CConstaterende datdrimmelen
Koppel je AI →
Document · PDF

14 02 Bijlage Najaarsnota 2021.pdf

Raad 18 november 2021, gemeente drimmelenBij agendapunt: Najaarsnota 202123.963 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

In 2021 deed de gemeente samen met enkele andere gemeenten in Nederland mee aan een ketentest van de VNG. Dan test je het DSO, je plansoftware en je vergunningensoftware. Hieruit kwamen punten naar voren, die we als gemeente aan moeten pakken, maar ook verbeterpunten voor het DSO. Het ontwikkelen van vragenbomen en een vergunningcheck (toepasbare regels) stonden hierdoor op een lager pitje. Het experiment vergunningtafel is vervangen door het regionale traject hiervoor (de gemeente Drimmelen is hiervan ook de trekker). Voor de omgevingstafel zijn formats gemaakt, waarmee nu wordt geoefend. Eind dit jaar moet dit tot definitieve formats en afspraken leiden. De nieuwe werkprocessen voor de gemeente Drimmelen zijn klaar, maar worden op dit moment nog volgens de procesinrichting van de VNG (GEMMA) opgezet. Het testen van deze processen start in het laatste kwartaal van 2021. Dit kan nog tot aanpassing van de processen leiden. Voor de borging van het werken met de Omgevingswet is in beeld gebracht wat er verandert voor verschillende functies binnen de organisatie. Besloten is die borging te koppelen aan de Strategische Personeelsplanning. Hiervoor wordt nu een aanpak gemaakt. Voor het transitieplan omgevingsplan (plan van aanpak om te komen van het tijdelijk omgevingsplan tot het omgevingsplan nieuwe stijl) is een bureau ingehuurd (deze zomer).

Na de zomer start het opstellen van dit 39

transitieplan. De gemeente Drimmelen zit ook in de regionale werkgroep die handboeken opstelt voor het wijzigen van een omgevingsplan en voor de buitenplanse omgevingsplanactiviteiten. Het concept van deze handboeken is klaar. Dit jaar zijn de definitieve versies nog klaar. De opleidingen voor de basiskennis en vaardigheden zijn aanbesteed. Net voor de zomer zijn de opleidingen ook uitgerold binnen de organisatie. In het laatste kwartaal van 2021 vindt de aanbesteding van de verdiepende opleidingen plaats. Deze opleidingen vinden in de eerste helft van 2022 plaats. De communicatiestrategie met uitvoeringsplan is bijna klaar. De uitvoering hiervan start in het laatste kwartaal van 2021. Ondertussen vinden er wel communicatie-activiteiten plaats op intranet en de website. Ook vinden er informatiebijeenkomsten plaats. De uitvoering loopt dus niet helemaal volgens wat er in de begroting 2021 staat. Oorzaak hiervoor is het uitstel van de Omgevingswet tot 1 juli 2022. Hierdoor lopen activiteiten zoals opleidingen, oefenen/testen, transitieplan Omgevingsplan door in 2022. Andere activiteiten, zoals de communicatiecampagnes en verdiepingsopleidingen, zijn doorgeschoven naar 2022. De gevolgen van het uitstel en de gevolgen daarvan voor de invoering van de Omgevingswet zijn in beeld gebracht. Het college heeft hier mee ingestemd en de raad is hierover geïnformeerd.

De invoering van de Omgevingswet verloopt nog volgens de nieuwe planning. Sanering asbestdaken Doordat het wetsvoorstel voor verplichte sanering van asbestdaken is verworpen door de Eerste Kamer, zijn er onvoldoende kansen om succesvol sanering van asbestdaken te stimuleren. Daar wordt nu dan ook niet op ingezet. Er blijft aandacht voor de landelijke ontwikkelingen op dit onderwerp en de verdere koers van de Minister in dit dossier. Kwaliteit In verband met het uitstel van het wetsvoorstel en onduidelijkheid over de landelijke subsidiemogelijkheden (al dan niet in combinatie met verduurzaming) hebben we dit tijdelijk 'on hold' gezet. Zodra er meer zicht komt vanuit het Rijk hoe met dit onderwerp om te gaan en of er subsidieregelingen gaan komen, kunnen we een effectieve stimuleringscampagne opzetten. Gezien de huidige onduidelijkheid daarover en andere prioriteiten in de samenleving, lijkt het nu niet het juiste moment om te investeren in een dergelijk campagne. Financiële afwijkingen

40

41

Tabel 3.1. Overzicht financiële afwijkingen bestaand beleid 3. Ruimte, wonen en economie

2021

2022

2023

2024

2025

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema Versterken vrijetijdseconomie 1 Toeristenbelasting (Covid-19)

49 V

Thema Versterken economische structuur 2 Land- en tuinbouwgronden

32 V

Thema Ruimte 3a Omgevingswet: overheveling budgetten naar 2022

198 V

3b Omgevingswet: verschuiving budgetten in 2021

165 V

3c Ruimtelijke ordening (verschuiving budget omgevingswet)

45- N

4 Toezicht bouw- en brandveiligheid

127 V

198- N

127- N

Thema Wonen 5a Actieve grondexploitaties

10- N

5b Faciliterende grondexploitaties

289 V

6 Faciliterend grondbeleid (geen raadsbesluit / geen overeenkomst)

53- N

7a Overige grondzaken

34 V

7b Overige grondzaken: verkoop gronden Romboutstraat te Made

296 V

8 Correctie budgetoverheveling BAG 2020

- -

Thema Duurzaamheid 9 Afval: Attero

175 V

10 Afval(stoffenheffing)

4 V

11 Energietransitie: Groene daken

50 V

12 Vacatures / inhuur

50- N

183- N

Totaal Ruimte, wonen en economie

V

375- N

- -

- -

- -

- -

- -

- -

1.126

Verschuiving tussen programma’s 3b Omgevingswet: verschuiving budgetten in 2021 (Prg. 1)

17- N

3b Omgevingswet: verschuiving budgetten in 2021 (Prg. 2)

50- N

3b Omgevingswet: verschuiving budgetten in 2021 (Overhead)

54- N

12 Vacatures / inhuur

183 V

Totaal verschuivingen tussen programma's

63 V

- -

198- N

198 V

Mutatie reserves 3a Algemene reserve 5a Algemene bedrijfsreserve grondbedrijf

11 V

5a Reserve ruimtelijke ontwikkelingen

13 V

5b Algemene bedrijfsreserve grondbedrijf

2- N

5b Reserve groenaanleg 5b Reserve ruimtelijke ontwikkelingen 7b Reserve Ruimtelijke ontwikkelingen: Romboutstraat (krediet)

3 V 328- N 26 V

42

7b Reserve Kapitaallasten: Romboutstraat (krediet)

118- N

8 Reserve claims

77- N

9 Algemene reserve (Attero)

175- N

11 Reserve SID

50- N

50 V

Totaal mutatie reserves

894- N

248 V

- -

- -

- -

Totaal 3. Ruimte, wonen en economie na dekking

295 V

127- N

- -

- -

- -

Toelichting financiële afwijkingen Thema Versterken vrijetijdseconomie 1. Toeristenbelasting (Covid-19) Voor de toeristenbelasting verwachten we € 49.000 hogere opbrengsten dan begroot. Dit wordt veroorzaakt door enerzijds de hoger gerealiseerde opbrengst over 2020 van € 66.000 en anderzijds de lager verwachte opbrengst in 2021 door nog deels een effect door de Covid-19 maatregelen. Voor 2020 was de inschatting gemaakt op basis van het landelijk verwachte effect op de toeristenbelasting door de Covid-19 maatregelen. Voor onze gemeente blijken deze effecten door met name de waterrecreatie minder groot. Thema Versterken economische structuur 2. Land- en tuinbouwgronden In 2021 wordt agrarische grond aan de Nieuwstraat Wagenberg verkocht. Onder aftrek van kosten zijn per saldo de verkoopopbrengsten ca. € 32.500. Thema Ruimte 3. Omgevingswet a. Omgevingswet: overheveling budgetten naar 2022 De inwerkingtreding van de Omgevingswet is uitgesteld tot 1 juli 2022. Dit heeft gevolgen voor de invoering van de Omgevingswet in de gemeente Drimmelen. De lijn is dat we zoveel mogelijk dit jaar nog af willen ronden. Maar voor een aantal uitvoeringsactiviteiten is uitstel tot 2022 of uitloop naar 2022 onvermijdelijk.

