6.2 Kadernota 2027 ODNHN
Tekst van het document
KADERNOTA 2027 Inclusief meerjarenraming 2028-2030
Kadernota 2027
INHOUDSOPGAVE 1
INLEIDING ................................................................................... 3
2
DOELSTELLINGEN: WAT WILLEN WE BEREIKEN IN 2027? ............ 3
2.1
Bedrijfsvoering .......................................................................................... 3
2.1.1
Robuustheid .......................................................................................................... 3
2.1.2
Financieringsbehoefte materiële kosten ..................................................................... 4
2.1.3
Toekomstbestendige informatievoorziening/ICT ......................................................... 5
2.1.4
Herijken functiehuis en conversietabel ...................................................................... 5
2.2
Ingezet & nieuw beleid ............................................................................... 5
2.2.1
Werkgebonden personenmobiliteit (WPM) ................................................................. 5
2.2.2
Vergunningplichtige bedrijven en ZZS-emissies.......................................................... 6
2.2.3
Energiebesparing bij bedrijven (EML) ........................................................................ 7
2.2.4
Water- wettelijke taak voor indirecte lozingen............................................................ 7
2.2.5
Kwaliteitscriteria 3.0 Ketentoezicht ........................................................................... 8
2.2.6
Altijd actuele digitale vergunning (AADV) .................................................................. 8
2.2.7
Adviseur water....................................................................................................... 8
2.2.8
Gewasbeschermingsmiddelen .................................................................................. 8
2.2.9
Project Heracless ................................................................................................... 9
2.2.10
Bodemtaken provincie NH (basistaken) ..................................................................... 9
2.2.11
Ruimtelijke ingrepen............................................................................................... 9
3
VERWACHTINGEN TEN AANZIEN VAN 2028-2030 ....................... 10
3.1
Herijking financieringssystematiek ..............................................................10
4
DOORONTWIKKELEN STAAND BELEID ........................................ 10
4.1
Stikstof ...................................................................................................10
4.2
Dalende trend bodemenergie .....................................................................10
5
FINANCIËLE KENGETALLEN ........................................................ 11
6
FINANCIËLE MEERJARENRAMING ............................................... 12
6.1
Verloop meerjaren perspectief 2027-2030 ...................................................12
6.2
Financiële meerjarenraming 2027-2030 .......................................................13
6.3
Specificatie inkomsten ...............................................................................13
6.4
Stand van de reserves...............................................................................14
6.5
(Meerjaren) bijdrage per deelnemer ............................................................15
Pagina 2 van 16
Kadernota 2027
1 INLEIDING Met deze Kadernota 2027 nemen we u mee in de verwachte ontwikkelingen die van belang zijn voor het werk- en taakveld van de Omgevingsdienst Noord-Holland Noord (OD NHN). De kadernota vormt de basis voor de begroting 2027 die aansluit bij de maatschappelijke opgaven en de wettelijke verplichtingen van onze deelnemers. Bij het opstellen van de kadernota is de U&Hstrategie van 2024-2027 in acht genomen. Belangrijkste ontwikkelingen De belangrijkste ontwikkelingen in deze kadernota zijn de volgende:
De indexatie op basis van de Financiële Uitgangspunten voor Gemeenschappelijke Regelingen (FUGR) bedraagt 7,94%.
Robuustheid: OD NHN heeft door (al ingezette) efficiency en effectiviteitsmaatregelen de gevraagde structurele middelen kunnen verlagen. Daarnaast stijgen de salarissen op basis van de nieuwe CAO (geldend van 1 april 2025 tot en met 30 maart 2027) minder dan de toegekende indexatie op basis van de FUGR waardoor ook de gevraagde structurele middelen kunnen worden verlaagd.
Bedrijfsvoeringskosten: Als gevolg van de uitputting van de reserve ICT-Masterplan, het herijken van de materiële lasten, en het gebrek aan investeringen in de bedrijfsvoering in de afgelopen jaren vragen we structurele middelen voor investeringen in bedrijfsvoering.
Ingezet- en nieuw beleid: Vanwege wijzigingen in wet- en regelgeving is structurele financiering nodig voor het uitvoeren van (wettelijke) taken. OD NHN streeft ernaar om de benodigde financiering voor deelnemers te minimaliseren en komt daarom met een aantal oplossingen om de financiële bijdrage te beperken.
