare ruimte van de groene loper waar de gebouwen op reageren. Karakteristieken die de uitstraling in het gebied bepalen zijn:
ontspannen stedenbouw Het plangebied wordt gekenmerkt door zowel grondgebonden als gestapelde gebouwen. Een informele positionering van deze gebouwen ten opzichte van elkaar kan de wisselwerking tussen landschap en de gebouwen versterken. De grondgebonden woningen en appartementengebouwen worden niet in één rechte doorgaande lijn ten opzichte van elkaar geplaatst maar verspringen of liggen verschoven ten opzichte van elkaar. De gebouwen hebben tot doel de groene loper te begeleiden en worden daarom in noord-zuid richting geörienteerd. De rooilijnen van de naast elkaar geplaatste appartmentengebouwen verspringen waardoor hiërarchie onstaat.
gebouwen liggen informeel in het landschap
levendige plinten
levendige plinten Gebouwen moeten optimaal gebruikmaken van de landschappelijke kwaliteiten van de omgeving. Daarom heeft de begane grond vaak een open uitstraling zodat er een goed uitzicht is vanuit de woningen op de omgeving.
kloeke gebouwen De bebouwing van de groene loper heeft een begin en een eind. Aan het begin een kloek blok in het park dat duidt op de nabijheid van het centrum. Een gebouw dat eenduidig van opzet is en afgestemd op de schaal van de omliggende bebouwing. In het middengebied is sprake van een fijnere korrel. Hierbij wordt een onderscheid gemaakt tussen de bebouwing aan de randen en bebouwing in het centrale deel van het gebied. De bebouwing aan de randen voegt zich naar de bestaande bebouwing en onderscheidt zich door een hellende dakvorm. De bebouwing in het middengebied heeft een sculpturaal karakter. Platte daken in het middengebied hebben tot doel om een herkenbaar woonmilieu te realiseren dat onderscheidend is ten opziche van de bestaande bebouwing in de omgeving. De groene loper wordt beeïndigd met twee appartementengebouwen die de schaal van de Van Heemstraweg aannemen.
informele uitstraling
éénduidige gebouwvolumes, sculpturaal in het middengebied
informele architectuur
Gebouwen hebben een informele uitstraling. De gevelindeling van de gebouwen is vooral informeel en ontspannen. De raamindeling van de gevels mag niet te klassiek zijn, omdat een klassieke indeling vaak veel repetitie bevat en te formeel is.
natuurlijke overgangen tussen privé en openbaar
subtiele overgangen Er wordt gestreefd naar zo veel mogelijk subtiele overgangen tussen gebouw en omgeving, en tussen privé en openbaar. Geen harde en rechtlijning gebouwde voorzieningen, maar juist met landschappelijke elementen. Dit met als doel om de parkbeleving in het gebied te versterken.
5
Architectuurvisie Portier KLEUR- EN MATERIAALGEBRUIK
een ingetogen kleurenpalet
2
kleuren die het landschap ondersteunen
warme uitstraling
3
2
lichte accenten stuc of keimwerk
ambachtelijk, maar ook eigentijds
Qua materiaalgebruik wordt er gezocht naar materialen die aansluiten bij het dorpse karakter en de identiteit van Druten. Daarbij wordt gezocht naar een warme en vriendelijke uitstraling. Materialen als baksteen, hout en stuc kunnen worden ingezet om dit te bereiken. Materialen komen in verschillende deelgebieden terug waarmee continuïteit en samenhang tussen de verschillende deelgebieden wordt beoogd. Per deelgebied verschilt de toepassing. Materiaal als baksteen wordt ingezet omdat het een streekeigen product is. Er wordt onderzocht om in het plan bakstenen toe te passen uit de kolengestookte ringoven in Deest. De handvormstenen die hier gemaakt worden sluiten aan bij de zoektocht naar een streekeigen en ambachtelijke uitstraling. Anderzijds wordt ingezet op de herkenbaarheid en het gebruik van materialen van nu. Materialen met een natuurlijk en eigentijds karakter. Circulaire materialen waarmee een buurt ontstaat die ook het verhaal vertelt over de uitdagingen van nu.
4
Raadhuisst raat
1
Dijkgraafstraat
De gebouwen in Portier zijn ondergeschikt aan het landschap. De toegepaste kleuren moeten vooral de groene kwaliteit ondersteunen. Het kleurenpalet heeft niet tot doel om de omgeving te overstemmen en is dan ook ingetogen. Kleur wordt ingezet om de samenhang tussen de verschillende deelgebieden te versterken en de identiteit van de wijk als geheel te markeren. Het kleurgebruik is vriendelijk en niet te somber. Het blok in het park (1) vormt de beeïndiging van het centrum en tegelijkertijd een blok dat in het park staat. Het kleurgebruik sluit aan op deze twee karakters. De nieuwe woningen aan de Dijkgraafstraat (2) vormen een verlengstuk van het middengebied. Deze woningen volgen het kleur- en materiaalgebruik van het middengebied. De nieuwe woningen aan de Raadhuisstraat (3) voegen zich naar de bestaande bebouwing. Kleurgebruik zal hier in samenhang met de bestaande bebouwing worden bepaald. De Raadhuisstraat wordt gekenmerkt door verschillen tussen licht en donker. In het middengebied (4) wordt samenhang gezocht in kleur waardoor de route van de groene loper wordt versterkt. De appartementengebouwen (5) vormen het sluitstuk en het gezicht van de groene loper. Kleurgebruik moet hier zowel aansluiten bij het middengebied, alsook het beeld aan de Van Heemstraweg. Het parkeerhuis (6) is voorzien van natuurlijke materialen, het kleurgebruik is neutraal.