Het gaat dan om de verdiepingsopleidingen, het transitieplan om te komen tot het omgevingsplan nieuwe stijl, de publiekscampagnes, de borging van het nieuwe werken in de organisatie, participatiebeleid, aanpassing van de legesverordening en bepaalde digitaliseringsactiviteiten. Hierdoor besteden we dit jaar niet het hele invoeringsbudget Omgevingswet. Omdat de activiteiten uitlopen in of uitgesteld zijn tot 2022, maken we de kosten nog wel. Maar dan in 2022 in plaats van in 2021. We schatten in dat daarom € 198.000 van het budget voor de Omgevingswet door kan schuiven naar 2022. b. Omgevingswet: verschuiving budgetten in 2021 De Omgevingswet is wederom uitgesteld (tot 1 juli 2022). Hierdoor lopen een aantal activiteiten door in 2022 en enkele activiteiten zijn doorgeschoven naar 2022. Het capaciteitsknelpunt was hierdoor minder groot. De werkzaamheden moeten echter alsnog plaatsvinden, het capaciteitstekort schuift hiermee dus door naar 2021/2022. Omdat de betreffende afdelingen zelf beter zicht hebben

43

op de knelpunten, is het ook beter als deze budgetten naar de desbetreffende budgethouders/afdeling worden overgeheveld. Ook het restant invoeringsbudget 2020 voor digitalisering wordt veroorzaakt door uitstel van de Omgevingswet. Deze kosten worden alsnog in 2021 en 2022 gemaakt. Omdat dit nauw raakt aan de andere budgetten voor ICT, is het beter om dit restantbedrag over te hevelen naar afdeling Middelen. c. Ruimtelijke ordening (verschuiving budget omgevingswet) Zie toelichting punt b. 4. Toezicht bouw- en brandveiligheid Wegens extreme krapte op de arbeidsmarkt voor bouwkundig personeel, is het niet mogelijk geweest om alle vacatures voor bouwtoezicht (tijdig) in 2021 in te vullen. Daardoor is een deel van het werk blijven liggen. Met de overheveling van dit budget naar 2022 wordt ingezet op het inlopen van de in 2021 opgebouwde achterstand. Thema Wonen 5a. Actieve grondexploitaties In het project Prinsenpolder worden een aantal werkzaamheden nog uitgevoerd. In 2021 wordt dit project afgerond en de grondexploitatie afgesloten. Op het Degaterrein hebben wij een perceel grond verkocht. De winstneming en de stortingen ten gunste van de reserve ruimtelijke ontwikkeling worden in 2022 verantwoord conform de hiervoor geldende regels.

In 2022 verwachtten wij nog een aantal werkzaamheden voor woonrijp maken uit te voeren waarna deze grondexploitatie in 2022 naar verwachting met een positief saldo afgesloten wordt. De Kavels Antwerpsestraat / Geraniumstraat zijn verkocht. Ook hier is de winstneming en de stortingen ten gunste van de reserve ruimtelijke ontwikkeling gedeeltelijk uitgevoerd conform de hiervoor geldende regels en de restant boekwaarde verantwoord op de balans. De werkzaamheden voor het woonrijp maken staan gepland voor medio 2022 waarna deze grondexploitatie naar verwachting met een positief saldo afgesloten wordt. Voor het E-veld heeft afgelopen zomer de gunning plaatsgevonden om de ontwikkeling van de woningen ter hand te nemen. De verkoopovereenkomst met de ontwikkelaar is op 30 september 2021 ondertekend. De verwachte verkoop van de woningen vindt plaats begin 2022 waarna in het voorjaar van 2022 met de bouw gestart gaat worden. Het bouw- en woonrijp maken gaan wij de voorbereidingen ter hand nemen en de uitvoerende werken eind 2021 starten. Tot slot zijn de voorbereidende werkzaamheden voor de ontwikkeling van het Centrumplan te Made actief. Voor de verwachte verliezen is de voorziening opgehoogd met een bedrag van € 13.987 tot een bedrag van € 499.987. In bijlage 2 zijn de vijf geactualiseerde exploitatieopzetten bijgevoegd.

44

5b. Faciliterende grondexploitaties (raadsbesluit / overeenkomst) Voor diverse woningbouwprojecten worden ambtelijke voorbereidingskosten gemaakt die later verhaald worden op ontwikkelaars. Hierbij wordt het volledige uurtarief (inclusief opslag) in rekening gebracht. Door langdurige voorbereiding van diverse woningbouwprojecten, waar in de beginfase geen rekening mee is gehouden bij het afsluiten van de anterieure overeenkomsten, geeft dit voor 2021 een nadeel van ca. € 38.000. Dit bedrag bestaat hoofdzakelijk uit kosten ambtelijke uren en juridische bijstand. Ten opzichte van de voorjaarsnota 2021 zijn thans grotere woningbouwprojecten in Made gestart. Dit betreft Zijlbergestraat en de Leeuwerikstraat. Deze zijn gezamenlijk goed voor ca. 150 woningen. 6. Faciliterend grondbeleid (geen raadsbesluit / geen overeenkomst) In 2021 zijn bestemmingsplannen voor woningbouwprojecten in voorbereiding genomen. Hiervoor zijn nog geen exploitaties vastgesteld. De voorbereidingskosten minus de eventueel te verwachte bijdrage planvoorbereiding resulteert in 2021 met een extra nadeel van ca. € 53.000. Dit betreft voornamelijk kosten ambtelijke inzet. 7a. Overige grondzaken Voor de afrondende werkzaamheden beleid reststroken is inhuur verlengd in het 2e halfjaar 2021 (€ 31.500).

De extra kosten voor taxaties (juridische) advieskosten worden gemaakt vooruitlopend op verkoop van gemeentegronden en af te sluiten zakelijke rechten c.q. huurovereenkomsten gemeentegronden (€ 25.100). Aan extra inkomsten wordt een bedrag verwacht van (€ 90.525). Dit wordt veroorzaakt door: verhuren diverse gronden (€ 6.025); verhuren zakelijke rechten (€ 6.200); verkoop reststroken (€ 4.450) en verkoop gemeentegronden oude jachthaven Drimmelen (€ 73.850). 7b. Overige grondzaken: verkoop gronden Romboutstraat te Made Voor de woningbouwontwikkeling aan de Romboutsstraat / Van Gilslaan in Made zijn gemeentegronden verkocht (netto opbrengst € 295.512). Voor herinrichting parkeerplaatsen en groenrenovatie buiten het plangebied wordt voorgesteld een krediet te voteren van € 117.500. Dit krediet wordt gedekt door de bijdrage reserve Ruimtelijke Ontwikkelingen (vanuit het project € 26.250) en uit de netto verkoopopbrengst grond (= € 91.500). Per saldo resulteert dit in een voordeel voor de begroting van ca. € 204.000 (na aftrek voornoemde mutaties). Het krediet inclusief de dekking kapitaallasten zijn opgenomen in programma 2. Het project Romboutsstraat inclusief de bijdrage in de reserve is opgenomen bij faciliterend grondbeleid (onderdeel 5b). 8. Correctie budgetoverheveling BAG 2020 In de Voorjaarsnota 2021 is de geraamde claim (via budgetoverheveling) ingetrokken.

Dit is correct verwerkt in programma 3, maar niet in de Reserve Budgetoverheveling. Dit wordt nu gecorrigeerd. Thema Duurzaamheid 9. Afval: Attero Bij arbitraal eindvonnis van 25 juli 2019 heeft het Scheidsgerecht de gewesten 45

en gemeenten in Arbitrage II vervolgens veroordeeld tot betaling van de suppletievergoedingen aan Attero vanwege de minderleveringen in 2015, 2016 en januari 2017. Voor Drimmelen betekende dit dat we € 174.626,27 exclusief BTW (€ 211.297,79 inclusief BTW) moesten betalen. Dit is in de Najaarsnota 2019 verwerkt (dekking uit Algemene reserve). Het Scheidsgerecht had de vorderingen van Attero met betrekking tot de hoofdsommen toegewezen. Het Hof Den Haag heeft in de vernietigingsprocedure op 29 juni 2021 de arbitrale vonnissen uit de hiervoor genoemde arbitrage vernietigd. Dit resulteerde dat Attero de reeds gedane vorderingen terug moest betalen aan de gewesten (gemeenten). Zoals gezegd betreft het hier voor onze gemeente een teruggave van € 174.626,27 (exclusief BTW) en een bedrag van € 7.702,73 aan rentevergoeding. Voorgesteld wordt om het bedrag van € 174.626,27 te storten in de Algemene reserve. De rentevergoeding wordt conform de BBV voorschriften verantwoord op programma Algemene dekkingsmiddelen. 10. Afval(stoffenheffing) De grootste nadelen zijn het gevolg van het naar beneden bijstellen van de verwachte inkomsten van het PMD-afval, de extra kosten voor het vervangen van de manchetten van de glascontainers en de verhoging van de inzamelkosten over de gehele breedte.

