6.b Jaarstukken 2024 ODNHN
Tekst van het document
Publieke Sector Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden Behorende bij de controleverklaring d.d. 9 april 2025 kenmerk 312018013.25.198
ValidSigned door A. Booij RA op 09-04-2025
JAARSTUKKEN 2024
OPSTELLER Organisatie Telefoon E-mail Kenmerk
: : : :
Omgevingsdienst Noord-Holland Noord 088- 10 21 300 postbus@odnhn.nl 47046006
Adres
:
Bezoekadres
: :
Postbus 2095 1620 EB HOORN Dampten 2 1624 NR HOORN
DATUM 9 april 2025
Jaarstukken 2024 OD NHN
INHOUDSOPGAVE INLEIDING .............................................................................................. 6 LEESWIJZER ............................................................................................ 7 SAMENSTELLING VAN HET BESTUUR ....................................................... 8 Algemeen bestuur ................................................................................................. 8 Dagelijks bestuur .................................................................................................. 8
SAMENVATTING FINANCIËLE VERANTWOORDING .................................. 9 Programma 1: Overzicht exploitatiesaldo milieutaken ...............................................12 Programma 2: Overzicht exploitatiesaldo VTH-plustaken ...........................................13 Programma 3: Overzicht exploitatiesaldo Overhead ..................................................14
JAARVERSLAG ....................................................................................... 15 A.
PROGRAMMAVERANTWOORDING ............................................... 16
ALGEMEEN: OMGEVINGSWET ................................................................ 17 PROGRAMMA 1 MILIEUTAKEN ............................................................... 19 1
Doel en resultaat ......................................................................................19
1.1
Milieubescherming................................................................................................. 19
1.2
Normering geluid en bodem ................................................................................... 19
1.3
Bodembescherming ............................................................................................... 20
1.4
Omgevingsadvies .................................................................................................. 21
1.5
Energie en circulair................................................................................................ 21
1.6
Ondermijning........................................................................................................ 22
1.7
Natuurbescherming (gemeentelijke advisering)......................................................... 23
1.8
Toezicht en Handhaving ......................................................................................... 24
2
Wat heeft het gekost? ...............................................................................25
2.1
Baten en lasten ..................................................................................................... 25
2.1
Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb, onvoorzien en rente............................... 25
PROGRAMMA 2 VTH-PLUSTAKEN ........................................................... 26 1
Doel en resultaat ......................................................................................26
1.1
Natuurbescherming ............................................................................................... 26
1.2
Zwemwaterveiligheid ............................................................................................. 27
1.3
Bodembeheer ....................................................................................................... 27
1.4
Wegen en Vaarwegen ............................................................................................ 27
2
Wat heeft het gekost? ...............................................................................28
2.1
Baten en lasten ..................................................................................................... 28
2.2
Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb, onvoorzien en rente............................... 28
B.
PARAGRAFEN .............................................................................. 29
1
Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ......................................30
Pagina 3 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
1.1
Weerstandscapaciteit ............................................................................................. 30
1.2
Inventarisatie risico’s ............................................................................................. 31
1.3
Benodigde weerstandscapaciteit .............................................................................. 32
2
Paragraaf Financiering ...............................................................................34
2.1
Rentevisie ............................................................................................................ 34
2.2
Risicobeheer ......................................................................................................... 34
2.3
Koers- en valutarisico’s .......................................................................................... 34
2.4
Renterisicobeheer ................................................................................................. 34
3
Paragraaf Bedrijfsvoering...........................................................................36
3.1
Inleiding .............................................................................................................. 36
3.2
Rechtmatigheidsverantwoording ............................................................................. 36
3.3
Vennootschapsbelasting voor overheden .................................................................. 39
3.4
Organisatie en Personeel ........................................................................................ 40
4
Openbaarheidsparagraaf............................................................................43
JAARREKENING ..................................................................................... 44 1
Balans per 31 december 2024 ....................................................................45
2
Toelichting op de balans ............................................................................46
2.1
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling .................................................... 46
2.2
Rechtmatigheidsverantwoording ............................................................................. 46
2.3
Vaste activa ......................................................................................................... 47
2.4
Vlottende activa .................................................................................................... 49
2.5
Vaste Passiva ....................................................................................................... 51
2.6
Vlottende passiva .................................................................................................. 53
2.7
Niet uit de balans blijkende verplichtingen en rechten ................................................ 55
3
Overzicht van baten en lasten ....................................................................56
4
Toelichting op het overzicht baten en lasten .................................................57
4.1
Overzicht van de aanwending van het bedrag voor onvoorzien ................................... 57
4.2
Overzicht incidentele lasten en baten ....................................................................... 57
4.3
Overzicht per taakveld ........................................................................................... 58
4.4
Overzicht kostenverdeling overhead ........................................................................ 58
5
Wet normeringbezoldiging topfunctionarissen ...............................................59
6
Wet op de vennootschapsbelasting .............................................................60
7
EMU-saldo ...............................................................................................60
8
Gebeurtenissen na balansdatum .................................................................61
9
SISA verantwoording ................................................................................62
10
Rechtmatigheidsverantwoording .................................................................63
CONTROLEVERKLARING ........................................................................ 65 BIJLAGEN .............................................................................................. 66 Bijlage 1: Investeringsoverzicht .............................................................................66
Pagina 4 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Bijlage 2: Stemverhoudingen .................................................................................67 Bijlage 3: Productieaantallen Milieutaken .................................................................68 Bijlage 4: Productieaantallen VTH-basistaken en VTH-plustaken .................................69
COLOFON............................................................................................... 70
Pagina 5 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
INLEIDING Voor u liggen de jaarstukken 2024 van de Omgevingsdienst Noord-Holland Noord (OD NHN), bestaande uit het jaarverslag en de jaarrekening 2024. Met deze stukken legt OD NHN verantwoording af aan haar deelnemende gemeenten en de provincie Noord-Holland. Het jaar 2024 is een hectisch jaar geweest. De Omgevingswet werd van kracht en het bijbehorende Digitale Stelsel (DSO) ging in werking. We kregen er nieuwe wettelijke taken bij en het bestuur formuleerde een Plan van Aanpak Robuustheid. Daarvan heeft het ministerie I&W geoordeeld dat het inhoudelijk wel adequaat is, maar dat onvoldoende helder is of de OD NHN tijdig de robuuste status gaat bereiken. Door het voorlopig ontbreken van de financiering van het plan, loopt de implementatie dan ook ver achter bij de beoogde planning. Het twee jaar durende InterBestuurlijk Programma (IBP) Versterking VTH-stelsel liep in september weliswaar af, maar we mogen verwachten dat het vervolg de deelnemers binnen het stelsel nog jaren zal bezighouden. Inhoudelijk ging het uitvoerende werk gewoon door en zetten onze gedreven medewerkers zich in om de leefomgeving in de regio te verbeteren.
Maar ook in de uitvoering is er ongekende dynamiek: van verduurzaming van (nieuwe) woningen die leidt tot meer vergunningaanvragen, tot de zoveelste stikstofuitspraak door de Raad van State die opnieuw zorgt voor maatschappelijke onzekerheid in dit dossier. Bovenstaande ontwikkelingen geven een toenemende druk op de werkorganisatie van OD NHN. Mede daarom is het aantal operationeel leidinggevenden in 2024 op orde gebracht en weer op het niveau zoals bedoeld bij de oprichting van de OD NHN in 2013. Ook heeft in opdracht van het algemeen bestuur in de tweede helft van 2024 een capaciteitsonderzoek plaatsgevonden ten aanzien van de afdeling bedrijfsvoering. Hierover wordt het bestuur in de eerste helft van 2025 geïnformeerd. Omgevingsdiensten zijn een niet meer te negeren overheidspartij in de ketensamenwerking binnen het fysieke domein. Het belang van het behouden en versterken van de kwaliteit van onze leefomgeving neemt in de komende jaren dan ook zeker niet af. Dat ook de OD NHN deze positie inmiddels heeft verworven ligt aan zowel de inhoudelijke kennis als de grote betrokkenheid van mensen binnen het werkveld. Om die rol ook in de nabije toekomst te kunnen vervullen, zijn investeringen nodig. Ondertussen noopt het ravijnjaar 2026 onze gemeentelijke deelnemers tot financiële heroverwegingen.
