06 02 Bijlage Controleprotocol en Normenkader 2020.pdf
Tekst van het document
CONTROLEPROTOCOL EN NORMENKADER 2020
Versie: Datum:
gemeenteraad 28 januari 2021
Wat willen we bereiken ? Dit controleprotocol heeft als doel nadere aanwijzingen te geven aan de accountant over de reikwijdte van de accountantscontrole, de daarvoor geldende normstellingen en de daarbij verder te hanteren goedkeurings- en rapporteringstoleranties voor de controle van de jaarrekening van de gemeente Drimmelen. Wat gaan we daarvoor doen ? Algemene uitgangspunten voor de controle (getrouwheid en rechtmatigheid) Zoals in artikel 213 van de Gemeentewet is omschreven zal de controle van de jaarstukken gericht zijn op het geven van een oordeel over: Het getrouwe beeld van de in de jaarrekening gepresenteerde baten en lasten en de grootte en samenstelling van het vermogen; Het rechtmatig tot stand komen van de baten en lasten en balansmutaties; Het in overeenstemming zijn van de door het college opgestelde jaarrekening met de te stellen regels bedoeld in artikel 186 Gemeentewet; De verenigbaarheid van het jaarverslag en de jaarrekening; De bijlage van de jaarrekening met de verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen, bedoeld in artikel 58a van het Besluit Begroting en Verantwoording (SiSa-bijlage). Te hanteren goedkeurings- en rapporteringstoleranties De accountant accepteert in de controle bepaalde toleranties en richt de controle daarop in.
De accountant controleert niet elke financiële handeling en niet ieder document, maar richt de controle dusdanig in dat voldoende zekerheid wordt verkregen over het getrouwe beeld van de jaarrekening en de rechtmatigheid van de verantwoorde baten en lasten en balansmutaties en financiële beheershandelingen. De accountant richt de controle in op het ontdekken van belangrijke fouten en baseert zich daarbij op een risicoanalyse, vastgestelde toleranties, statistische deelwaarnemingen en extrapolaties. De goedkeuringstolerantie is het bedrag dat de som van fouten in de jaarrekening of onzekerheden in de controle aangeeft, die in een jaarrekening maximaal mogen voorkomen, zonder dat de bruikbaarheid van de jaarrekening voor de oordeelsvorming door de gebruikers kan worden beïnvloed. De goedkeuringstolerantie is bepalend voor de oordeelsvorming door de accountant, de strekking van de af te geven controleverklaring. De rapporteringstolerantie is een bedrag dat gelijk is aan of lager is dan de bedragen voortvloeiend uit de goedkeuringstolerantie. Bij overschrijding van dit bedrag vindt rapportering plaats in het verslag van bevindingen van de accountant. Een lagere rapporteringstolerantie leidt in beginsel niet tot aanvullende controlewerkzaamheden, maar wel tot een uitgebreidere rapportage van bevindingen.
Kadernota rechtmatigheid De Commissie BBV brengt normaliter jaarlijks een kadernota rechtmatigheid uit. Via deze kadernota geeft de Commissie BBV haar visie over de invulling van het begrip rechtmatigheid in de controleverklaring van de decentrale overheden.
