Bijlage 1: Toelichting, regels en verbeelding bestemmingsplan ‘Parkeerplaats Koningstraat 101 Druten’
Tekst van het document
Geen melding is nodig voor het verwerken binnen 20 meter op een aangrenzend perceel van baggerspecie afkomstig van regulier onderhoud aan watergangen met inachtneming van het besluit bodemkwaliteit. Artikel 2.37 Omgevingsverordening (instructieregel bestemmingsplan Grondwaterbeschermingsgebied) Een bestemmingsplan maakt voor gronden binnen een Grondwaterbeschermingsgebied geen bestemming mogelijk die een groter risico kan vormen voor de kwaliteit van het grondwater dan de vigerende bestemming, tenzij in de toelichting bij het bestemmingsplan wordt aangetoond dat een groter risico niet kan worden voorkomen en compensatie van het mogelijk grotere risico wordt verankerd in hetzelfde of een ander, gelijktijdig vast te stellen bestemmingsplan. Doorwerking plan(gebied) Ten behoeve van voorliggend bestemmingsplan c.q. onderliggend bouwplan is door MILON een watertoets uitgevoerd. Hierna zijn de samenvatting en conclusies letterlijk overgenomen. De integrale rapportage is als bijlage 2 opgenomen.
Onderzoekslocatie De onderzoekslocatie is kadastraal bekend als gemeente Druten sectie D met nummer 650. De oppervlakte van de gehele locatie bedraagt circa 4.160 m2. De locatie is in de huidige situatie braakliggend. Watertoets De ontwikkeling op de onderzoekslocatie heeft tot gevolg dat het verharde oppervlakte
24
toeneemt met 1.933 m2. Gezien er nieuwe verharding aangebracht gaat worden stelt het bevoegd gezag dat dit op hydrologisch neutrale manier ontwikkeld dient te worden en er eveneens compenserende voorzieningen dienen te worden gerealiseerd. Waterschap Rivierenland stelt dat per hectare aan nieuwe verharding, 463 m3 waterberging gerealiseerd dient te worden. De benodigde compensatie bedraagt derhalve 84 m3 (1.933 x 0,0436). De initiatiefnemer heeft in het ontwerpplan ruimte gereserveerd voor een wadi met een oppervlakte van 623 m2. Dit is ruim voldoende om 84 m3 hemelwater te bergen. Het maaiveld van de projectlocatie ligt op ongeveer 7 m + NAP. Het zomerpeil is lokaal gelegen op 5,80 m + NAP. De wadi kan dus tot circa 1m-mv worden gegraven. Bij een bui die 1 maal in de 100 jaar voorkomt (T=100+10%) is een peilstijging toegestaan tot aan de laagste putdekselhoogte op wijkniveau. De vuistregel die bij dergelijke buien wordt gehanteerd is 664 m3 berging per hectare verhard oppervlak. De benodigde compensatie bedraagt in dat geval 128 m3 (1.933 x 0,0664). De wadi is ruim groot genoeg om dergelijke buien op te kunnen vangen. Aanbevolen wordt om aan de noord- en zuidzijde van de parkeerplaats een geul aan te leggen om het hemelwater onder licht verhang vanaf de parkeerplaatsen op de wadi te lozen.
Aan de zuidoostzijde kan een hoge overstort aangebracht worden naar de bwatergang om bij zeer extreme waterval voor overstort te zorgen. Gezien de projectlocatie in een grondwaterbeschermingsgebied is gelegen dient er een voorziening aangelegd te worden die het hemelwater afkomstig van het verhard oppervlak zuivert. Een mogelijkheid hiervoor is het aanbrengen van een helofytenfilter in de wadi. Voor een helofytenfilter is het wel noodzakelijk dat er altijd water in de wadi staat. De wadi zal dan dus tot in het grondwaterpeil gegraven moeten worden. Een andere optie is het aanbrengen van een lutumlaag in de wadi. Eventueel aanwezige verontreinigen in het hemelwater hechten zich dan aan de lutumlaag. Met een periodieke monitoring kan bepaald worden of vervanging van de toplaag nodig is om doorslag bij verzadiging te voorkomen. Gezien de projectlocatie in een grondwaterbeschermingsgebied is gelegen dient voorafgaand aan de activiteiten een melding te worden ingediend bij de provincie Gelderland.
Artikel 2.37 Omgevingsverordening (instructieregel bestemmingsplan Grondwaterbeschermingsgebied) Een bestemmingsplan maakt voor gronden binnen een Grondwaterbeschermingsgebied geen bestemming mogelijk die een groter risico kan vormen voor de kwaliteit van het grondwater dan de vigerende bestemming, tenzij in de toelichting bij het bestemmingsplan wordt aangetoond dat een groter risico niet kan worden voorkomen en compensatie van het mogelijk grotere risico wordt verankerd in hetzelfde of een ander, gelijktijdig vast te stellen bestemmingsplan. De bestemmingswijziging van Agrarisch in Verkeer ten behoeve van een parkeerplaats veroorzaakt eventueel een groter risico voor de grondwaterkwaliteit. De risicotoename als gevolg van deze bestemmingswijziging wordt gecompenseerd door een deel van het terrein te bestemmen in Groen, inclusief wadi.
25
Bestemming
Oud / m2 Agrarisch / 4.226 m2
Nieuw / m2 Verkeer / 3.185 m2 Groen / 1.041 m2 (waarvan wadi 675 m2)
Conclusie Geconcludeerd kan worden dat het aspect water geen belemmering vormt voor onderhavige ontwikkeling.
3.4 Milieueffectrapportage Toetsingskader Het Besluit Mer is per 1 juli 2017 gewijzigd. De nieuwe beoordelingssystematiek moet worden toegepast en worden omschreven. Voor elk besluit of plan dat betrekking heeft op activiteit(en) die voorkomen op de D-lijst die onder de drempelwaarden van kolom 2 vallen moet een toets worden uitgevoerd of belangrijke nadelige milieugevolgen kunnen worden uitgesloten. Voor deze toets wordt de term vormvrije m.e.r.-beoordeling gehanteerd. Een m.e.r.-beoordeling is een toets van het bevoegd gezag om te beoordelen of bij een project belangrijke nadelige milieugevolgen kunnen optreden. Wanneer uit de toets blijkt dat er belangrijke nadelige milieugevolgen kunnen optreden moet er een m.e.r.-procedure worden doorlopen. Met andere woorden dan is het opstellen van een m.e.r. nodig. De vormvrije m.e.r.-beoordeling is dus altijd nodig als een besluit of plan wordt voorbereid over activiteiten die voorkomen op de D-lijst en die onder de drempelwaarden liggen. Voor de vormvrije m.e.r.-beoordeling gelden twee voorwaarden: 1. het gaat over één of meer activiteiten die voorkomen op de D-lijst van het Besluit m.e.r.; 2. de omvang van al die activiteit(en) ligt onder de drempelwaarde (kolom 2 van de Dlijst). Bij besluiten en plannen over activiteiten die niet op de D-lijst staan, is de vormvrije m.e.r.-beoordeling dus niet nodig.
In de bijlage bij het Besluit MER is opgenomen welke activiteiten m.e.r.-plichtig zijn (de C-lijst) en welke activiteiten m.e.r.-beoordelingsplichtig zijn (de D-lijst). Bij de vormvrije m.e.r.-beoordeling kan aandacht worden besteed aan het volgende: • een globale beschrijving van de ingreep-effectrelaties en dosis-effectrelaties van de voorgenomen activiteit; • wat zijn maatgevende effecten van de voorgenomen activiteit? Is er sprake van emissies (bijvoorbeeld van geluid, lucht), verkeersaantrekkende werking e.d.? Wat is het ruimtebeslag? • wat is de afstand van de activiteit(en) tot gebieden die gevoelig zijn? • zijn er met betrekking tot de activiteit indicatieve invloedsafstanden bekend? (bijvoorbeeld uit het ‘groene boekje’) • waarvoor zijn de gebieden gevoelig? Heeft de voorgenomen activiteit daar invloed op?
