Bijlage 1: Beleidsschouw 2023 (Antea)
Tekst van het document
Resultaten tweede beleidsschouw Druten & Wijchen 2023 Dashboard 1
Ontwikkeling totaalindruk 2017-2023
Introductie In Druten en Wijchen wordt er dagelijks gewerkt aan een schone, hele en veilige openbare ruimte. Beide gemeenten hebben de kwaliteitsniveaus voor het beheer en onderhoud vastgelegd in het beleidsplan IBOR. In Druten is ervoor gekozen om de hele openbare ruimte op een basiskwaliteit (B) te onderhouden. In Wijchen worden de winkelcentra en woongebieden overwegend op B-niveau beheerd. Voor de bedrijventerreinen, hoofdstructuren en buitengebieden & kerkdorpen geldt gemiddeld een C-niveau. Door jaarlijks te meten wordt er toezicht gehouden op het onderhoudsresultaat.
Methodiek De kwaliteit van onderhoud wordt twee keer per jaar gemonitord door het uitvoeren van een beleidsschouw. Inspecteurs van Antea Group hebben in mei en september/oktober van 2023 een schouwronde gelopen. In de eerste schouwronde is de verzorging van de openbare ruimte gemeten. In de tweede schouwronde is ook de technische staat van het groen, meubilair en kunstwerken & oevers in beeld gebracht. Op verzoek is de algemene indruk van verharding in de analyse meegenomen. Tijdens de schouwrondes zijn er 80 locaties bezocht. Hierbij is er telkens op 40 plekken in Druten en 40 plekken in Wijchen gemeten volgens de CROW Kwaliteitscatalogus Openbare Ruimte 2023. De schouwlocaties zijn zonder voorkennis representatief verspreid over de verschillende structuurelementen en kernen. De resultaten geven inzicht in de huidige kwaliteit van de verschillende onderdelen. Daarnaast leveren de schouwresultaten informatie op voor de bedrijfsvoering en uitvoering van het onderhoud.
10
A+
9 A
8 7 B
6 5 C
4 3
D
2 1 2017
2018 Groen
2019 Meubilair
2020
2021
Kunstwerken en Oevers
2022 Verzorging
2023 Verharding Verharding bevat kwaliteitsverloop over de jaren 2022 & 2023
Totaalindruk per hoofdgroep 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30%
Dashboards In de verschillende dashboards zijn de resultaten van de tweede schouwronde opgenomen. In dashboard 1 is een vergelijk gemaakt om de voortgang van het beleid over de afgelopen jaren te toetsen. Verder is de totaalindruk per hoofdgroep weergegeven. In dashboard 2 worden de totale resultaten nader uiteengezet. Per hoofdgroep is hierbij een verdiepingsslag in onderdelen opgenomen. In dashboard 3 en 4 zijn Druten en Wijchen onderling met elkaar vergeleken. De conclusies en aanbevelingen worden in dashboard 5 benoemd. Dashboard 6 geeft een overzicht van de gemiddelde score per locatie op kaart weer.
20% 10% 0% Groen
Meubilair
Kunstwerken & Oevers
Verzorging
Verharding
Zeer hoog (A+) Hoog (A) Basis (B) Laag (C) Zeer laag (D)
Resultaten tweede beleidsschouw Druten & Wijchen 2023 Dashboard 2 Score kwaliteit 2023
Resultaat kwaliteit 2023
Rapportcijfer over de kwaliteitsniveaus per onderdeel
De verdeling over de kwaliteitsniveaus per onderdeel 0%
40%
60%
80%
100%
Bomen Bosplantsoen Bermen / kruidenrijk gras Gazon Hagen Heesters Sierbeplanting Totaalindruk groen
GROEN
6,9
7,3
0%
20%
40%
60%
80%
100%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Straatmeubilair
Openbare verlichting Speeltoestellen Totaalindruk meubilair
7,6
Bruggen
Natuurlijke oevers Totaalindruk K&O
0%
20%
40%
60%
80%
100%
De gemiddelde kwaliteit voor verzorging ligt op een 7,8. Graffiti & beplakking, hondenpoep en zwerfvuil zijn de best scorende onderdelen. De afvalbakken behalen gemiddeld een Basisniveau (B). Op circa 10% van de locaties staan één of meerdere afvalbakken scheef of zijn de afvalbakken sterk bevuild door natuurlijke aanslag. Het onkruid voldoet niet aan de 90%-norm van het CROW die voorschrijft dat het gemeten niveau op (of boven) het ambitieniveau moet liggen. Op sommige plekken groeien bepaalde wortelonkruiden die moeilijk zijn uit te roeien.
