[2025022948] 2025 05 12 Toelichting aanvraag omgevingsvergunning BOPA
Tekst van het document
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 definitief revisie 00 9 januari 2025
www.anteagroup.nl
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 definitief revisie 00 9 januari 2025
Auteur(s) J. Meesters M. Hirsch
Opdrachtgever Geothermie Plukmade B.V. Laan van Barcelona 800 3317 DD Dordrecht
Gecontroleerd E. Koomen
datum 9 januari 2025
beschrijving Aanvraag omgevingsvergunning bopa
vrijgave E. Koomen
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Inhoudsopgave 1.
Algemene gegevens
5
2.
Inleiding
6
2.1 2.2 2.3 2.4
Aanleiding Doel van het format: beoordeling “Etfal” Aangevraagde activiteiten Leeswijzer
7 8 8 9
3.
Projectomschrijving
10
3.1 3.2 3.3
Deelactiviteiten op hoofdlijnen Beschrijving van de activiteiten Productiefase en activiteiten fase 2 in hoofdlijn
10 10 13
4.
Wettelijk kader
14
4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6
Omgevingswet Omgevingsbesluit Besluit kwaliteit leefomgeving Omgevingsverordening Noord-Brabant Omgevingsplan Drimmelen Waterschapsverordening
14 14 14 14 15 17
5.
Beoordeling activiteiten waar de aanvraag betrekking op heeft
18
5.1
Omgevingsplanactiviteit
18
6.
Ruimtelijk beleidskader
21
6.1 6.2 6.3 6.4
Rijksbeleid Provinciaal beleid Gemeentelijk beleid Conclusie ruimtelijk beleid
21 23 24 25
7.
Omgevingsaspecten
26
7.1 7.2 7.3 7.4 7.5 7.6 7.7 7.8 7.9 7.10 7.11 7.12 7.13 7.14 7.15 7.16 7.17
Milieueffectrapportage Bedrijvigheid en milieuzonering Bodem Archeologie Cultuurhistorie en landschap Weging van het waterbelang Natuur en biodiversiteit Luchtkwaliteit Lichthinder Geluid Trillingen Veiligheid Gezondheid en duurzaamheid Klimaatadaptatie Verkeer en parkeren Ruimte en toekomstige functies Behoeden staat en werking infrastructuur en voorzieningen
26 26 26 28 29 29 31 32 34 34 35 35 37 37 38 38 39
8.
Economische en maatschappelijke haalbaarheid
40
8.1 8.2
Economische uitvoerbaarheid Participatie en omgevingsmanagement
40 40
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Bijlagen
41 1. 2. 3. 4. 5.
Bodemonderzoek, Wematech d.d. 29 juli 2020, met kenmerk DB50200272.R001-0; Bodemrisico-inventarisatie Antea Group d.d. 16 oktober 2024 met kenmerk 0482848.100; Natuurtoets, Antea Group, d.d. 9 januari 20245, met kenmerk 0482848.100, revisie 02; Boom Effect Analyse Antea Group d.d. 9 januari 2025, met kenmerk 0482848.100; Stikstofdepositieonderzoek Antea Group, d.d. 13 december 2024, met kenmerk 0482848.100, revisie 00; 6. Watermemo, Antea Group, d.d. 30 oktober 2024, kenmerk 0482848.100, definitief revisie 01; 7. Geohydrologisch onderzoek, Antea Group, d.d. 26 augustus 2024, met kenmerk 0482848.100, rev. 00; 8. QRA Geothermische boringen Plukmade, Antea Group, d.d. 18 november 2024, met kenmerk 0482848.100 definitief revisie 00; 9. Verkeersplan Antea Group d.d. 13 december 2024, met kenmerk 0482848.100 definitief revisie 00; 10. Archeologisch onderzoek, BAAC, d.d. april 2020 en met kenmerk V-20.0085 (concept v2); 11. Akoestisch onderzoek aanlegfase, Antea Group d.d. 6 december 2024, met kenmerk 0482848.100, definitief; 12. Akoestisch onderzoek boorfase, Antea Group d.d. 9 januari 2025, met kenmerk 0482848.100, revisie 0A; 13. OCP-OO (incl. OO-) onderzoek, Antea Group, d.d. 17 juni 2024, kenmerk 0482848.100, definitief revisie 00; 14. Div. (situatie)tekeningen i. 482848-PLM-ET-01 ii. 482848-PLM-SL-01 iii. 482848-PLM-EL-FASE1
blad 4 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
1.
Algemene gegevens Aan:
Burgemeester en wethouders van de gemeente Drimmelen
Betreft:
Een aanvraag omgevingsvergunning op grond van artikel 5.1, lid 1 onder a van de Omgevingswet voor het verrichten van een omgevingsplanactiviteit.
Vergunningentermijn:
De vergunning wordt aangevraagd voor een termijn van vier jaar. Het vergunningplichtige bouwplan heeft een permanent karakter.
Realisatietermijn:
De verwachte start van werkzaamheden op de locatie is in Q3 2025.
Gegevens aanvrager: Naam: Adres: Postcode: Plaats: Kamer van Koophandel nummer: Vestigingsnummer:
Aardyn B.V. Laan van Barcelona 800 3317 DD Dordrecht 52172872 000022130179
Contactpersoon Contactpersoon: Telefoonnummer:
Kees van der Hoorn 064768148
blad 5 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
2.
Inleiding Geothermie Plukmade B.V. is voornemens om een geothermielocatie te realiseren op een graslandperceel nabij Schanseind 31 te Made. De eerste fase van het project bestaat uit het ontwerpen en aanleggen van een boorlocatie om vervolgens met behulp van een mobiele boorinstallatie tot enkele kilometers diepte te boren voor de productie van aardwarmte. De onderhavige aanvraag heeft betrekking op deze fase. Hierna volgt de realisatie van de uiteindelijke winningsfaciliteiten, bestaande uit onder andere een pompgebouw en aansluiting op een warmtenet. Hiermee start de warmteproductiefase. Voor deze fase worden later aparte vergunningsaanvragen ingediend. De projectlocatie is gelegen op het perceel dat kadastraal bekend staat als Made en Drimmelen, sectie T en nummer 1930. Het gebied kenmerkt zich door zijn kassenlandschap. In figuur 2.1 is de projectlocatie rood gearceerd aangeduid. Opgemerkt wordt dat het meest oostelijke deel van het perceel in gebruik genomen zal worden door het buurbedrijf en geen onderdeel zal zijn van het geothermieproject. Het deel van het perceel dat wordt gebruikt voor het geothermie initiatief is weergegeven in bijlage 14.
Figuur 2.1 Projectlocatie Plukmade [bron: ArcGis Antea Group]
blad 6 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
2.1
Aanleiding De kassen worden momenteel nog verwarmd met restwarmte van de Amercentrale. De toelevering van warmte door de centrale dreigt in de toekomst te stoppen. Om de levering van warmte naar (onder andere) de kassen toekomstbestendig te maken en vanwege de geschikte winningslocatie is ervoor gekozen om aardwarmte in te zetten als alternatieve energiebron. De locatie is regionaal ook wel bekend onder de naam Plukmade. In figuur 2.2 is de projectlocatie mede ten aanzien van de Amercentrale afgebeeld. Voor de productie van aardwarmte worden er 4 boorgaten gebruikt. Uit twee geboorde putten zal warm water opgepompt worden vanuit de diepe ondergrond dat vervolgens ontgast en gefilterd wordt. Het water wordt vervolgens naar de warmtewisselaars geleid waar de warmte wordt overgedragen aan het bestaande warmtenet. Het afgekoelde water wordt vervolgens middels injectiepompen weer in de ondergrond gebracht (injectieputten). Op de locatie staan warmtepompen die het verwarmde water rondpompen.