5 6 de verschillende uitstralingen in het gebied
warme uitstraling baksteen
natuurlijke uitstraling hout
streekeigen materiaal
materialen van nu circulaire materialen
1. blok in het park 2. bebouwing aan de Dijkgraafstraat 3. bebouwing aan de Raadhuisstraat 4. bijzonder groen woonmilieu 5. appartementengebouwen aan de Van Heemstraweg 6. groen parkeerhuis
reflectie van het landschap glas
6
Architectuurvisie Portier KLIMAATADAPTIEF
klimaatbestendig en duurzaam Klimaatbestendigheid en duurzaamheid zijn belangrijke thema’s bij het ontwikkelen en bouwen van Portier. Het plangebied wordt op dit moment, met name rondom de sporthal, gekenmerkt door een groot oppervlak aan verharding van klinkers en asfalt. Dit heeft een negatieve invloed op de hittestress van het plangebied, maar ook in de buurt. De ambitie voor Portier is dan ook om te gaan vergroenen waardoor er een omgeving kan worden gecreëerd die klimaatbestendiger is. Dit om zowel de periodes van hitte en hevige regenval te kunnen opvangen. Meer groen zal een verkoelend effect hebben op de omgeving. Minder verharding betekent ook meer kansen voor een autoluw gebied wat weer ten goede komt aan de fietsers en voetgangers in het gebied. Met betrekking tot de waterhuishouding wordt getracht het water zo lang mogelijk vast te houden in het gebied.
natuurinclusief In Portier komt duurzaamheid op tal van fronten terug. In wat we bouwen en hoe we bouwen. Dit betekent een slimme oriëntatie van woningen en bewust en verantwoord materiaalgebruik. Duurzaamheid gaat niet alleen over de fyieke aspecten, maar ook over sociale aspecten. Ruimte voor ontmoeting en interactie dragen bij aan een gezonde leefomgeving. Niet alleen voor mens, maar ook voor dier. Natuurinclusief vormt een integraal onderdeel van de planvorming.
verlagingen in het maaiveld
groene daken ten behoeve van waterretentie
waterdoorlatende bestrating
nestkasten
waterberging Dagelijks merken we de invloeden van klimaatverandering. Er zijn periodes van heftige regenval en periodes van langdurige droogte. Het is van belang de gebouwde omgeving hier zoveel mogelijk op aan te passen. In navolging van dit stedenbouwkundig plan zal er een waterhuishoudkundig plan worden opgesteld voor de gehele ontwikkeling. Uitgangspunt is een robuust en klimaatadaptief systeem. We onderscheiden diverse zones waarbij per zone verschillende klimaatadaptieve oplossingsrichtingen nader onderzocht zullen worden. Ter plaatse van de parkeerterreinen zullen de parkeervakken worden uitgevoerd in een waterdoorlatende bestrating. Op gebouwen zullen de daken worden ingezet ten behoeve van waterretentie. In de openbare ruimte worden groen en verlagingen in het maaiveld ingezet voor infiltratie en vertraagde afvoer van het regenwater.
7
Architectuurvisie Portier RELATIE OPENBAAR/PRIVÉ / ERFAFSCHEIDINGEN
ontworpen overgangen Het concept van de groene loper gaat verder dan alleen de noordzuid verbinding door het gebied heen. De groene loper bestaat uit openbare ruimte die zich ook tussen de gebouwen bevindt waar de overgangen tussen openbaar en privé liggen.
aan openbaar gebied moeten worden voorkomen. Incidenteel komen bergingen op koppen van woningen voor die grenzen aan openbaar gebied. Ook deze dienen mee te worden ontworpen met de woningen.
Functioneel en visueel ongewenste situaties ontstaan als er geen duidelijkheid is over waar de grens tussen openbaar en privé-gebied ligt. Daarom zijn privé buitenruimtes van woningen op de begane grond duidelijk afgebakend en dienen de buitenruimtes in samenhang met de gebouwen ontwikkeld te worden. Privé buitenruimtes kunnen op verschillende manieren vormgegeven worden. Onder andere door een houten terras op maaiveld, door kleine hoogteverschil tussen privé gebied en omliggend maaiveld, door een bouwkundig (gemetselde, of met hekken) afgebakende erfafscheiding, of door een pergola of een ander materiaalgebruik van het maaiveld rondom de woning. Bij woningen met privétuinen die grenzen aan de openbare ruimte dienen erfafscheidingen als één geheel met de woning te worden meeontworpen. Bij voorkeur zijn dit groen vormgegeven erfafscheidingen die het parkachtige concept van de groene loper verder versterken. Bergingen op hoeken van tuinen die direct grenzen erfafscheidingen en bergingen zijn meeontworpen
groene erfscheiding
tuinmuren die hoogteverschillen in terrein begeleiden
door middel van pergola afgebakende privé buitenruimte
veranda’s met kleine hoogteverschillen tussen privé en openbaar
8
Architectuurvisie Portier BEELDBEPALENDE GEBOUWEN
een nieuwe identiteit Portier voegt een nieuw woon- en leefmilieu, en daarmee een nieuwe identiteit, aan Druten toe. Aan de Van Heemstraweg is dit het meest prominent zichtbaar. De Van Heemstraweg wordt gekenmerkt door de grotere schaal. Het profiel is breed met afwisselend watergangen en groen. De gebouwen hebben een grote schaal. De Van Heemstraweg vormt een aaneenschakeling van verschillende identiteiten die samen bijdragen aan het gevarrieerde karakter van Druten. Aan de Van Heemstraweg zijn de gebouwmassa’s uitgesproken. De gemene deler is het kleurgebruik en het overwegend gebruik van metselwerk. Ten Westen van de rotonde Van Heemstraweg / Raadhuisstraat vinden tal van nieuwe ontwikkelingen plaats die van invloed zijn op het totale beeld. Aan weerszijden van Bogerd vinden nieuwe ontwikkelingen plaats. Ten Oosten Portier met het parkeerhuis en twee appartementengebouwen als meest zichtbare toevoegingen. Aan de westzijde ‘t Erf, een nieuw te realiseren appartementengebouw
met een vriendelijke uitstraling dat in hout zal worden uitgevoerd. Ten Westen van het appartementengebouw Heemraden zal de Hooiwal worden gerealiseerd, een grondgebonden woonmilieu in baksteenarchitectuur met herkenbare koppen richting de Van Heemstraweg.
