CConstaterende datdruten
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1: Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie centrum Druten

Rondetafelgesprek raad Druten 2 november 2021, gemeente drutenBij agendapunt: Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie centrum Druten10.120 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Foto: John van Gelder

Eigenzinnig Druten, hart van Maas en Waal!

Detailhandelsstructuurvisie gemeente Toekomstvisie centrum

Adviseurs voor Ruimte en Strategie

Eigenzinnig Druten, hart van Maas en Waal!

Graafseweg 109 6512 BS Nijmegen T 024 - 379 20 83 E info@dtnp.nl W www.dtnp.nl

Opdrachtgever: Contactpersoon:

Gemeente Druten Mevrouw P. Verbakel

Projectteam DTNP: Projectnummer: Datum:

De heer W. Frielink De heer P. Bos

Fotograaf:

John van Gelder

2199.1120 16 september 2021

Detailhandelsstructuurvisie gemeente Toekomstvisie centrum

1

Context en analyse

1

Bijlagen

34

1.1

Inleiding

2

Bijlage 1 Ondernemersenquête

35

1.2

Ligging en positie

3

Bijlage 2 Marktruimteberekening

44

1.3

Huidig voorzieningenaanbod

5

1.4

Landelijke trends

8

1.5

Impact landelijke trends in Druten

12

2

Visie detailhandelsstructuur

14

2.1

Ambities en uitgangspunten

15

2.2

Visie winkelstructuur

16

2.3

Beleidsregels 

18

3

Toekomstvisie centrum Druten

21

3.1

Ambities 

22

3.2

Aanbod in Druten-Centrum

22

3.3

Sterktes en zwaktes 

24

3.4

Visie Druten-Centrum

28

Foto: John van Gelder

Inhoudsopgave

Foto: John van Gelder

1 Context en analyse

1.1

Inleiding

voor het centrum van Druten een ruimtelijk-

momenten een gesprek gevoerd over het op te

functioneel ontwikkelingskader geeft en

stellen beleid, na de analysefase en daarna nog

Aanleiding

uitdaagt tot nieuwe investeringen op de

eens na het opstellen van het conceptrapport.

In 2012 is de Detailhandelsvisie 2012-2020 voor

juiste locatie;

Daarnaast is onder alle ondernemers uit de

aanbevelingen doet voor het centrum met

gemeente Druten een ondernemersenquête

in de hele sector veel gebeurd. Veranderingen

daarin acties en maatregelen voor de

gehouden, waarin zij hun centrum en hun eigen

in consumenten- en koopgedrag en de corona-

diverse stakeholders (ondernemers, eigena-

bedrijfslocatie konden beoordelen en gewenste

crisis zorgen ervoor dat de in 2012 geformu-

ren, centrummanagement, gemeente etc.).

acties konden beschrijven.

Druten opgesteld. Sindsdien is er in Druten en

•

•

leerde ambities aangepast moeten worden.

Leeswijzer Daarom heeft de gemeente DTNP opdracht

Dit rapport begint in hoofdstuk 1 met een

gegeven om de detailhandelsvisie te actualise-

analyse van de huidige situatie. In hoofdstuk 2

ren en een toekomstvisie voor het centrum te

worden de ambities uitgesproken voor de

ontwikkelen. Gelijktijdig wordt door de gemeen-

gewenste voorzieningenstructuur. Samen met

te Druten een nieuwe Economische Kadernota

de marktruimteberekening voor de (dagelijkse)

opgesteld. Dit rapport is voor de detailhandel en

winkelsector vormen zij de basis voor de

het centrum van Druten een nadere uitwerking

detailhandelsvisie voor de gemeente. In hoofd-

van de ambities uit deze kadernota.

stuk 3 wordt specifiek ingegaan op het centrum van Druten. Voor dit dorpscentrum wordt een

Doel

toekomstvisie geschetst, waarbij kansen

Het doel is te komen tot een visie op de detail-

worden benoemd waar direct mee kan worden

handelsstructuur van de gemeente Druten die:

begonnen.

•

•

inspeelt op veranderende consumentenvoorkeuren en -gedrag en voorziet in een

Proces

toekomstbestendige detailhandelsstructuur;

Om te komen tot de detailhandels- en toekomst-

aan de gemeente kaders biedt voor het te

visie is een zorgvuldig proces doorlopen,

voeren beleid, het creëren van randvoor-

waarbij een zo breed mogelijke groep belang-

waarden en het toetsen van marktinitiatie-

hebbenden is betrokken. Met een groep

ven;

‘smaakmakers’, bestaande uit betrokken ondernemers uit het centrum van Druten, is op twee

2 van 46

Druten, het hart van Maas en Waal Foto: John van Gelder

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

1.2

Ligging en positie

overige kernen in de gemeente zijn Puiflijk,

2025 zal de bevolking volgens de prognose van

Horssen, Afferden en Deest. Deze kernen

Primos zijn toegenomen naar circa 19.150

Ligging in de regio

hebben tussen de 1.300 en 1.800 inwoners.

inwoners. In 2030 heeft deze groei doorgezet

De landelijke gemeente Druten (ca. 19.100

Inwoners van de omliggende dorpen en de

en wonen er circa 19.800 mensen in de ge-

inwoners) ligt in de provincie Gelderland,

Drutenaren zelf zijn voor de dagelijkse zaken

meente. De verwachte bevolkingsgroei komt

midden in het Land van Maas en Waal. Druten

voor een belangrijk deel georiënteerd op het

voort uit de woningbouwplannen die in de

kent een rijke geschiedenis, met een centrale

centrum van Druten (55 winkels).

gemeente op de rol staan. Volgens de regionale

rol voor steenfabriek Dericks en Geldens, die

Woondeal regio Arnhem-Nijmegen mag Druten

speciaal voor de bouw van de kerk werd opge-

Regionaal winkelaanbod

tot 2030 1.200 woningen bouwen. De voor-

richt. De vele rijkversierde panden in Druten

Voor een recreatief ‘dagje shoppen’ in de

naamste woningbouwlocaties zijn nieuwbouw-

verwijzen nog terug naar deze tijd.

grotere stad wijken inwoners van de gemeente

wijk Tichellande in het zuidoosten van Druten

veelal uit naar het centrum van Nijmegen (circa

en het gebied tussen de Heuvel en de Van

De kern Druten is het grootste en meest cen-

390 winkels) of Den Bosch (circa 440 winkels).

Heemstra­weg. Verder staan er ook in de

traal gelegen dorp in de keten van dorpen langs

Ook in het nabijgelegen Tiel (circa 130 winkels)

omliggende dorpen de komende jaren enkele

de zuidoever van de Waal. Druten is in het Land

is een ruimer voorzieningenaanbod te vinden

honderden nieuwe woningen gepland.

van Maas en Waal uitgegroeid tot het centrale

dan in de eigen dorpskern. In de nabije omge-

voorzieningendorp, met onder andere een

ving oefent Beneden-Leeuwen enige aantrek-

compleet centrum, de grootste middelbare

kingskracht uit op inwoners van de gemeente

school van Maas en Waal en goede busverbin-

Druten. Met o.a. Action zit daar in winkelgebied

dingen naar Tiel, Nijmegen en Den Bosch.

Heemstrade een relatief sterk voorzieningen-

Daarnaast gaat er vanuit Druten een pontje

cluster. Daarnaast beschikt Wijchen met de

over de Waal, waar aan de noordzijde de

Woonboulevard over een winkelaanbod dat de

Betuwe begint. Dankzij de mooie ligging aan de

Drutenaren niet (in die mate) in hun eigen

Waalbandijk en de toegankelijke natuur van de

gemeente aantreffen.

uiterwaarden heeft Druten ook een recreatieve functie.

Bevolkingsontwikkeling Voor de gemeente Druten wordt de komende

Kernen binnen de gemeente Het dorp Druten telt circa 12.400 inwoners en is daarmee het grootste dorp uit de gemeente. De

jaren een lichte bevolkingsgroei verwacht.* In *

Druten-Wijchen in Cijfers (2021), Primos-prognose, Bevolking.