2
In 2019 heeft de Commissie geen nieuwe kadernota uitgebracht. En met het oog op de rechtmatigheidsverantwoording die colleges vanaf de jaarstukken 2021 moeten gaan doen heeft de Commissie ook in 2020 geen nieuwe kadernota opgesteld. Naar verluidt 1 zal de Commissie in het Voorjaar van 2021 een “Notitie Rechtmatigheidsverantwoording” uit gaan brengen. Al met al geldt dus nog steeds de kadernota rechtmatigheid die de Commissie BBV op 31 oktober 2018 heeft uitgebracht. Besluit accountantscontrole decentrale overheden en toleranties In het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) zijn minimumeisen voor de in de controle te hanteren goedkeuringstoleranties voorgeschreven. De goedkeuringstolerantie wordt berekend als een percentage van de totale lasten van de gemeente. Voor de goedkeuringstoleranties volgt de raad de volgende wettelijke minimumeisen:
Ter illustratie: Op basis van de begroting 2021 van de gemeente Drimmelen betekenen bovengenoemde percentages dat een totaalbedrag aan fouten van circa € 570.000 en een totaal van onzekerheden van circa € 1.700.000 de goedkeurende strekking van de controleverklaring niet zullen aantasten. In haar vergadering van 25 juni 2020 heeft de gemeenteraad ingestemd met 3% als bovengrens voor onzekerheden in de jaarrekening 2020. De minimumeisen voor de rapporteringstoleranties zijn eveneens in het BADO vastgelegd: 1. De bedragen voor de rapporteringstoleranties die de accountant hanteert ten behoeve van de rapportering in het verslag van bevindingen zijn de bedragen die voortvloeien uit de goedkeuringstoleranties. 2. De raad kan de accountant bedragen voor de rapporteringstoleranties voorschrijven die lager zijn dan de bedragen die voortvloeien uit de goedkeuringstoleranties. 3. Indien de accountant kwalitatieve gebreken van noemenswaardig belang constateert, meldt hij deze in het verslag van bevindingen, ook indien deze gebreken niet leiden tot het onthouden van een goedkeurende accountantsverklaring. 4. In het verslag van bevindingen van de accountant wordt per specifieke uitkering gerapporteerd met een rapporteringstolerantie gebaseerd op de lasten van de specifieke uitkering in het verantwoordingsjaar of, bij meerjarige financiële afrekening op basis van
1 Bron: mail Q-Concepts Accountancy b.v. van 6 november 2020
3
prestatieafspraken, gebaseerd op het totale voorschot per specifieke uitkering, in alle gevallen met een ondergrens van te melden bevindingen van: a. € 12.500 indien de lasten kleiner dan of gelijk aan € 125.000 zijn; b. 10% indien de lasten groter dan € 125.000 en kleiner dan of gelijk aan € 1.000.000 zijn; c. € 125.000 indien de lasten groter dan € 1.000.000 zijn. Zoals gezegd kan de raad ervoor kiezen om de accountant rapporteringstoleranties op te leggen die lager zijn, echter hiertoe is geen reden/noodzaak aanwezig. Normenkader Rechtmatig moet ook worden uitgelegd als in overeenstemming met de geldende interne en externe wet- en regelgeving voor zover het financiële consequenties heeft. Om vast te stellen welke externe en interne wet- en regelgeving door de accountant moet worden betrokken bij de uitvoering van de rechtmatigheidscontrole als onderdeel van de accountantscontrole wordt jaarlijks het zogenaamde normenkader rechtmatigheid vastgesteld. In dit normenkader worden naast de algemeen na te leven wettelijke normen op het gebied van rechtmatigheid ook specifieke normen vastgelegd. De algemene normen zijn vastgelegd in “het besluit Accountantscontrole Provincie en Gemeente” en algemeen geldende wetgeving. De specifieke normen betreffen vooral de vastgestelde verordeningen en specifieke regelingen.
De belangrijkste aanpassingen van het normenkader betreffen de actualisering van de door de gemeenteraad/college vastgestelde verordeningen, besluiten en regelingen. Tevens betreft het mutaties in de landelijke wet- en regelgeving. Het normenkader voor 2020 is opgenomen in de bijlage. De mutaties t.o.v. het normenkader 2019 zijn in rood aangegeven. Toetsingscriteria Het begrip rechtmatigheid kan worden ontleed in negen rechtmatigheidscriteria. In het kader van de getrouwheid wordt al aandacht besteed aan de eerste zes criteria: 1. calculatiecriterium; 2. valuteringscriterium; 3. adresseringscriterium; 4. volledigheidscriterium; 5. aanvaardbaarheidscriterium; 6. leveringscriterium. Voor de oordeelsvorming over de rechtmatigheid van het financieel beheer zijn daar de volgende drie criteria bijgekomen: 1. voorwaardencriterium; 2. begrotingscriterium; 3. misbruik en oneigenlijk gebruik criterium. Van deze laatste drie criteria wordt hierna kort aangegeven wat ermee wordt bedoeld en hoe hier mee omgegaan moet worden.