groene entree naar het centrum Onderscheidend aan Portier ten opzichte van de overige ontwikkelingen aan de Van Heemstraweg is dat er een strook met bestaande volwassen bomen voor de nieuwe gebouwen blijft staan. Bij de overige ontwikkelingen staan de gebouwen direct aan het water of aan de weg. Doordat de gebouwen zich in de hoogte ontwikkelen wordt er ruimte gemaakt op maaiveldniveau om een groene uitstraling aan de Van Heemstraweg te maken. De entree naar het centrum ter hoogte van de rotonde Raadhuisstraat / Van Heemstraweg zet in op een groene uitstraling. De groene loper ontwikkelt zich verder in noordelijke richting naar de Waal.
groene entree naar het centrum met bestaande bomen
‘aan de Van Heemstraweg zijn de gebouwmassa’s uitgesproken. De gemene deler is het kleurgebruik en het overwegend gebruik van metselwerk’
Portier
gebouwenreeks aan de Van Heemstraweg
Wagenwiel
Hooiwal (te realiseren)
Heemraden
‘t Erf (te realiseren)
Bogerd
Poort van Druten
9
Architectuurvisie Portier HERKENBAAR ENTREE-GEBAAR
groen parkeerhuis Het parkeerhuis en de twee appartementengebouwen vormen samen het front van Portier aan de Van Heemstraweg. Het parkeerhuis staat ten dienste van zowel Portier als D’n Bogerd en heeft een afwijkende uitstraling ten opzichte van de woongebouwen in Portier. Het parkeerhuis vormt zichtbaar een eigen identiteit in het gebied. Hierbij wordt ingezet op een natuurlijke uitstraling, met als doel om aan te sluiten op de kwaliteit van de groene loper.
Een stedenbouwkundig accent op de hoek
stedenbouwkundig hoogteaccent De twee appartmentengebouwen aan de Van Heemstraweg vormen een ensemble van gebouwen die samen met de bestaande bomen aan het water de beëindiging van de groene loper markeren. Op de hoek van de Raadhuisstraat en Van Heemstraweg markeert het hoogste volume de entree naar het historische centrum. Het nieuwe appartementengebouw aan de rotonde op de hoek van Van Heemstraweg en Raadhuisstraat vormt samen met de gebouwen ‘de Poort van Druten’ en de Rabobank het stedenbouwkundige zwaartepunt waar de entree naar het centrum het meest voelbaar is.
de appartementegebouwen staan op een licht verhoogd talud
Komend vanuit het Westen (Beneden- en Boven Leeuwen) staat stedenbouwkundig gezien het 10-laagse gebouw terug ten opzichte van het 7-laagse ronde gebouw ‘De Poort van Druten’. Hierdoor wordt de entree van de Raadhuisstraat op ooghoogte al zichtbaar. Komend vanuit het Oosten (Afferden / Deest) ligt het 10laagse gebouw op ooghoogte gezien achter het ronde gebouw. Door het appartementengebouw 3 lagen hoger te maken dan het ronde gebouw ‘De Poort van Druten’ wordt het van een grotere afstand zichtbaar en wordt zo de entree van de Raadhuisstraat vanuit het Oosten toch gemarkeerd.
het parkeerhuis heeft een eigen uitstraling en identiteit
landschappelijk ingebed De twee gebouwen staan op een licht verhoogd maaiveld door de halfverdiepte parkeergarage onder de gebouwen. Met het opgetilde talud wordt de landschappelijke uitstraling verder versterkt. SILHOUET
SILHOUET SILHOUET POORT VAN DRUTEN
SILHOUET SILHOUET
CENTRUM
BOGERD
CENTRUM P
← BENEDEN- EN BOVEN LEEUWEN
Portier voegt een nieuw beeld toe aan de identiteit en skyline van Druten
AFFERDEN / DEEST →
10
Architectuurvisie Portier HERKENBAAR ENTREE-GEBAAR
dichtbij en veraf De appartementengebouwen aan de Van Heemstraweg worden op verschillende manieren waargenomen. Van dichtbij wordt ervaren wat zich onder de toppen van de bomen bevindt. Van veraf wordt ervaren wat boven de boomtoppen zit. In maat en schaal betekent dat een verschillende benadering voor de uitwerking van de gebouwen qua plint, middendeel en top van de gebouwen. Het 6-laagse gebouw blijft grotendeels onder de boomtoppen van de volwassen bomen in de omgeving. Het 10-laagse gebouw zal daar bovenuit steken. het silhouet van de toren heeft een uitgesproken kroon
Ten aanzien van de plint is het van belang dat de gebouwen op een goede manier ‘aarden’ en verbonden zijn met de omgeving. Bij de top van het gebouw speelt schaal een rol. De top zal zichtbaar zijn van grote afstand. Hierbij is het van belang dat de top van het 10-laagse gebouw herkenbaar is en daarmee bijdraagt aan de identiteit van de plek en de skyline van Druten.
