raadsvoorstel Verordening inburgering (2024-51)

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:

Verordening Inburgering gemeente Drechterland 2024 403143

RTG: Raadsvoorstel:

11 november 2024 25 november 2024 Nr. 2024-51

Portefeuillehouder: Programma:

P.F. Dijkman 5: Samenleving

Karakter:

Besluitvormend

Bijlagen:

1. Raadsbesluit Verordening inburgering Drechterland 2024 2. Beleidsregel inburgering Drechterland 2023 3. Beleidsregel verhaal, terug- en invordering en kwijtschelding WerkSaam Westfriesland

Voorgesteld besluit: De Verordening Inburgering gemeente Drechterland 2024 vast te stellen. Inleiding Op 1 januari 2022 is de Wet Inburgering 2021 in werking getreden. Het doel van de wet is dat alle inburgeringsplichtigen zo snel mogelijk volwaardig kunnen meedoen aan de Nederlandse samenleving. In de wet staat de regierol van gemeenten centraal. Dit betekent dat gemeenten verantwoordelijk zijn voor de begeleiding en ondersteuning van inburgeringsplichtigen gedurende de inburgering. Ondanks dat in de Wet inburgering 2021 al veel geregeld is, ontbreekt de mogelijkheid om bestuurlijke boetes te verrekenen met de algemene bijstandsuitkering. Op basis van de Wet Inburgering 2021 kan de gemeente haar wettelijke taak uitvoeren. Met het vaststellen van de Verordening Inburgering gemeente Drechterland 2024 geeft de raad het college de bevoegdheid om de opgelegde boetes met de algemene bijstandsuitkering te verrekenen. Beoogd effect Doelmatige wijze van invordering van boetes, zonder aanmaning of dwangbevel.

Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader) - Wet Inburgering 2021 - Besluit Inburgering 2021 - Beleidsregel Inburgering gemeente Drechterland 2023 - Inrichtingsplan Regionale werkwijze Inburgering Westfriesland - Participatiewet - Beleidsregel verhaal, terug- en invordering en kwijtschelding WerkSaam Westfriesland De verordening wordt voorgelegd aan de raad ter besluitvorming, omdat dit een bevoegdheid is van de raad. Argumenten 1.1 De verordening is noodzakelijk om boetes te kunnen verrekenen met de uitkering. Op basis van de Wet Inburgering 2021 kan het college een inburgeraar een boete opleggen. Deze wet regelt echter niet de invordering van de boete. Een niet betaalde boete kan alleen via een aanmaning/dwangbevel geïncasseerd worden, op grond van de Algemene wet bestuursrecht. Dit is een omslachtige manier. Wanneer de inburgeringsplichtige een bijstandsuitkering ontvangt, is het doelmatiger om de boete met de algemene bijstandsuitkering te verrekenen. Verrekenen kan alleen als daar een wettelijke bevoegdheid voor bestaat. Met deze gemeentelijke verordening wordt voor die wettelijke bevoegdheid gezorgd. De Wet inburgering 2021 bepaalt voor welke gedragingen een boete opgelegd wordt. Het besluit Inburgering 2021 (artikel 7.1 lid 4) schrijft per gedraging voor hoe hoog die boete is en welke mate van verwijtbaarheid daarop van toepassing is.

De verdere afwegingen rondom beboeting is belegd bij het college en is uitgewerkt in beleidsregel Inburgering gemeente Drechterland 2023 (bijlage 2). Zie hiervoor artikel 10, 11 en 12 van deze beleidsregel.

