[2023279221] Bijlage 7a raadsvoorstel - Nota van Zienswijzen Zonnepark De Bergen d.d. 24 november 2023 (geanonimiseerd)
Tekst van het document
Onafhankelijkheid Het gemeentebestuur heeft in de herbeoordeling van RoyalHaskoning DHV geen aanwijzingen van partijdigheid aangetroffen. Het enkele feit dat een adviesbureau als RoyalHaskoning DHV eerder betrokken was bij een subsidieaanvraag betekent niet dat het onvoldoende in staat is om een initiatief te toetsen aan criteria uit een Beleidskader. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 5. Wijzigingen van ondergeschikte aard De aanvraagstukken zijn te raadplegen. Uit de stukken blijkt volgens het gemeentebestuur niet dat er sprake is geweest van veranderingen met dusdanige gevolgen voor de omgeving dat niet langer gesproken kan worden van een wijziging van ondergeschikte aard. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 6. Calamiteitenplan Dit is een terecht punt. De brandveiligheid is alsnog onderzocht. Die stukken zullen onderdeel uitmaken van de definitieve besluitvorming. Niet is gebleken van een extern veiligheidsrisico in geval van calamiteiten of anderszins van een onaanvaardbaar risico of gevaar 7. Zichtbaarheid Het gemeentebestuur heeft RoyalHaskoning DHV gevraagd om een reactie op de ingekomen zienswijzen. Daarbij is RoyalHaskoning gevraagd om na te gaan of zij nog steeds achter de inhoud van de herbeoordeling staat. Dat is het geval ten aanzien van dit punt.
Het gemeentebestuur meent dat er nog steeds sprake is van zonnepanelen die zeer beperkt zichtbaar zijn vanuit aangrenzende woonpercelen. Daarbij wordt voldaan aan het Beleidskader. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 8. Verkoop eigen energie Hoewel het begrijpelijk is dat particulieren in de gemeente de mogelijkheid willen behouden om hun energie te verkopen, kan dit belang niet leiden tot een weigering van de omgevingsvergunning. Het betreft niet een ruimtelijk relevant belang. Dit argument kan om die reden niet leiden tot een andere beoordeling van de aanvraag. De aangevoerde lange kabel maakt geen onderdeel uit van de aanvraag en wordt om die reden niet beoordeeld. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 9. Landbouwgrond Met de vaststelling van het Beleidskader is een keuze gemaakt om gronden in het buitengebied (mits er wordt voldaan aan de criteria uit het Beleidskader) te gebruiken voor de duurzame opwekking van energie. Daarin
29
ligt besloten dat die gronden niet voor de volle teelt beschikbaar zullen zijn. Er is niet gebleken dat de voedselproductie in het gedrang zal komen als (in totaal) ongeveer 20 hectare grond niet beschikbaar zijn voor de voedselproductie. Gelet daarop is het nog steeds aanvaardbaar om te kiezen voor energieopwekking. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 10. Zonneladder Meerdere zienswijzen wijzen op de toepassing van de zonneladder, zoals deze in de Interim omgevingsverordening (Iov) is opgenomen – in artikel 3.41 van de Iov. Er moet blijken dat de aanleg van het zonnepark noodzakelijk is omdat in onvoldoende mate voorzien kan worden in de behoefte voor duurzame energie: • • • •
door de ontwikkeling van andere vormen van duurzame energie; binnen Stedelijk gebied; door meervoudig ruimtegebruik in Landelijk gebied of binnen bestaand ruimtebeslag op bouwpercelen; en op gronden aansluitend op Stedelijk gebied.
Een dergelijke onderbouwing ontbrak in de motivering van het ontwerpbesluit. Om die reden zal de onderbouwing alsnog opgenomen moeten worden. De Bergen heeft naar aanleiding van de ingekomen zienswijzen (inclusief de zienswijze van gedeputeerde staten van de provincie) een aanvullende onderbouwing aan de aanvraag toegevoegd. 11. Natuurcompensatie Dit punt is met RoyalHaskoning DHV gedeeld. Uit de beoordeling is gebleken dat de aanvragen inzake De Bergen en Moerseweg voldoen aan eis dat de landschappelijke inpassing ten minste 10% van het zonnepark bedraagt en dat de inpassing zowel landschappelijke als ecologische meerwaarde heeft voor de omgeving. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 12. Precedentwerking Iedere aanvraag wordt op haar eigen merites beoordeeld. Het enkele feit dat een aanvraag wordt gehonoreerd, betekent nog niet dat een andere aanvraag ook wordt gehonoreerd. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 13. Ecologie De aanvraag gaat gepaard met een ecologisch onderzoek. Daaruit en ook uit de onafhankelijke herbeoordeling van RoyalHaskoning DHV blijkt niet dat de biodiversiteit wordt aangetast of dat de aanwezigheid van beschermde soorten in de weg staat aan de uitvoerbaarheid van het project. Van een weigeringsgrond voor de aangevraagde afwijking van het bestemmingsplan is niet gebleken.
Bovendien is het faciliteren van de biodiversiteit een onderdeel van de landschappelijke inpassing (waarvan de aanleg en instandhouding verplicht wordt gesteld). Dat aspect heeft RoyalHaskoning DHV ook beoordeeld. De minimale oppervlakte voor de landschappelijke inpassing is 10% van het zonnepark. Landschappelijke inpassing vindt in principe plaats rondom en aan de randen van het zonnepark. De inpassing moet zowel landschappelijke als ecologische meerwaarde hebben voor de omgeving. Daaraan wordt voldaan volgens de beoordeling van RoyalHaskoning DHV. Het enkele feit dat de biodiversiteit zou afnemen ter plaatse van de zonnepanelen is geen weigeringsgrond nu het Beleidskader juist inzet op het toestaan van grootschalige zonnevelden. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 14. Behoefte Het gemeentebestuur baseert zich op de doelstellingen die te gelden hebben voor de energietransitie. Op dit
30
moment is er nog een behoefte aan duurzame energieprojecten om te komen tot een energieneutrale samenleving. Er is niet gebleken van een overschot aan duurzame energieprojecten die de onderhavige projecten (zowel Moerseweg als De Bergen) overbodig zouden maken. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 15. Participatie Participatie heeft plaatsgevonden op de wijze die de Wet ruimtelijke ordening en de Algemene wet bestuursrecht voorschrijven. Er hebben ontwerpbesluiten ter inzage gelegen en een ieder is in de gelegenheid gesteld om daarop een zienswijze in te dienen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 16. Landschappelijke inpassing Het landschap verandert door de realisering van zonneparken. Een verandering is niet zonder meer onaanvaardbaar. Om te bepalen welke zonneparken aanvaardbaar zijn, heeft de raad een Beleidskader vastgesteld. Aan de hand daarvan is beoordeeld of het voorliggende initiatief vergund kan worden. Daarbij worden ook de gevolgen voor het landschap betrokken. Er is ten aanzien van de beide projecten gebleken dat het zonnepark voldoet aan het Beleidskader. Het gemeentebestuur heeft een externe deskundige gevraagd om hierover te rapporteren. Dat rapport wordt mede ten grondslag gelegd aan de motivering van het besluit tot het geven van de verklaring van geen bedenkingen.
De gevolgen van het zonnepark zijn onderbouwd in de wettelijk verplichte ruimtelijke onderbouwing. RHDHV heeft hierover advies uitgebracht ten behoeve van het gemeentebestuur (aan de hand van het Beleidskader). Er zijn geen aanwijzingen dat gevreesd moet worden voor een onaanvaardbare aantasting van de bodem. Bovendien geldt een verplichting om de gronden in de oorspronkelijke staat terug te brengen na de vergunde periode van 25 jaar. Dat betekent ook dat de bodemkwaliteit in orde moet zijn. Daarvoor moet de vergunninghouder een bankgarantie stellen. RHDHV heeft de landschappelijke impact van het project beoordeeld. Daarvan heeft het gemeentebestuur kennis genomen. Het enkele feit dat het landschap voor een periode van maximaal 25 jaar plaatselijk wordt veranderd, betekent nog niet dat er sprake is van een verstoring. Het gemeentebestuur ziet in dit argument geen aanleiding om af te wijken van de beoordeling van RHDHV. Het toestaan van de twee projecten houdt niet een onaanvaardbare inbreuk op de openheid van het buitengebied in. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 17. Bibob De Wet Bibob biedt vooralsnog geen aanleiding om tot een weigering te komen. Als het zo is dat er integriteitsbelemmeringen bestaan, dan biedt de wet de mogelijkheid om tot intrekking van de omgevingsvergunning te komen.
