f858eb47-37dc-46f0-ac12-bee7e7a712d8.pdf

Betreft:

Verslagen Themamarkten i.h.k.v. Dorpsvisie Swifterbant

Data bijeenkomsten:

10, 11 en 12 mei 2021.

Opgesteld door:

Jaap Meijs, Bart van Rijkom, Daphne van der Veer (Bureau BUITEN)

1.1 De Dorpsvisie Swifterbant In Swifterbant en elders in de gemeente Dronten gebeurt veel. Denk aan woningbouw, voorzieningen, het winkelaanbod, windplannen en andere ontwikkelingen. De gemeente heeft daarom de dorpsbewoners gevraagd een Dorpsvisie voor Swifterbant op te stellen. Daarin staat hoe de dorpsbewoners aankijken tegen de toekomst van Swifterbant. De Kerngroep Ons Swifterbant begeleidt de totstandkoming van Dorpsvisie Swifterbant, samen met Bureau BUITEN. Het moet een visie van, voor en door bewoners worden. Het is dan ook belangrijk dat bewoners zich erin herkennen. Om inwoners te horen worden er verschillende participatiemomenten georganiseerd: een enquête, de themamarkten, een belspreekuur en het toekomstplein. De Dorpsvisie beschrijft de gewenste toekomst van Swifterbant op lange termijn (2030 en langer) op een hoger abstractieniveau. De visie gaat niet over kleine ingrepen op korte termijn. Onderwerpen die aan de orde komen in de visie zijn onder andere wonen, veiligheid, welzijn, voorzieningen en economie. Het is belangrijk dat de visie in lijn is met bestaand gemeentelijk en provinciaal beleid en lopende projecten. Het gaat onder andere om de ontwikkeling van het MFC en de woningbouw in SwifterbantZuid. Meer daarover leest u in het participatieplan (klik op de link om die te openen).

Doel van de themamarkten Met behulp van de themamarkten willen we de inwoners van Swifterbant de gelegenheid bieden mee te denken over de toekomst van Swifterbant. Er is tijdens de bijeenkomsten een eerste stap gezet richting een gedeeld droombeeld per thema. Dit als verdieping op de enquête die digitaal en schriftelijk is uitgezet. Daarnaast is dit de uitgelezen kans om verbinding te zoeken tussen verschillende thema’s. Tijdens de themamarkten hebben we het volgende opgehaald op dit thema:  Tops  Tips  Droombeelden In de volgende paragrafen staan de verslagen van de themamarkten weergegeven.

1.2 Verslag themamarkt ‘welzijn en voorzieningen’ 10-05-2021 Aantal aanwezige bewoners: 20 Tops Voorzieningenniveau  Er is een veelheid aan verschillende voorzieningen (o.a. sportverenigingen, winkelaanbod en zorgvoorzieningen). Het voorzieningenniveau is goed, de voorzieningen die we primair nodig hebben

     

zijn er. Maar het voorzieningenniveau moet wel op niveau blijven, en er kan een kwaliteitsslag gemaakt worden. De huidige sportvoorzieningen zijn op orde. Zo heeft Swifterbant als enige dorp in Dronten een buitenzwembad, wat behouden moet blijven. Ook mensen van buiten Swifterbant komen hier naar toe. Sport is een enorme bindende factor in het dorp en draagt bij aan het welzijn van de inwoners. Het onderwijsaanbod in het dorp moet behouden blijven. Er zijn op dit moment drie basisscholen (rooms-katholiek, christelijk en openbaar): iedereen kan kiezen naar welke school hij wilt, dit is fijn en moet zo blijven. Swifterbant heeft een eigen bibliotheek, dit is een sterk punt. Verenigingen zijn sterk en levensvatbaar. Evenementen zoals het Julifeest en de Avondvierdaagse, daar is hier zeker draagvlak voor.

Groen  We wonen in een mooi groen gebied, dat meer is dan een grootschalige polder.  Er is ook veel openbaar groen in het dorp.  Het bosgebied in Swifterbant is fijn om in rond te lopen en ook de fietspaden langs het water zijn op orde. Gemeenschapsgevoel  De sociale veiligheid, krachtige gemeenschap en leefbaarheid zijn sterke punten.  Swifterbant is positief en bescheiden.  De aanwezigen voelen zich veilig in Swifterbant; ook ’s nachts groet men elkaar en gaat iedereen veilig over straat.  Het gemeenschapsgevoel is goed, mensen zijn ontzettend vriendelijk en nieuwkomers worden opgenomen. Je voelt je snel thuis en men is bereid elkaar te helpen. Dit wordt door alle deelnemers gedragen. Tips Voorzieningenniveau  Aanwezigen wijzen erop dat de demografische ontwikkeling/het inwoneraantal van Swifterbant (en de bredere regio/Motie Koerhuis) op de lange termijn van grote invloed zijn op de levensvatbaarheid van voorzieningen in Swifterbant. De visie moet hier volgens de aanwezigen aandacht voor hebben.  De voorzieningen in Swifterbant verdienen een kwaliteitsverbetering. Veel gebouwen zijn gedateerd (o.a. sportfaciliteiten en scholen). Er moet hier een kwaliteitsslag plaatsvinden.  Zoveel mogelijk voorzieningen moeten blijven bestaan.

