Motie actuele situatie HHNK deal wegen en waterwerken CDA

Motie Raadsvergadering: Onderwerp: Agendapunt: Ingediend door:

27 november 2023 Actuele situatie HHNK deal wegen en waterwerken Najaarsnota 2023 R. Hof CDA

Mede ingediend door: De gemeenteraad van Drechterland, in vergadering bijeen op 27 november 2023; Constaterende dat: • Er een voorstel voor ons ligt met betrekking tot de najaarsnota 2023 en hierin het volgende is opgenomen met betrekking tot onderhoud waterwerken:

• • •

Het HHNK per 1 januari 2023 wegen en diverse waterwerken heeft overgedragen aan de gemeente. De gemeente vervolgens onderhoud voor waterwerken, weer heeft uitbesteed aan het HHNK, overeengekomen mei 2023, zie ook bijgevoegde artikelen. De kosten nu voor 2023 al 42K hoger uitvallen?

Overwegende dat: • • • •

•

Wij ons inziens over deze overname en details van deze deal met het HHNK, niet of beperkt inhoudelijk zijn geïnformeerd. Wij nu zien dat onderhoud aan waterwerken fors duurder uitvalt, stijging van 52K naar 94K over de komende 10 jaar, oftewel bijna 420K extra kosten. De financiële situatie van onze gemeente het niet toelaat dat wij verrast worden door grote financiële tegenvallers. Wij ook zien dat de overeenkomst met HHNK voor onderhoud in mei 2023 is gesloten en wij ons daarom afvragen hoe deze nagenoeg verdubbeling van de kosten ineens kan. Wij gaan ervanuit dat vooraf een (vaste) prijs is overeengekomen om voorspelbaarheid van de kosten te waarborgen. (vanmiddag vernomen dat dit niet het geval is, waarbij gemeente Drechterland het risico op meerkosten draagt). Wij hier in aanloop naar deze raadsvergadering, in de RTG een toezegging tot verduidelijking hebben gekregen, maar geen beantwoording van de portefeuillehouder hebben gehad. (vanmiddag beantwoording ontvangen mbt kosten overschrijding)

•

Wij ook de behoefte voelen om nader te worden geïnformeerd over de (financiële) afspraken die er lopen met het HHNK en welke risico’s we lopen. Dit zodat wij beter zicht hebben op eventuele tegenvallers als het gaat om onderhoudskosten wegen of dergelijke extra kosten als hierboven genoemd mbt waterwerken.

Verzoekt het college: 1. De raad te informeren a. over de oorspronkelijke overeenkomst die is gesloten met het HHNK, wegen en waterwerken, welke (prijs)garanties hier in zitten en welke risico’s we lopen. b. of stijging van kosten zoals bij onderhoud waterwerken van toepassing ook valt te verwachten voor wegen, gezien de in de overeenkomst gehanteerde uitgangspunten (prijspeil m2 etc). c. welke mogelijkheden er zijn om nadere compensatie te vragen/krijgen van het HHNK. 2. E.e.a. voor eind eerste kwartaal met de raad te delen.

Aldus besloten door de raad in zijn openbare vergadering van 27 november 2023. De raad voornoemd, de griffier,

de voorzitter,

A, van Langen

P.F. Dijkman

1. Bijlage 1: Baggeren Inleiding Op basis van de businesscase HHNK 2022 voor het baggeren van de bermsloten in Drechterland, is een jaarlijks budget opgenomen van € 52.000. HHNK heeft naast de wegen, ook onder anderen het nat onderhoud (baggeren) van de bermsloten overgedragen aan de gemeente. Op zijn beurt heeft de gemeente het nat onderhoud van deze bermsloten (baggeren) opgedragen aan HHNK op basis van de uitgangspunten van de business case; het bij de gemeente beschikbare jaarlijkse budget was hiertoe toereikend. . Wijzigingen uitgangspunten De afgesloten overeenkomst met HHNK is gebaseerd op verrekenbare posten, inhoudende dat het geen vaste prijs is, maar afrekening jaarlijks volgt op basis van werkelijke kosten plan- en toezicht en de werkelijk gebaggerde hoeveelheden, gedifferentieerd naar m³ bagger verwerkt op de walkant (relatief goedkoop) en m³ getransporteerd naar baggerdepot HHNK (relatief duur).

