CConstaterende datdruten
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1: Financieel technische uitgangspunten 2026

Raad openbaar Druten 19 juni 2025, gemeente drutenBij agendapunt: Financieel technische uitgangspunten begroting 2026 en meerjarenraming 2027-20292.011 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

FINANCIEEL TECHNISCHE UITGANGSPUNTEN BEGROTING 2026 EN MEERJARENRAMING 2027-2029

Notitie rekentechnische uitgangspunten programmabegroting 2026 Druten

April 2025

Inhoud - Voorstel tot vaststelling van de financieel technische uitgangspunten voor de opstelling van de programmabegroting 2026 en meerjarenramingen 2027-2029 1. Inleiding en voorstel Het proces van de samenstelling van de begroting 2026 start met het opstellen van de technische uitgangspunten. De gemeenteraad bepaalt de financiële kaders voor de uitgaven van de gemeente Druten. Om tot een goede besluitvorming te komen start het begrotingsproces jaarlijks met de vaststelling van de financieel technische uitgangspunten. Het begrotingsproces is de gang van zaken rond het gemeentebeleid en de inkomsten en uitgaven die daarbij horen. Het begrotingsproces bestaat uit het collegeprogramma, de programmabegroting en de jaarstukken. In het collegeprogramma 2022-2026 staan de plannen en afspraken voor de 4 jaar durende bestuursperiode. Dit collegeprogramma is reeds vertaald in de begroting. De verantwoording over de plannen vindt plaats in de jaarstukken. 2. Wat willen we bereiken In deze notitie wordt inzicht verschaft in de te hanteren financiële uitgangspunten en financiële kaders die de grondslag vormen voor het opstellen van de begroting 2026 en de meerjarenramingen 2027-2029. Met behulp van de door de raad vastgestelde uitgangspunten voor de samenstelling van de begroting 2026 kan vervolgens de begroting in technische zin worden samengesteld.

Hiermee wordt het toegestane budget (financieel kader) voor het nieuwe begrotingsjaar bepaald. 3. Uitgangspunten De volgende algemene uitgangspunten gelden voor de programmabegroting 2026 en de meerjarenramingen 2027-2029: 3.1 De programmabegroting moet voldoen aan wettelijke vereisten. De programmabegroting 2026 moet voldoen aan de algemene bepalingen zoals deze zijn opgenomen in het burgerlijk wetboek, en de meer specifiekere bepalingen zoals vermeld in het besluit begroting en verantwoording en de gemeentewet. 3.2 De programmabegroting dient duidelijk en transparant te zijn. De gemeenteraad moet op basis van de begroting gefundeerde besluiten kunnen nemen. Daarnaast is het van belang dat het college op basis van de programmabegroting duidelijk wordt geautoriseerd tot het doen van uitgaven. Niet alleen moet duidelijk zijn hoeveel het college uit mag geven, ook moet duidelijk zijn welke maatschappelijke effecten de gemeenteraad nastreeft. Tot slot is de programmabegroting van belang voor derden. De provincie toetst de begroting en de burgers kunnen in de begroting zien hoe de gemeente omgaat met de beschikbare middelen. 3.3 Het bestaande beleid is de basis voor de programmabegroting. De programmabegroting 2026-2029 wordt opgesteld op basis van bestaand beleid.

Dit wil zeggen dat de programmabegroting 2025 inclusief de besluiten genomen tot en met de perspectiefnota 2025 als 1 Notitie rekentechnische uitgangspunten programmabegroting 2026 Druten

