CConstaterende datDrechterland
Koppel je AI →
Document · PDF

7.1 Jaarstukken 2022 WerkSaam

Gemeenteraad 3 juli 2023, gemeente DrechterlandBij agendapunt: Zienswijze GR-en (2023-30)20.564 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Jaarstukken 2022

Inhoudsopgave

Inleiding ............................................................................................................... 3 Samenvatting ....................................................................................................... 4 Jaarverslag ......................................................................................................... 5 Programma Arbeidsparticipatie ...................................................................... 5 Programma Begeleide Arbeidsparticipatie ....................................................... 8 Programma Inkomensregelingen ..................................................................11 Programma Plus, extra en overige taken .......................................................15 Bedrijfsvoering ...........................................................................................19 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien ...................................................21 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing........................................21 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen .........................................................23 Paragraaf financiering .................................................................................24 Paragraaf bedrijfsvoering .............................................................................25 Openbaarheidsparagraaf Wet open

overheid (Woo) ........................................27 Paragraaf verbonden partijen .......................................................................28 Jaarrekening .................................................................................................... 30 Balans .................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Overzicht van baten en lasten ......................................................................32 Toelichting op het overzicht van baten en lasten.............................................32 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling .........................................35 Toelichting op de balans per 31 december 2022 .............................................37 Wet normering bezoldiging topinkomens publieke en semipublieke sector (WNT)44 Verantwoordingsinformatie Sisa ...................................................................46 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ......................................53 Vaststelling algemeen bestuur ......................................................................54 Bijlagen ............................................................................................................ 56 Bijlage 1. Lijst van afkortingen en begrippen ..................................................56 Bijlage 2.

Verdeelsleutels .............................................................................57 Bijlage 3. Overzicht per gemeente ................................................................58 Bijlage 4. KPI’s 2022 Definities en bronbestanden ..........................................59 Bijlage 5. Specificatie per gemeente .............................................................61

2

Inleiding Geachte lezer, Voor u ligt de Jaarrekening 2022 van WerkSaam Westfriesland. 2022 was in alle opzichten een bijzonder jaar. In de eerste maanden hadden we nog te maken met coronamaatregelen en dientengevolge een lagere omzet en een hoog ziekteverzuim. Nog voordat we deze perikelen achter ons konden laten, diende zich een nieuwe mondiale crisis aan: de oorlog in Oekraïne. Een oorlog die naast al het menselijk leed ook zorgde voor een torenhoge inflatie met vele onzekerheden. Wie heeft er geen last van? En ook hebben we in 2022 gemeentelijke verkiezingen gehad, hetgeen bij WerkSaam geleid heeft tot een bijna volledig nieuw bestuur. WerkSaam heeft er veel aan gedaan om alle nieuwe raadsleden en bestuurders een mooi inwerkprogramma te bieden. Maar uiteindelijk gaat het om de resultaten! We zien dit jaar bij de samenvatting van de resultaten voor het eerst meer rode dan groene blokjes (zie pagina 4). En dat zijn we niet gewend van WerkSaam. Dat behoeft een verklaring: eigenlijk is het een combinatie van de hoge ambitie die WerkSaam zichzelf oplegt, verandering in regelgeving en verandering van de doelgroep. De uitgebreide toelichting leest u bij de diverse programma’s. “Had je dat niet kunnen voorzien?”, denkt u misschien. Niet echt. Het is goed om te weten, dat de KPI’s al bij de kadernota worden vastgesteld, en dat gebeurt ruim 1 jaar van tevoren.

Er zijn in het afgelopen jaar veel ontwikkelingen geweest, die we niet allemaal hadden voorzien. Het goede nieuws is en blijft, dat het aantal uitkeringsgerechtigden in onze regio historisch laag is, en blijft dalen. Toch zien we vanaf de start van WerkSaam het aantal Fte ambtelijke staf langzaam maar zeker stijgen. Hoe kan dat dan? Dat heeft o.a. te maken met het afnemen van de gesubsidieerde WSW-medewerkers. De Wsw (wet sociale werkvoorziening) is immers afgesloten met de komst van de Participatiewet. Met name in de Groenvoorziening had iedere ploeg een voorman met een Wsw-indicatie. Telkens als er zo iemand met pensioen gaat, wordt die vervangen door een niet gesubsidieerde medewerker. Ook hebben we nog steeds 2 extra Fte voor de afhandeling van de TOZO (tijdelijke ondersteuning zelfstandig ondernemers), en sinds 2022 extra capaciteit om de nieuwe wet Inburgering uit te voeren. Tenslotte daalt weliswaar het aantal uitkeringsgerechtigden, maar het totaal aantal mensen dat WerkSaam bedient stijgt: er komen steeds meer mensen die met loonkostensubsidie werken. WerkSaam blijft dan de subsidie betalen en de cliënt volgen. En, zoals eerder gezegd, de begeleidingsbehoefte van de doelgroep wordt steeds intensiever. Ik wens jullie veel leesplezier, en houd daarbij deze korte introductie en toelichting in het achterhoofd. Voor mij was dat in ieder geval heel verhelderend.

Als voorzitter weet ik dat WerkSaam voortdurend werkt aan leren, ontwikkelen en optimaliseren, dus ze blijven werken aan een betere dienstverlening. En dat weten we natuurlijk allemaal allang, WerkSaam is tenslotte niet zomaar gekozen tot Beste Overheidsorganisatie 2022! En bovendien, ondanks een aantal van die “rode” blokjes is er een prachtig positief resultaat. Niet alleen financieel, maar vooral: meer mensen die meedoen. En daar gaat het om!

Namens het dagelijks bestuur,

S. Visser-Botman, voorzitter 3

Samenvatting

Jaarverslag Programma Arbeidsparticipatie Het programma Arbeidsparticipatie gaat over participatie- en re-integratievoorzieningen. WerkSaam maakt voor iedere cliënt een persoonlijk plan voor ontwikkeling en bemiddeling naar werk. We kennen onze cliënt en bepalen samen de kortste weg naar werk.

Wat hebben we bereikt? - Indicatoren De beïnvloedbare uitstroom, inclusief gedeeltelijke uitstroom, is minimaal gelijk aan de beïnvloedbare uitstroom 2021 We kunnen constateren dat het aantal cliënten in de Participatiewet blijft afnemen. De doelgroep die overblijft is moeilijker te bemiddelen, ondanks de huidige krapte op de arbeidsmarkt. Dat betekent dat er meer inspanning nodig is om cliënten te activeren en dat trajecten doorgaans langer duren om cliënten stappen te laten zetten richting betaald werk. De arbeidsmarkt blijft aanhoudend krap en daarmee vinden mensen snel een baan. Hiermee duurt het gemiddeld langer om cliënten uit te laten stromen naar de arbeidsmarkt. Methodisch re-integreren zorgt ervoor dat cliënten nog beter in beeld zijn en de coaches hun cliënten intensief begeleiden naar een plek op de arbeidsmarkt. Er zijn nieuwe trajecten ontwikkeld om juist cliënten met een psychische beperking en/of cliënten met multiproblematiek beter te kunnen activeren. Daarnaast wordt in de caseloadgesprekken meer de focus gelegd op uitstroom. WerkSaam ten opzichte van het landelijke beeld

In de Divosa Benchmark zien we dat het percentage uitstroom naar werk de afgelopen periode iets is afgenomen. De beïnvloedbare uitstroom is bij WerkSaam wel hoger dan het landelijk gemiddelde. De beïnvloedbare uitstroom (werk, onderwijs en handhaving) is 54,6% daar waar het landelijk gemiddelde 48,3% is.

5

De doorlooptijd van aanmelding tot re-integratieplan wordt verlaagd met 10% Mensen die een uitkering aanvragen moeten zo snel mogelijk weer kunnen re-integreren. WerkSaam wil de doorlooptijd, van het moment dat er een uitkering aangevraagd wordt tot het formuleren van een re-integratieplan, zo veel mogelijk verlagen. De doelstelling is niet gehaald. De doorlooptijd is met 4% toegenomen. Dit wordt deels veroorzaakt door verandering in wet- en regelgeving met betrekking tot het vaststellen van de identiteit van de aanvrager (zie KPIdoorlooptijd aanvragen bij het programma Inkomen). Een belangrijke maatregel om de doelstelling wel te behalen is het voeren van de gezamenlijke intake. Na een succesvolle pilot voor de doelgroep ‘jongeren’ is het de bedoeling de gezamenlijke intake verder uit te rollen. In verband met interne ontwikkelingen, openstaande vacatures en (langdurige) ziekte heeft de uitrol enige vertraging opgelopen.