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Druten het centrale dorp langs de Waalbandijk Foto: John van Gelder

3 van 46

Winkelgebieden in gemeente Druten en in de regio, geschaald naar m² winkelvloeroppervlakte

4 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

1.3

Huidig voorzieningenaanbod

Aanbod publieke functies gemeente Druten in m² winkelvloeroppervlakte

Centrum Druten Binnen de gemeente is in het centrum van Druten verreweg het grootste en meest diverse voorzieningenaanbod aanwezig. Deze publieke functies zijn veelal aan het lange lint van de Hogestraat gevestigd, zoals op de kaart op pagina 6 goed te zien is. In het centrum bevinden zich o.a. vier supermarkten, elf overige dagelijkse winkels en 19 zaken in de branches horeca, cultuur en ontspanning. Ook zijn er in het centrum van Druten 16 modewinkels te vinden; dit zijn alle modezaken in de gemeente. Op dit moment staan er 11 winkelpanden in het centrum van Druten leeg. Net achter de Hogestraat is IKC de Kubus gevestigd, met o.a. de grootste basisschool uit de gemeente. Het voorzieningenaanbod van het centrum komt in de toekomstvisie voor het centrum (hoofdstuk 3) nader aan bod.

Overige kern Druten Buiten het centrum is er binnen de kern Druten nog enig verspreid aanbod. Een groot aantal winkelmeters hiervan is te vinden aan Scharen­ burg, net ten zuiden van de Van Heemstraweg. Hier is met de Albert Heijn (circa 1.600 m² wvo) de grootste supermarkt van de gemeente gevestigd.

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

5 van 46

Publieke functies gemeente Druten, geschaald naar m² winkelvloeroppervlakte

6 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Bedrijventerreinen Binnen de gemeente zijn er momenteel drie grotere bedrijventerreinen waar perifere, volumineuze detailhandel zich mag vestigen. Hier zijn met name winkels gevestigd in de branches wonen, doe-het-zelf en tuincentra. Bedrijven­ terrein Westerhout is de grootste van de drie, en wordt onderverdeeld in de deelgebieden Westerhout, Westerhout-Noord en WesterhoutZuid. Onder andere de Karwei en Boerenbond hebben hier een vestiging. Op bedrijventerrein Klepperheide is o.a. een grote fietsenzaak gevestigd (De Groot Tweewielers, 1.250 m² wvo).

Omliggende dorpen

Dagwinkel ‘Tonnie Janssen’ in Afferden Foto: John van Gelder

In de omliggende dorpen is er nauwelijks een voorzieningenaanbod aanwezig. Afferden en Horssen beschikken nog wel over een dagwinkel en in de meeste dorpen is een dorpscentrum en een cafetaria te vinden.

Buiten bebouwde kom Buiten de hiervoor geschreven kernen is nog enig verspreid aanbod gelegen. Herckenrath fietsplaza in Horssen is binnen dit aanbod met 1.400 m² wvo verreweg de grootste winkel. Daarnaast zijn er in het buitengebied enkele boerderij- en landwinkels, waarvan Landwinkel de Zandroos een bekend voorbeeld is. Landwinkel de Zandroos Foto: John van Gelder 2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

7 van 46

1.4 Landelijke trends

Piek in horeca-aanbod was al bereikt

bezoeken is en waar zowel gegeten als

Om binnen centra de overgang te maken van

gedronken kan worden.

In deze paragraaf wordt beschreven welke

‘place to buy’ naar ‘place to be’ waren horeca-

landelijke trends er spelen in de detailhandels-

vestigingen een geliefde nieuwe invulling voor

consument neemt de drankensector (o.a.

en horecasector. In paragraaf 1.5 wordt bespro-

vrijkomende winkelruimte. Bovendien was er,

cafés) al jarenlang in omvang af.

ken wat de impact is van deze landelijke trends

mede door de gunstige economische situatie

op Druten.

van voor de coronacrisis, vanuit de consument lange tijd een groeiende behoefte aan horeca-

Consument winkelt steeds meer online

bezoek. Het aantal horecavestigingen bleef dan

Het afgelopen decennium is het aandeel

ook lange tijd groeien, maar de laatste jaren

aankopen dat online wordt gedaan sterk geste-

bleek de rek eruit en vlakte de groei af. Hoewel

gen. In 2011 werd nog circa 11% van de beste-

het horeca-aanbod de laatste tien jaar in

dingen in de niet-dagelijkse sector online

totaliteit dus is toegenomen, waren er wel

gedaan. Inmiddels is dat aandeel al opgelopen

verschillen te zien tussen de verschillende

tot ongeveer 25%. In de dagelijkse (boodschap-

sectoren binnen de horeca:

pen)sector is het aandeel online bestedingen

•

Door deze veranderende behoefte van de

Ontwikkeling aantal fysieke winkels per 1.000 inwoners in Nederland

Het aantal restaurants, lunchrooms en

vooral de laatste paar jaar snel toegenomen, tot

hotels zat in de lift. De consument van

circa 5% op dit moment. Deze toegenomen

vandaag heeft meer dan vroeger behoefte

oriëntatie van de consument op internet-winke-

aan horeca die gedurende de hele dag te

len leidt tot een verminderde behoefte aan

•

Faillissementen winkelketens in Nederland

fysieke winkels. Op de ‘faillissementstijdlijn’ hiernaast valt dan ook te zien dat er de laatste jaren diverse grote winkelketens zijn omgevallen, met name uit het middensegment.

8 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Dorpscentra blijven in trek De impact van de hiervoor beschreven trends verschilt sterk per type centrumgebied. •

Voor boodschappen en andere frequente benodigdheden brengt de consument nog altijd graag een bezoek aan het dorps- of wijkcentrum, zolang dit voldoet aan de eisen van een aantrekkelijk aanbod en bezoekgemak.

•

Voor de totaalbeleving van een recreatief ‘dagje stad’ bezoekt de consument graag

Boodschappen doen in eigen dorp blijft in trek Foto: John van Gelder

Dagelijkse dorpswinkels doorgaans minder kwetsbaar Foto: John van Gelder

de grote centra waar bijzonder aanbod en naast winkels ook diverse andere voorzieningen en horeca te vinden zijn. •

Consumentengedrag in periode 2010-2021

Veel middelgrote centra bieden niet het bezoekgemak en de nabijheid van het dorps/wijkcentrum en hebben niet het bijzondere, recreatieve aanbod van de grote stad. Deze centra vallen veelal tussen tafellaken en servet, en hebben bovengemiddeld te kampen met toenemende leegstand, verminderde levendigheid en lagere investeringsbereidheid.

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

9 van 46

Combinatiebezoek supermarkten Supermarkten zijn voor dorps- en wijkcentra veruit de belangrijkste functie. Supermarkten trekken duizenden bezoekers per week, meer dan elke andere centrumfunctie. Overige voorzieningen kunnen profiteren van de grote bezoekersaantallen van supermarkten, mits de supermarkt goed gelegen is. De onderlinge afstand en zichtrelatie zijn daarbij bepalende factoren. Het is belangrijk dat de afstand tussen de supermarkt en de

Zichtrelatie supermarkten - overige winkels cruciaal Foto: John van Gelder

omliggende winkels zo klein mogelijk is en dat er vanaf de ingang van de supermarkt zicht is op deze winkels.

Voorwaarden combinatiebezoek

Combinatiebezoek

Profiel gemiddelde bezoeker in Nederland

overige winkels

supermarkt ± 10.000 bezoekers per week

60% 50% 40% 30% 20% 10%

korte loopafstand

supermarkt

0-40m

75% uit eigen dorp of wijk 80m

44% bezoekt ook andere winkels in het centrum

overige winkels bakkerij

bloemist

bioslager

warenhuis

supermarkt

kapsalon

Combinatiebezoek

56% met de fiets of te voet

60% 50% 40% 30% 20% 10%

goede zichtrelatie

10 van 46

80-120m

40 m

€ 22,- per bezoek

Bron: DTNP (2016), Passantenonderzoek trekkersol supermarkten

40-80m

Afstand tot eerste 5 winkels

3x per week

geen

1-9

> 10

Aantal winkels in het zicht

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Coronacrisis versnelt ontwikkelingen

Index ontwikkeling omzet detailhandel per branche 2015-2020

In het algemeen kan gesteld worden dat de hiervoor beschreven ontwikkelingen door de coronacrisis nog eens in een versnelling zijn geraakt. Per branche of sector zijn er echter wel sterke verschillen. •

In de detailhandelssector hebben webwinkels, doe-het-zelfzaken en supermarkten het meest geprofiteerd van de coronacrisis. Modewinkels kregen de grootste klappen.

•

Binnen de horecasector is de fastservicesector er redelijk in geslaagd de schade te beperken. Restaurants en cafés hebben het aanzienlijk zwaarder door de coronamaatregelen.