Ook de stort- en verwerkingskosten van de afvalhoeveelheden (tonnages) van de milieustraat is op onderdelen naar boven bijgesteld. Het uiteindelijke voordeel van € 3.862 komt door de bijstelling van de BTW-component (hogere toerekening). 11. Energietransitie: groene daken Bij de voorjaarsnota is door de gemeenteraad een amendement aangenomen voor een subsidieregeling Groene Daken. De komende maanden wordt de subsidieregeling opgesteld en ter vaststelling voorgelegd aan de gemeenteraad. Op basis van het aangenomen amendement is bij de voorjaarsnota een bedrag van € 50.000 bij geraamd voor uitvoering van de regeling. Voorgesteld wordt dit bedrag over te hevelen naar 2022. De subsidieregeling wordt namelijk in 2022 uitgevoerd. 12. Vacatures / inhuur Binnen de afdeling grondgebied is sprake van twee langdurig zieke collega’s. Om de werkzaamheden toch voortgang te laten vinden wordt extern ingehuurd. Het gaat hier om in huur op het gebied van economie en vrijetijdseconomie.

46

4. Sociaal domein Inleiding Sociaal domein Inleiding De hoofddoelstelling van het programma is: We hebben een inclusieve samenleving, waarbij iedereen ongeacht leeftijd, sociale klasse, afkomst of beperking, in de gemeente Drimmelen mee kan doen aan activiteiten op het gebied van onderwijs, werk, sport en ontmoeting, zorg en welzijn. Iedereen neemt hierbij zijn eigen verantwoordelijkheid en ondersteunt de mensen in zijn omgeving. Mensen die het niet redden met hulp van mensen uit hun omgeving of algemene voorzieningen, krijgen ondersteuning van de gemeente. In het coalitieprogramma Een mooi en gezond Drimmelen maken we SAMEN ! staat: Drimmelen is een gemeenschap waar mensen naar elkaar omkijken en waar we er samen voor zorgen dat iedereen mee kan doen aan alles wat een samenleving maakt. Om dat in de toekomst ook zo te houden, willen we stevig inzetten op preventie en innovatie binnen alle onderdelen. Sport en cultuur met sportieve en culturele evenementen zijn belangrijke dragers van een gezonde, gelukkige en vitale samenleving. We willen een relatie leggen met de ambities in het sociale domein. Onze buurthuizen dragen bij aan ontmoeten, meedoen en gezelligheid. Het stimuleren van sport, ontmoeten, cultuur en hiervoor ruimten faciliteren die zo optimaal mogelijk benut worden. De gemeente richt zich primair op breedtesport en faciliteert evenementen.

Het programma is uitgewerkt in vijf thema’s. De programmadoelstellingen zijn uitgewerkt in de volgende thema’s en bijbehorende subdoelstellingen: 1. Opgroeien en opvoeden 2. Zorg voor kwetsbare burgers 3. Participatie door werk en maatschappelijke inzet 4. Sport en bewegen 5. Sociaal culturele accommodaties. 4.1 Opgroeien en opvoeden Wat willen we bereiken? Ouderen en kinderen helpen in het zelfstandig oplossen van problemen Ouderen en kinderen helpen in het zelfstandig oplossen van uiteenlopende problemen waardoor de instroom van jongeren in de geïndiceerde jeugdzorg zoveel mogelijk wordt beperkt.

47

Wat gaan we daarvoor doen? Beheersing kosten jeugdzorg De gemeente Drimmelen maakt onderdeel uit van de samenwerkingsregio jeugdzorg West-Brabant Oost (WBO). Binnen deze regio maken we samen beleid en regelen we de inkoop van de specialistische jeugdzorg volgens de in 2020 door de gemeenteraad vastgestelde kaders. De vraag naar jeugdzorg blijft groot en de budgetten beperkt. Daarom startten we medio 2020 met de Taskforce jeugd in samenwerking met gemeente Geertruidenberg. We zijn immers gezamenlijk verantwoordelijk voor de toegang van jeugdzorg, het Centrum Jeugd en Gezin (CJG). De opdracht aan de Taskforce is om lokale beheersmaatregelen in te zetten, in aanvulling op de regionale beheersmaatregelen. Het doel is om kwalitatief goede jeugdzorg te blijven bieden aan jeugdigen in onze gemeenten die dat nodig hebben. Maar hierbij de groei van de kosten voor de niet vrij toegankelijke jeugdzorg te beperken. Naast de inzet van beheersmaatregelen wordt ook gewerkt aan een cultuuromslag. Kwaliteit Ondanks alle inspanningen, zowel regionaal als lokaal, zien we toch een aanzienlijke stijging in de jeugdzorgkosten op basis van de meest recente jaarprognose voor 2021. De toename wordt veroorzaakt door de groei van het aantal jeugdigen met een vorm van jeugdzorg, maar ook omdat de duur en omvang van zorgtrajecten toenemen.

De kostenstijging heeft vooral betrekking op de zorgvormen: jeugdbescherming, landelijke transitiearrangementen (LTA-zorg) en ambulante zorg. Juist naar de eerste twee zorgvormen wordt verwezen door verwijzers waar we als gemeente niet of nauwelijks invloed op hebben. De kosten specialistische jeugdzorg (inclusief pgb’s en Jeugdbeschermingsmaatregelen) kennen een sterk onzeker element. Eén jeugdige meer of minder in zorg kan, in uitzonderlijke casussen, veel verschil maken. Daarnaast is de invloed op het verwijsgedrag van bepaalde verwijzers beperkt. Denk aan rechters, medisch specialisten en gecertificeerde instellingen. We zien sinds begin 2020 een sterke toename in jeugdbeschermingsmaatregelen. Een zorgvorm die juist voor 2020 meerdere jaren zeer stabiel was in omvang. De huidige cijfers 2021 laten een voorzichtige stagnatie zien van de groei in aantal jeugdigen, maar helaas nog geen daling. We zien de duur van de zorgtrajecten langzaam toenemen. Het vermoeden bestaat dat de toename in jeugdbeschermingsmaatregelen samenhangt met de coronapandemie en nog enige tijd na zal ijlen. Deze maatregelen worden afgegeven door verwijzers waar we als individuele gemeente nauwelijks invloed op uit kunnen oefenen. Daar waar we het aantal jeugdigen met verblijfszorg in lijn met het uitgezette beleid vanaf 2019 voorzichtig zagen dalen, zien we sinds eind 2020 weer een kleine stijging.

In het eerste half jaar van 2021 lijkt deze stijging te stabiliseren en niet verder door te zetten. Juist verblijfszorg is een dure vorm van zorg. Het beleid is: “zo thuis als mogelijk”. Dat wil 48

zeggen dat wanneer een kind niet thuis kan wonen de voorkeur gaat naar (netwerk) pleegzorg of een gezinshuis. Gezinshuiszorg zien we verder toenemen. Deze zorg is aanzienlijk goedkoper dan de reguliere verblijfszorg, het blijft echter dure zorg. Ambulante zorg daalde in omvang in het eerste kwartaal 2021, maar stijgt weer sterk vanaf het tweede kwartaal. Ook zien we een toename in de duur van de zorgtrajecten. Wat eveneens een kosten verhogend effect heeft. Een opvallende stijging in 2021 zien we in de zorgvorm: LTA-zorg (landelijke transitiearrangementen). Een toename van jeugdigen met zeer dure zorgproducten omdat het complexe zorg betreft. Als individuele gemeente hebben we hier geen invloed op. Deze zorg is landelijk georganiseerd en wordt voornamelijk verwezen door medisch specialisten. Als gemeente zijn we hier niet bij betrokken, maar betalen wel de rekening. Ook de kosten voor de persoonsgebonden budgetten (PGB’s) stijgen. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt doordat verwijzingen een grotere omvang kennen in zorguren en niet zozeer in de groei van het aantal jeugdigen met een PGB. De Coronapandemie heeft voor veel gezinnen tot onrust en problemen geleid. Een deel van de toename in jeugdzorg hangt hier dan ook vermoedelijk mee samen. Dit is niet één op één aan te tonen.

