[2025003074] Toelichting parapluplan archeologie Drimmelen d.d. 27-03-2025
Tekst van het document
Parapluplan Archeologie Drimmelen
datum projectnummer
27 maart 2025 232346
Parapluplan Archeologie Drimmelen
Aveco de Bondt BV Holten - Amstelveen - Breda - Eindhoven Nieuwegein Postbus 64, 7450 AB Holten T +31 88 004 82 12 info@avecodebondt.nl avecodebondt.nl
Parapluplan Archeologie Drimmelen 232346 projectleider Toby van Baast project
datum
projectnummer
referentie
opdrachtgever
status auteur
Gemeente Drimmelen Vastgesteld Toby van Baast MSc
paraaf gecontroleerd
Ir. Marcel Volbeda
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
Inhoudsopgave 1 1.1 1.2 1.3 1.4
Inleiding Aanleiding en doel Ligging en begrenzing van het plangebied Vigerende bestemmingsplannen Leeswijzer
1 1 1 1 1
2 2.1 2.2
Planbeschrijving Inleiding Archeologie
3 3 3
3 3.1 3.2 3.2.1 3.2.2 3.2.3 3.3
Beleidsmatig relevante aspecten Inleiding Planologische aspecten (beleidsmatige keuze) Nationaal beleid Provinciaal beleid Gemeentelijk beleid Milieuhygiënische aspecten
5 5 5 5 6 7 7
4 4.1 4.2 4.3 4.3.1 4.3.2 4.3.3 4.3.4
Juridische planopzet Inleiding Opbouw van de regels Regels Hoofstuk 1 ‘Inleidende regels’ Hoofdstuk 2 ‘Bestemmingsregels’ Hoofdstuk 3 ‘Algemene regels’ Hoofstuk 4 ‘Overgangs- en slotregels’
9 9 9 10 10 10 10 11
5 5.1 5.2 5.3
Economische uitvoerbaarheid Inleiding Toepassing Grondexploitatiewet Economische uitvoerbaarheid
12 12 12 12
6 6.1 6.2 6.3 6.4
Maatschappelijke uitvoerbaarheid Inleiding Vooroverleg Zienswijzen Vaststelling
13 13 13 13 13
Bijlagen bij de toelichting
14
Bijlage 1 Lijst bestemmingsplannen
15
Bijlage 2 Archeologische beleidskaart
17
Bijlage 3 Nota van Zienswijzen
18
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
1
Inleiding
1.1 Aanleiding en doel Aanleiding Op 24 januari 2013 heeft de gemeenteraad van Drimmelen de Nota Archeologie vastgesteld. Inmiddels zijn we 10 jaar verder. Binnen die periode hebben allerlei archeologische onderzoeken plaatsgevonden. Deze hebben soms nieuwe inzichten gegeven. Daarnaast beschikken de gemeenten inmiddels over nieuwe wetenschappelijke theorievorming en nieuw en gedetailleerder kaartmateriaal. Tevens zijn er nieuwe eisen uit de Erfgoedwet en per 1 januari 2024 treedt de Omgevingswet in werking, waardoor het nu passend is de archeologiekaarten te actualiseren. Het project voor actualisering van het archeologisch beleid is uitgevoerd voor de gemeenten Drimmelen, Oosterhout, Etten-Leur en Moerdijk gezamenlijk, mede omdat de combinatie van gegevens zorgen voor een betere onderbouwing van de onderzoeksresultaten. Doel Het onderhavige bestemmingsplan doelt op het beschermen van archeologische waarden, welke zijn opgenomen in de Nota Archeologie gemeente Drimmelen, vastgesteld in januari 2013 en de update van deze nota welke is opgesteld in juni 2023. Het bestemmen van sectorale beleidsaspecten vindt plaats met een ‘paraplubestemmingsplan’. Het paraplubestemmingsplan kan worden gezien als een plan dat als een paraplu over andere bestemmingsplannen heen hangt.
De bestemming(en) en bijbehorende regels in dat plan zijn van toepassing op alle vigerende bestemmingsplannen en onderliggende bestemmingsplannen die in dat plan zijn aangehaald. In onderhavig geval heeft het paraplubestemmingsplan tot doel om één beleidsonderwerp juridischplanologisch te regelen. Het archeologiebeleid moet verankerd worden in een bestemmingsplan volgens artikel 38a van de Monumentenwet. Bij de vaststelling van bestemmingen moet namelijk rekening gehouden worden met de aanwezige dan wel te verwachten archeologische monumenten. Vanaf 1 januari treedt de omgevingswet in werking en met het aspect archeologie moet op soortgelijke wijze rekening mee worden gehouden. Dit staat in artikel 5.130 lid 1 van het Besluit kwaliteit leefomgeving. Middels dit paraplubestemmingsplan wordt het aspect archeologie wettelijk beschermd. 1.2 Ligging en begrenzing van het plangebied Het plangebied van onderhavig bestemmingsplan voorziet in een partiële herziening van diverse bestemmingsplannen in de gemeente Drimmelen. De ligging en begrenzing van het plangebied waar dit paraplubestemmingsplan betrekking op heeft betreft derhalve het gehele grondgebied van de gemeente Drimmelen. Om inzichtelijk te krijgen waar binnen het gemeentelijk grondgebied deze objecten zijn gelegen, wordt verwezen naar de verbeelding behorend bij dit bestemmingsplan.