26
Doorwerking plan(gebied) Om te bepalen of een m.e.r.-beoordeling noodzakelijk is, dient bepaald te worden (1) of de ontwikkeling de drempelwaarden uit de D-lijst van het Besluit m.e.r. overschrijdt, (2) of de ontwikkeling in een gevoelig gebied ligt en (3) of er belangrijke milieugevolgen zijn. 1. In het plangebied wordt de realisatie van 78 parkeerplaatsen mogelijk gemaakt. Er is daarmee geen sprake van een overschrijding van de drempelwaarden uit de D-lijst van het Besluit m.e.r. 2. In onderdeel A van de bijlage bij het Besluit m.e.r is bepaald wat verstaan wordt onder een ‘gevoelig gebied’. Als gevoelig gebied zijn gebieden aangewezen die beschermd worden op basis van de natuurwaarden, landschappelijke waarden, cultuurhistorische waarden en waterwingebieden. Het plangebied behoort niet tot een waterwinlocatie of waterwingebied. Het plangebied is wel aangeduid als onderdeel van het grondwaterbeschermingsgebied. Echter heeft de voorgestane ontwikkeling geen invloed op de deze status en wordt er, voor zover bekend, geen grondwater onttrokken ter plaatse van het plangebied. Ook behoort het plangebied niet tot een gebied waarbinnen een Rijksmonument ligt of een Belvédèregebied. 3. In dit hoofdstuk worden de milieueffecten beschouwd, zoals geluid en luchtkwaliteit. Hieruit blijkt dat er door onderhavig bestemmingsplan geen sprake zal zijn van nadelige milieugevolgen.
Conclusie Gelet op kleinschalige karakter van het plan in vergelijking met de plandrempels uit het Besluit m.e.r. en de ligging van het plangebied (niet in de buurt van een Natura 2000 gebied) en de kenmerken van de potentiële effecten zullen geen belangrijke negatieve milieugevolgen optreden. Dit blijkt ook uit de milieutoets van de verschillende milieuaspecten, zoals deze in de overige paragrafen zijn opgenomen. In het kader van de planprocedure is dan ook geen m.e.r.-procedure of m.e.r.-beoordelingsprocedure noodzakelijk conform het Besluit m.e.r.
3.5 Luchtkwaliteit Toetsingskader Hoewel de luchtkwaliteit de afgelopen decennia in Nederland is verbeterd, voldoet ze nog steeds niet overal aan de wettelijke normen. Met name fijn stof en stikstofdioxiden leveren problemen op. Het doel van het luchtkwaliteitonderzoek is het geven van inzicht in de gevolgen van een plan voor de luchtkwaliteit om een goede luchtkwaliteit te kunnen garanderen. Daarom moet luchtkwaliteit al in een vroeg stadium van de planvorming worden meegewogen. Gegevens over de luchtkwaliteit worden verzameld om vervolgens te kunnen bepalen of er voor het doorgaan van het plan al dan niet aanvullende maatregelen nodig zijn. In de praktijk zullen met name fijn stof en stikstofdioxiden moeten worden onderzocht. Daarnaast kan een goede ruimtelijke ordening met zich brengen dat een afweging wordt gemaakt rondom de aanvaardbaarheid van een plan op een bepaalde locatie. De luchtkwaliteit hoeft (artikel 5.16 Wet milieubeheer) geen belemmering te vormen voor ruimtelijke ontwikkelingen als: • er geen sprake is van een feitelijke of dreigende overschrijding van een grenswaarde; • een plan of project niet in betekenende mate (NIBM) bijdraagt; • een project per saldo niet tot een verslechtering van de luchtkwaliteit leidt;
27
•
een project is opgenomen in een regionaal programma van maatregelen of in het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL) dat tevens voorziet in maatregelen om de luchtkwaliteit te verbeteren.
De luchtkwaliteit komt voort uit Europese wet- en regelgeving en de hoofdlijnen van de regelgeving zijn opgenomen in de Wet milieubeheer. In de Nederlandse wetgeving is opgenomen dat in het geval van ruimtelijke ontwikkelingen beoordeeld moet worden welk effect de gewenste ontwikkeling heeft op de luchtkwaliteit. Er zijn echter situaties waarin een ontwikkeling ‘niet in betekenende mate’ bijdraagt aan (de verslechtering) van de luchtkwaliteit. In het besluit ‘niet in betekenende mate bijdragen’ (Besluit NIBM) en in de regeling ‘niet in betekenende mate bijdragen’ (Regeling NIBM) is aangegeven in welke gevallen hiervan sprake is. Concreet is in het Besluit NIBM vastgelegd in welke gevallen een ontwikkeling niet in betekenende mate bijdraagt aan de concentratie van een bepaalde stof. Een ontwikkeling is NIBM als aannemelijk is gemaakt dat de ontwikkeling een toename van de concentratie veroorzaakt van maximaal 3%. De 3% grens wordt gedefinieerd als 3% van de grenswaarde voor de jaargemiddelde concentratie van fijn stof (PM10) of stikstofdioxide (NO2). Dit komt overeen met 1,2 microgram/m3 voor zowel fijn stof en NO2. In de Regeling NIBM is een lijst met categorieën van gevallen (inrichtingen, kantoor- en woningbouwlocaties) opgenomen die sowieso niet in betekenende mate bijdragen aan de luchtverontreiniging.
Deze gevallen kunnen zonder toetsing aan de grenswaarden voor het aspect luchtkwaliteit uitgevoerd worden. Ook als het bevoegd gezag op een andere wijze, bijvoorbeeld door berekeningen, aannemelijk kan maken dat het geplande project NIBM bijdraagt, kan toetsing aan de grenswaarden voor luchtkwaliteit achterwege blijven. De regeling geeft concrete getallen voor plannen die gaan over bijvoorbeeld de bouw van woningen en/of kantoren. De grens voor woningbouwplannen ligt bij 1% op 500 woningen. Als er twee ontsluitingswegen zijn, mag een grens van 1.000 woningen worden gehanteerd. Op 15 januari 2009 is het Besluit gevoelige bestemmingen (luchtkwaliteitseisen) in werking getreden die toeziet op het beschermen van bepaalde gevoelige groepen mensen (bijvoorbeeld kinderen, ouderen en zieken). De intentie van het Besluit gevoelige bestemmingen is dat bepaalde gebouwen (bijvoorbeeld scholen, kinderdagverblijven, bejaarden- en verzorgingstehuizen) niet meer worden gebouwd in gebieden waar de normen worden overschreden. Doorwerking plan(gebied) Plannen hebben pas een negatief effect op de luchtkwaliteit, zodra de verkeersgeneratie in ruime mate toeneemt. Ter vergelijking; een effect op de luchtkwaliteit hoeft pas aangetoond te worden als de bouw van 1.500 woningen of 66.667 m² kantoor en de daarmee gepaard gaande verkeersgeneratie plaatsvindt.
Onderhavige ontwikkeling heeft uiteraard een veel lagere verkeersaantrekkende functie dan 1.500 nieuwe woningen of 66.667 m² nieuw kantooroppervlakte. Hierdoor valt het plan ruim onder de 3% grens voor PM10 of NO2. Het plan draagt dan ook ‘niet in betekenende mate’ (NIBM) bij aan de luchtverontreiniging. Gesteld kan worden dat de luchtkwaliteit zal voldoen aan de grenswaarden en dat de luchtkwaliteit verder geen belemmeringen vormt voor de te volgen procedure. De plannen voldoet aan de uitvoeringsregels uit het Besluit Nibm en de Regeling Nibm. Aanvullende berekeningen zijn in het kader van het aspect luchtkwaliteit niet aan de orde. Het aspect luchtkwaliteit levert derhalve geen beperking en/of belemmeringen op voor de planontwikkelingen.
28
Verder geldt dat het plangebied niet is gelegen binnen een zone van 300 meter vanaf de rand van een Rijksweg of een zone van 50 meter vanaf de rand van een provinciale weg. Op basis hiervan kan geconcludeerd worden dat het Besluit gevoelige bestemmingen niet van toepassing is. Volledigheidshalve is ten behoeve van voorliggend bestemmingsplan c.q. onderliggend bouwplan door De Roever Omgevingsadvies een luchtkwaliteitsonderzoek uitgevoerd. Hierna zijn de resultaten letterlijk overgenomen. De integrale rapportage is als bijlage 3 opgenomen.