Figuur 2.2: Projectlocatie (rood gearceerd) en Amercentrale in blauwe cirkel [bron: ArcGis Antea Group]
Om de productielocatie te kunnen realiseren zal allereerst een mobiele boorinstallatie worden geplaatst voor het uitvoeren van vier diepboringen. Twee boorgaten zullen er voor aanvoer van verwarmd grondwater worden gebruikt en twee boorgaten zullen voor de afvoer van afgekoeld grondwater worden gebruikt. De mobiele boorinstallatie betreft een tijdelijk bouwwerk waarvan bepaalde onderdelen vergunningvrij zijn te realiseren. Nadat de diepboringen zijn gerealiseerd, wordt de boorinstallatie weggehaald. Vervolgens wordt het gebouw met pompstation en bijbehorende bouwwerken/voorzieningen gebouwd. Het pompstation en de bijbehorende voorzieningen zijn bouwwerken die voor onbepaalde tijd blijven staan.
blad 7 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
2.2
Doel van het format: beoordeling “Etfal” Uit artikel 4.2 van de Omgevingswet volgt dat de regels in het omgevingsplan van de gemeente, moeten leiden tot een zogenaamde ‘evenwichtige toedeling van functies aan locaties’ – ook wel afgekort tot Etfal. Dit begrip vervangt de ‘goede ruimtelijke ordening’, dat ten grondslag lag aan de vaststelling van bestemmingsplannen en het afwijken van bestemmingsplannen. Alle regels in het omgevingsplan dienen gezamenlijk te leiden tot een evenwichtige toedeling van functies aan locaties, wat betekent dat er een balans dient te bestaan tussen de verschillende functies van die locaties binnen een gebied. Uiteindelijk wegen alle relevante belangen mee en op basis hiervan zal een besluit genomen worden. Een omgevingsvergunning voor een BOPA, kan alleen worden verleend met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Dit is een inhoudelijk vereiste en volgt uit artikel 8.0a lid 2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (hierna: Bkl). Daarnaast gelden de beoordelingsregels uit artikel 8.0b tot en met 8.0e van het Bkl. Verder kan het zijn dat er instructieregels van de provincie of het Rijk van toepassing zijn op de activiteiten bij het initiatief. Dit volgt uit artikel 2.22, 2.24, 2.33 en 2.34 van de Omgevingswet.
Een initiatief voldoet in ieder geval niet aan de vereisten van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties, als er: strijd is met instructie(regel)s, als er geen aanvaardbaar woon-, leef- en ondernemersklimaat kan worden bereikt en/of als het initiatief in strijd is met de doelstellingen uit gemeentelijk beleid, zoals vastgelegd in een Omgevingsvisie, programma of in beleidsregels. De vraag bij de vergunningverlening van een BOPA is of het initiatief leidt tot een situatie waarbij er sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Anders gezegd: is er na een zorgvuldige belangenafweging met het toestaan van de activiteit nog steeds, of weer, sprake van een evenwichtige toedeling? Om dit te kunnen beoordelen worden met behulp van dit format, alle voor de fysieke leefomgeving relevante aspecten (voor zover betrekking hebbend op het initiatief) nader onderzocht en afgewogen.
2.3
Aangevraagde activiteiten Voor het voorgenomen project worden verschillende activiteiten op grond van de Omgevingswet aangevraagd, waarvoor verschillende afzonderlijke aanvragen worden ingediend. Ten aanzien van de tijdelijke bouwwerken (bouwfase 1) wordt via dit aanvraagdocument de omgevingsvergunning voor de buitenplanse omgevingsactiviteit aangevraagd. De beoordeling van deze activiteit komen in hoofdstuk 5 aan bod. Ten aanzien van de fase waarin het tijdelijke bouwwerk (boorinstallatie) wordt geplaatst betreft voorliggend document de toelichting op de aanvraag omgevingsvergunning voor: het verrichten van een omgevingsplanactiviteit (artikel 5.1, lid 1 onder a) met betrekking tot o In strijd handelen met de functie- en bouwregels (Agrarisch - 3 en Waarde -Archeologie 1) uit het omgevingsplan (buitenplans). De aanvraag wordt behandeld door het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Drimmelen. Het college is op basis van artikel 5.8 in samenhang met artikel 5.12 Omgevingswet gelezen het bevoegde gezag. Naast onderhavige aanvraag wordt separaat ook een aanvraag gedaan voor het milieutechnische onderdeel. De minister van Klimaat en Groene Groei is het bevoegd gezag voor het milieutechnisch onderdeel. De milieubelastende activiteit worden derhalve niet gecoördineerd met onderhavige aanvraag.
Ook eventueel benodigde vergunningen op basis van de Mijnbouwwet worden separaat aangevraagd. Daarnaast worden bij de gemeente verschillende andere omgevingsvergunningen aangevraagd voor onder andere vergunningplichtige binnenplanse activiteiten en de technische bouwactiviteit. Deze aanvraag ziet niet toe op de omgevingsvergunningplicht voor het oprichten van uitwegen, maar wordt in het kader van het strijdig gebruik wel beschouwd. Voor de oprichting wordt te zijner tijd de benodigde omgevingsvergunning aangevraagd.
blad 8 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
2.4
Leeswijzer In hoofdstuk 3 wordt de huidige fase van het project toegelicht. Het beschreven (bouw)plan van de eerste fase en de beschrijving van het initiatief vormen de basis voor de omvang van deze aanvraag. Vervolgens wordt in hoofdstuk 4 ingegaan op het wettelijk kader en beschreven welke verschillende activiteiten worden aangevraagd. In hoofdstuk 5 komt de beoordeling voor de aangevraagde activiteiten aan bod. In hoofdstuk 6 en 7 komt de ruimtelijke onderbouwing voor de buitenplanse omgevingsplanactiviteiten aan bod. In deze hoofdstukken wordt respectievelijk ingegaan op het ruimtelijk beoordelingskader en de omgevingsaspecten. Ten slotte wordt in hoofdstuk 8 ingegaan op de economische en maatschappelijke haalbaarheid.
blad 9 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
3.
Projectomschrijving De geothermielocatie wordt ontwikkeld in twee fasen. De eerste fase is het ontwerpen en aanleggen van een boorlocatie om vervolgens de oprichting van het verplaatsbaar mijnbouwwerk te laten plaatsvinden en de uitvoering van de boringen om tot enkele kilometers diepte te boren voor het winnen van aardwarmte. Hierna volgt de realisatie van de uiteindelijke winningsfaciliteiten, fase 2, bestaande uit onder andere een pompgebouw en aansluiting op een warmtenet. Hiermee start de warmteproductiefase.
3.1
Deelactiviteiten op hoofdlijnen Het voornemen bestaat uit het aanleggen van een boorlocatie (realiseren van de boorkelder, conductor, de boortorenfundatie, de hemelwaterberging en het hekwerk), oprichting van het verplaatsbaar mijnbouwwerk en de uitvoering van boringen tot enkele kilometers diepte onder het maaiveld. Er worden in totaal 4 boringen uitgevoerd. De verwachte uitvoeringsperiode start in Q3 van 2025. De activiteiten waarop onderhavige aanvraag betrekking op heeft, hebben een tijdelijk karakter. Het gebruik van de gronden wordt in strijd met de onderhavige functie gebruikt voor de aanleg van een mijnbouwwerk. De vergunning wordt aangevraagd voor een termijn van vier jaar (net als voor de MBA: milieubelastende activiteit). De bouwwerken die worden gerealiseerd in deze fase en ook noodzakelijk zijn voor fase 2 – en dus niet tijdelijk van aard zijn – blijven staan. Het is expliciet niet de bedoeling om het terrein na afloop van de termijn van de gevaagde omgevingsvergunning te herstellen naar de oorspronkelijke situatie. Voor de exploitatiefase wordt een aparte aanvraag voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit ingediend met een permanent karakter.