De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 18. Leerdoelen RoyalHaskoning DHV is nagegaan welke leerdoelen de initiatieven kunnen bereiken. Dit staat beschreven in de herbeoordeling. Volgens het gemeentebestuur zijn dit valide leerdoelen die in overeenstemming zijn met het Beleidskader. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
31
11. Zienswijze bewoner 7 1. Landschap en natuur De projecten schaden het landschap en het natuur. Het woongenot neemt af. Open landschap zou behouden moeten blijven. Er zou geen landbouwgrond opgeofferd moeten worden. 2. Voldoende energie Er wordt al voldoende energie opgewekt. 3. Bevoordeling Het project De Bergen wordt bevoordeeld, net als het project Moerseweg. Dit zal leiden tot precedentwerking. 4. Onafhankelijkheid RHDHV RoyalHaskoning DHV is niet onafhankelijk omdat het bureau in 2018 betrokken was bij een subsidieaanvraag van de gemeente inzake het landelijke proefproject aardgasvrije wijken. TEC 1 was hier nauw bij betrokken als realiserende partij. 5. Achterhaald beleid Het Beleidskader uit 2018 is achterhaald. 6. Zonneladder De zonneladder had toegepast moeten worden. 7. Wijzigingen De aanvragen zijn fors aangepast en er kan gesproken worden van nieuwe plannen vanwege de aanpassingen. 8. Kwaliteit Geen enkel zonnepark leidt tot een landschappelijke kwaliteitsverbetering. 9. Inspraak Er is onvoldoende inspraak geweest. 10. Financiële zekerheid Er is ten onrechte geen financiële zekerheid gesteld tot verwijdering van het zonnepark na ommekomst van de vergunde termijn. 11. Groen na 25 jaar Het aangebrachte groen mag niet achterblijven na 25 jaar. 12. Aanvragen onvolledig De aanvragen waren onvolledig en daarom kon er geen besluitvorming plaatsvinden.
Dit geldt onder meer voor een onderbouwing van de brandveiligheid. 13. Overbelasting Het risico op een overbelast net neemt toe. 14. Borging inpassing Het realiseren van de landschappelijke inpassing is onvoldoende geborgd. 15. Criminaliteit Zonneparken trekken criminaliteit in de vorm van koperdiefstal aan.
32
16. Moerseweg: oude documenten Er wordt verwezen naar enkele verouderde documenten. 17. Moerseweg: participatieplan Een participatieplan kan niet pas na een ontwerpbesluit opgesteld worden omdat er nog niet gebleken is van voldoende draagvlak. 18. Moerseweg: omvang Het zonneveld is te groot. Het wordt 6,82 hectare met een boerenerf van 3,55 hectare. 19. Moerseweg: verdeling zonnepanelen De zonnepanelen zullen te dicht bij elkaar komen te staan. 20. Moerseweg: aansluiting Het is nog niet duidelijk of het zonnepark aangesloten kan worden op het elektriciteitsnet. 21. Moerseweg: meervoudig gebruik Er is geen sprake van meervoudig ruimtegebruik. 22. De Bergen: participatie Er is een gebrek aan maatschappelijke betrokkenheid en participatie. Er is ten onrechte geen participatieplan aangeleverd. 23. De Bergen: toegankelijkheid Het wandelpad is verscholen en is niet te allen tijde toegankelijk. 24. De Bergen: bodem Het bodemonderzoek is onvolledig. 25. De Bergen: inkoopstation Het inkoopstation moet nader worden uitgewerkt. 26. De Bergen: verkaveling De verkaveling is niet in orde omdat er rafelige randen zijn. 27. De Bergen: dakopstelling Een dakopstelling van de zonnepanelen is slecht voor de biodiversiteit. 28. De Bergen: calamiteitenplan Een deel van het zonnepark wordt afgegraven en zal slecht bereikbaar zijn voor de brandweer. Een calamiteitenplan ontbreekt. 29.
De Bergen: educatie Er is geen sprake van educatie en daarom voldoet het project niet aan het beleidskader.
33
Reactie gemeente op zienswijze bewoner 7 1. Landschap en natuur Een zonnepark is geen gebiedsvreemde ontwikkeling. Zonneparken komen op vele plaatsen in het buitengebied van andere gemeenten voor. Hoewel het van groot belang is om streng te reguleren dat de aard van het buitengebied en het landschap niet wezenlijk wordt aangetast, is er geen reden om aan te nemen dat een zonnepark op agrarische gronden zonder meer leidt tot een dergelijke wezenlijke aantasting. Een vermindering van het woongenot vanwege ruimtelijke ontwikkelingen is weliswaar geen prettige ervaring, maar hier staat het algemeen belang tegenover. In dit geval draagt het zonnepark bij aan de duurzaamheidsambities van de gemeente. De gemeente heeft als ambitie om in 2050 een volledig energieneutrale gemeenschap te zijn volgens het Programma Duurzaamheid uit februari 2021. Uiteindelijk kan de gemeente die ambitie alleen behalen door een totaalpakket aan maatregelen, waaronder het faciliteren van grondgebonden zonnepanelen in het buitengebied, zoals ook is beschreven in het Beleidskader grootschalige zonnevelden. Het zonnepark vervult een functie voor de duurzame energievoorziening. Dit belang mag zwaarder gewogen worden dan het belang bij het behoud van het woongenot. Het landschap verandert door de realisering van zonneparken. Een verandering is niet zonder meer onaanvaardbaar.
Om te bepalen welke zonneparken aanvaardbaar zijn, heeft de raad een Beleidskader vastgesteld. Aan de hand daarvan is beoordeeld of het voorliggende initiatief vergund kan worden. Daarbij worden ook de gevolgen voor het landschap betrokken. Er is ten aanzien van de beide projecten gebleken dat het zonnepark voldoet aan het Beleidskader. Het gemeentebestuur heeft een externe deskundige gevraagd om hierover te rapporteren. Dat rapport wordt mede ten grondslag gelegd aan de motivering van het besluit tot het geven van de verklaring van geen bedenkingen. De gevolgen van het zonnepark zijn onderbouwd in de wettelijk verplichte ruimtelijke onderbouwing. RHDHV heeft hierover advies uitgebracht ten behoeve van het gemeentebestuur (aan de hand van het Beleidskader). Er zijn geen aanwijzingen dat gevreesd moet worden voor een onaanvaardbare aantasting van de bodem. Bovendien geldt een verplichting om de gronden in de oorspronkelijke staat terug te brengen na de vergunde periode van 25 jaar. Dat betekent ook dat de bodemkwaliteit in orde moet zijn. Daarvoor moet de vergunninghouder een bankgarantie stellen. RHDHV heeft de landschappelijke impact van het project beoordeeld. Daarvan heeft het gemeentebestuur kennis genomen. Het enkele feit dat het landschap voor een periode van maximaal 25 jaar plaatselijk wordt veranderd, betekent nog niet dat er sprake is van een verstoring.
