V4 Bestuursakkoord DL 2024-2026-def
Tekst van het document
Samen bouwen aan een toekomstbestendig Drechterland Bestuursakkoord 2024-2026
Inhoud Inleiding College Hoe denken we over besturen? Burgerparticipatie Samenwerking in de gemeenteraad Hoe gaan we dat doen? Dienstverlening en Organisatie Wat willen we bereiken? 1.1.
Financiën
1.2.
SED en regionale samenwerking
Hoe gaan we dat doen? Wonen, Werken en Recreëren Wat willen we bereiken? 2.1.
Wonen
2.2.
Economie
2.3.
Klimaat en duurzaamheid
2.4.
Agrarische sector
2.5.
Toerisme en Recreatie
2.6.
Openbare orde en Veiligheid
2.7.
Afval en recycling
2.8.
Verkeersveiligheid
2.9.
Openbare ruimte
Hoe gaan we dat doen? Samenleven en Ondersteuning Wat willen we bereiken? 3.1.
Betaalbaarheid van zorg
3.2.
Preventie en welzijnswerk
3.3.
Kwetsbaren en ouderen
3.4.
Armoede en schulden
3.5.
Cultuur
3.6.
Gezondheid
3.7.
Jongeren
3.8.
Werkgelegenheid
3.9.
Ontheemden en vluchtelingen
Hoe gaan we dat doen?
Inleiding In een tijdperk van verandering en uitdagingen bundelen Progressief Drechterland (PDL), Senioren Partij Drechterland (SPD) en Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD) hun krachten in een gezamenlijk bestuursakkoord voor Drechterland. Dit bestuursakkoord is halverwege de raadsperiode herschreven, vanuit de onverwachte politieke situatie dat er een nieuw college gevormd moest worden. Veel van het bestuursakkoord is in tact gebleven, hier en daar is het aangepast en/of aangevuld, zodat het voldoende aansluit bij het voortzetten van de raadsperiode door het nieuwe college. Met oog voor de dynamiek van de huidige ontwikkelingen, erkennen wij de dringende behoefte aan doordachte woningbouwontwikkelingen in deze regio. Ons streven is niet alleen gericht op het adresseren van de huidige woningnood, maar ook op het creëren van duurzame, leefbare gemeenschappen die de tand des tijds doorstaan. Wij verbinden ons daarom aan de ontwikkeling van Hoogkarspel-Zuid en gaan voortvarend door met de reeds geplande bouwontwikkelingen zoals Venhuizen centrum-west, Westwoud en de MFA-projecten in Schellinkhout en Westwoud. De woningbouwplannen gaan gepaard met aandacht voor mobiliteitsvraagstukken. Tevens zijn wij ons bewust van de financiële uitdagingen die in 2026 op ons afkomen.
In een tijd van economische onzekerheid en veranderende omstandigheden, stellen wij ons tot doel om verantwoordelijke financiële beslissingen te nemen die de stabiliteit van Drechterland waarborgen voor een bestendige toekomst. Dit zullen niet altijd eenvoudige en populaire beslissingen zijn, maar daarom niet minder noodzakelijk. De sociale vraagstukken hebben ook onze aandacht. Het is een tijd waarin vele inwoners, jong en oud, behoefte hebben aan ondersteuning op zowel geestelijk, lichamelijk en/of financieel gebied. In deze tijd met grote financiële tekorten voor de gemeente, zal juist bij de zorguitgaven als eerste gekeken worden op welke wijze er geld bespaard kan worden. Dit is onvermijdelijk, ons doel is de kwaliteit van zorg zo hoog mogelijk te houden, zonder de betaalbaarheid uit het oog te verliezen. Het is een uitdaging om de bezuinigingen zorgvuldig te af- en overwegen, zodat de meest kwetsbaren niet onnodig in een benarde positie terechtkomen. Daarnaast zal er bij het afwegingskader vooral ook gekeken moeten worden naar de kwaliteit van de hulpverlening en de eventuele preventieve meerwaarde. Verder erkennen wij het belang van duurzaamheidsdoelen en de noodzaak om deze om zetten in concrete acties.
Wij omarmen de uitdagingen en kansen die gepaard gaan met de transitie naar een duurzame samenleving en streven ernaar om binnen Drechterland grote stappen te zetten op het gebied van milieubewustzijn en hernieuwbare energie. Dit bestuursakkoord belichaamt onze gezamenlijke inzet voor een substantiële bijdrage aan de woningnood, financiële stabiliteit, duurzame ontwikkeling en een bestendige toekomst voor Drechterland. In dit bestuursakkoord presenteren wij de pijlers van onze gezamenlijke visie, waarbij we vastberaden streven naar een gemeente die niet alleen de uitdagingen van vandaag, maar ook die van morgen het hoofd kan bieden. Het is voor ons vanzelfsprekend dat wij onze inwoners uitdrukkelijk zullen betrekken bij de ontwikkelingen.
