Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen Drechterland (2025-17)

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 2034 Gemeente Drechterland

Gemeente Drechterland

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 – 2034

1

2

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

Colofon 15 mei 2024 R. Sloots Antea Group Postbus 24 8440 AA Heerenveen

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

Datum: Auteur: Organisatie:

3

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

4

1.

Inleiding

1.1

Wat vooraf ging

1.2

Vervolg op het Verkeersplan Drechterland

1.3

Leeswijzer

In het bestuursakkoord 2022 – 2026 ‘Samen bouwen aan Drechterland’ heeft het College van Drechterland acht concrete speerpunten benoemd. Eén van die speerpunten is om een gemeentelijk Verkeersplan op te stellen om verkeersknelpunten structureel op te lossen. Dit in nauwe samenspraak met de bevolking van de gemeente. Ook in het nieuwe coalitieakkoord ‘Samen bouwen aan een toekomstbestendig Drechterland – Bestuursakkoord 2024-2026’ is de ambitie om een gemeentelijk Verkeersplan op te stellen benoemd. Een belangrijke aanleiding voor het opstellen van een Verkeersplan is dat het vaak druk is op wegen die daar niet op berekend zijn. Ook wordt vaak de maximumsnelheid overschreden. Het College wil verkeersproblemen sneller en op een consistente manier kunnen oppakken. Een Verkeersplan biedt daarvoor kaders. Verder zijn er een aantal specifieke punten die in Drechterland aandacht behoeven, zoals vrachtverkeer en de ontsluiting van nieuwe woongebieden. Bij het opstellen van het Verkeersplan is veel aandacht geweest voor het proces. Zo zijn de Raad en de inwoners van Drechterland veelvuldig betrokken bij het plan. Ook is het Verkeersplan uitgewerkt vanuit een brede visie. Het plan moet namelijk ook bijdragen aan andere dan alleen verkeerskundige doelen.

Het Verkeersplan Drechterland is in december 2023 afgerond en in januari 2024 vastgesteld door de Raad. Voordat kan worden begonnen met de uitvoering, moet echter eerst nog een aantal doelstellingen en ambities uit het Verkeersplan worden vertaald naar een uitvoeringsprogramma met concrete verkeersmaatregelen. Daarbij moeten uitvoeringstermijnen worden benoemd en moet met de wegbeheerders worden afgestemd waar en wanneer groot onderhoud gepland staat. Ook is een indicatie van de kosten nodig. In voorliggend document is het Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 – 2034 gemeente Drechterland (kortweg: uitvoeringsprogramma) opgenomen. In het uitvoeringsprogramma zijn de verkeersmaatregelen in Drechterland voor de komende 10 jaar beschreven.

In hoofdstuk 2 wordt een toelichting gegeven op de doelstellingen uit het Verkeersplan Drechterland en wordt een aantal relevante wegtypes uitgelicht. Vervolgens worden in hoofdstuk 3 de maatregelen die voortkomen uit het Verkeersplan Drechterland nader beschreven. In hoofdstuk 4 zijn de maatregelen op basis van de risicoanalyse Strategisch Plan Verkeerverkeersveiligheid 2030 (SPV 2030) opgenomen. Tot slot bevat hoofdstuk 5 een overzicht, planning en kostenraming van de verkeersmaatregelen voor de komende 10 jaar in Drechterland.

2.

Doelstellingen Verkeersplan Drechterland

2.1

Brede doelstellingen

1. 2. 3. 4.

Drechterland is een veilige gemeente; Drechterland is een gemeente met ruimte voor recreatie; Drechterland is een groene agrarische gemeente met ruimte; Drechterland is een bereikbare gemeente.

Deze doelstellingen geven op hoofdlijnen aan welke verkeersambities de gemeente Drechterland heeft. Het verbeteren van de verkeersveiligheid is de belangrijkste doelstelling, waarbij de aandacht vooral op fietsers en voetgangers gericht is. Dit zijn namelijk de meest kwetsbare verkeersdeelnemers. Op de historische lintwegen in Drechterland maakt het verkeer vaak gebruik van dezelfde infrastructuur. Dat betekent dat fietsers (en soms ook voetgangers) de rijbaan moeten delen met autoverkeer, vrachtverkeer en landbouwverkeer. De combinatie van de vele verschillende voertuigen op relatief smalle wegen met snelheden van 50 km/u of 60 km/u zorgen voor grote snelheidsverschillen. Dat leidt tot (potentieel) onveilige situaties, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers zoals fietsende ouderen en kinderen die lopend of fietsend naar school gaan. Er zijn theoretisch gezien twee manieren op dit probleem aan te pakken. Het aanleggen van een afzonderlijk netwerk van fiets- en voetpaden, om zo de verschillende verkeersstromen te scheiden, is in theorie mogelijk maar niet realistisch. Het beperken van de snelheid van het gemotoriseerd verkeer en het zodanig inrichten van de wegen dat automobilisten zich meer aanpassen aan het langzaam verkeer is wel haalbaar.

Deze tweede optie is niet eenvoudig, maar het is wel de enige mogelijkheid om de gemeente Drechterland (ook op langere termijn) veilig en aantrekkelijk te houden. Dit Uitvoeringsprogramma richt zich dan ook op de tweede optie: het beperken van de snelheid van het gemotoriseerd verkeer en het zodanig inrichten van de wegen dat automobilisten zich meer aanpassen aan het langzaam verkeer.

2.2

Voorgestelde maatregelen

2.2.1

Gebiedsontsluitingsweg 30 km/u (GOW30)

Binnen de bebouwde kom zijn er wegen die meerdere functies vervullen: ze hebben zowel een erftoegangsfunctie als een verkeersfunctie en zijn daarmee een combinatie van een erftoegangsweg (30 km/u) en een gebiedsontsluitingsweg (50 km/u).