April 2025

startpunt dient voor de programmabegroting 2026. Verder wordt binnen het bestaande beleid rekening gehouden met financiële ontwikkelingen die veroorzaakt worden door autonome groei (areaaluitbreiding), o.a. mutaties in de voorzieningen bijstand, WMO, leerlingenvervoer. De raad dient te weten op welke basis de prognoses van de begroting berusten en dient de bijbehorende rekentechnische (financiële) uitgangspunten te bekrachtigen. De meest relevante rekentechnische factoren zijn de te ramen loon- en prijsstijging, inflatiecorrectie, rente, en de mutaties van het aantal inwoners, woningen en uitkeringsgerechtigden. 4. Begrotingscyclus De nadruk in de begrotingscyclus ligt bij de Perspectiefnota. Hier heeft de raad mogelijkheden om invloed uit te oefenen op de kaderstellende kant van het begrotingsproces. Voor de begroting 2026-2029 leidt dit, evenals de voorgaande jaren, tot de volgende fasering: 1. De planning en controlcyclus start voor het college bij de perspectiefnota. De perspectiefnota wordt ambtelijk opgesteld in april/mei, door het college in juni besproken en vastgesteld waarna deze door de raad op 3 juli wordt behandeld. Deze nota bevat naast het bestedingsplan voor de komende jaren een afzonderlijk begrotingshoofdstuk waarin op basis van de spelregels een financiële meerjarenraming voor de komende jaren wordt gepresenteerd.

Dit betekent dat de perspectiefnota gezien dient te worden als een uitnodiging aan de raad om invloed uit te oefenen op de begroting van het daaropvolgende jaar. Het tijdstip van het verschijnen van de perspectiefnota biedt de mogelijkheid rekening te houden met structurele effecten uit de jaarrekening en door de raad geuite wensen ten aanzien van de prioriteiten of invulling van programma´s. 2. Op 5 November 2024 is de motie Samen ‘trap af’ unaniem aangenomen door de gemeenteraad aangenomen. Naar aanleiding hiervan zijn alle gemeenschappelijk regelingen waarin wordt geparticipeerd, opgeroepen een bezuinigingstaakstelling van 6% op te nemen in de Kadernota 2026. Dit is als 9e spoor toegevoegd aan het ombuigingsproces. De uitkomsten hiervan zullen worden meegenomen bij de uitwerking van de ombuigingen. 3. In Maart 2025 is de gemeenteraad geïnformeerd over de voortgang van het ombuigingsproces en heeft een bijeenkomst van de raadswerkgroep plaatsgevonden. Richting de perspectiefnota zullen de voorgenomen keuzes worden gepresenteerd. Definitieve besluitvorming door de raad vindt plaats bij de vaststelling van de begroting 2026. 4. Naar aanleiding van de concept-perspectiefnota krijgen de fracties gelegenheid om vragen bij een technische avond te stellen. Deze vragen worden geacht afwegingen te bevatten op hoofdlijnen.

Met de programmabegroting stelt de raad de kaders vast voor het college, waarbij de productenbegroting het uitvoeringsinstrument van het college is. 5. Zoveel mogelijk in lijn met de besluitvorming en het debat inzake de perspectiefnota stelt het college de begroting op. De uitkomsten van de mei- en septembercirculaire, en de beschikbare begrotingen van de gemeenschappelijke regelingen worden in de begroting meegenomen.

2 Notitie rekentechnische uitgangspunten programmabegroting 2026 Druten

April 2025

5. Opstarttraject financieel-technische onderdelen van de begroting Onderdeel van de begrotingscyclus is het investeringsprogramma (bestedingsplan). De door het college gehonoreerde investeringen worden verwerkt in het investeringsplan bij de perspectiefnota en daarna verwerkt in de conceptbegroting 2026 die in september verschijnt. 6. Uitwerking College en raad worden voorgesteld deze notitie vast te stellen en daarmee in te stemmen met de financieel-technische uitgangspunten voor de nieuwe begroting. Op deze wijze ontstaat een heldere basis voor de begroting 2026-2029. 7. Financieel-technische uitgangspunten opstellen programmabegroting 2026-2029 Vanuit de rijksoverheid en macro-economisch gezien zijn er ontwikkelingen die van belang zijn voor de begroting en het meerjarenperspectief. Deze ontwikkelingen, zoals bijvoorbeeld de algemene uitkering uit het gemeentefonds, zijn een gegeven. De effecten van de septembercirculaire verwerken we in de begroting 2026. a. Bestaand beleid Bestaand beleid is dat ramingen worden aangepast aan autonome ontwikkelingen, zoals bijvoorbeeld areaaluitbreidingen of contractueel afgesproken indexeringen. Aan deze autonome ontwikkelingen liggen dus geen beleidswijzigingen ten grondslag.