Impact coronacrisis verschilt per winkelgebied

Index ontwikkeling omzet horeca per branche 2015-2020

Naast de verschillen per branche is het effect van de coronacrisis ook verschillend per type winkelgebied. •

Wijk, buurt- en dorpscentra zijn (nog) beter gaan functioneren doordat de boodschappenfunctie hier vaak dominant aanwezig is. Juist tijdens de coronacrisis zijn consumenten vaker en dichter bij huis boodschappen gaan doen. Deze toegenomen lokale oriëntatie voor de boodschappen is naar verwachting blijvend, al tempert de toename van het online boodschappen doen ook hier de groei. 2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

11 van 46

•

Grote steden met een ruim recreatief

1.5

voorzieningenaanbod hebben een grote

Impact landelijke trends in Druten

klap gekregen. Verwacht wordt echter dat

•

winkelmeters, kan verklaard worden door de transformatie van commercieel naar niet-commercieel vastgoed. De nieuwe woningen aan

juist deze centra ook het meest veerkrachtig

Als lokaalverzorgend dorpscentrum is Druten

Kattenburg zijn hier een voorbeeld van. Deze

zullen zijn ná de coronacrisis, wanneer o.a.

relatief goed bestand tegen de landelijke

ontwikkelingen betekenen dat Druten meer en

de horeca- en cultuursector weer bezocht

neerwaartse trends in de detailhandel; consu-

meer zal draaien op de sterke boodschappen-

kan worden.

menten blijven de weg naar de supermarkt of

basis. Het dagelijkse aanbod vormt het funda-

De middelgrote centra zullen de meest

verszaak in het dorp vinden en deze winkels

ment om zoveel mogelijk niet-dagelijks aanbod

negatieve gevolgen ervaren. Consumenten

hebben een relatief groot aandeel in het totale

in de benen te kunnen houden.

hebben tijdens de coronacrisis, veelal

voorzieningenaanbod van Druten. De behoefte

blijvend, nog beter hun weg weten te vinden

aan fysieke niet-dagelijkse winkels neemt

naar online winkelen. De fysieke niet-dage-

landelijk gezien echter ook in dorpscentra af, en

lijkse winkels ondervinden hier de meeste

dat is ook in Druten terug te zien. De ontwikke-

hinder van. Juist de middelgrote centra

ling van het winkelaanbod in de gemeente

hebben vaak een oververtegenwoordiging

Druten laat zien dat het aantal winkelmeters in

van dit niet-dagelijkse winkelaanbod, zonder

de niet-dagelijkse sector sinds 2004 is afgeno-

daarbij over het recreatieve aanbod te

men, zij het met schommelingen (zie grafiek

beschikken dat de grote steden zo veer-

pagina 13). Het vertrek van de Trendhopper (nu

krachtig maakt.

Metropole) verklaart een aanzienlijk deel van de afname in winkelmeters. Ook is in de data van 2020 een groothandel in antiek door Locatus niet langer als detailhandel aangemerkt, terwijl deze zaak nog wel in dezelfde vorm bestaat*. De dagelijkse winkelsector is qua omvang al jarenlang min of meer stabiel. Het feit dat de leegstand in de gemeente niet is toegenomen, ondanks de afname van het totaal aantal *

12 van 46

Weergegeven met lichtblauw in grafiek p.13.

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Ontwikkeling winkelaanbod gemeente Druten in m² winkelvloeroppervlak

Versspeciaalzaken als trekker in het dorp Foto: John van Gelder 2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Leegstand in Druten is niet toegenomen Foto: John van Gelder

13 van 46

Foto: John van Gelder

2 Visie detailhandelsstructuur

2.1

Ambities en uitgangspunten

trends en ontwikkelingen. De niet-dagelijkse

Marktruimte dagelijkse winkelsector

sector ondervindt (meer dan de dagelijkse

Om te bepalen welke rol de detailhandels-

Ambities

sector) hinder van de toename van het

sector kan spelen in het waarmaken van de

Voor de gemeente Druten zijn in samenspraak

online winkelen en heeft grote klappen

geformuleerde ambities is het van belang

met de ambtelijke begeleidingsgroep en de

gekregen tijdens de coronacrisis. Er dient

een indicatie te hebben van de haalbare

‘smaakmakers’ de volgende ambities geformu-

dan ook rekening gehouden te worden met

omvang van het toekomstige winkelprogram-

leerd voor de voorzieningenstructuur, passend

de mogelijkheid dat er enkele winkels uit dit

ma. Voor de dagelijkse winkelsector is

bij de huidige tijdsgeest:

segment zullen wegvallen; hoeveel dit er

daartoe een marktruimteberekening uitge-

•

zijn is lastig te voorspellen.

voerd, waarvan de precieze uitwerking te

De bevolkingstoename in de gemeente

vinden is in de bijlage. Hierbij is gekeken

ruimte voor ontmoeting en evenementen;

Druten is onvoldoende om de afnemende

naar koopstromenonderzoek (binding en

Waarborgen van de leefbaarheid in de

behoefte aan fysieke winkels te compense-

toevloeiing van consumenten) en naar

kleine kernen;

ren.

factoren zoals het inkomensniveau en

Ook andere sectoren, zoals de horeca,

bevolkingsgroei.

Een vitaal en levendig centrum van Druten met een breed scala aan voorzieningen en

• •

Een prettig woon- en leefklimaat in het

•

•

buitengebied met oog voor de toeristisch-

ondervinden grote gevolgen van de corona-

recreatieve functie van de gemeente.

crisis. Wijzigingen in de samenstelling van

De uitkomst van deze som is dat er voor de

het horeca-aanbod zijn dan ook mogelijk, al

gemeente Druten in de nabije toekomst

Uitgangspunten

lijkt de sector veerkrachtig genoeg om zich

(2025) een potentieel winkelaanbod is van

Naast de geformuleerde ambities zijn er een

grotendeels te herstellen.

ca. 6.150 m² wvo. Daarmee is er een over-

Om het bestaande winkelaanbod te be-

aanbod van circa 550 m² in de dagelijkse

te worden gehouden bij het opstellen van de

schermen is het van belang winkels zoveel

winkelsector. In het meest reële scenario

visie op de gewenste winkelstructuur:

mogelijk te clusteren. Daarmee worden

neemt dit overaanbod door een verdere

•

Er is geen kwantitatieve aanleiding voor een

passantenstromen gebundeld en wordt

toename van het online boodschappen doen

uitbreiding van het aantal dagelijkse winkel-

combi­­na­­tie­­bezoek gestimuleerd. Uitgangs­

tot 2030 nog wat verder toe. Daarmee wordt

meters (zie kader rechts).

punt is dan ook: ‘winkels horen in winkelge-

duidelijk dat er geen kwantitatieve behoefte

Vanwege de grote verschillen in het ver-

bieden’. Door terughoudend om te gaan met

is aan bijkomende dagelijkse winkelmeters.

dienmodel van winkels in de niet-dagelijkse

de mogelijkheden buiten deze winkelgebie-

Dankzij de kracht van nabijheid, bezoekge-

sector is een marktuimteberekening hier-

den wordt toenemende leegstand zoveel

mak, goed ondernemerschap en lokale

voor minder eenduidig te maken. Logischer

mogelijk voorkomen.

loyaliteit is het bestaande aanbod dagelijkse

aantal uitgangspunten waarmee rekening dient

•

•

is het te kijken naar landelijke en lokale 2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

winkels (grotendeels) in de benen te houden.