De verwachte uitvoeringsperiode is Q2-Q3 van 2025 en omvat de volgende deelfasen: o Aanleg locatie: circa 13 weken o Aanvoer boorinstallatie: circa 1-2 weken o Boorperiode inclusief testen en ontmantelen: circa 13 weken o Afvoer boorinstallatie: circa 1-2 weken o Voorbereiden voor vervolgactiviteit: circa 10 dagen
3.2
Beschrijving van de activiteiten Er wordt een verplaatsbaar mijnbouwwerk gebruikt voor de boringen die op de projectlocatie wordt geplaatst. De activiteiten die bij de boringen komen kijken worden in de volgende alinea's nader toegelicht. Activiteiten aanlegfase Het ontwerp van de boorlocatie is weergegeven figuur 3.1. Om de productie van aardwarmte mogelijk te maken zal de locatie zo ingericht moeten worden dat deze geschikt is om twee boringen uit te voeren, waarna de voorzieningen voor de productie gerealiseerd kunnen worden. Als onderdeel van de aanleg van de boorlocatie worden vier boorkelders geplaatst. Ten behoeve van de plaatsing van deze kelders worden vier werkputten gegraven met (uitwendige) afmetingen van globaal 3,4 bij 2,4 m en een diepte van 2,0 m-mv. Om constructietechnische reden dient de plaatsing van de boorkelders in een droge werkput plaats te vinden. In figuur 3.1 staat de locatie op het terrein waar de werkputten met boorkelders komen. Om deze werkputten te realiseren zullen er bemalingswerkzaamheden plaatsvinden en zal het terrein deels worden verhard. Er wordt tevens een regenwaterput gerealiseerd waar het regenwater wordt opgevangen door de goten rondom het boorterrein. De werkputten worden vervolgens aangevuld en de betonfundering voor de boorinstallatie aangelegd. Het werkverkeer kan gebruik maken van de uitritten die gerealiseerd worden.
Twee naar de Stelvenseweg en mogelijk één naar het Schanseind. De uitrit naar het Schanseind valt niet binnen de scope van onderhavig project. Om de uitritten te kunnen realiseren dienen werkzaamheden uitgevoerd te worden aan de watergangen. De watergang langs de Stelvenseweg is een C-watergang en wordt voor de noordelijke uitrit voorzien van een dam met duiker. Voor de zuidelijk uitrit wordt de watergang ingekort middels een demping. De benodigde vergunningen worden aangevraagd bij Waterschap Brabantse Delta.
blad 10 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
De waterafvoercapaciteit wordt behouden door de duikers en de aan te brengen compensatie, die tevens nodig is voor de toename van het verhard oppervlak. In totaal wordt 166 m² aan wateroppervlak gecompenseerd. De voorziening hiervoor wordt in de zuidwestelijke hoek van het terrein gerealiseerd.
Figuur 3.1 Aanduiding situering vier te boren putten met boorkelder op terrein [bron: tek. 482848-PLM-SL-01]
Om te voorkomen dat het boorgat instort, wordt voorafgaand aan het uitvoeren van de diepboringen een zogenaamde conductor geplaatst, door deze de grond in te boren. Dit is een stalen buis met een indicatieve diameter van ongeveer 70 cm en een lengte van circa 60 m, zodat de stabiliteit van het ondiepe boorgat, alsmede de bescherming van het ondiepe zoete grondwater zijn gewaarborgd. De diepboringen vinden dan in het bovenste deel plaats binnen deze beschermende conductor. De bovenzijde van de conductor staat in de aan te leggen boorkelder en is daar vloeistofdicht mee verbonden. De mogelijkheid bestaat ook dat de boorkelder eerst wordt geplaatst, en vervolgens de conductors. Voor het uitvoeren van diepboringen zal gebruik worden gemaakt van een elektrisch aangedreven boorinstallatie DrillTec VDD 370 of een vergelijkbare installatie. De te kiezen boorinstallatie is momenteel nog niet bekend. Voor de onderzoeken bij onderhavige aanvraag is als worst-case gekozen voor de zwaarste boorinstallatie. De boorinstallatie wordt in onderdelen naar de locatie getransporteerd en ter plekke opgebouwd. Voor de aanlegwerkzaamheden worden diverse mobiele werktuigen ingezet zoals graafmachines, mobiele kranen, tractors, mogelijk een heistelling en transportmiddelen. De diepboringen vinden in twee fases plaats. De twee linkse putten worden in de eerste fase gerealiseerd.
In een latere fase worden de twee rechtse putten gerealiseerd. Materiaal en materieel boorinstallatie Na het aanleggen van de locatie zoals hiervoor beschreven worden boorinstallatie en bijbehorend benodigd materiaal en materieel aangevoerd. Het gaat hier onder andere om de volgende onderdelen: boortoren met hijswerktuig (hoogte 41 meter voor het waarschijnlijk toe te passen type, maar dit kan, indien een ander type gebruikt moet worden hoger zijn, tot 55 m); stage V generatoren met dieselolie opslagtanks; boorvloeistofbehandelingsinstallatie; boorspoelingpompen; boorspoelingtanks; boorgruis opvangbakken; bassins of silo’s (hemelwater); reservespoelingsilo's of -tanks; andere opslagvoorzieningen, zoals silo’s, tanks en/of containers voor opslag (voor hulpstoffen als smeermiddelen, additieven (mudchemicals) en hulpmaterialen); blad 11 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
cabines voor personeel dat tijdens de boorfase continu aanwezig moet zijn inclusief slaapplaatsen; diverse cabines ingericht als werkplaats, kleedruimte, toiletten, kantoren, laboratorium, etc.
De navolgende foto geeft een indruk van een boorinstallatie op locatie. In bijlage 14 is onder andere een plattegrondtekening opgenomen met de voorgenomen terreininrichting en boortorenopstelling.
Figuur 3.2 Voorbeeld mobiele boorinstallatie DrillTec VDD370 [bron: aanmeldnotitie Mer-beoordeling d.d. 25-09-2020]. Definitieve boorinstallatie is nog te bepalen.
Activiteiten boorfase De boorinstallatie wordt in onderdelen naar de locatie gebracht en ter plaatse opgebouwd, wat 1 tot 2 weken duurt. Het boren gebeurt met een ronddraaiende boorbeitel aan het uiteinde van een boorpijp. De boorpijp wordt verlengd door steeds nieuwe pijpen vast te schroeven totdat de gewenste diepte is bereikt. Het boorgruis en de grond worden met water (boorspoeling) naar het oppervlak getransporteerd, waar het wordt verzameld en afgevoerd. Boorspoeling heeft meerdere functies, zoals het stabiliseren van de boorwand en het voorkomen van gas- of vloeistofstromen uit de formatielagen. De boorspoeling wordt rondgepompt door speciale pompen en behandeld om onopgeloste bestanddelen te scheiden van de waterfractie, die opnieuw wordt gebruikt. Tijdens het boren wordt het steengruis continu beoordeeld op de aanwezigheid van gas. De boorpijp wordt regelmatig uit het boorgat gehaald voor onderhoud. De diepte van het boorgat bedraagt ongeveer 1,9 km en de diameter wordt kleiner naarmate de diepte toeneemt. Na elke boorsectie wordt een stalen mantelbuis aangebracht en gecementeerd om de putwand te stabiliseren en instorting te voorkomen. Het proces van boren, meten, cementeren en verbuizen wordt herhaald voor elke boorsectie. De verbuizing wordt geperforeerd ter hoogte van de warmwaterlaag of injectorput.