College Het college wordt gevormd door de burgemeester en drie fulltime wethouders. De voorgenomen portefeuilleverdeling is, onder voorbehoud van de vaststelling door het college, als volgt: Pieter Dijkman, waarnemend burgemeester • • • • •
Openbare orde en Veiligheid Juridische zaken SED, Personeel en Organisatie Archief Strategische communicatie
• • •
Representatie Regionale samenwerking Inburgering, Vluchtelingenwerk en Asielzaken
• • • • •
Verkeer en Vervoer Erfgoed en Archeologie Overleg Ouderen en Seniorenbond Dementievriendelijke gemeente Bestuurlijke vernieuwing
• • • • • •
Water, Wegen en Riool Welzijn, Subsidiebeleid en Maatschappelijke accommodaties Sport en Speelterreinen Werk en Inkomen Participatiewet Kunst en Cultuur
• • • •
Afval Openbare ruimte Inkoop Dierenwelzijn
Marcel ten Have, wethouder voor Seniorenpartij Drechterland • • •
Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting/ wonen Bouwen en Milieu, inclusief Toezicht en Handhaving Omgevingswet
Idso Brouwer, wethouder voor VVD Drechterland • • • • • •
Financiën Economie Toerisme en Recreatie Burgerzaken - Dienstverlening ICT Facilitaire zaken en Onroerende Zaken Projecten: MFA Westwoud, MFA Schellinkhout
Sjon Wagenaar, wethouder voor Progressief Drechterland • • • • • •
WMO en Jeugd Onderwijs Passend onderwijs Jeugd- en Jongerenwerk Volksgezondheid Duurzaamheid
Hoe denken we over besturen? De gemeente Drechterland wil doen wat het beste is voor de inwoners, ondernemers en organisaties, maar soms kunnen die onderlinge belangen verschillen. Het is aan college en raad om goed te luisteren naar de verschillende meningen, en vervolgens een besluit te nemen in het algemeen belang. Door dit zorgvuldig te doen willen we een bijdrage leveren aan het herstel van het vertrouwen in de overheid.
Burgerparticipatie De gemeente is van en voor de inwoners van Drechterland. Sommige mensen ervaren een kloof tussen inwoners en de gemeente, deze willen we verkleinen door hen meer te betrekken bij de politiek. Dit geldt ook voor een zorgvuldige toelichting voor de te nemen (financiële) besluiten. We streven naar een positiever beeld van de politiek door mensen onderdeel te maken van de besluiten. Politiek en de besluitvorming zijn toegankelijk voor iedereen, wij zien graag dat inwoners proactief geïnformeerd worden over (politieke) besluiten die in hun dorp plaatsvinden. We vinden de eigen identiteit van de afzonderlijke kernen belangrijk en wensen dat deze geborgd blijft. Mensen die in een dorp samenleven, helpen elkaar en versterken met elkaar de saamhorigheid en leefbaarheid in het dorp. We koesteren de bindende kracht binnen kernen. We geloven in de kracht van ideeën vanuit de jongeren. We willen weten wat zij belangrijk en prettig vinden in onze gemeente en daarnaast hoe wij elkaar beter kunnen bereiken. Daar stemmen we onze communicatie op af. We willen een raad van 8 voor basisschoolleerlingen, waarbij elke kern vertegenwoordigd is. Deze kinderen geven hun advies over onderwerpen die voor hen belangrijk zijn.
Samenwerking in de gemeenteraad Als bestuur vervullen we een voorbeeldfunctie. Inwoners verdienen een betrouwbare, zichtbare en benaderbare overheid, waarbij je zegt wat je doet en doet wat je zegt. We streven naar een cultuur waarin we elkaar kunnen aanspreken op gedrag. Dat lukt als er sprake is van een constructieve samenwerking. Wij vinden dat er een open bestuurscultuur hoort te zijn, waarin ook aandacht wordt gegeven aan standpunten van raadsleden die geen deel uitmaken van de coalitie.
Hoe gaan we dat doen? ● ● ●
●
● ● ● ● ● ●
Open communicatie: vragen van inwoners aan raadsleden, wethouders en ambtenaren beantwoorden we snel en adequaat. We stellen een agenda op met onderwerpen waar de gemeenteraad om kaders gevraagd wordt, voorafgaand aan het maken van beleid. De gemeenteraad bespreekt samen met het college hoe we uitvoering gaan geven aan het bestuursakkoord, hierin komt de prioritering aan de orde, maar ook de mate waarin de raad per onderwerp betrokken wil worden. We betrekken inwoners bij de inrichting van de wijk, het dorp en/of de omgeving. Bij burgerparticipatie moet vooraf duidelijk zijn voor inwoners, ondernemers en organisaties hoe en tot welk niveau er sprake is van participatie. We communiceren actief met inwoners over belangrijke onderwerpen op de raadsagenda, zowel digitaal als via dorpsbladen. We informeren inwoners over de procedure en ondersteuningsmogelijkheden bij inwonersinitiatieven. We stellen een plan op voor de Raad van 8 met basisschoolleerlingen uit alle kernen. We maken het initiatief mogelijk van een groep jongeren om een SED jongerenpanel (16 jaar en ouder) op te richten. Voortzetten Cursus ‘Politiek Actief’ voor politiek geïnteresseerden. We nodigen inwoners van 16 jaar en ouder uit om ‘gast van de raad’ te zijn.
Dienstverlening en Organisatie Inwoners vragen om goede en bereikbare dienstverlening. Dit speelt zich mede af op het vlak van digitalisering (zoals producten die online verkrijgbaar zijn) en communicatie, maar ook op het vlak van de veranderende functie en taken van burgerzaken.
1.1. Financiën Drechterland gaat in financieel opzicht onzekere tijden tegemoet. Kosten stijgen, inkomsten vanuit het Rijk zijn variabel en er dreigen forse verlagingen van de Rijksbijdrage, zoals de opschalingskorting. Dit zal de komende jaren vragen om zorgvuldige afwegingen bij de besteding van beschikbare middelen. Ook zullen we zoeken naar efficiency; doelmatig werken is zowel financieel als qua beperkte ambtelijke capaciteit een belangrijk uitgangspunt. Wij willen dat de ambities in dit akkoord haalbaar en betaalbaar zijn. In de begroting willen we vrij besteedbare ruimte houden om enige flexibiliteit te behouden. Met het oog op de financiële vooruitzichten, zullen er vrijwel zeker pijnlijke keuzes gemaakt moeten worden. Het college werkt de komende maanden aan een procesvoorstel, waarbij college en raad in overleg gaan over de opgaven en inhoudelijke keuzes voor bezuinigingen én eventuele lastenverzwaringen. Wij vinden transparantie over de besteding van middelen, die opgebracht zijn door inwoners en ondernemers, erg belangrijk. Door middel van een publieksversie van de begroting - een leesbaar overzicht van de inkomsten en uitgaven van de gemeente- willen we inwoners meer inzicht bieden in de gemeentefinanciën. De gemeente voert taken uit die mensen niet zelf of samen kunnen oplossen.
