Raadsvoorstel Vaststellen Strategisch Vastgoedplan (2026-31)

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:

Vaststellen Strategisch Vastgoedbeleid 725258

RTG: 8 jun 2026 Raadsvergadering: 25 juni 2026 Nr. 2026-31 Portefeuillehouder: Programma:

M.H. ten Have 7: Volkshuisvesting, Ruimtelijke ordening en Stedelijke vernieuwing

Karakter:

Besluitvormend

Bijlagen:

1. Raadsbesluit Vaststellen Strategisch Vastgoedplan 2. Strategisch Vastgoedplan HEVO 3. Getekend raadsbesluit 21 okt 2024 opstellen Strategisch Vastgoedplan

Voorgesteld besluit: 1. Het Strategisch Vastgoedplan vast te stellen; 2. Incidenteel € 30.000 beschikbaar stellen voor het uitwerken van het strategisch vastgoedplan; 3. Deze kosten ten laste te brengen van het begrotingsresultaat 2026. Inleiding De gemeente heeft een brede vastgoedportefeuille in haar bezit. Deze objecten brengen kosten met zich mee voor het beheer en onderhoud. Door de leeftijd van de objecten en de beperkte onderhoudsinvesteringen in het verleden, zien we nu een piek in de onderhoudsbehoefte. Dat betekent dat de financiële middelen voor het onderhoud de komende jaren aanzienlijk stijgen en het Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) te duur wordt. Hierbij speelt de gemiddelde hoge leeftijd van het maatschappelijk vastgoed een rol, maar daarnaast zijn er ook opgaven bijgekomen op het gebied van duurzaamheid, leefbaarheid, cultuur en toegankelijkheid. Deze integrale en grootschalige opgave biedt de gemeente de kans om, met een doordacht meerjarenplan, de kwaliteit en waarde van de portefeuille structureel te verbeteren. Per vastgoedobject zal er ter zijner tijd een voorstel naar de raad gaan voor het vaststellen van financiële kaders, werkomschrijvingen en tijdsplanningen, zodat er altijd een actueel overzicht is van subsidies, verkoopwaardes en andere relevante aspecten.

Op 21 oktober 2024 heeft de gemeenteraad ingestemd met het opstellen van een Strategisch Vastgoedplan om het gemeentelijk vastgoed effectief en transparant te beheren en te onderhouden. Het afgelopen jaar is inhoud gegeven aan het Strategisch Vastgoedplan en ligt het nu met dit voorstel ter vaststelling voor aan de raad. Beoogd effect Het doel van het Strategisch Vastgoedplan is de gemeente in positie te brengen om strategische keuzes te maken in de vastgoedportefeuille. Deze keuzes zorgen ervoor dat de vastgoedportefeuille wordt afgestemd op de accommodatiebehoefte en de financiële mogelijkheden van de gemeente Drechterland. Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader) Voor het beheren, onderhouden en verbeteren van vastgoed zijn verschillende wettelijke kaders van toepassing. Het Strategisch Vastgoedplan is opgesteld middels een analyse van wettelijke taken en verschillende beleidsdocumenten. Deze kaders worden nader toegelicht in het Strategisch Vastgoedplan. De belangrijkste wettelijke taken worden hieronder uitgelicht: De gemeente heeft een wettelijke taak als het gaat om het beheer en onderhoud van gemeentelijk vastgoed. Dit is vastgelegd in de Arbowetgeving: de gemeente moet haar eigen medewerkers een veilige en geschikte

1

werkomgeving bieden. Deze verantwoordelijkheden worden beschouwd als een smalle interpretatie van de gemeentelijke taken. Er ontstaat echter een ruimere interpretatie van de wettelijke taken wanneer de zorgplicht wordt toegevoegd. Dit omvat het faciliteren van integrale toegang tot diensten, zoals bibliotheekvoorzieningen en sociale diensten, en het waarborgen van de openbare veiligheid. Daarnaast geldt de Wet Markt en Overheid (WM&O). Op grond van deze wet dient een gemeente bij het aanbieden van vastgoed voor economische activiteiten minimaal een kostendekkende huur te vragen. Met de Klimaatwet, die in 2019 is aangenomen, heeft het Rijk als doel gesteld dat alle gebouwen in 2050 bijna energieneutraal (BENG) moeten zijn en gebruikmaken van duurzame energie. In het Pact van Westfriesland is het doel gesteld om dit resultaat te behalen in 2040, maar gezien de schaal van de opgave lijkt dit met betrekking tot ons vastgoed niet realistisch. Argumenten De gemeente Drechterland beschikt over een breed palet aan maatschappelijk vastgoed, variërend van culturele voorzieningen en sportaccommodaties tot welzijnslocaties en monumenten. Om het vastgoed transparant en toekomstbestendig te onderhouden, is het Strategisch Vastgoedplan opgesteld. In de raadsvergadering van oktober 2024 is hiertoe opdracht gegeven.