Het warme water wordt via een pomp naar de aardwarmte-behandelingsinstallatie gevoerd, terwijl afgekoeld water wordt geïnjecteerd in dezelfde bodemlaag. Na voltooiing van de boring worden de putten afgewerkt met een putkop en veiligheidskleppen. De putten worden gespoeld en getest, waarbij opgepompt water wordt afgevoerd of geloosd. Aardgas dat vrijkomt, wordt verbrand. Activiteiten testfase In de geboorde putten worden tests uitgevoerd op verschillende dieptes. Tijdens deze tests worden metingen verricht om informatie te verzamelen over de watervoerende lagen. Na het boren wordt een puttest uitgevoerd, hierbij wordt reservoirwater geproduceerd, dat tijdelijk wordt opgeslagen in een voorziening op het terrein, en pas as wordt afgevoerd. In het reservoirwater kan opgelost gas aanwezig zijn, dat tijdelijk wordt afgefakkeld. De hoeveelheid reservoirwater en gas dat wordt geproduceerd is afhankelijk van de gesteente eigenschappen van het reservoir. Transportbewegingen boor- en testfase Tijdens de uitvoering van de boor/test-activiteiten zullen per dag circa 7 vrachtwagens benodigd zijn voor de aan- en afvoer van materialen en (afval)stoffen. Daarnaast zullen er gedurende de gehele periode personenwagens voor personeel als transportbewegingen plaatsvinden.
blad 12 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Opslagfaciliteiten Ten behoeve van het boren van de putten zijn de volgende tijdelijke, uitpandige opslagvoorzieningen voor hulp- en grondstoffen mogelijk noodzakelijk: Opslag van dieselolie in één of meer bovengrondse tanks; Opslag voor niet gevaarlijke, vaste grond- en hulpstoffen in emballage; Opslag voor niet gevaarlijke, vloeibare en pasteuze grond- en hulpstoffen in emballage. De opslagvoorziening is zodanig uitgevoerd, dat de vloer met de wanden een vloeistofdichte lekbak vormen; Opslagvoorziening die voldoet aan PGS 15 voor grond- en hulpstoffen in emballage die op grond van hun eigenschappen in een dergelijke voorziening opgeslagen moeten worden. Het betreft een uitpandige opslagvoorziening waarin maximaal 10 ton kan worden opgeslagen; Opslag in het bovengronds boorspoeling-tanksysteem. De samenstelling van het boorspoelingtanksysteem is afhankelijk van de boorinstallatie die zal worden ingezet; Opslag van spoel- en/of testwater in een daarvoor geschikte opslagfaciliteit (bijvoorbeeld een silo, een tank of andere opvangvoorziening). Cement en bijbehorende additieven worden op afroep aangevoerd en niet in opslag gehouden. In overeenstemming met het Landelijke afvalbeheerplan (LAP) worden de afvalstoffen gescheiden van elkaar opgeslagen. De opslag vindt zodanig plaats dat geen verwaaiing of verspreiding naar de omgeving plaatsvindt.
Voor de opslag van werkvoorraden en opslagvoorraden aan gevaarlijke of brandbare stoffen (brandstoffen, smeermiddelen, chemicaliën) wordt uitsluitend gebruik gemaakt van goedgekeurde emballage. De opslag voldoet daarbij te allen tijde aan de van toepassing zijnde richtlijnen, zoals de PGS 15 voor opslag van gevaarlijke stoffen in verpakking en de PGS 30 voor de opslag van vloeibare brandstoffen in bovengrondse tanks. Energie en hulpbronnen De energie voor het boren wordt geleverd door de toepassing van de nieuwste stage V dieselaggregaten. De dieselaggregaten zijn voorzien van NOx-reducerende voorzieningen (bijvoorbeeld gebruikmakend van SCRtechnologie). Verder wordt ook diesel gebruikt voor de mobiele werktuigen en transportmiddelen. Naast diesel als hulpbron, wordt drinkwater of hemelwater gebruikt voor sanitaire doeleinden, voor boorspoeling en cement (eventueel), alsmede voor schoonmaakwerkzaamheden en er wordt staal gebruikt voor de verbuizingen van de te boren putten. Activiteiten opruim- en herstelfase In de opruimfase wordt de boortoren, met bijbehorend equipment, afgevoerd. Daarna zal de productieinstallatie gerealiseerd worden. Transportbewegingen opruim- en herstelfase Voor de afvoer van de boortoren met bijbehorend equipment, zoals bouwketen, opslagvoorzieningen en technische installaties zijn circa 65 vrachtwagens benodigd.
Deze transporten vinden verspreid plaats gedurende 1 à 2 weken.
3.3
Productiefase en activiteiten fase 2 in hoofdlijn In de tweede fase van het totale project wordt het terrein verder ingericht en geschikt gemaakt voor de aardwarmtewinning. Er wordt een pompgebouw gerealiseerd en de technische installatie aangelegd voor de exploitatie. De boortorenfundatie, boorkelder en boorputten worden daarvoor gebruikt. De hemelwaterbergingsvoorziening blijft ook aanwezig. Aanvragen voor omgevingsvergunningen voor de exploitatiefase, ook voor de BOPA, worden op een later tijdstip ingediend.
blad 13 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
4.
Wettelijk kader In dit hoofdstuk volgt een uiteenzetting van het wettelijk kader waar het gehele project aan moet voldoen.
4.1
Omgevingswet Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. De Omgevingswet houdt regels gericht op de bescherming en verbetering van de fysieke leefomgeving. De Omgevingswet werkt door in vier algemene maatregelen van bestuur (AMvB): het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal); het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl); het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) en het Omgevingsbesluit (Ob). Daarnaast zijn van rechtswege ook regels over de fysieke leefomgeving waaronder de inhoud van alle bestemmingsplannen die golden op 31 december 2023 overgegaan in het omgevingsplan van de gemeente Drimmelen.
4.2
Omgevingsbesluit Dit besluit regelt onder andere wie het bevoegd gezag voor de behandeling van een aanvraag om omgevingsvergunning is. In de onderliggende regeling (Omgevingsregeling) is bepaald wat de indieningsvereisten per aangevraagde activiteit is.
4.3
Besluit kwaliteit leefomgeving In het Bkl staan onder andere de instructie- en beoordelingsregels waaraan een bevoegd gezag zich dient te houden bij toetsing van aanvragen om omgevingsvergunning voor bouw- en omgevingsplanactiviteiten. De beoordelingsregels staan in § 8.1.1 Bkl. Een buitenplanse omgevingsplanactiviteit dient te voldoen aan een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (artikel 8.0a, tweede lid Bkl). In het volgende hoofdstuk wordt hierop nader ingegaan.
4.4
Omgevingsverordening Noord-Brabant In de Omgevingsverordening kunnen ook instructieregels staan waaraan het bevoegd gezag dient te toetsen. Dit staat in artikel 8.0b Bkl. In hoofdstuk 5 van de Omgevingsverordening Noord-Brabant staan instructieregels van de Provincie Noord-Brabant. In het volgende hoofdstuk wordt hierop nader ingegaan. Ter plaatse van de bouwactiviteit is sprake van ‘diep grondwaterlichaam’. Er mag niet dieper dan 100-110 meter beneden maaiveld geboord worden indien sprake is van de onconventionele winning van koolwaterstoffen. De voorgenomen activiteiten vallen hier niet onder; er gelden geen aparte vergunningplichten voor dit project op basis van de Omgevingsverordening. Een toetsing aan de instructieregels staat in hoofdstuk 6 van deze toelichting. De projectlocatie valt binnen een glastuinbouwconcentratiegebied. Het omgevingsplan dient erop toe te zien dat de glastuinbouw niet belemmerd wordt. De voorgenomen activiteit ondersteunt de glastuinbouw, middels aanlevering van warmte voor kassen. Aan deze instructieregel wordt dus voldaan.
blad 14 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
4.5
Omgevingsplan Drimmelen Het perceel valt onder het omgevingsplan van de gemeente Drimmelen. Het omgevingsplan bestaat uit verschillende onderdelen. Dit betreft alle bestemmingsplannen die golden op de locatie op 31 december 2023, regels die overgeheveld zijn vanuit het Rijk (zogenoemde Bruidsschat) en alle gemeentelijke normen die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving. De regels die van rechtswege gelden onderdeel zijn van het omgevingsplan Drimmelen, behoren tot het tijdelijke deel van het omgevingsplan. Een omgevingsplan bevat de gemeentelijke regels voor de fysieke leefomgeving. In afdeling 22.3 van het Omgevingsplan zijn onder andere regels opgenomen voor milieubelastende activiteiten. De regels, de zogenaamd bruidsschat, hebben betrekking op, onder andere: de zorgplicht; de mogelijkheid tot het stellen van maatwerkvoorschriften; de informatieplicht bij een ongewoon voorval; geluid; geur. Tot op heden heeft de gemeente nog geen invulling gegeven aan het opstellen van zo’n Omgevingsplan.