Dat vraagt ook terughoudendheid van de gemeente bij besluitvorming over taken en diensten. Juist voor de mensen die het niet zelf redden, moet de gemeente een vangnet bieden.
1.2. SED en regionale samenwerking Met een gemeentebestuur en gemeenteraad die dicht bij de inwoners van onze 8 dorpen staan, behartigen wij de belangen van alle inwoners. Wij willen geen gemeentelijke fusie en werken ambtelijk goed samen binnen de SED. Gezien de steeds complexere taken die gemeenten uitvoeren, zijn we er van overtuigd dat Drechterland de ambtelijke samenwerking met Enkhuizen en Stede Broec nodig heeft om adequaat en doeltreffend te zijn. Tegelijkertijd kunnen sommige vraagstukken beter op lokaal niveau of op Westfries niveau beantwoord worden. Er zijn taken die we beter zelf kunnen doen, zoals woningbouw. En er zijn taken waar de samenwerking in de SED of binnen Westfriesland effectiever is, zoals bij ICT. De samenwerking binnen de 7 Westfriese gemeenten is goed én belangrijk. Vooral op het gebied van wonen, toerisme, sociaal domein, leefbaarheid, economie en bereikbaarheid is er met regelmaat overleg. De samenwerking in de regio willen we optimaliseren. Wij begrijpen enerzijds de grote werkdruk in de ambtelijke organisatie. Tegelijkertijd krijgen wij vanuit de samenleving geluiden waaruit blijkt dat er verbetering nodig is, met betrekking tot de dienstverlening en de communicatie met inwoners.
Hoe gaan we dat doen? ● ● ● ● ●
Uitgangspunt is een meerjarig sluitende begroting. Jaarlijks worden gemeentelijke heffingen, waaronder de OZB, zoals gebruikelijk geïndexeerd met de inflatie. We willen efficiënter werken bevorderen en kosten besparen door bij het algemeen bestuur van de SED aan te dringen op centrale huisvesting. Wij moedigen de ambtelijke organisatie aan om zo veel mogelijk te werken met mensen die in dienst zijn. We vinden het belangrijk dat ambtenaren met plezier voor de gemeente werken.
Wonen, Werken en Recreëren 2.1. Wonen De woningnood is groot, ook in Drechterland. Jongeren vinden geen betaalbare woning, na een scheiding kunnen mensen geen eigen woning vinden en senioren kunnen niet doorstromen naar een geschikte woning. Het vinden van een betaalbare koop- of huurwoning is voor veel mensen een haast onmogelijke opgave geworden. Dit is een probleem dat schreeuwt om oplossingen en een probleem dat in de hele gemeenteraad van Drechterland zeer serieus wordt genomen. In dit hoofdstuk leest u onze plannen om de problemen aan te pakken. Het roer moet om. Er waren de afgelopen vier jaar onvoldoende bouwplannen. Wij stellen ons tot doel om voor 2030 1.000 woningen te bouwen. Tijdens onze periode groeit de woningbouw naar gemiddeld 100 nieuwe woningen per jaar, vanwege de doorlooptijd van plannen verwachten we dit voor het eerst in 2025 te behalen. We willen de bouwplannen versnellen en zetten in op instrumenten die daarbij helpen. We stellen een woningbouwprogramma op en een prioritering. We gaan voortvarend verder aan de slag met de MFA in Westwoud, zodat de daaraan gekoppelde bouwprojecten ook snel kunnen starten en de kinderen zo snel mogelijk een nieuw schoolgebouw hebben en uiteraard gaan we ook verder met de MFA in Schellinkhout.
Hoogkarspel-Zuid Wij willen graag prioriteit geven aan de ontwikkeling van woningen in Hoogkarspel-Zuid. Hiervoor zal er eerst actief gewerkt worden aan een ‘gebiedsgericht programma’, die gemeente Drechterland deze raadsperiode zal afronden. Onderdeel van dit gebiedsgerichte programma is ook een onderzoek gericht op verheldering voor wie en wanneer er gebouwd kan worden en aan welke voorzieningen gedacht moet en kan worden. Voor deze coalitie heeft de ontwikkeling van Hoogkarspel-Zuid hoge prioriteit, wij wensen zorgvuldig met elkaar stil te staan bij de invulling en leefbare woonomgeving. Hoogkarspel-Zuid dient een klimaatadaptieve, voor iedereen toegankelijke wijk te worden, ten behoeve van de lokale Drechterlandse woningbehoefte en mogelijk ook regionaal. Wij wensen een wijk die voor iedereen toegankelijk is en willen bij de ontwikkeling ook speciaal aandacht voor voldoende seniorenwoningen, starterswoningen en woningen voor eenpersoonshuishoudens. Voor leefbare kernen is het van belang om in versneld tempo woningen toe te voegen. De acht kernen van Drechterland hebben elk een eigen karakter en hebben een bloeiend verenigingsleven, lokale voorzieningen en een ontmoetingspunt. Woningbouw zorgt dat het draagvlak van de voorzieningen in alle kernen blijft. In de kleinere kernen bouwen we voor de lokale behoefte, zo behouden jongeren, gezinnen en senioren een plek in het dorp.