15 van 46

2.2 Visie winkelstructuur

functioneren als boodschappenlocatie. Aangezien het primaat in de gewenste detail-

Gebaseerd op de ambities, de uitgangspunten

handelsstructuur bij het centrum van Druten ligt,

en de marktruimteberekening wordt voor de

zijn uitbreidingen of nieuwe vestigingen van

toekomst ingezet op de volgende detailhandels-

publieke functies op deze locatie niet gewenst.

structuur:

Dorpssteunpunten Horssen en Afferden Primaat bij het centrum van Druten

In Horssen en Afferden vervullen de dagwinkels

Binnen de gewenste detailhandelsstructuur

een belangrijke rol voor de leefbaarheid van

functioneert het centrum van Druten nadrukke-

deze dorpen. Dorpelingen hoeven hun woon-

lijk als hét hoofdcentrum van de gemeente. Hier

plaats niet uit voor de dagelijkse boodschap en

is voor de Drutenaar het meest ruime en meest

spreken elkaar tijdens de toevallige ontmoetin-

diverse aanbod aan winkels en overige voorzie-

gen die bij deze steunpunten ontstaan. Hoewel

ningen te vinden. Dankzij het diverse palet aan

Horssen en Afferden qua aantal inwoners aan

winkelbranches, de aanwezige horeca, de

de krappe kant zijn voor het draaien van een

aantrekkelijk ingerichte publieke ruimte en de

supermarkt is het vanuit leefbaarheidsoogpunt

aanwezigheid van de weekmarkt is het centrum

nadrukkelijk de ambitie beide dorpssteunpunten

de ontmoetingsplek bij uitstek. Ook bij de

in de benen te houden. Het feit dat beide dorpen

verscheidene levendige evenementen, zoals het

over een hechte lokale gemeenschap beschik-

‘Dickens Festijn’ en de ‘Leste Mert’ weten de

ken helpt hierbij. Het stimuleren van dagelijkse

Drutenaren elkaar te vinden in het centrum. In

voorzieningen sluit aan bij de ambitie voor een

hoofdstuk 3 wordt nader ingegaan op de toe-

goede leefbaarheid in de kleine kernen van de

komstvisie op het centrum van Druten.

gemeente en bij de vergelijkbare ambitie uit de

Lokale ontmoeting op de weekmarkt Foto: John van Gelder

Regionale Detail­handels­visie Rivierenland.

Boodschappenlocatie Scharenburg Net ten zuiden van de Van Heemstraweg

PDV-zone Westerhout

bevindt zich aan Scharenburg de grootste

Binnen de gemeente Druten zijn momenteel drie

supermarkt uit de gemeente (Albert Heijn,

bedrijventerreinen waar vestiging van detail­

1.600 m² wvo) en is een Gall&Gall gevestigd.

handel in volumineuze artikelen mogelijk is. In

Deze locatie zal ook in de toekomst blijven

de toekomstig gewenste detailhandelsstructuur

16 van 46

Boodschappenlocatie Druten-Zuid Foto: John van Gelder

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Visie gewenste detailhandelsstructuur gemeente Druten

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

17 van 46

is er gekozen in te zetten op één locatie binnen

2.3

Beleidsregels

de gemeente: Westerhout. Westerhout is qua inrichting en reeds aanwezige functies het

Vertaling naar bestemmingsplan/omgevingsplan

meest geschikt voor perifere detailhandel met

Met het ruimtelijk detailhandelsbeleid uit para-

volumineuze artikelen. Dit bedrijventerrein is de

graaf 2.2 geeft de gemeente duidelijkheid voor

laatste jaren al uitgebreid en er zijn nog enkele

marktpartijen over waar investeringen wel en

kavels beschikbaar. Van belang is wel dat er

niet zijn gewenst. Om succesvol ruimtelijk

restrictief wordt omgesprongen met de moge-

detailhandelsbeleid te kunnen voeren, is het

lijkheden voor nieuwe volumineuze detailhandel

van belang dat de visie wordt vertaald in be-

op deze locatie, het primaat binnen de detail-

stemmings-/omgevingsplannen. Dit gebeurt in

handelsstructuur ligt immers bij het centrum van

principe bij de eerstvolgende herziening van

Druten.

een bestemmingsplan of bij het opstellen van het nieuwe omgevingsplan (na vaststelling van

Winkels buiten de gewenste structuur

de omgevingswet).

Buiten de hierboven beschreven gewenste detailhandelsstructuur zijn nieuwe detailhan-

Het bestemmingsplan (omgevingsplan) is het

delsvestigingen waarvoor een bestemmings-

meest krachtige instrument dat de gemeente tot

planwijziging nodig is ongewenst. Bestaande

haar beschikking heeft om ruimtelijk beleid te

rechten van verspreid gevestigde winkels

voeren. Hierin wordt door middel van bestem-

worden gerespecteerd en beperkte uitbreiding

mingen en voorschriften structureel bepaald

van deze bestaande winkels kan worden

waar wel en waar geen detailhandel is toege-

ondersteund, indien dit noodzakelijk is om te

staan. In het bestemmings- (of omgevings)plan

kunnen vernieuwen/verduurzamen.

kan de gemeente gebieden aanwijzen waar

Duidelijke keuzes zorgen voor een levendig centrum Foto: John van Gelder

detailhandel mag plaatsvinden. Hoofdstuk 2 en 3 (voor het centrum) geven daar handvatten voor.

Westerhout als locatie voor perifere detailhandel Foto: John van Gelder

18 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Winkels in winkelgebieden

Het is niet wenselijk zomaar overal dit type

Buiten de aangewezen winkelgebieden wordt in

winkels toe te staan. Veiligheid is bijvoorbeeld

2. Detailhandel als ondergeschikte nevenactiviteit

principe geen (uitbreiding van) detailhandel

een zorg met consumentenverkeer op bedrijven-

Van oudsher vindt detailhandel plaats als

toegestaan. Winkels horen per slot van rekening

terreinen. Op de aangewezen locatie op bedrij-

ondergeschikte nevenactiviteit bij andere

thuis in winkelgebieden. In sommige gevallen kan

venterrein Westerhout is dit wel goed inpasbaar

bedrijfsactiviteiten. De vraag die zich daarbij

echter afgeweken worden van deze basislijn.

(reeds ingericht op winkels).

vaak voordoet is in hoeverre de detailhandels-

Hieronder gaan we in op de specifieke uitzonderingen voor de gemeente Druten.

activiteit ondergeschikt is en/of deze noodzakeDe genoemde branches zijn in principe ook in

lijk en/of gebruikelijk is voor de hoofdactiviteit.

centra inpasbaar. Om in aanmerking te komen

Voor de planologische vertaling in bestem-

1. Perifere locaties: aard en omvang van goederen

voor vestiging op het bedrijventerrein moeten

mingsplannen zijn vooral de ruimtelijke effecten

De aard of omvang van goederen die winkels

bedrijven daarom voldoen aan de volgende

(beoogde detailhandelsstructuur, aantrekkende

verkopen is ruimtelijk relevant wanneer het gaat

criteria:

werking consumentenverkeer) en verschijnings-

om volumineuze goederen. De uitstalling van

•

van een grote omvang zijn (> 1.000 m²

vorm (ruimtegebruik, uitstraling, reclame)

winkelvloeroppervlak);

relevant. Hiervan is vooral sprake indien ver-

niet dan wel beperkt branchevreemd aan­bod

koop plaatsvindt in een fysieke uitstalruimte die

binnen de volgende branches hebben daarmee te

verkopen, en dit aanbod moet passen bij het

gericht is op en/of toegankelijk is voor consu-

maken:

hoofdassortiment. Het nevenassortiments-

menten (winkelruimte).

•

detailhandel in volumineuze ‘woninginrich-

deel neemt niet meer ruimte in beslag dan

tingsartikelen’ zoals keukens, badkamers,

250 m² wvo of 10% van het netto winkelvloer-

Streekwinkels

sanitair, vloeren, zonwering, meubels en

oppervlak. Bovendien mag één afzonderlijke

Vanuit de ambities voor een levendig, econo-

jacuzzi’s;

hoofdbranche niet meer dan 50 m² wvo

misch gezond en toeristisch aantrekkelijk

bouwmarkten en andere allround doe-het-

bedragen. De reden hiervoor is dat een

buitengebied is in het buitengebied in beperkte

zelfzaken;

oppervlak van 250 m² wvo alsnog zelfstan-

mate verkoop mogelijk van streekproducten

•

tuincentra;

dige aantrekkingskracht uitoefent en dat is

(lees: eten en drinken) bij andere (agrarische)

•

fietsenzaken;

niet in lijn met de basisprincipes van het

bedrijven. Deze vorm van detailhandel is voor

•

andere detailhandel in uitsluitend zeer volumi-

gemeentelijk detailhandelsbeleid. Ongebrei­

ondernemers een extra inkomstenbron en is

neuze artikelen (> 1 m³), zoals speeltoestellen;

delde verkoop van branchevreemde artikelen

aantrekkelijk voor recreanten in het buitenge-

•

detailhandel in grove bouwmaterialen;

op perifere locaties buiten de centra dient te

bied. Daarom is hier wel een uitstraling als

•

de verkoop van ABC-goederen (auto’s, boten,

worden voorkomen.

verkooppunt toegestaan. Voorbeelden hiervan

volumineuze artikelen is vaak moeilijk inpasbaar in reguliere centrumgebieden. Onder andere winkels

•

•

caravans). 2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

zijn kaasboerderij Ravenswaard, klooster­

19 van 46

boerderij van Buuren en catering De

perceel zelf geproduceerde of bewerkte produc-

Afwijkingsbevoegdheid

Heerlijkheid.