Het gemeentebestuur ziet in dit argument geen aanleiding om af te wijken van de beoordeling van RHDHV. Het toestaan van de twee projecten houdt niet een onaanvaardbare inbreuk op de openheid van het buitengebied in. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 2. Voldoende energie Het gemeentebestuur baseert zich op de doelstellingen die te gelden hebben voor de energietransitie. Op dit moment is er nog een behoefte aan duurzame energieprojecten om te komen tot een energieneutrale samenleving. Er is niet gebleken van een overschot aan duurzame energieprojecten die de onderhavige projecten (zowel Moerseweg als De Bergen) overbodig zouden maken. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 3. Bevoordeling Iedere aanvraag wordt op haar eigen merites beoordeeld. Het enkele feit dat een aanvraag wordt gehonoreerd, betekent nog niet dat een andere aanvraag ook wordt gehonoreerd. De zienswijze leidt niet tot
34
wijzigingen. 4. Onafhankelijkheid RHDHV Het gemeentebestuur heeft in de herbeoordeling van RoyalHaskoning DHV geen aanwijzingen van partijdigheid aangetroffen. Het enkele feit dat een adviesbureau als RoyalHaskoning DHV eerder betrokken was bij een subsidieaanvraag betekent niet dat het onvoldoende in staat is om een initiatief te toetsen aan criteria uit een Beleidskader. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 5. Achterhaald beleid De gemeenteraad heeft ervoor gekozen om het Beleidskader uit 2018 te handhaven voor bepaalde aanvragen. Dat is ten aanzien van de voorliggende initiatieven het geval. Om die reden wordt er getoetst aan het Beleidskader. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 6. Zonneladder Meerdere zienswijzen wijzen op de toepassing van de zonneladder, zoals deze in de Interim omgevingsverordening (Iov) is opgenomen – in artikel 3.41 van de Iov. Er moet blijken dat de aanleg van het zonnepark noodzakelijk is omdat in onvoldoende mate voorzien kan worden in de behoefte voor duurzame energie: • • • •
door de ontwikkeling van andere vormen van duurzame energie; binnen Stedelijk gebied; door meervoudig ruimtegebruik in Landelijk gebied of binnen bestaand ruimtebeslag op bouwpercelen; en op gronden aansluitend op Stedelijk gebied.
Een dergelijke onderbouwing ontbrak in de motivering van het ontwerpbesluit. Om die reden zal de onderbouwing alsnog opgenomen moeten worden. De Bergen heeft naar aanleiding van de ingekomen zienswijzen (inclusief de zienswijze van gedeputeerde staten van de provincie) een aanvullende onderbouwing aan de aanvraag toegevoegd. 7. Wijzigingen Er is niet gebleken van wijzigingen van niet-ondergeschikte aard. Om die reden bestaat er geen aanleiding om de wijzigingen aan te merken als nieuwe aanvragen. De aanvraagstukken zijn te raadplegen. Uit de stukken blijkt volgens het gemeentebestuur niet dat er sprake is geweest van veranderingen met dusdanige gevolgen voor de omgeving dat niet langer gesproken kan worden van een wijziging van ondergeschikte aard. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 8. Kwaliteit Uit de herbeoordeling van RoyalHaskoning DHV volgt dat de landschappelijke inpassing wel degelijk meerwaarde heeft. Het gemeentebestuur schaart zich achter die conclusie. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 9. Inspraak Er is inspraak geboden op de wijze waarop de wet het voorschrijft (de Wet ruimtelijke ordening en de Algemene wet bestuursrecht). Er hebben ontwerpbesluiten ter inzage gelegen en een ieder is in de gelegenheid gesteld om daarop een zienswijze in te dienen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 10.
Financiële zekerheid Als voorschrift wordt een bankgarantie verplicht gesteld. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 11. Groen na 25 jaar Gedeputeerde staten hebben de wens uitgesproken om landschappelijke elementen wel te laten staan na 25 jaar. Dat acht het gemeentebestuur niet onredelijk vanwege het verbeteren van de kwaliteit van het
35
buitengebied. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 12. Aanvragen onvolledig Het is aan het college van burgemeester en wethouders vanwege de aangevraagde bouwactiviteit om te toetsen of het aannemelijk is dat aan het Bouwbesluit 2012 kan worden voldaan. Dat is het geval. Er is een onderbouwing van de brandveiligheid gegeven. Niet is gebleken van een extern veiligheidsrisico in geval van calamiteiten of anderszins van een onaanvaardbaar risico of gevaar. Die stukken zullen onderdeel uitmaken van de definitieve besluitvorming. 13. Overbelasting Een aansluit- en Transportovereenkomst is gesloten tussen de netbeheerder (Enexis) en de initiatiefnemer over de levering van duurzame elektriciteit vanuit het Zonnepark De Bergen aan het elektriciteitsnet. De aansluiting voor het Zonnepark De Bergen is reeds gerealiseerd. Meer hierover kunt u lezen op pagina 9 van de ruimtelijke onderbouwing. Volgens vaste rechtspraak kan in het kader van een procedure tegen een omgevingsvergunning een betoog dat ziet op de uitvoerbaarheid van het project, slechts in de weg staan aan het verlenen van deze omgevingsvergunning als op voorhand het aannemelijk is dat het project niet kan worden uitgevoerd binnen de beoogde periode (ABRvS 4 mei 2021, ECLI:NL:RVS:2021:953, r.o. 13.1, ABRvS 19 augustus 2020, ECLI:NL:RVS:2020:1995, r.o. 8.1 en ABRvS 8 februari 2017, ECLI:NL:RVS:2017:354, r.o. 5.2.).
Dat is hier niet het geval. Het is aan de gemeenteraad in het kader van de beoordeling of een aanvraag in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening om na te gaan of het aangevraagde initiatief uitvoerbaar is. Het is juist dat de aansluiting van een zonnepark op het energienetwerk op dit moment uitdagend zal zijn. Hierbij mag niet uit het oog verloren worden dat de aanvraag ziet op een periode van 25 jaar. Het is zeker niet op voorhand uitgesloten dat een aansluiting op het net wel kan worden bereikt gedurende die periode. Dit komt voor rekening en risico van de initiatiefnemer en is op dit moment geen weigeringsgrond. Hierbij heeft voorts te gelden dat een goede ruimtelijke ordening er niet toe dient om de belangen van particuliere energieopwekking te beschermen. Een goede ruimtelijke ordening ziet niet op het beperken van de toegang tot de markt. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 14. Borging inpassing In de voorschriften bij de omgevingsvergunning wordt het realiseren en in stand laten van de landschappelijke inpassing verplicht gesteld. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 15. Criminaliteit Het tegengaan van criminaliteit ziet op het handhaven van de openbare orde. Dat is een ander onderwerp dan het belang van een goede ruimtelijke ordening, waarop de beoordeling van de gemeenteraad ziet.
Er zijn bij het gemeentebestuur overigens geen aanwijzingen bekend dat de aanleg en exploitatie van zonneparken daadwerkelijk de openbare orde zal aantasten. Hierbij is ook van belang dat er beveiligingsmaatregelen door beide initiatiefnemers worden getroffen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 16. Moerseweg: oude documenten De zienswijze betreft niet het project De Bergen en leidt niet tot wijzigingen. 17. Moerseweg: participatieplan De zienswijze betreft niet het project De Bergen en leidt niet tot wijzigingen. 18. Moerseweg: omvang De zienswijze betreft niet het project De Bergen en leidt niet tot wijzigingen.
36
19. Moerseweg: verdeling zonnepanelen De zienswijze betreft niet het project De Bergen en leidt niet tot wijzigingen. 20. Moerseweg: aansluiting De zienswijze betreft niet het project De Bergen en leidt niet tot wijzigingen. 21. Moerseweg: meervoudig gebruik De zienswijze betreft niet het project De Bergen en leidt niet tot wijzigingen. 22. De Bergen: participatie Het ontbreken van draagvlak op lokaal niveau is in de ruimtelijke belangenafweging niet zonder meer het meest zwaarwegend. Het bestaan van draagvlak is volgens de rechtspraak niet beslissend voor de rechtmatigheid van een ruimtelijk besluit. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 23. De Bergen: toegankelijkheid Op grond van het Beleidskader is de toegankelijkheid van het terrein een manier om een bijdrage te leveren aan de energietransitie. Dat betekent niet dat ieder deel van het terrein volledig en te allen tijde toegankelijk moet zijn. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 24. De Bergen: bodem Er is niet gebleken van een dusdanige verontreiniging van de gronden dat de bedoelde ontwikkeling van het zonnepark niet uitgevoerd kan worden. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 25. De Bergen: inkoopstation Het inkoopstation is inmiddels nader uitgewerkt. De verduidelijking van de aanvraag zal onderdeel uitmaken van de definitieve besluitvorming. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 26.