4.1. Resultaten NO2 Voor NO2 geldt een grenswaarde van 40 μg/m3 als jaargemiddelde concentratie op plaatsen waarbij sprake kan zijn van langdurende blootstelling van mensen. Dit is bijvoorbeeld het geval bij woningen. Deze grenswaarde wordt bij geen enkele woning overschreden. Ter plaatse van de omliggende woningen bedraagt de concentratie 32,92 μg/m3. De achtergrondconcentratie bedraagt op die locaties 14,63 μg/m3. De bijdrage van het bedrijf bedraagt daarom maximaal 18,29 μg/m3. Op plaatsen waar sprake is van een kortdurende blootstelling van mensen wordt getoetst aan de uurgemiddelde grenswaarde. Nabij de inrichting zijn geen locaties waarbij sprake kan zijn van kortdurende blootstelling van mensen. 4.2. Resultaten PM10 Voor PM10 geldt een grenswaarde van 40 μg/m3 als jaargemiddelde concentratie op plaatsen waarbij sprake kan zijn van langdurende blootstelling van mensen. Dit is bijvoorbeeld het geval bij woningen. Deze grenswaarde wordt bij geen enkele woning overschreden. Ter plaatse van de omliggende woningen bedraagt de concentratie 21,28 μg/m3. De achtergrondconcentratie bedraagt op die locatie 17,75 μg/m3. De bijdrage door het bedrijf bedraagt daarom maximaal 3,53 μg/m3. Daarnaast geldt voor PM10 een grenswaarde van 50 μg/m3 als 24-uurgemiddelde concentratie, waarbij geldt dat de 24-uurgemiddelde concentratie maximaal 35 maal per kalenderjaar mag worden overschreden.
Bij geen enkel toetspunt wordt de grenswaarde overschreden. Het aantal overschrijdingsdagen bedraagt op zijn hoogst 12. Op plaatsen waar sprake is van een kortdurende blootstelling van mensen wordt getoetst aan de uurgemiddelde grenswaarde. Nabij de inrichting zijn geen locaties waarbij sprake kan zijn van kortdurende blootstelling van mensen. 4.3. Beschouwing PM2,5 De concentratie van PM2,5 hangt sterk samen met de concentratie van PM10. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) heeft de relatie tussen de concentraties PM2,5 en PM10 nader onderzocht2. Uit het onderzoek volgt dat wanneer aan de grenswaarden voor PM10 wordt voldaan, vrijwel altijd ook wordt voldaan aan de grenswaarde voor PM10. Dit is toegelicht in tabel 7.
29
Ter plaatse van de omliggende woningen bedraagt de concentratie PM10 maximaal 21,28 μg/m3. Uit bovenstaande tabel blijkt dat ter plaatse van de woningen ook aan de grenswaarde voor PM2,5 wordt voldaan. Op plaatsen waar sprake is van een kortdurende blootstelling van mensen wordt getoetst aan de uurgemiddelde grenswaarde. Nabij de inrichting zijn geen locaties waarbij sprake kan zijn van kortdurende blootstelling van mensen.
Het nieuwe parkeerterrein wordt op de drukste dag bezocht door 40 personenwagens en 10 bestelbussen (zie het akoestisch onderzoek). Dit zijn in totaal 100 voertuigbewegingen met licht verkeer. Uit de NIBM-tool (Infomil) volgt dat het project niet in betekenende mate van invloed is op de luchtkwaliteit:
Conclusie De afwijking van het bestemmingsplan heeft geen negatieve invloed op de heersende achtergrondconcentraties luchtverontreinigende stoffen in de directe omgeving van het plangebied. Andersom hebben de heersende achtergrondconcentraties luchtverontreinigende stoffen in Druten ook geen negatieve invloed op het plangebied. Het plan zelf biedt daarmee geen mogelijkheden om overschrijdingen teniet te doen, noch staat het plan het bereiken van de algemene doelstelling voor luchtkwaliteit in de weg. De realisatie van het bouwplan houdt geen juridisch relevante verslechtering in voor de luchtkwaliteit.
30
3.6 Verkeer en parkeren De gemeente Druten streeft naar een goede ontsluiting en een goede parkeerbalans op nieuw te ontwikkelen percelen. Voor het plangebied betekent dit dat de ontsluiting van het terrein afdoende moet zijn en dat er voldoende parkeergelegenheid gerealiseerd moet en kan worden. Het vigerende bestemmingsplan verwijst naar het ‘Gemeentelijk verkeers- en vervoersplan’ en de ‘Nota Parkeernormen Druten 2011’. Het plangebied heeft als hoofddoel om plek te bieden aan 78 autoparkeerplekken ten behoeve van de bedrijfslocatie van initiatiefnemer aan de Koningstraat 101. Met de oprichting en verdere invulling van dit parkeerterrein wordt een afwenteling van parkeerbehoefte op de openbare ruimte voorkomen, wordt een verkeersveilige opvang van parkeerbehoefte geformaliseerd en wordt met respect voor de omgevingskwaliteiten een nieuw parkeerterrein ingericht. Bij verdere invulling van het plangebied en uitwerking van het plan zullen de uitgangspunten en doelstellingen, zoals opgenomen in deze beleidsstukken, in acht worden genomen. De plangebied biedt voldoende ruimte en mogelijkheden om invulling te geven aan de door experts aangetroffen kwaliteiten en adviezen volgend uit de diverse onderzoekrapportages. De ontsluiting van het parkeerterrein vindt met twee ontsluitingen plaats op de Koningstraat.
Het verkeer verspreidt zich vervolgens verder middels de heringerichte Scharenburg (met rotonde). Al met al is het plan in zijn geheel in overeenstemming met de Gemeentelijk Verkeersen Vervoersplan.
3.7 Archeologie Toetsingskader In 2007 is als uitwerking van het Verdrag van Valetta de Wet op de Archeologische Monumentenzorg (Wamz) in werking getreden. Doel van deze wet is de bescherming van de aanwezige en de te verwachten archeologische waarden door het reguleren van bodemverstorende activiteiten. De Wamz gaat uit van het zo vroeg mogelijk betrekken van de archeologische waarden in het ruimtelijke ordeningsproces. Bij een ruimtelijk plan moet dan ook rekening worden gehouden met de in de grond aanwezige dan wel te verwachten archeologische resten. Daarom kan het noodzakelijk zijn om te onderzoeken in hoeverre in betreffende gronden archeologische resten aanwezig kunnen zijn. Doel van het archeologische onderzoek is het waar nodig beschermen van archeologische waarden en het streven naar behoud van de waarden in de bodem (in situ). De essentie van het archeologische onderzoek is het verkrijgen van gegevens over de archeologische resten in de bodem teneinde in een vroeg stadium een goede afweging te kunnen maken van alle bij een ruimtelijk besluit betrokken belangen. Het archeologische onderzoek is verankerd in de Wet op de Archeologische Monumentenzorg uit 2007.
De uitgangspunten van de wet zijn: • archeologische waarden zoveel mogelijk in de bodem bewaren en alleen opgraven als behoud in de bodem (in situ) niet mogelijk is; • de initiatiefnemer van een ruimtelijke ontwikkeling moet in een vroegtijdig stadium aangeven hoe met eventuele archeologische waarden bij bodemverstorende ingrepen zal worden omgegaan. Dit houdt in een verplichting tot vooronderzoek bij werkzaamheden die de grond gaan verstoren;
31
•
bodemverstoorders betalen archeologisch onderzoek en mogelijke opgravingen. De kosten voor noodzakelijke archeologische werkzaamheden komen ten laste van de initiatiefnemer.
Het archeologisch beleid van de gemeente Druten is opgenomen in de rapportage ‘Actualisering archeologische waarden- / verwachtingen en beleidskaart gemeente Druten 2007, Addendum 2012’ dat in februari 2014 door de Gemeenteraad is vastgesteld. Op basis van een analyse van landschappelijke, bodemkundige en archeologische informatie is een vlakdekkende kaart van archeologische waarden en verwachtingen opgesteld. Binnen het grondgebied van de gemeente zijn enkele terreinen met een monumentale status aanwezig en bevinden zich enkele terreinen met een bekende archeologische waarde (AMK terrein en dorpskern). Daarnaast kunnen drie archeologische verwachtingszones worden onderscheiden: 1. hoge archeologische verwachting; 2. middelhoge archeologische verwachting; 3. lage archeologische verwachting. Ook kunnen gebieden worden aangemerkt waarvoor geen archeologische verwachting geldt. Het betreft gebieden waar reeds archeologisch onderzoek heeft plaatsgevonden en niets is aangetroffen, gebieden die zijn afgegraven of ontgrond, grotere waterpartijen en grootschalige afgravingen of geërodeerde stukken land. Doorwerking plan(gebied) Ten behoeve van voorliggend bestemmingsplan c.q. is door Synthegra een bureauonderzoek en een karterend booronderzoek uitgevoerd. Hierna zijn de conclusies en aanbevelingen van dit onderzoek letterlijk overgenomen.