Om lokale groepen meer kans te geven, ondersteunen we inwoners die zelf een plan in het eigen dorp ontwikkelen. We vinden dat er gekeken moet worden naar mogelijkheden om bij de toewijzing van nieuwe woningen, zowel in de huur- als in de koopsector, onze eigen inwoners een voorkeursbehandeling te geven. We weten dat dat juridisch heel moeilijk is, maar nieuwe wetgeving zal waarschijnlijk mogelijkheden bieden. We onderzoeken of dit ook in Drechterland toegepast kan worden. Wij stimuleren ouderen die willen verhuizen naar een kleinere woning en zo ruimte maken voor starters en gezinnen. We willen daarom woningen bouwen die deze doorstroom bevorderen.
2.2. Economie Een goedlopende economie binnen de gemeente is een belangrijke motor in het bevorderen van welzijn bij de inwoners. Onze gemeente heeft prachtige bedrijven en een goed ondernemingsklimaat. We willen ondernemers de ruimte bieden voor bedrijvigheid. We vinden het een goede ontwikkeling dat ondernemers de mogelijkheid hebben om hun bedrijvigheid te verbreden met kleinschalige vormen van recreatie, toerisme of boerderijwinkels. We zijn blij dat veel
ondernemers al aandacht hebben voor verduurzaming, we zouden dit de komende periode willen blijven stimuleren. In de verdere uitwerking van de omgevingsvisie heeft dit onze prioriteit. We ontmoedigen grote overlastgevende bedrijvigheid. Niet elk bedrijf past qua schaal in de gemeente Drechterland. Voor grote bedrijven kijken we regionaal waar het bedrijf zich het best kan vestigen. Vraagstukken die de gemeentegrenzen overstijgen, pakken we regionaal op. Wanneer een ondernemer in het lint stopt, stimuleren we goed ingepaste kleinschalige woningbouw op die locatie. Dat is ook belangrijk in de strijd tegen criminaliteit in leegstaande gebouwen. Wij zien daar overigens geen mogelijkheid voor hoogbouw en bouwen in de tweede lijn. We vinden het belangrijk dat een ondernemer gemakkelijk met de gemeente in contact komt. Zowel voor kleine als voor grote ondernemers willen we bereikbaar en toegankelijk zijn.
2.3 Klimaat en duurzaamheid In het klimaatakkoord van Parijs zijn afspraken gemaakt over de energietransitie. Wij willen ons verbinden aan de inzet voor het klimaat en de energietransitie met onze lokale bijdrage aan de doelstelling. Met de invulling van de zoekgebieden voor duurzame opwekking van energie voor de RES 2.0 beogen we toe te werken naar een energieneutraal Drechterland en Westfriesland in 2040. Voor windenergie is dit met inachtneming van de 600-meter-grens van woningen. De zoekgebieden in de nabijheid van Hoogkarspel-Zuid worden definitief vastgesteld als er duidelijkheid is over de begrenzing van de nieuwe wijk; de energieopwekking daar mag niet in de weg staan van de woningbouw. Omwonenden van grootschalige opwekinstallaties dienen zo veel als mogelijk te kunnen deelnemen met een rendement. Ondertussen blijven we de technische ontwikkelingen nauwgezet volgen en staan we open voor innovatieve oplossingen. En van groot belang is dat we focus houden op energiebesparing. Onze uitgangspunten: -
-
-
Er komt een enorme opgave op het gebied van duurzaamheid op ons af, onze ambitie is om de beschikbare financiën vanuit het Rijk daar zo optimaal mogelijk aan te besteden. In veel situaties geldt dat energieopwekking de samenleving als geheel ten goede komt, maar lokaal voor overlast kan zorgen. We willen particulieren en ondernemers de gelegenheid geven om zelf energie op te wekken. Bij ingrijpende plannen moeten omwonenden mee kunnen profiteren van de opbrengst. We kijken naar de mogelijkheden voor zonnepanelen op daken en boven parkeerplaatsen, daarnaast kunnen binnen de zoekgebieden zonneweides gerealiseerd worden, in combinatie met agrarische functies en een goede ecologische en landschappelijke inpassing. We stimuleren dat inwoners en bedrijven zuinig omgaan met energie, beter isoleren en het plaatsen van zonnepanelen op daken. Plannen voor de warmtetransitie worden wijk voor wijk afgewogen en in samenspraak met de bewoners volgt de uitvoering. Windmolens kunnen binnen de zoekgebieden geplaatst worden, met inachtneming van een minimale afstand van 600 meter tussen de molens en woningen.
Klimaatadaptatie en biodiversiteit De klimaatverandering leidt tot toenemende regenval. Het water moet tijdelijk opgeslagen kunnen worden en we onderzoeken een gescheiden stelsel in de riolering met behulp van een gemeentelijk rioolplan. Niet alleen wateroverlast moet worden beheerst, ook een watertekort moet worden bestreden. Maatregelen die hittestress, wateroverlast of watertekort beperken, gaan uitstekend samen met het mooier maken van de leefomgeving. Een groene woonomgeving is belangrijk voor
het leefplezier en een gezonde omgeving en daarom vinden we handhaving op milieudelicten belangrijk. We hebben oog voor biodiversiteit en willen dat er voldoende ruimte is voor verschillende plant- en diersoorten in onze gemeente op plaatsen waar dat mogelijk is. Daarnaast helpt een groene inrichting bij de uitdagingen van een veranderend klimaat. Groen verkoelt, biedt schaduw en vangt neerslag op.