VERZORGING
Afvalbakken Graffiti en beplakking Hondenpoep Onkruid in groen Onkruid op verharding Zwerfvuil in groen Zwerfvuil op verharding Totaalindruk verzorging
VERHARDING
0% 6,8
Rijbanen en parkeren Fietspaden Middenbermen en verkeersgeleiders Voetpaden Totaalindruk verharding
De gemiddelde kwaliteit voor meubilair behaalt als cijfer een 7,3. Dit is een stuk hoger dan de totaalindruk, die is beoordeeld met een 6,4. Op de meetlatten zoals beplakking en graffiti, kleurechtheid en volledigheid wordt goed gescoord. Dit zorgt voor een hoger gemiddelde. De meetlatten scheefstand en bevuiling hebben een negatief effect op het beeld en dat vertaalt zich door in het behaalde cijfer voor de totaalindruk. Wat opvalt is dat de kwaliteit van het meubilair buiten de bebouwde kom in mindere staat verkeert dan binnen de bebouwde kom.
De gemiddelde kwaliteit voor kunstwerken en oevers scoort een Hoog (A) niveau. Er is weinig zichtbare schade aan brugdekken-, liggers en leuningen. De slootkanten bevatten minder afkalving dan vorig jaar en zijn op sommige plekken zelfs versterkt. Alleen op één locatie in Wijchen is ernstige afkalving. Op deze plek dient er grond te worden bijgestort.
Beschoeide oevers
7,8
Het rapportcijfer komt tot stand door alle waarderingen per onderdeel te middelen. De lage scores worden gecompenseerd door de hoge scores. Het openbaar groen is gemiddeld beoordeeld met een 6,9. De meeste bomen verkeren in een goede conditie en worden op de juiste manier onderhouden. Bij bosplantsoen, hagen en sierbeplanting komt het aandeel A+ en A- kwaliteit op circa 60% uit. De C- en D scores komen het vaakst voor bij gazon, bermen/kruidenrijk gras en hagen. Het bijmaaien rondom bomen en obstakels wordt overgeslagen en het gras op groenstroken staat soms heel hoog. Niet alle hagen zijn strak geschoren.
Parkmeubilair
KUNSTWERKEN & OEVERS
MEUBILAIR
20%
Toelichting
20%
40%
60%
80%
100%
Bij het meten van de verharding is puur gekeken naar de algemene indruk. De verharding in Druten en Wijchen scoort als gemiddeld cijfer een 6,8. De middenbermen & verkeersgeleiders zijn in (zeer) goede staat, dus zonder beschadigingen. Ook op de rijbanen, parkeervakken, fietspaden Zeer hoog (A+) en voetpaden is weinig aan te merken. Incidenten zijn er nauwelijks. Hoog (A) Basis (B) Laag (C) Zeer laag (D)
Resultaten tweede beleidsschouw Druten & Wijchen 2023 Dashboard 3 Score Druten 2023
Score Wijchen 2023
De verdeling over de kwaliteitsniveaus per onderdeel
De verdeling over de kwaliteitsniveaus per onderdeel
GROEN
0% Bomen Bosplantsoen Bermen / kruidenrijk gras Gazon Hagen Heesters Sierbeplanting Totaalindruk groen
MEUBILAIR KUNSTWERKEN & OEVERS
60%
80%
100%
20%
40%
60%
0%
80%
Parkmeubilair
Parkmeubilair
7,5
Speeltoestellen Totaalindruk meubilair
Totaalindruk meubilair
0%
20%
40%
60%
80%
60%
80%
100%
40%
60%
20%
40%
60%
80%
100%
80%
100%
80%
100%
Bruggen
Beschoeide oevers
Beschoeide oevers
7,9
Natuurlijke oevers
7,1
Natuurlijke oevers
Totaalindruk K&O
Totaalindruk K&O