Het bij elkaar brengen van enerzijds de sterk groeiende opgaven in het fysieke domein en anderzijds de krimpende budgetten bij onze deelnemers, belooft een niet minder hectisch jaar in 2025. Namens het dagelijks bestuur, Q.M. Foppe Directeur Omgevingsdienst Noord-Holland Noord
Pagina 6 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
LEESWIJZER In deze jaarstukken volgt allereerst een samenvatting van de financiële verantwoording waarin op hoofdlijnen wordt ingegaan op het bereikte resultaat 2024 en inzicht wordt gegeven in de taakstelling over de jaren heen. Daarna volgen de twee onderdelen jaarverslag en jaarrekening. Het jaarverslag gaat in op de programmaverantwoording en de verplichte paragrafen. In het hoofdstuk Jaarrekening is de balans met toelichting en de overzichten van baten en lasten met de bijbehorende toelichtingen opgenomen. In 2024 heeft de Omgevingsdienst Noord-Holland Noord (OD NHN) milieutaken uitgevoerd voor zestien gemeenten en de provincie Noord-Holland. De OD NHN heeft in 2024 twee financieringsstromen: de milieutaken (deel 1) die we sinds de oprichting in 2014 uitvoeren en de in 2016 overgekomen VTH-plustaken van de provincie Noord-Holland (deel 2). Het gevolg hiervan is dat in de jaarstukken een categorisering is aangebracht in de programmaverantwoording en de financiële verantwoording. De financiële tabellen zijn opgebouwd zowel in totaal voor de hele OD NHN (groen), als separaat voor de milieutaken (grijs) en VTH-plustaken (paars). In bijlage 1 vindt u het investeringsoverzicht, in bijlage 2 de stemverhoudingen en in bijlagen 3 en 4 zijn de productieaantallen per taak opgenomen.
De jaarstukken zijn opgesteld met in achtneming van de regelgeving uit het Besluit begroting en verantwoording (BBV).
Pagina 7 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
SAMENSTELLING VAN HET BESTUUR De OD NHN is een professionele opdrachtnemer die op een efficiënte manier en volgens geldende kwaliteitsstandaarden uitvoering geeft aan de opgedragen taken op het gebied van de fysieke leefomgeving in Noord-Holland Noord. De deelnemende gemeenten zijn Alkmaar, Bergen, Castricum, Den Helder, Dijk en Waard, Drechterland, Enkhuizen, Heiloo, Hollands Kroon, Hoorn, Koggenland, Medemblik, Opmeer, Schagen, Stede Broec, Texel en de provincie Noord-Holland. Het is een Gemeenschappelijke Regeling, waarbij sprake is van verlengd openbaar bestuur. De Gemeenschappelijke Regeling kent een algemeen bestuur (AB) en een dagelijks bestuur (DB). Op 31 december 2024 is de samenstelling van het bestuur als volgt:
Algemeen bestuur Het algemeen bestuur (AB) bestaat uit de wethouders van de aangesloten gemeenten en de gedeputeerde Klimaat en Energie van de provincie Noord-Holland:
Dhr. L. Voskuil
gemeente Bergen (burgemeester, onafhankelijk voorzitter)
Dhr. C. Peetoom
gemeente Alkmaar
Dhr. E. Briët
gemeente Bergen
Dhr. P. Slettenhaar
gemeente Castricum
Dhr. M. Zuiddam
gemeente Den Helder
Dhr. R. Schoenmaker
gemeente Dijk en Waard
Dhr. M. ten Have
gemeente Drechterland
Dhr. J. Franx
gemeente Enkhuizen
Dhr. R. Vennik
gemeente Heiloo
Dhr. M. Versluis
gemeente Hollands Kroon
Dhr. A. Helling
gemeente Hoorn
Dhr. J. Schilder
gemeente Koggenland
Dhr. J. Broeders
gemeente Medemblik
Dhr. H. ter Veen
gemeente Opmeer
Dhr. H. Heddes
gemeente Schagen
Dhr. N. Slagter
gemeente Stede Broec
Dhr. R. Kieft
gemeente Texel
Dhr. J. Beemsterboer
provincie Noord-Holland (plaatsvervangend voorzitter)
Dagelijks bestuur
Dhr. L. Voskuil
gemeente Bergen (onafhankelijk voorzitter)
Dhr. R. Vennik
gemeente Heiloo
Dhr. M. Versluis
gemeente Hollands Kroon
Dhr. A. Helling
gemeente Hoorn
Dhr. J. Beemsterboer
provincie Noord-Holland (plaatsvervangend voorzitter)
Dhr. Q. Foppe
directeur OD NHN (secretaris)
Pagina 8 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
SAMENVATTING FINANCIËLE VERANTWOORDING Deze paragraaf geeft in hoofdlijnen inzicht in het financieel resultaat over het boekjaar 2024. De jaarrekening laat een positief saldo zien van € 1.690.000. Het saldo van € 1.690.000 wordt verdeeld over de programma’s ‘Milieu’ (1) en ‘VTH-Plus’ (2). Het saldo van de overhead (3) wordt door middels van een verdeelsleutel toegerekend aan de programma’s Milieu en VTH-Plus. (Bedragen x € 1.000) Overzicht per Taakveld
Baten
Programma 1 en 2 Programma 3 Overhead OD NHN Rente Mutatie in reserves
Lasten
Saldo
27.191
19.593
7.599
525
8.745
-8.220
-
-
2.312
Totaal
30.028
2.312
28.338
1.690
Omvang baten De totale gerealiseerde baten 2024 liggen in lijn met de begroting 2024. Op programmaniveau en op niveau van de opbrengstcategorieën zijn wel afwijkingen tussen de gerealiseerde opbrengsten 2024 en begrote opbrengsten 2024. De belangrijkste afwijkingen kunnen als volgt worden verklaard: Bij het programma Milieu is de vaste bijdrage uit de lumpsum € 637.000 lager uitgevallen. De overheveling van de bodemtaken van de Provincie Noord-Holland naar de gemeenten ten bedrage van € 637.000 is in de begroting ten onrechte verrekent met de lumpsum van de VTH-Plustaken. Dit had moeten worden verrekend met de het aandeel van de Provincie Noord-Holland in de milieutaken. Bij het opstellen van de begroting 2024 is geen rekening gehouden met de opbrengsten Specifieke Uitkering Interbestuurlijk programma VTH (SPUK IBP). Deze regeling liep af per 31 december 2023, maar is met een jaar verlengd tot en met 31 december 2024. De opbrengsten zijn voor de SPUK IBP daardoor € 201.000 hoger uitgevallen dan begroot. De werkzaamheden voor SPUK IBP zijn voornamelijk uitgevoerd door medewerkers in loondienst. Voor deze medewerkers is geen (tijdelijke) vervanging aangesteld. Dit heeft als gevolg dat de uitvoering van SPUK IBP leidt tot een bijdrage aan het gerealiseerde resultaat voor € 147.000. Het Energiebesparingsakkoord (EBA) is een meerjarige subsidieregeling.