Tot het moment dat er nog geen formeel Omgevingsplan is vastgesteld door de gemeente zelf, geldt een van rechtswege ontstaan Omgevingsplan dat bestaat uit oude bestemmingsplannen en plankaarten, normen uit andere gemeentelijke verordeningen die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving (erfgoedverordening, onderdelen van de Apv/Verordening fysieke leefomgeving, bomenverordening etc.) en de regels die de Rijksoverheid van toepassing heeft verklaard op alle van rechtswege ontstane omgevingsplannen (bruidsschat). Het maken van een omgevingsplan is een verplichting die voortkomt uit de Omgevingswet. De gemeente heeft een overgangsperiode om tot uiterlijk 2032 het omgevingsplan te maken. Totdat formele vaststelling van een in werking getreden Omgevingsplan, gelden de regels zoals opgenomen in het huidig bestemmingsplan en de bruidsschat. Het bestemmingsplan dat gold op de locatie is het bestemmingsplan ‘Buitengebied’ (vastgesteld 23-12-2015, identificatie NL.IMRO.1719.0bp12buitengebied-vg02). Op basis van de plankaart gelden op de projectlocatie de bestemmingen “Agrarisch – 3’, ‘Waarde – Archeologie 1’, ‘Water’ en ‘Verkeer’. Tevens is sprake van de ‘geluidzone – industrie’. Het bouwplan past niet binnen de functie die voor deze gronden is aangewezen. In figuur 4.1 is de plankaart die behoort tot het tijdelijke deel van het Omgevingsplan Drimmelen weergegeven.
blad 15 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Figuur 4.1: Plankaart behorend tot het tijdelijke deel van het Omgevingsplan Drimmelen (Bp Buitengebied) [bron: Regels op de kaart, 30-072024]
Voor zover relevant voor dit project gelden er voorbeschermingsregels voor behoud en bescherming van grondwaterkwaliteit. Op dit aspect wordt in paragraaf 7.3 van dit rapport verder ingegaan. Maken van uitritten (omgevingsplanactiviteit) Het maken van een uitweg naar de weg is op basis van artikel 2:12 Algemene plaatselijke verordening 2021 (verder: Apv) van de gemeente Drimmelen zonder omgevingsvergunning verboden. Het gaat hier om een activiteit die omgevingsvergunningplichtig is op basis van het tijdelijke deel van het omgevingsplan Drimmelen. Voor deze activiteit wordt separaat een omgevingsvergunning aangevraagd. Vellen van houtopstanden (omgevingsplanactiviteit) Het vellen van een houtopstand die op de Waardevolle bomenkaart van de gemeente Drimmelen staat is verboden op grond van artikel 4:11, lid 2. Het gaat hier om een activiteit die omgevingsvergunningplichtig is op basis van het tijdelijke deel van het omgevingsplan Drimmelen. Voor deze activiteit wordt separaat een omgevingsvergunning aangevraagd. In § 7.7 wordt nader op dit aspect ingegaan.
blad 16 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Figuur 4.2: Uitsnede waardevolle bomenkaart gemeente Drimmelen [bron: Gemeente Drimmelen]
4.6
Waterschapsverordening Eventuele wateractiviteiten op basis van de Waterschapsverordening Brabantse Delta zullen afzonderlijk worden aangevraagd. De grondwateronttrekking en lozing van grondwater ten behoeve van bemaling kan gelet op de debieten en waterbezwaarlijkheid worden gemeld bij het waterschap. Eventuele vergunningplichten uit hoofde van de Waterschapsverordening worden aangevraagd.
blad 17 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
5.
Beoordeling activiteiten waar de aanvraag betrekking op heeft In dit hoofdstuk wordt per onderwerp een toelichting gegeven op de activiteiten waarvoor een omgevingsvergunning nodig is en waarop deze aanvraag zicht richt. Bevoegd gezag Op grond van artikel 4.1 van de Omgevingswet is het college van burgemeester en wethouders bevoegd te beslissen op de aanvraag omgevingsvergunning voor de buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Procedure Voor de aanvraag omgevingsvergunning voor de buitenplanse omgevingsplanactiviteit geldt de reguliere voorbereidingsprocedure met een doorlooptijd van 8 weken en mogelijk verlenging met 6 weken. In aanvulling hierop kan op basis van artikel 16.65, eerste lid onder b Omgevingswet met instemming van initiatiefnemer de uitgebreide openbare voorbereidingsprocedure van toepassing verklaren voor deze procedure. In overleg met het bevoegd gezag is gezamenlijk besloten om de uitgebreide procedure te volgen voor dit initiatief.
5.1
Omgevingsplanactiviteit Op de projectlocatie geldt vanaf 1 januari 2024 het omgevingsplan gemeente Drimmelen. Het omgevingsplan bestaat uit een nieuw en uit een tijdelijk deel. Onderdeel van het tijdelijke deel zijn de regels vanuit het bestemmingsplan ‘Buitengebied’. Het bestemmingplan was onherroepelijk en vastgesteld op 23 december 2015. Ten tijde van indiening heeft er een ontwerpbestemmingsplan ‘Parapluplan Archeologie Drimmelen’ ter inzage gelegen. Dit bestemmingsplan is nog niet vastgesteld, maar de inhoud is relevant voor de archeologische verwachtingswaarden van het projectgebied. Vergunningplichtige bouwactiviteiten In artikel 22.26 van het omgevingsplan Drimmelen is opgenomen dat het verboden is om zonder omgevingsvergunning een bouwactiviteit te verrichten, tenzij het gaat om vergunningsvrije bouwactiviteiten. Voor de vergunningplichtige bouwactiviteiten wordt een omgevingsvergunning aangevraagd bij de gemeente Drimmelen. De vergunningplichtige bouwactiviteiten hebben in ieder geval betrekking op de boorkelder, de boortorenfundatie, de hemelwaterberging en het hekwerk die in de fase 1 worden gerealiseerd. Artikel 5.1, eerste lid onder a van de Omgevingswet legt de basis voor de vergunningplicht voor de omgevingsplanactiviteit.
Er is een omgevingsvergunning benodigd voor de ruimtelijke inpassing van de boorkelder, hemelwaterberging, de boortorenfundatie en andere bouwwerken die niet vergunningsvrij kunnen worden opgericht en gebruikt. De projectlocatie heeft een agrarische functie. Uit de doeleindenomschrijving van het voormalig bestemmingsplan ‘Buitengebied’ in samenhang gelezen met ‘Buitengebied, Veegplan 1’ blijkt dat een boorlocatie niet in overeenstemming is met de bestemming ‘Agrarisch-3’. Uit de algemene bouwregels, artikel 5 van het voormalig bestemmingsplan, blijkt dat uitsluitend bouwwerken mogen worden opgericht die ten dienste staan van de bestemming. Aan de bouwregel(s) uit het omgevingsplan kan niet worden voldaan. Er is geen mogelijkheid om het project met een omgevingsvergunning voor een binnenplanse omgevingsplanactiviteit toe te staan. Dit betekent dat het ruimtelijk inpassen van de vergunningplichtige bouwwerken enkel door middel van een omgevingsvergunning voor buitenplanse omgevingsplanactiviteit (bopa) kan plaatsvinden. Onderhavig document voorziet in de aanvraag voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Vanaf het volgende hoofdstuk volgt een toelichting (ruimtelijke onderbouwing) ten behoeve van de aanvraag om deze omgevingsvergunning.