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

In het Verkeersplan zijn de volgende vier brede doelstellingen benoemd:

5

De publicatie ‘Basiskenmerken wegontwerp’ van het CROW (Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de Verkeerstechniek1) bevat aanbevelingen over de categorisering (de indeling in 50- en 30-wegen) en de inrichting van wegen. Het nieuwe GOW30-principe wijkt hier op twee belangrijke punten van af: • In de wegencategorisering wordt meer rekening gehouden met de omgeving van de weg, waarbij wordt onderkend dat er wegen bestaan met een dubbele functie;

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

•

Voor wegen die wel een verkeersfunctie hebben, maar waarbij 50 km/u niet wenselijk of niet veilig mogelijk is, wordt het nieuwe wegtype GOW30 (gebiedsontsluitingsweg met een maximumsnelheid van 30 km/u) geïntroduceerd.

Op relatief drukke wegen met een smal profiel is het veiliger om wel fietsvoorzieningen aan te brengen (soms ook met voorrang op zijstraten), maar toch de maximumsnelheid te beperken tot 30 km/u. Ook landelijk zijn daar inmiddels nieuwe richtlijnen voor ontwikkeld. De nieuwe norm is om op wegen zonder vrijliggende fietspaden binnen de bebouwde kom uit te gaan van 30 km/u. Het gaat hierbij vaak om historische wegenstructuren die én een verkeersfunctie én een verblijfsfunctie hebben. Hiervoor is de nieuwe wegcategorie ‘gebiedsontsluitingsweg 30’ (GOW30) ontwikkeld. Doordat de maximumsnelheid 30 km/u is, kan voor fietsers volstaan worden met fietsstroken. Eventueel gaat de ruimte die nodig is voor voldoende brede fietsstroken ten koste van de ruimte voor autoverkeer. Auto’s moeten dan over de fietsstroken rijden, maar er gaat wel een duidelijk signaal van uit dat auto’s rekening moeten houden met de fietsers. Ook in Drechterland voldoet een aantal wegen aan de hierboven genoemde kenmerken (relatief druk in combinatie met een smal wegprofiel) en komt daardoor in aanmerking voor de toepassing van het GOW30-principe. In hoofdstuk 3 wordt nader toegelicht om welke wegen het specifiek gaat. 2.2.2 Erftoegangsweg 30 km/u (ETW30) Eigenlijk geldt voor alle wegen binnen de bebouwde kom in Drechterland dat ze (mede) een verblijfsfunctie hebben.

In beginsel zou dus overal binnen de bebouwde kom een inrichting als 30 km/u-weg logisch zijn. Op dit moment komt echter op een aantal plaatsen in Drechterland 50 km/u binnen de bebouwde kom nog voor. In combinatie met het gebrek aan langzaam verkeersvoorzieningen levert dit (potentieel) onveilige situaties op. Daarom wordt geadviseerd om hier een erftoegangsweg 30 km/u (ETW30) toe te passen, waarbij er voldoende snelheidsremmende maatregelen dienen te zijn en verkeer van rechts voorrang heeft. Verder heeft het toepassen van klinkerbestrating sterk de voorkeur. In hoofdstuk 3 wordt nader toegelicht om welke wegen het specifiek gaat.

6

Het CROW is het toonaangevende kennisinstituut op het gebied van infrastructuur, openbare ruimte, verkeer en vervoer en werk en veiligheid. 1

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

2.2.3 Nieuwe wegencategorisering Zoals in de vorige paragrafen benoemd, is in Drechterland winst te behalen door op een aantal wegen de maximumsnelheid te verlagen en de weg anders in te richten. In het volgende hoofdstuk wordt hier nader op ingegaan. De voorgestelde maatregelen leiden tot een nieuwe wegencategorisering. De onderstaande afbeelding geeft de voorgestelde wegencategorisering weer. Deze wegencategorisering vormt de basis voor de te treffen maatregelen. Hierbij moet worden vermeld dat het bij elke individuele verandering van belang is om te kijken of de wegcategorisering nog passend is.

Figuur 2-1: voorstel nieuwe wegencategorisering gemeente Drechterland (bron: Verkeersplan Drechterland).

7

3.

Maatregelen op basis van Verkeersplan Drechterland

In dit hoofdstuk wordt toegelicht welke maatregelen voortkomen uit het Verkeersplan Drechterland. Hierbij zijn de algemene maatregelen gespecificeerd naar locatie en wordt een aantal specifieke thema’s uitgelicht.

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

3.1

Gebiedsontsluitingsweg 30 km/u (GOW30)

Op de volgende wegen binnen de bebouwde kom wordt geadviseerd om als maximumsnelheid 30 km/u in te stellen (waar dat nog niet het geval is), waarbij de weg wordt ingericht als GOW30: • • • • • •

Schellinkhout – Dorpsweg; Oosterblokker – Zuiderdracht, Boekert, Noorderdracht, Oosterblokker; Westwoud – Zittend, Binnenwijzend, Doctor Wijtemalaan, Laantje, Doctor Nuijensstraat; Hoogkarspel – Noordervoert, Streekweg, Tolweg, Nieuweweg, Westerwijzend, Oosterwijzend, Bovenakker, Kerspelweg; Hem – Houterweg; Venhuizen – Markerwaardweg, Tuinstraat, Koggeweg, Hemmerbuurt;

•

Wijdenes – Noorderuitweg, Jongeweer, Molenweg, Lekerweg, Kerkbuurt, Zuideruitweg.