De opbrengsten voor 2024 waren ten tijde van het opstellen van de begroting 2024 te hoog ingeschat. De opbrengsten in 2024 zijn € 191.000 lager uitgevallen dan begroot. Desalniettemin hebben we in 2024 meer uren gerealiseerd dan ons werd gevraagd in het uitvoeringsprogramma. De opbrengsten SPUK THE zijn in 2024 € 200.000 lager uitgevallen dan begroot. De SPUK THE regeling duurt vier jaar, onbenutte gelden zullen in de toekomst worden aangewend om de werkzaamheden inzake SPUK THE uit te voeren. De verantwoorde opbrengsten 2024 uit aanvullende taken van het uitvoeringsprogramma’s en de incidentele opbrengsten zijn € 569.000 lager dan begroot. Dit wordt met name veroorzaakt doordat de uitvoering, als gevolg van krapte arbeidsmarkt, lager is uitgevallen dan begroot. Daardoor zijn ook de personele kosten lager uitgevallen dan begroot. Bij programma VTH-Plus is de vaste bijdrage uit de lumpsum € 637.000 hoger uitgevallen. Dit wordt, zoals hierboven weergegeven, veroorzaakt door de overheveling van de bodemtaken van de provincie Noord-Holland naar de gemeenten. In de begroting 2024 is geen rekening gehouden met aanvullende taken. Daardoor is de aanvullende bijdrage uitvoeringsprogramma is € 156.000 hoger dan begroot. Deze bate ziet toe op de uitgevoerde werkzaamheden inzake het soortenmanagementplan.
Evenals bij het programma Milieu is bij het opstellen van de begroting 2024 voor het programma VTH-Plus geen rekening gehouden met opbrengsten voortvloeiende uit de activiteiten voor SPUK IBP. Daardoor zijn de baten voor SPUK IBP € 134.000 hoger uit dan begroot en draagt dit bij aan het gerealiseerde resultaat 2024 omdat de werkzaamheden zijn uitgevoerd door interne medewerkers en geen (tijdelijke) vervanging is aangetrokken.
Pagina 9 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Personele lasten Taken binnen de lumpsumbijdrage en aanvullende opdrachten voeren we zoveel mogelijk uit met ons vaste personeel. Toch ervaren we ook in 2024 grote uitdagingen door de krapte op de arbeidsmarkt. Het is moeilijk om direct goed gekwalificeerd en ervaren personeel te vinden. Bovendien blijft het een uitdaging om zittend personeel vast te houden in een steeds concurrerender markt waarin organisaties strijden om schaarse talenten. De personele krapte zorgde in 2024 regelmatig voor openstaande vacatures. Wanneer deze niet konden worden ingevuld door eigen personeel, waren we genoodzaakt om tijdelijke inhuur in te zetten. Toch is het voor sommige functies moeilijk om zelfs via inhuur geschikte kandidaten te vinden. Hierdoor nemen we vaker nieuwe medewerkers met potentie, maar zonder ervaring in het gewenste vakgebied, aan. Dit vraagt om een inspanning van het bestaande personeel. Ervaren collega’s worden ingezet om nieuwe medewerkers te begeleiden en op te leiden, wat betekent dat zijn minder tijd beschikbaar hebben voor hun reguliere werkzaamheden. Het opleidingsproces is echter noodzakelijk om op de lange termijn een stabiel personeelsbestand op te bouwen dat onze kerntaken kan uitvoeren. Om de werving van personeel te verbeteren, hebben we in 2024 een raamcontract afgesloten met een wervingsbureau. Dit contract richt zich vooral op leidinggevende posities.
Deze intensieve aanpak van werving en selectie heeft geleid tot extra kosten, maar is essentieel om de continuïteit van de organisatie te waarborgen. Een andere uitdaging waarmee we in 2024 te maken hadden, is een hoog ziekteverzuim. Om werkdruk te verlagen en de continuïteit van onze dienstverlening te waarborgen hebben we meer tijdelijk personeel ingehuurd. Tot slot is een deel van de personele lasten op het gebied van VTH-controles via een raamcontract uitbesteed aan een derde partij. Deze uitbesteding is noodzakelijk om (extra) taken uit te voeren en draagt eveneens bij aan de personele lasten. De combinatie van de krapte op de arbeidsmarkt, het werven en opleiden van personeel, de kosten voor tijdelijke inhuur en uitbesteding, en de extra investeringen in werving en selectie, heeft geleid tot een stijging van de personele lasten in 2024. ICT De incidentele uitgaven op het gebied van ICT-projecten waren in 2024 aanzienlijk. Deze uitgaven hebben voornamelijk betrekking op de implementatie- en ontwikkelingskosten van het zaaksysteem en bedrijfsinformatiesysteem. De incidentele projectkosten die uit deze implementaties en doorontwikkelingen voortvloeien worden gedekt uit de bestemmingsreserve MP ICT. De investeringen in ICT zijn cruciaal voor het verbeteren van onze processen en het verhogen van de efficiëntie binnen de organisatie.
We blijven alert op het beheer van deze kosten, terwijl we tegelijkertijd zorgen voor een toekomstbestendige ICT-infrastructuur. Verdeling Overhead De gehanteerde verdeelsleutel voor de verdeling van het werkelijke saldo van de overhead wijkt af van de gehanteerde verdeelsleutel voor de begroting. De verdeelsleutel wordt gevormd door de verhouding van de bestede uren tussen de taakvelden Milieu en VTH-Plus. Dotatie en onttrekking aan de reserves De dotatie aan de algemene reserve en bestemmingsreserve 2024 hebben plaatsgevonden conform resultaatbestemming 2023. Er hebben zich geen andere dotaties gedurende 2024 voorgedaan. De onttrekkingen die in 2024 hebben plaatsgevonden zijn in overeenstemming met de resultaatbestemming 2023 en gemaakte afspraken. De onttrekkingen zijn in overeenstemming met de verhouding die gedaan is bij de vorming van de reserves. De onttrekking van de reserve Masterplan ICT is gebaseerd op de verdeelsleutel die is gehanteerd voor de verdeling van de overhead over milieutaken en de VTH-plustaken.
Pagina 10 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Rentebaten OD NHN moet een deel van haar geld verplicht aanhouden op een eigen bankrekening bij het ministerie van Financiën (zgn. schatkistbankieren). Vanaf eind 2022 ontvangen we rente over deze gelden. De rentebaten in de begroting 2024 bedragen € 15.000. De gerealiseerde rentebaten 2024 bedragen € 328.000. Dit wordt veroorzaakt doordat het rentepercentage afgelopen jaren is gestegen ten opzichte van het moment van het opstellen van de begroting 2024. Hieronder wordt kort per programma Milieutaken, VTH-plustaken en de overhead de grootste financiële verschillen aangegeven. In de derde tertaalrapportage van het Uitvoeringsprogramma 2024 worden de details van de verrichte werkzaamheden (in uren en aantallen) en eventuele verschillen per deelnemer toegelicht.