In januari 2025 is onderzoeksbureau HEVO begonnen met het in kaart brengen van de organisatie, de huidige beleidsstukken en de vastgoedportefeuille. De gemeente Drechterland beschikt over een breed palet aan maatschappelijk vastgoed variërend van culturele voorzieningen, sportaccommodaties tot aan welzijnslocaties en monumenten. Om transparant en toekomstbestendig het vastgoed te onderhouden is het Strategisch Vastgoedplan opgesteld. In de gemeenteraad van oktober 2024 is hiertoe de opdracht gegeven. In januari 2025 is onderzoeksbureau HEVO begonnen met het in kaart brengen van de organisatie, huidige beleidsstukken en de vastgoedportefeuille. Parallel daaraan is een brede participatieaanpak opgezet om input op te halen over de huidige situatie en toekomstige behoeften. Niet alleen intern, maar ook externe stakeholders zijn via interviews betrokken. Op basis van de opgehaalde informatie is een inventarisatie uitgevoerd van alle vastgoedobjecten. Tijdens een thema-avond in juli is deze informatie met de raad besproken en is input opgehaald voor het vervolg. Met de analyse van alle wettelijke en lokale beleidsdocumenten is een afwegingskader opgesteld. Dit afwegingskader is inzichtelijk gemaakt met behulp van de beslisboom. Dit kader maakte het mogelijk om per object een voorgenomen scenario te bepalen: behouden, vernieuwen of afstoten.

In de laatste stap zijn alle scenario’s, inclusief de financiële aanpak, in de tijd uitgezet. Tijdens een fietstocht onder begeleiding van afdeling Vastgoed is het proces en de uitkomst met de gemeenteraad gedeeld. In dit Strategische Vastgoedplan is rekening gehouden met de belangen van de verschillende gebruikersgroepen en daarin zijn de huidige en toekomstige behoeften meegenomen. Met het vaststellen van het Strategisch Vastgoedplan geeft de gemeente strategisch richting aan de vastgoedportefeuille. Om daadwerkelijk de ambities en keuzes uit te voeren is er een heldere aanpak geformuleerd. Bij objecten die nieuwbouw vereisen wordt er per object een voorstel bij de gemeenteraad voorgelegd ter vaststelling. In deze voorstellen staan gespecificeerde werkopdrachten, financiële raamwerken en tijdslijnen uitgeschreven voor heldere en transparante besluitvorming. Objecten die worden verduurzaamd, worden in 2028 meegenomen in een duurzaam meerjarenonderhoudsplan (MJOP), waarin de investeringen voor verduurzaming worden doorberekend. Het opstellen van een duurzaam Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) en het concreet uitwerken van de voorstellen per object – inclusief werkomschrijvingen, financiële raamwerken en tijdslijnen – vergt een intensief en gespecialiseerd proces.

Om het Strategisch Vastgoedplan daadkrachtig uit te voeren en de kwaliteit van ons gemeentelijk vastgoed op lange termijn te borgen, is structurele coördinatie en regie noodzakelijk. Deze aanpak zorgt voor efficiënte uitvoering, heldere verantwoordelijkheden en een transparant proces voor de raad. Kanttekeningen / alternatieven Op 21 oktober 2024 heeft de gemeenteraad opdracht gegeven om een strategisch onderzoek uit te laten voeren voor de gemeentelijke vastgoedportefeuille. Uit dit onderzoek is het Strategisch Vastgoedplan opgesteld. Een alternatief bij dit voorstel zou kunnen zijn om naast het plan een aantal mutaties op te nemen.

2

Draagvlak Het onderzoeksbureau is gedurende het hele traject samen met de afdeling Vastgoed opgetrokken, zowel in de voorbereidende fase als tijdens en bij de oplevering van het Strategisch Vastgoedplan. Het opgestelde beleid is continu afgestemd met de portefeuillehouder en het college. De gemeenteraad is in drie verschillende sessies meegenomen in het Strategisch Vastgoedplan. Planning, evaluatie en verantwoording Met de vaststelling van het Strategisch Vastgoedplan kan het plan vanaf Q3 2026 worden meegenomen als rode draad bij projectontwikkelingen. Per vastgoedobject zal er ter zijner tijd een voorstel naar de raad gaan voor het vaststellen van financiële kaders, werkomschrijvingen en tijdsplanningen. In Q1 2027 wordt het accommodatiebeleid opgesteld. Dit Strategisch Vastgoedplan zal elk jaar geëvalueerd worden om de voortgang en relevantie te waarborgen. Financiën Met het vaststellen van het Strategisch Vastgoedplan zijn geen kosten gemoeid. Voor de uitwerking van het Strategisch Vastgoedplan is voor 2026 incidenteel € 30.000 nodig. Deze kosten worden ten laste gebracht van het begrotingsresultaat 2026. Hoogkarspel, 19 mei 2026 Burgemeester en wethouders van Drechterland De secretaris, De burgemeester,

M.N. Schroor

B.W. Diepstraten

3