Op basis van artikel 8.0a, eerste lid van het Besluit kwaliteit leefomgeving dient er sprake te zijn van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Onderhavige onderbouwing toont dit aan.
blad 18 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Ook relevant is de bestemming ‘Waarde – Archeologie 1’. Op basis van deze bestemming zijn beperkingen aangebracht aan bouwactiviteiten (zonder omgevingsvergunning) ter bescherming van de archeologische verwachtingswaarde. Voor bouwwerken waarbij grondwerkzaamheden plaatsvinden met een oppervlakte van meer dan 100 m² en dieper dan 0,5 meter zijn niet toegestaan op basis van artikel 28.2 van het voormalige bestemmingsplan (in samenhang gelezen met het bestemmingsplan ‘Buitgebied, Veegplan 1’). De hemelwaterberging heeft een afmeting van 10 meter lengte, 2,4 meter breedte en 1,8 meter diepte. De boortorenfundatie heeft een afmeting van 35 meter lengte, 11 m breedte en hoogte van 0,40 cm. De vier boorkelders hebben ieder een (inwendige) afmeting van 3 meter lengte, 2 meter breedte en 1,8 meter diepte. Al met al worden er geen bouwwerken of werkzaamheden uitgevoerd die gepaard gaan met grondroeringen van 0,5 meter diepte en een oppervlakte van 100 m² totaal. Dit betekent dat de betreffende dubbelbestemming geen belemmering vormt voor het projectplan. Momenteel wordt de archeologische verwachtingswaarde herijkt. Wat dat voor de projectlocatie betekent, volgt hierna. Paraplubestemmingsplan (nog niet in werking getreden) Hoewel de regels niet gelden, bevat het ontwerpbestemmingsplan nieuwe inzichten over de archeologische verwachtingswaarde van de projectlocatie.
Op basis van het ontwerpbestemmingsplan ‘Parapluplan Archeologie Drimmelen’ gelden namelijk de functies ‘Waarde – Archeologie 1’, ‘Waarde – Archeologie 3’ en ‘Waarde – Archeologie 6’ op de projectlocatie. Op basis van de bouwregels is het verboden om zonder omgevingsvergunning een bouwwerk te bouwen dieper dan 0,4 meter beneden het maaiveld met een oppervlakte van respectievelijk 100 m², 500 m² en 10.000 m². Aan de bouwregel voor ‘Waarde – Archeologie 3’ kan niet worden voldaan (artikel 5.2), omdat het bouwplan binnen deze functie groter is dan 500 m². Om die reden zal ook moeten worden afgeweken van deze bouwregel. In artikel 5.3 van dit ontwerp-bestemmingspla is een mogelijkheid opgenomen om de bouwwerken toe te staan.
Figuur 5.1: Uitsnede plankaart en regels bestemmingsplan Parapluplan Archeologie Drimmelen (ontwerp)
blad 19 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Vergunningvrije bouwactiviteiten In artikel 2.29 van het Bbl staan gevallen opgesomd van de vergunningvrije activiteiten. Net als dat voor de technische bouwactiviteit geldt, zijn bepaalde bouwwerken uitgezonderd van de vergunningplicht uit artikel 22.26 van het Omgevingsplan. In artikel 2.29 onderdeel q van het Bbl is namelijk opgenomen dat geen vergunning voor een omgevingsplanactiviteit voor bouwen benodigd is voor een bouwkeet, bouwbord, steiger, heistelling, hijskraan, damwand, terreininrichting of andere hulpconstructie die functioneel is voor werkzaamheden met een verplaatsbaar mijnbouwwerk als bedoeld in artikel 3.322, lid 1 van het Bal. Dit betekent dat geen omgevingsvergunning benodigd is voor de tijdelijke bouwwerken die ten dienste staan van het mijnbouwwerk, zoals de boortoren, keten, aggregaten, opslagtanks etc. Conclusie Op basis van de ruimtelijke motivering is ten aanzien van het initiatief sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties, zodat het gebruik van de gronden en bouwen van bouwwerken voor diepboringen ten behoeve van geothermie voor de uiteindelijke winning van aardwarmte met een buitenplanse omgevingsplanactiviteit kan worden vergund.
blad 20 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
6.
Ruimtelijk beleidskader In dit hoofdstuk wordt het voornemen getoetst aan het ruimtelijk beleidskader op rijks-, provinciaal en gemeentelijk niveau als onderdeel voor de ruimtelijke onderbouwing van de buitenplanse omgevingsplanactiviteiten.
6.1
Rijksbeleid Nationale Omgevingsvisie In de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) heeft het Rijk een langetermijnvisie gegeven op de toekomstige ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. De NOVI beschrijft een toekomstperspectief met de ambities en de nationale belangen in de fysieke leefomgeving en de daaruit voortkomende opgaven. Waar de opgaven vragen om een geïntegreerde benadering, komen deze samen in vier prioriteiten. De vier prioriteiten zijn: Prioriteit 1 Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; Prioriteit 2 Duurzaam economisch groeipotentieel; Prioriteit 3 Sterke en gezonde steden en regio’s; Prioriteit 4 Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie betreft één van de vier prioriteiten die gesteld zijn in de NOVI en sluit aan bij het initiatief om naar aardwarmte te boren en aardwarmte te winnen. Het nationale belang dat hierbij relevant is betreft nationaal belang 11: ‘Realiseren van een betrouwbare, betaalbare en veilige energievoorziening, die in 2050 CO2-arm is, en de daarvoor benodigde hoofdinfrastructuur’.
De meest relevante bijbehorende beleidskeuze bij deze opgave betreffen beleidskeuzes 1.3 en 1.4: Beleidskeuze 1.3: ‘We maken de energie-infrastructuur geschikt voor duurzame energiebronnen en reserveren daarvoor ruimte.’ Beleidskeuze 1.4: ‘We realiseren de opgave van duurzame energie met oog voor de kwaliteit van de omgeving en combineren deze zo veel mogelijk met andere functies’. Het uitvoeren van boringen en het winnen van aardwarmte is in overeenstemming met deze beleidskeuzes omtrent duurzame energie. De uitwerking en doorwerking van beleidskeuzes en ambities in de Omgevingsvisie zal plaatsvinden door de instrumenten uit de Omgevingswet. Daarnaast zal in de Nationale programma’s, Omgevings- en gebiedsagenda’s eveneens een concrete invulling worden gegeven aan de ambities uit de Omgevingsvisie. Akkoord van Parijs In 2016 hebben bijna alle landen ter wereld het Akkoord van Parijs getekend. In dit akkoord is afgesproken om de opwarming van de aarde in 2100 te beperken tot 2 graden ten opzichte van het pre-industriële tijdperk, met een streven om deze opwarming beperkt te houden tot 1,5 graad. Als één van de ondertekenaars van dit Akkoord moet ook Nederland een bijdrage leveren aan deze doelstellingen. De realisatie van duurzame warmtenetten als vervanging voor aardgas, waarmee CO2-uitstoot wordt verminderd, sluit aan op deze doelstellingen.