karakteristieke architectuur die de identiteit en skyline verrijkt
uitgesproken in beeld en materiaal
Kleurgebruik dat afwijkend is van de andere gebouwen aan de Van Heemstraweg draagt bij aan een onderscheidend beeld waarnaar wordt gezocht. Bij het ronde gebouw ‘de Poort van Druten’ is al deels te zien wat dat oplevert.
Aan de Van Heemstraweg voegen de gebouwen samen met het groen van de loper een nieuw beeld toe aan de identiteit en skyline van Druten. Door een karakteristieke architectuur toe te passen ontstaat een herkenbaar silhouet dat typerend is voor Druten.
boven- en onder de bomen
de appartementengebouwen zijn geleed qua volume
communiceren op grote- en op kleine schaal
11
Architectuurvisie Portier TYPERING VAN DE DEELGEBIEDEN Wonen aan het park beeïndiging van het centrum - kloeke en robuuste uitstraling - metselwerk buitenzijde - natuurlijke (houten) binnenzijde - aandacht voor metselwerkdetails - verbijzonderd metselwerk tpv entree en bergingsplint aan parkeerzijde Dijkgraafstraat - gebouwvorm die aansluit op bestaande bebouwing Dijkgraafstraat - woning met hellend dak - uitstraling conform het middengebied Bijzonder groen woonmilieu wonen aan de groene loper - eigentijds; platte daken - drager / begeleiding van de groene loper - uitnodigend, licht en vriendelijk; - houten veranda’s - kleine schaal / intiem wonen - passend bij de wijk; metselwerk - aandacht voor kopgevels - aandacht voor erfscheidingen - continue begeleiding groene loper Wonen in de poort van Druten - nieuwe identiteit van Druten - beëindiging van de groene loper - opgetild talud - bijzondere plinten; aanhechten maaiveld - topverdiepingen zijn op de grote schaal herkenbaar - de gebouwen vormen samen een ensemble - 10-laags gebouw versterkt het ‘entree-gebaar’ - metselwerk en hout
Raadhuisstraat entree van de Raadhuisstraat - aanluiting bij bestaand bebouwingslint - woning met hellend dak - kleur en materiaal die past in de compositie van de Raadhuisstraat
Parkeerhuis - eigen identiteit in het gebied - toonbeeld van natuurlijke uitstraling - hout - groen
12
1. deelgebied noord ‘wonen aan het park’
Uitstraling en materialisering WONEN AAN HET PARK
VOLUME
Het wonen aan het park blok is eenduidig van opzet. Het volume van 4 lagen voegt zich naar de directe omgeving en heeft een duidelijke noord-zuid oriëntatie die de richting van de groene loper versterkt. Ook op de begane grond wordt gewoond waardoor een levendige plint onstaat.
GEVELS
De gevels van het blok in het groen zijn vriendelijk en eenduidig en spelen in op de omgevingskwaliteit. Gevelopeningen zijn zo geplaatst dat ze bewoners laten genieten van de omgevingskwaliteit. De entree en de plint van de bergingen op de begane grond verdienen aandacht in de uitwerking.
HET BLOK IS ONDERDEEL VAN HET PARK
EEN ALZIJDIG BLOK MET DE ENTREE AAN DE DOORSTEEK
INTIEME BINNENWERELD
WONEN OOK OP DE BEGANE GROND
METSELWERK VOOR DE VERBINDING MET DE OMRINGENDE BEWOUWING, HET KLEURGEBRUIK IS VRIENDELIJK EN INGETOGEN
HET BLOK HEEFT EEN HERKENBARE EN TRANSPRANTE ENTREE AAN DE GROENE LOPER
BALKONS
De balkons zijn uitstekend waardoor het volume wordt geleedt en bewoners maximaal van het uitzicht kunnen genieten. Ballustrades zijn transparant zodat vanuit de woning het uitzicht optimaal kan worden ervaren.
ENTREES
Het blok heeft een herkenbare en onderscheidende entree. De entree onderscheidt zich door een transparante gevelinvulling. De entree ligt gekoppeld aan de groene loper aan de zijde van het centrum.
INTIEME BINNENWERELD
Aan de binnenzijde van het blok gaat een aparte wereld schuil die van buitenaf niet zichtbaar is. Het blok heeft aan de binnenzijde een hof met een deels opgetilde daktuin waaronder de bergingen van de woningen worden opgelost.
KLEUR- EN MATERIAALGEBRUIK
Het kleur- en materiaalgebruik van het blok in het park is in de basis ingetogen en vriendelijk. Een lichtere en vriendelijke kleur zorgt voor een mooi contrast met het groen en geeft het blok een chique uitstraling. Metselwerk zorgt voor verbinding met de bebouwing in de omgeving.