De Bergen: verkaveling Rafelige randen zijn volgens het gemeentebestuur geen reden om het project in strijd met het Beleidskader dan wel anderszins in strijd met een goede ruimtelijke ordening te achten. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 27. De Bergen: dakopstelling Het gemeentebestuur leidt uit het ecologisch onderzoek af dat de biodiversiteit niet in het geding komt door de realisering van het zonnepark. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 28. De Bergen: calamiteitenplan De brandveiligheid is nader onderbouwd. Niet is gebleken van een extern veiligheidsrisico in geval van calamiteiten of anderszins van een onaanvaardbaar risico of gevaar. De stukken zullen onderdeel uitmaken van de definitieve besluitvorming. 29. De Bergen: educatie RoyalHaskoning DHV heeft beoordeeld welke educatieve doelen bereikt kunnen worden. Hierin ligt geen weigeringsgrond voor het project De Bergen besloten. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
37
12. Zienswijze bewoner 8 1. Overbelasting Het net is overbelast. Enexis heeft al aangegeven te willen stoppen met het aansluiten van zonneparken. Tijdens de hoorzitting werd naar voren gebracht dat windturbines regelmatig stil staan. 2. EU-richtlijnen Het plaatsen van zonneparken is niet in overeenstemming met de Vogelrichtlijn en de Habitatrichtlijn. 3. Straling Er mist een bijlage over de elektromagnetische straling en radioactiviteit. 4. Brandplan Er mist een brandplan. 5. Milieueffectrapportage Er is geen mer aanwezig. 6. Gevaarlijke stoffen Gevaarlijke stoffen kunnen uitlogen in het water. 7. Bestemmingsplan Het project is in strijd met het bestemmingsplan. 8. Behoefte Nut en noodzaak zijn niet aangetoond. 9. Overleg en draagvlak Er is geen provinciaal overleg geweest. Er is geen draagvlak.
38
Reactie gemeente op zienswijze bewoner 8 1. Overbelasting Een aansluit- en Transportovereenkomst is gesloten tussen de netbeheerder (Enexis) en de initiatiefnemer over de levering van duurzame elektriciteit vanuit het Zonnepark De Bergen aan het elektriciteitsnet. De aansluiting voor het Zonnepark De Bergen is reeds gerealiseerd. Meer hierover kunt u lezen op pagina 9 van de ruimtelijke onderbouwing. Volgens vaste rechtspraak kan in het kader van een procedure tegen een omgevingsvergunning een betoog dat ziet op de uitvoerbaarheid van het project, slechts in de weg staan aan het verlenen van deze omgevingsvergunning als op voorhand het aannemelijk is dat het project niet kan worden uitgevoerd binnen de beoogde periode (ABRvS 4 mei 2021, ECLI:NL:RVS:2021:953, r.o. 13.1, ABRvS 19 augustus 2020, ECLI:NL:RVS:2020:1995, r.o. 8.1 en ABRvS 8 februari 2017, ECLI:NL:RVS:2017:354, r.o. 5.2.). Dat is hier niet het geval. Het is aan de gemeenteraad in het kader van de beoordeling of een aanvraag in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening om na te gaan of het aangevraagde initiatief uitvoerbaar is. Het is juist dat de aansluiting van een zonnepark op het energienetwerk op dit moment uitdagend zal zijn. Hierbij mag niet uit het oog verloren worden dat de aanvraag ziet op een periode van 25 jaar.
Het is zeker niet op voorhand uitgesloten dat een aansluiting op het net wel kan worden bereikt gedurende die periode. Dit komt voor rekening en risico van de initiatiefnemer en is op dit moment geen weigeringsgrond. Hierbij heeft voorts te gelden dat een goede ruimtelijke ordening er niet toe dient om de belangen van particuliere energieopwekking te beschermen. Een goede ruimtelijke ordening ziet niet op het beperken van de toegang tot de markt. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 2. EU-richtlijnen Er is niet gebleken van strijd met een bepaling uit beide genoemde richtlijnen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 3. Straling Dit zijn aspecten die buiten het toetsingskader van een goede ruimtelijke ordening liggen. Er is niet gebleken van risico’s voor de omgeving vanwege deze aspecten. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 4. Brandplan De brandveiligheid is nader onderbouwd. Niet is gebleken van een extern veiligheidsrisico in geval van calamiteiten of anderszins van een onaanvaardbaar risico of gevaar. De stukken zullen onderdeel uitmaken van de definitieve besluitvorming. 5. Milieueffectrapportage Een milieueffectrapport is niet verplicht voor deze ontwikkeling. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 6. Gevaarlijke stoffen Van een risico vanwege gevaarlijke stoffen is in het geheel niet gebleken.
De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 7. Bestemmingsplan Het betreft een aanvraag om een afwijking van het bestemmingsplan. Het is aan het gemeentebestuur om te beoordelen of een afwijking gerechtvaardigd is door te toetsen aan het criterium van een goede ruimtelijke ordening. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 8. Behoefte
39
Het gemeentebestuur baseert zich op de doelstellingen die te gelden hebben voor de energietransitie. Op dit moment is er nog een behoefte aan duurzame energieprojecten om te komen tot een energieneutrale samenleving. Er is niet gebleken van een overschot aan duurzame energieprojecten die de onderhavige projecten (zowel Moerseweg als De Bergen) overbodig zouden maken. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 9. Overleg en draagvlak Het ontbreken van draagvlak op lokaal niveau is in de ruimtelijke belangenafweging niet zonder meer het meest zwaarwegend. Het bestaan van draagvlak is volgens de rechtspraak niet beslissend voor de rechtmatigheid van een ruimtelijk besluit. Gedeputeerde staten hebben een zienswijze ingediend. De opmerkingen vanuit de provincie worden betrokken en verwerkt. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
40
13. Zienswijze bewoner 9 1. Overschot energie Er is soms al een overschot aan stroom op zonnige en winderige dagen. 2. Biodiversiteit en landbouwgrond De zonneparken gaan ten koste van de biodiversiteit en landbouwgrond. 3. Zonneladder De zonneladder moet toegepast worden. 4. Concentratie Drie van de vijf zonnevelden zijn in de omgeving van Hooge Zwaluwe geprojecteerd.
41
Reactie gemeente op zienswijze bewoner 9 1. Overschot energie Het gemeentebestuur baseert zich op de doelstellingen die te gelden hebben voor de energietransitie. Op dit moment is er nog een behoefte aan duurzame energieprojecten om te komen tot een energieneutrale samenleving. Er is niet gebleken van een overschot aan duurzame energieprojecten die de onderhavige projecten (zowel Moerseweg als De Bergen) overbodig zouden maken. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 2. Biodiversiteit en landbouwgrond De aanvraag gaat gepaard met een ecologisch onderzoek. Daaruit en ook uit de onafhankelijke herbeoordeling van RoyalHaskoning DHV blijkt niet dat de biodiversiteit wordt aangetast of dat de aanwezigheid van beschermde soorten in de weg staat aan de uitvoerbaarheid van het project. Van een weigeringsgrond voor de aangevraagde afwijking van het bestemmingsplan is niet gebleken. Bovendien is het faciliteren van de biodiversiteit een onderdeel van de landschappelijke inpassing (waarvan de aanleg en instandhouding verplicht wordt gesteld). Dat aspect heeft RoyalHaskoning DHV ook beoordeeld. De minimale oppervlakte voor de landschappelijke inpassing is 10% van het zonnepark. Landschappelijke inpassing vindt in principe plaats rondom en aan de randen van het zonnepark. De inpassing moet zowel landschappelijke als ecologische meerwaarde hebben voor de omgeving.