Daarvoor is het goed dat het MFC doorgaat en er huizen worden gebouwd, maar hierin loopt Swifterbant wel achter op andere plekken in de gemeente: voorzieningen (denk aan het dorpshuis) zijn verouderd. Ook is de bloemenkraam vertrokken, wat als een gemist gezien wordt.  Voor het verder ontwikkelen van sportverenigingen heb je goede voorzieningen nodig: een sporthal waar ouders en andere toeschouwers in kunnen en een kop koffie kunnen drinken helpt bij het verenigingsleven. Er moet inzet zijn om ook de kleine verenigingen te behouden.  Over het algemeen gezien kunnen Swifterbanters zich goed uiten op het gebied van cultuur, maar er ontbreekt een culturele ontmoetingsplek. Denk bijvoorbeeld aan een plek waar de dorpsbewoners elkaars schilderijen kunnen bekijken.  De camping en het zwembad kunnen elkaar versterken door een goede samenwerking op te zetten.  Het zou fijn zijn als er in Swifterbant een of meerdere strandjes gecreëerd kunnen worden ten behoeve van de vrijetijdsbesteding van de inwoners. Er is een wens dat het water ook niet stilstaat, want de waterkwaliteit van de watergangen wordt matig bevonden.  De voorzieningen voor ouderen zijn in sommige gevallen ontoereikend; ouderen moeten vaak naar Dronten vertrekken/verhuizen omdat zij in Swifterbant niet de nodige zorg kunnen krijgen. 2

 Het is belangrijk dat de voorzieningen laagdrempelig blijven, en dat bijvoorbeeld kleine, creatieve lokale initiatieven ook de mogelijkheid hebben om op het winkelcentrum hun spullen/initiatieven te etaleren. Bieden van maatwerk op het winkelcentrum, wat aansluit bij de wensen van bewoners, wordt belangrijk bevonden. Inwoners  Er wordt veel aan de inwoners overgelaten, zoals het zwembad. Dat lijkt ieder jaar weer een strijd of het open kan blijven en dat zou niet nodig moeten zijn.  Er zijn, net als op andere plekken in het land, steeds minder vrijwilligers beschikbaar. Daar moeten we op inspelen.  Bij sommigen is het vertrouwen in de gemeente verminderd, door langdurige processen rond het MFC, de uitbreiding Swifterbant-Zuid, het achterblijvend onderhoud en doordat er geen maatwerk geboden wordt rondom voorzieningen die wel een belangrijke lokale functie hebben (voorbeeld: sluiten feestmogelijkheid bij de IJsclub). Dat vraagt meer maatwerk en actie van de gemeente. Jongeren  Voorzieningen voor aantal doelgroepen kunnen beter, maar zeker voor jongeren is er te weinig te doen. Je zou hiervoor activiteiten en voorzieningen moeten ontwikkelen, maar wel mét de jongeren, zodat ze er zelf bij betrokken zijn.  Er moet daarnaast ook meer aandacht gegeven worden aan jongeren / oudere jeugd op gebied van cultuur, zij kunnen zich onvoldoende uiten.

 Er is vanuit jongeren behoefte aan een ontmoetingsplek waar zij hun ding kunnen doen (een ‘chill’/hangplek of skatebaan).  Er zijn verschillende leeftijdsgroepen te onderscheiden binnen de jongeren/jeugd. Kan er een plek gecreëerd worden waar al deze groepen samen kunnen komen om zo een verbinding daartussen te creëren.  Goed welzijnswerk is nodig, want er is soms overlast van jongeren. Ga met hen wat ontwikkelen. Dat zorgt er ook voor dat er minder overlast is en minder vernielingen.  Ervoor zorgen dat we in de toekomst niet iedere bevolkingsgroep scheiden. Dingen organiseren, voorzieningen zo inrichten dat ouderen, jongeren, gezinnen e.d. elkaar ontmoeten. Winkelaanbod  Er zijn veel leegstaande winkelpanden in het dorp. Het is belangrijk dat ervoor wordt gezorgd dat het huidige winkelaanbod blijft bestaan, maar dat daarnaast deze leegstand ook wordt opgelost. Met de ontwikkeling van Swifterbant-Zuid is er een grote kans dat veel mensen voor het winkelaanbod naar Dronten gaan. Dit kan een negatief gevolg hebben voor het winkelaanbod in Swifterbant.  De huren in het nieuwe gedeelte van het winkelcentrum zijn (te) hoog voor veel ondernemers omdat de omzetten te laag zijn. Er is een wens van bewoners om de leegstand op te vullen met tijdelijke en laagdrempelige initiatieven vanuit het dorp.