Pagina 11 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Programma 1: Overzicht exploitatiesaldo milieutaken Dit overzicht bevat de lasten en baten van programma 1 ‘Milieutaken’ en het aan milieutaken toegerekende deel van programma 3 ‘Overhead’. (Bedragen x € 1.000) Milieutaken
Realisatie 2023
Raming 2024
Realisatie 2024
Baten
15.821
18.613
17.573
Lasten
16.263
18.613
18.135
-442
-
-562
-
-
207
- Bestemmingsreserve Masterplan ICT
463
-
361
- Bestemmingsreserve CAO
650
-
604
Subtotaal reservemutaties
1.113
-
1.172
671
-
610
Gerealiseerd saldo baten en lasten Onttrekkingen reserves: - Bestemmingsreserve Verstevigen Bedrijfsvoering
Gerealiseerd resultaat
Verschillenanalyse: Onderwerp
Bedrag V/N
Kosten personeel primair proces
2.883
V
Kosten Inhuur personeel primair proces
2.510
N
Kosten Inhuur personeel opdrachten buiten UP primair proces
1.197
V
82
N
Kosten overige personeelslasten Kosten onvoorzien
60
V
Licentiekosten primair proces
85
N
Baten LS
637
N
Baten aanvullende opdrachten
569
N
Baten Energiebesparingsakkoord
191
N
(Aandeel in) Baten SPUK IBP
201
V
Baten SPUK THE
200
N
Aandeel in renteopbrengsten overhead
199
V
Aandeel in salarissen overhead
533
V
1.130
N
Aandeel in kosten werving en selectie overhead
61
N
Aandeel in kosten voormalig personeel overhead
63
N
Aandeel in ICT Projecten overhead
361
N
Aandeel in ICT voorzieningen / telefonie overhead
244
V
Aandeel in overige huisvestigingskosten overhead
61
N
Aandeel in overige overhead
110
V
Voorziening terugbetaling inkomsten bodemloket
100
N
1.172
V
Overige
61
V
Saldo
610
V
Aandeel in inhuur personeel overhead
Onttrekking aan reserves
(N= nadeel; V = voordeel)
Pagina 12 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Programma 2: Overzicht exploitatiesaldo VTH-plustaken Dit overzicht bevat de lasten en baten van programma 2 ‘VTH-plustaken’ en het aan VTH-plustaken toegerekende deel van programma 3 ‘Overhead’. (Bedragen x € 1.000) VTH plus taken
Realisatie 2023
Raming 2024
Realisatie 2024
Baten
9.300
9.079
10.143
Lasten
8.921
9.079
10.203
379
-
-60
Gerealiseerd saldo baten en lasten Onttrekkingen reserves: - Bestemmingsreserve Verstevigen Bedrijfsvoering
-
119
- Bestemmingsreserve VTH-Plustaken
-
442
- Bestemmingsreserve Masterplan ICT
295
207
- Bestemmingsreserve CAO
397
Subtotaal reservemutaties
692
-
1.140
1.071
-
1.080
Gerealiseerd resultaat
372
Verschillenanalyse: Onderwerp
Bedrag
V/N
Kosten personeel primair proces
92
V
Kosten inhuur personeel primair proces
389
N
Uitkeringen UWV
75
V
Overige personeelskosten
61
N
Kosten onvoorzien
64
V
Baten LS
637
V
Baten aanvullende bijdrage UP
156
V
(Aandeel in) Baten SPUK IBP
134
V
Aandeel in rentebaten
114
V
Aandeel in salarissen overhead
128
V
Aandeel in inhuur personeel overhead
647
N
Aandeel in ICT Projecten overhead
207
N
Aandeel in ICT voorzieningen / telefonie overhead
140
V
Overige overhead
103
N
Onttrekking aan reserves
1.140
V
Overige
193
N
Saldo
443
V
(N= nadeel; V = voordeel)
Pagina 13 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Programma 3: Overzicht exploitatiesaldo Overhead In het programma Overhead zijn de kosten en baten opgenomen van de afdelingen Bedrijfsvoering en Concernstaf. Beide voeren taken uit voor zowel het programma Milieu als het programma VTHPlus. De verdeelsleutel voor het verdelen van de overheadkosten is gebaseerd op de totaal gerealiseerde uren voor beide programma’s. De financiële dekking van de kosten van de overhead komt voort uit de gerealiseerde opbrengsten in het primaire proces. Het merendeel van de opbrengsten heeft als basis het uurtarief 2024 vermenigvuldigt met het aantal uren. In het uurtarief zit opslag voor de dekking van de overhead. De opbrengsten zijn verantwoord onder de programma Milieu en VTH-Plus. (Bedragen x € 1.000) OD NHN Overhead
Realisatie 2023
Raming 2024
Realisatie 2024
Baten
405
15
525
Lasten
7.935
7.165
8.745
-7.530
-7.150
-8.220
-
-
-
-7.530
-7.150
-8.220
Gerealiseerd saldo baten en lasten Reservemutaties Gerealiseerd resultaat
Verschillenanalyse: Onderwerp
Bedrag
V/N
661
V
1.586
N
Kosten inhuur personeel SPUK Interbestuurlijk programma
191
N
Kosten werving en selectie
96
N
Kosten voormalig personeel
100
N
Kosten ICT Licentie, werkplekvoorzieningen en telefonie
321
V
Kosten overige huisvesting
96
N
Kosten WKR
73
V
Kosten personeel Kosten inhuur personeel (deels dekking door reserves via de programma Milieu en VTH-plus)
Rentebaten
313
V
Kosten ICT-projecten (dekking door reserves via de programma Milieu en VTH-Plus)
568
N
Baten SPUK Interbestuurlijk programma (aandeel betrekking op overhead)
186
V
Overige
13
V
1.070
N
Saldo (N= nadeel; V = voordeel)
Pagina 14 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
JAARVERSLAG
Pagina 15 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
A. PROGRAMMAVERANTWOORDING
Pagina 16 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
ALGEMEEN: OMGEVINGSWET Wat wilde de OD NHN bereiken? De OD NHN werkt vanaf 2024 volgens de Omgevingswet. Hierdoor zijn de procedures, de kaders waaraan vergunningaanvragen worden getoetst en de regels waarop wordt toegezien veranderd. Hierbij hoort ook de grotere afwegingsruimte die onze deelnemers bij inwerkingtreding van de Omgevingswet krijgen. Veel valt onder het overgangsrecht. Voor het toetsingskader voor vergunningen zijn dit onder andere het gemeentelijk Omgevingsplan, dat bestaat uit alle vigerende bestemmingsplannen, de set aan landelijke regels die overgaan naar de lokale overheid en de vigerende gemeentelijke verordeningen. Sinds de intrede van de Omgevingswet verlenen we vergunningen op basis van activiteiten in plaats van inrichtingen. Dit geldt ook voor het toezicht op basis van milieubelastende activiteiten. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Van voorbereiden naar werken met Het jaar 2024 stond, na de intensieve in- en externe voorbereiding in eerdere jaren, vooral in het teken van de Omgevingswet. Hierbij hoorde ook de afhandeling van nog lopende aanvragen onder de oude wetgeving (de Wabo) en het daarbij geldende overgangsrecht. Mede door de gedegen, maar arbeidsintensieve in- en externe voorbereiding, was de technische invoering een succes.
In een enkel geval bleek de routering tussen gemeente en de omgevingsdienst nog niet volgens afspraak te verlopen, maar dit is rechtgezet. Overgangsrecht De behandeling van veel aanvragen viel in 2024 onder het overgangsrecht. Voor het toetsingskader voor vergunningen zijn nu onder andere het gemeentelijk Omgevingsplan, bestaande uit de bestemmingsplannen, en de set aan landelijke regels en de gemeentelijke verordeningen relevant. Landelijk en regionaal beeld Het landelijke en regionale beeld is dat het aantal meldingen en nieuwe aanvragen voor een reguliere vergunning onder de Omgevingswet nog achterblijft bij de situatie onder de Wabo. We herkennen dit uit de praktijk. Hiervoor is een combinatie van factoren de oorzaak:
Het verwerken van vergunningaanvragen en het doen van meldingen via de DSO was voor initiatiefnemers, hun adviseurs én de overheid complex. We steken momenteel dan ook veel tijd in de begeleiding van initiatiefnemers en het uitbouwen van de eigen kennis en ervaring.
Daarnaast speelde ook de noodzaak tot vooroverleg en het uitvoeren van participatietrajecten een rol. De doorwerking van de nieuwe wetgeving op de bedrijfsvoering, met name rond de eigen verantwoordelijkheid van bedrijven in de zorgplicht, was onduidelijk. Dit leek de initiatiefnemers af te schrikken. Vooral voor onze toezichthouders is de inhoudelijke duiding van het begrip zorgplicht een uitdaging.
De agrarische sector heeft met grote onzekerheden te maken. Denk bijvoorbeeld aan de voortgaande jurisprudentie rondom stikstof en stalsystemen, de aanpassingen in de Aeriuscalculator, de (on)mogelijkheden van in- en extern salderen én de maatschappelijke zorgen over spuitzonering en de waterkwaliteit. De sector wacht af waar het kabinet voor hun mee komt. Zij houden initiatieven vast tot er weer meer ruimte komt om te ondernemen. Op dat moment zullen we alle zeilen moeten bijzetten om iedereen tijdig te helpen.
