CConstaterende datdruten
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1: Beleidsplan Geldzorgen, armoede en schulden - beleidsplan

Rondetafelgesprek raad Druten 6 april 2023, gemeente drutenBij agendapunt: Beleidsplan Geldzorgen, armoede en schulden12.595 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

VISH zorgt voor snelle schuldrust bij mensen met schulden. Ook voorkomt het onnodig oplopende deurwaarderskosten. Halvering aflossingstermijn De ontwikkelingen rond schuldhulpverlening volgen elkaar snel op. De Tweede Kamer heeft op 24 januari 2023 het wetsvoorstel tot wijziging van de Wet schuldsanering natuurlijke personen (Wsnp) aangenomen, met daarin de verkorting van de aflossingstermijn van 36 maanden naar 18 maanden in de wettelijke schuldsanering. In navolging hiervan zullen ook de minnelijke schuldregelingen verkort gaan worden in lijn met de duur van de wettelijke trajecten. Als de Eerste Kamer instemt met het wetsvoorstel zal de wijziging waarschijnlijk op 1 januari 2024 ingaan. De voorgenomen halvering van de doorlooptijd van schuldregelingen moet sneller leiden tot perspectief voor inwoners met schulden. De wijziging heeft gevolgen voor onze lokale uitvoering van de schuldhulpverlening. Zeker als er overgangsrecht komt voor lopende of nog af te sluiten schuldregelingen tot januari 2024. Ook vraagt het extra aandacht voor begeleiding en nazorg tijdens en na de schuldregeling om uitval tijdens een schuldhulpverleningstraject te voorkomen en terugval tegen te gaan. Onze schuldhulpverleners zorgen zelf voor de stabilisatiefase en kunnen gedurende de (verkorte) schuldregeling inwoners blijven begeleiden en nazorg bieden.

Ook gaan we onderzoeken in hoeverre budgetcoaches, budgetcursussen en budgetbeheer kunnen bijdragen aan het vergroten van de financiële zelfredzaamheid. Zoals de minister aangeeft in haar kamerbrief17, levert een verkorting van een schuldregeling alleen wat op als het lukt om terugkeer in de problematische schulden in de toekomst te voorkomen. De verwachte toename van aanvragen voor een schuldregeling zal formatieve gevolgen hebben. Het Rijk stelt structureel vanaf 2023 extra middelen beschikbaar (40 miljoen) om de extra toestroom op te vangen.

17

https://www.rijksoverheid.nl/binaries/rijksoverheid/documenten/kamerstukken/2023/02/03/stand-vanzaken-implementatieplan-aanpak-geldzorgen-armoede-en-schulden/stand-van-zaken-implementatieplanaanpak-geldzorgen-armoede-en-schulden.pdf

22

6. Harmonisatie in beide gemeenten

Vanaf de ambtelijke fusie in 2018 is er de bestuurlijke wens om beleid en dienstverlening te harmoniseren. Deze wens speelt ook op het terrein van armoede en schuldhulpverlening, waarbij een belangrijk doel is om de ambtelijke organisatie zo effectief en efficiënt mogelijk in te zetten. Harmoniseren heeft consequenties voor; 1. Beleid en regelgeving: zoveel mogelijk dezelfde verstrekkingen aan dezelfde doelgroep onder gelijke voorwaarden in beide gemeenten. 2. Onderhoud, ondersteuning en ontwikkeling van deze regelgeving door middel van beleidscapaciteit. 3. Organisatorische inbedden van dienstverlening: zoveel mogelijk gelijke inzet van formatie (omvang, schalen, concrete functie-inhoud), wijze van aansturen en verbinding met betrokken consulenten. Ambtelijk uitgangspunt is om bestaand beleid te harmoniseren naar de voorwaarden van de gemeente met de ruimste regeling. Een ruimere regeling houdt in dat meer inwoners ervoor in aanmerking kunnen komen. Daardoor heeft harmonisatie op de hierboven genoemde onderdelen voor beide gemeenten meerjarige financiële en formatieve consequenties. Als gemeente Wijchen en Druten streven we dezelfde doelen na en bedienen we dezelfde doelgroepen. Schuldhulpverlening is in de afgelopen jaren reeds verregaand geharmoniseerd in beide gemeenten.