Onderwijs  Belangrijk is de verkeersveiligheid rondom de scholen, dit kan beter: er zijn een aantal gevaarlijke punten  De drie basisscholen in Swifterbant zouden bij elkaar gezet kunnen worden in één nieuw gebouw. De oude gebouwen worden dan afgebroken. Belangrijk hierbij is wel dat de drie onderwijstypes behouden blijven, ieder met hun eigen identiteit. Aandachtspunt hierbij is de bereikbaarheid van de scholen (centraal gelegen).  Het onderhoud van voorzieningen, zoals de scholen en de sporthal is achteruit gegaan de laatste jaren. Een schoolgebouw waarin alle scholen samen komen met een sporthal (geen sportzaal) daarbij brengt iedereen samen en zorgt voor draagvlak voor die voorzieningen. Dit kan bijvoorbeeld een brede school zijn. Als je voorzieningen combineert is dat ook gemakkelijker te financieren. Goede voorzieningen trekken ook bewoners aan. 3

 Wanneer de drie scholen samengevoegd worden in één gebouw kan het gecombineerd worden met andere faciliteiten op het terrein. Denk aan een nieuwe sporthal, bibliotheek en een mooi groot schoolplein waar kinderen ook na schooltijd nog kunnen spelen.

Samenhang met andere thema’s – wonen  Swifterbant is een dorp van pioniers, net als andere delen van Flevoland. Mensen die het dorp hebben opgebouwd kunnen hier echter geen (senioren)woning meer vinden. Dat zou beter moeten. Welzijn hangt dus ook zo samen met wonen.  Het zou goed zijn dicht bij het centrum seniorenwoningen te ontwikkelen, dat bevordert het welzijn van die doelgroep. Ook voor starters en alleenstaanden moeten er woningen worden gebouwd. Jongeren vertrekken vrijwillig, maar ook een deel noodgedwongen (Dronten-West, Biddinghuizen). Door gevarieerd te bouwen blijft de gemeenschap sterk. Visie  Het zou goed zijn om in de visie een aantal algemene punten en doelen te benoemen die we moeten behouden, uitbreiden en ontwikkelen. Betrokkenheid Swifterbanters bij plannen  Aandachtspunt is dat direct omwonenden moeten worden meegenomen in nieuwe plannen, zoals het MFC. De direct omwonenden worden nu verrast door het ontwerp, de precieze locatie en hoogte van het pand.

1.3 Verslag themamarkt ‘economie’ 10-05-2021 Aantal aanwezige bewoners: 12 Tops  Voor het aantal inwoners dat we hebben, zijn er best wat winkels en hebben we een goed winkelcentrum.  Er zit behoorlijk wat bedrijvigheid die past bij ons dorp, denk aan mechanisatiebedrijven voor de landbouw.  Er zitten goede, sterke agrarische bedrijven.  De jachthaven en de ligging aan het Ketelmeer bieden goede kansen, daar kunnen we meer mee, zoals uitbreiding van het recreatiegebied aldaar.  Er is voldoende werk op agrarisch gebied.  De gemeente biedt veel mogelijkheden voor kennisontwikkeling, promotie e.d. voor ondernemers.  De Shortgolf biedt mogelijk kansen om uit te breiden.  In Swifterbant zijn bewoners honkvaster dan in Dronten of Biddinghuizen.  De lokale betrokkenheid van ondernemers is goed: de Deen en Albert Heijn sponseren bijvoorbeeld verenigingen. Tips Winkels en horeca  Het winkelcentrum ligt nu niet op een logische positie ten opzichte van Swifterbant-Zuid. De verwachting is dat inwoners van de nieuwe wijk straks gemakkelijker naar Dronten-West gaan dan naar onze winkels. Dat gebeurt nu al best veel. We moeten (ook nieuwe) bewoners goed binden aan de voorzieningen die er in Swifterbant zijn. 4

 Er moet volgens aanwezigen concentratiebeleid gevoerd blijven worden voor de voorzieningen in het centrum. Concentratiebeleid leidt tot aanloop en dat is wat er voor de ondernemers nodig is.  Het zou mooi zijn als de winkels die we hebben kunnen blijven bestaan en we straks niet voor alles naar Dronten moeten.  De huren voor winkelpanden zijn te hoog.  Bij bouw van nieuwe winkels, zou beter nagedacht moeten worden over de partij die dat ontwikkelt. Een bouwer die het daarna aan een belegger verkoopt die niet verbonden is aan Swifterbant levert dure, leegstaande winkelpanden op.  Een goede groentewinkel of biologische winkel wordt gemist, maar daar heb je een ondernemer voor nodig en natuurlijk draagvlak.  Tijdens deze coronacrisis maar ook daarna wordt ‘lokaal kopen’ populairder. In toekomst zullen mensen ook lokaal willen kopen, daar kunnen we op inzetten. De lokale ondernemers leveren een belangrijke bijdrage aan de Swifterbanter gemeenschap, dus moeten behouden blijven.  Een idee is om de samenwerking tussen lokale agrariërs en de winkels in het dorp te versterken, door bijvoorbeeld streekproducten aan te bieden. Dat versterkt ook de binding van inwoners en ondernemers met het dorp.  De supermarkten kunnen een wat moderner assortiment voeren, waardoor ze ook mensen aantrekken. Dat is ook goed voor het draagvlak voor andere winkels. Liever één goede supermarkt.