OD NHN constateert dat de afgelopen jaren de vraag naar niet wettelijke taken terugloopt. Bij een aantal gemeenten is door ruimte binnen de lumpsum een aantal niet wettelijke taken ondergebracht in de lumpsum in plaats van aanspraak te maken op de aanvullende bijdrage. OD NHN stelt voor om de begroting daarop aan te passen en het begrote bedrag voor aanvullende taken terug te brengen. Deze beweging is contrair met de verwachting dat er een toenemende vraag zou zijn naar advieswerkzaamheden in het kader van de invoering Omgevingswet.
2 DOELSTELLINGEN: WAT WILLEN WE BEREIKEN IN 2027? 2.1 Bedrijfsvoering In 2027 willen we op het gebied van onze bedrijfsvoering de volgende doelstellingen realiseren: 1.
Robuustheid realiseren en borgen Voldoen aan de landelijke robuustheidscriteria (het Interbestuurlijk Programma Versterking VTH-stelsel, IBP-VTH), met aandacht voor kwaliteit, continuïteit en uniformiteit.
2.
Effectueren van de financieringsbehoefte voor materiële kosten Structureel budget voor de noodzakelijke materiële kosten op basis van de opgestelde ‘zerobased’ begroting.
3.
Toekomstbestendige Informatievoorziening (ICT) realiseren en borgen Structureel (project)budget voor aanbestedingen, wettelijke verplichtingen, informatiebeveiliging, optimalisatie, data gedreven werken en onderhoud.
4.
Herijken van het functiehuis en de conversietabel Herwaardering van de functies binnen OD NHN op basis van de conversietabel die in lijn is met de bepalingen van HR21.
2.1.1 Robuustheid Uiterlijk 1 april 2026 moeten alle omgevingsdiensten voldoen aan de door het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (I&W) vastgestelde robuustheidscriteria. In het, door het algemeen bestuur vastgestelde Plan van aanpak Robuustheid, is uitgegaan van een noodzakelijke structurele
Pagina 3 van 16
Kadernota 2027
investering van € 1,7 miljoen (prijspeil 2025) per jaar. Sinds het opstellen van het Plan van aanpak Robuustheid hebben wij met grote inzet en in lijn met de beschikbare financiële middelen gewerkt aan het versterken van de bedrijfsvoering. De OD NHN voldoet op dit moment nog niet volledig aan de landelijke robuustheidscriteria van het ministerie van I&W. Structurele financiering voor onze robuustheid is dan ook nog steeds noodzakelijk. De oorspronkelijke raming van € 1,7 miljoen (peildatum 2025) is bij deze kadernota, mede door de bereikte ontwikkeling, bijgesteld. Vanaf 2027 is een structurele investering van € 1,6 miljoen per jaar noodzakelijk om te kunnen voldoen aan de robuustheidscriteria en de ingezette verbeteringen duurzaam te borgen. Alleen met deze structurele middelen kan de organisatie de versterkte bedrijfsvoering vasthouden, verder door ontwikkelen en haar uitvoeringskracht blijvend waarmaken. Met deze kadernota vragen wij u de hiervoor benodigde financiële middelen beschikbaar te stellen, zodat de OD NHN blijvend kan voldoen aan haar wettelijke en maatschappelijke opgaven. PvA Robuustheid PvA Robuustheid Kadernota 2027
Toelichting
Prijspeil 2025
Prijspeil 2027
Prijspeil 2027
Totaal criterium innovatie
400
463
444
Totaal informatiegestuurd werken
735
852
618
Als gevolg van ingezette maatregelen lijkt het verlaagde bedrag vooralsnog voldoende te zijn.
Totaal opleidingsbudget
330
382
432
Opleidingsbudget 3% loonsom (1,5% al in loonsom). Als gevolg van gestegen loonsom stijgt opleidingsbudget mee.
Totaal aantrekkelijk werkgeverschap
200
232
108
Als gevolg van ingezette maatregelen lijkt het verlaagde bedrag vooralsnog voldoende te zijn.
Robuustheid
1.665
1.929
1.602
*Bedragen in duizenden euro’s In de algemene bestuursvergadering van 10 december heeft Berenschot het OD NHNefficiencyonderzoek gepresenteerd en in dit onderzoek komt naar voren dat OD NHN een efficiënte organisatie is. Door het doen van investeringen zijn over enkele jaren nog wel aanvullende efficiency slagen te maken, maar hiervoor geldt dat de kosten voor de baten uitgaan. De onderwerpen van de hiervoor benodigde investeringen lopen parallel aan de investeringen die genoemd worden in het op 27 juni 2024 door het algemeen bestuur vastgestelde plan van aanpak robuustheid. Op de korte termijn kan al wel ‘het laaghangend fruit’ geoogst worden. Dit laaghangende fruit is voor een deel in deze Kadernota 2027 verwerkt, zoals bijvoorbeeld het inkrimpen van de post onvoorzien en de ingezette efficiency - en effectiviteitsmaatregelen waardoor de gevraagde robuustheidsmiddelen kunnen worden verlaagd. Onder voorwaarde dat structureel geïnvesteerd wordt in de OD NHN, kan in de toekomst nog verdere efficiëntie bewerkstelligd worden.
