Beantwoording technische vragen - Vaststellen Lokale Energiestrategie (LES) en kennis te nemen van Uitvoeringsprogramma Energietransitie - Gezamenlijke Dorpslijsten
Tekst van het document
VRAGEN VAN RAADSLEDEN – TECHNISCHE VRAGEN Artikel 19 verordening voor de Rondetafelgesprekken
Onderwerp: Vaststellen Lokale Energiestrategie (LES) en kennis te nemen van Uitvoeringsprogramma Energietransitie
Indiener: Femke Kuipers Fractie: Gezamenlijke Dorpslijsten
Waarom worden deze vragen gesteld (artikel 19, lid 3 RTG)? Hier volgen enkele opties: o Het voorstel is niet duidelijk en daarom vraag 1....
NR
FORMULERING VRAAG Datum ingekomen: Wordt met omgevingsfonds hetzelfde bedoeld als gebiedsfonds?
ANTWOORD VRAAG Datum antwoord: Ja. Vaak wordt met een omgevingsfonds wel een wat groter gebied aangeduid dan met een gebiedsfonds.
2
Is er al een besluit genomen of er 1 of meerdere gebiedsfondsen worden opgericht?
Nee, er is nog geen besluit genomen.
3
Wat is de stand van zaken in dit proces?
4
Heeft er al een omgevingsdialoog plaatsgevonden mbt het gebiedsfonds?
5
In april is er een amendement aangenomen met spelregels voor windenergie. Waarom zien we deze spelregels niet terug in de documenten?
Er loopt een verkenning naar de vorm waarin een omgevingsfonds voor de hele gemeente Druten kan worden gegoten. Voor onze aanpak kijken we ook naar hoe andere gemeenten dit inrichten. Er zijn omgevingsdialogen geweest bij de zonneparken. Deze zijn gericht op de participatie in de zonneprojecten, en op bijdragen vanuit de zonneparken aan een omgevingsfonds. Met deze Lokale Energiestrategie wordt geen besluit genomen over het al dan niet inpassen van windenergie. De spelregels vinden hun plek in de visie op zon en wind.
1
In de LES illustreren we wel dat er nog meer nieuwe opwek van duurzame energie nodig is om onze ambities te behalen. Zonder aanvullende duurzame opwek kunnen we niet energieneutraal worden in 2040, of 1
VRAGEN VAN RAADSLEDEN – TECHNISCHE VRAGEN
6
7
Wat dragen de genomen maatregelen op dit moment actueel bij aan het RES bod?
Doel: voor 2050 alle woningen en gebouwen goed geïsoleerd • streven voor 2030 1/4 van isolatie maatregelen genomen em 1/5 van de woningen aardgas vrij • in 2027 10% minder co2 uitstoot, warmtevraag voor bedrijven met 2% te reduceren Vraag: Zijn de gestelde doelen nog steeds realiseerbaar tov de gestelde jaren? •
8
Het duurt minimaal 8 jaar tot het hoogspanningsnet voldoende is verzwaard Vraag: Wat is de (externe) impact op onze gestelde doelen?
klimaatneutraal worden in 2050. Daarom benoemen we wel dat windenergie een rol zou kunnen spelen om het gat tussen onze huidige opwek en onze beoogde opwek van duurzame energie te overbruggen. In het RES bod staat dat we als regio 1,62 TWh aan duurzame energie opwekken in 2030. Momenteel is hiervan al 1,32 TWh gerealiseerd, vergund of onderdeel van een vergevorderd initiatief. Druten draagt hier op dit moment voor 0,151 TWh aan bij. Dit zijn de getallen waar de RES 2.0 mee zal rekenen. De bijdrage van 0,151 TWh betreft alle parken die op dit moment vergund zijn, of zich in een vergevorderd stadium bevinden. Van de zonneparken zijn er inmiddels drie daadwerkelijk gerealiseerd. Deze parken zijn wekken nu dus duurzame energie op. Dit zijn Uivermeertjes, Larendeel en Zevent. Samen zijn deze parken goed voor een projeductie van 95 MWp, oftewel 0.09 TWh. Wij denken dat de doelen realiseerbaar zijn. Wel is het realistisch om te stellen dat we hierbij afhankelijk zijn van externe factoren en partijen, zeker als het gaat om de isolatie en het aardgasvrij maken van woningen. Ook zal het nog een forse gemeentelijke inspanning vergen, maar hier zetten wij ons voor in.
Netcongestie zal een vertragende impact hebben op de elektrificatie. Dit speelt met name bij het aansluiten van grootschalige opwek, laadpalen en bedrijven die willen verduurzamen. Van de zeven zonneparken in Druten die in de RES opgenomen zijn, hebben er 2 nog geen zicht op een aansluiting. Daarbij is het belangrijk om te benadrukken dat één zonnepark (Oude Weide) ook nog geen vergunning heeft. Het park heeft wel een aansluiting. Er wordt ondertussen wel gewerkt aan oplossingen zoals energie delen en 2
VRAGEN VAN RAADSLEDEN – TECHNISCHE VRAGEN batterijopslag. Zo kunnen we de belemmerende effecten van netcongestie verminderen.