De bepaling van de nominale ontwikkelingen, in het bijzonder de verwachte loon- en prijsstijging, wordt gebaseerd op gegevens zoals die zijn opgenomen in de septembercirculaire 2024. Voor de samenstellingen van de ramingen 2026 en volgende jaren wordt voorgesteld de volgende uitgangspunten te hanteren. b. Loonstijging In de gemeentelijke bijdrage aan de Werkorganisatie Druten Wijchen (WDW) is de loonwaarde van de ingebrachte formatie verwerkt. Bij de samenstelling van de begroting 2026 wordt uitgegaan van de voor 2026 geraamde personele lasten van de WDW. In de gemeentelijke begroting wordt gerekend met de loonstijging zoals deze bekend is bij de samenstelling van de begroting 2026 van de WDW. Daarbij wordt voor het jaar 2026 rekening gehouden met een indexering van 3,8%. c. Prijsstijging Voor het saldo van prijsgevoelige uitgaven minus prijsgevoelige inkomsten niet zijnde belastingen/heffingen/rechten wordt prijscompensatie toegepast. De compensatie is gebaseerd op de prijsmutatie bruto binnenlands product (bbp), uit de septembercirculaire 2024. De gemeente Druten hanteert bij de doorrekening voor de begroting 2026 vooralsnog een prijscompensatie van de hierin genoemde 2,6%. In de meicirculaire 2025 worden waarschijnlijk de prijsindexen aangepast t.o.v. die van de gepubliceerde in de septembercirculaire 2024.

De verhoging van de index wordt dan meegenomen in de berekening van de algemene uitkering(opbrengstenkant). Dit effect van de verhoogde index aan de kostenkant wordt verwerkt via de conceptbegroting 2026-2029. d. Loon- en prijsaanpassing gesubsidieerde instellingen/ gemeenschappelijke regelingen Voorgesteld wordt om voor subsidies dezelfde prijsstijging te hanteren als onder punt 7.c. (2,6%). Voor de subsidies aan de welzijnsorganisaties Stichting MeerVoormekaar, MEE, Sterker Sociaal Werk, 3 Notitie rekentechnische uitgangspunten programmabegroting 2026 Druten

April 2025

WijkGGZ, Ixta Noa, RIBW en Pro-Persona Connect is vanaf 2025 aangesloten bij de regionale indexatie zoals het ROB (Regionaal Ondersteunings Bureau) deze in het derde kwartaal 2025 vaststelt voor 2026 voor alle regionaal gecontacteerde zorgaanbieders. Deze index verwerken we in de conceptbegroting 2026-2029. Voor de gemeenschappelijke regelingen zijn de financiële begrotingsrichtlijnen 2026 regio Nijmegen vastgesteld. De Portefeuillehouders Financiën uit de regio hebben besloten om: “De GR-en rekening te laten houden met een indexering van de gemeentelijke bijdragen voor de begroting 2026, zoals in de samenvatting van de BRN opgenomen percentages”.

Deze percentages zijn als volgt: GGD: 4,86% VRGZ: 4,66% ODRN: 4,91% MGR: 2,85% MARN: 2,71% Op basis van de ingediende conceptbegrotingen 2026 van de diverse GR-en nemen we de financiële gevolgen separaat op in de komende perspectiefnota 2025.