In de afgelopen jaren zijn bijvoorbeeld stappen gezet waarmee het beleid voor schuldhulpverlening en Vroegsignalering praktisch geheel is geharmoniseerd. De focus daar ligt nu op de organisatorische inbedding. Qua armoedebeleid zijn de regelingen voor de zorgverzekering, chronisch zieken en de studietoeslag geharmoniseerd op beleidsniveau; de organisatorische inbedding van deze regelingen verschilt per gemeente. Dit geldt eveneens voor de meer recente initiatieven in het kader van energie-armoede (energietoeslag en ‘energiefixers’). Bij nieuw beleid streven we naar beleidsharmonisatie. We zien beleidsharmonisatie niet als doel op zich, maar het signaal hiertoe vanuit onze consulenten en maatschappelijke partners wordt steeds luider. Daarnaast draagt harmonisatie bij aan een effectievere en efficiëntere inzet van het ambtelijk apparaat. Met voorstellen in dit beleidsplan brengen we de harmonisatie dichterbij. Het harmoniseren van beleid heeft wel tijd nodig. We werken hier gefaseerd naartoe. Daarbij geven we prioriteit aan de harmonisatie van regelingen (‘wat bieden we’), zodat de beschikbare ondersteuning voor inwoners van Druten en Wijchen zoveel mogelijk gelijk wordt. Met oog op harmonisatie nemen wij bijvoorbeeld voor de witgoedregeling een voorbeeld aan de witgoedregeling van de gemeente Wijchen.

In de beleidsplannen voor Wijchen en Druten staan voorstellen om de individuele inkomenstoeslag en de regeling huishoudelijke apparaten te harmoniseren. Op de regelingen voor maatschappelijke participatie van kinderen en volwassenen spelen verschillende lokale wensen. Hierdoor is er op dit moment geen harmonisatie mogelijk op de uitvoering en de beschikbare ondersteuning voor de maatschappelijke participatie van kinderen en volwassenen. In Wijchen is voorgesteld de geldterugregeling voor volwassenen op te hogen, in Druten wordt voorgesteld een tweejarige pilot te starten met het Volwassenenfonds Sport en Cultuur. De resultaten van deze pilot worden met elkaar gedeeld en afhankelijk daarvan wordt de maatschappelijke participatie van volwassen, indien haalbaar en wenselijk, in de toekomst op geharmoniseerde wijze vormgegeven. 23

De voor- en nadelen van de uitvoering van het armoede- en schuldhulpverleningsbeleid in beide gemeenten brengen we begin 2025 in kaart. Daar nemen we ook de organisatie en inrichting van de dienstverlening naar onze inwoners in mee. De conclusies daarvan leggen we in het derde kwartaal 2025 aan de gemeenteraad voor.

24

7. Financiële paragraaf 7.1 Schuldhulpverlening en preventie De financiële consequenties voor de beschreven initiatieven binnen schuldhulpverlening en preventie kunnen worden gedekt uit de lopende begroting. Hieronder staat het meerjarige bestedingsplan en een overzicht van de beschikbare budgetten op basis van de begroting. De verwachting is dat het meerjarige tekort gedekt kan worden uit de extra middelen die nog beschikbaar komen vanuit het Rijk in de komende meicurculaire 2023.

Tabel 4: Bestedingsplan Schuldhulpverlening en preventie Basisbudget ( inzet Plangroep) Subsidie Sterker Zakgeldproject Schuldhulpmaatje Stichting vrienden van Fibon Voorlichting kalender Preventiemedewerker Schuldhulpverlening Uitvoerend team Vroegsignalering (MeerVoormekaar) RIS Inforing (software) Totaal Beschikbaar budget 2023 t/m 2026 **Extra budget Schuldhulpverlening dec middelen 2022 (meicurculaire 2023)