Daaraan wordt voldaan volgens de beoordeling van RoyalHaskoning DHV. Het enkele feit dat de biodiversiteit zou afnemen ter plaatse van de zonnepanelen is geen weigeringsgrond nu het Beleidskader juist inzet op het toestaan van grootschalige zonnevelden. Het landschap verandert door de realisering van zonneparken. Een verandering is niet zonder meer onaanvaardbaar. Om te bepalen welke zonneparken aanvaardbaar zijn, heeft de raad een Beleidskader vastgesteld. Aan de hand daarvan is beoordeeld of het voorliggende initiatief vergund kan worden. Daarbij worden ook de gevolgen voor het landschap betrokken. Er is ten aanzien van de beide projecten gebleken dat het zonnepark voldoet aan het Beleidskader. Het gemeentebestuur heeft een externe deskundige gevraagd om hierover te rapporteren. Dat rapport wordt mede ten grondslag gelegd aan de motivering van het besluit tot het geven van de verklaring van geen bedenkingen. Met de vaststelling van het Beleidskader is een keuze gemaakt om gronden in het buitengebied (mits er wordt voldaan aan de criteria uit het Beleidskader) te gebruiken voor de duurzame opwekking van energie. Daarin ligt besloten dat die gronden niet voor de volle teelt beschikbaar zullen zijn. Er is niet gebleken dat de voedselproductie in het gedrang zal komen als (in totaal) ongeveer 20 hectare grond niet beschikbaar zijn voor de voedselproductie.
Gelet daarop is het nog steeds aanvaardbaar om te kiezen voor energieopwekking. De gevolgen van het zonnepark zijn onderbouwd in de wettelijk verplichte ruimtelijke onderbouwing. RHDHV heeft hierover advies uitgebracht ten behoeve van het gemeentebestuur (aan de hand van het Beleidskader). Er zijn geen aanwijzingen dat gevreesd moet worden voor een onaanvaardbare aantasting van de bodem. Bovendien geldt een verplichting om de gronden in de oorspronkelijke staat terug te brengen na de vergunde periode van 25 jaar. Dat betekent ook dat de bodemkwaliteit in orde moet zijn. Daarvoor moet de vergunninghouder een bankgarantie stellen. RHDHV heeft de landschappelijke impact van het project beoordeeld. Daarvan heeft het gemeentebestuur kennis genomen. Het enkele feit dat het landschap voor een periode van maximaal 25 jaar plaatselijk wordt veranderd, betekent nog niet dat er sprake is van een verstoring. Het gemeentebestuur ziet in dit argument geen aanleiding om af te wijken van de beoordeling van RHDHV. Het toestaan van de twee projecten houdt niet een onaanvaardbare inbreuk op de openheid van het buitengebied in. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 3. Zonneladder Meerdere zienswijzen wijzen op de toepassing van de zonneladder, zoals deze in de Interim omgevingsverordening (Iov) is opgenomen – in artikel 3.41 van de Iov.
Er moet blijken dat de aanleg van het zonnepark noodzakelijk is omdat in onvoldoende mate voorzien kan worden in de behoefte voor duurzame energie:
42
• • • •
door de ontwikkeling van andere vormen van duurzame energie; binnen Stedelijk gebied; door meervoudig ruimtegebruik in Landelijk gebied of binnen bestaand ruimtebeslag op bouwpercelen; en op gronden aansluitend op Stedelijk gebied.
Een dergelijke onderbouwing ontbrak in de motivering van het ontwerpbesluit. Om die reden zal de onderbouwing alsnog opgenomen moeten worden. De Bergen heeft naar aanleiding van de ingekomen zienswijzen (inclusief de zienswijze van gedeputeerde staten van de provincie) een aanvullende onderbouwing aan de aanvraag toegevoegd. 4. Concentratie Op dit moment zijn twee ontwerpbesluiten die zien op een verlening ter inzage gelegd. Eén project ligt in de omgeving van Terheijden en één project in de omgeving van Hooge Zwaluwe. Ongeacht of dit een relevant afwegingscriterium is, kan geconstateerd worden dat het gemeentebestuur niet voornemens is om drie zonnevelen in de omgeving van Hooge Zwaluwe toe te staan. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
43
14. Zienswijze Stichting Doordacht Duurzaam Drimmelen 1. Provinciale eisen Het Beleidskader - waaraan de aanvraag is getoetst - is in strijd met de toenmalige eisen van de provincie. Er is geen visie waarin de noodzaak/behoefte aangetoond wordt. Na 25 jaar moet de oorspronkelijke toestand hersteld worden, waarvoor financiële zekerheid moet worden gesteld. 2. Bevoordeling Naga Solar wordt bevoordeeld. 3. Regionale energiestrategie Vanwege de RES 1.0 is er geen noodzaak tot het aanleggen van zonnevelden. 4. Onafhankelijkheid Kamsteeg De heer Kamsteeg is betrokken geweest bij het opstellen van het Beleidskader en is werkzaam bij Naga Solar. Er is sprake van belangenverstrengeling. 5
Beleidskader Het is in strijd met het Beleidskader om eerst een aanvraag te doen en pas daarna de omgeving te betrekken.
6. Zonneladder Er is ten onrechte niet getoetst aan de zonneladder. 7. Onafhankelijkheid RHDHV RoyalHaskoning DHV is niet onafhankelijk omdat het bureau in 2018 betrokken was bij een subsidieaanvraag van de gemeente inzake het landelijke proefproject aardgasvrije wijken. TEC 1 was hier nauw bij betrokken als realiserende partij. 8. Invloed aanvragers De invloed van de initiatiefnemers op de beoordeling van RoyalHaskoning DHV is te ver gegaan. 9. Inpassing In de landschappelijke inpassing zijn het voedselbos en de boomgaard ten onrechte meegenomen. Dit is geen natuur. 10. Opstelling De opstelling van de zonnepanelen is slecht en wordt ten onrechte als goed beoordeeld. 11. Leerdoel Het is achterhaald om als leerdoel de grond onder de zonnepanelen te monitoren. 12. Meervoudig ruimtegebruik Er is geen sprake van meervoudig grondgebruik. 13. Wijzigingen aanvragen Het is onduidelijk of de wijzigingen sinds de oorspronkelijke aanvraag als ondergeschikt kunnen worden aangemerkt.
44
Reactie gemeente op zienswijze Stichting Doordacht Duurzaam Drimmelen 1. Provinciale eisen Het Beleidskader biedt regels waaraan aanvragen voor de realisering van zonneparken worden getoetst. Deze regels passen binnen de uitgangspunten die de provincie toen en nu hanteert. Dat betekent dat zorgvuldig moet worden omgegaan met het toestaan van grootschalige zonnevelden in het buitengebied. Dat is verwerkt in het Beleidskader. Van strijd met de provinciale ruimtelijke regelgeving is niet gebleken. Het gemeentebestuur handhaaft de ambitie om in 2050 een volledig energieneutrale gemeenschap te bereiken (conform het Programma Duurzaamheid uit februari 2021). Dat betekent dat er een behoefte bestaat om vormen van duurzame energieopwekking te faciliteren. De wind- en zonopgaven uit de Regionale Energie Strategie zijn nog niet bereikt. Voor West-Brabant gaat het om het verduurzamen van het elektriciteitsverbruik van 6,5 TWh in 2050. Daaraan kunnen de zonneparken waarvoor ontwerp-verklaringen van geen bedenkingen zijn gegeven een bijdrage aan leveren. Er is niet gebleken van een overschot aan duurzaam opgewekte energie. In de voorschriften van de omgevingsvergunningen wordt opgenomen dat de aanleg en instandhouding van de landschappelijke inpassing verplicht is. Ook is het verplicht om de zonneparken na ommekomst van de vergunde termijn te ontmantelen.