De gehele onderzoeksrapportage is als bijlage 4 bij deze plantoelichting opgenomen.
Het doel van het archeologisch bureauonderzoek is het opstellen van een gespecificeerde archeologische verwachting voor het plangebied. Voor het plangebied geldt op basis van het bureauonderzoek een zeer lage verwachting voor vuursteenvindplaatsen uit het laatpaleolithicum tot en met het vroeg-neolithicum en een lage verwachting voor nederzettingsresten uit het midden-neolithicum tot en met de midden-ijzertijd. Voor nederzettingsresten uit de late ijzertijd – Romeinse tijd is een lage verwachting toegekend, aangezien ten noorden van het plangebied een (inheems) Romeinse nederzetting is aangetroffen. Voor het plangebied geldt wel een hoge verwachting voor off-site sporen en akkerbouwsporen, die bij de nederzetting horen. Voor nederzettingsresten uit de vroege middeleeuwen is een middelhoge verwachting toegekend en voor de late middeleeuwen en de nieuwe tijd een lage verwachting. Het doel van het inventariserend veldonderzoek is geweest om deze verwachting te toetsen. Conclusies / beantwoording onderzoeksvragen • Wat is de opbouw van de ondergrond en is het bodemprofiel intact? De bovenste 60 cm bestaat uit komklei dat is afgezet door de Waal in de late middeleeuwen. Hierin zijn vrijwel intacte ooivaaggronden ontwikkeld. Daaronder liggen sterk siltige kleiafzettingen met mangaanconcreties, die mogelijk ook door de Waal zijn afgezet of crevasse-afzettingen betreffen.
Vanaf 90-120 cm beneden maaiveld zijn zandige kleiafzettingen aangetroffen, die zijn geïnterpreteerd als crevasse-afzettingen. De crevasse-afzettingen variëren in dikte van 40-60 cm tot 100 cm. Op basis van onderzoek in de omgeving zijn deze gedateerd in de bronstijd-ijzertijd. De top van de crevasseafzettingen is echter niet vastgesteld. Het is of de top van de zandige kleiafzettingen of de top van de sterk siltige klei met mangaanconcreties. De oorsprong van de crevasse-
32
afzettingen is niet duidelijk. Of ze zijn afkomstig van de stroomgordel van DistelkampAfferden of van een andere riviertak, die ongeveer op de plaats van de huidige Waal heeft gestroomd. Onder de crevasseafzettingen is weer komklei aangetroffen. • Zijn in het plangebied archeologische vindplaatsen aanwezig? In het plangebied is mogelijk een archeologische vindplaats aangetroffen. Tussen 60-65 cm beneden maaiveld is in boring 3 een kleilaag met de spikkels verbrande leem aangetroffen. Dit is mogelijk het niveau van de late ijzertijd-Romeinse tijd. De verbrande leem is een indicator voor een archeologische vindplaats die dateert uit de periode late-ijzertijd tot en met de late middeleeuwen. • Wat is te zeggen over de horizontale en verticale verspreiding van de archeologische waarden? Ter plaatse van boring 3 is tussen 60-65 cm beneden maaiveld een kleilaag met de spikkels verbrande leem aangetroffen. Aangezien de bodemopbouw in het hele plangebied intact is aangetroffen, kan de eventuele vindplaats zich over het hele plangebied uitstrekken. • Wat is de vermoedelijke aard en datering van de archeologische resten? De verbrande leem kan vanwege de stratigrafische ligging worden gedateerd in de periode late ijzertijd tot en met de late middeleeuwen.
Mogelijk wijst de verbrande leem op off-site sporen of akkerbouwsporen van de (inheems) Romeinse nederzetting ten noorden van het plangebied. • In hoeverre worden eventueel aanwezige archeologische resten bedreigd door de voorgenomen ontwikkeling van het gebied? De verwachting is dat binnen het plangebied archeologische resten in situ aanwezig zijn vanaf circa 60 cm beneden maaiveld. Wanneer de geplande graafwerkzaamheden dieper gaan dan 50 cm beneden maaiveld, kunnen archeologische resten verloren gaan. De zeer lage archeologische verwachting uit het bureauonderzoek voor vuursteenvindplaatsen uit het laatpaleolithicum tot en met het vroeg-neolithicum kan worden aangepast in een onbekende archeologische verwachting. De lage verwachting voor nederzettingssporen uit het midden-neolithicum tot en met de midden - ijzertijd kan op grond van de resultaten van het veldonderzoek gehandhaafd blijven. Dit geldt ook voor nederzettingssporen uit de late ijzertijd tot en met de Romeinse tijd. De hoge verwachting voor off-site sporen en voor akkerbouwsporen die horen bij de (inheems) Romeinse nederzetting kan gehandhaafd blijven. De middelhoge verwachting voor de vroege middeleeuwen en de lage verwachting voor de late middeleeuwen tot en met de nieuwe tijd kan ook gehandhaafd blijven.
Aanbevelingen Deze aanbeveling is naar aanleiding van een second opinion uitgebreider toegelicht en aangescherpt. In het plangebied zijn waarschijnlijk sporen aanwezig van de off-site of van de akkerbouw, die horen bij de (inheems) Romeinse nederzetting die ten noorden van het plangebied zijn gevonden. Dit is geconcludeerd op basis van de intactheid van de archeologische niveaus en de vondst van verbrande leem in boring 3. Er is geen standaard voor het waarderen van een off-site van een vindplaats. In dit geval achten wij deze off-site sporen van belang, omdat het bij een uniek nederzettingsterrein uit de Romeinse tijd hoort. Dit terrein is in de jaren ’70 onderzocht en nooit compleet uitgewerkt. Het is bijvoorbeeld de vraag of het een agrarische nederzetting betreft, gezien de aangetroffen gebouwen, waaronder een badhuis en villa met muurschilderingen, die je in een agrarische nederzetting niet zo zou verwachten. Ook de begrenzing van het terrein is niet definitief vastgesteld. De off-site sporen kunnen een wezenlijke bijdrage leveren voor het onderzoek van het totale Romeinse nederzettingsterrein. Daarom wordt voor dit plangebied vervolgonderzoek geadviseerd.
33
Off-site sporen en akkerbouwvindplaatsen worden gekenmerkt door een lage vondstdichtheid. Het uitgevoerde booronderzoek kan daarom alleen worden gebruikt om vast te stellen of de archeologische niveaus intact zijn en is niet geschikt om een dergelijke vindplaats op te sporen. Daarom wordt voorafgaand aan de graafwerkzaamheden die zijn gepland, vervolgonderzoek geadviseerd in de vorm van een proefsleuvenonderzoek. Het doel van dit proefsleuvenonderzoek is het aanvullen en toetsen van de gespecificeerde verwachting, die is gebaseerd op het bureau- en booronderzoek. Tijdens dit onderzoek wordt vastgesteld of in het plangebied een archeologische vindplaats aanwezig is en wordt het terrein gewaardeerd met betrekking tot het behoud van een eventuele vindplaats. Voor dit proefsleuvenonderzoek dient een Programma van Eisen (PvE) te worden opgesteld, dat als leidraad fungeert bij het proefsleuvenonderzoek. Dit PvE dient getoetst en beoordeeld te worden door de bevoegde overheid, de gemeente Druten. Bovenstaand advies vormt een zogenaamd selectieadvies. Met nadruk willen wij de opdrachtgever erop wijzen dat dit selectieadvies nog niet betekent dat al bodemverstorende activiteiten of daarop voorbereidende activiteiten kunnen worden ondernomen.
De resultaten van dit onderzoek zullen namelijk eerst moeten worden beoordeeld door de bevoegde overheid (gemeente Druten), die vervolgens een selectiebesluit neemt. Er is geprobeerd een zo gefundeerd mogelijk advies te geven op grond van de gebruikte onderzoeksmethoden. De aanwezigheid van archeologische sporen of resten in het plangebied kan nooit volledig worden uitgesloten. Synthegra wil de opdrachtgever er daarom op wijzen, dat mochten tijdens de geplande werkzaamheden toch archeologische waarden worden aangetroffen dan geldt conform artikel 53 van de Monumentenwet uit 1988 (herzien in 2007) een meldingsplicht bij de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap of de hem vertegenwoordigende bevoegde overheid, de gemeente Druten.