2023 €50.435 €19.802 € 1.000 € 5.000 € 1.000 € 5.000 € 18.777

2024 € 52.191 €19.802 € 1.000 € 5.000 € 1.000 € 5.000 € 19.171

2025 €53.991 €19.802 € 1.000 € 5.000 € 1.000 € 5.000 €19.632

2026 €55.614 €19.802 € 1.000 € 5.000 € 1.000 € 5.000 €20.103

€ 10.519

€ 10.000

€10.000

€10.000

€ 4.380 €115.913

€ 4.380 €117.544

€ 4.380 €119.805

€ 4.380 €121.899

€107.524

€110.137

€112.871

€115.393

€12.500

PM

PM

PM

7.2 Armoedebeleid Bestaand beleid De gemeenteraad heeft een structureel budget beschikbaar gesteld voor armoedebestrijding. In 2022 was voor armoedebestrijding € 309.440 begroot. Dit bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd. Voor 2023 is naast het structurele bedrag incidenteel € 112.500 beschikbaar voor armoedebeleid. Dit incidentele bedrag bestaat deels uit de €100.000 die via amendement beschikbaar is gesteld voor het armoedebeleid en deels uit een overheveling vanuit de Decembercirculaire 2022.18. De financiële middelen voor armoedebeleid worden ingezet voor de verschillende inkomensondersteunende regelingen van de gemeente in het kader van haar ondersteuning aan inwoners met een laag inkomen. De kosten voor de (directe) financiële ondersteuning die wij bieden aan huishoudens met een laag inkomen worden jaarlijks bij de begroting geschat op basis van landelijke cijfers over groei of afname van de doelgroep. De uitgaven voor de collectieve zorgverzekering, de energietoeslag en de kwijtschelding gemeentelijke belastingen worden apart begroot (zie ook bijlage c). Via subsidie ondersteunt de gemeente daarnaast Stichting Leergeld, die het kindpakket uitvoert19 en de Voedselbank20. We zien een stijgende lijn in de uitgaven aan inkomensondersteunende regelingen. Ook zien we dat we in 18 Voor het eerste onderdeel bestaat geen verplichting om het hele bedrag uit te geven in

2023 en eventueel kan hier in 2024 ook nog een beroep op gedaan worden. 19 Tussen 2023 en 2026 bedraagt deze subsidie €60.000-€65.000, afhankelijk van de afspraken en activiteiten in dat jaar. 20 Voor subsidie aan de Voedselbank is €5.000 per jaar begroot. 25

verhouding steeds meer inwoners zonder bijstandsuitkering, maar met een laag inkomen, bereiken. In 2022 zijn de uitgaven voor het armoedebeleid bijna € 45.000 hoger dan begroot. Gezien de stijgende lijn in bereik en uitgaven is het aannemelijk dat deze vraag structureel is en dat het huidige begrote meerjarenbudget opgehoogd moet worden. We schatten de extra uitgaven aan inkomensondersteunende regelingen op € 50.000 per jaar. In hoofdstuk 2.2. ‘ondersteuning aan chronisch zieken’ is toegelicht dat de uitgaven voor de compensatieregeling vanwege een beleidswijziging sterk gedaald zijn. De onderbenutting van het budget op deze compensatieregeling zetten we daarom structureel in om de extra uitgaven aan inkomensondersteunende regelingen op te vangen. Tabel 5: Begrote uitgaven armoedebeleid (bestaand beleid) 2023 Inkomensondersteuning/Regelingen €426,613 Collectieve ziektekostenverzekering €137,425 Kwijtschelding gemeentelijke belastingen €60,979 Totaal € 625.017

2024 €321,966 €119,190

2025 €330,015 €122,170

2026 €337,275 €124,858

€62,503 € 503.659

€64,066 € 516.251

€65,475 € 527.608

De specifieke kosten die extra voortvloeien uit de beschreven initiatieven en doelen uit de beleidsplan worden in onderstaande tabel geschat.

26

Tabel 6: Overzicht structurele budgetvraag Verstrekkingen 2023 Leveren maatwerk P.M. energiearmoede

2024

2025

2026

-

-

-

Regeling huishoudelijke apparaten (Pilot) Volwassenenfonds (2 jaar)* Platform armoede realiseren Ophogen budget bestaand beleid Verhogen bereik verstrekkingen

€ 10.350

€ 10.350

€ 10.350

€ 10.350

€ 15.000

€ 15.000

P.M.

P.M

€5.000

€5.000

€5.000

-

€50.000

€50.000

€50.000

€50.000

-

€44.383

€44.383

€44.383

Subtotaal Verstrekkingen Beschikbare dekking

€ 80.350

€ 124.733

€ 109.733

€ 104.733

Amendement armoedebeleid Middelen dec.circ. 2022 Onderbenutting budget compensatieregeling Dekking pilot Volwassenenfonds vanuit lokaal sportakkoord Totaal beschikbaar

€ 100.000 €50.000

€50.000

€50.000

€ 170.000

€50.000

€50.000

€50.000

P.M.

-

-

-

€2.000

€3.000

€3.000

€3.000

€1.000

€1.000

P.M.

P.M.