4
Voorwaardencriterium Besteding en inning van gelden door een gemeente is aan bepaalde voorwaarden verbonden waarop door de accountant kan worden getoetst. Deze voorwaarden liggen vast in wetten en regels van hogere overheden en de (eigen) gemeentelijke regelgeving. De gestelde voorwaarden hebben in het algemeen betrekking op: - de omschrijving van de doelgroep respectievelijk het project; - de heffings- en/of declaratiegrondslag; - normbedragen (denk aan hoogte en duur); - de bevoegdheden; - het voeren van een administratie; - het verkrijgen en bewaren van bewijsstukken; - aan te houden termijnen besluitvorming, betaling, declaratie e.d. Begrotingscriterium Uitgangspunt bij het begrotingscriterium is dat de afwijkingen in de jaarrekening ten opzichte van de begroting (na wijziging) goed herkenbaar dienen te worden opgenomen en toegelicht. Niet alle afwijkingen zijn echter fouten in de zin van de rechtmatigheidscontrole. Uitgaven waarbij het college heeft gehandeld binnen het door de raad gestelde beleid, zijn in principe niet strijdig met het budgetrecht. Wel dient het college tijdig overschrijdingen toe te lichten, begrotingswijzigingen voor te stellen of aanvullende verklaringen te geven. De accountant zal vervolgens vaststellen of de afwijkingen al of niet (on-) rechtmatig zijn.
Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium (M&O-criterium) Dit criterium spitst zich toe op de toetsing van de juistheid en volledigheid van de gegevens die door belanghebbenden, waaronder de gemeente zelf, verstrekt moeten worden om het voldoen aan voorwaarden aan te tonen ter voorkoming van misbruik en oneigenlijk gebruik. Onder misbruik wordt verstaan: Het opzettelijk niet, niet tijdig, onjuist of onvolledig verstrekken van gegevens met als doel ten onrechte overheidssubsidies of –uitkeringen te verkrijgen of niet dan wel een te laag bedrag aan heffingen aan de overheid te betalen. Onder oneigenlijk gebruik wordt verstaan: Het door het aangaan van rechtshandelingen, al dan niet gecombineerd met feitelijke handelingen, verkrijgen van overheidsbijdragen of het niet dan wel tot een te laag bedrag betalen van heffingen aan de overheid, in overeenstemming met de bewoordingen van de regelgeving maar in strijd met het doel en de strekking daarvan. Misbruik kan gelijkgesteld worden met fraude, omdat er bewust onrechtmatig of onwettig gehandeld wordt om daar voordeel uit te behalen. Daarentegen is oneigenlijk gebruik niet onrechtmatig. In feite wordt hier gehandeld in overeenstemming met de wet- en regelgeving, echter met een ander doel dan met de wet- regelgeving wordt beoogd. Bij een getrouwe vastlegging van oneigenlijk gebruikte middelen is dus geen sprake van onrechtmatigheid.
5
Bijlage – Normenkader 2020
6
NORMENKADER 2020 (CONCEPT) Progr.