Daarom is ook geothermie als duurzame warmtevoorziening opgenomen in het Nederlandse klimaatakkoord als duurzame warmtevoorzieningsbron. Klimaatakkoord Op 28 juni 2019 is het Nederlands Klimaatakkoord gesloten. Dit Akkoord omvat maatregelen van de Nederlandse overheid om te voldoen aan het Akkoord van Parijs. Realisatie van duurzame warmtenetten ter vervanging van aardgas is aangewezen als één van de maatregelen om te voldoen aan de doelstellingen van het Akkoord van Parijs.
blad 21 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Masterplan aardwarmte in Nederland Als bouwsteen voor de in het Klimaatakkoord gemaakte (geothermische) afspraken, is in mei 2018 het Masterplan Aardwarmte in Nederland opgesteld. Hierin heeft de sector de kaders geschetst waarbinnen geothermie een kansrijke alternatieve warmtebron is. Structuurvisie ondergrond De staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat heeft mede namens de minister van Economische Zaken en Klimaat en in overeenstemming met de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties de Structuurvisie ondergrond vastgesteld op 8 juni 2018. De structuurvisie richt zich op duurzaam, veilig en efficiënt gebruik van bodem en ondergrond waarbij benutten en beschermen met elkaar in balans zijn. Het doel van de structuurvisie is om te zorgen dat er voldoende mogelijkheden zijn voor de winning van grondwater voor drinkwaterwinning en voldoende ruimte blijft voor toekomstige mijnbouwactiviteiten, mede gericht op transitie naar een duurzame energievoorziening en het realiseren van de klimaatdoelen. Het Rijk streeft naar een CO2-arme energievoorziening in 2050. Met het oog daarop is een traject in gang gezet waarbij steeds meer hernieuwbare energiebronnen worden benut. Geothermie is een CO2-arme energiebron. Om de klimaatdoelen te kunnen behalen is het op langere termijn nodig om een groot deel van de potentie voor geothermie te benutten.
Benutting van geothermie is, door de beperkte transporteerbaarheid van warmte, afhankelijk van de match tussen bovengrondse vraag en aanbod in de ondergrond. De vraag doet zich vooral voor in concentratiegebieden van de glastuinbouw, warmte vragende industrieën, stedelijk gebied en daarbinnen vooral de locaties waar al stadsverwarming aanwezig is. Ladder voor duurzame verstedelijking Op grond van artikel 5.129g van het Bkl is een toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking (hierna: Ladder) met de inwerkingtreding van de Omgevingswet van toepassing. In de Ladder is opgenomen dat, voor zover een omgevingsplan (of een omgevingsvergunning voor een BOPA) voorziet in een nieuwe stedelijke ontwikkeling, dat met het oog op het belang van zorgvuldig ruimtegebruik en het tegengaan van leegstand, rekening gehouden moet worden met de behoefte aan die stedelijke ontwikkeling. Indien blijkt dat de stedelijke ontwikkeling niet binnen het bestaand stedelijk gebied kan worden voorzien, moet in de motivering worden ingegaan op de mogelijkheden die er binnen het bestaand stedelijk gebied zijn om in die behoefte te voorzien. De Ladder is relevant als het omgevingsplan meer bebouwing mogelijk maakt, of dat er een functiewijziging van zodanige aard en omvang plaats vindt dat om die reden sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling.
Wat onder stedelijke ontwikkeling wordt verstaan is in het Bkl opgenomen. Een stedelijke ontwikkeling wordt gedefinieerd als 'de ontwikkeling of uitbreiding van een bedrijventerrein, een zeehaventerrein, een woningbouwlocatie, kantoren, een detailhandel-voorziening of een andere stedelijke voorziening en die voldoende substantieel is.' In de Handreiking Ladder voor Duurzame Verstedelijking (Ministerie I&M, versie 2: november 2013) wordt onder andere stedelijke voorzieningen verstaan: accommodaties voor onderwijs, zorg, cultuur, bestuur en indoor sport en leisure. Of een ontwikkeling of uitbreiding voldoende substantieel is volgt uit jurisprudentie. Omdat de voorgenomen ontwikkeling beperkt in schaal is en aansluit bij de huidige beoogde functies, wordt geconcludeerd dat er geen sprake is van een nieuw stedelijke ontwikkeling. Desalniettemin wordt in het kader van goede ruimtelijke ordening kort ingegaan op de kwantitatieve en kwalitatieve behoefte alsmede de locatie. Doordat de voorgenomen ontwikkeling voorziet in de warmte behoefte die ontstaat als gevolg van het wegvallen van het warmteaanbod door de Amercentrale. De feitelijke behoefte is hiermee een vervangingsvraag en geen uitbreiding van de bestaande behoefte. Hiermee wordt vrijwel zeker gegarandeerd dat er op kwantitatief vlak voldoende behoefte is.
Kwalitatief betekent de voorgenomen ontwikkeling een stap richting verduurzaming van de in de nabijheid aanwezige bedrijvigheid. Doordat warmte voortaan uit een duurzame bron gehaald wordt, wordt bijgedragen aan nationale en provinciale doelstellingen. Warmte is beperkt over lange afstand te vervoeren. Door gebruik te maken van de aanwezige infrastructuur en de nabijheid van de afnemende partijen worden de mogelijkheden optimaal benut. Er is geen alternatieve locatie beschikbaar die in deze zelfde voordelen kan voorzien.
blad 22 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Conclusies rijksbeleid Het plan is in overeenstemming met het rijksbeleid voor het behalen van de gestelde klimaatdoelstellingen. De voorgenomen ontwikkeling is niet ladderplichtig, desalniettemin wordt wel voorzien in een reeds aanwezige kwantitatieve en kwalitatieve behoefte. Gezien de aard van de ontwikkeling is nabijheid tot (warmte) afnemende partijen en het gebruik van de bestaande infrastructuur van belang. Hiermee is de voorgenomen locatie zeer geschikt.
6.2
Provinciaal beleid Brabantse Omgevingsvisie In de Brabantse Omgevingsvisie wordt besproken dat de provincie ambities heeft op gebied van energietransitie, een klimaatproof Brabant, Brabant als slimme netwerkstad en een concurrerende, duurzame economie. Hierbinnen past onder meer de energietransitie van fossiel naar duurzaam. De provincie wil in 2050 100% duurzame energie gebruiken, grotendeels afkomstig uit Noord-Brabant, met als tussendoel in 2030 een broeikasgasreductie van ten minste 50%. Brabant koppelt zijn bedrijf aan Rijksbeleid en nationale doelen, zoals de Nationale Energieagenda. Het voornemen van Plukmade sluit hier goed op aan. Er dient echter wel rekening gehouden te worden met het aanwezige diepere grondwater, dat benut wordt ten behoeve van drinkwater. De provincie spant zich daarnaast in voor het behoud en versterking van een aantrekkelijk Brabants landschap. Het Brabants landschap, Natuurnetwerk Brabant (hierna: NNB), wordt beschermd tegen de aantasting van de ondergrond, de netwerklaag en de bovenlaag. Het NNB is een samenhangend netwerk van bestaande en te ontwikkelen natuur van internationaal, nationaal en provinciaal belang. Aan de hand van het Beleidskader Natuur wordt het NNB versterkt en worden Natura 2000-gebieden herstelt en versterkt en wordt richting gegeven aan de doelstellingen van bedrijven, die niet aansluiten bij het natuurbeleid.
De projectlocatie ligt niet in NNB. Omgevingsverordening provincie Noord-Brabant Artikel 8.0b, eerste lid, van het Bkl bepaalt dat bij een aanvraag om een buitenplanse omgevingsvergunning de instructieregels in hoofdstuk 5 van het Bkl, de provinciale instructieregels en eventuele instructies het beoordelingskader vormen van een buitenplanse omgevingsplanactiviteit. De provinciale instructieregels zijn opgenomen in de omgevingsverordening. De Omgevingsverordening Noord-Brabant bevat alle regels op provinciaal niveau over de fysieke leefomgeving, zoals over milieu, natuur, ruimtelijke ordening, wegen, water en bodem. De omgevingsverordening is een voor de provincie verplicht instrument uit de Ow. In de Omgevingsverordening Noord-Brabant zijn de regels voor de fysieke leefomgeving van de provincie opgenomen. In de Omgevingsverordening Noord-Brabant is bijvoorbeeld opgenomen dat het verboden is om zonder vergunning bepaalde activiteiten te verrichten in een stiltegebied of een grondwaterbeschermingsgebied. De beoogde boorlocatie is niet gelegen in een stiltegebied of grondwaterbeschermingsgebied en daarom is een vergunning voor het verrichten van een activiteit in zo’n gebied niet nodig. Op ruim 4 km ten zuiden van de projectlocatie is in de Omgevingsverordening Noord-Brabant wel een waterwingebied aangewezen.