Ondanks deze stijgingen zien we de eerste effecten van de Taskforce (zie raadsbrief Taskforce jeugdzorg). Dit project zorgt ervoor, dat de verschillende kosten niet nog verder oplopen (zie raadsbrief Taskforce jeugdzorg). Wat wel het geval was geweest als we de Taskforce niet waren gestart. We ontvangen voor 2022 extra middelen van het Rijk voor de jeugdzorg onder voorwaarden van medewerking aan de transformatie van de jeugdzorg. Besluitvorming over structurele middelen wordt overgelaten aan een nieuw kabinet, we mogen echter de inkomsten tot een maximum van 75% als stelpost opnemen. De hervorming sluit aan bij de Taskforce en de regionale beheersmaatregelen. We gaan vanaf 2022 extra inzetten op versterking van de zogenaamde voorkant (preventie) om zo te besparen op dure zorgkosten en te voldoen aan de landelijke opdracht (door inzet Pohjeugd, door versteviging CJG voor wachtlijstbeheer, door inzet CJG bij scholen, door uitbreiding jongerenwerk). Doorontwikkeling CJG Het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) Drimmelen-Geertruidenberg is per 2020 een Bedrijfsvoeringsorganisatie (BVO). Het CJG is hiermee als organisatie klaar voor de toekomst. Medewerkers zijn in dienst gekomen bij het CJG. Daarmee zijn gelijke omstandigheden gerealiseerd voor alle medewerkers. De organisatievorm is veranderd, maar de werkzaamheden van het CJG zijn gelijk gebleven.

Er is sprake van continuïteit van hulp en ondersteuning met als uitgangspunt: één gezin, één plan, één regisseur. De BVO is nieuw en dit brengt nieuwe uitdagingen en kansen met zich mee voor de toekomst. In 2020 heeft de manager van het CJG 49

afscheid genomen vanwege gezondheidsredenen. In 2020 is er vervanging ingezet. Naar verwachting start de nieuwe manager per eind 2020. Het CJG is eind 2019 verhuisd naar een nieuwe huisvesting: het voormalige politiebureau in Geertruidenberg. Naar verwachting gaat de opgerichte Taskforce (financiële) effecten bereiken. We werken aan de zichtbaarheid en bekendheid van het CJG door verbetering van de website en het versterken van de samenwerking tussen het CJG, huisartsen, consultatiebureaus en onderwijs. Kwaliteit Het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) Drimmelen-Geertruidenberg is sinds 2020 een Bedrijfsvoeringsorganisatie (BVO). De organisatie is hiermee klaar voor de toekomst. Eind 2020 is de nieuwe manager gestart. Er hebben in het eerste halfjaar van 2021 veel positieve ontwikkelingen plaatsgevonden die de kwaliteit van dienstverlening verbeteren, dan wel ter versterking van de bedrijfsvoering, dan wel in het kader van de Taskforce. Daarnaast is de financiële situatie van het CJG halverwege 2021 gezond. De druk op de jeugdzorg is wel hoog. Dat betekent wachttijden bij zorgaanbieders, de JGZ, de Raad van de Kinderbescherming. Dit zorgt ook voor extra druk bij het CJG. De wachtlijst en wachttijd zijn in het tweede kwartaal teruggedrongen. Daarom is besloten bepaalde maatregelen weer los te laten. Helaas is de wachtlijst en wachttijd in de zomermaanden weer toegenomen.

De druk blijft hoog en dit vraagt continue speciale aandacht. We verstevigen daarom het CJG voor het wachtlijstbeheer en voor de inzet van een jeugdzorgprofessional bij het onderwijs voor 2022 en 2023. We financieren dit met de extra middelen van het Rijk (zie raadsbrief extra Rijksmiddelen jeugdzorg en begroting 2022). Met de Taskforce, samen met CJG en Geertruidenberg, zetten we in op de transformatie en beheersing van de kosten. We zien hiervan de eerste effecten (zie raadsbrief Taskforce), deze effecten zorgen ervoor dat de verschillende kosten niet nog verder oplopen. Per 2022 is er een gewijzigde Wet Woonplaatsbeginsel van kracht. Dit betekent tijdelijk extra werkzaamheden voor het CJG. Daarom is voor de periode van een jaar extra CJG formatie ingezet voor de implementatie van de gewijzigde wet. We werken aan de zichtbaarheid en bekendheid van het CJG door verbetering van de website en het versterken van de samenwerking tussen het CJG, huisartsen, consultatiebureaus en onderwijs. 4.2 Zorg voor kwetsbare burgers Wat willen we bereiken? Ondersteuning van mensen Door ondersteuning kunnen mensen zich beter redden en hebben ze een betere kwaliteit van leven.

50

Wat gaan we daarvoor doen? Aanpak laaggeletterdheid Taal is één van de belangrijkste voorwaarden om mee te kunnen doen. In het coalitieakkoord Een mooi en gezond Drimmelen maken we SAMEN ! is de aanpak van laaggeletterdheid als speerpunt opgenomen. Daarom tekenden we met alle lokale partners een intentieovereenkomst om samen laaggeletterdheid aan te pakken. De acties waar we in 2020 mee startten, zoals scholing medewerkers en partners bij het herkennen van laaggeletterdheid, afnemen van taaltoetsen om inwoners verder te helpen bij de Nederlandse taal en een gratis bibliotheekabonnementen voor minima in Drimmelen, krijgen in 2021 een vervolg. Verder stelden we een regionaal plan laaggeletterdheid op met een aantal gemeenten in West-Brabant. Hierin zijn ook activiteiten opgenomen die aansluiten bij onze lokale agenda. U kunt hierbij denken aan het aanstellen van een regionale taalcoördinator die aanjager is en aanspreekpunt voor de gemeenten. En het maken van de verbinding tussen taal en werkgevers en werknemers. Kwaliteit Taal is één van de belangrijkste voorwaarden om mee te kunnen doen. Daarom tekenden we met alle lokale partners een intentieovereenkomst om samen laaggeletterdheid aan te pakken. In 2020 zijn alle mensen, die een uitkering hebben, gescreend op taalvaardigheid.

Dit geldt ook voor alle mensen die een uitkering aanvragen, want de taaltoets was een standaard onderdeel van de intake. In 2021 is dit in verband met de Corona niet verder opgepakt. Zodra dit weer mogelijk is, gaan we hier opnieuw mee aan de slag. Naar verwachting is dat najaar 2021. Ook kunnen alle minima uit de gemeente Drimmelen een beroep doen op een gratis bibliotheekabonnement. Hier wordt momenteel nog steeds gebruik van gemaakt. Verder zijn we najaar 2020 aan de slag gegaan met de uitvoering van het regioplan laaggeletterdheid. Een onderdeel van dit plan en het beleidsplan minimabeleid en schuldhulpverlening is overleg met werkgevers over een aanbod voor werknemers die laaggeletterd zijn. Door Corona is dit echter nog niet van de grond gekomen. In de eerste helft van 2021 zijn we op zoek gegaan naar mogelijkheden om dit toch weer uit te gaan rollen. Verdere uitwerking vindt in 2022 plaats. Algemene voorzieningen realiseren In 2021 neemt het college een besluit over het voortzetten van de Huiskamers in verzorgingstehuizen de Ganshoek in Lage Zwaluwe en Antonius Abt in Terheijden. De Huiskamers zijn algemene voorzieningen waar inwoners met en zonder Wmoindicatie terecht kunnen voor activiteiten, een maaltijd en ontmoeting. Door de coronamaatregelen zijn deze echter enkele maanden gesloten geweest en hebben zich niet kunnen ontwikkelen.

51

Kwaliteit Door corona was het nog niet mogelijk te bepalen of het concept Huiskamers in de gemeente Drimmelen werkt en is besloten de Pilot tot eind 2022 te verlengen. De voor de pilot benodigde middelen komen uit het vierde steunpakket corona. Daarnaast worden deze middelen ingezet voor het tegengaan van eenzaamheid onder ouderen en voor het extra begeleiden van kwetsbare groepen De overige middelen van het vierde steunpakket corona voor bestrijden eenzaamheid en begeleiding kwetsbare groepen worden ingezet in overleg met de werkgroep eenzaamheid. Hiervoor wordt nog een voorstel gemaakt. Consequenties abonnementstarief Het abonnementstarief heeft vooral in 2019 voor extra aanvragen voor Hulp bij het Huishouden en woonvoorzieningen gezorgd. Het aantal aanvragen stabiliseert zich in 2020. Maar de lage eigen bijdrage blijft ervoor zorgen dat inwoners minder snel zelf oplossingen voor hun beperkingen zoeken en er meer mensen een beroep doen op de Wmo, ook in 2021. Vanzelfsprekend blijven we de Wmo-aanvragen kritisch bekijken en blijven we zoeken naar alternatieven. Kwaliteit Door het abonnementstarief, in 2021 € 19 aan eigen bijdrage per maand, vragen meer inwoners een Wmo-maatwerkvoorziening aan. Dit zien we terug in de stijging van het aantal aanvragen Hulp bij het Huishouden, woonvoorzieningen en vervoer.