1.3 Vigerende bestemmingsplannen De vigerende bestemmingsplannen waarop onderhavig paraplubestemmingsplan betrekking heeft, staan in bijlage 1 van deze toelichting weergegeven. Aan deze vigerende bestemmingsplannen wordt door middel van een dubbelbestemming “Waarde - Archeologie 1” tot en met “4” en “Waarde - Archeologie 6' een regeling ter bescherming van de aldaar aanwezige archeologische waarden opgenomen. 1.4 Leeswijzer In hoofdstuk 2 van deze toelichting wordt een beschrijving gegeven van het plan. Hoofdstuk 3 bevat een toetsing aan de planologisch relevante beleidsaspecten. Hoofdstuk 4 bevat een beschrijving van de juridische opzet. In hoofdstuk 5 wordt ingegaan op de economische uitvoerbaarheid en tot slot wordt in hoofdstuk 6 de maatschappelijke uitvoerbaarheid besproken.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 1/19
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 2/19
2
Planbeschrijving
2.1 Inleiding In onderhavig hoofdstuk wordt gemotiveerd op welke manier het archeologisch beleid wordt door vertaald in onderhavig paraplubestemmingsplan. 2.2 Archeologie Op 24 januari 2013 stelde de gemeenteraad van Drimmelen voor het eerst een gemeentelijk archeologiebeleid vast; de ‘nota Archeologie, gemeente Drimmelen’. Sindsdien is de landelijke wet- en regelgeving omtrent Erfgoed gewijzigd en zijn er meer veranderingen op komst. De gemeente Drimmelen sorteerde voor op de aankomende veranderingen door het archeologiebeleid te updaten. Deze update heeft plaatsgevonden middels de oplegnotitie ‘Nota Archeologie’ en een nieuwe archeologische beleidskaart. Het actualiseren van het archeologisch beleid is gezamenlijk uitgevoerd door de gemeenten Drimmelen, Oosterhout, Etten-Leur en Moerdijk, mede omdat de combinatie van gegevens zorgen voor een betere onderbouwing van de onderzoeksresultaten. De studie heeft uiteindelijk geresulteerd in verschillende kaarten. De waarden- en verwachtingskaarten voor de verschillende periodes zijn vervolgens samengevat in een combinatiekaart, welke is vertaald in de archeologische beleidskaart. Op deze beleidskaart zijn de bekende archeologische waarden en de mate van waarschijnlijkheid van de aanwezigheid van archeologische resten aangegeven. Daaraan zijn vrijstellingsgrenzen gekoppeld.
Deze kaart geeft, samen met de vrijstellingsgrenzen, duidelijkheid wanneer er bij ruimtelijke ontwikkelingen archeologisch onderzoek nodig is. Dit is daarmee feitelijk het archeologiebeleid. Een ander aspect dat van invloed is op de omgang met archeologie en dan met name met betrekking tot de gemeentelijke archeologiekaart is het ‘amendement Ronnes’ uit 2015. Door dit amendement moeten gemeenten niet alleen meer “rekening houden met de in de grond aanwezige dan wel te verwachten (archeologische) monumenten” zoals dat sinds 2007 moet, nu moet dit ook “aantoonbaar” zijn. Een gevolg hiervan is dat een kwaliteitsslag nodig is van de gemeentelijke archeologiekaart. Daarnaast bleek de voormalige kaart simpelweg toe aan vernieuwing omdat er inmiddels nieuwe wetenschappelijke theorievorming is, nieuw en gedetailleerder kaartmateriaal bestaat en er nieuwe informatie uit de diverse uitgevoerde archeologische onderzoeken binnen de gemeentegrenzen aanwezig is. De gemeente Drimmelen heeft derhalve een nieuwe archeologiekaart op laten stellen, ter vervanging van de bestaande kaart. Drimmelen is hierbij samen opgetrokken met de gemeenten Etten-Leur, Oosterhout en Moerdijk. Hiermee voldoen de vier gemeenten aan de eisen die de nieuwe en aanstaande wet- en regelgeving vraagt.