2.4 Agrarische sector Onze voedselproducenten zijn belangrijk voor de werkgelegenheid in Drechterland. Ze onderhouden het landschap en maken het mogelijk om producten uit eigen streek te consumeren. Het grootste deel van het grondgebied in onze gemeente is land- en tuinbouwgebied. De agrarische sector is in Drechterland een werkgever van betekenis en ook een hoeder van natuur en landschap. Wij vinden het daarom nodig om ons in te zetten voor het voortbestaan van deze bedrijven. Voor de leefbaarheid in de regio is ook de uitstraling van rust belangrijk. Er is een toenemende belangstelling voor landbouw met een nevenactiviteit, zoals recreatie. We willen dat ondernemers daar de mogelijkheid toe krijgen, maar waken tegelijkertijd voor een doorontwikkeling naar te grootschalige recreatie. Indien voor het uitvoeren van het werk buitenlandse werknemers nodig zijn, moet daarvoor passende woonruimte beschikbaar zijn. Wij staan voor humane en veilige huisvesting van arbeidsmigranten, waarbij de verantwoordelijkheid voor het welzijn van tijdelijke werknemers bij de ondernemer ligt. We staan achter de norm van maximaal 120 bedden per bedrijf, wij vinden het goed dat er bij het bereiken van 1.200 bedden in de gemeente gekeken wordt of er meer kunnen worden toegestaan. We maken de afweging of meer bedden impact heeft op de woonomgeving en de verkeersstromen.
We handhaven op oneigenlijk gebruik van woningen, zoals voor de huisvesting van arbeidsmigranten.
2.5 Toerisme en Recreatie We zijn trots op wat onze gemeente allemaal te bieden heeft, met onder andere de Zuiderdijk, het Markermeer, de cultuur en de historie. Drechterland is een groene gemeente met goede kansen voor verdere recreatieve ontwikkeling. We willen onze eigen inwoners en toeristen verleiden om te recreëren in Drechterland, dat zich kenmerkt als een groen landelijk gebied met veel vaarwegen en fiets- en wandelpaden. Om dit in stand te houden en nog te versterken, kijken we continu naar nieuwe mogelijkheden. Het toerisme in onze regio trekt aan door de ligging ─ boven Amsterdam en tussen Hoorn en Enkhuizen ─ aan het Markermeer. Een toerist moet niet alleen geattendeerd worden op de grote trekpleisters in de regio, maar ook op het m oois dat Drechterland te bieden heeft. Het landschap van Drechterland fungeert als podium, bijvoorbeeld met historische routes en stalletjes langs de weg met streekproducten. We zien kleinschalige toeristische ontwikkeling, die ondersteund wordt door passende horeca, als een positieve ontwikkeling binnen de gemeente, bijvoorbeeld in Wijdenes. Wij gaan verder met de maatregelen om het kitesurfen goed in te passen in de bredere functie van het strandje bij Schellinkhout.
2.6 Openbare orde en Veiligheid Het veiligheidsgevoel in Drechterland is in vergelijking met andere gemeenten groot en dat willen we zo houden. Veiligheid is een onderwerp dat iedereen aangaat. We willen allemaal veilig zijn in ons eigen huis en op straat. Initiatieven zoals buurtpreventie moedigen we aan.
Wij zijn voor meer toezicht, handhaving en naleving van wet- en regelgeving, onder andere door extra inzet van de Buitengewoon Opsporingsambtenaren (BOA’s). Wij vinden het belangrijk dat handhavers en wijkagenten bekend zijn bij de inwoners en zichtbaar aanwezig zijn in wijk en dorpskernen. Om het plezier en de veiligheid tijdens onze dorpskermissen en andere evenementen te waarborgen, zijn we voorstander van de inzet van flexibel cameratoezicht in combinatie met andere maatregelen.
2.7 Afval en recycling Nederland is op weg naar een circulaire economie, waarin hergebruik van producten de norm is. Zo ver zijn we nog niet, maar de wereld van de afvalinzameling is volop in beweging. Drechterland staat in de top 10 van gemeenten waar inwoners het hoogste afvaltarief betalen. De hoeveelheid restafval is de grootste kostenpost, omdat dit afval niet gerecycled wordt. Wij gaan de uitdaging aan om hier wat aan te doen. Door afval beter te scheiden, vermindert de hoeveelheid restafval.
2.8 Verkeersveiligheid Het is vaak druk op wegen die daar niet op zijn berekend, ook wordt vaak de snelheid overschreden. We willen verkeersproblemen sneller oppakken met een verkeersplan, zodat we een beeld krijgen van de verkeersknelpunten nu en in de toekomst. Overlastsituaties dienen structureel te worden opgelost. De inrichting van wegen dient in overeenstemming met het daar geldende snelheidsregime te zijn. Bij woningbouwplannen is het belangrijk dat er goed gekeken wordt naar een vlotte ontsluiting naar hoofdwegen, zodat sluipverkeer door de dorpen voorkomen wordt.
2.9 Openbare ruimte De kwaliteit van onze openbare ruimte is belangrijk, we streven naar een verzorgde woonomgeving. De leefomgeving waarin mensen wonen, werken en leven heeft invloed op hun gezondheid. Wonen in een groene omgeving heeft positieve effecten op de gezondheid en het welbevinden van mensen. De doorvaarbaarheid in de gemeente moet worden vergroot. Wanneer er kansen liggen om aansluiting naar recreatieve vaarroutes te bewerkstelligen, nemen we die mee in de afweging.