20%
40%
60%
80%
100%
0%
Afvalbakken
Afvalbakken
Graffiti en beplakking
Graffiti en beplakking
Hondenpoep
20%
40%
60%
7,8
Onkruid op verharding
Onkruid op verharding
Zwerfvuil in groen
Zwerfvuil in groen
Zwerfvuil op verharding
Zwerfvuil op verharding
Totaalindruk verzorging
Totaalindruk verzorging
0%
20%
40%
60%
80%
100%
0%
Rijbanen en parkeren
Rijbanen en parkeren
Fietspaden
Fietspaden
7,1
7,8
Onkruid in groen
Verkeersgeleiders
Voetpaden
Voetpaden
Totaalindruk verharding
Totaalindruk verharding
20%
40%
60%
6,7
Met als gemiddeld cijfer een 7,5 ligt de kwaliteit van het meubilair in Druten op een Hoog (A) niveau. Van alle onderdelen behaalt het parkmeubilair met een 8,0 de hoogste score. Enkele speeltoestellen vertonen mankementen. In Wijchen ligt de kwaliteit met een 7,2 op de bovengrens van een Basisniveau (B). De openbare verlichting valt in positieve zin op. Kapot of vuil straatmeubilair komt verhoudingsgewijs vaker voor.
De kunstwerken en oevers scoren in Druten (7,9) hoger dan Wijchen (7,1). Alle onderdelen in Druten verkeren in een betere staat van onderhoud. De beschoeide oevers op A-kwaliteit in Wijchen zijn vertekend, doordat er buiten slechts op één locatie beschoeiing is waargenomen. De Cscore op het onderdeel natuurlijke oevers heeft impact en haalt het totale rapportcijfer naar beneden.
De verzorging van de openbare ruimte behaalt in beide kernen een Hoog (A) niveau. Het gemiddeld rapportcijfer is met een 7,8 identiek. De onderdelen graffiti & beplakking, hondenpoep en zwerfvuil beïnvloeden het resultaat in positieve zin. In Druten steekt de kwaliteit van onkruidbestrijding negatief af ten opzichte van Wijchen. In Druten is redelijk veel tot veel onkruidgroei in plantvakken en op verhardingen te zien. Op circa 20% van de locaties is een C- of D score gemeten. In Wijchen scoort de verzorgende staat van afvalbakken lager.
Hondenpoep
Onkruid in groen
De resultaten die op dashboard 2 zijn weergegeven laten de gemiddelde kwaliteit zien. Hiernaast zijn de resultaten voor alle onderdelen opgesplitst per kern. Hiermee kunnen Druten en Wijchen met elkaar worden vergeleken. De huidige kwaliteit van het openbaar groen ligt zowel in Druten als in Wijchen op een Basisniveau (B). Wat opvalt is dat er in Wijchen op bepaalde onderdelen tweemaal zoveel C- en D scores zijn gemeten, waaronder bij grasvelden, bermen, hagen en heesters.
7,2
0%
100%
Bruggen
Verkeersgeleiders
20%
Openbare verlichting Speeltoestellen
40%
6,6
0%
100% Straatmeubilair
Openbare verlichting
20%
Bomen Bosplantsoen Bermen / kruidenrijk gras Gazon Hagen Heesters Sierbeplanting Totaalindruk groen
Straatmeubilair
0%
VERZORGING
40%
7,2
0%
VERHARDING
20%
Toelichting
80%
100%
De meeste verhardingstypen behalen minimaal een B-kwaliteit. Als rapportcijfer wordt gemiddeld een 7,1 in Druten en een 6,7 in Wijchen gemeten. De technische staat van de fietspaden en middenbermen & verkeersgeleiders is goed. Bij enkele asfalt wegen en op paden is lichte scheurvorming en rafeling te zien.