Wat heeft het gekost? Arbeidsparticipatie (bedragen × €1.000,-)

Begroting

VJN

NJN *

Realisatie

Verschil

(A )

(B )

(C)

(D)

(E = D - C)

Rijksbijdrage

5.427

5.370

5.558

5.558

0

C ouleur locale

18

18

18

0

-18

Terugontvangsten

0

0

20

12

-9

Bijdrage gemeenten

2.277

2.277

2.277

2.277

-0

Baten

7.723

7.665

7.874

7.847

-27

Trajectkosten extern

90

-1.112

-1.435

-1.435

-1.345

C ouleur locale

-18

-18

-18

0

18

Dekking WSW kosten

-813

-472

-445

34

479

Dekking BW kosten

-290

-179

-179

-430

-250

Directe kosten

-5.490

-6.155

-6.155

-6.155

0

Lasten

-7.723

-8.259

-8.233

-7.895

337

Totaal Arbeidsparticipatie

0

-594

-359

-48

311

Toevoeging reserve

0

0

-235

-546

-311

Onttrekking reserve

0

594

594

594

0

Mutaties reserve

0

594

359

48

-311

Totaal Arbeidsparticipatie na mut. Res.

-0

-0

0

0

0

* de najaarsnota betreft de laatst vastgestelde gewijzigde begroting

Toelichting belangrijkste afwijkingen Lasten Trajectkosten extern De inzet van re-integratievoorzieningen is € 90.000 lager dan begroot. Er werden minder fietsen verstrekt, de uitstroompremies waren lager en de automatiseringskosten voor procesverbetering vielen lager uit. Dekking Wsw kosten Het subsidietekort op Wsw activiteiten wordt gefinancierd uit de rijkbijdrage voor arbeidsparticipatie. Dit tekort is in 2022 – voor het eerst sinds 2015 - omgeslagen naar een subsidieoverschot van € 34.000. Ten opzichte van voorgaande jaren loopt dit sterk terug. In de najaarsnota werd nog uitgegaan van een tekort van € 445.000. Dekking Beschut werk kosten Het resterende tekort op de kosten voor Beschut werk wordt vanaf de jaarrekening 2021 gefinancierd uit de rijksbijdrage voor arbeidsparticipatie. Hiermee volgen we de systematiek van de Wsw. In de najaarsnota werd een vast bedrag van € 1.500 per Fte verwerkt. De realisatie in de jaarrekening betreft het totale tekort op 6

Beschut werk, deze bedraagt € 4.200 per Fte. Dit leidt tot een afwijking van € 250.000 ten opzichte van de najaarsnota. Toevoeging reserve Er is € 311.000 meer aan de bestemmingsreserve re-integratiemiddelen toegevoegd. Dit is het saldo van de afwijkingen op de terugontvangsten, de trajectkosten extern en de dekking van de tekorten op de Wsw en het Beschut werk.

7

Programma Begeleide Arbeidsparticipatie Het programma Begeleide Arbeidsparticipatie gaat over de uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) en Beschut werk. ‘Beschut werk’ is een betaalde baan, waar een advies van het UWV voor nodig is. De werkplek kan bij een werkgever of bij WerkSaam zijn.

Wat hebben we bereikt - Indicatoren De uitstroom via werkstages naar betaald werk is (kwalitatief gezien) 10% hoger dan het voorgaande jaar Werkstages zijn een goed voorschakeltraject op weg naar betaald werk. Samen met het leer-werkbedrijf en werkgevers zoeken we een manier om stages beter af te stemmen op de arbeidsmarkt. Zo gaan meer cliënten vanuit een werkstage aan het werk. De doelstelling van de uitstroom via werkstages is niet behaald. Wel moet worden opgemerkt dat het, met de huidige krappe arbeidsmarkt, om kleine aantallen blijft gaan. Deze voorziening wordt voornamelijk ingezet wanneer cliënten een relatief kleine afstand hebben tot de arbeidsmarkt en vooral algemene basisvaardigheden moeten ontwikkelen voor deelname aan de arbeidsmarkt. Doordat de gemiddelde afstand tot de arbeidsmarkt van onze cliënten groter is geworden zijn werkstages niet direct passend voor de huidige doelgroep van WerkSaam. Het aantal cliënten dat participeert stijgt met 15% ten opzichte van 2021 We willen dat mensen die onder de Participatiewet vallen zoveel mogelijk meedoen in de samenleving. Voor een steeds groter deel van onze cliënten is de stap naar reguliere arbeid te groot. Het is van belang ook uitzicht te bieden aan die cliënten die nog niet aan het werk kunnen maar wel bezig zijn met een eerste aanloop richting werk.

Voor hen worden trajecten ingezet om wel (tussen)stappen te kunnen maken. Mede door toepassing van een nieuwe gesprekstechniek (motiverende gespreksvoering) en een intensievere begeleiding door de coach door methodisch re-integreren, worden deze trajecten meer ingezet dan vorig jaar. Dit is terug te zien in de KPI, die ruimschoots is behaald. WerkSaam ten opzichte van het landelijk beeld In de benchmark wordt het aantal cliënten met 1 of meerdere reintegratievoorzieningen gemeten, dat is een aanwijzing voor het aantal cliënten dat participeert. Daarin zien we dat WerkSaam vaker voorzieningen inzet (84%) dan bij vergelijkbare organisaties (55%).

8

Wat heeft het gekost? Begeleide Arbeidsparticipatie (bedragen × €1.000,-)

Begroting

VJN

NJN *

Realisatie

Verschil

(A )

(B )

(C)

(D)

12.204

12.871

13.195

13.195

0

813

472

445

-34

-479

Baten

13.017

13.343

13.640

13.161

-479

WSW personeelskosten

-13.017

-13.343

-13.640

-13.161

479

Lasten

-13.017

-13.343

-13.640

-13.161

479

Rijksbijdrage Dekking WSW kosten

WSW

(E = D - C)

0

0

0

-0

-0

Dekking BW kosten

290

179

179

430

250

Dekking BW kosten gemeentelijke bijdrage

698

698

573

625

52

0

153

61

39

-22

Gem.Bijdr. BW additionele plekken Baten

988

1.031

814

1.094

280

Beschut werk kosten

-988

-1.102

-982

-1.094

-113

Lasten

-988

-1.102

-982

-1.094

-113

-0

-71

-167

-0

167

Toegevoegde waarde

5.729

5.917

5.809

5.809

0

Bijdrage gemeenten

1.567

1.669

1.608

1.592

-16

Beschut Werk

Baten

7.296

7.586

7.416

7.401

-16

Directe kosten

-1.567

-1.833

-1.772

-1.756

16

Lasten

-1.567

-1.833

-1.772

-1.756

16

Overhead

5.729

5.753

5.645

5.645

-0

Totaal Begeleide Arbeidsparticipatie

5.729

5.682

5.477

5.645

167

* de najaarsnota betreft de laatst vastgestelde gewijzigde begroting

Toelichting belangrijkste afwijkingen Wsw - baten Dekking Wsw kosten Het subsidietekort tekort op de Wsw-activiteiten valt € 479.000 lager uit. Dit is het saldo tussen de Rijksbijdrage en de Wsw personeelskosten. Het subsidiebedrag per Wsw’er is vanaf 2015 tot en met 2020 met € 500 per jaar verlaagd. Deze maatregel leidt tot tekorten. WerkSaam heeft met de gemeenten afgesproken dat deze tekorten worden gedekt uit het re-integratiebudget. In 2022 zien we voor het eerst dat de rijksbijdrage Wsw weer voldoende is om de Wsw personeelskosten te dekken. Dit heeft te maken met de uitstroom uit de Wsw die groter is dan verwacht. Omdat het macrobudget ongewijzigd is gebleven is per Wsw’er meer geld beschikbaar. Landelijk werd dit omslagpunt verwacht in 2024. Of deze lijn zich voortzet is afhankelijk van de ontwikkeling van ons Wsw personeel ten opzichte van het landelijke beeld. Wsw - lasten Wsw personeelskosten De Wsw personeelskosten zijn € 479.000 lager dan de prognose in de najaarsnota. De prognose in de najaarsnota was te hoog. Het verschil wordt veroorzaak doordat geen rekening was gehouden met een ontvangst van € 180.000 aan transitievergoedingen van het UWV. Daarnaast steeg de uitkering van het Rijk met 3,6% terwijl de Cao voor het Wsw personeel een stijging van 1,8% kende.