Hoe gaan we dat doen? Wonen: ● De allereerste actie is het prioriteren van de woningbouwplannen voor de komende jaren. Om snel woningen te realiseren zetten we ook in op semi-permanente woonvormen. ● Om ambtelijke capaciteit optimaal in te zetten, gaan we eerst aan de slag met de huidige woningbouwplannen, waaronder Venhuizen-West en de ontwikkeling van Hoogkarspel-Zuid. Nieuwe initiatieven kunnen in behandeling genomen worden, zolang ze niet vertragend werken voor de al lopende ontwikkelingen. ● We geven prioriteit aan het handhaven op oneigenlijk gebruik van een woning. ● Per grootschalige woningbouwprojecten zorgen we dat het college vooraf een plan van aanpak vaststelt, waar de gemeenteraad over geïnformeerd wordt. ● We geven ruimte aan woonzorgconcepten in woningbouwplannen, zodat ouderen in hun eigen omgeving kunnen blijven wonen met de meest passende woonomstandigheden. ● Voor sociale huurwoningen werken we samen met woningcorporaties.
● ●
● ●
Waar goede kansen liggen, zet de gemeente in op een actief grondbeleid. We willen versneld een oplossing voor het tekort aan woningen: door het splitsen van stolpen en grote woningen in meer dan 2 woningen, het omzetten van vrijkomende (agrarische) panden naar de functie wonen en het mogelijk maken van tijdelijke modulaire woningen. We zoeken naar mogelijkheden om betaalbare woningen te realiseren voor starters. We respecteren de woondeal, wij hebben speciale aandacht voor eenpersoonshuishoudens en senioren voor sociale huurwoningen.
Economie: • Een aanspreekpunt binnen de gemeente voor ondernemers. • Wij willen bij voorkeur onze lokale ondernemers benutten bij gemeentelijke aanbestedingen. • We zoeken naar mogelijkheden om recreatieve wandel-, vaar- en fietsroutes uit te breiden. • Kleinschalige ontwikkeling van het toerisme is één van de speerpunten. We willen toeristen attenderen op voorzieningen, activiteiten en stalletjes langs de weg. Agrarische sector: ● We stimuleren agrotoerisme, waarmee we ons als gemeente onderscheiden. ● We willen ruimte bieden aan de agrarische sector om duurzame stappen te maken, denk aan natuur inclusieve en energiebesparende maatregelen. Veiligheid: ● Extra aandacht voor wapenbezit, middelengebruik onder jongeren en drugsoverlast. ● We stellen meer uren beschikbaar voor BOA inzet indien nodig. ● Prioritering binnen veiligheidsvraagstukken bij toenemende taken voor de gemeente op het gebied van veiligheid. ● We ondersteunen de talrijke initiatieven tot het tegengaan van ondermijning. Duurzaamheid: ● We onderzoeken of we kunnen voortborduren op goede voorbeelden van initiatieven voor energiebesparing, - opwekking en – opslag ● We informeren over de mogelijkheden voor inwoners en bedrijven om zuinig om te gaan met energie, te isoleren en zonnepanelen op daken te leggen. We willen inwoners en bedrijven de mogelijkheid bieden om zich te laten inspireren door goede voorbeelden.
Bijvoorbeeld door een Open Duurzame Huizenroute. ● We onderzoeken de mogelijkheden voor kleine windmolens op agrarische erven en het benodigde afwegingskader dat daarmee gepaard gaat. ● Wij zetten in op maximaal 100 kg. restafval gemiddeld per huishouden. Klimaatadaptatie: ●
De buitenruimte wordt klimaat adaptief ingericht.
Verkeer: ● We ontwikkelen een verkeersplan en een verkeersmodel om overlastsituaties en verkeersproblemen op te lossen en ook bij de inrichting van nieuwe wijken, hierin hebben we ook aandacht voor onveilige fietsroutes. ● Bij inrichting van nieuwe wijken wordt doorvaarbaarheid meegenomen. ● We willen onderzoeken of er een uitbreiding van de ontheffing voor het vrachtwagenverbod mogelijk is voor kleine bedrijven/ ZZP’ers.
Samenleven en Ondersteuning We willen dat Drechterland een gemeente is waar iedereen zich veilig voelt om zichzelf te zijn. Mensen zijn niet gelijk aan elkaar, maar wel gelijkwaardig. Samenleven betekent dat we er met elkaar voor zorgen dat iedereen mee kan doen, ongeacht afkomst, leeftijd, geaardheid, inkomen of mogelijke beperkingen. Kwetsbare groepen in onze samenleving verdienen extra aandacht. Mensen die het nodig hebben worden ondersteund op een wijze die bij hen past. De gemeente fungeert daarin als vangnet. Wij maken ons als eerste hard voor de belangen van kwetsbare inwoners.
3.1. Betaalbaarheid van zorg De kosten voor het sociaal domein nemen toe. Steeds meer mensen doen een beroep op (jeugd)zorg en Wmo. Hoe houden we het haalbaar dat mensen die echt zorg nodig hebben dat ook krijgen? Hoe blijven we ervoor zorgen dat mensen volwaardig mee kunnen doen? Hoe kan de gemeente daarin een vangnet blijven? Daar moeten we de komende jaren mee aan de slag. Wat betreft de financiën en kwaliteit van de hulpverlening staat de gemeente voor een grote uitdaging, zeker ook omdat we weten dat er in de komende jaren minder geld beschikbaar zal zijn.
Inkoop van zorg Gemeenten zoeken manieren om besparingen door te voeren en meer eisen te stellen aan zorgaanbieders. Een voorbeeld is het resultaatgericht werken. We volgen de effecten van het resultaatgericht werken zeer kritisch, we deinzen er niet voor terug om hierover de discussie in de regio aan te gaan. Voor veel zorgaanbieders, maar ook voor onze gemeente, heeft het resultaatgericht werken geleid tot een verhoging van de administratieve druk. Dit kan naar onze mening niet de bedoeling zijn. De procedures moeten veel korter. De wens is dat er minder verschillende instanties betrokken zijn bij een situatie en dat er een aanspreekpunt is voor betrokkenen. Wij letten op de resultaten en tegelijkertijd richten we de administratie zo in dat de aandacht uit blijft gaan naar het leveren van zorg.