14
Uitstraling en materialisering WONEN AAN HET PARK
KLOEK EN ROBUUST GEBOUW
NATUURLIJK MATERIAALGEBRUIK
MATERIAAL IN EEN KLEUR DIE AANSLUIT BIJ DE CENTRUMLIGGING
VRIENDELIJKE UITSTRALING AAN DE BINNENZIJDE VAN HET BLOK
Een robuust gebouw dat in het park staat en de nabijheid van het centrum voelbaar maakt. Het gebouw heeft een formele buitenzijde en ontspannen binnenzijde. Het blok heeft vier verschillende zijdes waardoor ook verschillen kunnen ontstaan in de uitstraling.
robuust en intiem
Het blok heeft een rustige uitstraling. Het materiaal dat aan de buitenzijde wordt toegepast heeft tot doel om het robuuste karakter te ondersteunen. Ook wordt er gezocht naar een materiaal dat ambacht uitstraalt.
AANDACHT VOOR PLINT AAN DE ACHTERZIJDE
ROUTE WAARAAN GEWOOND WORDT OP DE BEGANE GROND
• natuurlijke- en warme materialen als metselwerk en hout • mogelijke afwisselingen met lichte accenten • een natuurlijke en warm interieur van het blok • de hoofdentree van het blok ligt aan de groene loper
15
Impressie WONEN IN HET PARK
‘een robuust solitair blok dat is gericht op het ervaren van de omgevingskwaliteiten’
Heuvel
een robuust en herkenbaar blok aan de groene loper in parksetting
16
Buitenruimte en gebouwen
‘een gebouw met een actieve plint waarbij gewoond wordt op maaiveldniveau’
WONEN AAN HET PARK
OVERGANG VAN GEBOUW NAAR OMGEVING Wonen aan het park wordt gekenmerkt door een blok dat omringd wordt door groen. Het blok maakt onderdeel uit van de grote groene loper die in noordzuid richting loopt en het gebied met het hertenpark verbindt met de nieuwe ontwikkeling. De entree van het blok is gekoppeld aan de groene loper.
VOELBARE OVERGANG TUSSEN PRIVE EN OPENBAAR
GROEN ALS BUFFER TUSSEN PRIVÉ EN OPENBAAR
UITBREIDING PARKEREN OPGELOST IN EEN GROENE SETTING DMV HAGEN EN BOMEN
OPENBARE GROENE LOPER MET WANDELPADEN EN ZITGELEGENHEID AAN OOSTZIJDE WOONBLOK
17
Aandachtspunt bestaande bebouwing e.o. • • • •
‘continue doorzetten van de ruimtelijke kwaliteit’
UITSTRALING ACHTERGEVEL APOTHEEK EN SUPERMARKT INPASSING EN UITSTRALING NUTSRUIMTE LIANDER IN KLOKKENSLAGSTRAAT HERPLAATSEN VAN HET KUNSTWERK ‘REIKENDE HANDEN’ HERPLAATSEN VAN HET KUNSTWERK OUDE POLITIEKANTOOR
kwaliteit / uitstraling begane grond achterzijde apotheek Druten
kwaliteit / uitstraling begane grond Plus supermakt en Zeeman
zoekgebieden herplaatsen kunstwerken
bestaande nutsruimte Liander; kwaliteit / uitstraling
Het te herplaatsen kunstwerk ‘Reikende handen’ van Ted Felen dat ter ere van de opening van de sporthal De Heuvel werd geplaatst.
18
2. deelgebied midden ‘wonen in een bijzonder groen woonmilieu’
Uitstraling en materialisering WONEN IN EEN BIJZONDER GROEN WOONMILIEU
‘een eigentijds woonmilieu waarbij woonbeleving centraal staat’
VORM EN VOLUME
Wonen in een bijzonder woonmilieu wordt gekenmerkt door het ensemble van verschillende woningen. In dit gebied staat de vernieuwde verhouding tussen privé en openbaar centraal. Door middel van kleur- en materiaalgebruik wordt samenhang gevonden tussen de binnenzijde- en buitenzijde van het gebied. Dit met als doel om een samenhangend gebied te creëren. Binnen het bijzondere woonmilieu komen verschillende woningtypes voor die variëren in vorm en hoogte. Er komen eenduidige volumes voor die variëren van 2 tot drie bouwlagen met een plat dak, tot woningen met een traditionele kapvorm aan de Dijkgraafstraat en Raadhuisstraat.
WONINGEN ZIJN GERICHT OP DE OPENBARE RUIMTE
GEVELS
WONINGEN HEBBEN EEN GEVARIEERD MATERIAALGEBRUIK METSELWERK EN HOUT
DE WONINGEN VORMEN EEN SAMENHANGEND GEHEEL INCIDENTELE SETBACKS NUANCEREN DE BLOKLENGTE
HERKENBARE COLLECTIEVE FUNCTIES
PARKEREN OP LOOPAFSTAND VAN DE WONING
De gevels van de verschillende woningtypes zijn in samenhang ontworpen en zijn over algemeen ingetogen. In het middengebied vormen toevoegingen van veranda’s een verbijzonding van het gevelbeeld.
VERANDA’S
In het middengebied worden veranda’s ingezet om een bijzondere plek te creëren bij de entree van de woningen. Veranda’s zijn een nieuwe interpretatie van de klassieke voortuin en verzachten de overgang tussen privé en openbaar.