Dit gebied is voorzien van een grondwaterbeschermingsgebied op circa 3 km ten zuiden van de planlocatie. Gezien de afstand en uitgaande van een verwaarloosbaar bodemrisico (zie paragraaf 7.3) zijn er in dit kader geen belemmeringen voor de beoogde activiteiten. In hoofdstuk 5 van de omgevingsverordening zijn de instructieregels opgenomen die gemeenten moeten toepassen bij de besluitvorming over het omgevingsplan. Het gaat dan voornamelijk om een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Deze instructieregels gelden niet alleen voor omgevingsplannen, maar ook voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten.
blad 23 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
Op basis van de kaart die hoort bij de Omgevingsverordening blijkt dat de projectlocatie is gelegen in ‘Landelijk gebied’ en in een ‘glastuinbouwconcentratiegebied’. Op basis van § 5.1.3 van de Omgevingsverordening dient de omgevingskwaliteit te worden versterkt. De versterking wordt in onderhavige toelichting op diverse plaatsen gemotiveerd. In het kort geldt dat geothermie een innovatieve manier is om de kassen in het kassenconcentratiegebied te voorzien van warmte die nodig is voor de productie van gewassen. Het perceel wordt niet meer voor de akkerbouw/vollegrondstuinbouw gebruikt en past in die zin beter in het glastuinbouwconcentratiegebied. De mobiele boorinstallatie is tijdelijk, maar in de latere fase worden bouwwerken met een permanent karakter gebouwd. Het bouwplan met de bouwwerken voor de productiefase komt in de volgende fase aan bod. Zoals benoemd in § 4.7 van deze toelichting ondersteunt de geothermielocatie de ontwikkeling van het kassengebied. Het project wordt uiteindelijk landschappelijk ingepast, maar het is gewenst om de permanente situatie (productielocatie) als uitgangspunt hiervoor te nemen. Het gaat in deze fase om een tijdelijke situatie en de ontwerpen voor het definitieve terrein zijn nog niet beschikbaar. Dit onderdeel komt in de opvolgende aanvraag voor de buitenplanse omgevingsplanactiviteit voor de exploitatiefase nader aan bod.
Van een belemmering van ontwikkeling is derhalve geen sprake. De projectlocatie ligt binnen de volgende relevante ‘Gebiedsaanwijzingen’ van de Omgevingsverordening Noord-Brabant: Diep grondwaterlichaam. Diep grondwaterlichaam De projectlocatie ligt binnen een gebied dat is aangewezen als diep grondwaterlichaam. Hierbinnen is het verboden om de milieubelastende activiteit onconventionele winning van koolwaterstoffen uit te voeren (art. 3.12). De voorgenomen activiteiten betreffen niet het winnen van koolwaterstoffen en zijn derhalve toegestaan. Regionale energiestrategie (RES) De projectlocatie ligt binnen de RES-regio ‘West-Brabant’. Binnen de RES-regio wordt gezocht naar hoe en waar duurzame energie kan worden opgewekt. Een speerpunt van de RES is dat de regionaal wordt gezocht naar transitiemogelijkheden naar duurzame energie. Het voornemen om boringen en winningen uit te voeren ten aanzien van geothermiebronnen als duurzame energiebron sluit hierbij aan. Energieagenda 2019 - 2030 In de Energieagenda 2019 – 2030 (hierna: Energieagenda 2030) wordt uiteengezet hoe de provincie NoordBrabant wil bewerkstelligen dat zij in 2050 100% duurzame energie en een reductie van 90% van de CO2uitstoor ten opzichte van 1990 bereikt. De Energieagenda 2030 zet de urgentie en de noodzaak van de versnelling centraal.
In de Energieagenda staat dat de provincie de toepassing van geothermie wil bevorderen. Dit (mede) in opdracht van het Rijk. Het voornemen geeft invulling aan deze plannen. Met de techniek van geothermie geeft de provincie invulling aan de Brabantse ambities voor CO2 besparing en het opwekken van duurzame energie. Conclusie provinciaal beleid Het voornemen, het uitvoeren van boringen en het winnen van aardwarmte, is in overeenstemming met het provinciaal beleid voor het behalen van de gestelde klimaatdoelstellingen en instructieregels voor nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen.
6.3
Gemeentelijk beleid Omgevingsvisie Drimmelen Op 18 november 2021 heeft de gemeente Drimmelen haar ‘Omgevingsvisie Drimmelen’ vastgesteld. De omgevingsvisie heeft ‘thema’s’, ‘waarden’ en ‘ambities’ gecombineerd en uitgewerkt per gebied. De voorgenomen activiteit komt in gebied ‘Kassengebied Plukmade’. Het glastuinbouwgebied Plukmade in de Plukmadese polder is van regionaal belang. De gemeente Drimmelen wil de energievoorziening in het glastuinbouwgebied verduurzamen. In 2040 willen ze een klimaatneutrale glastuinbouw realiseren. Plukmade kan daaraan bijdragen door de toepassing van geothermie, volgt uit de omgevingsvisie. Tevens volgt uit de blad 24 van 41
Aanvraag omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) Geothermie Plukmade projectnummer 0482848.100 9 januari 2025 revisie 00 Geothermie Plukmade B.V.
omgevingsvisie dat de diepere ondergrond van het tuinbouwgebied Plukmade geschikt lijkt te zijn voor het gebruik van warmte. Om de geothermie mogelijk te maken is het bedrijf “Geothermie Plukmade B.V.” opgericht. De installatie die men voornemens is te realiseren past binnen het beleid van de gemeente Drimmelen om geothermie in te zetten als methode om energieneutraal te worden. Toekomstvisie 2040 “Voor en Door Drimmelen” De gemeente Drimmelen heeft, in lijn met de omgevingsvisie, een toekomstvisie vastgesteld. Hierin staat beschreven welke visie de gemeente heeft voor het 2040 als het gaat om wonen, werken, leven en recreëren in de gemeente Drimmelen. Transitiesvisie Warmte De gemeente Drimmelen heeft voor de energietransitie in 2022 een Transitievisie Warmte vastgesteld. De gemeente zet in op drie hoofdalternatieven, waaronder warmtenetten met als energiebron geothermie. De gemeente noemt nader onderzoek naar kansrijke alternatieven zoals geothermie als mogelijkheid. De boringen die uitgevoerd gaan worden en gevolgd zullen worden door winning, dragen hieraan bij. Er wordt meer inzicht verkregen in de mogelijkheden voor het gebruik van aardwarmte in de gemeente Drimmelen en ligt in lijn met de ambities en taken die de gemeente in het kader van de warmtetransitie zichzelf heeft gesteld.
De gemeente heeft voor het initiatief in Plukmade een informatiepagina beschikbaar gesteld.1 Conclusies gemeentelijk beleid Het plan is in overeenstemming met het gemeentelijk beleid en valt binnen de opgaven waar Drimmelen de komende jaren mee aan de slag gaat.
6.4
Conclusie ruimtelijk beleid Het plan is in overeenstemming met het beleid van de Rijksoverheid, Provincie Noord-Brabant en gemeente Drimmelen. Het plan voldoet eveneens aan de provinciale instructieregels.