3.2. Preventie en welzijnswerk Om effectief te zijn in het sociaal domein, zouden wij met elkaar meer moeten inzetten op preventie. Als je op tijd mensen ondersteunt in een kwetsbare situatie, kan erger voorkomen worden met alle oplopende kosten die daarbij horen. Wij pleiten voor een concrete aanpak met prioriteit voor preventie, zowel bij de lichamelijke als de geestelijke gezondheid van jong en oud. Een gezonde geest in een gezond lichaam: beide aspecten zouden binnen het sociaal domein ruim aandacht moeten krijgen. Doelstelling is om de geboden zorg effectiever te maken en tegelijkertijd de kosten te verlagen. Er is sprake van een toename van eenzaamheid, angsten en depressieve gevoelens onder jong en oud. Lichte psychische of bijvoorbeeld financiële problemen kunnen, zonder tijdige solide aanpak, gemakkelijk uitgroeien tot veel grotere problemen. Door mensen in een vroeg stadium te informeren en eventueel door te verwijzen naar lichte vormen van hulp of ondersteuning, kunnen we grotere problemen voorkomen. Vechtscheidingen komen helaas steeds vaker voor. Bij een problematische echtscheiding vraagt vooral de positie van kinderen om aandacht. Wij vinden het belangrijk dat er professionele bemiddeling beschikbaar is en iemand oog heeft voor de belangen van de kinderen om verdere problemen te voorkomen.
3.3. Kwetsbaren en ouderen We willen specifieke aandacht voor ouderen in onze gemeente. Sommige ouderen willen zo lang mogelijk thuis blijven wonen, waar anderen liever tijdig naar een levensloopbestendige woning willen verhuizen. Het is aan ons om te kijken naar wat de mogelijkheden en behoeften zijn van de ouderen. Om gezond oud te worden zijn beweging, in contact staan met anderen en zingeving van belang. We vinden het belangrijk dat er voldoende mogelijkheden zijn die daaraan bijdragen. Door de vergrijzing van de samenleving komen steeds meer ouderen in een isolement. Daarom pleiten we voor meer focus en aandacht voor die groeiende groep inwoners. Voor zowel senioren, als jongere mensen met een beperking of psychische kwetsbaarheid, is het belangrijk dat zij voldoende deel kunnen nemen aan de maatschappij.
Uitgangspunten voor senioren en mensen met een beperking en/of psychische kwetsbaarheid -
-
-
-
-
-
Toegankelijke informatie De gemeente moet toegankelijk blijven voor iedereen, ook voor mensen die niet digitaal vaardig zijn. Er is laagdrempelige ondersteuning beschikbaar om hen op weg te helpen in de digitale wereld. Communicatie over contactgegevens van lokale ondersteuning en activiteiten in de regio moeten goed leesbaar zijn. Verzorging en ondersteuning Mensen moeten, indien noodzakelijk, snel toegang krijgen tot ondersteuning die kwalitatief goed is. Actief kunnen er vrijwilligers ingezet worden, daar waar het kan en wenselijk is. Om te voorkomen dat kwetsbaren geen tijdige hulp krijgen, vinden we het belangrijk om in te blijven zetten op bijvoorbeeld preventieve huisbezoeken voor mensen vanaf tachtig jaar. Op die manier wordt ook eventuele eenzaamheid gesignaleerd. Veiligheid Senioren en kwetsbaren zijn helaas een doelgroep op wie fraudeurs zich dikwijls richten. Veel mensen schamen zich om te erkennen dat iemand die zij vertrouwen, misbruik maakt van die afhankelijkheid. Daardoor blijft financieel misbruik onopgemerkt voor kinderen of zorgverleners. Een oplossing vraagt maatwerk en samenwerking tussen mantelzorgers, familie, verzorgers, zorginstellingen en financiële dienstverleners. Dementie Drechterland heeft het predicaat ‘dementievriendelijke’ gemeente. We willen dat er actief wordt ingezet op preventie van deze ziekte, via bewegen, muziek en informatie.
Het is belangrijk dat de omgeving weet hoe men het beste om kan gaan met mensen met dementie. Ontlasten mantelzorgers Zorgen voor een naaste vinden we vaak vanzelfsprekend. Veel mantelzorgers nemen deze zorg met liefde en aandacht op zich, maar het is vaak ook zwaar. Mantelzorgers zijn onmisbaar in de samenleving. We vinden het goed dat de gemeente ondersteuning biedt aan mantelzorgers en hen zo helpt de zorg vol te kunnen houden. Het uiten van waardering aan mantelzorgers vinden wij belangrijk. Als er mensen voor elkaar willen zorgen, is het prettig als zij bij elkaar in de buurt kunnen wonen en wij willen dat stimuleren. We zien hiervoor veel ruimte bij toekomstige bouwprojecten en ook ruimte in de aanpassing van het huidig beleid.