Let op: een deel van de hierboven genoemde wegen heeft al een inrichting die als GOW30 kan worden beschouwd. Op deze wegen voldoet de inrichting echter meestal nog niet aan de meest recente richtlijnen. De meest voorkomende verbeterpunten zijn het verbreden van de fietsstroken (minimaal 1,75 meter) en een consequente vormgeving van kruispunten. Een ander verbeterpunt is dat de meeste wegen uit asfaltverharding bestaan, terwijl klinkerbestrating de voorkeur heeft op een 30 km/u-weg. Per locatie moet echter goed worden bekeken of klinkerverharding wenselijk en haalbaar is.

3.2

Erftoegangsweg 30 km/u (ETW30)

Op de volgende wegen binnen de bebouwde kom wordt geadviseerd om als maximumsnelheid 30 km/u in te stellen (waar dat nog niet het geval is), waarbij de weg wordt ingericht als ETW30 (klinkerverharding of asfalt in afwijkende kleur):

8

• • • • • • • • •

Schellinkhout – Dorpsweg (alleen in de dorpskern); Oosterblokker – Oosterblokker (alleen in de dorpskern); Westwoud – Laantje, Doctor Nuijensstraat, Dr. Wijtemalaan (alleen in de dorpskern); Hoogkarspel – Streekweg (alleen in de dorpskern); Venhuizen – Oostergouw, De Buurt, Westerbuurt; Venhuizen – Kerkweg, Twijver, Westeinde; Hem – Torenweg, Hemmerbuurt; Oosterleek – Oosterleek; Wijdenes – Kerkbuurt, Het Wuiver (alleen in de dorpskern).

Consequente vormgeving kruispunten

3.4

Verkeersveiligheid rondom scholen

Een andere belangrijke verkeersmaatregel in Drechterland is zorgen voor een consequente vormgeving van de kruispunten. In de huidige situatie is te zien dat op punten waar extra aandacht van verkeersdeelnemers nodig is (voornamelijk op kruispunten), het profiel met fietsstroken wordt onderbroken door middel van een wegdek in rood asfalt over de gehele breedte van de weg. De betekenis daarvan is echter op verschillende plaatsen anders. Soms is het een gelijkwaardig kruispunt, soms is het een voorrangskruispunt. Ook de enquête uit het Verkeersplan Drechterland laat zien dat het voor weggebruikers soms onduidelijk is wat de voorrangssituatie is. Het is daarom wenselijk dat de vormgeving van voorrangskruispunten consequent anders is dan de vormgeving van gelijkwaardige kruispunten.

In dit uitvoeringsprogramma is speciale aandacht voor verkeersveiligheid rondom scholen. Dit omdat op scholen (zowel basisscholen als middelbare scholen) de meest kwetsbare verkeersdeelnemers zitten. Gemeenten spelen een rol in de verkeersveiligheid rondom scholen. Zij zijn namelijk verantwoordelijk voor de ruimtelijke ordening en de openbare ruimte, maar ook voor het onderwijs. Er bestaan geen strikte richtlijnen over hoe een schoolzone eruit moet zien. Wel wordt er in Nederland inmiddels een groot aantal methoden toegepast om een schoolzone veilig in te richten. Daarnaast zijn er diverse richtlijnen (bijvoorbeeld de Leidraad Inrichting veilige schoolomgeving van het CROW) en goede praktijkvoorbeelden van verkeersveilige schoolomgevingen die kunnen helpen bij het verbeteren van de weginrichting rondom scholen. De richtlijnen adviseren om de schoolomgeving en schoolroutes zo kindvriendelijk mogelijk in te richten. Dit draagt er namelijk aan bij dat kinderen veilig en zelfstandig naar school kunnen gaan en voorkomt een negatieve spiraal waarbij steeds meer ouders hun kind met de auto naar school brengen. Idealiter is de schoolomgeving autovrij, met voorzieningen voor halen en brengen met de auto op afstand. Als dit niet mogelijk is, is het belangrijk dat de infrastructuur uitstraalt dat de automobilist te gast is in een omgeving met veel kinderen.

Fietsers en voetgangers zijn de hoofrolspelers. De inrichting moet dit uitstralen, dat doorbreekt het routinegedrag van de automobilisten. Als de fysieke omgeving het gewenste gedrag uitstraalt, is er weinig informatie en communicatie nodig.

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

3.3

Ook in Drechterland is verkeersveiligheid in schoolomgevingen een belangrijk onderwerp. Het advies is daarom om in de komende jaren alle schoolomgevingen en schoolroutes binnen de gemeente te toetsen op een verkeersveilige inrichting en waar nodig verbeteringen aan te brengen.

9

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

Figuur 3-1: Voorbeelden van maatregelen om een schoolomgeving veiliger te maken.

3.5

Vrachtverkeer en landbouwverkeer

Om overlast van vrachtverkeer te beperken, zijn in Drechterland vrachtverkeersverboden ingevoerd bij de spoorwegovergangen in Oosterblokker, Westwoud en Hoogkarspel. Om de effectiviteit daarvan vast te stellen is een analyse uitgevoerd van de voertuigverdeling (aandelen vrachtverkeer) zoals die uit verkeerstellingen is gebleken. Het resultaat daarvan is weergegeven in de onderstaande figuur.