Zo geven aanvragers regelmatig aan graag voorzieningen als hulp bij het huishouden, scootmobielen, trapliften via de gemeente te willen ontvangen, omdat dit goedkoper is dan het zelf te moeten regelen. Hierdoor neemt de druk op het budget voor Wmo-voorzieningen toe. Huisvesting, inburgering en re-integratie statushouders Het Rijk verandert de inburgering vanaf medio 2021 behoorlijk. De regie komt veel meer bij de gemeente te liggen. Het is belangrijk om statushouders vanaf de start te begeleiden bij taal en werk. Zodat ze snel mee kunnen doen in de Nederlandse samenleving. De gemeente wordt verantwoordelijk voor de inkoop van inburgering en begeleiding van statushouders. Wij zijn al met de voorbereiding gestart. Zo voeren we samen met MidZuid en de Dongemondgemeenten een pilot uit om leren en werken voor statushouders te combineren en voeren we de pilot ontzorgen al uit. Hierbij gaan we uit van de mogelijkheden van statushouders. De afspraken met Vluchtelingenwerk bekijken we in 2020 opnieuw en krijgen in 2021 hun vervolg. We zijn verantwoordelijk voor het huisvesten van statushouders. We hebben nog steeds een achterstand in deze taakstelling, maar zijn verschoonbaar. We startten in 2020 in samenwerking met onze partners met het opstellen van een plan van aanpak om de achterstanden in 2021 zo veel als mogelijk verder in te lopen.

52

Kwaliteit Het Rijk verandert de inburgering van statushouders, waarmee de regie bij de gemeente komt te liggen. De invoering van de nieuwe wet inburgering is opnieuw doorgeschoven, nu naar 1 januari 2022. Regionaal zijn we al volop bezig met de voorbereiding van deze nieuwe wet, zoals voorbereiding van het beleidskader, de leerroutes en inkoop. De uitvoering van de pilots "ontzorgen" en "duale trajecten" in samenwerking met de Dongenmondgemeenten en MidZuid heeft door de coronacrisis vertraging opgelopen. De ervaring met deze pilots gebruiken we voor de verdere invulling van onze nieuwe taken. De gemeenteraad heeft op 3 juni 2021 ingestemd met het regionale beleidskader inburgering. De beschikbare budgetten voor de uitvoering van deze wet brengen nog een risico met zich mee. Ook zijn we verantwoordelijk voor het huisvesten van statushouders en hebben nog steeds te maken met een achterstand in deze taakstelling. In 2020 zijn we gestart met het maken van een plan van aanpak om de achterstanden bij huisvesting statushouders in te lopen. Dit heeft echter door corona ook vertraging opgelopen. Wel liepen we de achterstand voor een gedeelte in, omdat we in 2020 en 2021 veel statushouders geplaatst hebben. In 2021 zijn we verder gegaan met het huisvesten van de statushouders. Het Rijk verdubbelde echter wel de taakstelling.

Op basis van de resultaten voor de eerste helft 2021 zijn we onlangs door de Provincie onder actief toezicht gesteld en dienen we uiterlijk eind oktober 2021 een plan van aanpak in te dienen om alsnog aan onze verplichtingen te voldoen. De gemeenteraad heeft bij de behandeling van het beleidskader inburgering een tweetal moties aangenomen. Met het doel op deze manier druk richting Rijk en Provincie uit te oefenen om enerzijds voldoende middelen te krijgen voor taken inburgering en anderzijds de achterstand taakstelling huisvesting statushouders uit zogenaamde AZC-periode te laten vervallen. Het college geeft uitvoering aan deze moties. Los van het reguliere proces van huisvesting loopt momenteel ook nog de vraag vanuit het Rijk/Provincie in verband met tijdelijke opvang vanwege de humanitaire ramp in Afghanistan. Wat hiervan de consequenties gaan zijn voor Drimmelen is momenteel nog niet bekend. Ontwikkelingen Hulp bij het huishouden Hulp bij het Huishouden (HbH) is een maatwerkvoorziening en valt onder het abonnementstarief Wmo. We zien groei in de aanvragen en kosten. Hoewel de coronacrisis de groei afvlakt, verwachten we dat de groei doorzet. Door de invoering van het abonnementstarief is de financiële drempel om hulp aan te vragen weggevallen. Daarom bekijken we aanvragen kritisch en zoeken ook naar alternatieven.

Door vergrijzing en het langer thuis blijven wonen van oudere inwoners zal de vraag echter toenemen. In 2021 gaat een nieuw contract HbH in. De AMvB Reële prijs Wmo leidt tot hogere tarieven. We zoeken, samen met de gemeenten Altena en Geertruidenberg, naar mogelijkheden om de kosten te beheersen, onder andere door innovatie.

53

Kwaliteit Hulp bij het Huishouden (HbH) is een maatwerkvoorziening en valt onder het abonnementstarief Wmo. Voor 2021 en verder sloten we samen met de gemeenten Altena en Geertruidenberg een nieuwe overeenkomst af met aanbieders van huishoudelijke ondersteuning. De huidige wet- en regelgeving leidden tot een aanzienlijke tariefstijging. De vraag naar huishoudelijke ondersteuning vertoont sinds 2019 een stijgende lijn, vooral als gevolg van de invoering van het abonnementstarief. Bij de huidige stand van zaken verwachten we de volumestijging binnen budget te kunnen opvangen, maar het blijft moeilijk om de volumegroei in te schatten. We zijn samen met Altena en Geertruidenberg op zoek naar mogelijkheden tot innovatie en kostenbeheersing. Daarbij betrekken we (vertegenwoordigers van) cliënten en aanbieders. 4.3 Participatie door werk en maatschappelijke inzet Wat willen we bereiken? Bevorderen dat mensen die nog niet in staat zijn tot betaald werk, vrijwilligerswerk gaan doen. Dit doen we zodat iedereen actief een bijdrage levert aan de samenleving en meedoet. Wat gaan we daarvoor doen? Stimuleren en faciliteren dat mensen met een uitkering participeren door te werken of vrijwilligerswerk te doen Het doel van de Participatiewet is mensen met een uitkering weer aan het werk te krijgen, ook mensen met een arbeidsbeperking.

Veel mensen met een uitkering hebben een tussenstap nodig in de vorm van opleiding, werkervaring of vrijwilligerswerk om, in ieder geval gedeeltelijk, weer aan de slag te kunnen. We begeleiden hen naar betaald werk, werkervaringsplekken of vrijwilligerswerk. En als het nodig is, zetten we loonkostensubsidie in. Voor sommigen is betaald werk niet meer mogelijk en is vrijwilligerswerk het maximaal haalbare. Voor een beperkte groep mensen met een uitkering is zelfs vrijwilligerswerk (nog) niet haalbaar. De werkmakelaars van de gemeente zorgen voor de begeleiding, zoveel mogelijk naar werk. We werken ook samen met MidZuid. Zij gaan bij werkgevers in de regio actief op zoek naar passende vacatures voor de doelgroep. Iedereen die een uitkering ontvangt en hiertoe in staat is, levert een wederdienst door bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. Door de coronacrisis zullen naar verwachting meer mensen een beroep doen op de gemeente voor een uitkering, zowel de verlengde Tozo-regeling als de Participatiewet. Naast ondersteuning bij levensonderhoud zetten we in op re-integratie en omscholing voor deze doelgroep.

54

Kwaliteit De casemanagers en werkmakelaars van de gemeente werken samen in de begeleiding van de uitkeringsgerechtigden. Doel is om de uitkeringsgerechtigde zo hoog mogelijk te laten instappen op de maatschappelijke ladder. De hoogste trede is uitstromen naar werk met een inkomen boven bijstandsniveau. Naast het zelf matchen van vacatures in het netwerk wordt er intensief samengewerkt met WSP MidZuid. Zij gaan bij werkgevers in de regio actief op zoek naar passende vacatures voor de doelgroep. Iedereen die een uitkering ontvangt en hiertoe in staat is, levert naar vermogen een wederdienst. Voor zorgklanten kan dit maximaal haalbare bijvoorbeeld maatschappelijke participatie zijn door een sport te gaan beoefenen en voor uitkeringsgerechtigden met startkwalificaties is dat uitstroom naar arbeid. Er wordt ook fors geïnvesteerd op uitkeringsgerechtigden in de vorm van trajecten en scholing om de startkwalificatie die benodigd is voor de arbeidsmarkt te bieden. Er wordt rekening gehouden met een kleine instroom van exzelfstandigen, die na het stopzetten van Corona ondersteuning per 1-102021 (Tozo) het mogelijk niet gaan redden. Ook daar zal vol ingezet worden op re-integratie om de uitstroom uit de uitkering binnen een redelijke korte termijn te realiseren.