 Voor horeca zoals terrassen is Swifterbant waarschijnlijk net te klein. Je wilt als terrasbezoeker reuring, daarvoor ga je eerder naar Dronten. Het winkelcentrum heeft hier ook niet de juiste uitstraling voor.  Een aanwezige vindt het spijtig dat het bedrijventerrein (Spelwijk) direct aan het dorp grenst. Het zou volgens deze persoon mooi zijn als de bedrijven die direct aan het centrum zitten op termijn getransformeerd kunnen worden naar wonen, waarbij ondernemers een warme overdracht kunnen krijgen naar de andere locatie, maar dat moet dus wel aantrekkelijk zijn; zowel qua locatie als financieel. Dat zou ook het centrum een impuls kunnen geven, als hier mensen in de buurt kunnen gaan wonen. Overig bedrijfsleven  Ondernemers kunnen meer gebruik maken van de mogelijkheden die de gemeente biedt om mee te denken, kennis op te doen en ondernemingen te promoten. De ondernemers kennen nog niet alle mogelijkheden.  Het bedrijventerrein revitaliseren: een aantal delen is verouderd en er staan veel vrachtwagens geparkeerd. De grond mag niet al te duur zijn. Er moet ingezet blijven worden op het bieden van kwalitatief goede vestigingslocaties voor ondernemers.  We zitten in een succesvol agrarisch gebied, voor de toekomst kan dat interessant zijn als een soort ‘cluster’ voor mechanisatiebedrijven of verwerking van agrarische producten.

Werkgelegenheid en arbeidsmarkt  Swifterbant wordt gezien als een echt forensendorp (en meer een woondorp dan een werkdorp): het is ingewikkeld om een baan in Swifterbant te vinden. Dat geldt ook voor jongeren. Het zou mooi zijn als er meer werk is in Swifterbant.  Er is genoeg werk op agrarisch gebied, maar dat werk willen veel inwoners niet doen. Daarom worden daar veel arbeidsmigranten ingezet.  Voor hoger opgeleid werk moeten we naar Dronten, Lelystad of Zwolle. Het zou mooi zijn als er meer werk voor die doelgroep in Swifterbant komt, maar dat is niet makkelijk te realiseren en de economie is in algemene zin ingewikkeld te sturen.  Personeel vinden kan lastig zijn. De jeugd vertrekt vaak om te studeren en die groep keert niet of nauwelijks terug (Braindrain). Daar wordt binnen de ondernemersvereniging Dronten veel over gesproken.

5

Toerisme en recreatie  Swifterbant is geen toeristische trekpleister, maar je kan zeker wel wat bereiken.  Mogelijk kan er een evenement worden georganiseerd of een promotiecampagne rond de bloeiende tulpenvelden in het voorjaar worden opgezet.  Promotie van de jachthaven, daar omheen recreatiewoningen of andere voorzieningen ontwikkelen. Dat is ook goed voor het draagvlak van de winkels.  Dorpscamping is mogelijk te klein voor een goede rendabele camping.  Wellicht kan er ergens een grote boerencamping worden ontwikkeld.  Het Ketelmeer kan best een functie vervullen zoals het Veluwemeer in Biddinghuizen. Mogelijk het strandje nieuw leven in blazen (maar dan moet er wel iets aan de vervuiling uit de IJssel gedaan worden). Samenhang met andere thema’s – wonen  Om draagvlak te behouden voor de winkels, is uitbreiding van Swifterbant nodig.  Swifterbant moet groeien qua inwonertal.  Nieuwe wijken moeten worden aangesloten op de winkels en voorzieningen in het dorp. Inzetten op een volgende uitbreiding richting het Noorden, richting Ketelbrug.  Het Ketelmeer is misschien een mooie plek voor luxe woonvilla’s, daar heb je als lokale ondernemers ook wat aan. Samenhang met andere thema’s – bereikbaarheid  Bereikbaarheid is voor ondernemers belangrijk. Het is lastig om vanuit de kant van Almere hier te komen. Vanaf de Ketelbrug kan je niet de richting Swifterbant kiezen.

Voor toekomst, zeker als we verder gaan groeien, zou een op-afrit een goede ontwikkeling zijn.  De OV-bereikbaarheid verbeteren zou ook goed zijn voor de economie: werknemers kunnen zo gemakkelijker hier komen.  Hou de parkeervoorzieningen rondom het centrum van Swifterbant in stand: doordat je heel dichtbij de winkels kan parkeren ben je de winkels zo in en uit. En dat is één van de krachten van het centrum. Samenhang met andere thema’s – welzijn en voorzieningen  Mensen kunnen zich mee bewust zijn dat waar zij hun geld uitgeven, ook invloed heeft op de lokale gemeenschap, omdat de winkels ook de lokale verenigingen sponsoren. Als je je boodschappen doet bij een prijsvechter in Dronten-West, heeft Swifterbant daar niets aan.  De meeste bewoners en ondernemers zijn verbonden Swifterbant en aan de historie en als ‘pioniers’ hier gekomen. Samen heb je het dorp opgebouwd de afgelopen 50-60 jaar. Dit is ook voor nieuwe dorpsgenoten verstandig en belangrijk.  Goede sportvoorzieningen kunnen ook het draagvlak voor de horeca vergroten: bijvoorbeeld een hapje eten of een biertje drinken na een voetbalwedstrijd.