Het onderzoek van Synthegra heeft geleid tot een advies tot het onderzoek in de vorm van proefsleuven. Derhalve is door Archeodienst inventariserend veldonderzoek in de vorm van een proefsleuvenonderzoek uitgevoerd. Hierna zijn de conclusies letterlijk overgenomen. De integrale rapportage is als bijlage 5 opgenomen.
Tijdens het proefsleuvenonderzoek zijn in twee werkputten sporen aangetroffen uit de Romeinse tijd. Bovendien is in het hele plangebied een cultuurlaag aangetroffen met vondstmateriaal uit de Romeinse tijd. De sporen die te relateren zijn aan de Romeinse cultuurlaag zijn paalsporen en een kuil. In de sporen is geen structuur te herkennen. Gezien het geringe aantal sporen kan deze vindplaats geïnterpreteerd worden als de periferie van het bekende nederzettingsterrein ten noorden van de Koningstraat (DrutenKlepperhei, AMK-terrein 4600) of wellicht van de nederzetting ten zuidwesten van het plangebied (AMK-terrein 11.340). Gezien de kortere afstand komt het eerste genoemde terrein daarvoor het meest in aanmerking. Van het terrein Klepperhei is een deel opgegraven. Deze opgraving bevindt zich op tenminste 150 m afstand van het huidige plangebied. Daardoor is het niet goed mogelijk om het beeld van die opgraving door te trekken. De opgravingsplattegrond van Klepperhei vertoont een geordend beeld met paalsporen, die allemaal aan structuren te relateren zijn (Hulst 1978). Dat is een heel ander beeld dan het onsamenhangende beeld van de paalsporen die in de huidige proefsleuven zijn aangetroffen. Daarnaast zijn bij Klepperhei ook enkele greppels gevonden, die het terrein omsluiten en indelen. In hoeverre dit greppelsysteem doorloopt tot in het huidige plangebied is niet te zeggen.
Gezien de oriëntatie van de proefsleuven en de meeste greppels in de opgraving van Klepperhei, min of meer noord-zuid, zou het goed kunnen dat deze gemist zijn. Maar ook greppels met een oostwestoriëntatie komen voor. In de huidige proefsleuven zijn geen greppels uit de Romeinse tijd aangetroffen.
34
Het aangetroffen vondstmateriaal is over het algemeen behoorlijk gefragmenteerd en overwegend afkomstig uit de cultuurlaag. Dit materiaal is mogelijk te interpreteren als ruis vanuit het villaterrein Klepperhei. Een leuke vondst betreft de bak van een verzilverd lepeltje. De sporen en vondsten uit de Romeinse tijd worden gerekend tot vindplaats 1. In de Middeleeuwen is het terrein opnieuw in gebruik genomen. In die periode is een greppel gegraven, die in de drie oostelijke werkputten is teruggevonden. Ook twee andere sporen (s1 en s12) dateren vermoedelijk uit deze tijd. De greppel en waarschijnlijk ook de beide andere sporen zijn gegraven na de afzetting van een nieuwe laag klei (sxx40) over de Romeinse cultuurlaag (sxx50), aangezien de vulling van deze sporen erg op die nieuwe laag lijkt. De datering is niet te onderbouwen of specificeren door middel van vondstmateriaal. Tussen het aardewerk zijn enkele stukken gevonden, die gedateerd worden in de Romeinse tijd of de Vroege Middeleeuwen. Deze vondsten zijn echter aangetroffen in de cultuurlaag, die in de Romeinse tijd gedateerd wordt, en zijn dus ouder dan de hierboven genoemde sporen. De greppel zal waarschijnlijk behoren tot een percelering van akkers of weiden. Van bewoning uit de Middeleeuwen is geen sprake binnen het plangebied. De sporen uit de Middeleeuwen worden gerekend tot vindplaats 2.
Waardering van de vindplaatsen Ten behoeve van de zorg voor het collectieve archeologisch erfgoed in de bodem en het streven naar het behoud en duurzaam beheer van waardevolle archeologische locaties, wordt in deze paragraaf aandacht besteed aan de waardering van de aangetroffen vindplaatsen in het plangebied. Daartoe zijn de vindplaatsen conform de KNA 3.3 op hun behoudenswaardigheid getoetst. Deze toetsing vindt plaats op basis van belevingwaarde, fysieke kwaliteit en inhoudelijke kwaliteit. De belevingswaarde valt uiteen in twee criteria: ‘schoonheid’ en ‘herinneringswaarde’. Hierbij gaat het vooral om zichtbare monumenten, ofwel de bovengrondse, uiterlijke verschijningsvorm. De belevingswaarde is zodoende niet van toepassing op de vindplaatsen uit dit onderzoek. De fysieke kwaliteit valt uiteen in ‘gaafheid’; de mate van het niet verstoord zijn en de stabiliteit van de fysieke omgeving, en ‘conservering’; de mate waarin archeologisch vondstmateriaal bewaard is gebleven. Aan de hand van de beoordeling van de fysieke criteria (indien van toepassing in combinatie met de belevingswaarde) komt vast te staan of de archeologische vindplaatsen behoudenswaardig zijn. Indien de criteria ‘gaafheid’ en ‘conservering’ samen bovengemiddeld scoren (vijf of zes punten) dan wordt een monument als behoudenswaardig aangemerkt.
Bij een score van vier punten of minder is er sprake van een middelmatige tot lage score. In dergelijke gevallen wordt ook gekeken naar de inhoudelijke kwaliteit. De inhoudelijke criteria bestaan uit ‘zeldzaamheidswaarde’, ‘informatiewaarde’ en ‘ensemblewaarde’. Als één van deze criteria als hoog wordt beoordeeld, dan wordt het monument in principe eveneens behoudenswaardig geacht. De representativiteit van een vindplaats wordt alleen beoordeeld als duurzaam behoud van de vindplaats vermoedelijk gerealiseerd kan worden. Toelichting op de waardering In Tab. 6.1 en Tab. 6.2 staan de waarderingsscores van de twee vindplaatsen in het plangebied aan de Koningstraat vermeld. De belevingswaarde is zoals gezegd niet van toepassing op de vindplaatsen, zodat de vindplaatsen op basis van dit aspect niet als
35
behoudenswaardig kan worden aangemerkt. De fysieke kwaliteit van beide vindplaatsen is hoog beoordeeld, omdat er geen sprake is van grote verstoringen. Ook zijn de conserveringsomstandigheden gunstig voor organisch materiaal. De mate van conservering van het vondstmateriaal is echter niet minder goed: het is sterk gefragmenteerd en verweerd. Op fysieke gronden zouden beide vindplaatsen behoudenswaardig zijn.
Op het gebied van de inhoudelijke kwaliteit wordt echter laag gescoord. Voor beide vindplaatsen geldt dat er slechts weinig sporen zijn aangetroffen. Vindplaats 1 betreft de periferie van een nederzettingsterrein. Door het sterk gefragmenteerde vondstmateriaal en de geringe spoordichtheid is de informatiewaarde laag. Mogelijk zijn perceleringsgreppels gemist door de oriëntatie van de proefsleuven, maar gebouwstructuren zijn niet te verwachten binnen het plangebied. De ensemblewaarde scoort gemiddeld, omdat de bekende vindplaatsen rondom een aanvullende waarde hebben voor deze vindplaats. De vindplaats wordt op inhoudelijke gronden als nietbehoudenswaardig geacht. Vindplaats 2 bestaat uit een greppel, een kuil en een vlek. Er is in deze vindplaats geen vondstmateriaal aangetroffen. De informatiewaarde is daardoor zo gering, dat de vindplaats als niet-behoudenswaardig geacht kan worden. Aanbeveling In het plangebied zijn twee vindplaatsen aangetroffen. Omdat de inhoudelijke kwaliteit van beide vindplaatsen echter laag is, adviseert Archeodienst BV om geen vervolgonder-
36
zoek uit te voeren en het plangebied vrij te geven voor de voorgenomen ontwikkeling. Voor goedkeuring van dit advies kan contact opgenomen worden met de gemeente als bevoegd gezag. Beantwoording van de onderzoeksvragen 1. Zijn in het plangebied archeologische sporen aanwezig? Zo ja, wat is de aard, omvang, kwaliteit en verloop van de archeologische sporen en sporenclusters? Ja, er zijn enkele sporen aanwezig onder een cultuurlaag uit de Romeinse tijd. Het gaat om paalsporen en een kuil, die vermoedelijk behoren tot de periferie van de nabij gelegen nederzetting Druten-Klepperhei. Op een iets hoger niveau bevindt zich een greppel, een kuil en een vlek, die vermoedelijk uit de Middeleeuwen dateren. De Romeinse sporen bevinden zich vrijwel allemaal in werkput 5, de middeleeuwse greppel loopt door werkput 6, 7 en 8, de middeleeuwse kuil bevindt zich in werkput 5. De kwaliteit van de sporen is op zich goed, maar de spoordichtheid is erg laag. 2. Wat is de bodemopbouw (bodemkundig, fysisch-geografisch) van het onderzoeksgebied? Op welke diepte ligt het (potentiële) archeologische niveau? De bovenste 80 – 100 cm bestaat uit een bruingekleurd komkleipakket dat is afgezet door de Waal. Daaronder is een grijze cultuurlaag aangetroffen die op basis van de fragmenten handgevormd en gedraaid aardewerk is gedateerd in de Romeinse tijd.