€2.000

€4.000

€4.000

€4.000

€3.000

€5.000

€5.000

€5.000

€18.000

€35.000

€35.000

€35.000

Formatie Leveren maatwerk energiearmoede Aanvragen huishoudelijke apparaten Aanvragen volwassenenfonds Verwerken extra aanvragen verhoogd bereik Ondersteuning beleidsteam Werk en Inkomen Beleidscapaciteit armoedebeleid Subtotaal formatie Saldo beschikbaar (+ /tekort -) Te verwerken in Perspectiefnota

€ 12.500 €50.000 € 7.500

€26.000* + € 63.650

€48.000 -€ 122.733

€47.000 -€ 106.733

€47.000 -€ 101.733

* Gezien de startdatum van 1 juli 2023 worden deze kosten voor 2023 geschat op €8.000,De beschikbare middelen voor 2023 zijn vooralsnog voldoende. De extra benodigde structurele meerjarige middelen voor 2024 ad €122.733,-, 2025 ad €106.733,- en 2026 ad €101.733.verwerken we in de komende Perspectiefnota 2023. 27

Leveren maatwerk energiearmoede De mogelijke kosten in 2023 voor ‘Leveren maatwerk energie-armoede’ (in de tabel aangemerkt als PM*) willen wij dekken uit de gemaakte reservering van €100.000,- in de lopende begroting voor 2023. De overige kosten zullen indien noodzakelijk worden opgevoerd in de Perspectiefnota 2023. Regeling huishoudelijke apparaten We schatten de kosten van de regeling huishoudelijke apparaten op € 10.350 per jaar. Voor deze schatting maken we onder andere gebruik van het bereik van deze regeling in gemeente Wijchen. Pilot Volwassenenfonds Sport en Cultuur De kosten voor de tweejarige pilot met het Volwassenenfonds Sport en Cultuur schatten we op € 30.000 (€15.000 per jaar). Voor deze schatting maken we onder andere gebruik van het bereik van deze regeling in gemeenten van dezelfde grootte. Een gedeelte van de kosten van de pilot wordt in 2023 gedekt uit het Lokaal Sportakkoord (€7.500). De afhandeling van de aanvragen Volwassenfonds ligt bij het Volwassenenfonds zelf, waardoor de gevolgen voor formatie van deze pilot beperkt zijn. Platform armoede realiseren We schatten de kosten om een platform armoede in te richten, waarin we samenwerken met maatschappelijke partners met als doel het bereik naar inwoners te vergroten, op €5.000 per jaar voor de jaren 2023, 2024 en 2025.

Voor het leveren van maatwerk energiearmoede, de regeling huishoudelijke apparaten, de pilot Volwassenenfonds en het platform armoede gaat het om nieuw beleid waarvan de kosten vooraf niet precies in te schatten zijn. Verhogen bereik verstrekkingen De wens vanuit het armoedebeleid is om het bereik van de regelingen te vergroten, waardoor we meer huishoudens met een laag inkomen kunnen ondersteunen. We schatten de extra uitgaven aan het verhogen van het bereik van inkomensondersteunende regelingen op € 44.383 per jaar. Formatie In Druten is het aantal aanvragen voor inkomensondersteuning sterk gestegen in de afgelopen jaren (2020: 666 aanvragen, 2021: 852 aanvragen, 2022: 1052 aanvragen, exclusief energietoeslag). In de formatiebehoefte moet ook worden meegewogen dat het afwijzen van aanvragen ook formatie kost, maar niet terug te zien is in de uitgaven voor regelingen. De acties in dit beleidsplan zijn ook bedoeld om het bereik van onze regelingen te vergroten. Beide ontwikkelingen (stijging van het aantal aanvragen en wens om bereik van regelingen te vergroten) vragen om meer structurele formatie op zowel beleids- als uitvoeringsniveau. Daarnaast stellen we nieuw beleid voor met bijbehorende formatieve consequenties. De invulling van het armoede- en schuldhulpverleningsbeleid voor Druten maakt het tekort aan beleidscapaciteit binnen het team Werk en Inkomen zichtbaar.

Naast de inzet die het team afgelopen drie jaar heeft moeten doen voor de verschillende crises, ontbrak al langer de basiscapaciteit voor armoedebeleid. Voor het vormgeven en onderhouden van deze beleidstaken dient deze capaciteit ingevuld te worden. Dit betekent een uitbreiding van de totale WDW-beleidscapaciteit op Werk en Inkomen. Benodigd voor structureel staand beleid is 0,4 fte S10 à € 35.000.