De landelijke discussie over compensatie voor de medewerkers in verband met de sterk gestegen prijzen heeft in 2022 niet geleid tot een aanpassing van de cao’s. Wel heeft WerkSaam voor het personeel in de uitvoering een boodschappenpakket beschikbaar gesteld. Beschut werk Dekking Beschut werk kosten Het resterende tekort op de kosten voor Beschut werk wordt vanaf de jaarrekening 2021 gefinancierd uit de rijksbijdrage voor arbeidsparticipatie. Hiermee volgen we de systematiek van de Wsw. In de najaarsnota werd een vast bedrag van € 1.500 per Fte verwerkt. De realisatie in de jaarrekening betreft het totale tekort op Beschut werk, deze bedraagt € 4.200 per Fte. Dit leidt tot een afwijking van € 250.000 ten opzichte van de najaarsnota. 9

Dekking Beschut werk kosten gemeentelijke bijdrage WerkSaam ontvangt van gemeenten een vast bedrag per formatieplaats Beschut werk. Inmiddels zijn ook ruim 20 formatieplaatsen buiten WerkSaam gerealiseerd. Voor de gemiddeld in 2022 gerealiseerde 103 Fte Beschut binnen WerkSaam is de gemeentelijke bijdrage € 625.000. Doordat meer externe beschut werk plekken worden gerealiseerd is de gemeentelijke bijdrage € 52.000 hoger dan in de najaarsnota. Gemeentelijke bijdrage Beschut werk additionele plekken In 2022 zijn 5 Fte additionele plekken Beschut werk gerealiseerd. De bijdrage per gemeente per additionele plek Beschut werk is € 7.673. Overhead – baten Toegevoegde waarde De toegevoegde waarde (het saldo tussen omzet van de leer-werkbedrijven en de directe kosten) blijft onder druk staan. Het aantal Wsw’ers blijft afnemen. Het aantal Beschut werkers neemt wel toe maar die hebben gemiddeld een lagere verdiencapaciteit. Het effect hiervan zien we vooral terug binnen het bedrijfsonderdeel detachering. Door eerlijke prijzen door te berekenen en inhuur van personeel verder te beperken hebben we de resultaten van eerdere jaren kunnen behouden. Er was zelfs een positief resultaat van € 166.000 ten opzichte van de actuele begroting. Dit resultaat is volgens de geldende Bonus-Malus regeling naar gemeenten uitgekeerd waardoor de realisatie gelijk is aan de najaarsnota.

De gemeenten zorgen voor een flink deel van onze omzet. Het gaat om opdrachten die aansluiten op onze taakvelden en geschikt zijn voor de inzet van onze doelgroepen. Voorbeelden zijn de groenvoorziening, de schoonmaak en de post. De afspraken liggen vast in de Bonus-Malus regeling. Het normbedrag voor 2022 bedraagt € 3,3 miljoen. 2021 Bonus Malus

Omvang normbedrag

2022

Realisatie t/m 4e kw.

Omvang normbedrag

Verschil

Realisatie t/m 4e kw.

Verschil

(bedragen × € 1.000,-)

Drechterland Enkhuizen

302

475

173

306

562

256

285

308

23

288

331

44

1.121

1.379

258

1.136

1.497

361

Koggenland

348

421

72

354

551

197

Medemblik

690

726

36

697

704

6

Opmeer

181

243

62

185

197

11

Stede Broec

333

491

158

336

554

219

3.260

4.042

782

3.302

4.397

1.094

Hoorn

Totaal

De realisatie 2022 is € 1,1 miljoen hoger dan het normbedrag. Dit helpt om de gemeentelijke bijdrage niet meer te laten stijgen dan de vastgestelde indexering.

10

Programma Inkomensregelingen Het Programma Inkomensregelingen bevat de inkomensvoorziening BUIG (Wet bundeling van uitkeringen inkomensvoorziening aan gemeenten), het Bbz (Besluit bijstandverlening zelfstandigen) en de activiteiten in het kader van de handhaving.

Wat hebben we bereikt – Indicatoren Het is opvallend dat dit jaar een aantal beoogde KPI's niet behaald wordt. Dat zien we in het bijzonder bij de afdeling Inkomen en dat vraagt een nadere uitleg. Bij de afdeling Inkomen is vanaf april 2022 een start gemaakt met een cultuurtraject. Aanleiding daarvoor was het vertrek van een teamleider, en de wens van medewerkers om met meer zelfsturing het werk in te richten. Met de inzet van een externe trajectbegeleider hebben we inmiddels goede stappen gezet die leiden tot een betere werksfeer en samenwerking WerkSaambreed. Door de stappen die nu gezet worden, verwachten wij dat de prestaties die opgenomen zijn in KPI’s de komende jaren zullen verbeteren. Belangrijk is dat de dienstverlening aan onze cliënten op niveau is gebleven. De opboeking van vorderingen (exclusief fraude) van cliëntdebiteuren daalt met 10% ten opzichte van 2021 Het doel om de vordering van onverschuldigde betalingen ten opzichte van 2021 te laten dalen met 10% is niet behaald. Wel zien we dat we het gedurende het jaar beter zijn gaan doen. Over het eerste halfjaar waren de opboekingen nog 28% hoger, dat is gedaald naar 17% in de najaarsnota en uiteindelijk is bij de jaarrekening het bedrag aan opboekingen gelijk aan vorig jaar. Tegelijkertijd zien we dat het gemiddelde bedrag per boeking in 2022 sterk is gedaald.

De wijzigingen die we hebben doorgevoerd in de dienstverlening door meer aandacht te besteden aan voorlichting over het voorkomen van schulden werpt zijn vruchten af, net als de informatieuitwisseling tussen de arbeidscoach en de inkomensconsulent. De verbetering in de informatievoorziening aan cliënten zien we terug in het onderzoek van I&O-research in opdracht van het Ministerie van SZW. De kennis van cliënten over verplichtingen is gestegen van 83% naar 91%. Ook hebben we het kwijtscheldingsbeleid in 2022 aangepast. Als een client aan het werk gaat, worden schulden (onverschuldigde bedragen) een jaar bevroren en deze kunnen kwijtgescholden worden als iemand aan het werk blijft. Door deze werkwijze boeken we vorderingen nog wel op, maar hoeft de cliënt niet terug te betalen. Het percentage opboekingen van vorderingen daalt hierdoor niet, maar de dienstverlening aan de cliënt is wel verbeterd. Voor 95% van de aanvragen is de afhandelingstermijn maximaal 3 weken De afhandelingstermijn van een aanvraag houden we zo kort mogelijk om cliënten zo snel mogelijk zekerheid over hun inkomen te geven. We hanteren een 3-kleurensystematiek aan de hand waarvan wordt bepaald welke informatie en beoordeling nodig is om een aanvraag in behandeling te nemen.

Door bijvoorbeeld bij WerkSaam beschikbare informatie niet opnieuw op te vragen, besparen we tijd en kan een uitkering sneller worden toegekend. In de praktijk zien we dat de aanvragen die de korte route doorlopen, bijna niet meer voorkomen. Bij bijna iedere aanvraag zijn er bijzonderheden, waardoor de afhandeling toch de normale procedure moet doorlopen en de korte route niet mogelijk is. De wettelijke termijn voor het afhandelen van een aanvraag is 8 weken. Van de aanvragen is 69% binnen 3 weken afgehandeld. Dit is ruim binnen de wettelijke termijn, maar het doel om 95% binnen 3 weken te realiseren was te ambitieus. Dit zit voor een deel in een verandering in wet- en regelgeving 11

met betrekking tot het vaststellen van de identiteit van de aanvrager. Een kopie van het ID-bewijs volstaat niet meer. Dit is op te lossen door een kopie van het ID-bewijs op te vragen en na controle meteen te vernietigen, maar we kiezen ervoor om bij elke aanvraag een fysieke afspraak te maken. Bovendien is er dit jaar een bewuste keuze gemaakt om alle cliënten toch weer uit te nodigen voor een intakegesprek. Corona heeft geleerd dat persoonlijk contact bij de aanvraag en een goede informatievoorziening heel erg belangrijk zijn om goed op de hoogte te zijn van alle rechten en plichten die bij een uitkering horen. Door standaard weer iedereen uit te nodigen duurt het aanvraagproces 7 dagen langer. Hierdoor is het moeilijker de KPIdoelstelling te halen, maar persoonlijk contact is belangrijk om de dienstverlening zo goed mogelijk vorm te geven. 95% van de regulier periodieke heronderzoeken vindt tijdig plaats Een heronderzoek is een controle op het recht op een lopende bijstandsuitkering. We onderzoeken onder andere de woon- en leefsituatie, het inkomen en het vermogen. Heronderzoeken zijn een aanvulling op de maandelijkse controles die plaatsvinden naar aanleiding van: • Signalen vanuit het inlichtingenbureau (IB). •

Door cliënt aangeleverde mutaties.