De gemeente Drimmelen borgt de nieuwe archeologiekaart voor het gemeentelijk grondgebied via onderhavig parapluplan archeologie. Dit parapluplan wordt na inwerkingtreding van de Omgevingswet één-op-één opgenomen in het omgevingsplan. Archeologiekaart De archeologiekaart vormt de basis voor het verbeelden van prioriteiten in het belang van de bescherming van het archeologisch erfgoed. Aan de archeologiekaart ligt een gemeentelijke archeologische waarden- en verwachtingskaart met uitgebreide toelichting ten grondslag. Het gebied waarin de gemeente Drimmelen is gelegen, kent een rijke en turbulente geschiedenis. Het landschap heeft in de loop der tijd een aantal transities doorgemaakt die grote invloed hebben gehad op de mens, maar vice versa heeft ook het menselijk handelen de vorm van het landschap dramatisch en blijvend veranderd. Het gebied is in de voorbije 10.000 jaar meerdere keren verdronken en weer teruggewonnen door de mens. De sporen die daarbij zijn achtergebleven variëren sterk in zowel positie als aard als diepteligging. Als gevolg daarvan is de archeologische verwachting zeer gedifferentieerd in zowel tijd als ruimte (diepte). Het bepalen van de aantoonbare archeologische verwachting vroeg om volledige herziening van de eerdere kaarten.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 3/19
Voor de herziening is gebruik gemaakt van zowel (nieuwe) wetenschappelijke kennis en kaartmateriaal, als van lokale archeologische vindplaats- en onderzoeksgegevens. De basis voor het archeologisch verwachtingsmodel wordt gevormd door een analyse van de wijze waarop het landschap zich door de tijd heen heeft ontwikkeld en de ‘knikpunten’ die zich daarin aftekenen. Die knikpunten zijn momenten waarop ofwel het landschap ofwel de autonome menselijke ontwikkeling zodanig verandert dat de wijze waarop de mens het landschap gebruikt gedwongen mee verandert. Daarom is in het verwachtingsmodel een periodisering te zien. Elke periode heeft een eigen archeologische waarden- en verwachtingskaart: 1. Jagen en verzamelen op de toendra en in het bos 2. Landbouw in een verdrinkend landschap 3. Polderende staatssamenlevingen Deze drie verschillende archeologische waarden- en verwachtingskaarten zijn vervolgens samengevoegd tot één Combinatiekaart. Deze verschillende kaarten en de uitgebreide toelichting daarop fungeren overigens als inhoudelijk uitgangspunt voor toekomstige archeologische onderzoeken. Beleidskaart Op basis van de archeologische waarde of de mate van archeologische verwachting en de verwachte omvang en diepte van de vindplaatsen is een goed onderbouwd vrijstellingsregime bepaald welke feitelijk het archeologiebeleid behelst.
Op deze manier is de route van waarden en verwachtingen naar beleid inzichtelijk gemaakt. De oude beleidskaart kenmerkt zich door grote vlakken met een gelijke verwachting. Middels een gedetailleerd ondergrondmodel is op de nieuwe beleidskaart een veel meer gedifferentieerde zonering ontstaan welke beter recht doet aan de werkelijke lokale topografie. De achterliggende data geeft op de geactualiseerde kaart inzicht in de aard, datering en diepteligging van de verwachte archeologie. De vrijstellingsgrenzen zijn daarop afgestemd. Zo is onderzoek pas nodig wanneer archeologische resten daadwerkelijk bedreigd worden door ruimtelijke ingrepen en wordt onnodig onderzoek zoveel mogelijk voorkomen. Als gevolg daarvan is het areaal met verwachting waarvoor een strik archeologisch regime geldt drastisch teruggebracht. Dat betekent dus ook dat het areaal met een ruimer regime veel groter is geworden. Het is niet zo dat hier helemaal geen archeologische resten worden verwacht. Door voortschrijdend inzicht is duidelijk geworden dat het landschap ook buiten de woonplaatsen op verschillende wijzen werd gebruikt. Sterker nog, de hier verwachte archeologische resten getuigen van het (herhaaldelijk) verdrinken en weer ontginnen van het gebied: feitelijk het DNA van het Drimmelens grondgebied.
Vanwege de grootschaligheid van de ontginningen, kunnen deze resten echter gedocumenteerd worden door middel van extensievere vormen van archeologisch onderzoek. Dat resulteert in een milde onderzoekslast, terwijl de onderzoeksresultaten van grote waarde kunnen zijn voor het verhaal van het gebied. De archeologische verwachtingszones zijn net anders ingedeeld dan voorheen en ook niet helemaal met elkaar te vergelijken. Op basis van het grondige onderzoek, konden de bestaande vrijstellingsgrenzen verdedigbaar verruimd worden. De archeologische verwachtingszones en bijbehorende vrijstellingsgrenzen zijn opgenomen in bijlage 2 van onderhavig paraplubestemmingsplan.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 4/19
3
Beleidsmatig relevante aspecten
3.1 Inleiding De gemeente Drimmelen heeft te maken met de vigerende beleidskaders van de landelijke en provinciale overheid; ontwikkelingen dienen te voldoen aan dit beleid. Daarnaast dient het parapluplan zich eveneens te voegen binnen de marges van het gemeentelijke beleid. Het ruimtelijk beleid van de drie voorgenoemde overheden is per overheidslaag neergelegd in één of meerdere zogenoemde structuurvisies. Voor de realisatie van het beleid zetten de verschillende overheden een mix van instrumenten in; één van die instrumenten betreft het vertalen van het beleid uit de structuurvisie naar een juridisch bindende verordening. Hieronder zijn de voor dit project relevante structuurvisies en verordeningen per overheidslaag weergegeven en wordt getoetst of de voorgenomen thematische wijzigingen van het planologisch regime passend is binnen het beleid. 3.2 Planologische aspecten (beleidsmatige keuze) 3.2.1 Nationaal beleid Nationale omgevingsvisie Op 11 september 2020 is de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) vastgesteld. Met de NOVI geeft het kabinet richting aan grote opgaven waardoor Nederland de komende 30 jaar verandert. In de NOVI wordt aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 de langetermijnvisie in beeld gebracht. Het Rijk wil sturen op de nationale belangen. De inzet van het Rijk is samengevat in vier prioriteiten: 1. Ruimte voor klimaatadaptie en energietransitie 2.