Thema
Wetgeving extern
Regelgeving intern
Vastgesteld
Relevante bepalingen
1. Burger en bestuur ALGEMEEN
DIENSTVERLENING
Algem ene wet bestuurs recht Aanbestedingswet 2012 Gids proportionaliteit 2016 Aanbestedingsreglem ent Werken 2016 Wet gem eenschappelijke regelingen Gem eentewet
Besluit paspoortgelden Besluit burgerlijke stand Wet rechten burgerlijke stand Algem ene Verordening Gegevensbescherm ing Wet Basisregistratie Pers onen
DORPSGERICHT WERKEN
OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID
titel 2 volledig
volledig hoofdstuk 8 de begroting en de jaarrekening paragraaf 2 Legesverordening 2020 en bijbehorende tarieventabel
Raad 12.12.2019
art 2, 5, 7 volledig volledig volledig volledig
Sam en aan de Slag
Raad 26.02.2015
volledig
Legesverordening 2020 en bijbehorende tarieventabel
Raad 12.12.2019
Wet Veiligheidsregio's
55 + 56 + 64
Noodverordeningen veiligheidsregio ivm Covid19
Doorlopend
Arbeidsom standighedenwet Bom m enregeling Wet op de Lijkbezorging Besluit Externe Veiligheid Inrichtingen
BESTUURSONDERSTEUNING
Algem ene Pensioenwet Politieke Am btsdragers (APPA)
Beleidsnota aanpak woonoverlast Beleidsregels art. 13B Opium wet Beleidsregels bestuurs dwang bij gedwongen ontruim ing Verordening rechtspositie wethouders , raads- en burgerleden 2018 gem eente Drim m elen Gedragscode voor bestuurders
College 21.8.2018 Bgm 6.7.2020 College 17.12.2019 Raad 28.06.2018
34 lid 4 volledig volledig AWB afdeling 5.3.1. volledig volledig volledig volledig
Raad 14.12.2006
volledig volledig
Beheers verordening Algem ene begraafplaats Leeuwerikstraat 2011 Verordening Lijkbezorgingsrechten 2017
Raad 16.12.2010
art 15
Raad 08.12.2017
Artikel 4 t/m 10
WATER
Tarieventabel Lijkbezorgingsrechten 2020 Verordening rioolheffing 2020
Raad 12.12.2019 Raad 12.12.2019
volledig volledig
WEGEN
Algem ene Verordening Ondergrondse Infrastructuren
Raad 09.03.2017
volledig
Monum entenwet
Subsidievergoeding restauratie gem eentelijke m onum enten 2010
Raad 27.1.2011
volledig
Wet op de Ruim telijke Ordening
Procedureverordening voor advisering tegem oetkom ing in planschade
6.11.2008
volledig
Welstandsnota 2015 Archeologieverordening
Raad 8.10.2015 Raad 21.03.2013
Legesverordening 2020 en bijbehorende tarieventabel
Raad 12.12.2019
volledig volledig volledig Titel 2
Rechtspositie besluit burgem eester, wethouders , raads- en com m issieleden
2. Openbare ruimte GROEN
3. Ruimte, wonen en economie RUIMTE
Besluit op de Ruim telijke Ordening Bouwbesluit 2012 Om gevingswet
NORMENKADER 2020 (CONCEPT) Progr.
Thema
Wetgeving extern
Regelgeving intern
Vastgesteld
Relevante bepalingen
Wet Kenbaarheid Publiekrechtelijke Beperkingen onroerende zaken
Exploitatieverordening 1997
Raad 27.2.1997
art. 2, 3, 4, 5 en 9
Beleids nota Res ts troken gem eentegrond 2016 Nota Grondbeleid 2016-2020 Nota Kos tenverhaal 2019 - 2023 Nota Woningbouwprogram m a 2019-2024 Verordening Starters lening Gem eente Drim m elen 2018 Woonvis ie 2017-2021
30.6.2016 Raad 28.1.2016 Raad 15.11.2018 Raad 09.04.2019 Raad 06.07.2017 Raad 09.03.2017
volledig volledig volledig volledig volledig volledig
Huis ves tings verordening s tandplaats en van woonwagens 2012 Beleid Logies (tijdelijke) werknem ers 2016 Beleid logies /huis ves ting arbeids m igranten (herzien 2020) Verordening Blijvers lening gem eente Drim m elen Bouwverordening 2016
Raad 19.4.2012
volledig
Raad 25.06.2020
volledig
Raad 09.03.2017 Raad 10.11.2016
volledig volledig
Aanvulling op de Structuurvis ie 2033 Raad 25.06.2020 Afvals toffenverordening gem eente Drim m elen 2016 Raad 4.12.2015 Verordening afvals toffenheffing 2020 Raad 12.12.2019 Beleids plan Inzam eling huis houdelijke afvals toffen(24-03- Raad 24.03.2016 2016)
volledig volledig volledig volledig
Verordening Duurzaam heids lening Gem eente Drim m elen
Raad 14.12.2017
volledig
LEEFOMGEVING
Wels tands nota 2015 Reclam enota 2014
Raad 8.10.2015 Raad 29.01.2015
volledig volledig
VERSTERKEN TOERISME EN RECREATIE
Havenverordening 2018
Raad 28.6.2018
volledig
WATERRECREATIE
Verordening havengeld 2005 voor de haven te Lage Zwaluwe Tariefregeling Jachthaven Terheijden 2014
Raad 28.10.2004
volledig
Raad 24.04.2014
volledig
Verordening Haven- en kadegelden 2005 voor de gem eentehaven te Drim m elen Verordening m arktgelden 2015 Verordening s peelautom aten(hallen) 2017
Raad 28.10.2004
volledig
Raad 11.12.2014 Raad 14.09.2017
volledig volledig
Verordening winkeltijden
Raad 06.04.2017
volledig
Algem ene Subs idieverordening Drim m elen Nota s ubs idiebeleid vrijwilligers organis aties Drim m elen
Raad 11.5.2017 Raad 22.12.2011
volledig volledig
Wet Prim air Onderwijs
Huis ves tings verordening Onderwijs 2015
Raad 11.12.2014
Bijlage IVArt. 7.4, 14.1, 16.2, 16.5, 17, 18.t/m 3, 20.2, 21.1, 23.