28

BIJLAGEN

A. Huishoudens met laag inkomen in Druten B. Gebruik per regeling (2018 – 2022) C. Vroegsignalering – evaluatie Druten 202

29

Bijlage A - Huishoudens met een laag inkomen in Druten Bron: CBS Statline

Jaar

Absolute aantallen* tot 101% 300 300 300 400

tot 110% 500 500 500 600

tot 120% 800 800 800 900

2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021* *

400 400 400 300 300 300

600 600 600 600 600 600

900 900 900 900 800 800

300

500

800

Jaar

Absolute aantallen*

2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019

tot 101% . . . 100 100 100 100 100 100

tot 110% . . . 200 200 300 300 300 300

tot 120% . . . 400 400 400 500 500 500

100

300

500

2011 2012 2013 2014

Percentage van totaal Tot 130 % 1000 1000 1000 1100 1100 1100 1100 1100 1000 1000 1000

tot 101% 4,3 4,8 4,3 5,0

tot 110% 7,4 7,5 7,6 8,4

tot 120% 11,0 11,1 11,0 12,0

4,9 5,2 4,8 4,5 4,3 4,2

8,3 8,5 8,3 7,9 7,3 7,2

11,9 11,7 11,7 11,3 10,7 10,3

4,1

6,9

9,9

tot 130 % 14,1 14,4 14,6 15,1 15,0 14,2 14,6 14,0 13,4 12,9 13,0

Percentage van totaal*** tot 130 % . . . 600 600 600 700 700

tot 101% . . . 1,2 1,2 1,2 1,6 1,8 1,8

tot 110% . . . 3,5 3,5 3,8 4,1 4,2 4,1

tot 120% . . . 6,0 5,9 6,2 6,6 6,9 6,8

1,7

3,9

6,5

1,7

3,8

6,3

tot 130 % . . . 8,4 8,3 8,6 8,7 9,1 8,8

700 2020 2021* * * **

600 100

300

Voorlopige cijfers

500

8,6 8,5

Bijlage B – Uitgaven en gebruik per regeling (2018 – 2022)

Kwijtscheldingsbeleid Tot maximaal 100% van de bijstandsnorm kan men een kwijtschelding krijgen voor (een deel van de) gemeentelijke belastingen. 2018 2019 2020 2021 2022 Kosten kwijtschelding €55.486 €54.728 €61.127 €55.213 €49.56521 Aantal 347 343 350 339 293

Individuele inkomenstoeslag Als men 3 jaar van maximaal 100% van de bijstandsnorm leeft kan men één maal per jaar een toeslag aanvragen; de hoogte van de toeslag hangt af van het huishoudtype en betreft 40% van de geldende bijstandsnorm. 2018 2019 2020 2021 2022 Uitgegeven €60.036 €59.376 €68.806 €56.993 €60.720 Aantal 125 126 131 118 127

21

Nog niet alle aanvragen kwijtschelding gemeentelijke belastingen zijn verwerkt op moment van schrijven

Regeling chronisch zieken en gehandicapten & Compensatieregeling Regeling chronisch zieken: Chronisch zieken en gehandicapten die een inkomen hebben van maximaal 120% van de bijstandsnorm, een laag vermogen en geen gebruik maken van de Collectieve zorgverzekering waarbij ook het eigen risico is afgedekt kunnen een bijdrage voor hun eigen risico aanvragen. Compensatieregeling voor gepensioneerden, chronisch zieken en gehandicapten. Tot en met 2021 zijn de regeling chronisch zieken en de compensatieregeling financieel samen geboekt en is een splitsing per regeling niet mogelijk Regeling chronisch 2022 zieken Uitgegeven €20.625 Aantal verstrekkingen 64 Compensatieregeling Uitgegeven Aantal verstrekkingen

€3.905 19

Bijzondere bijstand voor kosten bewindvoering Voor noodzakelijke en bijzondere kosten kan men tot een inkomen van maximaal 110% van de bijstandsnorm ondersteuning aanvragen. Kosten voor beschermingsbewind zijn binnen de bijzondere bijstand een grote kostenpost. 2020 2021 2022 2018 2019 Uitgegeven €128.993 €129.225 €138.588 €134.061 €118.971 Aantal verstrekkingen 97 91 99 92 84