Nadere inzichten en metingen wijzen uit dat, ten opzichte van de uitgangspunten van de overeenkomst: de verontreinigingsgraad van de te verwijderen bagger ongunstiger is dan aangenomen; meer m³ bagger moeten worden afgevoerd naar het baggerdepot, en dus minder op de walkant wordt verwerkt, dus meer m3 transporteren en storten; HHNK de gemiddelde baggerprijs per m³ heeft aangehouden voor een heel baggerblok, smal en breed water in de mix, terwijl nu alleen smalle bermsloten worden gebaggerd, dus duurder; het prijspeil 2024 van de aannemersdiensten aanzienlijk hoger is dan in 2022; het prijspeil 2024 van laboratoriumonderzoeken aanzienlijk hoger is dan in 2022; de kosten per m³ gestorte bagger op baggerdepot HHNK zijn toegenomen. . Financiële effecten Voornoemde wijzigingen hebben tot gevolg dat een nieuwe doorrekening aangeeft dat dezelfde businesscase, nu € 95.000 per jaar kost. Grofweg is de toename van € 43.000 per jaar als volgt onder te verdelen : meer m³ bagger naar baggerdepot: € 18.000 hogere baggerprijs inclusief hoger prijspeil aannemer: € 15.000 hoger prijspeil laboratorium: € 4.000 hogere stortkosten baggerdepot HHNK: € 6.000.

Bijlage 2: Westfriese gemeenten nemen wegen over van hoogheemraadschap - Medemblik

Actueel Regionieuws Westfriese gemeenten nemen wegen over van hoogheemraadschap 24 november 2021 Redactie Het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier draagt 484 kilometer aan wegen over aan de Westfriese gemeenten. Op maandag 22 november tekenden hoogheemraad Rob Veenman en de betrokken wethouders de overeenkomst hiervoor in het Westfries Museum. Hoorn neemt de wegen per 1 januari 2022 in beheer en onderhoud. Drechterland, Enkhuizen, Koggenland, Medemblik, Opmeer en Stede Broec doen dit per 1 januari 2023. Inwoners hebben hiermee één aanspreekpunt voor vragen en meldingen over de wegen. De kosten voor inwoners blijven gemiddeld gelijk. Na de overdracht beheren en onderhouden de gemeenten Drechterland, Enkhuizen, Hoorn, Koggeland, Medemblik, Opmeer, Stede Broec alle wegen binnen de gemeente. De gemeenten nemen ook de bruggen, duikers, verlichting, bomen, verkeersborden en bermen over. Dat betekent dat inwoners één aanspreekpunt hebben voor hun vragen en meldingen. Wethouder Samir Bashara is trots op het resultaat: ‘We zijn met de Westfriese gemeenten en het hoogheemraadschap al een tijd bezig met de voorbereidingen. Dat we nu zover zijn, is een bijzonder moment. De Westfriese gemeenten hebben nu volledige zeggenschap over de wegen. Dat schept duidelijkheid’.

Westfriese gemeenten verdelen onderhoudskosten Met de overdracht van de wegen, verdwijnt de wegenheffing op de aanslag van het hoogheemraadschap. De kosten voor onderhoud van de wegen komen bij de aanslag onroerende zaakbelasting van de gemeenten. Dankzij de samenwerking tussen de Westfriese gemeenten blijven de kosten gemiddeld gelijk voor inwoners. Waar de ene Westfriese gemeente veel inwoners en weinig wegen heeft, heeft de andere gemeente veel wegen en weinig inwoners. In het laatste geval zouden weinig schouders veel lasten dragen. Om dat te voorkomen, verdelen de Westfriese gemeenten de onderhoudskosten. Focus op water Hoogheemraad Rob Veenman: ‘Met de overdracht komt een einde aan een historisch ontstane beheersituatie, die door samenvoeging van waterschappen en gemeenten al enige tijd niet meer logisch is. Deze “branchevreemde” taak voor het waterschap verdwijnt. Hierdoor kunnen we ons nog meer focussen op onze kerntaken: veilige dijken, schoon en gezond water, en het voorkomen van watertekort en wateroverlast.’ In lijn daarmee wordt er aan gewerkt het onderhoud van het stedelijk water binnen de bebouwde kom van Enkhuizen, Drechterland, Medemblik, Opmeer en Koggenland onder te brengen bij het hoogheemraadschap. Voorbereiding overdracht Het hoogheemraadschap werkt aan een volledig zorgeloze overdracht en heeft het gebied heel precies in kaart gebracht.