9
Waarom wordt de binnenvaart meegenomen? Ligt dit ook bij andere gemeenten? Dus met andere woorden, wordt de binnenvaart zowel bij onze gemeente als bij de gemeente aan de andere kant van de Waal meegeteld en ook bij onze buren?
10
Hoe meten we de genomen (isolatie) maatregelen van bewoners? Want energielabel is niet altijd aangepast.
11
De opmars van warmtepompen, zonnepanelen en elektrische auto’s neemt af, hoe anticiperen we hierop? Is deze afname al meegenomen in de cijfers?
12
Hoe denkt het college de ODRN aan te sporen op deze controles van de uitvoering van de energiebesparingsplicht en informatieplicht energiebesparing?
Daarnaast omvat de LES ook doelen die met maatregelen te behalen zijn die niet direct afhankelijk zijn van netcongestie. We hebben daardoor de mogelijkheid om via verschillende routes bij te sturen zodat we onze ambities kunnen behalen. We evalueren jaarlijks waar we moeten bijsturen. De emissies vanuit de binnenvaart worden evenredig verdeeld over alle gemeenten die grenzen aan rivieren. Dit staat in paragraaf 7.1 omschreven. Gemeenten die ook een grens hebben aan een rivier, zoals onze buren, rekenen dus ook een deel van de emissies van de binnenvaart mee in hun uitstoot vanuit mobiliteit. Van de inwoners die van de gemeente isolatiesubsidie hebben aangevraagd hebben we een overzicht. Ook van de landelijke isolatiesubsidie (ISDE) kunnen we een overzicht opvragen. Het uiteindelijke doel van isolatie is energiebesparing en vermindering van de CO2-uitstoot. Dit kunnen we terugzien in de Klimaatmonitor. Voor de LES Druten hebben we gebruik gemaakt van verschillende toonaangevende scenario’s (zoals de Il3050-scenario’s). Deze scenario’s omvatten duidelijk onderbouwde modelleringen over hoe het gebruik van technologieën in de toekomst zal veranderen. In die modelleringen wordt de verwachte inzet van duurzame technologieën meegenomen. We hebben met de ODRN afgesproken verdere controles op de energiebesparingsplicht op te nemen in het werkplan.
De ODRN is momenteel bezig om een systeem in te richten waarmee de gerealiseerde energiebesparing in beeld gebracht wordt. Het resultaat van energietoezicht in gemeente Druten wordt daarin meegenomen. De 3
VRAGEN VAN RAADSLEDEN – TECHNISCHE VRAGEN
13
14
15
omgevingsdienst verwacht het resultaat begin 2026 te kunnen presenteren. Over de concrete uitwerking hiervan, kunnen we u in 2026 informeren. p45 kleine windturbines, max 22 meter -> in De huidige vastgestelde hoogte is maximaal de visie wordt gesproken over 35 meter max 22 meter. Mogelijk wordt deze verhoogd in de nieuwe visie op zon en wind. Zodra de visie Vraag: Er worden verschillende hoogtes behandeld wordt, is hierover het besluit aan genomen voor erf molens, wat is de juiste de raad. hoogte 22m of 35m? Waarom wordt er vooral gekeken naar windturbines om de netcongestie op te lossen? Zijn er geen nieuwe innovaties die een betere oplossing hierin vormen?
Er moet best een flinke kloof overbrugd worden om onze doelstellingen van energieneutraliteit in 2040 en klimaatneutraliteit in 2050 te kunnen behalen. We moeten daarvoor kijken naar technieken die weinig verdere doorontwikkeling vragen, die relatief snel te implementeren zijn, en die financieel haalbaar zijn voor de gemeente Druten. Windenergie is dan het meest reële alternatief dat beschikbaar is. Technologieën zoals kernenergie vragen om aanzienlijk grotere investeringen en veiligheidsmaatregelen. Andere technologieën kunnen op dit moment nog niet op de gevraagde schaal duurzame energie leveren.
De LES wordt wel iedere vijf jaar geactualiseerd. Zodra alternatieve technologieën voldoende doorontwikkeld zijn om op de gevraagde schaal energie te produceren, kunnen deze technologieën opgenomen worden in toekomstige versies van de LES. Wanneer je eigen energie verbruikt vraag je Meer zonnepanelen zijn een goed begin, hoe meer opwek hoe meer gebruikt kan worden. niks van het net Het is ook niet erg om panelen tijdelijk uit te Vraag: Wat kunnen we doen om dit eigen schakelen als er even te veel stroom is. Verder verbruik te stimuleren? kunnen slimme systemen veel bijdragen, zoals slim laden en slimme warmtepompen die energie afnemen wanneer er een overschot is. Bedrijven kunnen hun processen anders in richten, waardoor de grootste energievraag meer naar het middaguur verschuift. Energieopslag is ook een mogelijkheid (zie hieronder) maar heeft zijn eigen voor en nadelen.