Via IB-signalen wordt informatie ontvangen van ketenpartners in de sociale zekerheid zoals UWV, Belastingdienst, Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW) en Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO). Als deze informatie niet bij WerkSaam bekend is, wordt een heronderzoek uitgevoerd. Naast deze heronderzoeken naar aanleiding van signalen, volgt er ook een heronderzoek als cliënten eerder fraude hebben gepleegd en wanneer er 24 maanden geen controles zijn uitgevoerd naar aanleiding van IB-signalen en/of mutaties op de uitkering. In 2022 is bij 68% van de cliënten het heronderzoek tijdig uitgevoerd. De doelstelling om in 95% van de gevallen het reguliere heronderzoek tijdig uit te voeren is ook hier te ambitieus geweest, al zien we ook hier een stijgende lijn ten opzichte van de najaarsnota (62%). Door het cultuurtraject dat op de afdeling loopt in combinatie met uitval van medewerkers door ziekte en verlof is er vooral veel aandacht geweest voor de processen die de cliënt direct raken. Er wordt in de uitvoering voorrang gegeven aan het afhandelen van aanvragen en het verwerken van mutaties.

12

Wat heeft het gekost? Inkomensregelingen (bedragen × €1.000,-)

Begroting

VJN

NJN *

Realisatie

Verschil

(A )

(B )

(C)

(D)

Rijksbijdrage

52.076

51.923

48.410

48.410

0

Terugontvangsten

1.359

1.435

1.851

934

-917 1.172

Bijdrage gemeenten

(E = D - C)

-364

-6.959

-5.138

-3.966

Baten

53.071

46.399

45.123

45.378

255

AB uitkeringslasten

-45.051

-39.761

-38.529

-38.736

-207

IOAW uitkeringslasten

-2.366

-1.812

-1.725

-1.742

-17

IOAZ uitkeringslasten

-289

-297

-198

-209

-11

Loonkostensubsidie

-3.370

-3.400

-3.817

-3.919

-103

BBZ starters

-1.995

-1.128

-854

-244

610

0

0

-0

-528

-528

-53.071

-46.399

-45.123

-45.378

-255

0

-0

0

-0

-0

Bijdrage gemeente

694

380

81

-131

-213

Terugontvangsten

404

119

119

247

128

BBZ levensonderhoud Lasten BUIG

Baten

1.098

499

200

116

-85

Kapitaalverstrekking

-759

-345

-100

-59

41

Onderzoekskosten

-339

-154

-100

-57

43

-1.098

-499

-200

-116

85

Lasten BBZ

-0

-0

0

0

0

Bijdrage gemeente

0

-1.020

-146

-365

-219

Terugontvangsten

0

1.120

200

425

225

Baten

0

100

54

60

6

Levensonderhoud Tozo

0

-100

-54

-60

-6

Lasten

0

-100

-54

-60

-6

Tozo Bijdrage gemeenten

0

-0

-0

0

0

4.666

4.666

4.666

4.666

-0 -0

Baten

4.666

4.666

4.666

4.666

Directe kosten

-4.666

-4.863

-5.050

-4.986

64

Lasten

-4.666

-4.863

-5.050

-4.986

64

Overhead

-0

-197

-384

-320

64

Toevoeging reserve

0

0

0

0

0

Onttrekking reserve

0

197

271

207

-64

Mutaties reserve

0

197

271

207

-64

Totaal Inkomensregelingen

-0

-0

-114

-114

-0

* de najaarsnota betreft de laatst vastgestelde gewijzigde begroting

Toelichting belangrijkste afwijkingen BUIG - baten Terugontvangsten De terugontvangsten zijn aan het einde van het jaar gecorrigeerd. Daar waar tussentijds de verantwoording op werkelijke ontvangsten is gebaseerd (kasstelsel) wordt deze in de jaarrekening bepaald op ingestelde vorderingen (stelsel van baten en lasten) gecorrigeerd voor een factor oninbaarheid. Het effect hiervan is € 917.000. Bijdrage gemeenten Dit is de bijdrage van de gemeenten aan de uitkeringslasten BUIG (dit zijn niet de uitvoeringslasten maar de verstrekkingen bijstand). De totale lasten BUIG zijn € 45.378.000. Dit bedrag is lager dan de rijksbijdrage en terugontvangsten (samen € 49.344.000). Het verschil is verwerkt als een negatieve bijdrage voor de gemeenten, of wel: gemeenten houden naar verwachting € 3.966.000 over op de rijksbijdrage.

13

BUIG - lasten Uitkeringslasten AB/IOAW/IOAZ/Loonkostensubsidie/Bbz levensonderhoud De uitkeringslasten zijn € 207.000 hoger dan begroot. Voor het laatste kwartaal werd net als in de eerste 3 kwartalen een daling van het aantal uitkeringen voorspeld. In het laatste kwartaal daalden de aantallen niet verder, het aantal uitkeringen bleef stabiel rond de 2.780. Loonkostensubsidie De verstrekkingen loonkostensubsidie stegen meer dan verwacht. Dit werd onder andere veroorzaakt door het project Doelgroepers waarbij actief mensen uit de bijstand met een grote afstand tot de arbeidsmarkt bij WerkSaam in dienst komen. Het bedrag aan loonkostensubsidie steeg ten opzichte van 2021 met € 0,5 miljoen. Dit is gelijk aan de stijging in eerdere jaren. Inmiddels maakt de loonkostensubsidie 8,6% uit van de totale lasten. BBZ-levensonderhoud Het aantal cliënten die BBZ-levensonderhoud ontvangen blijft verder dalen. De realisatie in 2022 is daarom nog € 85.000 lager dan verwacht. BBZ De BBZ terugontvangsten betreffen aflossingen op vooral voor 2022 verstrekte kapitaalverstrekkingen BBZ. De lasten bestaan uit de in 2022 verstrekte leningen en de onderzoekskosten. Het saldo tussen baten en lasten (€ 213.000) wordt verrekend met de gemeenten.

Tozo De totale ontvangsten Tozo zijn € 425.000 (waarvan € 106.000 ten onrechte verstrekte uitkeringen Tozo levensonderhoud en € 317.000 Tozo kapitaalverstrekkingen). Dit is € 225.000 hoger dan bij de najaarsnota was ingeschat. De ontvangsten Tozo kapitaalverstrekkingen waren lastig in te schatten omdat de terugvordering vanuit Rijkswege pas vanaf juli 2022 mocht worden opgestart. De uitgaven aan levensonderhoud Tozo zijn in 2022 € 60.000 en daarmee € 6.000 hoger dan bij de najaarsnota was ingeschat. Het verschil tussen de baten en lasten gaat terug naar de gemeenten (€ 365.000). Ten opzichte van de najaarsnota is het bedrag dat teruggaat naar de gemeenten € 219.000 hoger. Overhead De directe kosten zijn € 64.000 lager omdat de uitvoeringskosten Tozo minder zijn dan verwacht. Om deze reden wordt hetzelfde bedrag minder onttrokken uit de bestemmingsreserve uitvoeringskosten Tozo.

14

Programma Plus, extra en overige taken In de gemeenschappelijke regeling staat wat WerkSaam doet voor de gemeenten. Naast basistaken kunnen gemeenten WerkSaam extra opdrachten geven. Dit kan door een bestaande taak te verstevigen of door het uitvoeren van een extra of een plustaak. Dit programma gaat over de extra opdrachten die WerkSaam op verzoek van en voor rekening van de (individuele) Westfriese gemeente(n) uitvoert.

Wat hebben we bereikt? In 2022 voerde WerkSaam – naast de basistaken - de volgende opdrachten uit: Voor alle Westfriese gemeenten: • Verstrekken van een aanvullende uitkering voor jongeren (bijzondere bijstand). • Debiteurenbeheer en terugvorderen bijzondere bijstand. • Uitvoering geven aan de nieuwe Wet inburgering in het Regionaal InburgeringsTeam (RIT). Met ingang van 1 januari 2022 is de nieuwe Wet Inburgering ingegaan. Gemeenten hebben vanaf die datum een sleutelpositie in het realiseren van de inburgering. Voor de uitvoering van deze wet werken gemeenten samen in het RIT. WerkSaam maakt hier deel van uit. Nieuwkomers in Westfriesland krijgen een brede intake en vervolgens een passend scholingstraject binnen de gekozen leerroute. Dit wordt gecombineerd met maatschappelijke begeleiding en re-integratieactiviteiten, zodat de nieuwkomers zo snel mogelijk hun weg vinden in Nederland. De besluitvorming hierover door het algemeen bestuur heeft op 14 april 2022 plaatsgevonden. De dienstverleningsovereenkomst is in concept opgesteld. In de dienstverleningsovereenkomst vindt een nadere uitwerking van de begroting plaats. • Uitbetalen en invorderen van de studietoeslag. De gemeenten bepalen of inwoners recht hebben op deze studietoeslag. WerkSaam verzorgt de betaling en de eventuele invordering.