ten. Een voorbeeld hiervan is het laten maken

Gemeenten zijn bevoegd om gemotiveerd af te

van een kentekenplaat bij een autogarage of

wijken van vastgesteld beleid in situaties die

Voor ondergeschikte nevenactiviteiten bij een

een kleinschalige streekwinkel met boerderijter-

vanwege het uitzonderlijke karakter een bijzon-

(agrarisch) bedrijf in het buitengebied geldt

ras bij een cateringbedrijf. Er is geen uitstraling

dere beoordeling behoeven. Eventuele afwijkin-

allereerst dat de verkochte producten primair

als winkel of vergelijkbare verkeersaantrek-

gen moeten overtuigend en specifiek gemoti-

lokaal geproduceerd dienen te zijn of onderdeel

kende functie. De fysieke uitstalruimte is maxi-

veerd en onderbouwd worden om een

uitmaken van de hoofdactiviteit van het bedrijf.

maal 20% van het bedrijfsvloeroppervlak, en

juri­di­sche toetsing te kunnen doorstaan. Met

Daarnaast zijn in het ‘bestemmingsplan buiten-

niet meer dan 50 m wvo.

dergelijke afwijkingen dient terughoudend

2

gebied’ reeds regels opgenomen. Hierin staat

omgegaan te worden. Een onzorgvuldige

vermeld dat per agrarisch bedrijf niet meer dan

Internetverkoop

uitzondering op beleid creëert onzekerheid en

25% van de bedrijfsvloeroppervlakte mag

Een internetwinkel wordt planologisch beoor-

mogelijk een juridische precedent. Dit verzwakt

worden gebruikt voor nevenactiviteiten, tot een

deeld als een detailhandelsactiviteit op het

de kracht van deze visie als beleidsinstrument.

maximum van 350 m² wvo, met dien verstande

moment dat er consumenten ter plaatse komen.

dat maximaal 100 m² voor kleinschalige horeca

Afhaal­punten van internetwinkels zijn derhalve

mag worden gebruikt.

alleen toegestaan op locaties waar al detailhan-

Detailhandel op locatie buiten de gewenste structuur

del wordt toegestaan en die reeds zijn ingericht

Op diverse plekken in de gemeente zijn solitaire

Trafficlocaties

voor consumentenverkeer. Deze activiteiten

winkels gevestigd. Deze locaties dragen niet bij

Op trafficlocaties (bijvoorbeeld een tankstation,

passen tenslotte prima binnen de wenselijke

aan de gewenste detailhandelsstructuur. Er

treinstation) waar ondergeschikte detailhandel

winkelstructuur.

wordt op dit moment niet gekozen voor actieve

plaatsvindt, dient het assortiment gericht te zijn

sanering van deze winkels (bestaande rechten

op de behoefte van de automobilist of reiziger

Inter­net­winkels die geen aan de winkelactiviteit

worden gerespecteerd). Wel wordt actief

(bijvoorbeeld motorolie, flesje drinken en belegd

gerelateerde ruimtelijke kenmerken hebben, zijn

meegedacht over en meegewerkt aan transfor-

broodje voor onderweg).

niet relevant voor het detailhandelsbeleid en

matie naar andere functies indien de eigenaar

moeten voldoen aan de bestemming van de

van het pand dat wenst

Bedrijf

betreffende locatie (wonen, bedrijf, kantoor,

Bij een bedrijf wordt in beperkte mate detailhan-

agrarisch). Zo is een distributiecentrum van een

del als ondergeschikte nevenactiviteit toege-

internetwinkel op bedrijventerreinen toegestaan,

staan. Belangrijk is dat deze detailhandel de

zolang hier geen consumenten ter plaatse

verkoop betreft van door het bedrijf/op het

komen.

20 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Foto: John van Gelder

3 Toekomstvisie centrum Druten

3.1

Ambities

3.2 Aanbod in Druten-Centrum

lijke trend in die sector. De verwachting is ook dat deze sector de komende jaren het meest

In hoofdstuk 2 is in de gewenste detailhandels-

Omvang winkelaanbod constant

structuur duidelijk het primaat bij het centrum

De totale omvang van het winkelaanbod in het

van Druten gelegd. Specifiek voor het centrum

centrum van Druten was de afgelopen jaren min

Verschillend aanbod per deelgebied centrum

zijn in samenspraak met de ambtelijke project-

of meer constant. In die periode fluctueerde de

In het centrum van Druten zijn verschillende

groep en de groep ‘smaakmakers’ de volgende

leegstand, maar nam deze nooit heel sterk toe.

deelgebieden te onderscheiden, mede door

ambities neergelegd:

Daarmee presteert het centrum van Druten dus

de verschillen in samenstelling van het aanbod.

‘beter’ dan de landelijke trend. Dit is mede te

•

• •

onder druk zal blijven staan.

Bij Heuvel aan de zuidwest-zijde van het

Het versterken van een sterk aanbod aan

danken aan transformatieprojecten, waarbij

centrum bevindt zich o.a. het gemeentehuis

dagelijkse boodschappen als basis;.

commercieel vastgoed uit de markt is genomen.

van Druten en de Plus-supermarkt (1.100

Het behouden van een compleet winkelaan-

Wat verder opvalt is dat het niet-dagelijkse

wvo), met naast zich de Zeeman. Het plein

bod bestaand uit een breed palet aan

winkelaanbod wél in omvang terugloopt, met

ligt wat afgelegen van de rest van het

branches en steeds meer winkels die net

name de laatste vier jaar. Dit past bij de lande-

centrum.

even anders zijn; •

Het stimuleren van recreatieve ontmoetingen met een belangrijke rol voor horeca en

Aanbodontwikkeling detailhandel Druten-Centrum

cultuur. In dit hoofdstuk wordt een toekomstvisie geschetst voor het centrum van Druten. De inbreng vanuit de groep ‘smaakmakers’ (een selectie centrumondernemers) is hierin meegenomen. Daarnaast is er een enquête gehouden onder alle ondernemers uit de gemeente, waarvan een groot deel actief in het centrum. Ook de resultaten hieruit zijn meegenomen in deze Toekomstvisie. De precieze resultaten van de enquête zijn terug te vinden in de bijlage.

22 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

•

In het zuiden van de Hogestraat is er een

Branchering voorzieningen Druten-Centrum

duidelijke concentratie van recreatief modisch aanbod, zoals Via Moda en Annette. •

Aan het noordelijke uiteinde van het langgerekte centrum van Druten bevindt zich achter de kerk de Markt. De bewinkeling aan de oost- en zuidoostzijde van dit grote plein bestaat overwegend uit doelgericht bezocht niet-dagelijks aanbod en boodschappenwinkels. Voorbeelden hiervan zijn de Hema en de Bruna. Aan de zuidwestzijde van de Markt zijn een aantal restaurants te vinden, die overwegend alleen ‘s avonds geopend zijn.

•

In de aanpalende Marktpassage zijn met Aldi (750 m² wvo) en Jumbo (1.200 m² wvo) twee potentiële trekkers voor het centrum gevestigd.

•

Aan de westzijde van de kerk bevindt zich een horecacluster, waar zowel lunch, diner als een borrel genuttigd kunnen worden. Gevestigde namen in het Drutense, zoals Grand Café D’n Optie, en nieuwe zaken, zoals café Vrienden, zijn hier te vinden.

•

Tussengebied: het langgerekte lint met grotendeels aaneengesloten publieke voorzieningen langs de Hogestraat wordt halverwege het centrum onderbroken. In dit tussengebied wordt in een aantal van de 2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

23 van 46

karakteristieke Drutense panden ook op de

3.3

Sterktes en zwaktes

met de lokale bakker en slager als publieks-

begane grond gewoond. Ook is hier op de

•

trekkers. Vanuit hier brengen veel centrum-

hoek van de Raadhuisstraat met de

Sterktes centrum Druten

bezoekers ook een bezoek aan de omlig-

Hogestraat een nieuwbouwproject gereali-

Druten is een sfeervol dorp met een hechte

gende winkels. De wisselwerking tussen de

seerd, waarbij op de hoek een nieuwe

gemeenschap en betrokken, lokale ondernemers

aanwezige detailhandelsvestigingen werkt

geurenwinkel is gevestigd. Op diezelfde

en eigenzinnige ondernemingen. De vele karak-

op deze plek goed.

hoek aan de noordzijde van de Raadhuis­

teristieke panden geven het dorp zijn eigen

straat is een populaire ijssalon gevestigd.

smoel. Voortbordurend op en aanvullend aan

van de Hogestraat is gezellig gelegen naast

Kattenburg: helemaal in het noorden van

deze goede basis liggen er in het centrum van

de kerk, die een beeldbepalend element in

het centrum zijn er aan Kattenburg nog een

Druten diverse kansen en bestaande kwaliteiten

Druten is. Het breed uitlopende trottoir

paar detailhandelsvestigingen. In deze

om het centrum in de toekomst vitaal te houden

creëert ruimte, waardoor net als aan het

straat is de transformatie naar wonen al in

en nog aantrekkelijker te maken.

zuiden van de Hogestraat een pleinidee

gang gezet.

