078e2491-9ff4-4529-a863-07b2df367733.pdf

Veiligheidsregio Flevoland Postbus 501, 8200 AM Lelystad Bezoekadres: Gordiaandreef 101, 8233 AB Lelystad

Aan de colleges van burgemeester en wethouders in Flevoland

datum onze referentie uw referentie bijlage onderwerp

5-4-2023 VRFL-223-3265 -

behandeld door

D. van Baarle

telefoon

06 50 28 27 86

e-mail

Dick.vanbaarle@brandweergooivecht.nl

Ontwerp besluit Oprichting Stichting Waarborgfonds Veiligheidsregio’s

Geacht college, Op 16 december jl. heeft het Veiligheidsberaad, het overlegorgaan van de 25 voorzitters veiligheidsregio, het principebesluit genomen tot het oprichten van een Stichting Waarborgfonds Veiligheidsregio’s, die dekking biedt voor de aanspraken van medewerkers na dienstongevallen. De gemeenschappelijke regeling van Veiligheidsregio Flevoland voorziet in de mogelijkheid tot het oprichten van een privaatrechtelijke rechtspersoon. Het besluit wordt niet genomen dan nadat de raden van de deelnemende gemeenten een ontwerpbesluit is toegezonden en in de gelegenheid zijn gesteld hun wensen en bedenkingen ter kennis van het algemeen bestuur te brengen. Dit is op basis van artikel 31a, lid 2 van de Wet gemeenschappelijke regelingen. Hieronder lichten wij het belang van de oprichting van deze stichting toe. Huidige situatie De Raad van Commandanten en Directeuren Veiligheidsregio’s (RCDV) is bezig met het thema ‘Goedwerkgeverschap na dienstongevallen’. Ten tijde van de regionalisering van de brandweer zijn de aanspraken bij ongevallen, zoals die golden bij de gemeentelijke en regionale brandweren via nieuwe verzekeringspolissen samengevoegd. Hierbij is veelal geen bewuste afweging gemaakt rondom aanspraken bij ongevallen.

Er is een toenemend bewustzijn bij veiligheidsregio’s ontstaan over de aard en hoogte van aanspraken van medewerkers als gevolg van ongevallen tijdens het werk. In de loop der tijd bleek dat de dekking van de ongevallenverzekering niet in alle gevallen (meer) aansloot bij de verwachting die zowel de veiligheidsregio als ook de medewerker hadden. Veelal spitst zich dit toe op de vraag of aan alle elementen van ongevalsdefinitie is voldaan, terwijl de medewerker evident letsel heeft opgelopen tijdens zijn werk. Daarnaast is sprake van een ‘verharding’ van de verzekeringsmarkt, hetgeen inhoudt dat het aantal aanbieders afneemt, premies stijgen en voorwaarden versoberd worden met als gevolg dat de verzekerbaarheid onder druk komt te staan. Dit alles heeft bijgedragen aan de gedachte dat

verzekeren ‘slechts’ een van de mogelijke opties is om financiële risico’s als gevolg van schade bij ongevallen op te vangen. In feite is daarmee de stap naar het ‘denken in aanspraken’: niet de verzekering, maar de aanspraak dient leidend te zijn voor de medewerker. Tevens is gebleken dat de verzekeringsfunctie binnen de veiligheidsregio’s veelal kwetsbaar is ingevuld. Door onderling samen te werken en verbindingen te leggen met externe expertise in bestuurlijke context kan deze kwetsbaarheid worden verminderd. Om invulling te geven aan deze uitdagingen is de RCDV het Project Risicomanagement & Verzekeringen gestart om via landelijke samenwerking, antwoord te vinden op bovenstaande ontwikkeling. Kort gezegd is het de bedoeling om:  Landelijk te komen tot één set van aanspraken bij dienstongevallen  Het collectief inkopen van één ongevallenverzekering  Een waarborgfonds op te richten voor de financiering van de aanspraken  Het oprichten van een (landelijk) expertisebureau dat kan adviseren en bemiddelen  Het aangaan van strategische samenwerkingsverbanden. Op 1 juli 2022 heeft het Veiligheidsberaad besloten tot oprichting van het expertisebureau risicobeheer1. Op 12 oktober is het expertisebureau feitelijk opgericht. Volgende stap is te komen tot een waarborgfonds.

Toekomstige situatie De veiligheidsregio’s hebben straks een waarborgfonds waarmee zij gezamenlijk de Landelijke Aanspraken na Dienstongevallen financieren. Ten laste van het waarborgfonds komen: De premie van de nieuwe landelijke ongevallenverzekering. Dit betreft de rubrieken A (overlijden) en B (definitieve arbeidsongeschiktheid) o De veiligheidsregio’s kunnen dan hun eigen lopende ongevallenverzekering opzeggen met de daaraan verbonden premie. De kosten van de claims voor de rubrieken C (tijdelijke arbeidsongeschiktheid) en D (medische kosten) die niet in de ongevallenverzekering opgenomen worden Fee dossierbehandeling verzekeraar Fee van de makelaarsdienst o De veiligheidsregio’s kunnen dan een eigen lopende overeenkomst met een makelaar beëindigen Kosten eigen medische dienst Overige niet verzekerbare aanspraken Het vormen van een algemene reserve Daarnaast richten de veiligheidsregio’s een gezamenlijk expertisebureau risicobeheer op, waarmee zij collectief een ongevallenverzekering kunnen inkopen en per 1 januari 2024 deze schades kunnen afwikkelen. Op termijn kunnen ook andersoortige risico’s door dit expertisebureau worden opgepakt. Hiermee ontstaat een professionele organisatie die invulling geeft aan het risicobeheer van de veiligheidsregio’s. Deelname aan het waarborgfonds is vrijwillig.