Wat willen we bereiken? Bevorderen dat mensen met en zonder arbeidsbeperking bij reguliere werkgevers aan het werk gaan We gaan dit doen, waar nodig met begeleiding en inzet van instrumenten, zodat ze bij reguliere werkgevers aan het werk gaan. Wat gaan we daarvoor doen? Huisvesting, inburgering en re-integratie statushouders Het Rijk verandert de inburgering vanaf medio 2021 behoorlijk. De regie komt veel meer bij de gemeente te liggen. Het is belangrijk om statushouders vanaf de start te begeleiden bij taal en werk. Zodat ze snel mee kunnen doen in de Nederlandse samenleving. De gemeente wordt verantwoordelijk voor de inkoop van inburgering en begeleiding van statushouders. Wij zijn al met de voorbereiding gestart. Zo voeren we samen met MidZuid en de Dongemondgemeenten een pilot uit om leren en werken voor statushouders te combineren en voeren we de pilot ontzorgen al uit. Hierbij gaan we uit van de mogelijkheden van statushouders. De afspraken met Vluchtelingenwerk bekijken we in 2020 opnieuw en krijgen in 2021 hun vervolg. We zijn verantwoordelijk voor het huisvesten van statushouders. We hebben nog steeds een achterstand in deze taakstelling, maar zijn verschoonbaar. We startten in 2020 in samenwerking met onze partners met het opstellen van een plan van aanpak om de achterstanden in 2021 zo veel als mogelijk verder in te lopen.

55

Kwaliteit Het Rijk verandert de inburgering van statushouders, waarmee de regie bij de gemeente komt te liggen. De invoering van de nieuwe wet inburgering is opnieuw doorgeschoven, nu naar 1 januari 2022. Regionaal zijn we al volop bezig met de voorbereiding van deze nieuwe wet, zoals voorbereiding van het beleidskader, de leerroutes en inkoop. De uitvoering van de pilots "ontzorgen" en "duale trajecten" in samenwerking met de Dongenmondgemeenten en MidZuid heeft door de coronacrisis vertraging opgelopen. De ervaring met deze pilots gebruiken we voor de verdere invulling van onze nieuwe taken. De gemeenteraad heeft op 3 juni 2021 ingestemd met het regionale beleidskader inburgering. De beschikbare budgetten voor de uitvoering van deze wet brengen nog een risico met zich mee. Ook zijn we verantwoordelijk voor het huisvesten van statushouders en hebben nog steeds te maken met een achterstand in deze taakstelling. In 2020 zijn we gestart met het maken van een plan van aanpak om de achterstanden bij huisvesting statushouders in te lopen. Dit heeft echter door corona ook vertraging opgelopen. Wel liepen we de achterstand voor een gedeelte in, omdat we in 2020 en 2021 veel statushouders geplaatst hebben. In 2021 zijn we verder gegaan met het huisvesten van de statushouders. Het Rijk verdubbelde echter wel de taakstelling.

Op basis van de resultaten voor de eerste helft 2021 zijn we onlangs door de Provincie onder actief toezicht gesteld en dienen we uiterlijk eind oktober 2021 een plan van aanpak in te dienen om alsnog aan onze verplichtingen te voldoen. De gemeenteraad heeft bij de behandeling van het beleidskader inburgering een tweetal moties aangenomen. Met het doel op deze manier druk richting Rijk en Provincie uit te oefenen om enerzijds voldoende middelen te krijgen voor taken inburgering en anderzijds de achterstand taakstelling huisvesting statushouders uit zogenaamde AZC-periode te laten vervallen. Het college geeft uitvoering aan deze moties. Los van het reguliere proces van huisvesting loopt momenteel ook nog de vraag vanuit het Rijk/Provincie in verband met tijdelijke opvang vanwege de humanitaire ramp in Afghanistan. Wat hiervan de consequenties gaan zijn voor Drimmelen is momenteel nog niet bekend. Stimuleren en faciliteren dat mensen met een uitkering participeren door te werken of vrijwilligerswerk te doen Het doel van de Participatiewet is mensen met een uitkering weer aan het werk te krijgen, ook mensen met een arbeidsbeperking. Veel mensen met een uitkering hebben een tussenstap nodig in de vorm van opleiding, werkervaring of vrijwilligerswerk om, in ieder geval gedeeltelijk, weer aan de slag te kunnen.

We begeleiden hen naar betaald werk, werkervaringsplekken of vrijwilligerswerk. En als het nodig is, zetten we loonkostensubsidie in. Voor sommigen is betaald werk niet meer mogelijk en is vrijwilligerswerk het maximaal haalbare. Voor een

56

beperkte groep mensen met een uitkering is zelfs vrijwilligerswerk (nog) niet haalbaar. De werkmakelaars van de gemeente zorgen voor de begeleiding, zoveel mogelijk naar werk. We werken ook samen met MidZuid. Zij gaan bij werkgevers in de regio actief op zoek naar passende vacatures voor de doelgroep. Iedereen die een uitkering ontvangt en hiertoe in staat is, levert een wederdienst door bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. Door de coronacrisis zullen naar verwachting meer mensen een beroep doen op de gemeente voor een uitkering, zowel de verlengde Tozo-regeling als de Participatiewet. Naast ondersteuning bij levensonderhoud zetten we in op re-integratie en omscholing voor deze doelgroep. Kwaliteit De casemanagers en werkmakelaars van de gemeente werken samen in de begeleiding van de uitkeringsgerechtigden. Doel is om de uitkeringsgerechtigde zo hoog mogelijk te laten instappen op de maatschappelijke ladder. De hoogste trede is uitstromen naar werk met een inkomen boven bijstandsniveau. Naast het zelf matchen van vacatures in het netwerk wordt er intensief samengewerkt met WSP MidZuid. Zij gaan bij werkgevers in de regio actief op zoek naar passende vacatures voor de doelgroep. Iedereen die een uitkering ontvangt en hiertoe in staat is, levert naar vermogen een wederdienst.

Voor zorgklanten kan dit maximaal haalbare bijvoorbeeld maatschappelijke participatie zijn door een sport te gaan beoefenen en voor uitkeringsgerechtigden met startkwalificaties is dat uitstroom naar arbeid. Er wordt ook fors geïnvesteerd op uitkeringsgerechtigden in de vorm van trajecten en scholing om de startkwalificatie die benodigd is voor de arbeidsmarkt te bieden. Er wordt rekening gehouden met een kleine instroom van exzelfstandigen, die na het stopzetten van Corona ondersteuning per 1-102021 (Tozo) het mogelijk niet gaan redden. Ook daar zal vol ingezet worden op re-integratie om de uitstroom uit de uitkering binnen een redelijke korte termijn te realiseren. Wat willen we bereiken? De instroom van mensen in de participatiewet, daar waar mogelijk en nodig, beperken en misbruik en oneigenlijke gebruik van uitkeringen voorkomen en aanpakken. Wat gaan we daarvoor doen? Stimuleren en faciliteren dat mensen met een uitkering participeren door te werken of vrijwilligerswerk te doen Het doel van de Participatiewet is mensen met een uitkering weer aan het werk te krijgen, ook mensen met een arbeidsbeperking. Veel mensen met een uitkering hebben een tussenstap nodig in de vorm van opleiding, werkervaring of 57

vrijwilligerswerk om, in ieder geval gedeeltelijk, weer aan de slag te kunnen. We begeleiden hen naar betaald werk, werkervaringsplekken of vrijwilligerswerk. En als het nodig is, zetten we loonkostensubsidie in. Voor sommigen is betaald werk niet meer mogelijk en is vrijwilligerswerk het maximaal haalbare. Voor een beperkte groep mensen met een uitkering is zelfs vrijwilligerswerk (nog) niet haalbaar. De werkmakelaars van de gemeente zorgen voor de begeleiding, zoveel mogelijk naar werk. We werken ook samen met MidZuid. Zij gaan bij werkgevers in de regio actief op zoek naar passende vacatures voor de doelgroep. Iedereen die een uitkering ontvangt en hiertoe in staat is, levert een wederdienst door bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. Door de coronacrisis zullen naar verwachting meer mensen een beroep doen op de gemeente voor een uitkering, zowel de verlengde Tozo-regeling als de Participatiewet. Naast ondersteuning bij levensonderhoud zetten we in op re-integratie en omscholing voor deze doelgroep. Kwaliteit De casemanagers en werkmakelaars van de gemeente werken samen in de begeleiding van de uitkeringsgerechtigden. Doel is om de uitkeringsgerechtigde zo hoog mogelijk te laten instappen op de maatschappelijke ladder. De hoogste trede is uitstromen naar werk met een inkomen boven bijstandsniveau.