De grondsporen hebben een vergelijkbare vulling als deze cultuurlaag en zijn vanaf dit niveau ingegraven. Vanwege de vergelijkbare kleur werden de grondsporen pas zichtbaar onder de cultuurlaag waar ze contrasteerden met de grijsbruine ondergrond. 3. Welke vindplaatsen zijn te onderscheiden en uit welke periode(s) dateren ze? Er zijn twee vindplaatsen aangewezen: vindplaats 1 betreft de sporen uit de Romeinse tijd, vindplaats 2 de sporen uit de Middeleeuwen. 4. Wat is de conservering en gaafheid van de vindplaats(en)? De gaafheid van de sporen is goed. De conservering van het vondstmateriaal is gemiddeld: bot is redelijk goed geconserveerd, maar het aardewerk is sterk gefragmenteerd. 5. Is er sprake van fasering van de vindplaats(en)? Zo ja, licht dit toe. Binnen de vindplaatsen is door de beperkte hoeveelheid sporen en de fragmentatiegraad van het aardewerk geen fasering aan te brengen. 6. Wat kan over de aard van de vindplaatsen gezegd worden, is er een verband met vindplaatsen in de directe omgeving zoals de ten noorden gelegen Romeinse nederzetting/villacomplex Druten-Klepperhei? Vindplaats 1 betreft de Romeinse sporen, die vermoedelijk tot de periferie van de nederzetting Druten Klepperhei behoren. Het opgegraven deel van Klepperhei bevindt zich op 150 m afstand en meer van het huidige plangebied, waardoor een vergelijking van beide onderzoeken niet goed mogelijk is.
Wel is duidelijk dat het geordende beeld van Klepperhei niet binnen het plangebied te vinden is. Vindplaats 2 betreft een greppel en een kuil uit vermoedelijk de Middeleeuwen. Deze sporen zijn als landbouwsporen (percelering) te interpreteren. 7. Wat is de landschappelijke context van de aangetroffen archeologische resten? De archeologische resten zijn aangetroffen op enige diepte in een pakket komklei. Het archeologische niveau lijkt niet in verband te staan met de dieperliggende zandige oever- of crevasseafzettingen. 8. Welke bijdrage kan de vindplaats leveren aan NOaA-onderzoeksthema’s zoals romanisering en materiële cultuur?
37
De inhoudelijke kwaliteit van de vindplaatsen is erg laag door de beperkte hoeveelheid sporen en de fragmentatiegraad van het aardewerk. 9. Hoe verhouden de resultaten zich tot de resultaten van het vooronderzoek? De resultaten komen goed overeen met de verwachtingen uit het vooronderzoek. De bodem is intact en er zijn enkele sporen aangetroffen van een periferie van de Romeinse nederzetting. Ook zijn enkele sporen van middeleeuwse landbouw gevonden. 10. Zijn de vindplaatsen behoudenswaardig? Hoewel de vindplaatsen op fysieke gronden behoudenswaardig zijn, is de inhoudelijke kwaliteit te laag om van behoudenwaardige vindplaatsen te spreken. Beide vindplaatsen worden derhalve als niet-behoudenwaardig beoordeeld. 11. Worden de vindplaatsen bedreigd door de voorgenomen bouwplannen? De exacte bouwplannen zijn nog niet bekend. Wanneer graafwerkzaamheden tot ca. 1 m beneden maaiveld reiken, worden de vindplaatsen bedreigd. 12. Welk advies kan er gegeven worden voor het vervolg van de procedure? Omdat de vindplaatsen als niet-behoudenswaardig zijn beoordeeld wordt geadviseerd geen vervolgonderzoek uit te voeren en het plangebied vrij te geven voor de voorgenomen ontwikkeling. Voorbehoud Het uitgevoerde onderzoek is op zorgvuldige wijze verricht volgens de algemeen gebruikelijke inzichten en methoden.
Het archeologische onderzoek is erop gericht om de kans op het aantreffen dan wel vernietigen van archeologische waarden bij bodemingrepen in het onderzoeksgebied te verkleinen. Aangezien het onderzoek is uitgevoerd door middel van een steekproef kunnen de onderzoeksresultaten geen zekerheid garanderen over de aan- of afwezigheid van archeologische waarden binnen het plangebied. Indien bij graafwerkzaamheden archeologische waarden worden aangetroffen dienen deze conform de Monumentenwet 1988, artikel 53, bij de gemeentelijk archeologische ambtenaar gemeld te worden.
Conclusie Uit het archeologisch onderzoek wordt geadviseerd geen vervolgonderzoek uit te voeren en het plangebied vrij te geven voor de voorgenomen ontwikkeling. Uit archeologisch en cultuurhistorisch perspectief zijn er geen belemmeringen voor het (bouw)plan.
3.8 Flora en fauna en stikstof(depositie) Toetsingskader Wet natuurbescherming (Wnb) Op 1 januari 2017 is de Wet natuurbescherming in werking getreden. In deze wet worden drie eerdere wetten vervangen. Het gaat om de Natuurbeschermingswet 1998 (Nbwet) inclusief het Programma Aanpak Stikstof, de Boswet en de Flora- en faunawet. De bescherming van de Natura 2000-gebieden is ondervangen in onderdeel gebiedsbescherming (vervangt Nb-wet). Voor bestemmingsplannen is het toetsingskader voor deze gebieden in de basis ongewijzigd gebleven ten opzichte van de Nb-wet. Als (een wijziging van) een bestemmingsplan negatieve gevolgen heeft voor de Natura 2000-gebieden kan het plan in beginsel niet worden vastgesteld. In dat geval moet het bevoegd gezag volgens artikel 2.8 van de Wet natuurbescherming (Wnb) eerst een pas-
38
sende beoordeling opstellen. Uit de passende beoordeling moet blijken dat de instandhoudingsdoelstellingen van de betreffende gebieden niet aangetast worden door het plan. Eventueel worden maatregelen opgenomen die getroffen worden om dit te bereiken. Als niet aangetoond wordt dat aan de instandhoudingsdoelstellingen voldaan wordt, kan het plan geen doorgang vinden. In het Actualisatieplan Omgevingsverordening worden regels voor gebieden, soorten en houtopstanden inclusief de verplichtingen die in de Wet natuurbescherming zijn opgenomen toegevoegd. Het betreft regels ten aanzien van: • de vrijstelling van verboden ten aanzien van soorten; • de in Gelderland werkzame faunabeheereenheid; • de door de faunabeheereenheid vastgestelde faunabeheerplannen; • de in Gelderland werkzame wildbeheereenheden; • houtopstanden; • beweiden en bemesten. Met behulp van een voortoets kan het bevoegd gezag bepalen of op voorhand negatieve gevolgen uit te sluiten zijn. Hierbij moet voor de gewenste situatie worden uitgegaan van de maximale planologische mogelijkheden. Voor plannen die ten opzichte van de uitgangssituatie op het referentiemoment geen significante toename in stikstofdepositie veroorzaken, zijn negatieve effecten ten aanzien van dit aspect uit te sluiten. In dat geval hoeft geen passende beoordeling te worden opgesteld.
Programma Aanpak Stikstof (PAS) Gelet op de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 29 mei 2019, kan de PAS niet meer worden gehanteerd als toetsingskader op grond van de Wet natuurbescherming. Inmiddels is een nieuwe versie van het rekenprogramma AERIUS uitgebracht. Met deze nieuwe tool is de depositie op natuurgebieden berekend. Hoe de resultaten worden beoordeeld is aan het bevoegd gezag. Doorwerking plan(gebied) Ten behoeve van voorliggend bestemmingsplan c.q. onderliggend bouwplan is door Buro Maerlant een ecologische quickscan uitgevoerd. Hierna zijn de conclusie en het advies letterlijk overgenomen. De integrale rapportage is als bijlage 6 opgenomen.