• Uitvoeren van de kwijtschelding publieke schulden voor cliënten die vallen onder de voorwaarden van de Kinderopvangtoeslag (KOT) affaire. Voor individuele gemeenten: • Boetes bijzondere bijstand (Koggenland, Opmeer, Medemblik). • Het toezichthouden en gastheer/-vrouw zijn op het station Bovenkarspel – Grootebroek.

15

Wat heeft het gekost? Programma Plus, extra en overige taken (bedragen × € 1.000,-)

Begroting

VJN

NJN *

Realisatie

Verschil

(A)

(B)

(C)

(D)

Extra Re-integratie

0

49

53

52

-1

Baten

0

49

53

52

-1

Extra Re-integratie

0

-49

-53

-52

1

Lasten

0

-49

-53

-52

1

Arbeidsparticipatie

0

0

0

0

0

BB i.h.k.v. BBZ

13

0

1

1

-0

Ontvangsten BB

173

250

220

216

-4

Verstrekking aanvullende norm jongeren

485

400

294

272

-22

Individuele studietoeslag

22

22

7

15

8

Boete bijzondere bijstand

14

14

8

6

-2

707

686

531

510

-21 0

Baten

(E = D - C)

BB i.h.k.v. BBZ

-13

0

-1

-1

Ontvangsten BB

-173

-250

-220

-216

4

Verstrekking aanvullende norm jongeren

-485

-400

-294

-272

22

Individuele studietoeslag

-22

-22

-7

-15

-8

Boete bijzondere bijstand Lasten

-14

-14

-8

-6

2

-707

-686

-531

-510

21

Inkomensregelingen

0

0

0

0

0

Wet inburgering

0

100

604

441

-163 -163

Baten

0

100

604

441

Wet inburgering

0

-100

-529

-366

163

Lasten

0

-100

-529

-366

163

Wet inburgering

0

0

75

75

0

Totaal Plus, extra en overige taken

0

0

75

75

0

* de najaarsnota betreft de laatst vastgestelde gewijzigde begroting

Toelichting belangrijkste afwijkingen Verstrekking aanvullende norm jongeren Eind 2021 is de beleidsregel voor aanvullende bijstand voor jongeren aangepast. Voorheen was het een automatisme dat als een jongere langer dan een jaar uitwonend was, dit als ‘noodzakelijk’ werd aangemerkt waardoor de jongere in aanmerking komt voor een aanvullende uitkering. De kosten werden vervolgens weer verhaalt op de ouders. Dit is niet wenselijk. De wet gaat er immers vanuit dat ouders en kinderen dit onderling regelen. De beleidsregel is daarom aangepast en het aantal verstrekkingen van aanvullende bijstand voor jongeren is gedaald. Wet inburgering uitvoeringskosten Het houden van intakes kwam pas aan het eind van het jaar goed op gang. De aantallen inburgeraars waren daarom minder dan de 330 ingeschat in de najaarsnota. Er werden 133 inburgeraars gesproken en daarvoor werd een persoonlijk inburgeringplan (PIP) opgesteld. De afrekening met gemeenten is gebaseerd op de gerealiseerde aantallen en is daarom € 120.000 lager. De rest van het verschil (€ 6.000) zijn hogere kosten voor inburgeringsvoorzieningen.

16

De aantallen inburgeraars per gemeente zijn per 31 december 2022: Jaarcijfers asielstatushouders 2022 Gemeente Drechterland Enkhuizen Hoorn Koggenland Medemblik Opmeer Stede Broec Totaal asielstatushouders

Gehuisvest In behandeling PIP afgerond 12 12 14 18 23 7 12 98

11 12 0 12 23 7 12 77

10 10 0 9 19 7 8 63

Jaarcijfers gezinsmigranten 2022 Gemeente

Gehuisvest In behandeling PIP afgerond

Drechterland Enkhuizen Hoorn Koggenland Medemblik Opmeer Stede Broec Totaal gezinsmigranten

3 13 0 5 6 0 8 35

2 13 0 5 5 0 8 33

1 8 0 5 5 0 7 26

Totaal asielstatus & gezinsmigrant 2022

119

110

89

Aanpak laaggeletterdheid in het kader van de Wet Educatie en Beroepsonderwijs WerkSaam voert als basistaak de volwasseneneducatie van de Wet Educatie en Beroepsonderwijs uit. De financiën hiervan staan niet in de begroting van WerkSaam, maar bij de centrumgemeente Alkmaar. Laaggeletterden kunnen in Westfriesland gebruik maken van formeel aanbod via VONK. Het Taalhuis verzorgt het informele aanbod en doorwijzigingen naar het juiste traject. In 2022 hebben in totaal 441 inwoners van Werst-Friesland gebruik gemaakt van het formele aanbod. Naast de WEB-financiering zijn er in 2022 drie extra klassen gedraaid door VONK via andere financieringsstromen. Deze zijn niet in de cijfers meegenomen. Bij het Taalhuis zijn er 347 intakegesprekken geweest, dit heeft geleid tot 361 trajecten. Er zijn dit jaar door het Taalhuis extra trajecten gerealiseerd vanwege de Oekraïense vluchtelingen.

17

18

Bedrijfsvoering Het hoofdstuk Bedrijfsvoering gaat over de kosten die samenhangen met de uitvoering van de programma’s Arbeidsparticipatie, Begeleide arbeidsparticipatie en Inkomen met inbegrip van de werkinfrastructuur die WerkSaam gebruikt voor de arbeidsontwikkeling van mensen.

Wat hebben we bereikt - Indicatoren Het ziekteverzuim is maximaal 4% voor stafmedewerkers en 10,6% voor Wsw-, en BW-medewerkers Het verzuim is hoog. Dit zien we terug bij stafmedewerkers, bij Wsw’ers en Beschut medewerkers. Het past in het landelijke beeld, maar het is wel een zorgpunt. Bij Wsw’ers zien we dat het langdurig verzuim hoog blijft, zeker onder de groep 55 jaar of ouder. Oudere Wsw’ers vallen vaker uit omdat hun beperking met de jaren zwaarder meetelt. Corona had in het 1e halfjaar nog invloed op het kortdurend verzuim. In en na de zomerperiode speelde dit geen rol meer. Ook bij Beschut werkers zien we een toename in het aantal medewerkers dat langdurig uitvalt. Bij deze groep is voor sommigen het werk te hoog gegrepen. Een andere invulling is dan vaak passender, zoals dagbesteding. Het verzuimpercentage bij stafmedewerkers is inmiddels gedaald van 9,2% begin dit jaar naar 7,3%. Dit is een grote verbetering maar het blijft hoog. Langdurig verzuim blijft, in samenwerking met de bedrijfsarts en de verzuimcoördinator, een belangrijk aandachtspunt. Er zijn ook meer preventieve maatregelen ingezet. Zo kunnen stafmedewerkers op ieder moment gebruik maken van een online psycholoog, zonder daarvoor op een wachtlijst te moeten. Met de psycholoog kunnen zowel problemen op het werk als privé besproken worden.

WerkSaam ten opzichte van het landelijk beeld Uit de meest recente rapportage arbodienstverlening, die gaat tot en met het 2e kwartaal 2022, blijkt dat het landelijke verzuimpercentage van de Wsw’ers blijft stijgen. Landelijk is het verzuim inmiddels 17%. Daar blijft WerkSaam onder. Uit diezelfde rapportage blijkt dat het landelijke verzuimpercentage onder de stafmedewerkers bij vergelijkbare bedrijven 9,3% is. Dat percentage is bij WerkSaam lager. Het ziekteverzuimcijfer van het CBS voor overheidspersoneel is wel veel lager, namelijk 5,5%. Het bedrag dat gemeenten betalen voor de dienstverlening door WerkSaam (de gemeentelijke bijdrage) blijft gelijk aan 2021 Via de gemeentelijke bijdrage betalen gemeenten voor de dienstverlening door WerkSaam. De inzet van de bestemmingsreserve ‘ter vermindering bijdrage gemeenten’ is niet meer structureel nodig om de begroting sluitend te krijgen.