1.4 Verslag themamarkt Groen en klimaat 11-05-2021 Aantal aanwezige bewoners: 9 Tops Groenvoorzieningen  Bewoners zijn in algemene zin positief over het Swifterbos, de kwaliteit ervan en de wandelvoorzieningen erin. De meeste bewoners vinden het een mooi bos.  Er wordt veel onderhoud gepleegd aan het bestaande groen en de bossen. Dit is positief, want als je niks aan de bossen doet, dan blijft er niks van over (omdat er veel vocht is). 6

 Er liggen goede wandelroutes in het bos (natuurpad).  Swifterbant is best groen in vergelijking met andere dorpen. Bewoners willen dit graag behouden, en waar mogelijk uitbreiden.  Er is voor ieder wat wils: stranden, bos, parkjes, speeltuintjes.  Het aangezicht van Swifterbant is groen: als je naar Swifterbant rijdt kom je terecht in groen (bosrand).  De ring van groen rond het dorp is een eyecatcher, het creëert een groene uitstraling. Klimaat  Bij nieuwe woningbouwplannen wordt beter nagedacht over groene energievoorziening, bv. met de aanleg van zonnepanelen. Bewoners vinden dit een stap in de goede richting, en wijzen erop dat er ook op vlak van klimaat stappen gezet worden, maar ook nog meer stappen gezet moeten worden. Tips Groenvoorzieningen en water  Bewoners willen het huidige groen behouden, en waar mogelijk verder ontwikkelen/uitbreiden. Het dorp moet verder verrijkt worden met groen en bos.  Aanwezigen vinden tegelijkertijd dat de kwaliteit van het groen in Swifterbant verbeterd kan worden. Er wordt gedacht aan ontwikkeling van het groen (dus meer planten/bloemen i.p.v. alleen gras), maar ook aan zelfvoorzienende plekken ‘tiny forests’ die ecologisch onderhouden worden (dus niet kort gemaait/onderhouden, maar wat ‘wilder’). Dat is goed voor de biodiversiteit.  Aanwezigen leggen de lat hoog als het gaat om de ontwikkeling van groen.

Ze vragen zich af waarom Swifterbant niet bekend staat als groen dorp. Aanwezigen willen het bosareaal vergroten, ook als selling point van het dorp.  De bewoners geven aan dat de stukken groen en bos beter met elkaar verbonden kunnen worden. Er wordt gedacht aan een combinatie van groen: bossen/groen waar recreatie mogelijk is, en bossen/groen waar de natuur zijn eigen gang kan gaan, en recreatie dus niet mogelijk is.  De bewoners geven aan dat ze graag meer water in het dorp willen hebben; zowel bij huizen als qua recreatieve voorziening in/bij het dorp (recreatieplas o.i.d.). Er zijn nauwelijks sloten in het dorp (alleen de Bisontocht) en dat wordt te weinig bevonden door de bewoners. Zij vinden dit een gemiste kans.  Idee van bewoners: het zou leuk zijn om in de buurt van het evenemententerrein in het Swifterbos een belevingsbos voor kinderen te creëren (zo is het belevingsbos in Lelystad heel populair).  Maak onderscheid tussen het Swifterbos en het dorpsbos: het dorpsbos kan toegankelijker gemaakt worden door het aanleggen van verlichting. Denk aan verlichting die alleen aangaat wanneer mensen daar lopen en/of fietsen.  De aansluiting van het Swifterbos en Swifterbant-Zuid op het dorp zelf kan verbeterd worden met meer paden. Zorg voor een mooie route om naar Swifterbant toe te komen.

Recreatie  Een goed fietspad of hardlooppad rondom het bos zou een verrijking zijn, dit ontbreekt op dit moment.  Op dit moment loopt er een betonpad rondom het bos, maar alle typen recreanten maken hier gebruik van (wandel, fiets etc.). Probeer de recreatieve fietser meer het bos in te krijgen door het aanleggen van een goed en aantrekkelijk fietspad in het bos. Daarnaast is het fijn zijn om modaliteiten (wandelen en fiets) hier te scheiden omwille van de verkeersveiligheid. Biodiversiteit  De boomdiversiteit is erg krap in het Swifterbos. Er staan veel populieren, maar die beginnen aan het eind van de levensloop te komen.  De biodiversiteit in het bos is redelijk, maar een kwaliteits/diversiteitsslag is zeker nog mogelijk. 7

Klimaat  Zet in op het collectief opwekken van zonne-energie. Burgers en investeerders kunnen hierin bijdragen. Op deze manier zorg je ervoor dat iedereen onderdeel gaat uitmaken van de energietransitie.  Leg wadi’s en waterpleinen aan in nieuwe en bestaande wijken om de piekafvoer te verminderen en waterinfiltratie te bevorderen. Dat is goed voor het klimaat, en is nodig omdat Swifterbant bijzonder laag ligt. De wadi’s/waterpleinen kunnen tegelijkertijd een recreatieve functie krijgen (bijvoorbeeld met bankjes, picknicktafels o.i.d.). De wens bestaat om bewoners naar buiten te trekken.  Er moet minder steen zijn in het dorp, wateropvang wordt belangrijker. Bewoners denken aan een ‘betegelingstax’ voor tuinen. Ook wordt er gedacht aan het creëren van groene daken om water langer op te slaan en om hittestress te verminderen.  We moeten niet alleen maar denken over het produceren van meer stroom, maar ook over het besparen van stroom. Er moet een balans gevonden worden tussen enerzijds het bezuinigen van stroom en anderzijds het zo natuurvriendelijk opwekken van stroom.  Er moet nagedacht worden over locaties en infrastructuur voor de opslag van groene energie. Dat moet samengaan met de verbetering van de kwaliteit van het lichtnet, zodat er geen netoverbelasting plaatsvindt op dagen met goed weer.