ENTREES
Het merendeel van de woningen heeft een veranda waar EENDUIDIGE BLOKKEN IN HET GROEN MET SPECIFIEKE zich ook de entree van de woning bevindt. AANDACHT VOOR DE KOPPEN VAN DE BLOKKEN De woningen aan de Dijkgraafstraat en Raadhuisstraat hebben een entree aan de zijkant van de woning.
KLEUR- EN MATERIAALGEBRUIK
Het kleur- en materiaalgebruik van de woningen is ingetogen en vriendelijk. Een lichtere en vriendelijke kleur zorgt voor een mooi contrast met het groen en samenhang tussen de verschillende woningtypes in het gebied. Metselwerk als basis zorgt voor verbinding met de bestaande bebouwing in de omgeving.
20
Uitstraling en materialisering WONEN IN EEN BIJZONDER GROEN WOONMILIEU
INGETOGEN EN NATUURLIJK KLEURGEBRUIK
RECHTE DAKRANDEN
GEVELS HEBBEN EEN INFORMELE UITSTALING
MEEONTWORPEN VERANDA’S IN HOUT
WARME MATERIALEN ALS METSELWERK EN HOUT
HOUT OF CIRCULAIR MATERIAAL MET EEN NATUURLIJKE UITSTRALING
Een bijzonder woonmilieu dat herkenbaar is als nieuwe toevoeging aan het gebied dat door middel van veranda’s reageert op het landschap. Rechte dakranden maken het middengebied herkenbaar als nieuwe toevoegaing in het gebied.
De woningen worden voorzien in een warme- en natuurlijke materialen zoals bijvoorbeeld metselwerk en hout. Toevoegingen zoals bijvoorbeeld de bergingen zijn herkenbaar door een eigen materiaalgebruik. Gevels zijn niet te formeel en hebben een ontspannen karakter.
• ambachtelijke-, natuurlijke en eigentijdse materialen • een warme- en natuurlijke uitstraling • platte daken • veranda’s in hout • bergingen in hout
herkenbaar als nieuwe toevoeging
21
Impressie
WONEN IN EEN BIJZONDER GROEN WOONMILIEU
platte daken dragen bij aan het versterken van de bijzondere uitstraling en typologie die nieuw is in het arsenaal van typologieën in Druten
eenduidige woonblokken
spelen in plaatselijke verlaging
veranda’s versterken de sociale cohesie en zorgen voor een schaduwrijke plek
informeel en doorwaadbaar woonmilieu getypeert door nieuwe overgangen tussen privé en openbaar
22
Uitstraling en materialisering WONEN IN EEN BIJZONDER GROEN WOONMILIEU
AANDACHT VOOR ‘KOPPEN’
Het bijzonder woonmilieu wordt gekenmerkt door verschillende blokken in het groen. De korte kanten van de blokken, de ‘koppen’ van de blokken, vragen om bijzondere aandacht omdat ze op verschillende plekken zichtbaar zijn vanuit de omgeving, maar ook de kwaliteit in het gebied bepalen. Op een aantal beeldbepalende plekken ( ) is een bouwkundige oplossing van het zijerf naar openbaar gebied noodzakelijk, onder andere langs de Raadhuisstraat. Bij een aantal blokken worden bergingen voorzien aan de kopse kant van het blok. Deze bergingen vormen een integraal onderdeel van de ontwerpopgave voor de woningen. Er worden verschillende middelen ingezet om kwalitatief hoogwaardige koppen te creëren. De ingrediënten die hierbij ingezet worden bestaan uit o.a. opgaand groen op koppen van gevels (vanuit de volle aarde), verbijzonderingen in het metselwerk, gevelopeningen, en een alternatief materiaalgebruik. Bijvoorbeeld ter plaatse van bergingen op de koppen die in een ander materiaal uitgevoerd kunnen worden.
OPGAAND GROEN T.P.V. KOPGEVELS
BIJZONDERE AANDACHT VOOR BEELDBEPALENDE KOPGEVELS
GROENE KWALITATIEVE ERFAFSCHEIDINGEN
AANDACHT VOOR ERFAFSCHEIDINGEN Naast ‘koppen’ van woningen komen ook erfafscheidingen en bergingen in beeld. Erfafscheidingen worden als kwalitatieve scheiding uitgevoerd en dienen integraal te worden meeontworpen met de woningen.
Erfafscheidingen zijn overwegend groen en versterken het karakter van de groene loper. Toepassingen kunnen een groene haag of begroeid hekwerk zijn.
KLIMPLANTEN VANUIT DE VOLLE GROND
ontworpen kopgevels
GEVELOPENINGEN EN SUBTIELE NUNANCES IN HET METSELWERK
MEEONTWOPREN BERGINGEN
23
Buitenruimte en gebouwen WONEN IN EEN BIJZONDER GROEN WOONMILIEU
OVERGANG VAN GEBOUW NAAR OMGEVING Wonen aan een auto-vrije, groene woonomgeving welke uitnodigt tot collectief gebruik. Het woongebied is verbonden met zijn omgeving door een padenstelsel wat tevens de toegankelijkheid voor hulpdiensten garandeert. Bewoners parkeren hun auto in het parkeerhuis i.p.v. op het parkeerterrein aan de Klokkenslagstraat. Bij de nadere uitwerking van het plan zal onderzocht worden of de groene woonomgeving, geheel of gedeeltelijk, door bewoners onderhouden kan worden zonder dat dit ten koste gaat van de openbare toegankelijkheid van het gebied.