Conclusie ten aanzien van stikstof Redelijkerwijs kan worden aangenomen dat tijdens de aanlegfase voorkomen kan worden dat deze leidt tot een depositie, eventueel door de inzet van modern en/of elektrisch materieel. Daarnaast is géén sprake van een toename van verkeersbewegingen, maar een feitelijke voortzetting van bestaand gebruik. Het aspect stikstof vormt voor het plan geen belemmering. Zones op een afstand van ruim 1 km meter of meer in de omgeving maken onderdeel uit van het Natuurnetwerk Nederland (of NNN). Ingrepen in- of direct nabij het Natuurnetwerk zijn niet voorzien. Effecten op het Natuurnetwerk kunnen door de beperkte aard van de ingrepen en de relatief grote afstand redelijkerwijs worden uitgesloten. Conclusie van aanwezige flora en fauna Soorten In het plangebied zijn binnen de werkgrenzen de volgende potentiële en actuele natuurwaarden aangetroffen waar rekening mee gehouden dient te worden: • Kans op de aanwezigheid van broedende vogels algemeen. • Mogelijk functie van de laanbeplantingen ten noorden van het plangebied als vliegroute voor vleermuizen.
39
•
Kans op de vestiging van rugstreeppad indien water stagneert tijdens de voortplantingsperiode.
Effecten Doordat de werkzaamheden op het land plaatsvinden, beperkt van aard zijn, en preventief afdoende maatregelen kunnen worden getroffen, zijn over het algemeen géén negatieve effecten op strikter beschermde soorten te verwachten. Op basis van het advies zijn de ingrepen zonder meer mogelijk. Beschermde gebieden Het plangebied ligt niet in beschermde gebieden krachtens Natura 2000, EHS / de Provinciale Verordening. Er is voldoende aannemelijk gemaakt, dat effecten van de plannen op beschermde gebieden in de ruimere omgeving uit te sluiten, dan wel te voorkomen zijn. Advies Vogels algemeen Doordat er een kans bestaat, dat broedende vogels binnen de invloedssfeer van de ingrepen aanwezig zijn, wordt aanbevolen met werkzaamheden nabij bomen en beplantingen rekening te houden met broedende vogels en inzet van zwaar materieel bij voorkeur uit te voeren buiten de broedperiode: na 1 augustus en vóór 1 maart. Indien een ter zake deskundige heeft vastgesteld dat er geen broedende vogels binnen de invloedssfeer van de ingrepen aanwezig zijn, is het ook mogelijk binnen deze periode te werken. Het wegnemen en/of permanent verstoren van nesten van broedende vogels is conform de Wet natuurbescherming niet toegestaan. Vleermuizen Het is wenselijk met de toekomstige buitenverlichting rekening te houden met vleermuizen.
Indien men buitenverlichting wenst toe te passen dient te worden voorkomen dat de aanwezige laanbomen worden verlicht door het toepassen van vleermuisvriendelijke armaturen. Een ter zake deskundige kan hierin adviseren. Amfibieën (rugstreeppad) Bij grondwerkzaamheden in de voortplantingsperiode van rugstreeppad (globaal april tot augustus, soms tot in september) dient men te voorkomen dat ondiepe waterplassen ontstaan en rugstreeppad zich alsnog vestigt. Indien stagnatie van (hemel)water in de voortplantingsperiode niet voorkomen kan worden, dient het terrein te worden afgezet met amfibieënschermen.
Ten behoeve van voorliggend bestemmingsplan c.q. onderliggend bouwplan is door De Roever Omgevingsadvies een stikstofdepositie-onderzoek uitgevoerd. Hierna zijn de resultaten letterlijk overgenomen. De integrale rapportage is als bijlage 7 opgenomen.
In dit stikstofdepositieonderzoek is voor de aanleg- en gebruiksfase van het plan aan de Koningstraat 101 in Druten de te verwachten stikstofdepositie ter plaatse van de Natura 2000-gebieden berekend. Uit de berekening blijkt dat de stikstofdepositie op de stikstofgevoelige Natura 2000gebieden niet hoger is dan 0,00 mol/ha/jaar. Er is geen sprake van vergunningplicht op grond van de Wet natuurbescherming.
40
Conclusie De realisatie van het bouwplan leidt niet tot aantasting van beschermde natuurwaarden en/of beschermde gebieden. Uit de ecologische voortoets van Buro Maerlant blijkt dat het plangebied niet in beschermde gebieden krachtens Natura 2000, EHS / de Provinciale Verordening ligt. Er is daarmee voldoende aannemelijk gemaakt, dat effecten van de plannen op beschermde gebieden in de ruimere omgeving uit te sluiten, dan wel te voorkomen zijn. Vanuit het oogpunt van flora en fauna en stikstof(depositie) zijn er geen belemmeringen voor het (bestemmings)plan.
3.9 Bedrijven en milieuzonering / hinderlijke bedrijvigheid Toetsingskader Het doel van milieuzonering is om te komen tot een optimale kwaliteit van de leefomgeving. Instrumenten van ruimtelijke ordening en milieu kunnen elkaar daarbij ondersteunen. Om tot een optimale invulling van de ruimte te komen, onderscheidt de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) in haar brochure Bedrijven en Milieuzonering (2009) twee omgevingstypen: 1. omgevingstype rustige woonwijk of rustig buitengebied; 2. omgevingstype gemengd gebied. Ad. 1 Een rustige woonwijk is een woonwijk die is ingericht volgens het principe van functiescheiding. Afgezien van wijkgebonden voorzieningen komen vrijwel geen andere functies (zoals bedrijven of kantoren) voor. Langs de randen (in de overgang naar mogelijke bedrijfsfuncties) is weinig verstoring door verkeer. Een vergelijkbaar omgevingstype qua aanvaardbare milieubelasting is een rustig buitengebied (eventueel inclusief verblijfsrecreatie), een stiltegebied of een natuurgebied. Ad. 2 Een gemengd gebied is een gebied met een matige tot sterke functiemenging. Direct naast woningen komen andere functies voor, zoals winkels, horeca en kleine bedrijven. Geluid is voor de te hanteren afstand van milieubelastende activiteiten veelal bepalend.
Vervolgens worden in de brochure, op basis van een aantal factoren (geur, stof, geluid en gevaar), richtafstanden genoemd tussen verschillende bedrijfstypen en omgevingstype ‘rustige woonwijk’ of ‘rustig buitengebied’, waarmee gemeenten bij ruimtelijke ontwikkelingen rekening kunnen houden. Indien sprake is van het omgevingstype ‘gemengd gebied’, dan kunnen de richtafstanden – zonder dat dit ten koste gaat van het woon- en leefklimaat en het functioneren van bedrijven – met één afstandsstap worden verlaagd. De Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) vormt vanaf 1 januari 2007 het toetsingskader voor de milieuvergunning, als het gaat om geurhinder vanwege dierenverblijven van veehouderijen. De Wgv geeft normen voor de geurbelasting die een intensieve veehouderij mag veroorzaken op een geurgevoelig object, bijvoorbeeld een woning. De geurbelasting wordt berekend en getoetst met het verspreidingsmodel V-Stacks vergunning. Dit geldt alleen voor dieren waarvoor geuremissiefactoren zijn opgenomen in de Regeling geurhinder en
41
veehouderij. Voor dieren zonder geuremissiefactor gelden minimaal aan te houden afstanden. De Regeling geurhinder en veehouderij is gepubliceerd op 18 december 2006. Doorwerking plan(gebied) Geurhinder (Wgv) Onderhavig planvoornemen betreft geen gevoelig object waar(binnen) mensen zich voor langere tijd zullen begeven. Derhalve is een toetsing aan afstanden tot veehouderijbedrijven in de (directe) omgeving niet van meerwaarde. Milieuzonering (categorie-indeling bedrijven) Onderhavig planvoornemen betreft geen gevoelig object waar(binnen) mensen zich voor langere tijd zullen begeven. Daarnaast zal de oprichting van de parkeerplaats geen belemmering vormen voor omliggende bedrijven of aanwezige woningbouw. Bij het beoordelen van een ruimtelijk plan spelen standaard de volgende vragen: • is ter plaatse van de gewenste ruimtelijke ontwikkeling een aanvaardbaar woonen verblijfsklimaat gegarandeerd? • worden omliggende bedrijven (onevenredig) in hun belangen geschaad? Bij de beoordeling is gebruik gemaakt van de handreiking Bedrijven en milieuzonering1. In de handreiking Bedrijven en milieuzonering worden twee omgevingstypen beschreven: Omgevingstype rustige woonwijk en rustig buitengebied Een rustige woonwijk is een woonwijk die is ingericht volgens het principe van functiescheiding.