Samenhang met andere thema’s – wonen  Bij gebiedsontwikkelingen (waaronder woningbouw) moet rekening gehouden worden met de toenemende waterafvoer-problematiek.  Woonwijken moeten klimatologisch ingericht worden.  Belangrijk om de ontwikkeling van groen in perspectief te zien. Kijk bijvoorbeeld goed naar de ontwikkeling van Swifterbant-Zuid en plan je groen daaromheen. Groen heeft een belangrijke functie in de kwaliteit van het woonklimaat.  Als er nieuw gebouwd wordt, doe dit dan met duurzame/circulaire materialen. Samenhang met andere thema’s – bereikbaarheid  Bewoners geven aan dat er in Swifterbant geen tot heel weinig openbare laadpalen voor elektrische auto’s zijn. Let wel: een laadpaal wordt pas belangrijk als mensen ook elektrisch rijden. Je kan het ook omdraaien en als gemeente zorgen dat er laadpalen neergezet worden op sleutellocaties (zoals rondom het centrum).

1.5 Verslag themamarkt ‘bereikbaarheid’ 11-05-2021 Aantal aanwezige bewoners: 7 Tops  Swifterbant is centraal gelegen: vanuit Swifterbant ben je binnen een uur op veel plekken in Nederland. Swifterbant heeft meerdere aanrijroutes: op verschillende plekken kan je het dorp inkomen. Swifterbant is goed bereikbaar met de auto. Tips Algemeen  Bereikbaarheid is een belangrijk thema, omdat het een randvoorwaarde is voor veel andere thema’s (goed woonklimaat, goede economie). Daarnaast is bereikbaarheid een regionaal onderwerp, waarop we als Swifterbanters weinig invloed hebben.  Bereikbaarheid gaat niet alleen over de bereikbaarheid van buitenaf naar Swifterbant toe, maar ook over de bereikbaarheid in het dorp zelf.

8

 De bewoners zijn van mening dat de voorzieningen, zoals het centrum, winkels en scholen vanaf buitenaf goed bereikbaar moeten zijn. Daarbij moet er ook voor gezorgd worden dat het dorp geen doorgaande ‘racebaan’ wordt.  Er moet meer ingezet worden op elektrisch vervoer en voorzieningen hiervoor. Er moet aandacht uitgaan naar laadinfrastructuur in Swifterbant.  Waardeer je verbindingen op om zo je faciliteiten in het dorp beter bereikbaar te maken voor de inwoners.  Vrachtwagens rijden op dit moment door sommige woonwijken (voorbeeld: Kamperfoelielaan wordt veel gebruikt door vrachtwagens) dit is onwenselijk, gevaarlijk en moet aan de kaak gesteld worden. Vrachtauto’s moeten over regionale wegen aanrijden, zoals de Dronterringweg.  Bewoners geven aan dat de bereikbaarheid van Swifterbant-Zuid belangrijk is, ook i.r.t. de scholen en winkelvoorzieningen in Swifterbant.  De kansrijkheid van de Lelylijn wordt besproken. Bewoners vragen zich af of dit de bereikbaarheid en het vestigingsklimaat verder verbeterd, of niet. Openbaar vervoer  OV-bereikbaarheid van Swifterbant (en gemeente Dronten) is een aandachtspunt. Het is de wens dat de OV-bereikbaarheid minimaal in stand gehouden worden, en waar mogelijk verbeterd wordt.

 Het is een veel gehoorde wens van inwoners in Swifterbant dat er een treinstation komt, maar dit idee is (voorlopig) betrekkelijk onrealistisch omdat er te weinig draagvlak is.  De bewoners geven aan dat de slechte OV-bereikbaarheid niet gemakkelijk opgelost kan worden omdat er te weinig draagvlak is. Er moeten meer gebruikers zijn, voordat de OV-bereikbaarheid verbeterd kan worden.  Overdag gaat de bus maar 1x per uur, dit is niet toereikend voor mensen die afhankelijk zijn van het openbaar vervoer (bijvoorbeeld ouderen en jongeren zonder rijbewijs).  De bereikbaarheid vanuit Swifterbant naar de hogere scholen in omliggende gebieden (bv. Zwolle) is matig, doordat bus en trein niet goed aansluiten. Doordat de bereikbaarheid matig is, en hoger onderwijs (hoge scholen en universiteiten) betrekkelijk ver weg zijn, vertrekken hoogopgeleide jongeren uit Swifterbant (braindrain). Dat is niet goed voor de ontwikkeling van het dorp. Fietsen  De fietsverbindingen met Dronten zijn matig van kwaliteit. Er wordt dichtbij erg hard gereden door auto’s. Ook vang je veel wind. Deze wegen mogen aantrekkelijker en groener worden gemaakt. Bewoners hebben de wens om een nieuwe, mooiere fietsroute naar Dronten te maken, die ook langs Swifterbant Zuid komt. Er wordt gesproken ove reen nieuwe verbinding vanaf de Elandweg door de polder richting Swifterbant-Zuid.