Duurzaam economisch groeipotentieel 3. Sterke en gezonde steden en regio’s 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Het versterken van de omgevingskwaliteit staat in de NOVI centraal. Dit houdt in dat alle plannen met oog voor de natuur, gezondheid, milieu en duurzaamheid gemaakt moeten worden. De NOVI maakt bij het maken van keuzes gebruik van drie afwegingsprincipes: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies, 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal, en 3. Afwentelen wordt voorkomen. Het is van nationaal belang de kernkwaliteiten van stad en land te waarborgen. Dit uit zich in bescherming van waardevolle, open en kwetsbare landschappen en bebouwde gebieden, uitgaand van hun kernkwaliteiten. Bij (stedelijke) groei, verdichting, transformatie of krimp moet rekening worden gehouden met unieke landschappelijke structuren en objecten, cultuurlandschappen (of onderdelen daarvan), archeologische monumenten, gebouwde of aangelegde monumenten, beschermde stads- en dorpsgezichten en (genomineerde) werelderfgoederen en wederopbouwgebieden van nationaal belang. Op grond van het Europees Landschapsverdrag heeft het Rijk systeemverantwoordelijkheid voor landschap. Het geeft uitvoering aan dit nationaal belang samen met de provincies, die ook verantwoordelijk zijn.
De rol van het Rijk in dit belang is de (wettelijke) randvoorwaarden te creëren om cultureel erfgoed en landschappelijke en natuurlijke kwaliteiten voor de lange termijn in stand te houden. De zorg voor het behoud van cultureel erfgoed en van werelderfgoed is het werkterrein van alle overheden. Het Rijk is verantwoordelijk voor een goed functionerend (wettelijk) systeem voor erfgoed en leefomgeving. Het beleid heeft derhalve geen directe doorwerking voor dit bestemmingsplan.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 5/19
Erfgoedwet 2016 en toekomstige Omgevingswet m.b.t. archeologie Op 1 juli 2016 is de Erfgoedwet in werking getreden: één integrale wet die betrekking heeft op museale objecten, musea, monumenten en archeologie op het land en onder water. De Erfgoedwet bundelt eerdere wet- en regelgeving voor behoud en beheer van het cultureel erfgoed in Nederland. Het uitgangspunt is dat de beschermingsniveaus zoals die in de eerdere wetten en regelingen golden tenminste worden gehandhaafd. De Erfgoedwet vormt samen met de toekomstige Omgevingswet de opvolger van de Monumentenwet 1988 en daarmee ook de Wamz. Laatstgenoemde twee wetten zijn derhalve met de inwerkingtreding van de Erfgoedwet vervallen. Voor het aspect archeologie is er met de komst van de Erfgoedwet vrijwel niets veranderd. De grootste impact van de wet is het feit dat archeologische bedrijven niet meer werken onder een opgravingsvergunning van de Minister van OC&W, maar dat ze zich voor verschillende werkzaamheden moeten certificeren. Zolang de Omgevingswet nog niet in werking getreden is, is ten aanzien van de archeologische erfgoedzorg sprake van een overgangsregeling. Deze overgangsregeling is opgenomen in artikel 9.1 van de Erfgoedwet. De regeling houdt in dat de bepalingen uit de Monumentenwet 1988 met betrekking tot archeologie van toepassing blijven, tot het moment van inwerkingtreding van de Omgevingswet.
De Monumentenwet is als onderdeel van de bruidsschat overgeheveld naar de Omgevingswet per 1 januari 2024. 3.2.2 Provinciaal beleid Structuurvisie Ruimtelijke Ordening (SVRO) Op 1 oktober is door Provinciale Staten van Noord-Brabant de Structuurvisie Ruimtelijke Ordening (SVRO) vastgesteld. Op 7 februari 2014 is een partiële herziening van deze structuurvisie vastgesteld. De structuurvisie bevat de hoofdlijnen van het provinciale ruimtelijke beleid. Ter voorbereiding op de Omgevingswet heeft Provinciale Staten op 14 december 2018 de omgevingsvisie 'De Kwaliteit van Brabant, Visie op de Brabantse leefomgeving' vastgesteld. Aan de hand van de Omgevingsvisie geven Provinciale Staten aan wat de belangrijkste ambities voor de fysieke leefomgeving voor de komende jaren zijn. De Omgevingsvisie geldt als opvolger van de strategische elementen van eerdere provinciale plannen, zoals de structuurvisie, het verkeers- en vervoersplan, het milieu-en waterplan en de natuurvisie. Voor wat betreft sectorale beleidsdoelen blijven de huidige plannen, waaronder de SVRO, vooralsnog gelden. Interim omgevingsverordening Noord-Brabant In de Omgevingsvisie zijn de strategische doelen van het provinciale beleid voor de langere termijn aangegeven. Het beleid en de daartoe te treffen maatregelen zijn uitgewerkt in programma's en waarden, deze worden beschermd via de omgevingsverordening.