Door stijgende rente, grond- en bouwkosten liep het aantal bouwaanvragen al enige tijd terug. Dit heeft ook invloed op het werk van de omgevingsdiensten. Inmiddels lijkt de lijn omhoog weer gevonden te zijn.
Pagina 17 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Vooroverleg Het is belangrijk dat onze organisatie vooraf door opdrachtgevers, initiatiefnemers en ketenpartners bij processen betrokken wordt én dat onze rol op tijd duidelijk is. We zien hier een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor alle betrokkenen. Hierdoor wordt er in procedures tijdig beschikt, kunnen we juist en volledig adviseren op adviesvragen en optimaliseren we de dienstverlening richting initiatiefnemers. Regionaal overleg voortgezet Het regionale overleg van de programmamanagers in Noord-Holland Noord is in een nieuwe vorm voortgezet. Nagenoeg alle betrokken overheden, inclusief de provincie, gemeenten, de drie grote GR-en en het waterschap, zijn aangesloten bij dit overleg. Onder de nieuwe titel “Programma Samenwerking Omgevingswet” (PSO) wordt bijvoorbeeld gekeken naar verdere uitwerking of herijking van de onderlinge werkafspraken in de regio. Werken die zoals we dat bedacht hebben, wat moeten we behouden, waar zit nog ruimte voor verbetering? 15% Omgevingswet is nu ingevoerd Op dit moment is iets meer dan vijftien procent van de Omgevingswet met succes ingevoerd. Hierbij gaat het vooral om de directe uitvoering van VTH-taken. De komende jaren werken we aan het opstellen van omgevingsvisies en omgevingsplannen. Daarmee krijgt de wet voor een steeds groter deel een plaats in de samenleving.
Pagina 18 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
PROGRAMMA 1 MILIEUTAKEN 1 Doel en resultaat 1.1 Milieubescherming Wat wilde de OD NHN bereiken? Door adequate, professionele en transparante uitvoering van vergunningprocedures, het afhandelen van meldingen, advisering en toezicht én handhaving werken wij aan het schoon, veilig, gezond en duurzaam wonen, werken en recreëren in Noord-Holland Noord. Daarmee draagt onze organisatie actief bij aan het oplossen van grote maatschappelijke vraagstukken. Ons werkterrein omvat onder andere bedrijfsgebonden milieutaken, bodemenergiesystemen, asbestsloop, controle en handhaving en de (gemeentelijke) advisering op het gebied van natuur, ruimtelijke ordening, geluid, lucht, licht, bodem en externe veiligheid. We dragen bij aan initiatieftafels, bij de omgevingsscan en omgevingsplannen, vergunnings- en toezichts-/handhavingstrajecten. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Onze procedures rond adviezen, meldingen en vergunningaanvragen zijn vooral vraaggestuurd. Maatschappelijke initiatieven van bedrijven, burgers en overheden én de ambities van onze eigenaren/opdrachtgevers bepalen de werkvoorraad. Veel hangt daarbij af van de juistheid en volledigheid van de aangeboden dossiers en onze betrokkenheid aan de voorkant van het proces. Tegen het einde van 2024 zien we dat we voor vergunningaanvragen beter worden gevonden.
Het doen van meldingen en de uitnodiging voor initiatieftafels bij de deelnemers, blijft alleen achter bij de gezamenlijke verwachting en ervaringscijfers. We denken dat de complexiteit van de DSO hierbij een rol speelt. Initiatiefnemers hebben moeite om hun milieubelastende activiteiten goed te melden en wachten met het melden van hun activiteiten. Er is nog te weinig ervaring met de Omgevingswet om te zeggen of er vanuit het toezicht meer ongemelde activiteiten zijn. Dit zal de komende tijd blijken. 1.2 Normering geluid en bodem Wat wilde de OD NHN bereiken? Door de Omgevingswet krijgen gemeenten extra taken en verantwoordelijkheden als het gaat om de normering van geluid:
Onder de Omgevingswet is de rekensystematiek voor gezoneerde industrieterreinen veranderd.
Onder de Omgevingswet zijn gemeenten verplicht om uiterlijk op 1 juli 2027 de basisgeluidemissie (BGE) voor de gemeentelijke wegen met meer dan 4.500 motorvoertuigen per etmaal vast te stellen. Deze basisgeluidemissie moet daarnaast elke vijf jaar gemonitord worden.
Gemeenten moeten onder de Omgevingswet geluidsnormen opnemen in het Omgevingsplan.
We beheren de bodemkwaliteitskaarten en houden als plustaak de nota bodembeheer actueel voor onze opdrachtgevers. Ook maken we dit via onze website digitaal inzichtelijk, zodat grondverzet in onze regio zo makkelijk mogelijk wordt gemaakt. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Geluid Voor geluidnormering zijn we begonnen met het dezoneren van enkele geluidgezoneerde industrieterreinen. Daarnaast is er een plan van aanpak opgesteld om de basisgeluidemissiekaart vast te leggen. Alle gezoneerde bedrijventerreinen zijn actueel en digitaal vastgelegd in GeoMilieu.
Pagina 19 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Hiermee kunnen we beoordelen of nieuwe bedrijven, of uitbreidingen, binnen de geluidzone van het industrieterrein passen. Verder is er een verdiepingsslag gemaakt in de beoordeling van geluidberekeningen waar nieuw geplaatste warmtepompen aan moeten voldoen. Daarnaast worden er op dit moment 35 saneringsprojecten (wegverkeerslawaai) uitgevoerd. In totaal worden er 3.954 woningen gesaneerd. Er zijn inmiddels 3 projecten gereed. Bodem Voor burgers en bedrijven hebben we een bodeminformatiesysteem en bodemloket beschikbaar. Om de kwaliteit hiervan te waarborgen, hebben we een eigen foutentool ontwikkeld. Hierdoor zijn we vanaf 2025 niet meer afhankelijk van externe partijen om onze bodemdata te beheren en valideren. In het kader van de omgevingswet is de daadwerkelijke verdeling van de overgangsrechtslocaties bodem vastgelegd. Alle bodemtaken vanuit de warme overdracht van de provincie zijn in de uitvoeringsprogramma's van de gemeentes opgenomen. Voor de wijzigingen/revisie van de bodemkwaliteitskaarten en de Nota bodembeheer zijn al de nodige voorbereidingen getroffen. Hierbij wordt eveneens de Omgevingswet en het regionaal bodembeleid opgenomen en wordt hiermee de nota geactualiseerd. 1.3 Bodembescherming Wat wilde de OD NHN bereiken? We willen een duurzame bodemkwaliteit in Noord-Holland realiseren waarbij zich geen risico’s voordoen voor gezondheid en milieu.
Dit doen we door nieuwe bodem- en grondwaterverontreinigingen te voorkomen en verontreinigde ondergrond te saneren en/of beheren. Door het evenwichtig toedelen van functies aan locaties en het stellen van regels aan activiteiten kunnen we de gewenste bodemkwaliteit bereiken. Het gaat hierbij om de chemische bodemkwaliteit en om thema’s zoals het verlies van organische stof of verzilting. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? De voor de gemeente ingeplande controles Graven en Saneren blijven achter op de prognose. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet is het bevoegd gezag voor Graven en saneren (voorheen Wet bodembescherming) voor de meeste activiteiten overgegaan van de provincie naar de gemeenten. Het blijkt dat veel meer activiteiten nog vallen onder het overgangsrecht, waardoor de provincie het bevoegde gezag is. De taken zijn dus wel uitgevoerd maar onder het mandaat van een ander bevoegd gezag. De komende jaren zullen steeds minder activiteiten onder het overgangsrecht vallen en zal de gemeente het bevoegde gezag worden. Daarnaast zijn zaken informatieplicht voor de gemeente behandeld. Met behulp van geavanceerde machine learning-tools in GIS hebben we historische gegevens van oude kaarten geanalyseerd en gevisualiseerd. Met behulp van deze inzichten kunnen we bij planologische ontwikkelingen en bouwaanvragen sneller en nauwkeuriger advies geven.