 Wanneer het fietspad naar Lelystad tijdelijk wordt afgesloten is er geen goed alternatief. Auto  Swifterbant is echt ingericht voor de auto, maar met het OV, te voet of te fiets is het moeilijk Swifterbant te bereiken of te verlaten.  Denk aan en extra aansluiting op de A6 richting Lelystad. Niet alleen voor bewoners en bezoekers, maar ook voor hulpdiensten. Op dit moment komen de hulpdiensten uit Lelystad omdat het vanuit Swifterbant te lang duurt.  Er zijn veel 30 kilometer zones, maar in wijken kan dit volgens sommige bewoners best teruggebracht worden naar 15 kilometer zones. Mindervaliden  De bereikbaarheid van Swifterbant en binnen Swifterbant is voor mindervaliden niet toereikend. Veel mindervaliden kunnen bijvoorbeeld niet met de bus. En ook slechtzienden kunnen in het winkelcentrum moeilijk hun weg vinden. Er moet aandacht komen voor inclusiviteit van minder validen op het vlak van bereikbaarheid. 9

 Er moeten voldoende parkeerplekken voor mindervaliden zijn rondom het centrum van Swifterbant. Visie  Bewoners geven de notie dat er in de Dorpsvisie rekening gehouden moet worden met de samenhang tussen de verschillende thema’s: de keuze op thema’s kan namelijk gevolgen hebben voor andere thema’s. Dit wordt ook gedaan in de omgevingsvisie van de gemeente Dronten.

1.6 Verslag themamarkt ‘wonen’ 12-05-2021 Aantal aanwezige bewoners: 17 Tops  Het is fijn, rustig en prettig wonen in Swifterbant. Er is rust en ruimte met een fijn dorpskarakter; dit is een kracht van het woonklimaat. Er is een variatie aan huur- en koopwoningen.  Het is betaalbaar wonen in Swifterbant, ondanks dat de huizenprijzen in Swifterbant ook (langzaam) stijgen.  Het is een klein dorp, je kent je buren, je kunt bij elkaar aankloppen en er zijn veel verenigingen.  Er zijn veel twee onder één kap woningen in Swifterbant, dit geeft ruimte in het dorp.  Er is veel laagbouw en weinig hoogbouw; bewoners waarderen dat.  Swifterbant wordt gezien als een centrale locatie in Nederland, die ruim opgezet is. Dit is bijzonder ten opzichte van andere delen van Nederland. Tips Ouderen/senioren  Focus op de toekomst: er moeten meer seniorenwoningen komen. De groep 50+ers is op dit moment groot in Swifterbant, over 10/20 jaar willen deze ook de mogelijkheid hebben voor een seniorenwoning.  Oudere mensen kunnen op dit moment in Swifterbant niet blijven wonen als zij zorg nodig hebben. Dan moeten ze naar Dronten, of nog verder weg.  Ouderen moeten kunnen doorstromen naar seniorenwoningen, zo komen er weer huizen vrij voor starters en jongeren. De doorstroming op de woningmarkt is laag in Swifterbant.

 Zorg voor betaalbare zorgwoningen, de senioren in Swifterbant hebben niet zo’n hoog inkomen.  Er moeten meer woningen voor ouderen aangeboden worden, zodat zij hier langer kunnen blijven wonen. Jongeren/starters  Bewoners vinden het belangrijk dat jongvolwassenen ook een woning kunnen vinden. Er moeten daarvoor meer starterswoningen komen. Er moeten meer huizen voor de jongeren gebouwd worden, zodat jongeren hier blijven wonen en ook een kans krijgen. Op dit moment is het voor jongeren en starters bijna niet te betalen en ook het woningaanbod is nihil.  Als jongeren een goede kans geboden wordt om een huis te vinden in Swifterbant, neemt ook het draagvlak voor voorzieningen toe.  Bij het bouwen van starterswoningen wordt onder andere gedacht aan: o Betaalbare huurwoningen en/of studio’s; o Betaalbare koopwoningen en/of appartementen. Aanbod woningen  Bewoners vinden het jammer dat het in Swifterbant niet mogelijk is om te wonen aan het water. Meerdere bewoners geven aan dat zij graag woningen aan water hebben, en dat zij vinden dat er te weinig gebruik wordt gemaakt van water in woonwijken. 10