Per 25 oktober 2019 is de nieuwe Interim omgevingsverordening Noord-Brabant vastgesteld. Provincies zijn verplicht om een omgevingsverordening te hebben voordat de Omgevingswet per 2024 ingaat. Met een Interim omgevingsverordening zet de provincie Noord-Brabant een eerste stap op weg naar de definitieve omgevingsverordening. Het onderhavige plan maakt géén nieuwe bouwactiviteiten of planologische gebruiksactiviteiten als bedoeld met het begrip 'ruimtelijke ontwikkeling' mogelijk, waardoor er geen sprake is van een ruimtelijke ontwikkeling. De regels van de Interim omgevingsverordening hebben in hoofdzaak betrekking op ruimtelijke ontwikkelingen; nu hiervan geen sprake is behoeft niet aan de Interim omgevingsverordening te worden getoetst. De provincie Noord-Brabant heeft, in het kader van het behoud van waardevolle cultuurhistorische elementen, deze elementen vastgelegd op de provinciale cultuurhistorische Waardenkaart (CHW) uit 2010, herziening 2016. Hierop staan de bepalende cultuurhistorische elementen aangegeven. De overige historische bouwkunst objecten, die beschermd worden met onderhavig bestemmingsplan, staan ook op de provinciale kaart beschreven. In de bescherming van deze objecten bestaat echter geen provinciaal belang meer. Het opstellen van beleid inzake de overige historische bouwkunst is aan de gemeentes zelf.
De gemeente Drimmelen heeft hieraan invulling gegeven door het opstellen van de 'Nota Archeologie gemeente Drimmelen’ en middels het doorvertalen van deze Nota in onderhavig bestemmingsplan.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 6/19
3.2.3 Gemeentelijk beleid Nota Archeologie gemeente Drimmelen Sinds september 2007 is de zorg voor het archeologisch erfgoed een wettelijke taak voor de gemeente geworden. Dit is een uitvloeisel van het Verdrag van Malta, dat door Nederland in 1992 werd ondertekend en dat op 1 september 2007 in de Nederlandse wetgeving werd verankerd via de Wet op de archeologische monumentenzorg (Wamz). Sinds die datum zijn gemeenten op basis van de herziene Monumentenwet verplicht om bij ruimtelijke plannen “rekening te houden met de in de grond aanwezige dan wel te verwachten (archeologische) monumenten”. Met de wijziging van de Wet op de ruimtelijke ordening (Wro) in juli 2008 is voornamelijk de gemeente formeel het bevoegd gezag geworden voor de omgang met archeologische waarden bij beslissingen in het kader van de ruimtelijke inrichting van het gemeentelijk grondgebied. De gemeente Drimmelen heeft vervolgens invulling gegeven aan haar archeologische zorgplicht door een gemeentelijke archeologische beleidskaart met bijbehorend beleidsdocument (Nota Archeologie) op- en vast te stellen. Dit archeologiebeleid fungeerde sinds 24 januari 2013 tot juni 2023 als onderbouwde onderlegger voor bestemmingsplannen ter bescherming van de archeologische resten die in de bodem aanwezig (kunnen) zijn. In juni 2023 is de nieuwe beleidskaart met vernieuwde Nota Archeologie vastgesteld.
Hiermee voldoen de vier gemeenten aan de eisen die de nieuwe en aanstaande wet- en regelgeving vraagt. De gemeente Drimmelen borgt de nieuwe archeologiekaart voor het gemeentelijk grondgebied via onderhavig parapluplan archeologie. Dit parapluplan wordt na inwerkingtreding van de Omgevingswet één-op-één opgenomen in het omgevingsplan. De archeologische verwachtingswaarden zijn vertaald in een archeologische beleidskaart met bijbehorende vrijstellingsgrenzen (oppervlakte en diepte). De archeologische waarden voorzien in onderhavig bestemmingsplan een juridisch-planologische regeling ter bescherming van de archeologische waarden. In onderstaande tabel staan de vrijstellingsgrenzen weergegeven behorend bij de beleidskaart. Deze is niet in overeenstemming met de verbeelding, welke waarden worden meegenomen in de verbeelding is uiteengezet in paragraaf 4.3.2 van deze toelichting. Beleidscategorie Waarde beleidskaart - 1 Waarde beleidskaart - 2 Waarde beleidskaart - 2a Waarde beleidskaart - 3 Waarde beleidskaart - 3a Waarde beleidskaart - 4 Waarde beleidskaart - 4a Waarde beleidskaart - 5 Waarde beleidskaart - 5a Waarde beleidskaart - 5b Waarde beleidskaart - 6
Vrijstellingsgrenzen oppervlakte en diepte n.v.t. < 100 m2 en 40 cm -mv < 100 m2 en 100 cm -mv < 500 m2 en 40 cm -mv < 500 m2 en 40 cm -mv < 1000 m2 en 40 cm -mv < 1000 m2 en 40 cm -mv < 10.000 m2 en 40 cm -mv en/of M.E.R.- plicht M.E.R.- plicht < 10.000 m2 en 40 cm -mv en/of M.E.R.- plicht Geen restricties
3.3 Milieuhygiënische aspecten Art. 3:2 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) vereist dat bij de voorbereiding van een besluit het bestuursorgaan de nodige kennis omtrent de relevante feiten en de af te wegen belangen vergaart. Op grond van art. 3.1.6, eerste lid, onder b en f Bro betreft dit onder meer inzichten over de wijze waarop rekening is gehouden met de gevolgen voor de waterhuishouding en inzichten over de uitvoerbaarheid van het bestemmingsplan. Ten
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 7/19