NIEUWE VERHOUDINGEN TUSSEN PRIVÉ EN OPENBAAR
HOUTEN VERANDA’S
KLIMAATADAPTIEVE BUITENRUIMTE ALS VERLENGSTUK WONING
WATERREGULERENDE BESTRATING OP GROEN INGERICHT PARKEERTERREIN
COLLECTIEVE RUIMTES - SPORT EN SPELEN
COLLECTIEVE RUIMTES - ONTMOETING EN GEZAMELIJK BEHEER
24
Doorsnede Portiershof WONEN IN EEN BIJZONDER GROEN WOONMILIEU
1,5 m
19,5 m
12,3 m
19,5 m
1,5 m
een doorwaadbaar informeel woonmilieu dat bijdraagt aan ontmoeting en gezondheid 25
Impressie
WONEN IN EEN BIJZONDER GROEN WOONMILIEU
het bijzondere woonmilieu toont zich langs Raadhuisstraat, een informeel pad vormt de start van de informele route richting het ‘wonen aan het park’ blok met links het enigzins opgetilde talud
BIJZONDERE AANDACHT VOOR BEELDBEPALENDE KOPGEVELS
Raadhuisstraat
26
3. deelgebied zuid ‘wonen in de poort van Druten’
Uitstraling en materialisering WONEN IN DE POORT VAN DRUTEN
VORM EN VOLUME
Wonen in de poort van Druten betekent wonen op een plek die de entree van Druten markeert. Het nieuwe ensemble van twee appartementengebouwen maakt de entree van Druten al op afstand zichtbaar. De appartementen vormen een set van 2 die samen een nieuwe aanvulling vormen op de reeks van gebouwen langs de Van Heemstraweg. De appartementen staan met hun voeten in het groen en markeren de route richting het historische centrum van Druten via de Raadhuisstraat. De blokken staan iets verhoogd in het landschap als gevolg van de ondergrondse garage eronder. De hoek van de Van Heemstraweg en Raadhuisstraat wordt gemarkeerd door het meest rijzige appartementenblok. Het kleinere appartementen blok ernaast laat zich eerder omschreven als urban villa. De samenhang tussen beide appartementen wordt gezocht in materialisering en terugtrappende topverdiepingen waarbij de buitenruimtes steeds royaler worden. Het silhouette van de torens bepaalt de herkenbaarheid van de nieuwe entree.
EIGENTIJDS EN HERKENBAAR
INFORMEEL WONEN AAN HET PARK
NIET GENERIEK, MAAR SPECIFIEK VOOR DRUTEN
VERDIEPINGEN ZIJN TELBAAR
ONDERGRONDS PARKEREN
Onder de blokken wordt een deel van het parkeren voor de woningen opgelost. De ontsluiting van de garage vindt plaats vanaf de Raadhuisstraat. Om een landschappelijke uitstraling te behouden worden taluds ingezet om het hoogteverschil te overbruggen. Op een aantal plekken zullen keermuurtjes worden ingezet om hoogteverschillen te overbruggen. De keerwanden maken integraal onderdeel uit van het ontwerp en vormen de overgang tussen privé en openbaar.
ALZIJDIGE GEBOUWEN DIE IN HET PARK STAAN
GEVELS
De gevels van het blok in het groen zijn vriendelijk en eenduidig en spelen in op de omgevingskwaliteit. Ze sluiten aan op het kleurenpalet van de directe omgeving. De alzijdigheid typeert het beeld en wordt ondersteund door de vele balkons.
SILHOUET
SILHOUET SILHOUET
BALKONS
Balkons zijn integraal onderdeel van de architectuur en beeldtaal van de volumes. De posities van balkons wisselen afhankelijk van oriëntatie en positie.
POORT VAN DRUTEN
SILHOUET SILHOUET
CENTRUM
BOGERD
CENTRUM P
GEBOUWEN EN LANDSCHAP VERRIJKEN HET SILHOUET VAN DRUTEN
28
Uitstraling en materialisering WONEN IN DE POORT VAN DRUTEN
een uitgesproken uitstraling De appartementengebouwen maken deel uit van een reeks van verschillende gebouwen aan de Van Heemstraweg. Wat alle gebouwen gemeen hebben is dat ze qua vorm uitgesproken zijn. Het materiaalgebruik is overwegend metselwerk en wat gedekter van kleur. Voor Portier wordt ingezet op gelaagdheid, een uitgesproken beeld en afwijkend materiaalgebruik ten opzichte van de andere gebouwen aan de Van Heemstraweg. Voor Portier wordt een informele uitstraling van de appartementengebouwen beoogd die ook aansluit bij het bijzondere grondgebonden woonmilieu. In tegenstelling tot het gebouw ‘De Poort van Druten’ waarbij veel herhaling en repetitie aanwezig is, wordt voor Portier gezocht naar een minder repetatieve uitstraling om daarmee een te formele of zakelijke uitstraling te voorkomen.