Daarnaast hebben we een koppeling tussen de bodemkwaliteitskaarten en het bodeminformatiesysteem gerealiseerd. Hiermee kunnen een ‘Vlekkenkaart’ genereren. Deze kaart biedt aanvragers en toepassers eenvoudiger inzicht in de duurzame en veilige toepassingsmogelijkheden van grond. Voor de gemeenten Alkmaar, Bergen, Castricum, Den Helder, Hollands Kroon, Hoorn en Medemblik hebben we grondstromen in kaart gebracht. Dit biedt meer inzicht in het duurzame gebruik van grond. Uit onze analyse blijkt dat de kwaliteitsklasse "Landbouw/natuur" vaak lange transportafstanden aflegt en regelmatig wordt toegepast op locaties waar ook "Wonen" of "Industrie" mogelijk zou zijn. Op basis hiervan hebben we een rapport opgesteld met conclusies en aanbevelingen. Deze wordt begin 2025 gedeeld met de betrokken gemeenten.
Pagina 20 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
1.4 Omgevingsadvies Wat wilde de OD NHN bereiken? De ontwikkeling van omgevingsvisies en omgevingsplannen vraagt de komende jaren nog veel aandacht. Niet alleen het organiseren van burgerparticipatie is daarbij een uitdaging, maar ook de benodigde integrale inhoudelijke afwegingen. We willen ervoor zorgen dat onze kennis en kunde nog beter aan de voorkant van een voorgenomen initiatief beschikbaar is. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? In het begin van het jaar zagen wij de vraag naar ROM-adviezen wat afnemen. Deelnemers lieten hun plannen graag nog in 2023, op basis van de oude wetgeving, toetsen. Inmiddels zien we dat de vraag naar advies weer gestabiliseerd is en de doorlooptijd van adviesverzoeken op het gewenste niveau blijft. Er is samengewerkt met gemeenten om specialistische kennis over omgevingsaspecten in te brengen. Hiermee is ook een goede doorontwikkeling gemaakt van onze producten op dit vlak (omgevingsanalyse en omgevingsscan). Daarnaast is er een verbeterslag gemaakt in het digitaliseren van de omgevingsscan. Door deelname aan het grootschalige gebieds-ontwikkelproject Maritiem Cluster in Den Helder, is er een vroegtijdig integraal advies gegeven voor omgevingsaspecten en vergunningstrajecten. Dit is geheel in lijn met de doelstelling van de nieuwe Omgevingswet om latere procedures te versnellen en mogelijke schade door uitstel te voorkomen.
Het team Omgevingsadvies is betrokken bij de Taskforce energie infrastructuur, die versnelling van het realiseren van netuitbreidingen als doel heeft. 1.5
Energie en circulair
Wat wilde de OD NHN bereiken? In het kader van een gezonde en veilige leefomgeving, willen we een aanjagersrol spelen op het gebied van de energietransitie, energiebesparing en circulaire economie. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Energiebesparing particulieren Er is een belangrijke bijdrage geleverd aan de isolatieaanpak van gemeenten. Dit is gedaan met behulp van de inzet Energie-armoedegelden en de Nationale Isolatieaanpak. De campagne “Gluren bij duurzame buren” is ook in 2024 doorgezet (met uitzondering van de gemeenten Dijk en Waard, Schagen en Texel). Hierbij nemen we een kijkje bij buren in de regio die duurzame maatregelen hebben uitgevoerd. We doen dit in de vorm van een online event met experts en een mobiele showroom van het Duurzaam Bouwloket. De video’s van de regio Noordkop zijn in 2024 opgenomen en worden in 2025 uitgezonden. In de regio Alkmaar is gewerkt aan het projectplan. Energiebesparing bedrijven Voor verschillende gemeenten voeren we een coördinatierol uit voor de stimulering van verduurzaming bij bedrijven. Vanuit het Energiebesparingsakkoord Bedrijven NH bestaan budgetten om een energiescan/Erkende Maatregelen Lijst audit uit te voeren. We hebben weer een bijdrage geleverd aan de Duurzaam Ondernemen Awards Medemblik.
Op basis van het thema zijn er beoordelingscriteria opgesteld voor de prijs voor de meest duurzame ondernemer én de meest innovatieve ondernemer. Er zijn interviews afgenomen bij de genomineerde ondernemers en verwerkt in een matrix waarop de jury haar keuze voor de winnaar kon baseren. Hiermee zorgen we voor aandacht en bewustwording voor de positieve maatschappelijke impact van duurzaam ondernemen.
Pagina 21 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Met betrekking tot de Green Deal Zorg zijn er twee bijeenkomsten georganiseerd voor ziekenhuizen en zorginstellingen. Eén bijeenkomst ging over nieuwe wetgeving en de ander over circulaire toepassingen. Er is meegewerkt aan een video over de Green Deal Zorg om te laten zien wat hierbij de rol van de omgevingsdienst is. Samenwerking op het gebied van duurzaamheid wordt gestimuleerd door de opzet van de Werkgroep Communicatie Duurzaamheid West Friesland. Hierbij wordt wekelijks overleg georganiseerd en acties gecoördineerd. Een Communicatiejaarplan 2025 is opgesteld aan de hand van het Jaarplan 2025. Naast het uitvoeren van de controles energiebesparing bij bedrijven, hebben wij een bijdrage geleverd aan vijf Rekenkameronderzoeken. Hiervan is er een landelijk en vier regionaal (Alkmaar, Den Helder, Hollands Kroon en Koggenland). We leveren periodiek rapportages aan de gemeenten over de voortgang van het Energiebesparingsakkoord (EBA). Daarnaast werken we samen met de provincie en de gemeenten aan een plan van aanpak om de volgende stappen in de versnelling te kunnen zetten. Circulair We werken vanuit twee sporen mee aan de circulaire transitieopgave:
Spoor 1: zet in op de verkenning van ruimte binnen VTH. Hierin ligt de focus op wat mogelijk en nodig is (voor bevoegde gezagen) om te sturen op circulaire bedrijfsvoering en ketensamenwerking. We hebben dit gedaan door zitting te nemen in het coördinatieteam Circulair van Omgevingsdienst NL.
Spoor 2: zet in op het stimuleren van circulaire materiaalketens. Dat doen we vanuit de strategie en Actieagenda Circulair Westfriesland 2023-2026. We werken samen met meerdere partners. We zetten in op circulaire materiaalketens binnen de sectoren Agrarisch, Bouw, GWW/Infra, Zorg en Maakindustrie (Textiel en E-waste). Per sector werken overheden en ketenpartners samen aan oplossingen om materiaalketens te sluiten. We verzorgen coördinatorschap van de samenwerking en de uitvoering van de actieagenda.
Dit hebben we in 2024 opgeleverd: 1.
De start van het Biobased Innovatie HUB met inzet op 3 programmalijnen: a.
Biobased composieten en binders (samenwerking met o.a. InHolland, AMS, EBS NPSP, Spaak, en Cirqlar, ONHN). Hiervoor is een gezamenlijke EFRO-subsidie voorbereid en ingediend.
b.
Biobased Industriële bouw (samenwerking met industriële bouwers en woningcorporaties in NH verenigd in NH Bouwstroom).
c.
Teelt voor Bouw (samenwerking met o.a. Vertify, telers, AMS en TNO)
2.
Een projectvoorstel voor Regiodeal NHN: Circulaire bouwmaterialen strategie NHN.
3.
De verkenning effect van micro-organismen en drijfmest afgerond.