Hiervoor wordt een (verplichte) bankgarantie gesteld. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 2. Bevoordeling Het gemeentebestuur weerspreekt dat Naga Solar wordt bevoordeeld ten opzichte van andere partijen. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 3. Regionale energiestrategie De gemeente heeft als ambitie om in 2050 een volledig energieneutrale gemeenschap te zijn volgens het Programma Duurzaamheid uit februari 2021. Uiteindelijk kan de gemeente die ambitie alleen behalen door een totaalpakket aan maatregelen, waaronder het faciliteren van grondgebonden zonnepanelen in het buitengebied, zoals ook is beschreven in het Beleidskader grootschalige zonnevelden. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 4. Onafhankelijkheid Kamsteeg Het gemeentebestuur weerspreekt dat de betrokkenheid van de heer Kamsteeg ertoe heeft geleid dat aanvragen vergund worden, terwijl zij zonder die betrokkenheid geweigerd zouden worden. Er is geen enkele aanleiding om dat aan te nemen. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 5. Beleidskader Het gemeentebestuur leest hierin geen weigeringsgrond. Het Beleidskader bepaalt dat niet. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 6. Zonneladder Meerdere zienswijzen wijzen op de toepassing van de zonneladder, zoals deze in de Interim omgevingsverordening (Iov) is opgenomen – in artikel 3.41 van de Iov.
Er moet blijken dat de aanleg van het zonnepark noodzakelijk is omdat in onvoldoende mate voorzien kan worden in de behoefte voor duurzame energie: • • • •
door de ontwikkeling van andere vormen van duurzame energie; binnen Stedelijk gebied; door meervoudig ruimtegebruik in Landelijk gebied of binnen bestaand ruimtebeslag op bouwpercelen; en op gronden aansluitend op Stedelijk gebied.
45
Een dergelijke onderbouwing ontbrak in de motivering van het ontwerpbesluit. Om die reden zal de onderbouwing alsnog opgenomen moeten worden. De Bergen heeft naar aanleiding van de ingekomen zienswijzen (inclusief de zienswijze van gedeputeerde staten van de provincie) een aanvullende onderbouwing aan de aanvraag toegevoegd. 7. Onafhankelijkheid RHDHV Het gemeentebestuur heeft in de herbeoordeling van RoyalHaskoning DHV geen aanwijzingen van partijdigheid aangetroffen. Het enkele feit dat een adviesbureau als RoyalHaskoning DHV eerder betrokken was bij een subsidieaanvraag betekent niet dat het onvoldoende in staat is om een initiatief te toetsen aan criteria uit een Beleidskader. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 8. Invloed aanvragers Het gemeentebestuur heeft – gelet op het zorgvuldigheidsbeginsel, het fair play-beginsel en de procedurele regels die op grond van de rechtspraak te gelden hebben – de aanvragers op gelijke wijze gelegenheid geboden om de aanvraag te verduidelijken en (gelet op de tijd die gemoeid ging met de behandeling) een actualisering in te dienen. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 9. Inpassing RoyalHaskoning DHV is gevraagd om aan de hand van de zienswijzen te bezien of de herbeoordeling aanpassing behoeft. Dit punt is met RoyalHaskoning DHV gedeeld. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 10.
Opstelling Het gemeentebestuur ziet geen aanleiding om aan de conclusie van RoyalHaskoning DHV op dit punt te twijfelen. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 11. Leerdoel Het gemeentebestuur zal dit punt met RoyalHaskoning delen en vragen om haar visie hierop. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 12. Meervoudig ruimtegebruik RoyalHaskoning DHV heeft dit aspect betrokken in de herbeoordeling. Het gemeentebestuur ziet geen aanleiding om aan haar conclusies te twijfelen. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 13. Wijzigingen aanvragen De aanvraagstukken zijn te raadplegen. Uit de stukken blijkt volgens het gemeentebestuur niet dat er sprake is geweest van veranderingen met dusdanige gevolgen voor de omgeving dat niet langer gesproken kan worden van een wijziging van ondergeschikte aard. De zienswijze leidt niet tot een wijziging.
46
15. Zienswijze bewoner 10 1.
Passendheid Grootschalige zonnevelden passen niet in de dorpen. De inspanningen om grond terug te geven aan de natuur worden tenietgedaan door dergelijke ontwikkelingen.
Reactie gemeente op zienswijze bewoner 10 1.
Passendheid De zonneparken zullen niet in de dorpen worden gerealiseerd, maar in het buitengebied. Een zonnepark is geen gebiedsvreemde ontwikkeling. Zonneparken komen op vele plaatsen in het buitengebied van andere gemeenten voor. Hoewel het van groot belang is om streng te reguleren dat de aard van het buitengebied en het landschap niet wezenlijk wordt aangetast, is er geen reden om aan te nemen dat een zonnepark zonder meer leidt tot een dergelijke wezenlijke aantasting. Het zonnepark vervult een functie voor de duurzame energievoorziening. Dit belang mag zwaarder gewogen worden dan het belang bij het behoud van het huidige landschap op de projectlocaties. De zienswijze leidt niet tot een wijziging.
47
16. Zienswijze bewoner 11 1.
Zonneladder De zonneladder is ten onrechte niet toegepast.
2.
Landbouwgrond Natuur wordt omgezet naar industrieel gebied. Landbouwgrond wordt verloren.
3.
Ecologie De natuuronderzoeken zijn niet meer geldig.
4.
Meerwaarde Er is geen sprake van educatieve en recreatieve waarde.
5.
Onafhankelijkheid De rollen van de heer Kamsteeg en RoyalHaskoning DHV zijn niet objectief geweest in het proces. Er is sprake van belangenverstrengeling.
6.
Informatieverstrekking De informatieverstrekking is onvoldoende geweest.
7.
Overbelasting Het net is overbelast.
48
Reactie gemeente op zienswijze bewoner 11 1. Zonneladder Meerdere zienswijzen wijzen op de toepassing van de zonneladder, zoals deze in de Interim omgevingsverordening (Iov) is opgenomen – in artikel 3.41 van de Iov. Er moet blijken dat de aanleg van het zonnepark noodzakelijk is omdat in onvoldoende mate voorzien kan worden in de behoefte voor duurzame energie: • • • •
door de ontwikkeling van andere vormen van duurzame energie; binnen Stedelijk gebied; door meervoudig ruimtegebruik in Landelijk gebied of binnen bestaand ruimtebeslag op bouwpercelen; en op gronden aansluitend op Stedelijk gebied.
Een dergelijke onderbouwing ontbrak in de motivering van het ontwerpbesluit. Om die reden zal de onderbouwing alsnog opgenomen moeten worden. De Bergen heeft naar aanleiding van de ingekomen zienswijzen (inclusief de zienswijze van gedeputeerde staten van de provincie) een aanvullende onderbouwing aan de aanvraag toegevoegd. 2. Landbouwgrond Dit standpunt wordt uitdrukkelijk weersproken. Ten aanzien van de stedenbouwkundige invulling en de ruimtelijke uitstraling (waaronder verkeersaantrekkende werking en milieugevolgen) is een zonnepark zeker niet gelijk te stellen aan een bedrijventerrein. Met de vaststelling van het Beleidskader is een keuze gemaakt om gronden in het buitengebied (mits er wordt voldaan aan de criteria uit het Beleidskader) te gebruiken voor de duurzame opwekking van energie. Daarin ligt besloten dat die gronden niet voor de volle teelt beschikbaar zullen zijn. Er is niet gebleken dat de voedselproductie in het gedrang zal komen als (in totaal) ongeveer 20 hectare grond niet beschikbaar zijn voor de voedselproductie. Gelet daarop is het nog steeds aanvaardbaar om te kiezen voor energieopwekking. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 3. Ecologie De aanvraag gaat gepaard met een ecologisch onderzoek.