Wet Voortgezet Onderwijs RMC-wetgeving Wet Educatie en Beroep Wet Ontwikkelings kans en door Kwaliteit en Educatie Leerplichtwet Regelingen leerlingenvervoer
Verordening leerlingenvervoer gem eente Drim m elen
Raad 26.6.2014
volledig
Verordening jeugdhulp gem eente Drim m elen 2020
Raad 5.3.2020
volledig
Verordening wet kinderopvang
Raad 27.1.2005
volledig
3. Ruimte, wonen en economie WONEN
Huis ves tings wet 2014 Uitvoerings wet Huurprijzenwet Woonruim te Wijzigings wet Huurpijzenwet Woonruim te Wet op de huurtoes lag
Leegs tandwet Gem eentewet Woningwet Wijzigings wet woningwet DUURZAAMHEID
Wet voortgang energietrans itie Wet Milieubeheer Wet algem ene bepalingen om gevings recht
VERSTERKEN ECONOMISCHE STRUCTUUR
Wet op de Kans s pelen, Speelautom atenbes luit en Gem eentewet Winkeltijdenwet
4. Sociaal Domein ALGEMEEN
OPGROEIEN EN OPVOEDEN
Jeugdwet Wet Maats chappelijke Onders teuning Wet Kinderopvang
8
NORMENKADER 2020 (CONCEPT) Progr.
Thema
Wetgeving extern
Regelgeving intern
Vastgesteld
Relevante bepalingen
Wet Maatschappelijke Ondersteuning
Verordening Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 gemeente Drimmelen 2020
Raad 30.1.2020
volledig
Verordening Handhaving Sociale Zekerheid Verordening verrekening bestuurlijke boete bij recidive Participatiewet 2015
Raad 11.12.2014 Raad 11.12.2014
volledig volledig
Uitvoeringsbesluit re-integratie Participatiewet 2017 Verordening individuele inkomenstoeslag Participatiewet 2015 Verordening clientenparticipatie sociale zekerheid Verordening tegenprestatie sociale zekerheid 2015 Verordening individuele studietoeslag Participatiewet 2015 Verordening afstemming sociale zekerheid 2015
B&W 11.07.2017 Raad 11.5.2017
volledig volledig
Raad 11.5.2017 Raad 11.12.2014 Raad 11.5.2017
volledig volledig volledig
4. Sociaal Domein ZORG VOOR KWETSBARE BURGERS
Tijdelijke Wet Ambulancevervoer Wet Publieke Gezondheid
WERK EN INKOMEN
Participatiewet Inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers en Inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 Wet sociale Werkvoorziening
Raad 11.12.2014
volledig
Verordening reintegratie Participatiewet 2015 Wijzigingsverordening sociale zekerheid 2017
Raad 11.5.2017 Raad 11.5.2017
volledig volledig
Beleid- en uitvoeringsplan minima en schuldhulpverlening 2019 - 2022
Raad 11.04.2019
volledig
Algemene Subsidieverordening Drimmelen
Raad 11.5.2017
volledig
Beleidsregel Tarieven sportaccommodaties Drimmelen
Raad 24.1.2002
volledig
Wet Hygiëne en Veiligheid voor Bad- en Zweminrichtingen
Nota subsidiebeleid vrijwilligersorganisaties Drimmelen
Raad 1.2.2007 Raad 22.12.2011
volledig
Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) Financiële Verhoudingswet (Fv) Wet op het BTW compensatiefonds Besluit Accountantscontrole provincies en gemeenten