De subsidieaanvraag EIP is ingediend voor Experimententuin NHN, waarin we met partners willen inzetten op 4 programmalijnen: Plastic vrije landbouw, Sluiten mestkringloop, verbeteren mestkwaliteit (vanuit meten=weten aanpak), Klimaat- en natuur inclusieve landbouw.
1.6 Ondermijning Wat wilde de OD NHN bereiken? We willen ondermijning tegengaan en milieucriminaliteit bestrijden. Ondermijning is een relatief begrip en gaat om verschillende onderwerpen. Toch is ongeveer 90% drugs-gerelateerd. Het Ministerie van Justitie & Veiligheid heeft opdracht gegeven om het Landelijke Informatie en
Pagina 22 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Expertise Centrum (LIEC) op te richten, met daarnaast diverse regionale informatie- en expertisecentra (RIEC). Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? In samenwerking met, en onder regie van, diverse gemeenten zijn in totaal 17 gezamenlijke controleronden op bedrijventerreinen uitgevoerd. Ter voorbereiding van deze controleronden hebben we risicoanalyses uitgevoerd waarbij potentiële ondermijnende activiteiten en/of milieucriminaliteit in kaart zijn gebracht. We zijn 24/7 bereikbaar voor calamiteiten. Het aantal oproepen via de meldkamer is in 2024 aanzienlijk toegenomen. In totaal zijn we 139 maal opgeroepen. Dit is twee keer zoveel dan verwacht. Opvallend is de toename van het aantal meldingen over drugsafvaldumpingen en/of drugslabs. Voor het afhandelen van drugsafvaldumpingen is samen met de overige omgevingsdiensten in Noord-Holland, de Veiligheidsregio NHN en de politie een protocol opgesteld. In dit protocol is afgesproken dat de omgevingsdiensten een coördinatierol hebben.
Aard afgehandelde calamiteiten Overig Veiligheid Drugsdumping/ Drugslab Brand Bodem Asbest (Afval)water 0
10
20
30
40
50
60
70
In oktober hebben we een bijeenkomst georganiseerd over het afhandelen van calamiteiten en hoe op te treden bij drugsafvaldumpingen. Voor deze bijeenkomst waren collega’s van gemeenten, politie, brandweer, NH Samen Veilig en Staatsbosbeheer uitgenodigd. Met deze bijeenkomst wilden we kennis delen en samenwerking tussen partijen verstevigen. 1.7 Natuurbescherming (gemeentelijke advisering) Wat wilde de OD NHN bereiken? Door op een adequate, professionele en transparante wijze gemeenten te adviseren over natuurwetgeving dragen we bij aan:
Het behouden en herstellen van de biologische diversiteit.
Het beschermen en ontwikkelen van de natuur.
Het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de natuur ter vervulling van (maatschappelijke) functies.
Het mogelijk maken van maatschappelijke initiatieven met oog voor de bescherming van de natuur.
Het verzekeren van een samenhangend advies gericht op het behoud en beheer van waardevolle natuur(gebieden) en natuurverbindingen.
Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? In 2024 zijn we bij gemeentelijke natuuradvisering volledig op sterkte gekomen. Hierdoor zijn we ingelopen op de zes maanden wachttijd. We halen nu in de meeste gevallen de adviestermijn van twee weken. Hierdoor is er ook ruimte om andere projecten op te pakken, zoals omgevingsscans en het leveren van een bijdrage aan de soortenmanagementplannen (SMP's). Daarnaast is er in samenwerking
Pagina 23 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
met de provincie gewerkt aan het opstellen van een brochure over natuurvriendelijk isoleren. Verder hebben we de Woningbouwkaart voor al onze gemeentelijke deelnemers geactualiseerd. We hebben een belangrijke bijdrage geleverd aan de verduurzamingsopgave bestaande woningvoorraad in combinatie met soortenbescherming. Door te adviseren over de juiste keuzes en het stimuleren van maatregelen, blijven de woningen en de omgeving geschikt voor burgers als ‘inwonende’ dieren. 1.8 Toezicht en Handhaving Wat wilde de OD NHN bereiken? Met behulp van het uitvoeren van toezicht, zorgen we voor meer naleving van de regelgeving. We handhaven overtredingen op een open, eenduidige en voortvarende manier. Hierdoor zorgen we voor een gevoel van veiligheid bij de burger, verbetering van de kwaliteit van de leefomgeving en versterking van het vertrouwen in de overheid. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Om zo efficiënt mogelijk te werken, zijn we in 2024 gestart met het project tankstations. Dit is een innovatief project met een visie naar het ‘nieuwe werken’. Hierdoor zijn meer dan 140 tankstations in Noord-Holland Noord volledig gecontroleerd. Het project tankstations was belangrijk, leerzaam, uitdagend en innovatief. De regelgeving rondom tankstations is vernieuwd, omvangrijk en complex.
Doordat in een korte periode alle tankstations, door een vast team van toezichthouders zijn gecontroleerd, kunnen we stellen ze allemaal aan dezelfde actuele normen en eisen zijn getoetst. Er zijn relatief veel overtredingen geconstateerd. Veel tankstations zijn nabij woningen gevestigd, waardoor vooral de omgevingsveiligheid een belangrijk aspect van de controle vormt. In 2024 zijn we begonnen met het gebruik van digitale checklisten. Digitale checklisten vertaalt regelgeving naar eenvoudige checklisten. We verwachten door deze uniforme manier van werken de kwaliteit van de uitvoering te verhogen én de administratieve lasten voor de toezichthouder te verlagen. Daarnaast worden de resultaten van het toezicht op voorschriftenniveau vastgelegd en kunnen we deze data gebruiken om de informatiegestuurde handhaving te verbeteren. De eerste resultaten zijn positief. In de periode september tot en met december zijn alle 32 vuurwerkopslagplaatsen en/of verkooplocaties meerdere malen gecontroleerd op de naleving van de voorschriften. Alle geconstateerde overtredingen zijn direct of na aanschrijving opgeheven. In totaal zijn 1.075 meldingen overlast door ons ontvangen en afgehandeld. De meeste meldingen overlast zijn: geluidsoverlast (57%) afkomstig van horecabedrijven, windturbines en knalapparaten en geuroverlast (24%).
Pagina 24 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
2 Wat heeft het gekost? 2.1 Baten en lasten De baten en lasten van het programma Milieu kunnen als volgt worden samengevat: (bedragen * € 1.000) OD Uitvoeringstaken
Realisatie 2023
Begroting 2024
Realisatie 2024
Totale baten
15.821
18.613
17.573
Totale lasten
16.263
18.613
18.135
Saldo van baten en lasten
-442
-
-562
Mutaties in reserves
1.113
-
1.172
671
-
610
Resultaat
2.1 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb, onvoorzien en rente In de onderstaande tabel zijn de baten en lasten inclusief toerekening van overhead en de algemene dekkingsmiddelen, heffing VPB, onvoorziene bedragen, rente en mutaties van de reserve aangegeven voor het programma Milieu. Tabel: Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting (vpb), onvoorzien en rente (volgens vernieuwde BBV) 2024
Baten
Programma 1 Milieutaken
Lasten
17.240
Algemene dekkingsmiddelen
Saldo
12.573
4.666
-
-
-
334
5.562
-5.228
Heffing VPB (vrijgesteld)
-
-
-
Bedrag onvoorzien
-
-
-
Overhead
Rente Saldo van baten en lasten Mutaties in reserves Resultaat
Pagina 25 van 70
-
-
-
17.573
18.135
-562
1.172
-
1.172
18.746
18.135
610
Jaarstukken 2024 OD NHN
PROGRAMMA 2 VTH-PLUSTAKEN 1 Doel en resultaat 1.1
Natuurbescherming
Wat wilde de OD NHN bereiken? Door het vergunningsproces op een adequate, professionele en transparante wijze uit te voeren dragen we bij aan:
Het beschermen en ontwikkelen van de natuur, mede vanwege de intrinsieke waarde en het behouden en herstellen van de biologische diversiteit.