19

De cliënttevredenheid is minimaal een 7 Wij voeren doorlopend cliënttevredenheidsonderzoeken (CTO) uit. Deze onderzoeken meten de cliëntervaringen, de cliënttevredenheid en de kwaliteit van onze dienstverlening. Naar aanleiding van de resultaten van deze onderzoeken willen we onze dienstverlening naar onze cliënten verantwoorden, verbeteren en blijven vernieuwen. Cliënten hebben ook dit jaar veel waardering voor het telefonisch contact met het Klant Contact Centrum. Ze zeggen dat ze het contact plezierig vinden, dat er goed geluisterd wordt naar de vragen en dat deze snel beantwoord worden. In 2022 is een start gemaakt met het automatiseren van het versturen van de onderzoeken. Zo ontvangen cliënten na afronding van diverse processen automatisch binnen één week een enquête, bijvoorbeeld na de aanvraag van de uitkering of een nieuw plan naar werk. De medewerkerstevredenheid is gemiddeld minimaal een 7,5 Wij voeren tweejaarlijks een medewerkerstevredenheidsonderzoek (MTO) uit. In december 2022is deze weer uitgevoerd. De Wsw- en Beschut medewerkers gaven gemiddeld een 7,7. Dit is 0,2 punt hoger dan in 2020. De stafmedewerkers van WerkSaam gaven gemiddeld een 7,6, ook 0,2 punt hoger dan 2020. De resultaten en aandachtspunten bespreken we met de medewerkers.

Wat heeft het gekost? Bedrijfsvoering (bedragen × €1.000,-)

Netto bijdrage gemeenten uitvoeringskosten Ontvangen rente

Begroting

VJN

NJN *

Realisatie

Verschil

(A )

(B )

(C)

(D)

(E = D - C)

2.088

2.088

2.088

2.088

0

0

0

0

42

42

Baten

2.088

2.088

2.088

2.131

42

Personeelskosten

-4.792

-4.468

-3.977

-4.038

-62

Afschrijvingen

-983

-930

-869

-857

12

Vaste lasten en onderhoud activa

-647

-642

-642

-792

-150

Automatiseringslasten

-886

-1.227

-1.122

-909

213

Overige bedrijfslasten

-1.048

-1.012

-1.012

-1.063

-51

Lasten

-8.356

-8.279

-7.621

-7.659

-38

Totaal Bedrijfsvoering

4

-6.268

-6.191

-5.533

-5.529

Toevoeging reserve

0

0

0

0

0

Onttrekking reserve

539

509

402

402

-0

Mutaties reserve

539

509

402

402

-0

-5.729

-5.682

-5.130

-5.126

4

Totaal Bedrijfsvoering na mut. Res.

* de najaarsnota betreft de laatst vastgestelde gewijzigde begroting

Toelichting belangrijkste afwijkingen Lasten Personeelskosten De personeelskosten zijn € 62.000 hoger dan de actuele begroting. Samen met de directe kosten op de programma’s bedragen de totale personeelskosten € 17,4 miljoen. De afwijking is relatief gezien (0,3 %) zeer gering. Vaste lasten en onderhoud activa De hogere kosten betreffen vooral € 112.000 onderhoudskosten van het huisvestingsplan (de verbouwing van het gebouw) die niet zijn opgenomen binnen het MJOP en daarom ten laste van de exploitatie verantwoord moeten worden. 20

Automatiseringslasten Bij de najaarsnota hebben we in de lasten rekening gehouden met € 195.000 hogere kosten voor informatiebeveiliging die de gemeenschappelijke regeling DeSom mogelijk zou doorbelasten. De doorbelasting vindt niet plaats in 2022. Voor de komende jaren maken we hier nog afspraken over. De overige € 18.000 zijn diverse kleine posten.

Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Bij WerkSaam Westfriesland is er geen sprake van algemene dekkingsmiddelen. WerkSaam Westfriesland begroot geen bedrag voor onvoorziene lasten.

Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing In deze paragraaf staat hoe WerkSaam financiële risico’s op kan vangen. Het gaat erom dat wij een buffer (= weerstandsvermogen) hebben, zodat wij onze plannen meerjarig zonder problemen kunnen uitvoeren. De algemene reserve wordt hiervoor als buffer gebruikt. De omvang van de buffer is afhankelijk van de risico’s die wij lopen. De algemene reserve mag maximaal 2,5% van de totale begroting bedragen (2,5% van (€ 84.653.000) = € 2.116.000). Dat staat in de gemeenschappelijke regeling, artikel 30, lid 1. Een hoger weerstandsvermogen is mogelijk als dit uit de risicoanalyse naar voren komt. De maximale hoogte van de algemene reserve beweegt dus mee met de lasten. Een vrijval volgt als blijkt dat de algemene reserve structureel hoger is dan de 2,5% van de lasten. Benodigd weerstandsvermogen Het benodigde weerstandsvermogen wordt uitgedrukt in een ratio. Deze ratio geeft de verhouding aan tussen de beschikbare en de benodigde weerstandscapaciteit. De benodigde weerstands-capaciteit is in onderstaande tabel opgenomen. De beschikbare weerstandscapaciteit is gelijk aan de stand van de algemene reserve plus een eventueel nog te bestemmen resultaat. Berekening t.b.v.

het weerstandsvermogen Benodigd weerstands-vermogen kans impact 2022 2023 2024 2025 60% Economische ontwikkelingen 1.350 810 810 810 810 (hoog) 20% Ontwikkeling toegevoegde waarden 5.729 1.146 1.146 1.146 1.146 (laag)

Risico's (bedragen x € 1.000)

Totaal:

1.956

1.956

1.956

1.956

Beschikbaar weerstandsvermogen Het beschikbare weerstandsvermogen eind 2022 en de ratio zien er als volgt uit: Weerstandscapaciteit ultimo 2022 Stand algemene reserve Nog te bestemmen resultaat 2022 Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit Ratio

Bedragen x €1.000,1.991 487 2.478 1.956 1,27

De weerstandsratio voldoet aan de in de nota reserves en voorzieningen vastgestelde minimale ratio van 1,0. De algemene reserve is ruim voldoende om het risicobedrag af te dekken. Risico’s WerkSaam Externe factoren en economische ontwikkelingen Ook in 2022 heeft WerkSaam te maken gehad met externe factoren die invloed hebben gehad op de bedrijfsvoering. De inflatie kwam op jaarbasis uit op 10%. Een inflatie van 10% is vanaf 1975 niet meer voorgekomen, gemiddeld is de inflatie rond de 2%. Dit hebben we vooral gemerkt in de kosten voor de 21

uitvoering van het huisvestingsplan. Door keuzes te maken in de uitvoering en de doorlooptijd te verkorten hebben we dit op kunnen vangen zonder een beroep te doen op het weerstandsvermogen. Het energiecontract had een looptijd tot 1 januari 2023, de inflatie in 2022 heeft nog niet tot een prijsverhoging geleid. De economische ontwikkelingen zijn, in tegenstelling tot eerdere voorspellingen, voor WerkSaam positief uitgevallen. Er is sprake van economische groei en het aantal werklozen is in 2022 steeds verder afgenomen. De (mede) hierdoor ontstane krapte op de arbeidsmarkt heeft tot gevolg dat het aantal uitkeringen is gedaald tot 2783 op 31 december 2022. Inwoners die wel een uitkering aanvragen hebben vaak een grote afstand tot de arbeidsmarkt. Van uitbreiding van de bestaande formatie is in 2022 dan ook geen sprake. Wel zien we dat de afdeling Inkomen terughoudend is met het invullen van vacatures. Vanuit de afdeling Arbeid is meer behoefte bij coaches om inwoners te ontwikkelen richting de arbeidsmarkt. Ontwikkeling toegevoegde waarde De toegevoegde waarde is in 2022 iets hoger dan in 2021. In 2022 is het gelukt om ook enkele Beschut werkers te plaatsen binnen de hoogrenderende leer-werkbedrijven zoals detachering en groenvoorziening. Dit vlakt de afname van het aantal Wsw’ers binnen die bedrijven iets af.

Het convenant eerlijke prijzen helpt ons verder om keuzes te maken voor die opdrachtgevers die bereid zijn om eerlijke prijzen te betalen voor onze dienstverlening. Voor een verdere uiteenzetting verwijzen we naar de toelichting op de toegevoegde waarde bij het programma begeleide arbeidsparticipatie. Aansprakelijkheid deelnemende gemeenten De deelnemende gemeenten staan garant voor alle financiële verplichtingen van WerkSaam. Zij moeten zorgen voor voldoende financiële middelen. Dit staat in artikel 33 van de gemeenschappelijke regeling WerkSaam Westfriesland. Kengetallen BBV Met de kengetallen geven we inzicht in de financiële positie van WerkSaam. Kengetallen BBV Netto schuldquote

2022

2021

Zonder correctie doorgeleende gelden

-2%

-4%

Met correctie doorgeleende gelden

-2%

-4%

Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte

37%

39%

0%

2%

De netto schuldquote geeft aan in hoeverre WerkSaam rentelasten en aflossingen kan betalen. Omdat WerkSaam geen rentelasten of aflossingen heeft is het percentage negatief. De solvabiliteitsratio geeft inzicht in hoeverre WerkSaam in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Hoe hoger de solvabiliteitsratio, hoe financieel gezonder de organisatie. De uitkomst van 37% geeft aan dat WerkSaam financieel gezond is. De structurele exploitatieruimte geeft aan welke ruimte WerkSaam heeft om de eigen lasten te dragen.