Daarbij wordt onder meer gekeken of verkeersborden overbodig zijn geworden. Die worden indien nodig weggehaald door het hoogheemraadschap.

Bijlage 3: HHNK onderhoud stedelijk water in Drechterland en Enkhuizen; kleine sloten blijft

bij gemeenten - OnsWestfriesland HHNK onderhoud stedelijk water in Drechterland en Enkhuizen; kleine sloten blijft bij gemeenten ENKHUIZEN/DRECHTERLAND – Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) neemt dit najaar de verantwoordelijkheid voor het onderhoud voor het stedelijk water over van de gemeenten Enkhuizen en Drechterland. Daarbij ligt de nadruk op de zorg voor doorstroming in de waterlopen binnen de bebouwde kom. Overtollig water moet snel kunnen worden afgevoerd om overstromingen bij heftige buien te voorkomen. Hoogheemraad Klazien Hartog, wethouder Marcel ten Have van Drechterland en wethouder Win Bijman van Enkhuizen tekenden afgelopen woensdag de overeenkomst voor de overdracht van het stedelijk water. Hoogheemraad Klazien Hartog: “In het kader van efficiëntie beoordelen we als overheden welke partij het best is toegerust voor de uitvoering van taken. En bij waterbeheer is het logisch dat wij die werkzaamheden uitvoeren. Als verantwoordelijke voor het watersysteem hielden we eerder al toezicht.

Nu hebben we de wijze van uitvoeren zelf in de hand.” Dat beaamt wethouder Bijman: “Voor ons is het echt heel fijn dat we deze watertaak kunnen overdragen aan een organisatie met zoveel kennis en ervaring.” Tekst loopt door onder deze advertentie Advertentie Binnen bebouwde kom De sloten binnen de bebouwde kom die in verbinding staan met het watersysteem, dus met sloten en (ring)vaarten in het beheergebied, worden vanaf nu door het hoogheemraadschap onderhouden. Mits het water publiek toegankelijk is, er een publiek belang is en het onderhoud machinaal kan plaatsvinden. Gezien de zorg voor het hele watersysteem in het beheergebied, is het logisch dat HHNK deze taak overneemt. De zorg voor het stedelijk water van Stede Broec werd al eerder overgedragen. Kleine sloten De kleine sloten blijven nog in beheer bij de gemeenten. Het hoogheemraadschap zorgt eens per jaar voor het maaien van de watergangen omdat waterplanten de doorstroming van het water belemmeren. Ook het baggeren en het onderhoud van stuwtjes en gemalen is een taak van het hoogheemraadschap. Voor het schoonhouden van het water, zoals het verwijderen van zwerfafval, blijft de gemeente verantwoordelijk. Staat onderhoud Vóór de overdracht hebben de overheden uitgebreid onderzoek gedaan naar de staat van onderhoud. Dat heeft betrekking op bagger en objecten zoals wrakken van bootjes in de sloten.

Om met de maaiboot te kunnen varen, moet er voldoende ruimte zijn. Het onderhoud is nu op orde. Marcel ten Have, verantwoordelijk wethouder van Drechterland: ” Zo zorgen we voor een goede start voor het hoogheemraadschap. Ik ben blij dat we nu het water kunnen overgedragen. Voor de waterveiligheid bij hevige buiten en droogte is een goede af- en aanvoer van water belangrijk. Het hoogheemraadschap kan dat veel efficiënter doen dan wij.” Informatieavond in november Inwoners van beide gemeentes zullen niet veel merken van de overdracht. Behalve inwoners die nu zelf sloten onderhouden: in enkele gevallen hoeft dat niet meer geeft HHNK aan. Voor hen en andere belangstellenden wordt medio november een informatieavond georganiseerd. Inwoners waarvoor iets verandert ontvangen ook een informatiebrief.