2.1.2 Financieringsbehoefte materiële kosten 2.1.2.1. Materiële kosten (‘zero-based’ begroting) De materiële kosten van ODNHN zijn de afgelopen jaren niet in gelijke mate meegegroeid met de uitbreiding van taken, hogere kwaliteitsnormen en stijgende economische lasten. Tot nu toe werden deze kosten jaarlijks slechts geïndexeerd, zonder een fundamentele herberekening van wat werkelijk nodig is om de organisatie goed te ondersteunen. In 2025 is een ‘zero-based’ begroting uitgevoerd. Daarbij zijn de materiële kosten vanaf nul opgebouwd op basis van de feitelijke behoefte. Deze analyse laat zien dat de werkelijke kosten structureel hoger liggen dan tot nu toe werd begroot. Vanaf 2027 zijn de aanvullende materiële kosten begroot op een structurele bijdrage van € 255.000 per jaar. Deze structurele bijdrage wordt volledig gedekt uit de inflatiecorrectie 2024 die is verwerkt in de indexatie 2027 in overeenstemming met de FUGR. Zonder deze structurele middelen voor bedrijfsvoering bestaat het risico dat continuïteit in de uitvoering, ondersteuning van de primaire taken en de rechtmatigheid niet langer zijn gewaarborgd. 2.1.2.2. Facilitaire investeringen
Pagina 4 van 16
Kadernota 2027
De inrichting van het pand is verouderd. Sinds de oprichting van de dienst is niet in voldoende mate geïnvesteerd in onderhoud en werkplekinrichting, waardoor de werkomgeving niet meer voldoet aan de ARBO wet- en regelgeving. In 2027 zijn investeringen nodig voor onderhoud en herinrichting pand. Deze investeringen maken deel uit van de herijking van de materiële kosten en zijn noodzakelijk om de werkomgeving veilig, duurzaam en toekomstbestendig te maken. In de kadernota is met de bijbehorende (afschrijvings) lasten rekening gehouden. 2.1.2.3. Strategische slagkracht bedrijfsvoering In de bijlage van de begroting 2026 hebben wij u geïnformeerd over de noodzaak van uitbreiding van de financiële functie naar aanleiding van de capaciteitsanalyse bedrijfsvoering. In de begroting van 2026 hebben wij structurele extra taken gekregen vanuit enkele deelnemers. Hierdoor heeft OD NHN financieel structurele middelen verkregen die het structurele capaciteitstekort met betrekking tot de financiële functie hebben opgelost. 2.1.3 Toekomstbestendige informatievoorziening/ICT Eind 2025 zijn de middelen uit de reserve ICT-Masterplan volledig benut. Daarmee ontbreekt vanaf 2026 financiële ruimte om noodzakelijke ICT-projecten uit te voeren. Met ingang van 2027 is dan ook een structureel projectbudget van € 702.000 per jaar nodig.
Daarnaast is in 2027 eenmalig € 285.000 extra vereist om noodzakelijke projecten uit te voeren. Het gaat hier om uitgestelde investeringen uit 2026 die wegens de uitputting van de reserve Masterplan ICT en het hanteren van de zogenaamde nullijn bij het opstellen van de begroting van 2026 niet worden uitgevoerd. Met deze structurele investering blijven we digitaal toekomstbestendig en in staat om onze wettelijke en maatschappelijke taak goed te vervullen. Wanneer de financiering niet wordt toegekend kan OD NHN niet instaan voor de kwaliteit van de dienstverlening aan deelnemers. Er ontstaat een significante verhoging van de kans op systeemstoringen, beveiligingsincidenten en niet-naleven van wet- en regelgeving. 2.1.4 Herijken functiehuis en conversietabel Naar aanleiding van een extern onderzoek heeft het dagelijks bestuur in 2025 besloten om de functie van teamleider te herwaarderen én de conversietabel van OD NHN in zijn geheel te laten herijken. De structurele meerkosten van de herwaardering functie teamleider bedragen € 194.000. Deze structurele bijdrage wordt volledig gedekt uit de inflatiecorrectie 2024 die is verwerkt in de indexatie 2027 in overeenstemming met de FUGR. De herijking van de conversietabel wordt in 2026 uitgevoerd en heeft mogelijk structurele financiële gevolgen, waarvan de omvang nu nog niet te voorspellen is.