•

ontstaat.

•

De Hogestraat is recent succesvol heringe-

Het horecacluster aan de noordelijke kop

richt. Hierbij is meer groen toegevoegd, is de auto subtieler ingepast in het straatbeeld en

Verbeterpunten centrum Druten

is er een knus dorpsplein ontstaan (de

Er gaan veel zaken goed in het centrum van

‘Ramblas’). Dit nieuwe pleintje in het zuidelijk

Druten. Er vallen echter ook een aantal knel- en

deel van de Hogestraat zorgt voor een

verbeterpunten te benoemen:

prettige verblijfskwaliteit in het recreatieve

•

winkelgebied. Ook biedt het ruimte voor

potentiële trekkersfunctie voor het centrum.

kleinschalige evenementen, aanvullend op de

Doordat deze supermarkt echter aan de

grotere evenementen die plaatsvinden op de

overkant van de Raadhuisstraat ligt, is een

Markt. Het hernieuwde pleintje sluit goed aan

goede oversteekbaarheid en een zichtbare

bij het voorzieningenaanbod op die plek, dat

entree van de Hogestraat cruciaal voor het

bestaat uit veel modewinkels. Het meer

faciliteren van combinatiebezoek vanuit de

langdurige, recreatieve centrumbezoek wordt

supermarkt. De naastgelegen Zeeman zou

op deze plek van het centrum het beste

beter in de Hogestraat passen.

gefaciliteerd. Doelgericht bezochte winkels oostwand Marktplein Foto: John van Gelder

24 van 46

•

De supermarkt aan Heuvel vervult een

•

Het is welbekend dat het centrum van

Voorbij de Margrietstraat functioneert de

Druten te langgerekt is. Dit werd door veel

Hogestraat als een klassieke dorpsstraat,

ondernemers in de uitgezette enquête ook

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Sterktes en zwaktes centrum Druten

Geslaagde nieuwe ‘Ramblas’ in Hogestraat Foto: John van Gelder

Gezellige horeca aan kop Hogestraat Foto: John van Gelder 2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

25 van 46

genoemd. Van noord naar zuid is het via de

•

Doordat de horeca aan de Markt overwe-

Hogestraat zeker 10 minuten lopen. Bezoe­

gend pas ‘s avonds open gaat, versterken

kers van het centrum van Druten bezoeken

horeca en detailhandel elkaar op deze plek

daardoor veelal doelgericht slechts een deel

nauwelijks.

van het centrum. De kans dat bezoekers een

•

•

•

Aan Kattenburg zitten versnipperd nog

toevallige impulsaankoop doen, wordt hiermee

enkele commerciële functies, waardoor het

verkleind.

centrum nog verder wordt opgerekt. Voor de

Het langgerekte voorzieningenkoord ‘breekt’

overige voorzieningen in het centrum biedt

halverwege de Hogestraat. Door het ontbre-

de aanwezigheid van commerciële functies

ken van de functionele verbinding kunnen

op deze plek geen meerwaarde.

bezoekers het gevoel krijgen het centrum uit

Transformatie naar wonen is hier reeds

te lopen.

ingezet, wat een goede ontwikkeling is

De twee supermarkten in de Marktpassage

gezien de afnemende behoefte aan fysieke

zitten beide weggestopt in een nauwe, don-

winkels. Door hier winkelpanden te transfor-

kere doorgang. Hierdoor is de zichtrelatie met

meren kunnen winkelmeters in het hart van

de winkels aan de Markt zeer beperkt; het

het centrum gevuld blijven.

Overschot aan blauwe-zone-parkeren? Foto: DTNP

combinatiebezoek vanuit de supermarkten

•

naar deze winkels daarmee ook. De publieks-

Aandachtspunten

aantrekkende functie van de drie centrumsu-

Naast de hiervoor beschreven sterktes en

permarkten wordt dus niet optimaal benut.

zwaktes van het centrum van Druten vallen er

In tegenstelling tot de inrichting in de rest van

nog een paar overige punten te noemen die in de

het centrum oogt de publieke ruimte van de

toekomst aandacht behoeven:

Markt onaantrekkelijk. Het grote plein is

•

De Aldi in de Marktpassage is met circa 750

onoverzichtelijk en bovenal stenig. Het plein

m² wvo momenteel aan de krappe kant voor

wordt vrij gehouden voor de weekmarkt en

een moderne supermarkt. Vanwege de

andere grote evenementen, zoals de kermis.

sterke trekkersfunctie van deze supermarkt

Een meer creatieve invulling lijkt hier echter

voor het centrum is het van belang dat de

zeker mogelijk. De aan de Markt gelegen

toekomstbestendigheid wordt gewaarborgd.

kerktuin is momenteel niet toegankelijk. Dit is een gemiste kans voor het centrum.

26 van 46

•

Een goede oversteekbaarheid van de Raadhuisstraat ter hoogte van de Hogestraat

Onderbreking publieksfront halverwege Hogestraat Foto: DTNP

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

is van groot belang om bezoekers vanuit Heuvel het centrum in te lokken. De oversteekbaarheid is momenteel goed op orde, maar dit is een continu punt van aandacht. •

Er is in Druten voldoende parkeercapaciteit. Toch is op bijna alle parkeerterreinen een groot gedeelte blauwe zone. Hoewel dit op sommige locaties, zoals bij supermarkten, gewenst is voor de door­stroming lijkt het aandeel blauwe zone overdadig. Een nader parkeeronderzoek kan hier uitsluitsel over geven.

•

Uit de ondernemersenquête bleek dat 54% van de ondervraagde ondernemers 50 jaar of ouder is. Dit betekent dat de opvolging

Markt oogt stenig Foto: DTNP

Verspreide bewinkeling aan Kattenburg Foto: DTNP

Kerktuin ontoegankelijk Foto: DTNP

Ingang supermarkten verkeerd georiënteerd Foto: DTNP

van deze ondernemers de komende jaren een groeiend punt van aandacht zal zijn. •

De weekmarkt is van meerwaarde voor de aantrekkelijkheid van het centrum en voor de ondernemers in het centrum. Het is dus belangrijk om ervoor te zorgen dat de weekmarkt behouden wordt en dat groei/ uitbreiding wordt gefaciliteerd.

•

In geval van evenementen op de Markt, heeft het de voorkeur om de weekmarkt voor het gemeentehuis te plaatsen.

•

De organisatie omtrent de overige ambulante handel is goed op orde en kan op de huidige wijze worden voortgezet.

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

27 van 46

3.4 Visie Druten-Centrum

Profiel en acties per deelgebied centrum Druten

Op basis van de analyse en de beschreven kansen en knelpunten wordt in deze paragraaf het gewenste profiel per deelgebied uitgewerkt. Ook worden een aantal concrete kansen benoemd die helpen het centrum van Druten nog aantrekkelijker te maken. In de tekst wordt steeds met nummers, die op de kaart terug te zien zijn, naar deze kansen verwezen.

Een noordelijk en zuidelijk centrumgebied In het verleden werd in Druten ingezet op het verder versterken van de functionele verbinding tussen het noordelijke en het zuidelijke deel van het centrum. Deze ambitie past niet meer binnen de huidige tijd en wordt losgelaten. Er wordt geaccepteerd dat het centrumgebied uit twee losse delen bestaat. Wel zal ingezet blijven worden op een goede ruimtelijke verbinding en, indien de gelegenheid zich voordoet, op het creëren van (functionele) stepping stones. Het zuidelijk centrumdeel zal vooral gericht zijn op recreatief winkelen en dagelijkse aankopen bij lokale speciaalzaken. Het noordelijke centrumdeel profileert zich als plek voor doelgerichte aankopen (boodschappen), met een sterk bezoekgemak. Ook is dit dé plek voor een gezellig bezoek aan de horeca. In het

28 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

tussengebied is er ruimte voor meer cultureel-

Lokale speciaalzaken

maatschappelijke functies en wonen. Deze

Voorbij de Margrietstraat ontstaat een sterke

functies zullen een grotere rol spelen in het

mix van dagelijkse en niet-dagelijkse winkels.

toekomstige centrum van Druten.

