Raadsvoorstel Beschikbaarstelling krediet flexwoningen Drechterland (2023-05)

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:

Voorbereidingskrediet Flexwoningen Drechterland 1005242

RTG: Raadsvoorstel:

9 januari 2023 23 januari 2023, nr. 2023-05

Portefeuillehouder: Programma:

M.H. ten Have 2: Ruimtelijke ordening

Karakter:

Besluitvormend

Bijlagen:

- Versnellen tijdelijke huisvesting Stcrt-2214182 - Contouren financiële herplaatsingsgarantie - Kamerbrief inzake financiële herplaatsingsgarantie voor versnelling tijdelijke huisvesting

Voorgesteld besluit: 1. Een incidenteel budget van € 61.034 beschikbaar te stellen voor de voorbereidingen van de te realiseren flexwoningen. 2. Dit incidentele budget te dekken door een onttrekking aan de Algemene Reserve. Inleiding Drechterland kent een woonopgave die versneld uitgevoerd moet worden, omdat er specifieke, nieuwe doelgroepen toetreden op de sociale huurwoningmarkt, die geen langere inschrijf- of woonduur hebben kunnen opbouwen. Denk daarbij aan jongeren en starters die graag in de eigen gemeente willen blijven wonen, spoedzoekers, ontheemden en statushouders. Voor deze doelgroepen kan er versneld gebouwd worden door middel van zogenaamde flexwoningen. Dit zijn verplaatsbare en modulair opgebouwde woningen die bijvoorbeeld voor een periode van 10 tot 15 jaar op een (tijdelijke) locatie kunnen worden ingezet en zo een flexibele schil kunnen vormen binnen de (sociale) huur. Beoogd resultaat is om in Drechterland binnen twee jaar vanaf startdatum van het project tachtig flexwoningen gerealiseerd te hebben. Hiervoor is een incidenteel budget nodig. Beoogd effect Sociale huurwoningen voor tweederde deel gericht op starters en spoedzoekers uit met name de eigen gemeente/kern en voor eenderde deel gericht op statushouders en ontheemden.

Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader) De flexwoningen kennen geen specifiek wettelijk en beleidskader maar vallen onder de reguliere wettelijke kaders vanuit RO, Bouwverordening, etc. Daarbij is het binnen de bestaande kaders wel mogelijk het ontwikkelingsproces en de publiekrechtelijke procedures op een aantal onderdelen te optimaliseren vanwege het tijdelijk karakter van de woningen. Voor de uitvoering kunnen wij gebruik maken van de volgende mogelijkheden: - Kruimelgevallenregeling (art 2.12, lid 1 onder a, sub 2 Wabo en Bijlage II, artikel 4 Besluit omgevingsrecht (Bor); - Crisis- en Herstel Wet; - Stimuleringsregeling Taskforce Versnelling Tijdelijke Huisvesting; - Garantieregeling extra kosten verplaatsen tijdelijke woningen na afloop van de eerste tijdelijke plaatsingsperiode (volgt Q1 2023). Argumenten De landelijke druk op de woningmarkt is groot, ook binnen Drechterland. Daarvan zijn groepen nieuwe toetreders op de woningmarkt die zijn aangewezen op de sociale huursector vooral de dupe. Zij hebben geen inschrijfduur of woonduur kunnen opbouwen, terwijl de urgentie om een woning te vinden op korte termijn hoog is. Het gaat hier onder andere om starters, spoedzoekers, ontheemden en statushouders. Ontheemden zijn mensen die tijdelijk hun thuisland hebben moeten verlaten vanwege oorlogsgeweld of natuurrampen.

Statushouders zijn nieuwe Nederlanders die op zoek zijn naar een woning.