2.2 Ingezet & nieuw beleid 2.2.1 Werkgebonden personenmobiliteit (WPM) Om de CO₂-uitstoot door verkeer te verminderen, zijn er voor werkgevers met 100+ werknemers wettelijke maatregelen van kracht. Het houden van toezicht op deze maatregelen behoort tot onze basistaken. Wij zien erop toe dat bedrijven hun rapportages indienen en beoordelen deze vervolgens inhoudelijk. Met de uitvoering van deze taken zorgen we voor een gelijk speelveld voor bedrijven en dragen we bij aan de realisatie van de klimaatdoelstellingen op dit onderdeel. Indien de gemeenten niet aan de wettelijke taak van WPM voldoen raken we het principe van gelijk speelveld en het niet kunnen bijdragen aan de klimaatdoelstellingen voor dit onderdeel. De structurele jaarlijkse kosten bedragen € 144.000. Doordat een aantal gemeenten structureel nog voldoende financiële ruimte hebben binnen de lumpsum bijdrage wordt voor deze gemeenten geen aanvullende bijdrage gevraagd. Voor de gemeenten waarbij geen financiële ruimte binnen de lumpsum (LS) bestaat zal dit leiden tot een aanvullende bijdrage in de lumpsum (totaal € 42.000). De toerekening per deelnemer vindt plaats op basis van het aantal bedrijven in ons interne bedrijvenbestand.
Pagina 5 van 16
Kadernota 2027
Deelnemer
Bedrag binnen bestaande LS *
Bedrag benodigd LS*
Totaal *
Gemeente Alkmaar
42
42
Gemeente Bergen
2
2
Gemeente Castricum
4
4
Gemeente Den Helder
7
7
Gemeente Dijk en Waard Gemeente Drechterland Gemeente Enkhuizen
24
24
1
1
6
Gemeente Heiloo
6 3
3
Gemeente Hollands Kroon
4
4
Gemeente Hoorn
17
17
Gemeente Koggenland Gemeente Medemblik
4 11
Gemeente Opmeer Gemeente Schagen
4 9
Gemeente Stede Broec Totaal
102
4 9
3
Gemeente Texel
4 11
3
3
3
42
144
*Bedragen in duizenden euro’s
2.2.2 Vergunningplichtige bedrijven en ZZS-emissies Bedrijven met een vergunningplicht moeten de emissie van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) minimaliseren en elke vijf jaar rapporteren over hun emissies en reductiemogelijkheden. Veel bedrijven doen dit niet proactief. Vanaf 2027 wordt het toezicht op ZZS structureel versterkt. Dit omvat onderzoek naar ZZS-emissies bij risicobranche-bedrijven, het opstellen van vermijdings- en reductieprogramma’s (VRP’s) én handhaving waar nodig. Dit kan leiden tot aanpassing van vergunningen. Zo houden we voor alle bedrijven de regels gelijk en voorkomen we dat gezondheid en de kwaliteit van de leefomgeving (lucht, bodem, water) verslechteren doordat Zeer Zorgwekkende Stoffen in de leefomgeving terechtkomen. Indien de gemeenten niet voldoen aan de toezichthoudende taak rondom ZZS-regelgeving vergroot dit de risico’s op het gebied van gezondheid van burgers en milieuschade. De gemeente kan hiervoor bestuurlijk en juridisch aansprakelijk worden gesteld. De structurele jaarlijkse kosten bedragen € 150.000. Doordat een aantal gemeenten structureel nog voldoende financiële ruimte hebben binnen de lumpsum bijdrage wordt voor deze gemeenten geen aanvullende bijdrage gevraagd. Voor de gemeenten waarbij geen financiële ruimte binnen de lumpsum (LS) bestaat zal dit leiden tot een aanvullende bijdrage in de lumpsum (totaal € 57.000).
De toerekening per deelnemer vindt plaats op basis van het aantal bedrijven in ons interne bedrijvenbestand.