3.4 Armoede en schulden Ook in Drechterland wonen mensen die onder de inkomensgrens leven en niet vanzelfsprekend geld hebben voor gezonde voeding of toegang tot zorg. Armoede gaat ook over niet optimaal deel kunnen nemen aan het maatschappelijk leven, omdat er geen geld is voor de sportclub, muziekvereniging of school-activiteiten. In Drechterland is een goede minimaregeling die we in stand willen houden. We vinden het belangrijk dat scholen en sportverenigingen weten dat deze regelingen voor kinderen bestaan, zodat zij ouders hier op kunnen attenderen. Doel moet zijn dat alle kinderen mee kunnen doen in onze samenleving. Financiële problemen komen voor bij jong en oud. Mensen met financiële problemen trekken vaak laat aan de bel voor hulp. Mensen die financiële problemen hebben schamen zich vaak. In de gemeente is gestart met een aanpak om financiële problemen vroeg te signaleren en te helpen bij schulden. De gevolgen van financiële problemen strekken zich vaak uit naar andere gebieden. We zetten in op het voorkomen van schulden. Hoe meer financiële problemen, hoe langer het duurt om eruit te komen. De sterk gestegen energieprijzen zijn inmiddels voor iedereen merkbaar. Met name voor huishoudens die wonen in slechter geïsoleerde woningen of een lager besteedbaar inkomen hebben.
Eerder werden huishoudens met een inkomen op of net boven de bijstandsnorm al financieel gecompenseerd. We stellen samen met de Westfriese gemeenten een Regionale aanpak Energiearmoede op.
3.5 Cultuur Drechterland kent een rijk verenigingsleven, goede sportactiviteiten en een gevarieerd cultureel aanbod. Dit is belangrijk voor onze gemeenschap: het verbindt mensen en geeft kleur aan onze samenleving. Cultuur zegt wie we zijn en wie we willen zijn en is een belangrijke waarde in onze samenleving. Cultuur uit zich in vele varianten en uitingen. De rijke historie van Westfriesland en onze gemeente is daarbij belangrijk. Wie het verleden kent, begrijpt het heden en de toekomst. We vinden dat cultuur ondersteuning vanuit de gemeente verdient. We vinden het belangrijk dat kinderen hun talenten ontdekken en ontwikkelen op het gebied van muziek, techniek, sport en creatieve activiteiten. Kortom, maximale ontwikkelingskansen voor kinderen en jongeren in de vrije tijd én op school. De gemeente moet een actieve rol vervullen om het aanbod en vraag samen te brengen
3.6 Gezondheid Gezond leven is belangrijk, voor lichaam en geest. Met sport, bewegen en gezonde voeding kunnen we overgewicht voorkomen bij de jeugd en gezondheidsklachten bij ouderen. Sport brengt mensen letterlijk in beweging. Het is goed voor de gezondheid, zorgt voor ontspanning, ontmoeting en samenhang in de gemeenschap. Sport is van grote maatschappelijke waarde. We willen een intensievere aanpak tegen overmatig alcoholgebruik en drugsgebruik en meer aandacht voor verslavingsproblematiek.
3.7 Jongeren De mentale druk is voor veel jongeren hoog. We willen beter aansluiten op de behoeften van jongeren om ze uit een mogelijke isolatie te krijgen, door met hen in gesprek te gaan. Wanneer jongeren activiteiten willen organiseren, dan stimuleren we hen om dat te doen. Vanuit het jeugd- en jongerenwerk moeten zij daarin ondersteund worden.
3.8 Werkgelegenheid Veel bedrijven zijn op zoek naar personeel, we spannen ons in om de match tussen banen en werkzoekenden te verbeteren. We willen dat zoveel mogelijk mensen doorgroeien naar regulier werk. Wij zullen ons hierbij inzetten voor meer mogelijkheden tot (om-)scholing, stages en andere werktrajecten bij ondernemingen in de regio. Ook de gemeente is een bedrijf waar goed kan worden opgeleid. Op die manier blijft talent in de regio behouden. Mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt worden door WerkSaam Westfriesland geholpen op weg naar werk. We streven naar duurzame arbeidsplaatsen: een werkplek waar iemand langere tijd aan het werk blijft. Mensen helpen aan passend werk lukt het best wanneer je kijkt naar hun talenten en interesses. We hebben speciale aandacht voor mensen die in een langdurige bijstandssituatie zitten.
3.9 Ontheemden en vluchtelingen Drechterland is bereid haar verantwoordelijkheid te nemen, wel in overleg met de hele Westfriese regio, zodat we weten dat iedere gemeente haar eigen aandeel en verantwoordelijkheid neemt.
Hoe gaan we dat doen? ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ●
De inkoop van zorg wordt efficiënter en effectiever ingericht; minder administratieve last en meer gericht op het doelmatig leveren van de zorg die nodig is. Keuzes maken in de reikwijdte van de zorg, gerichte inzet van zorg en activiteiten, gebaseerd op kennis over wat wel/niet werkt. We zetten in op preventieve activiteiten en vroegtijdige signalering, zodat duurdere zorg voorkomen kan worden. We willen extra focus op mentale problemen. Wij willen de aanpak van vereenzaming een extra impuls geven. Integrale aanpak voor wonen en zorg in relatie tot vergrijzing. Wij willen dat er op de website van de gemeente een duidelijke uitleg komt waar inwoners terecht kunnen met hun verhaal bij (vermoedens van) financiële ouderenmishandeling. We ondersteunen jongeren die activiteiten willen organiseren en gaan in gesprek met jongeren over hun behoeften (zoals maatjes- of huiskamerprojecten) We brengen onze minimaregeling actief onder de aandacht bij inwoners, scholen en (sport)verenigingen. Voortzetten van professionele bemiddeling bij vechtscheidingen en van de Kindbehartiger Focus op duurzame arbeidsplaatsen en leren bij bedrijven in onze regio. Een aanpak voor zorg cliënten met een bijstandsuitkering, met als doel hen te activeren naar zinvolle dagbesteding of (betaald) werk. We stellen een regionale aanpak energiearmoede op.