10 Figuur 3-2: Aandelen vrachtverkeer bij vrachtverkeersverboden Drechterland (bron: Verkeersplan Drechterland).

•

•

•

De vrachtverkeersverboden worden veelvuldig genegeerd. Hierbij moet wel worden aangetekend dat grote landbouwvoertuigen bij de metingen ook als vrachtverkeer geteld worden; Toch is er wel een effect zichtbaar, vooral de routes van het zwaar vrachtverkeer worden door de maatregel beïnvloed: vanaf bedrijventerrein Gildenweg rijdt zwaar vrachtverkeer voor veruit het grootste deel via de Zuiderdracht naar de N506 (zie figuur 3-2: er rijden meer dan viermaal zoveel zware vrachtauto’s op de Zuiderdracht als op de Boekert, richting de Noorderdracht). De Zuiderdracht is vanwege het fietspad langs de weg ook meer geschikt als ontsluitende route voor vrachtverkeer dan de Noorderdracht; Verder zal doorgaand vrachtverkeer door de maatregel worden beïnvloed, al is het niet precies bekend om welke aantallen dit gaat.

Het idee achter de maatregel is goed, maar de uitwerking kan nog beter. Een deel van het vrachtverkeer is bestemmingsverkeer dat nauwelijks een reëel alternatief heeft dan het negeren van het vrachtverkeersverbod (het zou betekenen dat heel ver omgereden moet worden). Daarom heeft het College inmiddels een ontheffingenbeleid vastgesteld. Daardoor is het reëel om meer te handhaven op het verbod, bijvoorbeeld door middel van camera’s. Het vrachtverkeer dat op de Zuiderdracht rijdt, rijdt hier omdat het geen reëel alternatief heeft. Het is hoofdzakelijk verkeer van en naar bedrijventerrein Gildenweg. Dit levert hinder op de Zuiderdracht, maar deze weg is van de verschillende routes naar dit bedrijventerrein wel de meest geschikte, omdat er een fietspad langs ligt. Er zijn weinig mogelijkheden om de routering naar het bedrijventerrein te veranderen: •

•

Voor een nieuwe inrit aan Hoornse zijde zijn weinig mogelijkheden: deze komt ook in een woonwijk uit. Een route via De Strip lijkt het meest passend, maar hiervoor moet het spoor gekruist worden. Nieuwe spoorkruisingen mogen alleen ongelijkvloers worden uitgevoerd, waardoor dit ruimtelijk en financieel als onhaalbaar wordt beschouwd (nog afgezien van het gegeven dat ook de voetbalvelden dan verplaatst moeten worden en overeenstemming met de gemeente Hoorn moet worden bereikt); Het beperken van de toegang tot het bedrijventerrein (bijvoorbeeld geen in- en uitgang tussen 00.00 en 6.00 uur) is een maatregel die alleen in overleg met de bedrijven zelf kan worden uitgevoerd. Naar verwachting leidt dit tot een dusdanige beperking van de bedrijfsvoering, dat bedrijven hier met succes beroep tegen kunnen aantekenen: de gemeente heeft de verplichting om bestemmingen bereikbaar te houden.

Mogelijk zijn er nog wel opties om de hinder van het vrachtverkeer te beperken, bijvoorbeeld door geluidsreducerende verharding toe te passen of de fundering van de weg te verbeteren. Het uitkopen van bedrijven is geen optie. De gemeente Hoorn heeft hier onderzoek naar gedaan, maar heeft geconcludeerd dat dit financieel niet haalbaar is.

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

Uit figuur 3-2 kunnen de volgende conclusies getrokken worden:

11

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

12

4.

Maatregelen op basis van risicoanalyse Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030

4.1

Risicoanalyse Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030

In het kader van het nationaal Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 (SPV 2030) is in 2022 een risicoanalyse van het wegennet in Drechterland uitgevoerd. Het SPV 2030 gaat uit van risicogestuurd verkeersveiligheidsbeleid. Dat betekent dat niet alleen naar ongevallen en slachtoffers wordt gekeken, maar dat risico’s in het verkeerssysteem proactief worden aangepakt. Door een risicoanalyse gericht op doelgroepen en specifieke delen van het wegennet te maken wordt inzichtelijk welke factoren zeker leiden tot potentieel gevaarlijke situaties in het verkeerssysteem. Een risicoanalyse brengt de belangrijkste risico’s in het verkeerssysteem in kaart: welke wegkenmerken, situaties of gedragingen van verkeersdeelnemers vormen een potentieel gevaar voor de verkeersveiligheid? De risicoanalyse van de huidige weginfrastructuur in Drechterland is gemaakt op basis van de database van ViaStat. Viastat is de meest gebruikte landelijke database voor de registratie van verkeersongevallen en snelheden. De basis van ViaStat wordt gevormd door verkeersveiligheidsrisico’s. Deze verkeersveiligheidsrisico’s zijn zoveel mogelijk gebaseerd op literatuur, zoals richtlijnen van het CROW en het SPV 2030. Afbeelding 4-1 op de volgende pagina geeft de meest actuele ‘verkeersveiligheidsmeter’ van de weginfrastructuur in Drechterland weer. Hierin zijn de onderstaande risico’s meegenomen: • • • • • • • • •

Ongevallen; Basisschoolleerlingen; Middelbare scholieren; Jongeren op brom- en snorfiets; Snelheidsovertredingen; Te smalle fietspaden; Onveilig ingerichte fietspaden; Ongeloofwaardige 30-wegen; Fietsvoorzieningen langs- en over 50-wegen.

De verschillende kenmerken van wegen en fietspaden hebben invloed op de verkeersveiligheid. Een gericht verbeterplan om te komen tot een veilige weginfrastructuur begint bij inzicht in risico’s. Zicht op de huidige staat van de infrastructuur en de meest risicovolle elementen vraagt om een goede analyse en proactief beheer van het wegennet. Het gewenste resultaat hiervan is dat de gemeente Drechterland inzicht heeft in risicolocaties op haar eigen wegennet en weet welke infrastructurele maatregelen daar effectief zijn. Uit de risicoanalyse van de huidige weginfrastructuur blijkt dat opvallende wegen met een risico zijn2: • • • • • • •

De Gouw; Sluisweg (van de N505 tot aan De Gouw); Zuiderdijk; Wijmers-Jongeweer; Hemweg-Elbaweg; Torenweg; De Hout (N506).