Zeer hoog (A+) Hoog (A) Basis (B) Laag (C) Zeer laag (D)
Resultaten tweede beleidsschouw Druten & Wijchen 2023 Score Wijchen 2023 De vergelijking van behaalde kwaliteitsniveaus voor verzorging
7,8
Ronde 2
6,6
Ronde 1
6,1
Ronde 2
6,4
Ronde 1
5,9
Ronde 2
8,3
Ronde 1
7,5
Ronde 2
8,4
Ronde 1
7,0
Ronde 2
7,3
Ronde 1
6,3
Zwerfvuil in groen
Onkruid op verharding
Onkruid in groen
Ronde 1
0%
20%
40%
Graffiti en beplakking
9,4
60%
80%
100%
6.8
Ronde 1
8,4
Hondenpoep
Ronde 2
Ronde 1
9,0
Ronde 2
9,2
Ronde 1
8,0
Ronde 2
7,1
Ronde 1
6.7
Ronde 2
7,2
Ronde 1
6.3
Ronde 2
8,0
Ronde 1
7,4
Ronde 2
8,4
Ronde 1
7,4
Ronde 2
7,1
Ronde 1
6.4
Onkruid in groen
8,0
6.4
Ronde 2
Onkruid op verharding
Ronde 1
Zwerfvuil op verharding
9,1
Totaalindruk verzorging
Ronde 2
Zwerfvuil in groen
7,3
Ronde 2
Zwerfvuil op verharding
Ronde 1
Toelichting
Totaalindruk verzorging
7,1
Graffiti en beplakking
Ronde 2
Afvalbakken
Score Druten 2023 De vergelijking van behaalde kwaliteitsniveaus voor verzorging
Hondenpoep
Afvalbakken
Dashboard 4
0%
20%
40%
In dit dashboard zijn de resultaten van de eerste en tweede schouwronde voor verzorging vergeleken. Hiermee wordt inzicht verkregen in de verschillen tussen beide kernen en de meetperiodes voorjaar en najaar. Druten scoort in ronde 2 gemiddeld één punt hoger dan in ronde 1. Het cijfer 7,3 ligt op de bovengrens van een Basisniveau (B). De kwaliteitscijfers voor hondenpoep en zwerfvuil op verharding stijgen het hardst (met 1,6 en 1,4 punt). Ook de behaalde kwaliteit met betrekking tot onkruid bevat een positieve trend. Wat wel opvalt is dat er in ronde 2 bij onkruid op verharding meer C- en D scores zijn gemeten dan in ronde 1. Alleen de onderhoudskwaliteit van afvalbakken daalt een klein beetje. In Wijchen is de gemiddelde kwaliteit voor verzorging gestegen van 6,4 naar een 7.1. Alle onderdelen behalen een Basis (B) of Hoog (A) kwaliteitsniveau. Op onkruidbeheer onderscheidt Wijchen zich van Druten. De kwaliteit van alle andere onderdelen ontloopt elkaar niet heel veel. In Wijchen zijn hondenpoep en graffiti & beplakking de best scorende onderdelen. Ook in Wijchen loopt de kwaliteit van afvalbakken iets terug.
Zeer hoog (A+) Hoog (A) 60%
80%
100%
Basis (B) Laag (C) Zeer laag (D)
Resultaten tweede beleidsschouw Druten & Wijchen 2023 Dashboard 5 Uitkomsten
Beeldmateriaal
Wat zijn de belangrijkste bevindingen?
Wat zijn aandachtspunten?