Bijzondere bijstand inrichtingskosten Een andere grote kostenpost binnen de bijzondere bijstand zijn kosten voor de inrichting van een woning in geval men daarvoor niet heeft kunnen reserveren (o.a. bij scheidingen en statushouders). 2018 2019 2020 2021 2022 Uitgegeven €34.481 €14.570 €26.673 €59.222 €83.738 Aantal 12 5 7 16 21 verstrekkingen

Eenmalige energietoeslag De eenmalige energietoeslag is bedoeld als tegemoetkoming voor de gestegen

32

energieprijzen en kan aangevraagd worden door huishoudens met een inkomen tot 120% van de geldende bijstandsgrens. In 2022 is deze voor het eerst uitgekeerd. 2022 Uitgegeven €1.025.002 Aantal verstrekkingen 685

Collectieve Aanvullende Zorgverzekering Mensen met een inkomen tot 120% kunnen zorgverzekering afsluiten waarbij de gemeente, afhankelijk van de polis, € 15,- of € 37,50 per maand bijdraagt. 2018 2019 2020 2021 2022 Uitgegeven €54.782 €73.902 €84.600 €93.249 €84.585 Aantal verstrekkingen 130 173 189 206 355

Individuele studietoeslag Een leeftijdsafhankelijke bijdrage voor mensen die vanwege een beperking naast hun studie niet kunnen bijverdienen. 2018 2019 2020 2021 2022 Uitgegeven €1.800 €2.380 €450 €2.250 €3.600 Aantal 4 5 1 2 2 Kindpakket Het aantal kinderen dat gebruik maakt van het Kindpakket is de afgelopen drie jaar gestegen van 227 kinderen naar 278 kinderen, ondanks dat we te maken hadden met de coronapandemie en lockdowns die onder andere sport en cultuur beperkten. Deze 278 kinderen komen uit 193 gezinnen.

33

Bijlage C - Vroegsignalering – evaluatie 2022 Druten

Monitor vroegsignalering Druten Signalen aangeleverd Signalen opgepakt (2020 was pilotjaar) Meldingen opgepakt * Inwoner bereikt Hulpaanbod aanvaard

2020 470 40 40 36 12

%** 8,5% 8,5% 7,6% 2,5%

2021 579 499 308 49 20

% 86% 61,7% 8,5% 3,5%

2022 744 549 536 63 39

% 78,8% 72% 8,5% 5,2%

* Alle signalen van een huishouden worden gebundeld in een melding; dit verklaart het verschil in aantal tussen signalen en

meldingen. ** Percentage van het aantal signalen per jaar

Resultaten 2022 Druten 11,5% van opgepakte signalen bereikt 63 personen:29 contact n.a.v. de email, brief of sms en 33 via een telefonisch contact en 1x aangesproken door jongerenwerker. 7,1% van opgepakte signalen heeft hulp aanvaard 39 personen: 16 inwoners middels een Quick Fix en 23 inwoners hebben gebruik gemaakt van schuldhulpverlening Landelijke trend De resultaten uit Vroegsignalering van schulden over 2022 laten een beeld zien dat in lijn is met de landelijke trend. Hieronder staan de landelijke cijfers over 2022 (bron: Dashboard Monitoring Vroegsignalering, Divosa). De cijfers zijn gebaseerd op gemeenten met een omvang van 25.000 – 50.000 inwoners. Het gemiddeld aantal signalen per gemeente met een inwonertal tussen de 25.000 – 50.000 inwoners (d.i. 83 van de 218 deelnemende gemeenten) is 70 signalen per maand. Ter vergelijking: Druten 62 signalen Deze meldingen leiden landelijk in 15,8% tot een succesvol contact, dat wil zeggen dat de boodschap van Vroegsignalering over is gebracht in een persoonlijk (fysiek, telefonisch of per mail) contact. Bij gemeenten met een kleinere omvang ligt dit percentage nagenoeg gelijk (15,6%). Ter vergelijking: In Druten ligt dit percentage iets lager: 11,8%