2 Het gaat hierbij om wegen die nog niet specifiek zijn beschreven in het Verkeersplan Drechterland.

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

Figuur 4-1: Actuele verkeersveiligheidsmeter weginfrastructuur gemeente Drechterland.

13

Hierna worden de genoemde risicowegen nader beschreven en worden, indien mogelijk, oplossingsrichtingen voorgesteld.

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

4.2

Voorgestelde maatregelen

De Gouw De Gouw is een erftoegangsweg 60 km/u (buiten de bebouwde kom). De Gouw is een voorbeeld van een type weg dat veel voorkomt in Drechterland, een polderweg met een relatief smal wegprofiel en lange rechtstanden. Hoewel de maximumsnelheid 60 km/u is, wordt er in de praktijk vaak sneller gereden. Op dit type weg rijdt naast auto- en fietsverkeer ook vracht- en landbouwverkeer op dezelfde rijbaan. Dit is met het oog op verkeersveiligheid geen ideale combinatie. In de optimale situatie krijgen fietsers daarom een eigen fietspad, maar dat is langs de meeste 60 km/u-wegen in Drechterland niet haalbaar. Het advies is daarom om op plaatsen waar er klachten zijn over te hard rijden, waar het uitzicht beperkt is, op gevaarlijke kruispunten of op locaties met relatief veel woningen langs de weg, aanvullende snelheidsremmende maatregelen (zoals plateaus) te overwegen. Omdat dit soort maatregelen ook de nodige nadelen kent, is het belangrijk om eerst voldoende draagvlak te creëren. Daarom moeten omwonenden en lokale bedrijven vanaf het begin af aan bij het proces worden betrokken. Voorgestelde maatregel: bij klachten, te hoge snelheden of onveilige situaties passende snelheidsremmende maatregelen treffen. Dit in nauwe samenspraak met omwonenden en lokale bedrijven. Sluisweg (van de N505 tot aan De Gouw) Voor de Sluisweg geldt hetzelfde als voor De Gouw, maar in mindere mate.

Omdat het hier om een relatief kort wegvak gaat (van de N505 tot aan De Gouw), is de noodzaak om maatregelen te treffen op de Sluisweg naar verwachting minder groot. Voorgestelde maatregel: bij klachten, te hoge snelheden of onveilige situaties passende snelheidsremmende maatregelen treffen. Dit in nauwe samenspraak met omwonenden en lokale bedrijven.

14

Zuiderdijk Ook de Zuiderdijk komt uit de verkeersveiligheidsmeter naar voren als een risicoweg. Dit komt omdat de Zuiderdijk net als De Gouw een erftoegangsweg 60 km/u is en daardoor een aantal dezelfde kenmerken en risicofactoren heeft. De Zuiderdijk heeft echter nog een aantal specifieke kenmerken die bijdragen aan een hoger risico. Zo heeft de Zuiderdijk een (zeer) smalle rijbaan die op een dijklichaam ligt en heeft de weg een zeer bochtig karakter. Rijden op de Zuiderdijk vraagt daarom continu de aandacht van weggebruikers. Een ander kenmerk van de Zuiderdijk zijn de vele recreatieve fietsers, wandelaars, automobilisten en motorrijders (buiten het motorenverbod om).

Daarnaast rijdt er af en toe ook nog landbouw- en vrachtverkeer op de Zuiderdijk. Dit alles vraagt van weggebruikers dat ze goed rekening met elkaar houden. Door attentieverhogende maatregelen te treffen kan hierop worden ingespeeld.

Wijmers – Jongeweer De Wijmers en de Jongeweer (in het verlengde van elkaar) zijn erftoegangswegen 60 km/u (buiten de bebouwde kom). Hoewel de maximumsnelheid 60 km/u is, wordt er in de praktijk vaak sneller gereden, vanwege de lange rechtstanden met veel overzicht. Op dit type weg rijdt naast auto- en fietsverkeer ook vracht- en landbouwverkeer op dezelfde rijbaan. Dit is met het oog op verkeersveiligheid geen ideale combinatie. In de optimale situatie krijgen fietsers daarom een eigen fietspad, maar dat is langs de meeste 60 km/u-wegen in Drechterland niet haalbaar. Het advies is daarom om op plaatsen waar er klachten zijn over te hard rijden, waar het uitzicht beperkt is, op gevaarlijke kruispunten of op locaties met relatief veel woningen langs de weg, aanvullende snelheidsremmende maatregelen (zoals plateaus) te overwegen. Omdat dit soort maatregelen ook de nodige nadelen kent, is het belangrijk om eerst voldoende draagvlak te creëren. Daarom moeten omwonenden en lokale bedrijven vanaf het begin af aan bij het proces worden betrokken. Voorgestelde maatregel: bij klachten, te hoge snelheden of onveilige situaties passende snelheidsremmende maatregelen treffen. Dit in nauwe samenspraak met omwonenden en lokale bedrijven.