Naast het zelf matchen van vacatures in het netwerk wordt er intensief samengewerkt met WSP MidZuid. Zij gaan bij werkgevers in de regio actief op zoek naar passende vacatures voor de doelgroep. Iedereen die een uitkering ontvangt en hiertoe in staat is, levert naar vermogen een wederdienst. Voor zorgklanten kan dit maximaal haalbare bijvoorbeeld maatschappelijke participatie zijn door een sport te gaan beoefenen en voor uitkeringsgerechtigden met startkwalificaties is dat uitstroom naar arbeid. Er wordt ook fors geïnvesteerd op uitkeringsgerechtigden in de vorm van trajecten en scholing om de startkwalificatie die benodigd is voor de arbeidsmarkt te bieden. Er wordt rekening gehouden met een kleine instroom van exzelfstandigen, die na het stopzetten van Corona ondersteuning per 1-102021 (Tozo) het mogelijk niet gaan redden. Ook daar zal vol ingezet worden op re-integratie om de uitstroom uit de uitkering binnen een redelijke korte termijn te realiseren. 4.4 Sport en bewegen Geen afwijkingen. 4.5 Sociaal culturele accommodaties Geen afwijkingen.

58

Financiële afwijkingen

Tabel 4.1. Overzicht financiële afwijkingen bestaand beleid 4. Sociaal domein

2021

2022

2023

2024

2025

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) Thema Opgroeien en opvoeden 1a Jeugdhulp - voorliggende voorz en preventie jongerenwerk 1b Jeugdhulp - toegang

66 V

66- N

-

1c Jeugdhulp - specialistische zorg

866- N

2 Heroverweging bijdrage Surplus

-

16- N

16- N

16- N

16- N

51 V

51 V

51 V

51 V

51 V

109- N

88- N

129- N

129- N

129- N

6 Re-integratie

14- N

37- N

37- N

37- N

37- N

7 Uitvoering TONK (sept. circ.)

157- N

21- N

21- N

21- N

Thema Zorg voor kwetsbare burgers 3 Beschermd Wonen Thema Participatie door werk en maatschappelijke inzet 4 MidZuid 5 Uitkeringen

72 V

Thema Sport en bewegen 8 Coronacompensatie zwembaden 2020

53 V

9 Onderhoud kunstgras

34- N

10 Bijdrage kleedaccommodatie SVT

215- N

Thema Sociaal culturele accommodaties 11 Vuelta 2022 12 Urenverschuivingen Maatschappelijke Aangelegenheden Diversen per saldo

70- N 34 V 38- N

Totaal Sociaal Domein

N

30- N

256- N 151- N 151- N 151- N

1.157-

Verschuiving tussen programma’s 12 Urenverschuivingen

34- N

7 Septembercirculaire

157 V

Totaal verschuivingen tussen programma's

123 V

- -

- -

- -

- -

- -

- -

- -

Mutatie reserves 10 Reserve SID (Kleedaccommodatie SVT)

215 V

11 Algemene Reserve (Vuelta)

70 V

Totaal mutatie reserves

215 V

Totaal 4. Sociaal domein

820- N

70 V

186- N 151- N 151- N 151- N

Thema Opgroeien en opvoeden 59

1a. Jeugdhulp - voorliggende voorzieningen en preventie - jongerenwerk Drimmelen heeft van het Rijk in 2021 middelen ontvangen om de impact van corona op jongeren te beperken. Een gedeelte is in 2021 ingezet voor Summervibes Drimmelen 2021. Het college van B&W stelt voor om het budget van € 66.000 over te hevelen van 2021 naar 2022 voor extra inzet jongerenwerk en eenzaamheidsproject jongeren Social zone. 1c. Jeugdhulp - specialistische zorg Op basis van de cijfers over de eerste helft van 2021 blijkt dat de vraag naar hulp is gestegen waardoor de budgetten in 2021 met € 866.000 verhoogd moeten worden. Tariefstijgingen, toename aantal jongeren in zorg en de stijging van de duur van trajecten zijn de oorzaken. Voor een uitgebreide toelichting verwijzen we u naar de toelichting in programma 4. Bij met name jeugdbescherming/jeugdreclassering (JB/JR), ambulante zorg en landelijke transitie arrangementen (LTA) is er sprake van een groei van het aantal jeugdigen en langere en dus duurdere trajecten (€ 806.000). Daarnaast zijn er regionale afspraken gemaakt over bijstelling van de tarieven van de Gecertificeerde Instellingen (GI’s) met terugwerkende kracht vanaf begin 2020 tot en met eind 2021 (€ 35.000).

Ten slotte is er een stijging te zien bij de persoonsgebonden budgetten (PGB’s, € 10.000) Met de GI’s en Jeugdbescherming Brabant (JBB) in het bijzonder worden gesprekken gevoerd over de bedrijfsvoering en dienstverlening. JBB heeft bij de gemeenten hiervoor een rekening neergelegd, bijv. over een transitievergoeding. Het gespreksproces zal moeten uitwijzen of er nog een extra vergoeding zal worden betaald. Op basis van de berekening zal dit voor Drimmelen een bedrag van ongeveer € 8.000 betekenen. 2. Heroverweging bijdrage Surplus Voor de begroting van 2021 was het noodzakelijk om bezuinigingen door te voeren om een sluitende (meerjaren)begroting te realiseren. Een heroverweging was het schrappen van de coördinatie van Geld en Recht (Sociaal loket) bij Surplus. De besparing bedraagt € 16.000 per jaar. Hierover zijn herhaaldelijk gesprekken gevoerd en is tot de slotsom gekomen, dat het schrappen van deze functie alleen maar nadelen oplevert. Daar komt bij dat de financiële positie van de gemeente sterk is verbeterd, waardoor de noodzaak tot bezuiniging is afgenomen. Daarom wordt voorgesteld de bezuiniging in te trekken vanaf 2022. 3. Beschermd Wonen Bijdrage van de gemeente Drimmelen aan eventueel tekort op het regionale budget beschermd wonen is volgens prognose 2021 en 2022 niet aan de orde. Risico dat het in latere jaren wel nodig is, is opgenomen in de risicoparagraaf.

Thema Participatie door werk en maatschappelijke inzet 4. MidZuid MidZuid heeft het jaar 2020 afgesloten met een positief financieel resultaat. Dit resultaat wordt grotendeels aan de deelnemende gemeenten uitgekeerd. Voor Drimmelen is dit € 72.000.

60

5. Uitkeringen In 2021 neemt het bestand aan uitkeringsgerechtigden licht toe en wordt voor de toekomst ook geen daling verwacht vanwege het inlopen van de achterstand inburgering. Tevens is begin oktober het definitieve BUIG budget 2021 toegekend. Deze Rijksvergoeding is voor 2021 ruim € 34.000 lager dan eerder begroot, maar de voorlopige rijksvergoeding voor 2022 is juist € 41.000 hoger door een hogere verwachte macro instroom van uitkeringsgerechtigden. 6. Re-integratie Om zoveel mogelijk personen weer uit de bijstand te laten stromen, is er in 2021 onvoldoende budget voor trajecten en scholing op basis van de uitgaven t/m juni. Bijraming in 2021 van € 14.000 is noodzakelijk. Doordat verwacht wordt dat het bijstandsvolume licht stijgt, de uitvoeringskosten van MidZuid voor werknemers met een loonkostensubsidie toenemen en de groei van a.g.v. Wet Banenafspraak wordt verwacht dat de kosten de komende jaren minimaal op dit niveau blijven waardoor ook structureel meer budget nodig is. 7. Uitvoering TONK Vanuit het Rijk worden de kosten die de gemeenten maken voor de regeling TONK volledig gecompenseerd. Deze regeling vergt tevens ambtelijke inzet. Middels de septembercirculaire ontvangen we nu compensatie voor de uitvoering en uitvoeringskosten. Deze kosten worden daarom op het programma begroot voor hetzelfde bedrag als middels de septembercirculaire is ontvangen.