Wel is deelname aan het expertisebureau een vereiste gelet op de onderlinge samenhang. Werking Beoogd wordt dat de deelnemers jaarlijks een bijdrage storten in het waarborgfonds. Indien er op grond van de Landelijke Regeling Aanspraken na Dienstongevallen een uitkering dient te worden gedaan aan een medewerker die een dienstongeval is overkomen dan volgt een betaling uit het waarborgfonds aan de veiligheidsregio. De veiligheidsregio betaalt deze vergoeding vervolgens door aan de betreffende medewerker.

1

Veiligheidsregio’s krijgen Expertisebureau Risicobeheer - Veiligheidsberaad

Vergunning Het waarborgfonds is bedoeld voor het in gezamenlijkheid dragen van risico’s. Dit heet ‘verzekeren’ en is daarmee een activiteit die een vergunning van De Nederlandse Bank (DNB) vereist. Er kan echter een beroep worden gedaan op een vrijstelling van deze vergunningsplicht bepaalde voorwaarden: Rechtsvorm Het is niet mogelijk om deze activiteiten onder te brengen bij een veiligheidsregio of een andere rechtspersoon, zoals het expertisebureau. Hier liggen de volgende overwegingen aan ten grondslag: 1. Het is de verwachting van juridisch experts dat de AFM en de DNB niet akkoord gaat met het onderbrengen van deze activiteiten bij een rechtspersoon met andersoortige activiteiten; de AFM is de vergunningverlenende instantie voor het expertisebureau; 2. Het samenvoegen van de activiteiten van het waarborgfonds met de werkzaamheden van een veiligheidsregio of het expertisebureau leidt tot aansprakelijkheidsrisico’s voor deze organisaties. Met het oog op de eis dat geen sprake mag zijn van een winstoogmerk is de keuze voor rechtspersonen beperkt. Dat maakt namelijk dat gekozen moet worden tussen de rechtsvorm ‘stichting’ en de rechtsvorm ‘onderlinge waarborgmaatschappij’. Dit laatste is een bijzondere verenigingsvorm. Uitgegaan is van een stichting in het verlengde van de opzet en activiteiten van het expertisebureau.

Kostenneutraliteit De insteek van goederwerkgeverschap is om primair een kwaliteitsslag te maken. Uitgangspunt bij de ontwikkeling van de Landelijke Regeling Aanspraken na Dienstongevallen is om de financiering kostenneutraal te laten plaatsvinden. De insteek van kostenneutraliteit is bezien vanuit landelijk perspectief, omdat het vertrekpunt van elke veiligheidsregio ten aanzien van de financiering en verzekering van schades na dienstongevallen verschillend is. De premie ongevallenverzekering en de makelaarsdienst zijn weliswaar bekend, maar bij een complexe zaak zonder verzekeringsdekking zal een beroep gedaan moeten worden op de algemene reserve. Dit laatste zit nog niet verdisconteerd in de 4,1 miljoen. Ook is een premie ongevallenverzekering geen vast gegeven. Bij een volgende aanbesteding kan dit immers anders uitpakken. Tot slot gaat het om risico’s. Als er toevallig net een grotere groep personeel tegelijk letsel oploopt dan heeft dit gevolgen voor de schadelast. Daarom geldt bij het uitgangspunt kostenneutraliteit dat een zekere slag om de arm gehouden moet worden. De verwachting is dat de veiligheidsregio’s hun deelname aan het waarborgfonds kunnen financieren uit hun huidige begroting. In die zin is er geen sprake van nieuw beleid. Het risico dat een beroep moet worden gedaan op de algemene reserve neemt daarentegen wel af.

Alleen in geval de veiligheidsregio een uitkering wil doen bovenop de aanspraken, die gelden op grond van de Landelijke Regeling Aanspraken na Dienstongevallen, zal deze ten laste komen van de algemene reserve. Risico Daar alle kosten op dit moment nog niet bekend zijn, is de precieze omvang van de begroting van het waarborgfonds nog niet bekend. Hierdoor is ook nog niet bekend wat de exacte bijdragen van de veiligheidsregio’s aan het waarborgfonds zullen bedragen. Dit vormt dus enig risico voor de begroting van de veiligheidsregio. Op voorhand wordt dit risico beperkt geacht mede vanwege het feit dat de kosten van het waarborgfonds door alle deelnemende veiligheidsregio’s gedragen gaan worden. Verdeelsleutel Voor het waarborgfonds is een verdeelsleutel overeengekomen op basis van inwoneraantal. Deze verdeelsleutel wordt na de eerste periode van 5 jaar geëvalueerd.

Vervolg De formele oprichting van het waarborgfonds volgt zo spoedig na de definitieve besluitvorming in het Veiligheidsberaad. Beoogd wordt om het waarborgfonds per 1 januari 2024 operationeel te hebben met het oog op de invoering van de Landelijke Regeling Aanspraken na Dienstongevallen en de ingangsdatum van de gezamenlijke ongevallenverzekering. Verzoek Wij verzoeken u deze brief met bijlage door te geleiden naar uw gemeenteraad met het verzoek om eventuele wensen en bedenkingen ten aanzien van de oprichting en deelname aan de stichting waarborgfonds veiligheidsregio’s kenbaar te maken. Graag ontvangen wij uw reactie binnen 8 weken na toezending van deze brief.

Met vriendelijke groet, namens het algemeen bestuur Veiligheidsregio Flevoland

W.H.J.M. van der Loo plaatsvervangend voorzitter

J.A. van der Zwan secretaris