Financiële verordening gemeente Drimmelen (art. 212)
Raad 12.10.2017
volledig
Controleverordening gemeente Drimmelen (art. 213)
Raad 08.12.2016
volledig, m.u.v. art 6.1
Wet gemeentelijke Schuldhulpverlening
ALGEMEEN KUNST EN CULTUUR
Mediawet
SPORT EN BEWEGEN
Wet Maatschappelijke Ondersteuning
Algemene dekkingsmiddelen ALGEMEEN
Verordening onderzoeken doelmatigheid en Raad 26.03.2009 doeltreffendheid van de gemeente Drimmelen (art. 213a)
volledig
Nota waarderen en afschrijven
Raad 02.02.2017
volledig
FINANCIERING
Wet financiering decentrale overheden Wet HOF
Treasurystatuut
Raad 12.10.2017
volledig
PLAATSELIJKE BELASTINGEN
Wet waardering onroerende zaken Bijdrage van het Rijk in de kosten wet WOZ
Precarioverordening Verordening precariobelasting 2020 Verordening onroerende zaakbelastingen 2020 Legesverordening 2020 en bijbehorende tarieventabel Verordening op de heffing en invordering van watertoeristenbelasting 2016 Verordening op de heffing en invordering van landtoeristenbelasting 2016
Raad 16.12.2010 Raad 12.12.2019 Raad 12.12.2019 Raad 12.12.2019 Raad 10.12.2015
Art. 5, 6, 9 en 11 volledig Art. 1 t/m 5 en 9 volledig volledig
Raad 10.12.2015
volledig
9
NORMENKADER 2020 (CONCEPT) Progr.
Thema
Wetgeving extern
Regelgeving intern
Vastgesteld
Relevante bepalingen
Nota reserves en voorzieningen
Raad 12.10.2017
volledig
Verordening rechtspositie wethouders, raads- en burgerleden 2019 gemeente Drimmelen Besluit vaststelling arbeidsvoorwaarden griffie
Raad 04.07.2019
volledig
Raad 18.09.2014
volledig
Personeelshandboek gemeente Drimmelen Archiefverordening 2018 Beheerregeling informatiebeheer 2017
N.v.t. Raad 15.10.2018 Raad 16.10.2017
volledig volledig volledig
Algemene dekkingsmiddelen MUTATIE RESERVES
Bedrijfsvoering SALARISKOSTEN
CAO gemeenten Pensioenregelement ABP
PERSONEEL EN ORGANISATIE
CAO gemeenten Wet op de loonbelasting Reisregeling Binnenland Arbeidsomstandighedenwet
ARCHIEFBEHEER
Archiefwet 1995, Archiefbesluit
Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en gemeenten BALANS
Notitie Geprognosticeerde balans november 2018 Notitie Materiële vaste activa januari 2020 Notitie Reserves en voorzieningen Hoofdlijnen notitie resultaatstemmen maart 2007 Notitie Gebeurtenissen na balansdatum maart 2018
EXPLOITATIE
Notitie Hoofdlijnen BBV februari 2020 Notitie Structurele en incidentele baten en lasten augustus 2018 Notitie Rente juli 2018 Notitie Overhead juli 2016 Notitie Grondbeleid in begroting en jaarverslaggeving juli 2019 Notitie Riolering november 2014 Notitie Rechtmatigheidsverantwoording januari 2020 Kadernota Rechtmatigheid oktober 2018 Notitie Verbonden Partijen oktober 2016 Notitie Meerjarig financieel inzicht voor de raad september 2020
SPECIALS
10