Hemweg - Elbaweg De Hemweg en de Elbaweg (in het verlengde van elkaar) zijn vergelijkbaar met de eerder beschreven 60 km/u-wegen, maar een verschil is dat op de Hemweg-Elbaweg veel vrachtverkeer rijdt. Een ander belangrijk verschil met bijvoorbeeld de Wijmers-Jongeweer is dat er op de Hemweg al fietsstroken in rood asfalt en enkele verkeersdrempels liggen. Op de Elbaweg zijn deze maatregelen echter (nog) niet aanwezig. Het advies is daarom om bij het eerstvolgende groot onderhoud het profiel met fietsstroken van de Hemweg door te trekken naar de Elbaweg en om daarnaast te onderzoeken of er behoefte is aan snelheidsremmende maatregelen op de Elbaweg. Daarnaast is het van belang om het verkeer op kruispunten af te remmen. Zo kan bijvoorbeeld op het kruispunt Elbaweg-Middenweg-Koggeweg winst worden behaald door het kruispuntvlak als verhoogd plateau uit te voeren. Voorgestelde maatregel: profiel Hemweg met fietsstroken in rood asfalt doortrekken naar Elbaweg. Daarnaast onderzoeken of er (bij klachten, te hoge snelheden of onveilige situaties) behoefte is aan snelheidsremmende maatregelen op de Elbaweg. Dit in nauwe samenspraak met omwonenden en lokale bedrijven. Kruispunt Elbaweg – Middenweg - Koggeweg als verhoogd plateau uitvoeren.

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

Voorgestelde maatregel: waar nodig attentieverhogende maatregelen treffen (bijvoorbeeld markeringen, bebording) om weggebruikers meer rekening met elkaar te laten houden.

15

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

Torenweg (wegvak tussen Hornweg en Hemmerbuurt) De Torenweg is reeds benoemd in het Verkeersplan, maar wordt hier nader toegelicht. De Torenweg is een erftoegangsweg 60 km/u met lange rechtstanden, die aan de zuidzijde overgaat in de bebouwde kom van Hem. De maximumsnelheid gaat hier van 60 km/u naar 30 km/u, maar in de praktijk wordt de 30 km/u vaak ruimschoots overschreden bij binnenkomst van het dorp. Dit terwijl er geen voetpad aanwezig is. Daarom wordt geadviseerd om ter hoogte van de komgrens snelheidsremmende maatregelen te treffen. Ook op het wegvak tussen de komgrens en de Hemmerbuurt zijn snelheidsremmende maatregelen nodig (bijvoorbeeld wegversmallingen) om de snelheid van het gemotoriseerd verkeer te verlagen. Voor maatregelen op het noordelijke deel van de Torenweg, de Westerkerkweg en de Markerwaardweg wordt verwezen naar de diverse verkeersonderzoeken die in het kader van de ontwikkeling van Venhuizen Centrum-West zijn of worden uitgevoerd. Voorgestelde maatregel: aanbrengen snelheidsremmende maatregelen ter hoogte van overgang van 60 km/u naar 30 km/u (verkeersdrempel) en aanbrengen snelheidsremmende maatregelen (wegversmallingen of drempels) op het wegvak tussen de komgrens en de Hemmerbuurt. Dit in nauwe samenspraak met de omwonenden. De Hout (N506) De N506 komt duidelijk naar voren op de kaart (in figuur 4-1) als risicoweg.

Omdat de N506 een provinciale weg is, ligt het initiatief voor de aanpak van verkeersveiligheidsknelpunten bij de Provincie Noord-Holland. In januari 2023 heeft de Provincie het rapport “Investeringsstrategie voor de NoordHollandse infrastructuur” uitgebracht. In dit rapport zijn de provinciale wegen op onder andere verkeersveiligheid getoetst. De N506 heeft in het rapport op verkeersveiligheid een slechte score. Dit geeft voor de gemeente Drechterland mogelijk kansen om samen met de provincie een aantal knelpunten en eventueel andere verkeersveiligheidsrisico’s op de N506 gezamenlijk aan te pakken. Voorgestelde maatregel: in samenspraak met de Provincie Noord-Holland een plan van aanpak voor de verkeersveiligheidsknelpunten op de N506 opstellen.

16

5.

Overzicht en planning maatregelen

K – Korte termijnprojecten (uitvoering binnen 5 jaar). De gemeente kan hier direct mee beginnen. Hoe snel de uitvoering plaatsvindt, hangt vooral af van de voorbereidingstijd, de capaciteit en de middelen die nodig zijn; M – Middellange termijnprojecten (tussen 5 en 10 jaar). Deze projecten komen op wat langere termijn aan bod. Niet omdat ze niet belangrijk zijn, maar wel omdat de urgentie om dit snel aan te pakken minder groot is. Door hier wat meer tijd voor te nemen, ontstaan ook meer kansen om ‘werk met werk te maken’; L – Lange termijnprojecten (> 10 jaar). Dit zijn grote en kostbare projecten waarvoor een langere adem nodig is. Gedeelten kunnen mogelijk eerder worden uitgevoerd, maar het eindbeeld kan naar verwachting niet binnen 10 jaar worden bereikt (bijvoorbeeld doorfietsroute Hoogkarspel – Westwoud – Oosterblokker). De feitelijke planning kan jaarlijks worden bijgesteld op basis van beleidsprioriteiten, actuele inzichten, monitoring en binnenkomende klachten. Voor vrijwel alle projecten geldt dat (in meer of mindere mate) nadere uitwerking nodig is. De wens van de gemeente Drechterland is om de maatregelen zoveel mogelijk te combineren met de werkzaamheden in het kader van groot onderhoud. Op die manier worden zoveel mogelijk kosten bespaard.

Daarnaast is het belangrijk om zicht te houden op woningbouwplannen en de bijbehorende aanpassingen aan de infrastructuur die daarvoor noodzakelijk zijn.