4
VRAGEN VAN RAADSLEDEN – TECHNISCHE VRAGEN
16
De verwachting is dat de komende jaren de kosten van eigen opslag zal dalen, waardoor eigen verbruik aantrekkelijker wordt. Is het stimuleren van het opslaan van de zelf Ja en nee. Zelf opgewekte stroom is bijna altijd van zonnepanelen afkomstig. Op het opgewekte stroom een mogelijkheid om laagspanningsnet kan een zonnige dag bij een netcongestie tegen te gaan? straat met veel zonnepanelen hierdoor overbelast raken. Batterijen zouden deze piek kunnen opvangen. Het gehele net wordt echter gebouwd om het hele jaar 100% betrouwbaar te zijn. Daarom moeten we ons net inrichten om stroom te leveren op de meest uitdagende momenten in het jaar. Denk hierbij aan een zwaarbewolkte, windluwe dag in december. Dan is er niet veel duurzame energie beschikbaar om op te slaan.
17
Deelname aan regionale pilot netbewust bouwen Vraag: Kan het college voorlopige resultaten delen?
18
We volgen landelijk verwachtingen en prognoses -> dit is ' vervuild' door de (data uit) grote steden Vraag: Waarom is de LES gebaseerd op landelijke en oude data? Wat zijn de mogelijkheden voor lokale data of data gebaseerd op meer dorpse factoren?
Daarnaast kan de installatie van batterijen netcongestie juist soms verergeren. Batterijen vragen ook om een bepaald transportvermogen, en soms is dat niet beschikbaar op het stroomnet. Daarom moeten we goed nadenken over hoe we zulke technologieën een plek geven op stroomnet. Nog niet, de pilot bevindt zich nog in de opstartfase.
Voor het opstellen van de LES maken we gebruik van een landelijk erkend model: het Energie Transitie Model (ETM). Dit model wordt door allerlei lokale overheden toegepast om een zo waarheidsgetrouwe weergave te geven van de energietransitie op lokaal niveau. De data in dit model wordt regelmatig geactualiseerd, om de kwaliteit van de modelleringen en voorspellingen te verbeteren. Op dit moment maken we voor de modelleringen gebruik van de recentste data, die zoveel mogelijk de lokale situatie vertegenwoordigt. Voor volgende versies van de LES wordt gebruik gemaakt van de dan actuele en onderbouwde data. 5
VRAGEN VAN RAADSLEDEN – TECHNISCHE VRAGEN 19
Energievraag mobiliteit is gebaseerd op data voor 2019. Vraag: in december 2025 komt er nieuwe data, waarom wacht de LES daar niet op?
De data die ten grondslag ligt aan het Energie Transitie Model (ETM) wordt continu geactualiseerd. Voor de modelleringen gebruiken we de data die op dit moment actueel zijn. Voor mobiliteit is dat op dit moment inderdaad de data die uit 2019 afkomstig is. De verduurzamingsopgave die voor ons ligt vraagt om onmiddellijke actie. We moeten nu de beleidskaders formuleren die uitvoering geven aan de energietransitie op gemeentelijk niveau. We kunnen deze kaders met sterke onderbouwing vanuit het ETM vormgeven.
20
Wat is het financiële risico voor de gemeente Druten bij het warmtenet omdat het een publiek warmtebedrijf gaat zijn? Gaat het alleen door bij voldoende deelname (en dus garanties over opbrengst/verdeling van kosten)? Doen alle genoemde publieke partijen nog mee?
Afspraken Technische vragen
Technische vragen
In het voorjaar van 2026 zullen we een terugkoppeling geven van de voortgang die we gemaakt hebben. Dan zullen we de nieuwste cijfers verwerkt hebben, dus ook de nieuwe mobiliteitsdata. De financiële risico's zijn gering. Mede door de participatie van het Gelders Warmtebedrijf (GWB) ontstaat een solide, rendabel en publiek Drutens warmtebedrijf. Het project gaat alleen door bij voldoende deelname. De raad gaat over een eventueel vervolg, en wordt binnenkort weer geïnformeerd over de voortgang. Ja, alle publieke partijen doen nog mee.
Indienen - ingevulde format mailen naar griffie@druten.nl - uiterlijk dinsdag 09.00 uur in de week RTG voor voorstellen op de agenda RTG. Overige technische vragen: geen termijn. Afdoening - door organisatie (i.o.m. portefeuillehouder) - zo spoedig mogelijk - bij vragen RTG in principe woensdagmiddag 16.00 uur. Bij uitzondering donderdagmiddag 14.00 uur.
6
VRAGEN VAN RAADSLEDEN – TECHNISCHE VRAGEN
7