behoeve van het onderhavige bestemmingsplan zijn feiten en belangen ten aanzien van de aspecten water, bodem, geluid, ecologie, luchtkwaliteit, bedrijven en milieuzonering, externe veiligheid en ecologie (soortenbescherming en gebiedsbescherming) nader beschouwd. Hieruit is gebleken dat géén van deze aspecten van invloed is op de uitvoerbaarheid van het paraplubestemmingsplan. Tevens is het Besluit m.e.r. betrokken in de beschouwing. Het onderhavige D van het Besluit m.e.r.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 8/19
4
Juridische planopzet
4.1 Inleiding Dit hoofdstuk bespreekt de wijze waarop het ruimtelijk en functioneel beleid voor het plangebied in het paraplubestemmingsplan is vertaald. Bij het opstellen van de juridische regeling heeft het uitgangspunt centraal gestaan dat er een regeling geboden wordt die de archeologische waarden beschermd. In dit hoofdstuk wordt de juridische doorvertaling van deze elementen in het paraplubestemmingsplan besproken. 4.2 Opbouw van de regels Het paraplubestemmingsplan bestaat uit regels en een verbeelding, vergezeld van een toelichting. De regels en de verbeelding vormen het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan. De verbeelding bestaat uit dubbelbestemmingen. De dubbelbestemmingen 'Waarde - Archeologie 1 t/m 5' zijn opgenomen ter plaatse van de gronden die op de archeologische beleidskaart zijn aangeduid met een waarde. Waarde 1 is niet opgenomen in de verbeelding aangezien deze waarde, namelijk ‘Rijksmonument’ niet voorkomt binnen de gemeente. De gebieden zijn in de verbeelding exact overgenomen van de beleidskaart en per waarden is één aparte dubbelbestemming opgenomen. Er zijn geen regels toegekend aan de paarse lijnen ‘lopend onderzoek’. Zodra de onderzoeken zijn afgerond wordt bij een eerstvolgende herziening van het omgevingsplan van de gemeente de dubbelbestemming aangepast (vrijgave of strenger regime).
De ‘waarde beleidskaart 6’ is niet opgenomen in de dubbelbestemmingen omdat dit de vrijgegeven gebieden betreffen. Via de regels wordt de initiatiefnemer bij de omgevingsvergunning of bij een buitenplanse afwijking (in het kader van de Omgevingswet een Bopa of afwijking omgevingsplan) in archeologische zones bepaalde beleidscategorie verplicht om rekening te houden met de in aanwezige, dan wel te verwachten archeologische resten in de bodem. Als wordt gekozen voor een archeologisch gevoelige locatie en behoud niet mogelijk is, of wanneer de maatschappelijke afweging anders uitvalt, moet rekening worden gehouden met de uitvoering van archeologisch (voor)onderzoek. De vrijstellingsgrenzen geven aan wanneer men rekening met houden met archeologie, namelijk bij bodemingrepen die qua oppervlakte en diepte groter zijn dan de genoemde vrijstellingsgrenzen. Indien er op de planlocatie meerdere archeologische waarden- of verwachtingen, dan geldt de hoogste categorie. Bij de gemeentelijke afweging of een ruimtelijk plan onderzoeksplichtig is, wordt het hele plangebied in de afweging meegenomen. Het is hierbij niet toegestaan om binnen een plangebied de verschillende bodemingrepen (ook toekomstige) elk apart in te dienen bij de gemeente om zo onder een eventuele onderzoeksplicht uit te komen.
De regels bestaan uit vier hoofdstukken, te weten: • inleidende regels; • bestemmingsregels; • Algemene regels • overgangs- en slotregels. In de toelichting wordt gemotiveerd waarom sprake is van een goede ruimtelijke ordening. Ondanks het feit dat de toelichting geen onderdeel uitmaakt van het juridisch plangedeelte, fungeert de toelichting wel als interpretatiekader voor de uitleg van de regels, indien hierover interpretatieverschillen blijken te bestaan.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 9/19
4.3 Regels 4.3.1 Hoofstuk 1 ‘Inleidende regels’ Artikel 1 ‘Begrippen’ In dit artikel worden begrippen gedefinieerd, die in de regels worden gehanteerd. Bij de toetsing aan het paraplubestemmingsplan moet worden uitgegaan van de in dit artikel aan de betreffende begrippen toegekende betekenis. Artikel 2 ‘Toepassingsgebied’ In dit artikel is opgenomen dat de regels van de bestemmingsplannen zoals opgenomen in bijlage 1 van de regels onverminderd van toepassing blijven, tenzij anders bepaald in de regels. 4.3.2 Hoofdstuk 2 ‘Bestemmingsregels’ Artikel ‘Waarde – Archeologie’ Voor het behoud, bescherming en/of herstel van de voorkomende archeologische (verwachtings)waarden zijn de dubbelbestemmingen 'Waarde – Archeologie 1’ tot en met ‘Waarde – Archeologie 5’ opgenomen. De dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie’ verbeelden bij welke oppervlaktemaat en dieptemaat archeologisch onderzoek is benodigd, de bijbehorende vrijstellingsgrenzen zijn middels deze verbeelding weergegeven in de regels. De archeologische waarden in de verbeelding en regels komen niet overeen met de waarden uit de beleidskaart. In onderstaande tabel is weergegeven welke waarden uit de verbeelding hoort bij de waarden uit de beleidskaart, derhalve is ook duidelijk welke vrijstellingsgrenzen van toepassing zijn.