Van de contacten die er met inwoners zijn accepteert (landelijk) uiteindelijk 33% het hulpaanbod. Bij de kleinere gemeenten (0 – 25.000) ligt dit percentage iets lager op 29,5%. Ter vergelijking: In Druten ligt dit percentage aanmerkelijk hoger: 62%. Conclusie Het contact dat we in Druten met de inwoners realiseren ligt lager dan het landelijk gemiddelde. Hier kan dus ook meer op ingezet worden. Als er een contact gerealiseerd wordt, dan bereiken we wel meer hulpacceptaties dan landelijk. Kennelijk doen we het in het gesprek met de inwoner goed. Algemene opmerkingen Het laatste kwartaal 2022 laat zowel landelijk als lokaal een lager aantal signalen zien. Mogelijk dat de steunmaatregelen (rondom energie) hier een rol in spelen. Het aantal signalen blijft al lange tijd ver achter bij de verwachtingen. Hier wordt nog onderzoek naar gedaan. Vermoed wordt dat mensen deels gesteund werden door diverse overheidsmaatregelen zoals de energietoeslag, hun spaartegoeden opmaken en lenen bij familie of vrienden. Grotere gemeenten met meer schuldenproblematiek laten verhoudingsgewijs een hoger percentage signalen en meldingen zien. Rendement De cijfers lijken nog weinig spectaculair. We zijn echter ‘pas’ een paar jaar op weg. Toch is het zinvol om door te gaan met vroegsignalering, vindt ook Nadja Jungmann, lector schulden en incasso.

In Binnenlands Bestuur van 30 mei 2022 zegt zij hierover: 'Op dit moment hebben we vijf op de zes mensen met problematische schulden niet in beeld. Vroegsignalering kan eraan bijdragen dat het bereik van de schuldhulpverlening toeneemt. Bovendien werpt vroegsignalering ook vruchten af die niet direct zichtbaar zijn in de statistieken. De monitor biedt alleen zicht op het aantal mensen dat direct hulp aanneemt. Er zijn ook mensen waarbij vroegsignalering werkt als een wake up call. Ze slaan de hulp van de gemeente af, maar zoeken als gevolg van de aandacht van de gemeente alsnog de schuldeiser op. Ook dan is vroegsignalering van toegevoegde waarde. Daarnaast geldt nog steeds dat elke euro die aan preventie van schulden wordt uitgegeven een maatschappelijk rendement heeft van 2,69 euro.” Doorontwikkeling Vroegsignalering wordt in 99% van de gevallen door de inwoners positief ontvangen mits onze bedoeling goed wordt uitgelegd. De meeste acceptatie gebeurt als we telefonisch of persoonlijk contact hebben. Landelijke monitorcijfers laten zien dat huisbezoeken en bellen het vaakst leiden tot contact. Het Rijk gaat vanaf 2023 structurele financiering beschikbaar maken voor het intensiveren van deze werkwijzen. Net als landelijk, zit er een groot verschil tussen het aantal meldingen en de contacten die we succesvol kunnen leggen.

Deels ligt dit in de beschikbaarheid van telefoonnummers, deels in de criteria die we hanteren om mensen te selecteren. Deze selectiecriteria (huisbezoek of telefoongesprek bij: 2 of meer signalen per huishouden met een totale achterstand > 750,-, jongeren (< 27 jaar) en recidivisten met meerdere signalen) zijn ingegeven door onder andere personele capaciteit. We gaan onderzoeken hoe we de Vroegsignalering in 2023 kunnen intensiveren. Denkrichtingen hierbij zijn: a. Groter aantal inwoners per telefoon benaderen. b. Intensivering inzet jongerenwerkers. De aandacht voor jongeren en preventie neemt toe. De resultaten van de jongerenwerkers die contact met de jongeren zoeken blijft achter bij de verwachting. Zij geven als reden aan dat ze beperkte tijd hebben én dat een contact soms een langdurig, intensief vervolg heeft. De begeleiding loopt anders dan bij een reguliere inwoner. Dit is mede ingegeven door het feit dat deze jongeren vaak meerdere problemen hebben.

c. Huisbezoeken uitbreiden naar meer inwoners die maanden achter elkaar met achterstanden, bij verschillende vaste lasten partners, worden aangemeld. De uitbreiding van deze capaciteit is al opgenomen in de afspraken met MeerVoormekaar. d. nzet van Schuldhulpmaatje voor een huisbezoek. Schuldhulpmaatje is een fijne partner die voor de inwoners gezien wordt als ‘niet van de overheid’. Bovendien heeft Schuldhulpmaatje een langere adem en biedt deze meerdere contacten die vaak nodig zijn. De ervaringen zijn positief. Schuldhulpmaatje werkt op vrijwillige basis.

36

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=wdw&id=d16db734-2e85-48e2-bac6-d50176326bf5