Dit gedeelte wordt door Drutenaren frequent bezocht, vanwege de bakker en de slager die

Recreatief winkelen

een trekkersfunctie vervullen voor de omlig-

Het centrum van Druten begint bij de zuidelijke

gende winkels. Doel is deze functiemix ook in

toegang tot de Hogestraat, tegenover Heuvel.

de toekomst te behouden, zodat het food- en

De oversteekbaarheid van de Raadhuisstraat is

non-foodaanbod elkaar kunnen blijven verster-

op deze plek is momenteel goed, maar blijft een

ken. Dit is een van de zones in het centrum

continu aandachtspunt (1.). Een goede over-

waar het fietsparkeren verbeterd kan worden,

steekbaarheid draagt er toe bij dat de trekkracht

door het plaatsen van extra nietjes en door het

van Plus zoveel mogelijk voor de nabijgelegen

gebruik hiervan te stimuleren (3.). Dit kwam ook

winkels in de Hogestraat benut wordt. De entree

uit de ondernemersenquête naar voren als een

tot het centrum kan bij de toegang tot de

van de voornaamste verbeterpunten.

Creëer een ‘stepping stone’ in het tussengebied Foto: John van Gelder

Hogestraat extra benadrukt worden (2.). Rondom het heringerichte pleintje aan het

Ruimtelijke verbinding met ‘stepping stone’

zuiden van de Hogestraat kan het recreatief,

Voorbij de lokale speciaalzaken begint richting

modisch winkelen verder gestalte krijgen.

het noorden van de Hogestraat het historische

Dankzij de sterke profilering is het voor bezoe-

gedeelte van Druten, waar het publieksfront

kers direct duidelijk dat dit dé plek is in de

wordt onderbroken door woningen. Gezien de

gemeente om rustig te winkelen en te kunnen

trends in de detailhandel is het niet realistisch te

‘kijken en vergelijken’. Ook biedt het pleintje

verwachten dat dit ‘tussengebied’ weer kan

ruimte voor ontmoeting met dorpsgenoten en

worden ingevuld met winkels. De verbinding

voor kleinschalige evenementen, waar de

tussen het noorden en zuiden van de Hoge­

ondernemers weer van kunnen profiteren.

straat zal dan ook ruimtelijk gelegd moeten worden. Het vrije zicht op de Kerktoren nodigt de nieuwsgierige bezoeker alvast uit om verder te trekken, en ook de nieuwe bestrating draagt hieraan bij. Voor het verder versterken van de

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Transformeer Kattenburg verder naar wonen Foto: John van Gelder

29 van 46

ruimtelijke verbinding kan gedacht worden aan

aandeel blauwe zone hier en elders in het

het doortrekken van de plantenbakken of aan

centrum noodzakelijk is of kan worden afge-

van noord tot zuid doorlopende verlichtings-

bouwd (7.). Ook het onderscheid tussen welke

snoeren (4.). Daarnaast is het verbeteren van

delen wel of geen blauwe zone zijn, kan worden

de bewegwijzering, die vertelt wat er in het

verduidelijkt.

noordelijk en zuidelijk deel te beleven valt, van belang. De vindbaarheid van winkels en horeca

In de Marktpassage bevinden zich met de

kan ook versterkt worden door de digitale

Jumbo en Aldi twee publiekstrekkers voor het

schermen van de Ondernemersvereniging

noordelijk deel van het centrum. Zoals eerder

Druten (OVD) breder in te zetten en in aantal uit

aangestipt is de Aldi momenteel aan de kleine

te breiden (5.). Een andere manier om de

kant. Deze zou een beperkte uitbreiding kunnen

verbinding tussen noord en zuid te versterken is

krijgen om weer competitief te worden met

door het toevoegen van een ‘stepping stone’ in

supermarkten van een moderne omvang (8.).

de vorm van een culturele of maatschappelijke

De toegang tot beide supermarkten is helaas

functie (6.). De bibliotheek zou hiervoor een

echter weggestopt aan de binnenkant van de

geschikte functie zijn, met daarbij bijvoorbeeld

Marktpassage, waardoor er geen goede zicht-

een terras waar gasten, onder het genot van

relatie is met de winkels die gevestigd zijn aan

een bakje koffie, hun boek kunnen lezen.

de Markt. Het oriënteren van de ingang van de

Terugkerend mobiel groen in Druten Foto: Centrummanagement Druten

supermarkten aan de noordzijde van de pas-

Doelgerichte aankopen

sage zou dit sterk verbeteren (9.).

In het zuidelijk deel van de Hogestraat komen bezoekers voornamelijk voor het recreatief

De publieke ruimte van de Markt zelf kan op

winkelen en de lokale speciaalzaken. De

verscheidene manieren aantrekkelijker worden

Marktpassage en de oostwand van de Markt

ingericht. Er kan bijvoorbeeld (mobiel) groen

zijn juist meer gericht op de doelgerichte

worden toegevoegd, een ornament of kunst-

consument. Voor dit bezoekmotief is goede

werk worden geplaatst of worden gewerkt met

parkeergelegenheid een belangrijke randvoor-

waterpartijen (10). Ook kan, voor een vriendelij-

waarde. Dit is met de parkeerplaats aan de

kere aanblik, de stenen muur aan de noord­

Ooievaarstraat en op de Markt zelf al goed op

oostzijde worden beplant.

orde. Wel kan onderzocht worden of het grote

30 van 46

Bestendig het horecaplein (Referentiebeeld Botermarkt Kampen; bron: Kampen Tourist Info) 2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Ten slotte zou het een waardevolle toevoeging

(13.). Hier zijn zowel functioneel (toegankelijk

zijn voor het centrum de mooie kerktuin publiek

maken Kerktuin), esthetisch (aanlichten kerkto-

toegankelijk te maken (11.).

ren) als in samenwerking (met tegenover gelegen horeca-ondernemers) nog mogelijkhe-

Hapje eten

den.

Aan de zuidwand van de Markt zijn momenteel al een aantal restaurants te vinden. Dit gebied

Dit horecacluster vormt in de toekomst ook een

kan zich verder profileren als plek waar

duidelijk eind- of beginpunt van het centrum,

Drute­­naren samenkomen om een hapje te eten.

met een verwelkomende uitstraling. Ook hier

Het plein van de Markt biedt voldoende ruimte

kan de centrumentree worden geaccentueerd

voor het uitstallen van terrassen. Belangrijk

(2.).

verbeterpunt voor deze locatie is de wisselwerking tussen de restaurants en de omliggende

Dit betekent ook dat Kattenburg in de toekomst

winkels. Als de horeca bijvoorbeeld ook ‘s

niet meer tot het kernwinkelgebied wordt

middags al opengaat deze bedrijven en de

gerekend. Een transformatie naar wonen of

aanwezige winkels elkaar ondersteunen.

naar werkfuncties is hier het meest passend

Verhoog verblijfskwaliteit bij Kerk aan Marktplein Bron: OKRA Landschapsarchitecten (Hengelo)

(14.). Bestaande (detailhandels)rechten zullen

Sfeervol vertoeven

ook in de toekomst worden gerespecteerd,

Complementair aan de horeca aan de Markt

maar nieuwe vestigingen zijn ongewenst.

kan men voor een gezellige lunch, diner of borrel terecht aan de noordelijke kop van de

Digitalisering

Hogestraat. Hier bevinden zich momenteel al

Voor het realiseren van een toekomstbestendig

horecazaken die qua sfeer goed aansluiten bij

centrum is het belangrijk de kansen te pakken

de historische setting, en dit kan verder worden

die digitalisering biedt. Hierbij kan bijvoorbeeld

uitgebouwd (12.). Verschillende ondernemers

gedacht worden aan één collectief online

hebben de coronacrisis aangegrepen om hun

platform, waarop alle ondernemers uit het

zaak te verbouwen of op te knappen, wat

centrum van Druten te vinden zijn. Ook kan

aangeeft dat er voldoende vertrouwen is in de

bijvoorbeeld met behulp van digitale kassasyte-

toekomst. In dit deelgebied ligt er ook een kans

men uitgelezen worden in hoeverre evenemen-

om de Kerk meer bij het centrum te betrekken

ten bijdragen aan een hogere omzet bij onder-

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Toevoegen kunst of fontein op Markt Foto: John van Gelder