e. Inflatiecorrectie In de bestaande methodiek worden belastingen/heffingen en rechten waardevast gehouden. We baseren ons hierbij op hetzelfde indexcijfer als voor de prijsstijging, zijnde 2,6%. Hierbij gaan we ook van uit het percentage zoals is genoemd in de septembercirculaire 2024. We stellen voor om met dit indexcijfer te rekenen voor het begrotingsjaar 2026. Voor de onroerendezaakbelasting (OZB) houden we, naast de jaarlijkse inflatiecorrectie, rekening met een geleidelijke OZB-verhoging tot en met 2027 naar het niveau van het gemiddelde in de regio. f. Rente Voor af te sluiten langlopende leningen wordt voor 2026 gerekend met een rentepercentage van 3,00%. Voor investeringen wordt voor 2026 het berekende omslagpercentage van 1,5% toegepast. Op basis van een doorrekening kan dit percentage ook de komende jaren worden gehanteerd. Op dit moment is het gewogen gemiddelde rentepercentage op onze langlopende leningenportefeuille 1,2%. Gezien onze huidige lopende leningenportefeuille is het verantwoord om dit percentage van 1,5% eveneens in de begroting 2026-2029 te hanteren. Voor de rente op kortlopende leningen, m.n. kasgeld, wordt voorgesteld om voor de komende jaren een percentage te hanteren van 2,75%. g. Netto-toename aantal woningen met woonfunctie In 2024 is het aantal woningen met woonfunctie per saldo toegenomen met 261 (2023 was +58; 2022 was + 88).

De prognose voor 2024 was een toename van 130. We prognosticeren voor 2026 en verder een netto-toename van woningen met woonfunctie van gemiddeld 130 per jaar. Dit sluit aan bij de woningbouwafspraken conform Woondeal 2.0.

4 Notitie rekentechnische uitgangspunten programmabegroting 2026 Druten

April 2025

h. Aantal inwoners Het (voorlopig) aantal inwoners per 1 januari 2025 bedraagt 19.761 (1 januari 2024:19.591). Dit betekent een bevolkingstoename van 170 inwoners. Gelet op de toename van het aantal woningen conform Woondeal 2.0 en de gemiddelde bevolkingsgroei van de afgelopen jaren wordt voorgesteld de jaarlijkse groei van het aantal inwoners hierop af te stemmen. Voor het jaar 2026 betekent dit een toename van 195 op het aantal inwoners. i. Aantal uitkeringsgerechtigden Tabel uitkeringsgerechtigden Aantal 31-12uitkeringsgerechtigden 2024 (werk.) Participatiewet 254 IOAW 11 IOAZ 0 Totaal 265

31-122025 (progn.) 255 11 0 266

31-122026 (progn.) 260 8 0 268

31-122027 (progn.) 265 8 0 273

31-122028 (progn.) 268 7 0 275

31-122029 (progn.) 270 6 0 276

Toelichting aantallen We gaan uit van een lichte stijging van het (gemiddelde) klantenbestand bijstandsgerechtigden. j. Algemene uitkering De programmabegroting 2026 wordt opgesteld op basis van de septembercirculaire 2025. College en raad worden via een aparte notitie over de mei- en septembercirculaire 2025 geïnformeerd. Samenvattend voorstel van de in de begroting 2026-2029 te hanteren financieel-technische uitgangspunten:

Toename aantal woningen (met woonfunctie) Toename aantal inwoners Salarissen en sociale lasten Subsidies Prijsstijging/ inflatiecorrectie Rente aan te trekken leningen langlopend Rente kort Rente-omslag Bijstandsgerechtigden per 31/12 Afvalstoffenheffing/ rioolrechten/reinigingsrechten

2025 130

2026 130

2027 130

2028 130

2029 130

195

195

195

195

195

3,8% 2,6% 2,6% 3,0%

4,8% 2,6% 2,6% 3,0%

4,0% 2,5% 2,5% 3,0%

4,0% 2,5% 2,5% 3,0%

2,75% 1,5% 268 100% kstdekking

2,75% 1,5% 273 100% kstdekking

2,75% 1,5% 275 100% kstdekking

2,75% 1,5% 276 100% kstdekking

1,5% 266

5 Notitie rekentechnische uitgangspunten programmabegroting 2026 Druten

April 2025

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=wdw&id=57b54676-f123-467f-a1db-b29d2b367770