1

Om voor deze doelgroepen op korte termijn een woning beschikbaar te maken, wordt het concept van flexwoningen ingezet. Flexwoningen zijn woningen die verplaatsbaar zijn, veelal modulair opgebouwd en grotendeels fabrieksmatig geproduceerd worden zodat deze op de (tijdelijke) locatie snel opgebouwd en eenvoudig verplaatst kunnen worden. Deze woningen vormen een flexibele schil binnen de traditionele woningvoorraad die ingezet worden om vaak snel wisselende doelgroepen qua aantal en samenstelling binnen de sociale huur te bedienen. De flexwoningen worden vaak op basis van een in de tijd afgebakende periode vergund, bijvoorbeeld voor een periode van 10 of 15 jaar. Om de ontwikkeling en realisatie van flexwoningen te bespoedigen, heeft het ministerie de subsidieregeling flex- en transformatiewoningen in het leven geroepen. Deze regeling is zeer recent afgebouwd en wordt in Q1 2023 vervangen door een garantieregeling die voor de corporatie de financiële risico’s beperkt die gemoeid zijn met het eventueel verplaatsen van de woningen na afloop van de eerste exploitatieperiode van 10 of 15 jaar. (Zie verder de bijlagen.) Kanttekeningen / alternatieven Geen flexwoningen realiseren maar meer reguliere, permanente sociale huurwoningen. Dit alternatief wordt ontraden vanwege: - langere doorlooptijd van het ontwerp en de realisatie; - minder flexibele oplossing.

Draagvlak Aan het creëren van draagvlak binnen de gemeente wordt actief gewerkt. Zo zullen we een informatieve inloopmiddag organiseren zodra de plannen verder uitgewerkt zijn. Zodra de plannen concreet zijn wordt een tweede informatiebijeenkomst georganiseerd. Verder bestaat de mogelijkheid tijdens de publiekrechtelijke procedures een zienswijze in te dienen. Daarnaast wordt voor de plannen met een redelijke omvang een klankbordgroep in het leven geroepen. Planning, evaluatie en verantwoording De gemeenteraad zal regelmatig worden geïnformeerd over de voortgang van de flexprojecten in onze gemeente. Planning: Stap

Prognose datum

Verkenning bouwlocaties uitvoeren

1e kwartaal 2023

Omgevingsvergunning verleend

2e kwartaal 2023

Oplevering Flexwoningen zonder bezwaar- en beroepsprocedures

3e tot 4e kwartaal 2023

Oplevering Flexwoningen met maximale bezwaar- en beroepsprocedures

Medio 2024

Financiën De projectkosten voor het ontwikkelen en realiseren van de flexwoningen zijn voor de drie SED-gemeenten (en dus ook voor de Drechterland) begroot op € 61.034. De werkzaamheden voor het project flexwoningen vanuit de SED organisatie zijn voor de drie de gemeenten gelijk en niet afhankelijk van de grootte van de gemeente. Via een anterieure overeenkomst met de ontwikkelende partij(en) verhalen we de kosten grotendeels. Dit is een wettelijke verplichting conform afdeling 6.4 van de Wet ruimtelijke ordening (Wro) en de afdeling 6.2 van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro).

2

Organisatie Bestuurlijk coördinatieoverleg. Om de gezamenlijke bestuurlijke slagkracht te versterken, is het voorstel een coördinatiegroep te formeren waarin de drie portefeuillehouders van Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland (voor zover gewenst en noodzakelijk) gezamenlijk kunnen afstemmen. Communicatie en burgerparticipatie We richten per gemeente een klankbordgroep in. In deze klankbordgroep van ervaringsexperts nemen onder andere omwonenden en vertegenwoordigers van de toekomstige doelgroepen zitting. Zij zetten zich vanuit het algemeen belang in om te komen tot een optimaal (maatschappelijk) resultaat. Omdat het project zich in de initiatieffase bevindt, kan nog geen uitspraak worden gedaan over de frequentie van de communicatie. Hoogkarspel, 20 december 2022. Burgemeester en wethouders van Drechterland De secretaris, De burgemeester,

C.M. Minnaert

M. Pijl

3