Afgezien van wijkgebonden voorzieningen komen vrijwel geen andere functies (zoals bedrijven of kantoren) voor. Langs de randen is weinig verstoring door verkeer. Algehele conclusie • De oprichting van de parkeerplaats levert geen belemmering voor bedrijven. • In de omgeving van het plangebied is en blijft sprake van een acceptabel leefklimaat voor geluid. • Door de voorgenomen ontwikkeling worden veehouderijen in de omgeving niet geschaad in hun belangen ten aanzien van geuraspecten. Volledigheidshalve heeft initiatiefnemer ten behoeve van voorliggend bestemmingsplan c.q. onderliggend bouwplan is door De Roever Omgevingsadvies een onderzoek industrielawaai laten uitvoeren. Hierna zijn de resultaten letterlijk overgenomen. De integrale rapportage is als bijlage 8 opgenomen.
Uit de rekenresultaten blijkt dat sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat ter plaatse van alle geluidgevoelige objecten in de omgeving. Uit de rekenresultaten blijkt ook dat wordt voldaan aan de grenswaarden voor geluid die volgen uit het Activiteitenbesluit milieubeheer. Gelet op het bovenstaande zijn er wat betreft geluid geen knelpunten voor de beoogde bestemmingswijzigingen en voor de gewenste bedrijfsvoering.
1
Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), 2009
42
Conclusie In de nabijheid van het plangebied komt geen bedrijvigheid voor welke een mogelijke belemmering vormt voor het initiatief. Daarnaast levert het initiatief ook geen belemmering op voor omliggende bedrijven en woonfuncties. Bezien vanuit het oogpunt van ‘inwaartse milieuzonering’ komt er in de nabijheid van het plangebied dus geen bedrijvigheid voor welke een mogelijke belemmering vormt voor het onderliggende initiatief. Daarnaast levert het initiatief, vanuit het oogpunt van ‘uitwaartse zonering, ook geen belemmering op voor omliggende bedrijven. Dit betekent dat er vanuit de aspecten milieuzonering en hinderlijke bedrijvigheid geen belemmeringen zijn voor het plan.
3.10 Externe veiligheid Toetsingskader Het externe veiligheidsbeleid is bedoeld om de risico’s voor de omgeving ten aanzien van handelingen met gevaarlijke stoffen te beperken en te beheersen. De wetgeving is gericht op het gebruiken, opslaan en productie van gevaarlijke stoffen binnen inrichtingen, als wel het transport van gevaarlijke stoffen. In het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi) zijn de richtlijnen ten aanzien van inrichtingen opgenomen. Daarnaast zijn er richtlijnen voor het vervoer van gevaarlijke stoffen. In deze regelgeving is de verplichting opgenomen om in ruimtelijke plannen de ontwikkelingen te toetsen op het plaatsgebonden risico en het groepsrisico. Externe veiligheid heeft dus betrekking op situaties waar iets mis zou kunnen gaan met gevaarlijke stoffen, waardoor mensen gevaar lopen. Voorbeelden van risicobronnen en risicovolle activiteiten zijn: productie, gebruik of opslag en transport van gevaarlijke stoffen (LPG-tankstations en fabrieken, routes voor gevaarlijke stoffen, leidingen). Plaatsgebonden risico Het plaatsgebonden risico is de kans per jaar dat een onbeschermd individu overlijdt als gevolg van een ongeval met gevaarlijke stoffen. Dit plaatsgebonden risico wordt vertaald naar een risicocontour rondom een risicobron (bijvoorbeeld een inrichting of een weg).
De maatgevende grens is de 10-6 contour, dit is de kans van 1 op 1 miljoen dat een onbeschermd persoon omkomt per jaar. Groepsrisico Het groepsrisico is de kans dat een groep van 10 of meer personen gelijktijdig overlijdt door een ongeval met gevaarlijke stoffen. Het groepsrisico is bedoeld om een inschatting te maken ten aanzien van de maatschappelijke ontwrichting in het geval van een calamiteit. Voor het groepsrisico geldt een oriëntatiewaarde in de verantwoording (dit betekent dat er gemotiveerd van mag worden afgeweken). Elke verandering van het groepsrisico in het invloedsgebied van een risicobron moet verantwoord worden. Hierbij moet ingegaan worden op de wijze waarop deze verandering in het groepsrisico is betrokken bij de besluitvorming. Tevens moeten kwalitatieve aspecten beoordeeld worden, zoals zelfredzaamheid en bestrijdbaarheid. Doorwerking plan(gebied) Het plangebied geeft invulling aan het planvoornemen tot oprichting van een parkeerplaats voor met een capaciteit van 78 plekken. Dit plan betreft niet de oprichting van objecten gevoelig ten aanzien van de externe veiligheid: de parkeerplaats is geen per-
43
manente verblijfslocatie. Daarnaast levert het plan ook geen groter veiligheidsrisico voor de omgeving of extra belemmeringen naar de omgeving toe. Conclusie Het aspect externe veiligheid belemmert de voorgenomen ontwikkeling niet.
3.11 Fysieke belemmeringen: kabels en (buis)leidingen Toetsingskader Transport van gevaarlijke stoffen vindt plaats over de weg, het spoor, het water en door buisleidingen. Tijdens het transport kunnen dingen misgaan waardoor de gevaarlijke lading kan ontbranden of exploderen of waardoor er bijvoorbeeld giftige gassen ontsnappen via een lek of breuk. Bij risicovolle buisleidingen kan gedacht worden aan (hogedruk) transport van aardgas, maar ook van olie, benzine, kerosine, chemische producten en industriële gassen. Deze stoffen kunnen giftig, lichtontvlambaar, of brandbaar zijn. Buisleidingen lopen meestal ondergronds, maar kunnen soms ook bovengronds voorkomen. De grootste kans op een beschadiging aan een buisleiding ontstaat door graafwerkzaamheden. Denk hierbij aan werkzaamheden aan gas-, olie- en waterleidingen in de grond, of kabels voor stroom, TV, telefoon en internet. De risicokaart toont alle aardgasleidingen vanaf een diameter van 50 mm en een druk van 16 bar, alle buisleidingen voor brandbare vloeistoffen vanaf een diameter van 100 mm en alle overige buisleidingen waarvan geldt dat er een overschrijding van de wettelijke norm is op 5 meter afstand van de buis. Deze wettelijke norm is het plaatsgebonden risico 10-6. Het Besluit Externe Veiligheid Buisleidingen (Bevb) is op 1 januari 2011 in werking getreden.
In het Besluit externe veiligheid buisleidingen zoals dit per 1 januari 2011 geldt, staan veiligheidseisen voor de exploitant en de gemeente. Exploitanten hebben een zorgplicht en moeten ervoor zorgen dat hun buisleidingen veilig zijn. Gemeenten moeten buisleidingen in hun bestemmingsplan opnemen en bij nieuwbouw zorgen voor genoeg afstand tot de buisleidingen. Doorwerking plan(gebied) Teneinde een goede belangenafweging mogelijk te maken voor de vele functies binnen het plangebied is het noodzakelijk om inzicht te hebben in de ligging en eigenschappen van binnen het plangebied voorkomende kabels en leidingen. Sommige van deze kabels en leidingen vereisen een bepaalde afstand tot gevoelige functies. Voor het plan is met name de ligging van de hoofdtransportleidingen van belang, aangezien deze gekoppeld zijn aan een bepaalde afstand die aangehouden dient te worden waarbinnen geen bebouwing mag plaatsvinden. Besluit externe veiligheid buisleidingen Er bevindt zich een (hoge druk) gasleiding binnen het plangebied. Bij oprichting van de parkeerplaats wordt hier meer dan voldoende rekening mee gehouden. In het volgende hoofdstuk zal blijken dat de locatie van deze gasleiding vrij blijft van bebouwing / bestrating. Overige kabels en (buis)leidingen Nutsbedrijven eisen dat kabels en leidingen in het openbaar gebied (komen te) liggen.