Conclusies • • •
• • • •
•
Vier van de vijf hoofdgroepen behalen gemiddeld een B-kwaliteit. De kunstwerken & oevers scoren met een 7,6 een Hoog (A) niveau. De rapportcijfers variëren van een 6,4 tot een 7,6. Uit de schouwresultaten van de afgelopen jaren blijkt dat de onderhoudskwaliteit geleidelijk omhoog is gegaan. Alleen het straatmeubilair gaat dit jaar in kwaliteitscijfer omlaag. Langs wegen buiten de bebouwde kom worden door passeerbewegingen bermen kapot gereden. De gaten die hierdoor zijn ontstaan kunnen voor gevaarlijke situaties zorgen (met name als het een periode lang regent). Sommige grasvelden in wijken en parken worden nu als gazon gemaaid, maar hebben te hoog gras voor gazon. Overweeg met het oog op de biodiversiteit om bepaalde grasvelden ecologisch te gaan maaien. De grashoogte is dan minder van belang. In de plantsoenvakken zijn plekken aan te wijzen waar beplanting het niet goed doet door droogte, schaduw of verdichte lagen/het dichtslaan van de grond. Ook bepaalde haagsoorten groeien snel en zijn niet overal strak geschoren. Voor het meubilair is op korte termijn veel winst te behalen door de dragers, paaltjes en speeltoestellen een schoonmaak-, reparatie- en/of verfbeurt te geven. Op verschillende plekken zijn objecten bevuild en begint het schilderwerk te bladderen. De verzorging van de openbare ruimte valt in positieve zin op.
Onkruidbestrijding blijft echter een belangrijk aandachtspunt. Vooral in de heestervakken en op moeilijk bereikbare plekken op verharding, zoals onder bankjes, rond paaltjes, in goten- en randstroken en smalle achterpaden is er niveauverschil. De verhardingen vertonen weinig gebreken. Wel wordt er vaak gekozen voor ‘oplapwerk’ in plaats van nieuwe wegen aan te leggen of ze degelijk te herstellen.
Rondom bomen (nog) niet bijgemaaid
Kale plekken in beplanting
Lange uitlopers aan de bovenkant van de haag
Kapotte ballenvanger achter het doel
Afbladderende verf betonnen paaltje/schrikblok
Onkruidgroei op halfverharding
Aanbevelingen voor komend jaar • •
• • • • •
•
Koppel de beheer- en onderhoudsopgave aan de bredere doelstellingen van de kernen. Richt de onderhouds- en herstelwerkzaamheden daarbij nog meer op thema’s zoals klimaat, biodiversiteit en duurzaamheid. Bovengenoemd punt betekent wel dat de huidige manier van meten onder de loep moet worden genomen. Meetlatten zoals grashoogte en bladafval zijn dan minder van belang omdat deze op relevante thema’s bijdragen. Goed om te weten is dat er op dit moment aan een Bio-CROW wordt gewerkt. Ook heeft Antea Group op bepaalde thema’s eigen meetlatten ontwikkeld. Maak gebruik van de conclusies en aanbevelingen die uit de schouw naar voren komen en pak daarbij de meest urgente zaken als eerste op. Kijk kritisch naar de gekozen ambitieniveaus. Als zoals nu de technische staat van verharding op een C-niveau onderhouden wordt, is het moeilijker om onkruid op een B-niveau bij te houden. Dit alles hangt met elkaar samen. Zorg voor een goede afstemming tussen ontwerp, inrichting en beheer. Bijvoorbeeld met betrekking tot de aanplant van klimaatbestendige soorten, onderhoudsvriendelijke beplanting en het toepassen van minder obstakels. Organiseer periodiek een training voor wijkbeheerders en aannemers om de kennis over het kwaliteitsgericht werken op peil te houden en waar nodig aan te scherpen (mede vanwege personeelsverloop).
Blijf schouwen om te toetsen of voldaan wordt aan de afgesproken kwaliteit, maar kijk niet enkel naar gegevens uit de monitoring. Verrijk deze ook met bestekschouwen, meldingen vanuit het meldsysteem en tevredenheidsonderzoeken voor inwoners. Informeer bestuur en inwoners minimaal eenmaal per jaar over de conclusies (via de prestatie-indicator in de programmabegroting en/of beeldpresentatie ).
Resultaten tweede beleidsschouw Druten & Wijchen 2023 Dashboard 6
Totaalindruk Groen
Totaalindruk Meubilair
Totaalindruk Verzorging
Totaalindruk Verharding
Totaalindruk Kunstwerken & Oevers
Zeer hoog (A+) Hoog (A) Basis (B) Laag (C) Zeer laag (D)