Waarde verbeelding/dubbelbestemming Waarde – Archeologie 1 Waarde – Archeologie 2 Waarde – Archeologie 3 Waarde – Archeologie 4 Waarde – Archeologie 5
Waarde beleidskaart 2 2a 3 en 3a 4 5
Vrijstellingsgrens < 100 m2 en 40 cm -mv < 100 m2 en 100 cm -mv < 500 m2 en 40 cm -mv < 1000 m2 en 40 cm -mv < 10.000 m2 en 50 cm -mv
Waarde 1 uit de beleidskaart wordt niet meegenomen aangezien Rijksmonumenten op rijksniveau regelgeving hebben, onderhavig bestemmingsplan bepaald de gemeentelijke dubbelbestemmingen. Waarde 5a uit de beleidskaart wordt tevens niet meegenomen, ontwikkelingen in het water welke een m.e.r.plicht hebben zullen middels de m.e.r.-plicht een archeologisch onderzoek uit moeten voeren. Waarde 6 op de beleidskaart heeft geen onderzoeksplicht en wordt derhalve ook niet meegenomen in de verbeelding. Waarde archeologie 4a en 5b komen wel voor op de archeologische beleidskaart, maar niet binnen de gemeente Drimmelen. 4.3.3 Hoofdstuk 3 ‘Algemene regels’ Artikel ‘Anti-dubbeltelregel’ In dit artikel wordt geregeld dat voor gronden die eenmaal in aanmerking zijn genomen bij het toestaan van een bouwplan waaraan uitvoering is gegeven of alsnog kan worden gegeven, de beoordeling van latere bouwplannen buiten beschouwing blijven.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 10/19
4.3.4 Hoofstuk 4 ‘Overgangs- en slotregels’ Dit hoofdstuk omvat twee artikelen: Artikel ‘Overgangsrecht’ Dit artikel betreft het overgangsrecht met betrekking tot gebruik van onbebouwde gronden en bouwwerken dat afwijkt van het bestemmingsplan op het moment dat dit rechtskracht verkrijgt. Dit gebruik mag worden voortgezet. Wijziging van het afwijkend gebruik is slechts toegestaan indien de afwijking hierdoor wordt verkleind. Daarnaast zijn overgangsregels opgenomen ten aanzien van het bouwen. Een bouwwerk dat afwijkt van de bouwregels van het bestemmingsplan op het moment dat dit rechtskracht verkrijgt, mag gedeeltelijk worden vernieuwd of veranderd, of na een calamiteit geheel worden vernieuwd of veranderd. De afwijking mag daarbij naar aard en omvang niet worden vergroot. Daarvan mag eenmalig bij een omgevingsvergunning worden afgeweken tot maximaal 10% van de inhoud van het bouwwerk. Het overgangsrecht is niet van toepassing op bouwwerken die reeds in strijd waren met het voorgaande geldende bestemmingsplan. Artikel ‘Slotregel’ De regels kunnen worden aangehaald onder de naam: Regels van het bestemmingsplan "Paraplubestemmingsplan Archeologie”.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 11/19
5
Economische uitvoerbaarheid
5.1 Inleiding In dit hoofdstuk wordt de economische uitvoerbaarheid beschreven. Indien het parapluplan voorziet in de uitvoering van werken door de gemeente moet de financieel-economische uitvoerbaarheid hiervan worden aangetoond. Er wordt nader ingegaan op de grondexploitatie en de koppeling met het exploitatieplan. 5.2 Toepassing Grondexploitatiewet De Wet ruimtelijke ordening maakt het vaststellen van een exploitatieplan verplicht voor een aantal bouwactiviteiten wanneer de bouw planologisch mogelijk wordt gemaakt in een bestemmingsplan, een wijziging van een bestemmingsplan of een projectafwijkingsbesluit. De bouwplannen waarbij een exploitatieplan verplicht is staan in artikel 6.2.1 van het Besluit ruimtelijke ordening. Dit betreft onder meer plannen voor de bouw van een of meer woningen en de bouw van een of meer andere hoofdgebouwen. Bovendien is een exploitatieplan nodig als locatie-eisen (aan openbare ruimte of woningcategorieën) gesteld moeten worden en/of het bepalen van een tijdvak of fasering noodzakelijk is. Geen exploitatieplan is nodig indien het verhaal van de kosten van grondexploitatie anderszins verzekerd is en er geen fasering of tijdvak behoeft te worden vastgelegd én geen locatie-eisen (aan openbare ruimte of woningbouwcategorieën) hoeven te worden vastgesteld.