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

In de voorgaande hoofdstukken zijn de ambities en doelstellingen uit het Verkeersplan Drechterland beschreven en zijn verkeersmaatregelen voorgesteld om het gemeentelijke wegennet te verbeteren. De afzonderlijke voorstellen of projecten zijn hierna in een tabel weergegeven met daarbij een indicatie van de inhoudelijke baten die daar tegenover staan (belang: 1, 2 of 3). Op basis daarvan is een voorstel gedaan voor de uitvoering van de voorgestelde maatregelen. Daarbij is onderscheid gemaakt in drie categorieën:

17

Sommige projecten zijn nog geheel afhankelijk van de uitkomsten van nader onderzoek, zoals de studies naar nieuwe wegverbindingen en een mogelijke doorfietsroute tussen Hoogkarspel, Westwoud en Oosterblokker. Deze projecten zijn aan het einde van de tabel als ‘studieprojecten’ benoemd. Maatregelnummer

Extra informatie

Belang

KML

Planning groot onderhoud

Wegvak(ken): Zuiderdijk – Dorpsweg 134 Wester Meeweg – N506 Wegvak(ken): Zuiderdracht geheel Boekert geheel Noorderdracht Tot aan gemeentegrens Hoorn Oosterblokker geheel (m.u.v. dorpskern)

2

M

Na 2029

2

K/M

Zuiderdracht 2026 – 2027 Boekert 2026 Noorderdracht na 2029 Oosterblokker 2024

Wegvak(ken): Zittend Komgrens-Binnenwijzend Binnenwijzend geheel Dr. Wijtemalaan Binnenwijzend – komgrens Laantje Komgrens-Bootsgezellenweg Dr. Nuijensstraat geheel (m.u.v. dorpskern) Wegvak(ken): Streekweg geheel (m.u.v. dorpskern) Tolweg Komgrens - Streekweg Nieuweweg geheel Westerwijzend geheel Oosterwijzend Nieuweweg – komgrens Bovenakker Sluisweg – Streekweg Kerspelweg Komgrens – Streekweg Noordervoert - geheel Wegvak(ken): Komgrens – N506

2

K/M

Zittend na 2029 Binnenwijzend na 2026 Dr. Wijtemalaan na 2029 Laantje na 2029 Dr. Nuijensstraat alleen schadeherstel

2

K/M

Streekweg alleen schadeherstel Nieuweweg alleen schadeherstel Westerwijzend 2026 Oosterwijzend na 2029 Noordervoert 2024 (deels)

2

M

Na 2029

Wegvak(ken): Markerwaardweg Westerkerkweg – Koggeweg Tuinstraat

2

K/M

Markerwaardweg na 2029 Tuinstraat 2032 Koggeweg 2024

Inrichting als gebiedsontsluitingsweg 30 km/u (GOW30)

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

1 Schellinkhout – Dorpsweg

2 Oosterblokker – Zuiderdracht, Boekert, Noorderdracht, Oosterblokker

3 Westwoud – Zittend, Binnenwijzend, Dr. Wijtemalaan, Laantje, Dr. Nuijensstraat

4 Hoogkarspel – Streekweg, Tolweg, Nieuweweg, Westerwijzend, Oosterwijzend, Bovenakker, Kerspelweg, Noordervoert

5 Hem - Houterweg

18

6 Venhuizen – Markerwaardweg, Tuinstraat, Koggeweg, Hemmerbuurt

8 Schellinkhout – Dorpsweg (alleen in de dorpskern)

Hemmerbuurt na 2031

2

K/M

Noorderuitweg, Jongeweer, Molenweg, Lekerweg, Zuideruitweg na 2029 Kerkbuurt schadeherstel 2025

2

M

Na 2029

9 Oosterblokker – Oosterblokker (alleen in de dorpskern)

Wegvak(ken): Essinglaan – Oosterblokker 76

2

M

Na 2029

10 Westwoud – Laantje, Dr. Nuijensstraat, Dr. Wijtemalaan (alleen in de dorpskern)

Wegvak(ken): Laantje Bootsgezellenweg – Dr. Wijtemalaan Dr. Nuijensstraat Witte Dam – Dr. Wijtemalaan Dr. Wijtemalaan Komgrens – Dr. Nuijensstraat Wegvak(ken): Streekweg Noordervoert - Bovenakker Wegvak(ken): Oostergouw geheel De Buurt geheel Westerbuurt Komgrens - Kerkweg Wegvak(ken): Kerkweg geheel Twijver geheel Westeinde Twijver - Marktweg Wegvak(ken): Torenweg Hemmerbuurt – komgrens Hemmerbuurt Torenweg - Hertog Willemweg Hemweg - Hemmerbuurt 203

2

M

Laantje na 2032 Dr. Nuijensstraat en Dr. Wijtemalaan na 2029

2

M

Streekweg alleen schadeherstel

2

M

Na 2029

2

K/M

Kerkweg en Westeinde na 2029 Twijver schadeherstel 2025

2

K/M

Torenweg 2025 Hemmerbuurt na 2032

11 Hoogkarspel – Streekweg (alleen in de dorpskern) 12 Venhuizen – Oostergouw, De Buurt, Westerbuurt

13 Venhuizen – Kerkweg, Twijver3, Westeinde

14 Hem – Torenweg, Hemmerbuurt

3 Op het Twijver vindt jaarlijks de harddraverij plaats. Hiervoor kunnen bepaalde aanvullende eisen en wensen zijn, zoals de

breedte van de weg en het aanleggen van afneembare verkeersremmende maatregelen (bijvoorbeeld afneembare drempels of bloembakken).