GEEN FORMELE UITSTRALING
EEN GELEED VOLUME, SPRONGEN IN HET VOLUME
VERBIJZONDERINGEN IN MATERIAALGEBRUIK
een geleed volume Om het informele karakter verder te versterken wordt ingezet op het nuanceren van het volume. Dit kan worden bereikt door sprongen in de plattegrond aan te brengen of op een bijzondere manier om te gaan met balkons en buitenruimtes. Door de bovenste verdiepingen anders te behandelen kan het volume verder worden geleed en een herkenbare beeïdiging van het volume worden gerealiseerd.
keermuren markeren de overgang tussen privé en openbaar, intieme buitenruimtes
verbonden met het maaiveld De appartementengebouwen staan enigzins verhoogd op het talud. Op dit niveau bevinden zich ook de buitenruimtes van de woningen. Gemetselde keermuren worden ingezet om de overgangen tussen privé en openbaar in te zetten. Daarnaast kan worden gedacht aan pergola’s om de overgangen tussen prive en openbaar verder te verzachten. STANDAARD VOLUME
uitgesproken uitstraling
EEN GELEED VOLUME
29
Uitstraling en materialisering WONEN IN DE POORT VAN DRUTEN
EEN HERKENBARE EN UITGESPROKEN BEEÏNDIGING VAN HET VOLUME
VERDIEPINGEN ZIJN TELBAAR OM EEN INFORMEEL KARAKTER TE CREËREN
GROTERE SCHAAL DOOR VERDIEPINGEN SAMEN TE PAKKEN
UITNODIGENDE ENTREE
uitgesproken in vorm kleur en materiaal
GELAAGDHEID IN DE GEVEL
GEVARIEERD MATERIAALGEBRUIK : METSELWERK + HOUT
• vriendelijke en warme materialen • materialen met een natuurlijke uitstraling • onderscheid tussen kleur en materiaalgebruik onder en boven de bomen
• een geleed volume • schaalsprongen in de kroon • verbonden met het maaiveld
30
Impressie
WONEN IN DE POORT VAN DRUTEN
informele route tussen de woningen en appartementen 31
Buitenruimte en gebouwen WONEN IN DE POORT VAN DRUTEN
WONEN OP EEN KLEINE TERP
Het maaiveld van dit gebied ligt verhoogt op de halfverdiepte parkeergarage. Dit terrein is openbaar toegankelijk en wordt met een ruime leeflaag voor groen ingericht. De dikte van leeflaag varieert van circa 0,5 - 1,0m zodat deze de gewenste groeninrichting niet beperkt. Nieuwe en bestaande bomen dragen bij aan de gewenste groene sfeer. De gezonde bestaande bomen aan de randen van het plangebied worden zoveel als mogelijk ingepast.
LICHT VERHOOGD MAAIVELD
GROEN LOOPT DOOR TOT AAN BEBOUWING
UITNODIGEND EN TOEGANKELIJK
TUINMUREN OM HOOGTEVERSCHILLEN OP TE LOSSEN
32
4. deelgebied parkeerhuis ‘groen parkeerhuis’
Uitstraling en materialisering Dijkgraafstraat
GROEN PARKEERHUIS
In relatie tot de parkeerbehoefte binnen het plangebied is onderzocht welke oplossing het beste aansluit bij de ambitie van het stedenbouwkundig plan, namelijk een groen, aaneengeslotenen doorwaadbaar gebied. Om deze ambitie waar te kunnen maken in combinatie met het oplossen van het parkeervraagstuk is een gebouwde parkeervoorziening op het huidige parkeerterrein naast D’n Bogerd de meest optimale oplossing.
D’N BOGERD
PARKEERHUIS
Een gebouwde parkeervoorziening naast D’n Bogerd lost zoveel mogelijk van de parkeerbehoefte op in de directe omgeving waar de vraag ook het grootste is. Door de garage op deze plek te voorzien blijft het concept van een aaneensloten groene loper bestaan. Inen uitrijden is dan ook gekoppeld aan de Van Heemstraweg zodat verkeersoverlast in de wijk wordt voorkomen. Voor de opzet van de parkeergarage wordt geanticipeerd op toekomstige ontwikkelingen. Door de parkeergarage uit te voeren in een (circulair) modulair systeem kan de garage worden gedemonteerd op het moment dat de parkeerbehoefte verandert. In de plint van het parkeerhuis wordt ruimte voorzien voor fietsparkeren.
Van Heems traweg
D’N BOGERD
4 lagen ca. 12m
3 lagen
3 lagen ca. 10m
BOGERD
DIJKGRAAFSTRAAT
6 lagen ca. 20m
P
natuurlijke uitstraling
34
Uitstraling en materialisering GROEN PARKEERHUIS
NATUURLIJKE EN DUURZAME UITSTRALING
GROENE GEVEL PARKEERHUIS, GROEN VANUIT DE VOLLE GROND
COMBINATIE VAN HOUT EN GROEN
NATUURLIJK GEVENTILEERDE PARKEERGARAGE
UITNODIGENDE FIETSENSTALLING
VOORZIENINGEN VOOR DUURZAME MOBILITEIT
Het parkeerhuis is herkenbaar als aparte identiteit in het gebied. Het parkeerhuis zoekt juist het contrast met het bestaande gebouw D’n Bogerd. De uitstraling is groen- en natuurlijk en sluit aan bij het karakter van de groene loper.
Het parkeerhuis zal bezoekers begeleiden richting de entree van D’n Bogerd. De verdiepingen van de garage zijn telbaar om de grootte van het parkeerhuis te nuanceren.
• hout en groen als leidraad • natuurlijk geventileerde parkeergarage • aparte fietsenstalling in de plint • telbare verdiepingen
natuurlijke uitstraling
35
Een tien met een griffel voor Druten
Gemeente
Bouw & ontwikkeling
Stedenbouw en architectuur
Landschapsontwerp
Mobiliteit
36