Thema Sport en bewegen 8. Coronacompensatie zwembaden 2020 In 2020 heeft de gemeente extra bijgedragen aan het exploitatietekort van de zwembaden. Medio 2021 heeft het Rijk deze extra bijdraqe gecompenseerd via de Specifieke Uitkering ijsbanen en zwembaden (SPUK-IJZ). Omdat in 2020 de omvang van de compensatie niet bekend was, is hiermee in de jaarrekening 2020 geen rekening gehouden en leidt dit nu tot een eenmalig voordeel van € 52.500. Ook voor 2021 gaat de gemeente een aanvraag voor SPUK-IJZ indienen 9. Onderhoud kunstgras Door het intensieve gebruik en ruimer verlies van infillmateriaal (kurk) is extra infill nodig door bijmenging van olijfpitten (meer gewicht en duurzamer), waardoor op termijn minder infillmateriaal verloren gaat. Incidenteel is er hiervoor € 34.000 nodig t.b.v. sportpark de Schietberg in Made en Ruitersvaart in Terheijden. 10. Bijdrage kleedaccommodatie SVT In 2019 heeft de gemeenteraad ingestemd met een regeling waarbij de gemeente 1/3 bijdraagt in de renovatiekosten c.q. nieuwbouw van kleedaccommodaties en dekking uit de reserve Samen Investeren in Drimmelen. In de begroting 2019 is voor SVT een bedrag geraamd van € 215.000. Vanwege vertraging als gevolg van financieringseisen, stijging van bouwkosten en krappe productiecapaciteit tijdens de Coronaperiode, zijn de kleedkamers vervangen in de zomer van 2021.

Om deze reden wordt voorgesteld een bedrag van € 215.000 bij te ramen evenals de onttrekking uit de reserve.

61

11. Vuelta 2022 De Vuelta komt in 2022 weer door Drimmelen. Daarvoor moeten naast een aantal fysieke werkzaamheden om de veiligheid van de coureurs te garanderen ook voorbereidingen plaatsvinden. . De verwachting is dat de projectleidersrol niet intern gevuld kan worden en dus inhuur nodig is. Voor het geheel hebben we incidenteel € 70.000 aanvullend budget nodig. We stellen voor dit bedrag te onttrekken uit de Algemene Reserve, 12. Urenverschuivingen Maatschappelijke Aangelegenheden Door met name langdurige ziekte van een medewerker uitkeringsadministratie zijn er minder uren besteed.

62

Algemene dekkingsmiddelen Financiële afwijkingen

Tabel 5.1. Overzicht financiële afwijkingen bestaand beleid Algemene Dekkingsmiddelen

2021

2022

2023

2024

2025

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) 1a Urenverschuivingen

304 V

1b Tijdelijke formatie naar inhuur (Zie Overhead)

76 V

2

Inkoopbureau

90- N

3

Gemeentefondsuitkering: Septembercirculaire

372 V

4

OZB

333 V

Diverse verschillen

32- N

Totaal Algemene dekkingsmiddelen

963 V

- -

- -

- -

- -

Verschuiving tussen programma’s 1

Urenverschuivingen en omzetting formatie

380- N

Totaal verschuivingen tussen programma's

380- N

- -

- -

- -

- -

9 V

6 V

6 V

6 V

6 V

3. Ruimte, wonen en economie

894- V

248 V

4. Sociaal domein

215 V

Mutatie reserves 1. Burger en bestuur 2. Openbare ruimte

Overhead Totaal mutaties reserves

Totaal Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien

70 V 169 V

169 V

670- N

493 V

175 V

6 V

6 V

87- N

493 V

175 V

6 V

6 V

Toelichting financiële afwijkingen 1a. Urenverschuivingen Op dit programma staat het saldo verantwoord van de urenmutaties door ziekte, invulling vacatures en tijdelijke vervanging, waardoor de urenverschuivingen tussen de programma's budgettair neutraal zijn.

1b. Tijdelijke formatie naar inhuur In 2021 is er op tijdelijke basis een programmamanager Dienstverlening aangetrokken. De kosten hiervan worden gedekt uit tijdelijke vacaturegelden (zie ook Overhead). 2. Inkoopbureau 63

Door het groot aantal inkooptrajecten die door de afdelingen zijn aangemeld voor het werkplan van het inkoopbureau 2021 zijn we genoodzaakt extra dagdelen af te nemen voor dit jaar 3. Gemeentefondsuitkering: Septembercirculaire De septembercirculaire laat een structurele verbetering zien vanaf 2021. Door met name de gestegen rijksuitgaven nemen de inkomsten vanaf 2022 sterk toe. Dit is verwerkt in de begroting 2022. Voor 2021 is er een voordeel van € 372.000 welke voor € 157.000 bestaat uit compensatie voor de uitvoering van de TONK waardoor een netto-voordeel resteert van € 216.000. 4. OZB Er wordt een meeropbrengst geraamd voor de onroerend zaakbelasting. Enerzijds hebben we een meeropbrengst door een hoger dan verwachte areaaluitbreiding, een kwalitatieve optimalisatie van het WOZ-bestand op basis van een integrale controle van een groot deel van de onroerende zaken binnen onze gemeente en door een hogere marktwaardestijging dan verwacht. Anderzijds hebben we een verlaging door het toepassen van artikel 18 wet WOZ voor het bedrijfsmatig onroerend goed (niet- woningen) binnen onze gemeente. Hierdoor is een eventueel op de toestandsdatum bestaand waarde verlagend effect door de generieke Covid-19 maatregelen verwerkt.

64

Overhead Financiële afwijkingen Met ingang van de begroting 2017 heeft een wijziging plaatsgevonden van het Besluit Begroten en Verantwoorden (BBV). Onderdeel hiervan is dat de Overhead een apart onderdeel is van de begroting. Om deze reden is vanaf de Voorjaarsnota 2017 hieraan ook een apart hoofdstuk gewijd. Tabel 6.1. Overzicht financiële afwijkingen bestaand beleid Overhead

2021

2022

2023

119- N

119- N

2024

2025

Financiële mutaties (bedragen x € 1.000) 1

Programmamanager dienstverlening

76- N

2

Vertrekregeling secretaris

137- N

3

Huisvesting - SPUK

24- N

4

Automatisering

50- N

5

Personeel en organisatie - Functieboek

50 V

6

Financiele administratie-btw ondersteuning

25- N

7

Software-digitaal samenwerken

40- N

40- N

8

Informatievoorziening-projectleider

50- N

50- N

4 V

5- N

469- N

9a Urenverschuivingen CC

23 V

9b Urenverschuivingen DenO en MA

41- N

9c Knelpuntenpot MID

139- N

10 Omgevingswet: verschuiving budgetten in 2021

54- N

Diverse verschillen Totaal Overhead

40- N

40- N

5- N

5- N

5- N

214- N

214- N

45- N

45- N

- -

- -

- -

- -

Verschuiving tussen programma’s 1

Alg Dekkingsmiddelen vrijval uren

76 V

9

Urenverschuivingen

157 V

10 Omgevingswet: verschuiving budgetten in 2021 Totaal verschuivingen tussen programma's

54 V 287 V

Mutatie reserves 1

Algemene reserve-programmamanager

119 V

119 V

8

Algemene reserve-Informatievoorziening

50 V

50 V

- -

169 V

169 V

- -

- -

182- N

45- N

45- N

45- N

45- N

Totaal mutatie reserves

Totaal Overhead

Toelichting financiële afwijkingen 1. Programmamanager dienstverlening Voor 2e halfjaar 2021 is op tijdelijke basis een programmamanager Dienstverlening aangetrokken. De kosten van 2021 worden gedekt uit tijdelijke 65

vacaturegelden (zie ook Algemene dekkingsmiddelen). Voorgesteld wordt om de geraamde kosten van inhuur programmamanager voor 2022 en 2023 te dekken vanuit de Algemene Reserve. 2. Vertrekregeling secretaris Naast de salariskosten geraamd voor de gemeentesecretaris voor 2021 komen er € 33.000 aan extra kosten bij in verband met het vertrekregeling van de gemeentesecretaris. Ook voor 2022 komen hiervoor éénmalig € 103.000 aan extra kosten bij. Op grond van het BBV moeten deze kosten ten laste van 2021 worden gebracht. 3. Huisvesting - SPUK Gemeenten worden vanaf 2019 gecompenseerd door het Rijk vanwege het afschaffen van de aftrekbaarheid van de btw voor sportvoorzieningen. Het afschaffen heeft indirect ook invloed op de btw die gemeenten kunnen terugvorderen op de overhead. Bij de toekenning van de SPUK 2021 heeft er een herrekening plaatsgevonden waardoor de compensatie ongeveer € 23.500 lager uitvalt. 4. Automatisering-Hardware Voor het project het nieuwe werken krijgen medewerkers, afhankelijk van hun profiel, mobiele telefoons, laptops en tablets. Voor aanschaf van deze devices zijn verschillende toebehoren benodigd zoals laptoptassen, draadloos toetsenbord/muis, tweede beeldscherm voor thuiswerkers en een laptopsteun. 5.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=drimmelen&id=d23ed02e-6e74-4cb8-a8de-5291b162a7bf