Aangezien het voorliggende plan niet voorziet in een bouwplan als bedoeld in artikel 6.12, lid 1 Wro, hoeft geen exploitatieplan te worden vastgesteld. Er doet zich dus geen mogelijkheid voor van kostenverhaal als bedoeld in afdeling 6.4 Wro. 5.3 Economische uitvoerbaarheid Onderzoek naar de economische uitvoerbaarheid van bestemmingsplannen heeft in het algemeen betrekking op nieuwe ontwikkelingen waarvoor bestemmingswijzigingen nodig zijn en die door de gemeente worden gerealiseerd. Het onderhavige paraplubestemmingsplan heeft betrekking op het beschermen van archeologische waarden op gronden die reeds al onderdeel zijn van diverse vigerende bestemmingsplannen. De door de gemeente te maken kosten van onderhavig bestemmingsplan bestaan uitsluitend uit plankosten en de kosten van onderzoek dat nodig is met het oog op de voorbereiding van het plan. Eventuele kosten in verband met planschade als gevolg van het wijzigen van de regels zijn ook voorzien. Deze uitgaven komen ten laste van de algemene middelen van de gemeente.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 12/19
6
Maatschappelijke uitvoerbaarheid
6.1 Inleiding Het onderhavige paraplubestemmingsplan is een juridisch-technische aanpassing van regels. Het bestemmingsplan kan wel ruimtelijk-economische effecten tot gevolg hebben. Daartoe wordt derhalve het plan eerst voorgelegd aan de provincie Noord-Brabant. Vervolgens wordt de door de Wro voorgeschreven procedure gevolgd: ter inzagelegging van een ontwerp bestemmingsplan met de mogelijkheid van zienswijzen en daarna vaststelling door de gemeenteraad. 6.2 Vooroverleg Artikel 3.1.1 van het Besluit op de ruimtelijke ordening (Bro) geeft aan dat bij de voorbereiding van een bestemmingsplan burgemeester en wethouders overleg met de besturen van bij het plan betrokken waterschappen plegen. Waar nodig plegen zij tevens overleg met de besturen van andere gemeenten, met de provincie, de inspecteur voor de ruimtelijke ordening en met eventuele andere diensten van Rijk en provincie die belast zijn met de behartiging van belangen die in het plan in het geding zijn. Daarnaast heeft de gemeente de mogelijkheid om een voorontwerp van het bestemmingsplan ter inzage te leggen voor een inspraakperiode van zes weken. Dit inspraakmoment maakt geen onderdeel uit van de ‘formele’ procedure uit de Wet ruimtelijke ordening (Wro). De resultaten van het vooroverleg zullen te zijner tijd worden verwerkt in onderhavige toelichting.
6.3 Zienswijzen De vaststellingsprocedure van het bestemmingsplan vindt plaats volgens artikel 3.8 van de Wet ruimtelijke ordening. Het plan wordt in dit kader ter visie gelegd gedurende een periode van zes weken. Gedurende deze periode wordt een ieder in de gelegenheid gesteld zijn zienswijzen tegen het plan kenbaar te maken. De eventueel ingebrachte zienswijzen worden behandeld in een zienswijzenota. Hierin zullen tevens de eventuele wijzigingen ten opzichte van het ontwerp worden verwoord. De resultaten van de tervisielegging zullen te zijner tijd worden verwerkt in onderhavige toelichting waarna het aan de gemeenteraad is om een besluit over vaststelling te nemen. 6.4 Vaststelling Het ontwerpbestemmingsplan “Ontwerpbestemmingsplan Parapluplan Archeologie Drimmelen” heeft van 22 december 2023 tot en met 15 februari 2024 ter inzage gelegen. Gedurende deze periode is een ieder in de gelegenheid gesteld zijn of haar zienswijze kenbaar te maken. Er zijn drie zienswijzen ingediend. In de ‘Nota van Zienswijzen’ zijn de zienswijzen weergegeven en voorzien van een gemeentelijke reactie. Indieners van zienswijzen zijn uitgenodigd voor de gesprekstafel met het bestuur, ambtenaren en opsteller van het plan. Na vaststelling wordt het bestemmingsplan voor de tweede maal zes weken ter visie gelegd.
Gedurende deze periode kunnen belanghebbenden tegen het vaststellingsbesluit beroep instellen bij de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State. Indien geen beroep wordt ingesteld, is het plan na deze beroepstermijn onherroepelijk en treedt het plan in werking.
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 13/19
Bijlagen bij de toelichting
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 14/19
Bijlage 1 Lijst bestemmingsplannen
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 15/19
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 16/19
Bijlage 2 Archeologische beleidskaart
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 17/19
Bijlage 3 Nota van Zienswijzen
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 18/19
datum referentie
27 maart 2025 232346_AdB_RAP_0001_v4.1
P 19/19