Daaruit en ook uit de onafhankelijke herbeoordeling van RoyalHaskoning DHV blijkt niet dat de biodiversiteit wordt aangetast of dat de aanwezigheid van beschermde soorten in de weg staat aan de uitvoerbaarheid van het project. Van een weigeringsgrond voor de aangevraagde afwijking van het bestemmingsplan is niet gebleken. Bovendien is het faciliteren van de biodiversiteit een onderdeel van de landschappelijke inpassing (waarvan de aanleg en instandhouding verplicht wordt gesteld). Dat aspect heeft RoyalHaskoning DHV ook beoordeeld. De minimale oppervlakte voor de landschappelijke inpassing is 10% van het zonnepark. Landschappelijke inpassing vindt in principe plaats rondom en aan de randen van het zonnepark. De inpassing moet zowel landschappelijke als ecologische meerwaarde hebben voor de omgeving. Daaraan wordt voldaan volgens de beoordeling van RoyalHaskoning DHV. Het enkele feit dat de biodiversiteit zou afnemen ter plaatse van de zonnepanelen is geen weigeringsgrond nu het Beleidskader juist inzet op het toestaan van grootschalige zonnevelden. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 4. Meerwaarde RoyalHaskoning DHV heeft beoordeeld welke educatieve en recreatieve doelen bereikt kunnen worden. Hierin ligt geen weigeringsgrond voor de twee projecten besloten. De zienswijze leidt niet tot een wijziging.
49
5. Onafhankelijkheid Het gemeentebestuur weerspreekt dat de betrokkenheid van de heer Kamsteeg ertoe heeft geleid dat aanvragen vergund worden, terwijl zij zonder die betrokkenheid geweigerd zouden worden. Er is geen enkele aanleiding om dat aan te nemen. Hetzelfde heeft te gelden voor RoyalHaskoning DHV. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 6. Informatieverstrekking De ontwerpbesluiten en alle daarmee verband houdende documenten zijn openbaar gemaakt. Een ieder heeft de mogelijkheid om die informatie te raadplegen. De zienswijze leidt niet tot een wijziging. 7. Overbelasting Een aansluit- en Transportovereenkomst is gesloten tussen de netbeheerder (Enexis) en de initiatiefnemer over de levering van duurzame elektriciteit vanuit het Zonnepark De Bergen aan het elektriciteitsnet. De aansluiting voor het Zonnepark De Bergen is reeds gerealiseerd. Meer hierover kunt u lezen op pagina 9 van de ruimtelijke onderbouwing. Volgens vaste rechtspraak kan in het kader van een procedure tegen een omgevingsvergunning een betoog dat ziet op de uitvoerbaarheid van het project, slechts in de weg staan aan het verlenen van deze omgevingsvergunning als op voorhand het aannemelijk is dat het project niet kan worden uitgevoerd binnen de beoogde periode (ABRvS 4 mei 2021, ECLI:NL:RVS:2021:953, r.o. 13.1, ABRvS 19 augustus 2020, ECLI:NL:RVS:2020:1995, r.o.
8.1 en ABRvS 8 februari 2017, ECLI:NL:RVS:2017:354, r.o. 5.2.). Dat is hier niet het geval. Het is aan de gemeenteraad in het kader van de beoordeling of een aanvraag in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening om na te gaan of het aangevraagde initiatief uitvoerbaar is. Het is juist dat de aansluiting van een zonnepark op het energienetwerk op dit moment uitdagend zal zijn. Hierbij mag niet uit het oog verloren worden dat de aanvraag ziet op een periode van 25 jaar. Het is zeker niet op voorhand uitgesloten dat een aansluiting op het net wel kan worden bereikt gedurende die periode. Dit komt voor rekening en risico van de initiatiefnemer en is op dit moment geen weigeringsgrond. Hierbij heeft voorts te gelden dat een goede ruimtelijke ordening er niet toe dient om de belangen van particuliere energieopwekking te beschermen. Een goede ruimtelijke ordening ziet niet op het beperken van de toegang tot de markt. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
50
17. Zienswijze Stichting behoud Zwaluws Landschap 1.
Precedentwerking Reclamante vreest dat het verlenen van de gevraagde omgevingsvergunning voor Zonnepark De Bergen een precedentwerking heeft, waardoor ook een omgevingsvergunning zou moeten worden verleend voor de andere ingekomen aanvragen om een omgevingsvergunning voor een zonneparkproject in de gemeente Drimmelen.
2.
Schaarste op het energienet De realisering van een zonneparkproject zou leiden tot minder netcapaciteit voor andere nieuwe ontwikkelingen in de gemeente Drimmelen.
3.
Instructieregels provinciale verordening Het Beleidskader grootschalige zonnevelden zou niet voldoen aan de eisen die de provinciale instructieregels over de nieuwvestiging van zonneparken stellen (of hebben gesteld) aan een beleidsstuk over Zonneparken. De verwijdering van het Zonnepark zou onvoldoende zijn geborgd. Datzelfde geldt voor de financiële zekerheid die moet worden gesteld voor het herstellen van de bestaande toestand.
4.
Behoefte en RES 1.0 Volgens reclamant is niet gebleken van behoefte aan het Zonnepark De Bergen. De behoefte zou in ieder geval niet volgens uit de regionale energiestrategie 1.0 van de energieregio West-Brabant.
5.
Zonneladder Niet zou zijn getoetst aan de voorkeursvolgorde voor de realisering van zonnepanelen, zoals deze in de zonneladder is weergegeven.
6.
Onafhankelijkheid Royal Haskoning DHV Doordat Royal Haskoning DHV is ingeschakeld door de gemeente zou zij niet als een onafhankelijke externe kunnen optreden. Hierbij geldt dat Royal Haskoning DHV ook betrokken is geweest bij de subsidieaanvraag voor de Proeftuin Energievrije Wijken. De initiatiefnemers zouden te invloedrijk zijn geweest bij de beoordeling die heeft plaatsgevonden.
7.
Wijzigen beoordelingsmethodiek Reclamante kan zich niet vinden in de wijziging van de beoordelingsmethodiek van een “5-puntsschaal” naar minder beoordelingsschalen. In de huidige systematiek is slechts aangegeven of een project (al dan niet onder voorbehoud) voldoet aan een criterium.
8.
Participatie en calamiteiten Er is ten onrechte niet gevraagd om een participatieplan en calamiteitenplan. Ook zou het zonnepark gedeeltelijk slecht te bereiken zijn voor hulpverleners.
9.
Beoordeling aan beleidskader door Royal Haskoning DHV Reclamante is het op verschillende onderdelen niet eens met de herbeoordeling van Royal Haskoning DHV.
10. Kadastrale percelen Reclamante wijst erop dat de perceelnummers niet meer actueel zijn. 11. Bodemonderzoek en inkoopstation De stukken over de geschiktheid van de bodem en de realisering van het inkoopstation zouden niet compleet zijn.
51
Reactie gemeente op zienswijze Stichting behoud Zwaluws Landschap 1.
Precedentwerking Een omgevingsvergunning voor Zonnepark De Bergen heeft geen gevolgen voor de beoordeling van andere aanvragen die zijn ingekomen om een omgevingsvergunning voor een zonneparkproject. Hierbij geldt dat allee aanvragen op de eigen merites worden beoordeeld. De herbeoordeling die Royal Haskoning DHV heeft uitgevoerd is daarbij leidend voor de gemeente. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
2.
Schaarste op het energienet Een aansluit- en Transportovereenkomst is gesloten tussen de netbeheerder (Enexis) en de initiatiefnemer over de levering van duurzame elektriciteit vanuit het Zonnepark De Bergen aan het elektriciteitsnet. De aansluiting voor het Zonnepark De Bergen is reeds gerealiseerd. Meer hierover kunt u lezen op pagina 9 van de ruimtelijke onderbouwing. Volgens vaste rechtspraak kan in het kader van een procedure tegen een omgevingsvergunning een betoog dat ziet op de uitvoerbaarheid van het project, slechts in de weg staan aan het verlenen van deze omgevingsvergunning als op voorhand het aannemelijk is dat het project niet kan worden uitgevoerd binnen de beoogde periode (ABRvS 4 mei 2021, ECLI:NL:RVS:2021:953, r.o. 13.1, ABRvS 19 augustus 2020, ECLI:NL:RVS:2020:1995, r.o. 8.1 en ABRvS 8 februari 2017, ECLI:NL:RVS:2017:354, r.o. 5.2.). Dat is hier niet het geval. Het is aan de gemeenteraad in het kader van de beoordeling of een aanvraag in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening om na te gaan of het aangevraagde initiatief uitvoerbaar is. Het is juist dat de aansluiting van een zonnepark op het energienetwerk op dit moment uitdagend zal zijn. Hierbij mag niet uit het oog verloren worden dat de aanvraag ziet op een periode van 25 jaar.