Pagina 6 van 16
Kadernota 2027
Deelnemer
Bedrag binnen bestaande LS*
Bedrag benodigd LS*
Totaal *
Gemeente Alkmaar
8
8
Gemeente Bergen
0
0
Gemeente Castricum
3
3
Gemeente Den Helder
9
9
Gemeente Dijk en Waard Gemeente Drechterland Gemeente Enkhuizen
22
23
5
5
8
8
Gemeente Heiloo
2
2
Gemeente Hollands Kroon
19
19
Gemeente Hoorn
15
15
Gemeente Koggenland Gemeente Medemblik
4 13
Gemeente Opmeer Gemeente Schagen
6 18
Gemeente Stede Broec Totaal
93
6 18
0
Gemeente Texel
4 13
0
18
18
57
150
*Bedragen in duizenden euro’s 2.2.3 Energiebesparing bij bedrijven (EML) Vanaf 2027 vervalt het huidige subsidiebudget van het Energiebesparingsakkoord (EBA) en de Specifieke Uitkering Toezicht en Handhaving Energiebesparingsplicht (SPUK THE). Hierdoor moet worden nagaan hoe we structureel uitvoering gaan geven aan wet- en regelgeving voor energiebesparing bij bedrijven. Belangrijk gegeven daarbij is dat de zogenaamde versnellingsfase, waarin we met extra gelden (EBA en SPUK THE) alle energierelevante bedrijven in kaart brengen, ten minste één keer bezoeken/controleren en zoveel mogelijk de energiebesparende maatregelen doorvoeren, nog niet is afgerond op 1 januari 2027. Verder moeten we samen met de opdrachtgevers bepalen hoe we de beheerfase invullen. Daarover wordt op dit moment op verschillende niveaus gesproken. Hierbij zijn alle gemeenten, alle omgevingsdiensten en provincie Noord-Holland (PNH) betrokken. Om alle aandachtspunten en mogelijkheden goed in beeld te krijgen zal een interne strategie moeten worden uitgewerkt. Die strategie is gericht op hoe en wanneer de versnellingsfase kan worden afgerond, hoe de beheerfase eruit kan gaan zien en hoeveel budget daarbij passend is. De aanpak en het budget wordt daarbij bepaald door de ambitie om de klimaatdoelen te halen.
Het is dus nog niet mogelijk om voor de Kadernota 2027 aan te geven welk budget er structureel nodig is voor het uitvoeren van de taak energiebesparing bij bedrijven. Bij het opstellen van de begroting 2027 kan mogelijk wel invulling aan deze post worden gegeven. Dit is afhankelijk van het bestuurlijk overleg in Noord-Holland in het voorjaar van 2026. 2.2.4 Water- wettelijke taak voor indirecte lozingen Wil Nederland voldoen aan de normen van de Kaderrichtlijn Water1 (KRW), dan moeten omgevingsdiensten controleren wat bedrijven lozen op het riool. De achterstand in vergunningverlening, toezicht en handhaving van deze basistaak is groot. Na de pilot ‘Indirecte Lozingen’ zijn de activiteiten voor ‘Indirecte Lozingen’ voor de jaren 2024, 2025 en 2026 opgenomen in de uitvoeringsprogramma’s (incidenteel budget), met als doel structurele inbedding in de Kadernota 2027. In afwachting van betrouwbare ervaringscijfers heeft OD NHN nu nog geen goed en actueel inzicht in de structurele gelden die nodig zijn om deze taak goed te kunnen uitvoeren. Daarom wordt voorgesteld de voor 2026 toegekende budgetten voor uitvoering ook incidenteel beschikbaar te stellen voor 2027. Daarom wordt voorgesteld om het bedrag van € 261.000 in 2027 op te nemen in de “extra opdrachten deelnemers (buiten LS)”. Voorgesteld
De KRW is een Europese richtlijn die tot doel heeft de kwaliteit van het oppervlaktewater en grondwater te verbeteren en te behouden. 1
Pagina 7 van 16
Kadernota 2027
wordt de borging van de structurele uitvoering op te nemen in de Kadernota 2028 en vanaf dat moment mee te nemen in de lumpsum. 2.2.5 Kwaliteitscriteria 3.0 Ketentoezicht Op 1 januari 2025 zijn de kwaliteitscriteria 3.0 (KC 3.0) voor uitvoering en handhaving volgens de Omgevingswet van kracht geworden. Deze criteria vervangen de oude criteria 2.3. De KC 3.0 zijn voor het onderdeel Ketentoezicht aanzienlijk strenger geworden. Een deel van deze opgave hebben we kunnen oplossen binnen de huidige begroting. Daarnaast is een aanvullende structurele investering van 2 fte nodig om te kunnen voldoen aan de kwaliteitscriteria. Uit efficiency oogpunt heeft OD NHN dit kunnen combineren met de gevraagde inzet voor data analisten bij het onderdeel Plan van aanpak Robuustheid. Daarom is geen aanvullende bijdrage van de gemeenten nodig. 2.2.6 Altijd actuele digitale vergunning (AADV) De AADV is een programma om milieu- en omgevingsvergunningen te digitaliseren en actueel te houden. Het doel is drieledig:
Transparante overheid;
Er is één overzicht voor bedrijven en omwonenden waarin de vergunningssituatie is terug te vinden en
Vergunningen zijn voor het bevoegd gezag eenvoudig bij te houden op actualiteit.