 Bewoners vinden dat er (te) lange wachtlijsten voor huurwoningen zijn.  Er wordt veel verkocht in Swifterbant, maar er wordt weinig tot niets gebouwd (terwijl er in Dronten wel wordt gebouwd).  Bewoners staan positief ten opzichte van woningbouw in Swifterbant. Zij begrijpen dat woningbouw noodzakelijk is voor het in stand houden van het voorzieningenniveau. Wél moet de groei passen bij het dorp, en moet het dorpse karakter niet aangetast worden.  Zet in op gevarieerd bouwen: goedkopere en duurdere huizen, woningen voor jong en oud. Variatie in het woonaanbod houdt het dorp gezond en zorgt ervoor dat het dorp leuker wordt. Met andere woorden: richt niet op één segment, maar mix.  Bouw voor verschillende doelgroepen, zodat verjonging kan plaatsvinden en gezinnen hier naartoe kunnen komen.  Voorkom scheefwonen in goedkopere huurwoningen: zorg ervoor dat hier echt alleen mensen wonen met een ‘lager’ inkomen.  Centraliseer het wonen rondom het centrum en niet ergens achteraf. Enkele bewoners spreken over de transformatie van de bedrijven die tegen het centrum aan liggen (Spelwijk).  Vraag extra aandacht om bij de koop van woningen verplicht te stellen dat je er zelf gaat wonen, zo voorkom je dat investeerders woningen kopen en huurprijzen omhoog gaan (zelfwoningsclausule).  Maak een onderscheid tussen kamerverhuur en het huren van een hele woning.

Een huis kopen om te verhuren hoeft niet slecht te zijn, maar kamerverhuur is wel nadelig voor de wijk.  Ideeën voor andere typen woningen: o Kangoeroewoningen (een combinatie van twee (zelfstandige) woningen of wooneenheden onder één dak); o Zelfbouw van woningen; o Huizen met aan de achterkant een paardenweide, hier is veel vraag naar; o Woon-werk concepten, woningen met een loodsje erbij.  Ontwikkel de volgende woningbouwlocatie (na Swifterbant-Zuid) aan de noordkant. Woonvoorzieningen  Bewoners geven aan dat er niet te krap gebouwd moet worden. Er is ruimte genoeg in Swifterbant. We moeten uitbreiden, niet inbreiden.  Maak de straten leeg van het autoverkeer en plaats hier groen. Zorg ervoor dat men zijn auto(’s) zoveel mogelijk op eigen terrein kwijt kan.  Als je ruimer bouwt (meer grond rondom een huis verkopen) dan kan je je auto op je eigen terrein zetten en tegelijk ook nog een tuin hebben. De gemeente moet hierin faciliteren.  In veel wijken hebben mensen meerdere auto’s per huis. Dit zorgt voor veel autoverkeer op straat. Zo zijn er arbeidsmigranten die met meerdere in één huis wonen en allemaal een privé auto en werk auto hebben.  Corona kan mensen die minder naar kantoor gaan en meer thuis werken naar Swifterbant trekken. Samenhang met andere thema’s – groen en klimaat  Er moet meer aandacht zijn voor groen in het dorp.

Er is genoeg ruimte voor groen, geeft hier aandacht aan.  Bewoners vinden dat er te weinig water is in het dorp. Er is maar één sloot (Bisontocht).  De kwaliteit van de groenvoorziening kan verbeterd worden. Een mix van goed onderhouden en ecologisch groen (wat wilder) is gewenst.  De komst van windmolens kan de rust in Swifterbant bedreigen. Er moet rekening gehouden worden met mensen die daar gevoelig voor zijn. De baten van windmolens moeten landen in het dorp zelf, liefst bij de bewoners.  Groeien moet niet ten koste gaan van de rust en het groene karakter van het dorp. Dus niet alle groene delen in het dorp volbouwen, maar uitbreiden aan de randen.  Bewoners willen dat de baten van de windmolen kunnen worden besteed aan goed dingen voor de bewoners van Swifterbant. Een idee: kunnen de baten van windmolens niet besteed worden aan 11

zonnepanelen op daken van bewoners? Zo jagen we de energietransitie aan (de windmolens zijn een katalysator voor verdere verduurzaming) en landen de baten (ook financieel) bij de lokale bevolking. Samenhang met andere thema’s – welzijn en voorzieningen  Probeer het wonen te centraliseren rondom het centrum. Swifterbant-Zuid ligt bijvoorbeeld dichterbij Dronten. Zorg ervoor dat het winkelaanbod op orde is in Swifterbant, zodat mensen hier naar de winkels gaan.  Breng alle sportvoorzieningen naar de locatie waar Swifterbant-Zuid gepland is. Dan kan je op het gedeelte waar nu sportvoorzieningen zijn woningen bouwen. Deze zijn dan dichterbij de dorpskern.  Denk na over het voorzieningenniveau rondom Swifterbant-Zuid. Voorkom dat de bewoners naar Dronten gaan voor de winkels.  Als je het dorp meer ‘body’ wilt geven moet er ook meer geboden worden: voeg bijvoorbeeld de scholen samen (centraliseer de scholen) en voeg hier ook sociaal-maatschappelijk werk aan toe. Op de huidige plek van de scholen kunnen zo’n 300/400 woningen gebouwd worden. Deze liggen centraler dan Swifterbant-Zuid.  Onderhoud van voorzieningen kan beter: sporthal, zwembad, maar ook speeltuinen.  Voor starters en gezinnen is het wel nodig dat de kinderopvang en scholen goed zijn. Ze moeten goed onderhouden en goed bereikbaar zijn. Visie  Ontwikkeling van woningbouwprojecten duurt steeds lang.

Er zijn altijd wel een paar mensen tegen, maar de ontwikkeling van het dorp moet centraal staan.  Visie moet positiviteit uitstralen.

12