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

7 Wijdenes – Noorderuitweg, Jongeweer, Molenweg, Lekerweg, Kerkbuurt, Zuideruitweg

Markerwaardweg – Kadijk Koggeweg geheel Hemmerbuurt Torenweg – Marktweg Noorder Sluisstraat – Hemmerbuurt 203 Wegvak(ken): Noorderuitweg Komgrens – Raadhuisstraat Jongeweer Komgrens – Kerkbuurt Molenweg geheel Lekerweg Hogeweg – Middenweg Kerkbuurt Jongeweer – Raadhuisstraat Zuideruitweg geheel Wegvak(ken): Dorpsweg 134 – Wester Meeweg

19

15 Oosterleek - Oosterleek

Wegvak(ken): Zuiderdijk - komgrens

2

M

Na 2029 (alleen schadeherstel)

16 Wijdenes – Kerkbuurt, Het Wuiver (alleen in de dorpskern)

Wegvak(ken): Kerkbuurt Raadhuisstraat – Zuideruitweg Het Wuiver Kerkbuurt - komgrens Indien nodig: verbeteren bebording (plaatsen borden D01) en verbeteren markering (pijlen die rijrichting aangeven)

2

K/M

Kerkbuurt schadeherstel 2025 Het Wuiver na 2029 Raadhuisstraat 2026

1

K

Na 2027

1

K

Na 2027

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

17 Boekert – Westerblokker

Dit kruispunt wordt mogelijk onderdeel van de doorfietsroute (zie maatregel 33) 18 Boekert – Oosterblokker

Indien nodig: verbeteren bebording (plaatsen borden D01) en verbeteren markering (pijlen die rijrichting aangeven). Dit kruispunt wordt mogelijk onderdeel van de doorfietsroute (zie maatregel 33).

19 Markerwaardweg Westerkerkweg

Zie verkeerstudie(s) Venhuizen voor de voorkeursoplossing voor dit kruispunt

1

K/M

Niet van toepassing.

20 Wijdenes - kruispunt Kerkbuurt – Molenweg Jongeweer

Inrichting conform GOW30-GOW30.

2

M

Na 2029

21 Westwoud – kruispunt Dr. Wijtemalaan - Laantje

Inrichting conform ETW30-ETW30 of Inrichting conform GOW30-GOW30.

2

M

Na 2029

22 Venhuizen - Lakemanweg (incl. kruisingen)

Aanpak kruisingen en aandacht voor bermschade door smalle wegvakken.

1

K/M

Groot onderhoud na 2029 Pilot met passeerhavens 2025

20

23 Schellinkhout – Dorpsweg

Aanleg verkeersdrempel (conform Verkeersplan Drechterland).

1

K

Schadeherstel (tussen Havenweg en Zuiderdijk) 2025

24 De Gouw

Bij klachten, te hoge snelheden of onveilige situaties passende snelheidsremmende maatregelen treffen.

2

M

Na 2029

25 Sluisweg (van de N505 tot aan De Gouw)

Bij klachten, te hoge snelheden of onveilige situaties passende snelheidsremmende maatregelen treffen.

2

M

Na 2032

Waar nodig attentieverhogende maatregelen treffen (bijvoorbeeld markeringen of bebording) om weggebruikers meer rekening met elkaar te laten houden.

2

M

Na 2029

27 Wijmers-Jongeweer

Bij klachten, te hoge snelheden of onveilige situaties passende snelheidsremmende maatregelen treffen.

1

K

Na 2029

28 Hemweg-Elbaweg

Profiel Hemweg met fietsstroken in rood asfalt doortrekken naar de Elbaweg. Daarnaast onderzoeken of er (bij klachten, te hoge snelheden of onveilige situaties) behoefte is aan snelheidsremmende maatregelen op de Elbaweg.

2

M

Na 2029

29 Torenweg

Aanbrengen snelheidsremmende maatregelen ter hoogte van overgang van 60 km/u naar 30 km/u (poortconstructie met verkeersdrempel). Aanbrengen snelheidsremmende maatregelen (wegversmallingen of verkeersdrempels) op het wegvak tussen de komgrens en de Hemmerbuurt.

1

K

Na 2029 (mits er eerder budget beschikbaar wordt gesteld voor verkeersmaatregelen) .

30 De Hout (N506)

In samenspraak met de Provincie Noord-Holland plan van aanpak verkeersveiligheidsknelpunten N506 opstellen.

2

K/M

Opvragen informatie bij Provincie NoordHolland.

31 Toetsen schoolroutes en omgevingen op verkeersveiligheid

Ambtelijke inzet (ca. 120 uren). Uit het nader onderzoek volgen mogelijk maatregelen.

1

K

Niet van toepassing.

32 Schoolomgevingen veiliger maken voor zowel het basis- als het middelbaar onderwijs

In overleg met de scholen, aansluitend bij de lokale problematiek.

1

Doorlopend

Niet van toepassing.

33 Doorfietsroute Hoogkarspel, Westwoud, Oosterblokker

Studie naar de mogelijkheden voor een doorfietsroute op het oude lint: Streekweg – Dr. Nuijensstraat – Dr. Wijtemalaan – Oosterblokker.

1

L

Niet van toepassing.

34 Studie nieuwe verbindingen (verkeersmodel)

Studie naar mogelijke nieuwe wegverbindingen ter ontlasting van de bestaande wegenstructuur (o.a. Noord-Zuidverbinding).

1

L

Niet van toepassing.

1

K

Niet van toepassing.

1

K

Niet van toepassing.

35 Uitwerking doelgroepenbeleid ontheffing vrachtverkeersverboden 36 Opstellen laadplan elektrische voertuigen

Het laadplan voor elektrische voertuigen wordt in 2024 opgesteld.

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

26 Zuiderdijk

21

Bijlage 1 – Kaarten

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

-

22

Kaart Drechterland noord met verkeersmaatregelen Kaart Drechterland zuid met verkeersmaatregelen

Drechterland noord

Uitvoeringsprogramma verkeersmaatregelen 2024 - 2034

Drechterland zuid