Het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de natuur ter vervulling van maatschappelijke functies.
Het verzekeren van een samenhangend beleid gericht op het behoud en beheer van waardevolle Natura 2000-gebieden vanwege hun bijdrage aan de biologische diversiteit.
Het bijdragen aan de voedselzekerheid door mogelijkheden te bieden voor het beperken van onder andere vraatschade aan gewassen.
Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Afstemming beleid en uitvoering Om beleid en uitvoering goed op elkaar af te stemmen, is er regelmatig (ambtelijk) overleg tussen de provincie en onze organisatie. Een belangrijk onderdeel was het stikstofbeleid en de verificatie van de PAS-melders. Daarnaast bespraken we de risico- en aandachtdossiers met de desbetreffende gedeputeerden. Verder sloten we voor verschillende taakvelden aan bij landelijke en regionale inhoudelijke overleggen en hebben we overleg met andere omgevingsdiensten, handhavingspartners, gemeenten en met andere provincies gehad. Soortenmanagementplannen In het derde tertaal van 2024 zijn de eerste besluiten voor een gebiedsgerichte omgevingsvergunning genomen gebaseerd op een soortenmanagement plan. Meerdere partijen, waaronder onze organisatie, hebben inspanningen geleverd om tot dit resultaat te komen. Het werken met SMP's biedt de mogelijkheid om inwoners tegemoet te komen in de procedure. Dit leidt namelijk tot een versnelling zonder de bescherming van de natuur uit het oog te verliezen. PAS-melders Het nog lopende project van verificatie is weerbarstig door de grote juridische, procedurele en inhoudelijke complexiteit. De inzet van extra vergunningverleners en uitbreiding van de juridische capaciteit, zorgen voor extra inzet op de beoordeling van de meldingen.
Doordat alle onderdelen aan elkaar gerelateerd zijn, is het arbeidsintensief en vraagt dit om maatwerk. Hierdoor rust ook de eindbeoordeling op een klein aantal specialisten. Om voor de terechte PAS-melders tot een oplossing te komen, zoeken we naar wat helpend en nodig is. De pilot op Texel heeft hierbij de prioriteit. Eind 2024 zijn al ruim 30 van de 167 PASmelders voorzien van een verificatie. Begin 2025 komt dit in een versnelling richting de deadline van 28 februari. Dan ontvangt de meerderheid bericht over of zij een terechte melding hebben gedaan. Met een positieve verificatie komen PAS-melders in aanmerking voor (landelijke) regelingen. Stikstof bedrijvenregister Samen met andere omgevingsdiensten, provincies en BIJ12 wordt gewerkt aan een (landelijk) bedrijvenregister. Dit register helpt in de toekomst met het verbeteren van de prioritering van controles en het verlenen van vergunningen. Hieruit voortvloeiend is Team Stikstof een pilot gestart om hieraan concreet vorm te geven. Ook wordt er een overzicht gemaakt van bedrijven
Pagina 26 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
zonder natuurvergunning. Prioritering voor controles vindt plaats op basis van afstand tot Natura 2000-gebieden, controlehistorie en andere beschikbare data. Inzet drones In 2024 hebben we meer gebruik gemaakt van onze drones. Door inzichtelijk te maken waarvoor de drones ingezet kunnen worden, en welke informatie daarbij verkregen kan worden, werd de vraag een stuk groter. Voor verschillende taakvelden zijn dronevluchten gemaakt en is de verkregen informatie gebruikt voor vergunning- en handhavingsprocessen. Eind 2024 hebben we onderzoek gedaan naar de inzet van onze dronebeelden. Naar aanleiding van dit onderzoek, hebben we software aangeschaft om dronebeelden om te kunnen zetten in 2d- en 3d-modellen. Dit is van enorme meerwaarde voor het in kaart brengen van grotere projecten. 1.2 Zwemwaterveiligheid Wat wilde de OD NHN bereiken? De OD NHN zorgt ervoor dat de zwemlocaties en zweminrichtingen veilig en hygiënisch zijn en dat de locaties voldoen aan de geldende regelgeving. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Meldingen werden integraal beoordeeld op juistheid en volledigheid. In een multidisciplinair team vindt regelmatig technisch overleg plaats. Daarin wordt kennis gedeeld en nieuwe of gewijzigde wetgeving besproken. Op deze manier beoordelen we de consequenties voor onze producten en diensten. In afstemming met de provincie wordt zo nodig maatwerkvoorschriften opgesteld.
Daarnaast zijn we landelijk steeds meer in beeld als partner bij de uitvoering. We zijn adviespartner voor de branche en delen projectmatig onze expertise van zwemwater-behandeling. We ondersteunden de provincie Noord-Holland in haar verkenning naar provinciaal zwemwaterbeleid. Vanuit de Omgevingswet moet voor de badwaterbassins aan meer parameters worden voldaan dan voorheen. Ook zijn veel, al bestaande parameters, aangescherpt. Daarnaast is de frequentie van metingen omhooggegaan. Om alle binnenkomende laboratoriumuitslagen goed te kunnen beoordelen, is er in 2024 een nieuw systeem ontwikkeld. We merken dat het in de praktijk moeilijk is om aan alle parameters te voldoen. Dit is een landelijk probleem. Wij zijn betrokken bij de landelijke overleggen en werkgroepen hoe hier mee om te gaan. 1.3 Bodembeheer Wat wilde de OD NHN bereiken? Het voorkomen van nieuwe bodem- en grondwaterverontreinigingen en het saneren en/of beheren van verontreinigde ondergrond. De ambitie is een duurzame bodemkwaliteit in Noord-Holland waarbij zich geen risico’s voordoen voor de gezondheid en het milieu, waaronder planten en dieren. Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Voor dit doel hebben we namens provincie Noord Holland vergunningaanvragen en meldingen beoordeeld. Ook zijn we ingesprongen op calamiteiten ter voorkoming van nieuwe gevallen van bodemverontreiniging.
Daarnaast is er gewerkt aan een verdere overdacht van de Wbb-taken naar de gemeente. Met als doel tot een efficiënter proces te komen voor initiatiefnemers met betrekking tot hun werkzaamheden. 1.4 Wegen en Vaarwegen Wat heeft de OD NHN daarvoor gedaan? Samen met de provincie werken we aan het project Stip op de horizon. Binnen dit project zijn werkprocessen in kaart gebracht en geëvalueerd. Mogelijke knelpunten in het werkproces zijn meegenomen in een opgerichte werkgroep om deze gezamenlijk aan te pakken en op te lossen. Wij sluiten ook aan bij deze werkgroep.
Pagina 27 van 70
Jaarstukken 2024 OD NHN
Er is gewerkt aan het in kaart brengen van de beroepsvaart op de K19 Ringvaart Haarlemmermeer. Uit de praktijk is gebleken dat er op de K19 vaak te hard wordt gevaren door de beroepsvaart. Om schade aan oevers te voorkomen worden schippers actief aangesproken en ingelicht over de maximaal toegestane snelheid. Samen met de provincie zal worden besproken hoe het probleem van te snel varen verder aangepakt kan worden.
2 Wat heeft het gekost? 2.1
Baten en lasten
De baten en lasten van het programma VTH-Plus kunnen als volgt worden samengevat: (bedragen * € 1.000) OD Uitvoeringstaken
Realisatie 2023
Begroting 2024
Realisatie 2024
Totale baten
9.300
9.079
10.143
Totale lasten
10.203
8.921
9.079
Saldo van baten en lasten
379
-
-60
Mutaties in reserves
692
-
1.140
1.071
-
1.080
Resultaat
2.2
Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb, onvoorzien en rente
In de onderstaande tabel zijn de baten en lasten inclusief toerekening van overhead en de algemene dekkingsmiddelen, heffing VPB, onvoorziene bedragen, rente en mutaties van de reserve aangegeven voor het programma VTH-Plus. Tabel: Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting (vpb), onvoorzien en rente 2024