31 van 46

nemers. Daarnaast kan dankzij digitalisering

positieve energie merkbaar en het is zaak

efficiënter worden omgesprongen met bestaan-

deze dan ook te benutten.

de ruimte en middelen, zoals het plaatsen van

•

Invoeren van een structureel horeca-overleg.

sensoren in afvalbakken die aangeven wanneer

Hiermee kan de horeca zich beter collectief

deze geleegd moeten worden. Ten slotte past

positioneren, gezamenlijke promotie opzetten,

ook het breder inzetten van het digitale scherm

de onderlinge samenwerking aanhalen en de

van de OVD goed binnen dit thema. In overleg

samenwerking met de detailhandel verster-

tussen ondernemers, de centrummanager en

ken;

de gemeente kan besloten worden welke

•

De centrumondernemers en de bibliotheek

digitaliseringsprojecten als eerste worden

kunnen meer samenwerken op thema’s als de

opgepakt, mede afhankelijk van de beschikbare

kinderboekenweek en exposities, bijvoorbeeld

financiële middelen.

ook tijdens het Dickens Festijn; •

Er kan een werkorganisatie worden opgezet

Verbeteren samenwerking en verbinding

die zorg draagt voor de gezamenlijke promotie

Uit de ondernemersenquête bleek dat onderne-

van de gemeente Druten als geheel;

mers in Druten vooral samenwerken met

•

De samenwerking tussen de Veerdam en de

ondernemers uit hun eigen branche en binnen

centrumondernemers kan verder worden

de eigen gemeente (zie ook de bijlage). Er

versterkt, om zo de recreant meer te verleiden

liggen een aantal kansen de samenwerking en

het centrum te bezoeken. De bewegwijzering

verbinding tussen Drutense ondernemers

is hierbij een belangrijk verbeterpunt. Ook kan

verder te versterken:

gedacht worden aan het verspreiden van

•

Op regelmatige basis herhalen van het

flyers over het centrum op de camperplaatsen

overleg met de groep ‘smaakmakers’ die

bij de Veerdam of het plaatsen van een

aan dit rapport hebben meegewerkt, zodat

prikbord waar centrumondernemers zichzelf

de beschreven kansen voor het centrum

of evenementen onder de aandacht kunnen

zoveel mogelijk invulling krijgen, er terug-

brengen.

koppeling over de voortgang plaatsvindt en

•

Een nieuwe versie van het Drutense BooQI,

taken worden verdeeld. Tijdens de sessies

(toeristisch boekje op zakformaat) maken,

met de ‘smaakmakers’ was er een duidelijke

naar aanleiding van de nieuwe visies en het toeristische seizoen.

32 van 46

Realiseer één collectief online platform (Referentie Lange Hezelstraat Nijmegen)

Versterk samenwerking met de Veerdam Foto: John van Gelder 2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

Kansen voor het centrum

•

De verbinding tussen de Veerdam en het

Samenvattend kan worden gesteld dat er

centrum te versterken om zo de toeristisch-

diverse kansen liggen om het centrum van

recreatieve potentie van Druten nog beter te

Druten nog vitaler, aantrekkelijker en toekomst-

benutten;

bestendiger te maken door: •

• •

•

Het centrummanagement blijvend te finan-

De functionele verbinding los te laten maar

cieren zodat initiatieven makkelijker van de

de ruimtelijke verbinding te versterken

grond komen en betrokken partijen verbon-

tussen het noordelijke en het zuidelijke deel

den worden. Ook aan eigenaren van com-

van het centrum;

merciële panden in het centrum van Druten

In te zetten op het eigen profiel van de

kan een bijdrage worden gevraagd voor de

verschillende deelgebieden;

financiering hiervan;

De bibliotheek naar het centrum te verplaat-

•

De onderlinge samenwerking en verbinding

sen, het liefst als functionele stepping stone

te versterken op het vlak van detailhandel,

in het ‘tussengebied’ van de Hogestraat.

horeca, cultuur, evenementen, toerisme en

Ook op een andere plek in het centrum

promotie.

Druten-Centrum als ‘place to be’ Foto: John van Gelder

heeft de bibliotheek echter meerwaarde; •

De Kerk meer bij het centrum te betrekken;

•

Onderzoeken van de mogelijkheid om de entree van de supermarkten in de Markt­ passage aan de Markt zelf te situeren;

•

Het centrum attractiever te maken met meer groen en rustpunten, met name op de Markt;

•

Het aanlichten van historische of toonaangevende gebouwen in het centrum, zoals het gemeentehuis en de kerk.

•

Het centrum aantrekkelijker te maken als ‘place to be’ met een grotere rol voor recreatieve en maatschappelijke functies, cultuur en ambachten;

Betrek de Kerk meer bij het centrum. Foto: John van Gelder

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

33 van 46

Foto: John van Gelder

Bijlagen

Bijlage 1 Ondernemersenquête

“Waar is je onderneming gevestigd?”

Bedrijfsvorm

Branche

Eigendomssituatie pand

Gedurende het proces is de analyse van DTNP zoveel mogelijk aangevuld met informatie ‘uit het veld’. Naast de interactieve sessies met de klankbordgroep voor het centrum is onder alle ondernemers uit de gemeente een enquête gehouden. De resultaten van deze enquête worden hier gepresenteerd.

Respons en weergave resultaten In totaal is de enquête door 53 ondernemers uit de gemeente Druten ingevuld. Van hen zijn er 27 actief in het centrum van Druten. Bij de grafieken wordt steeds vermeld hoeveel respondenten op de betreffende vraag hebben gereageerd (N = ...). Ook wordt bij iedere grafiek de (letterlijk) gestelde vraag weergegeven.

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

35 van 46

“Welke beoordeling geef je het centrum van Druten op de volgende thema’s? (1 = zeer negatief, 10 = zeer positief) N = 30-32 (niet iedere respondent heeft ieder thema beoordeeld)

Leeftijd ondernemer

36 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

“Hoe beoordeel je de bereikbaarheid van het centrum van Druten op de volgende aspecten? (1 = zeer negatief, 10 = zeer positief) N = 25-32 (niet iedere respondent heeft ieder aspect beoordeeld)

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

37 van 46

“Hoe tevreden ben je over je eigen bedrijfslocatie (pand) op de volgende aspecten? (1 = zeer ontevreden, 10 = zeer tevreden) N = 27-28 (niet iedere respondent heeft ieder aspect beoordeeld)

38 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

“Zijn er parkeerplaatsen direct voor de deur van je onderneming?”

“Hoe belangrijk zijn deze direct voor de deur gelegen parkeerplaatsen voor jou?”

“Hoe was je omzet in 2019 (voor corona)?”

“Hoe is de omzet naar schatting veranderd in 2020 (tijdens de coronamaatregelen) ten opzichte van 2019 (voor de coronamaatregelen)”

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

“Denk je dat je omzet in 2022 weer op peil is (zelfde niveau als voor corona)?”

39 van 46

Kun je aangeven/een inschatting maken waar je omzet in 2019 (voor corona) vandaan kwam? Kun je aangeven/een inschatting maken waar je omzet in 2020 (tijdens de coronamaatregelen) vandaan kwam? N = 6-8

40 van 46

“Wat is het aandeel online bestedingen voor je onderneming in 2022 (na de coronacrisis)?”

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

“Wat is de laatste grote investering die je hebt gedaan in je onderneming?” N = 24

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

41 van 46

“Heb je de komende drie jaar plannen voor je onderneming?” N =24

42 van 46

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

“Samenwerking. Wat is voor jou van toepassing?” N = 22

2199.1120 Detailhandelsstructuurvisie en toekomstvisie Druten - 16 september 2021

43 van 46

Bijlage 2 Marktruimteberekening

Sindsdien heeft het online winkelen ook in

Koopkrachtbinding: de koopkrachtbinding staat

de dagelijkse sector een vlucht genomen,

voor de mate waarin de dagelijkse winkels er in

Om een goede inschatting te kunnen maken

vandaar dat voor 2025 het aandeel online

slagen de inwoners uit het verzorgingsgebied

van het toekomstig haalbare (dagelijkse)

op 7,5% wordt geschat. Gezien de onzeker-

aan zich te binden. In 2016 is het Koopstromen­

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=wdw&id=e0875e40-de84-40ab-a07e-28eae7cfcb04