22

Beleidsindicatoren Beleidsindicatoren Taakveld 0. Bestuur en ondersteuning 0. Bestuur en ondersteuning 0. Bestuur en ondersteuning 0. Bestuur en ondersteuning 0. Bestuur en ondersteuning

Naam indicator

Eenheid

Bron

Formatie

Fte per 1.000 inwoners

Eigen gegevens

1,07

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

Eigen gegevens

1,07

Apparaatskosten

Kosten per inwoner

Eigen begroting

76,66

Externe inhuur

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen

Eigen begroting

0,8%

Overhead

% van totale lasten

Eigen begroting

9,1%

6. Sociaal domein

Banen

6. Sociaal domein

Kinderen in uitkeringsgezin

6. Sociaal domein

Netto arbeidsparticipatie

6. Sociaal domein

Werkloze jongeren

6. Sociaal domein 6. Sociaal domein

Personen met een bijstandsuitkering Lopende reintegratievoorzieningen

Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd LISA 15 – 64 jaar Verwey Jonker % kinderen tot 18 jaar Instituut – Kinderen in Tel % van de werkzame beroepsbevolking CBS ten opzichte van de beroepsbevolking Verwey Jonker % 16 t/m 22 jarigen Instituut – Kinderen in Tel

WerkSaam

NL

644,8

805,5

4,0

6,0

70,9

70,4

1,6

2,0

Aantal per 10.000 inwoners

CBS

267,9

431,2

Aantal per 10.000 inwoners van 15 – 64 jaar

CBS

317,4

202,0

Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen In deze paragraaf informeren wij u over ons bedrijfspand, Dampten 26 in Hoorn. Dit bedrijfspand is het enige kapitaalgoed in eigendom van WerkSaam. De wensen en eisen die gesteld worden aan onze huisvesting groeien mee met de ontwikkeling van de organisatie. Om die reden is eind 2020 een integraal huisvestingsplan opgesteld. De aanpassingen betreffen verbeteringen aan het binnenklimaat en het voldoen aan Arbo wet- en regelgeving. Verder pakken we de entree en cursusruimtes aan, zodat we de dienstverlening aan cliënten verbeteren. Met de nieuwe indeling bevorderen we de samenwerking tussen afdelingen. De uitvoering is in 2021 gestart en heeft een doorlooptijd tot de zomer van 2023. In 2022 hebben we voor de verbetering van het binnenklimaat bij de leer-werkbedrijven rooftopunits geplaatst en hebben we de CV vervangen door zuinigere alternatieven. Ook hebben we vleugel 4 aangepast. De vergaderruimtes hebben plaatsgemaakt voor het naaiatelier en de scanstraat. WerkSaam reserveert voor het onderhoud van het pand. De hoogte van de reservering is gebaseerd op een meerjarenonderhoudsplan (MJOP). Op deze wijze zorgen we ervoor dat er voldoende budget beschikbaar is voor groot onderhoud en deze kosten niet enkel ten laste komen van het jaar waarin het onderhoud wordt uitgevoerd.

Het groot onderhoud is, in afwachting van het integraal huisvestingsplan, zeer beperkt uitgevoerd. Bij een verbouwing of aanpassing wordt het achterstallig onderhoud direct uitgevoerd. Ook wordt onderhoud uitgevoerd dat in de nabije toekomst op de planning staat en waarvan het efficiënt is dat onderhoud direct in de verbouwing of aanpassing mee te nemen en treffen we energiemaatregelen.

23

Paragraaf financiering Deze paragraaf gaat over de financiering van WerkSaam. We willen financieel geen risico’s lopen. Het gaat hierbij over vragen als: ‘Wordt te veel geleend?’ en ‘Kan WerkSaam op korte en op lange termijn alle facturen, salarissen en uitkeringen blijven betalen?’. Kasgeld De kasgeldlimiet voor WerkSaam in 2022 was € 5,8 miljoen, verdeeld in een kredietlimiet van € 1 miljoen en een intradaglimiet van € 4,8 miljoen. Dit is al enkele jaren ongewijzigd. Wij hebben geen kortlopende leningen afgesloten. We hebben genoeg eigen geld om aan onze verplichtingen te voldoen. WerkSaam hanteert geen renteomslag omdat wij geen rentekosten hebben. De rentebaten bedroegen in 2022 € 42.153. De gemiddelde boekwaarde van de materiele vaste activa bedraagt € 9.044.000, wat zou leiden tot een negatieve nacalculatorische renteomslag van 0,47%. Het bij de begroting (voor)gecalculeerde renteomslagrentepercentage mag binnen een marge van 0,5% worden afgerond, wat concreet betekent dat de renteomslag conform begroting op 0% gehanteerd is gebleven in 2022. Vaste geldleningen WerkSaam heeft geen vaste geldleningen. Er is daarom geen risico. Financiering van de investeringsuitgaven In 2022 zijn alle investeringen met eigen middelen gefinancierd. Overzicht EMU-saldo De uitkomst betekent in EMU-termen dat de uitgaven € 418.000 lager zijn dan de inkomsten.

Onderdeel

EMU saldo

Bedrag

(B edragen x €1.000)

Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan en ontrekkking uit reserves

-171

Afschrijvingen ten laste van de exploitatie

857

Bruto dotaties aan de post voorzieningen ten laste van de exploitatie

118

Investeringen in (im)materiële vaste activa die op de balans worden geactiveerd

-855

Baten uit bedragen van andere overheden, de Europese Unie en overige, die niet op de exploitatie zijn verantwoord en niet al in mindering zijn gebracht bij post 4

0

Desinvesteringen in (im)materiële vaste activa: Baten uit desinvesteringen in (im)materiële vaste activa (tegen verkoopprijs), voor zover niet op exploitatie verantwoord

0

Lasten op balanspost Voorzieningen voor zover deze transacties met derden betreffen

-368

Lasten i.v.m. transactie met derden, die niet via de onder post genoemde exploitaties lopen, maar rechtstreekes ten last van de reserves (inclusief fondsen en dergelijke) worden gebracht

0

Verwachte boekwinst op exploitatie bij verkoop aandelen

0

Berekend EMU-saldo

-418

24

Paragraaf bedrijfsvoering In deze paragraaf geven wij inzicht in belangrijke bedrijfsvoeringszaken. Personeel Wij hebben gesubsidieerde (Wsw-medewerkers en beschut werkers) en niet-gesubsidieerde medewerkers (Staf: 231 Fte). In totaal is WerkSaam verantwoordelijk voor 392 Fte Wsw-medewerkers en 132 Fte Beschut werkers. Een deel van de Wsw-medewerkers (34,3 Fte) en Beschut werkers (19,9 Fte) is in dienst bij externe werkgevers. WerkSaam blijft ook voor deze extern geplaatste medewerkers verantwoordelijk voor de begeleiding en eventueel herplaatsing als het werken bij de externe werkgever niet meer lukt. Voor de Beschut werkers blijft WerkSaam daarnaast verantwoordelijk voor een juiste uitbetaling van de loonkostensubsidie. De loonkostensubsidie is aangegeven in aantallen. Er is een deel van de beschut werkers die ook loonkostensubsidie krijgt, zij behoren zowel tot de groep beschut werk als tot de loonkostensubsidie. Hierdoor kan het zijn dat er personen dubbel zijn opgenomen, maar het toch een correcte weergave is van beide groepen.