1

Huidige stand van zaken Er zijn momenteel tien inburgeraars in de gemeenten Stede Broec (3), Enkhuizen (1), Drechterland (2), Opmeer, Medemblik (2) en Koggenland (2) die problematisch verzuim vertonen. Voor deze inburgeraars wordt qua handhaving maatwerk toegepast. Dit verloopt via een proces van hoor & wederhoor waarin de mate van verwijtbaarheid van het verzuim beoordeeld wordt. Vervolgens wordt overeenkomstig het Besluit inburgering 2021 en de beleidsregel inburgering Drechterland 2023 passend gehandhaafd. Hieronder staan de totaal aantallen inburgeraars weergegeven. Aantallen inburgeraars in de zes Westfriese gemeenten: Drechterland 55 Enkhuizen

66

Koggenland

73

Medemblik

147

Opmeer

31

Stede Broec

73

Totaal

445

1.2 Hiermee sluiten we aan bij de systematiek die in de Participatiewet wordt gebruikt. Voor de Participatiewet geldt dat de gemeente de bestuurlijke boetes kan verrekenen met de bijstandsuitkering. Deze werkwijze is ook wenselijk voor de wet inburgering 2021. Een groot deel van de inburgeraars krijgt immers ook een bijstandsuitkering. Dit geldt met name voor de doelgroep statushouders. 1.3 Het verkleint de kans op schulden. De verrekening vindt plaats zoals geregeld in artikel 4:93 van de Algemene Wet bestuursrecht. Hierbij wordt rekening gehouden met een fictieve draagkracht van 5% van de bijstandsnorm die van toepassing is, inclusief vakantietoeslag. Een fictieve draagkracht betekent dat er is vastgesteld dat iemand ruimte van 5% in de bijstandsuitkering heeft om een boete te betalen of een schuld af te lossen. Dit percentage mag niet worden overschreden, dus er kan niet tegelijkertijd een boete worden opgelegd en een schuld worden afbetaald als de fictieve draagkracht van 5% wordt overschreden. In de beleidsregel Verhaal, terug- en invordering en kwijtschelding WerkSaam Westfriesland (bijlage 3) staat in artikel 8, lid 5 welke volgorde qua betalingen wordt gehanteerd. Zo moet bijvoorbeeld een boete als eerste worden afgelost.

Tevens voorkomt het direct verrekenen van de boete met de algemene bijstandsuitkering een extra handeling (overmaken van de boete) voor de inburgeringsplichtige. Dit verkleint de kans op schulden. Kanttekeningen / alternatieven Als de verordening niet wordt vastgesteld, dan kan een niet betaalde boete alleen via een aanmaning/dwangbevel geïncasseerd worden. Dit is een omslachtige manier en sluit niet aan bij de systematiek van de participatiewet. Een ander risico is dat deze verordening Inburgering niet in alle Westfriese gemeenten wordt vastgesteld. De kans hierop wordt zeer klein geacht. Wanneer de verordening niet in alle gemeenten wordt vastgesteld, kan WerkSaam geen eenduidige regionale werkwijze voor wat betreft het verrekenen van boetes hanteren. Het alternatief is dat een niet betaalde boete via een aanmaning/dwangbevel wordt geïncasseerd, maar dit is een inefficiënte werkwijze ten opzichte van het boetebedrag verrekenen met de uitkering. Draagvlak De Verordening Inburgering gemeente Drechterland 2024 is voorgelegd aan de Adviesraad Samenleving Drechterland. De voorzitter van deze adviesraad heeft aangegeven dat er geen sessie met de adviesraad nodig is en dat de concept verordening akkoord is bevonden.

2

Planning, evaluatie en verantwoording Na een positief raadsbesluit wordt de verordening inburgering gemeente Drechterland 2024 officieel gepubliceerd op overheid.nl. De verordening treedt in werking op de dag na die van de bekendmaking. Na vaststelling wordt het raadsbesluit gedeeld met WerkSaam, zodat deze organisatie haar werkwijze daarop kan aanpassen. Financiën Hier zijn geen financiële gevolgen aan verbonden.

Hoogkarspel, 8 oktober 2024

Burgemeester en wethouders van Drechterland De secretaris, De burgemeester,

W. van Twuijver

P.F. Dijkman

3