Het is zeker niet op voorhand uitgesloten dat een aansluiting op het net wel kan worden bereikt gedurende die periode. Dit komt voor rekening en risico van de initiatiefnemer en is op dit moment geen weigeringsgrond. Hierbij heeft voorts te gelden dat een goede ruimtelijke ordening er niet toe dient om de belangen van particuliere energieopwekking te beschermen. Een goede ruimtelijke ordening ziet niet op het beperken van de toegang tot de markt. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
3.
Instructieregels provinciale verordening De aanvraag wordt – evenals de andere aanvragen – getoetst aan de hand van de instructieregels over zonneparken uit de Interim omgevingsvergunning, zoals deze op dit moment te gelden heeft. De zienswijzen gaan gedeeltelijk over voormalige provinciale instructieregels. Deze gelden niet meer en kunnen om die reden niet leiden tot wijzigingen. Over de ontmanteling van het Zonnepark hebben de initiatiefnemer en de gemeente afspraken gemaakt in een Anterieure Overeenkomst. Daarin zijn ook afspraken gemaakt over een financiële zekerstelling. Deze financiële zekerstelling kan de gemeente inroepen wanneer de initiatiefnemer (of de grondeigenaar) onverhoopt het zonnepark niet zelf (tijdig) zou ontmantelen. Tussen de gemeente en de initiatiefnemer is afgesproken dat 26 maanden voor afloop van de omgevingsvergunning, de initiatiefnemer een voorstel stuurt naar de gemeente voor het behoud van (een gedeelte van) de landschappelijke inpassing. De initiatiefnemer wil in gezamenlijkheid met de gemeente en grondeigenaar dit voorstel opstellen. Hierin wordt opgenomen welke elementen met landschappelijke meerwaarde behouden kunnen blijven, zoals de natuurvriendelijke oever, boomgaard, verlaagd maaiveld voor waterberging en natte natuur, gebiedseigen kruidenvegetatie, parklint en de uitgegraven watergang.
De afspraken over de ontmanteling, de financiële zekerstelling en het (gedeeltelijk) behoud van de landschappelijke inpassing zullen ook als voorschrift aan de omgevingsvergunning worden verbonden. Daardoor kunnen – naast de gemeente – ook derde-belanghebbenden zich beroepen op de naleving van de afspraken. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
4.
Behoefte en RES 1.0
52
De ambitie van de gemeente Drimmelen is om 95% minder CO2 uit te stoten in 2050 ten opzichte van het referentiejaar 1990. De gemeente wil bovendien in 2040 al ver op weg zijn om ‘energieneutraal’ te worden. Uiteindelijk kan de gemeente die ambitie alleen behalen door een totaalpakket aan maatregelen, waaronder het faciliteren van grondgebonden zonnepanelen in het buitengebied. In de regionale energiestrategie (“RES”) 1.0 is afgesproken dat iedere gemeente dat ieder een deel van de zon-opgave voor zijn rekening neemt. Bij elkaar gaat het om een extra duurzame opwek van 0,8 TWh, waarvan 0,5 TWh door zon op dak en 0,3 TWh door zonneparken in combinatie met natuur, landbouw en/of waterberging. Het gaat in totaal om circa 300 hectare aan zonneparken binnen de energieregio. Verder is in de RES 1.0 ook de behoefte aan en opgave voor zonneparken in de gemeente genoemd. De opgave is meer concreet weergegeven in het overzicht dat als bijlage 1 bij de RES 1.0 is gevoegd. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen. 5.
Zonneladder Meerdere zienswijzen wijzen op de toepassing van de zonneladder, zoals deze in de Interim omgevingsverordening (Iov) is opgenomen – in artikel 3.41 van de Iov. Er moet blijken dat de aanleg van het zonnepark noodzakelijk is omdat in onvoldoende mate voorzien kan worden in de behoefte voor duurzame energie: • • • •
door de ontwikkeling van andere vormen van duurzame energie; binnen Stedelijk gebied; door meervoudig ruimtegebruik in Landelijk gebied of binnen bestaand ruimtebeslag op bouwpercelen; en op gronden aansluitend op Stedelijk gebied.
Een dergelijke onderbouwing ontbrak in de motivering van het ontwerpbesluit. Om die reden zal de onderbouwing alsnog opgenomen moeten worden. De Bergen heeft naar aanleiding van de ingekomen zienswijzen (inclusief de zienswijze van gedeputeerde staten van de provincie) een aanvullende onderbouwing aan de aanvraag toegevoegd. 6.
Onafhankelijkheid Royal Haskoning DHV De omstandigheid dat Royal Haskoning DHV is ingeschakeld door de gemeente, betekent op zichzelf nog niet dat Royal Haskoning DHV niet onafhankelijk kan zijn in het geven van het advies en het opstellen van een rapport. De zienswijze geeft ook geen aanleiding om aan de deskundigheid of onafhankelijkheid van Royal Haskoning DHV te twijfelen. Verder geldt dat Royal Haskoning DHV zonder inmenging van de gemeente is gekomen tot de totstandkoming van de herbeoordeling. De bevindingen van Royal Haskoning DHV zijn ook te herleiden naar objectieve gegevens die deel uitmaken van de verschillende aanvragen. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
7.
Wijzigen beoordelingsmethodiek Naar aanleiding van de uitspraken van de Afdeling van 22 februari 2022 is ervoor gekozen om niet meer uit te gaan van een “5-puntsschaal”. Een aanvraag voldoet aan het criterium óf een aanvraag voldoet niet aan het criterium. De gemeente meent dat de beoordelingssystematiek die Royal Haskoning DHV heeft gehanteerd begrijpelijk en inzichtelijk is. De zienswijze geeft geen aanleiding om aan Royal Haskoning DHV te vragen om alsnog een andere systematiek toe te passen. Er is ook geen rechtsregel die daartoe verplicht. De zienswijze leidt niet tot wijzigingen.
8.
Participatie en calamiteiten Een participatieplan en calamiteitenplan is niet vereist. In de ruimtelijke onderbouwing bij de aanvraag is voldoende ingegaan op de mogelijkheden tot participatie. Hierbij is zowel ingegaan op de mogelijkheid om bij de totstandkoming van het Zonnepark De Bergen te participeren (pagina 15 van de ruimtelijke onderbouwing bij de aanvraag), als op de mogelijkheden tot financiële participatie (pagina’s 13, 15, 16, 45 en 46 van de ruimtelijke onderbouwing bij de aanvraag). Er heeft voldoende afstemming plaatsgevonden met de Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant. De brandweer is betrokken en geeft aan dat er geen specifieke regelgeving voor brandveiligheid van
53
zonneparken is (het bouwwerk zonnepark valt onder het Bouwbesluit, maar in dat besluit is geen specifieke prestatie-eisen voor zonneparken). Hierop is nader ingegaan op pagina’s 38 en 39 van de ruimtelijke onderbouwing bij de aanvraag. Niet is gebleken van een extern veiligheidsrisico in geval van calamiteiten of anderszins van een onaanvaardbaar risico of gevaar. De brandweer (en andere hulpdiensten) hebben voldoende toegang tot het zonneparkproject: • • • • • •
Door het zonnepark kronkelt een halfverharde pad (puinverharding) van circa 3,25 meter. De vrije ruimte rondom het pad varieert van 5 tot 10 meter, meer dan de 4,5 meter die wordt aanbevolen door de brandweer. Tussen de veldsegmenten liggen onverharde paden van circa 3 meter breed. Vanaf het halfverharde pad is de afstand voor een brandweerauto met brandslang beperkt. Een brandweervoertuig ondervindt geen hinder van constructies boven de weg. Er wordt een bluswatervoorziening (capaciteit: > 60m3/u) geplaatst bij de toegang aan de oostzijde, en een aan de westzijde.