Technologische innovaties en datagedreven werken Toekomstbestendige software is niet bij WerkSaam of DeSom geïnstalleerd, maar is op een veilige manier14 toegankelijk via internet via een cloudoplossing. De cliënten maken gebruik van een digitale frontoffice. Het afgelopen jaar hebben we veel voorbereidingen getroffen om de laatste componenten van de digitale frontoffice naar de Cloud te verplaatsen. We verwachten dat we voor de zomer van 2023 de volledige Cloud gang van de digitale frontoffice voltooien. De leverancier is vanaf dat moment verantwoordelijk voor het functioneren van de digitale frontoffice (in plaats van DeSom). De leverancier kan dat beter en op een hoger en volledig gecertificeerd veiligheidsniveau. Een ander voordeel van moderne Cloud architectuur is dat toegang voor derden makkelijker en veiliger wordt. Zonder installatie van software kan er via internet met een eigen laptop of telefoon ingelogd worden. Dit betekent dat we andere betrokkenen toegang tot een cliëntdossier kunnen geven of dat wij bijvoorbeeld de HRM- en salarisadministratie voor een gemeente kunnen uitvoeren. We hebben flink geïnvesteerd om ook onze dashboards en rapportages naar een Cloud omgeving te verplaatsen. Definities zijn nu scherper en er ontstaat continu een nadere en concretere informatiebehoefte.

Daarnaast is het duidelijk waar we datakwaliteit of registratiegedrag moeten verbeteren. Een experiment met voorspelmodellen heeft ons geleerd dat een voorspelmodel ons nu te weinig opbrengt tegenover de 25

inspanningen. De focus is daarom gelegd op de doorontwikkeling van de digitale frontoffice. Dit genereert aanvullende data die de kwaliteit van de dienstverlening meetbaar maakt en de toepassing van een voorspelmodel snel dichterbij brengt. Methodisch re-integreren WerkSaam re-integreert cliënten naar betaald werk. Elke cliënt is uniek en heeft eigen talenten en beperkingen, daardoor is re-integratie altijd maatwerk. Ook heeft elke doelgroep eigen specifieke kenmerken die spelen (denk aan de scholingsplicht bij jongeren en inburgering bij vluchtelingen). WerkSaam wil een kwaliteitsslag maken en is daarom in 2020 gestart met de uitwerking van Methodisch Re-integreren. Uitgangspunt is een aantal basisstappen die we bij elke cliënt nemen: 1. Diagnose 2. Opstellen ‘Plan naar werk’ 3. Uitvoeren van het plan 4. Evalueren/bijsturen In 2022 is methodisch re-integreren volledig uitgewerkt en geïmplementeerd. Centraal bij methodisch reintegreren staat de motivatie van de cliënt, één van de belangrijkste factoren om een cliënt succesvol te laten re-integreren naar werk. Om zijn motivatie te vergroten krijgt de cliënt inspraak op zijn plan naar werk. Naast de basisstappen hebben de coaches een cursus motiverende gespreksvoering gevolgd.

Hierbij leert een coach verschillende gesprekstechnieken die ervoor zorgen dat het gesprek voor zowel de cliënt als de coach prettig verloopt en de cliënt in zijn eigen kracht wordt gezet. Verder is er een start gemaakt met casuïstiek overleg en zijn richtlijnen opgesteld voor nazorg na uitstroom. De meeste coaches zijn positief over methodisch reintegreren. Integriteit, diversiteit en inclusie In 2020 heeft WerkSaam organisatie breed integriteitsbeleid vastgesteld. In 2021 zijn alle medewerkers over dit beleid geïnformeerd. In 2022 hebben alle stafmedewerkers een training aangeboden gekregen hoe om te gaan met integriteit in je werk. Hoe we om willen gaan met diversiteit en inclusie is onderdeel van het integriteitsbeleid. Een projectgroep met vertegenwoordigers van alle afdelingen is aan de slag gegaan met dit onderwerp en heeft een beleidsplan opgesteld voor WerkSaam als: • Inclusieve werkgever: hoe gaan we met elkaar om (medewerkers onderling, werving en selectie, communicatie); • Inclusieve dienstverlener: wat zijn onze omgangsvormen (hoe profileren wij ons naar buiten, regels en afspraken met werkgevers en cliënten); • Inclusieve partner: wat zijn onze omgangsvormen (hoe profileren wij ons naar buiten, regels en afspraken met samenwerking-/ketenpartners en leveranciers). Frauderisico Binnen WerkSaam is een frauderisicoanalyse beschikbaar.

Van deze frauderisicoanalyse wordt jaarlijks een update gemaakt. Ten opzichte van voorgaand jaar zijn geen nieuwe frauderisico’s geïdentificeerd. Wel is het risico dat ongeautoriseerde personen of instanties toegang verkrijgen tot ons netwerk of data toegenomen. Per frauderisico is een inventarisatie gemaakt van de interne beheersingsmaatregelen, zowel van de bestaande beheersingsmaatregelen als van aanvullende maatregelen. Deze beheersingsmaatregelen worden getoetst via de interne controle. Vanuit de interne controle komen geen vermoedens van fraude naar voren. Rechtmatigheidsverantwoording Verantwoordelijkheid dagelijks bestuur De baten en lasten en ook de balansmutaties moeten getrouw in de jaarrekening worden opgenomen. Uit het getrouw opnemen van de baten en lasten en de balansmutaties, blijken 3 rechtmatigheidscriteria niet expliciet. Het gaat om het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium. In deze rechtmatigheidsverantwoording licht het dagelijks bestuur toe in hoeverre de genoemde criteria zijn nageleefd. Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, en de balansmutaties in overeenstemming zijn met door het algemeen bestuur vastgestelde kaders zoals de begroting en gemeentelijke verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving.

De relevante wet- en regelgeving is vastgelegd in het normenkader, zoals opgenomen in bijlage 1 van het besluit van het algemeen bestuur van 8 december 2022 over het controleprotocol 2022 WerkSaam Westfriesland. 26

Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door het algemeen bestuur bepaald en bedraagt 3% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee vastgesteld op € 2.507.000. Bevinding Het dagelijks bestuur is van mening dat de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten en de balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de daarvoor gestelde grens. In het onderdeel Toelichting op de balans per 31 december 2022 hebben we een analyse van de begrotingsrechtmatigheid opgenomen.

Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid (Woo) De Woo is op 1 mei 2022 in werking getreden. Met de Woo komt de huidige Wet openbaarheid van bestuur (Wob) te vervallen. Het grote verschil met de Wob is dat de Woo overheden verplicht om een groot aantal documenten actief, dus uit eigen beweging, openbaar te maken. Binnen WerkSaam is een projectplan opgesteld om de wet te implementeren. Hierbij zijn drie deelplannen gemaakt die betrekking hebben op onze systemen, de processen en de cultuur. We hebben contactpersonen voor de Woo aangewezen en het ambitieniveau voor invoering (basis, dus voldoen aan de wettelijke verplichtingen) is bepaald. De wet kent een ruime overgangstermijn. Dit komt ook omdat een deel juridisch nog niet van kracht is. Er is een planning gemaakt, zodat de verdere implementatie de komende jaren vorm kan krijgen. Het huidige landelijke publicatieplatform (KOOP) gebruiken we voor het publiceren van ons Beleidsplan, onze beleidsregels en verordeningen. WerkSaam publiceert de jaarstukken en vergaderstukken van de vergadering van het algemeen bestuur van WerkSaam Westfriesland op haar website.

27

Paragraaf verbonden partijen Verbonden partijen zijn rechtspersonen waarin WerkSaam een bestuurlijk én een financieel belang heeft. Bijvoorbeeld door een plaats in het bestuur of het hebben van stemrecht. De verbonden partijen helpen WerkSaam om haar eigen doelen te realiseren. WerkSaam heeft twee verbonden partijen, WerkSaam Verloning B.V. en Westfriese Hoveniers B.V. Deze partijen stellen WerkSaam in staat om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt bij reguliere werkgevers te plaatsen. WerkSaam Verloning B.V. WerkSaam is volledig eigenaar van WerkSaam Verloning B.V. Deze partij biedt verloningsmogelijkheden aan. Werksaam verloning B.V. Vestigingsplaats: Hoorn Financiële gegevens

Doel : Verloning en re-integratiebedrijf 31-12-2022

31-12-2021

Eigen vermogen

384

315

Vreemd vermogen

1.610

1.335

69

40

Resultaat

Westfriese Hoveniers B.V. WerkSaam is voor 50% eigenaar van Westfriese Hoveniers B.V. Deze partij biedt groenvoorzieningswerkzaamheden aan en onderhoudt bedrijfsgroen voor diverse organisaties, bedrijven en gemeenten. Westfriese Hoveniers B.V. Vestigingsplaats: Waarland Financiële gegevens

Doel : Plaatsen van mensen in de arbeidsmarkt 31-12-2022

31-12-2021

Eigen vermogen

254

182

Vreemd vermogen

282

228

72

51

Resultaat

28

29

Jaarrekening

30

31

Overzicht van baten en lasten Begroting

VJN

NJN*

Realisatie

Verschil

(A )

(B )

(C)

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12840965/1