Via onderdelen als Digi-V® (digitale vergunningendatabase), AAGA (gestructureerde aanvraag) en de robuuste vergunning (flexibele, toekomstbestendige vergunning) worden procedures eenvoudiger, transparanter en beter afgestemd op de praktijk. AADV sluit aan op de Omgevingswet en moet zorgen voor minder administratieve lasten, snellere afhandeling en hogere kwaliteit van het VTH-proces. De jaarlijkse structurele lasten bedragen € 31.000 en zijn meegenomen in de verdeling van de totale kosten van ICT (zie hoofdstuk 2.1.3). 2.2.7 Adviseur water Voorheen was alleen de provincie verantwoordelijk voor het grondwater. Nu ook gemeenten en het Hoogheemraadschap een taak hierin hebben gekregen (bevoegd gezag kwaliteit oppervlaktewater) en wij als OD bevoegd gezag zijn voor toezicht en handhaving op indirecte lozingen bij bedrijven, is afstemming tussen alle partijen noodzakelijk en komt ook vaker voor. Wij missen de specialistische inhoudelijke kennis die hiervoor nodig is. Die noodzaak en urgentie voor alle bevoegde gezagen komt ook voort uit de Europese Richtlijn "Kader Richtlijn Water" (beschikbaarheid van drinkwater en schoon oppervlaktewater). De jaarlijkse structurele lasten bedragen € 162.000.
2.2.8 Gewasbeschermingsmiddelen Sinds 2024 is de maatschappelijke aandacht voor de gevolgen van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen sterk toegenomen. Door juridische uitspraken leidt dit tot een tijdelijk verbod op het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen in de nabijheid van woonwijken. Door de Raad van State is geoordeeld dat bij het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen significante, negatieve gevolgen op Natura 2000-gebieden niet zijn uit te sluiten. Het gevolg is dat telers voortaan mogelijk een natuurvergunning nodig hebben. In lijn met de U&H-strategie raakt het thema primair aan het waarborgen voor kwaliteit van gezondheid en omgevingskwaliteit. Daarnaast heeft het thema directe invloed op de realisatie van de maatschappelijke opgaven in het kader van de landbouwtransitie en de woningbouw. De jaarlijkse structurele kosten worden voor gemeenten geschat op € 219.000 en voor de provincie op € 526.000. Doordat een aantal gemeenten structureel nog voldoende financiële ruimte hebben binnen de lumpsum bijdrage wordt voor deze gemeenten geen aanvullende bijdrage gevraagd. Voor de gemeenten waarbij geen financiële ruimte binnen de lumpsum (LS) bestaat zal dit leiden tot een aanvullende bijdrage in de lumpsum (totaal € 68.000). Verdeling van de kosten vindt plaats naar rato van oppervlakte cultuurgrond2.
2
Cultuurgrond is grond die, blijvend dan wel tijdelijk, deel uitmaakt van het bedrijf, en in hoofdzaak bestemd is voor het voortbrengen van landbouwproducten (akkerbouw, tuinbouw, veehouderij), met inbegrip van braakland en (tijdelijk) grasland (bron:CBS).
Pagina 8 van 16
Kadernota 2027
Deelnemer
Oppervlakte cultuurgrond in are3 **
Bedrag binnen bestaande LS*
Gemeente Alkmaar
655
17
17
Gemeente Bergen
280
7
7
Gemeente Castricum
160
4
4
Gemeente Den Helder
145
4
4
Gemeente Dijk en Waard
294
7
7
Gemeente Drechterland
428
11
11
Gemeente Enkhuizen
48
Gemeente Heiloo
75
Gemeente Hollands Kroon Gemeente Hoorn
5
0
Gemeente Medemblik
807
Gemeente Opmeer
291
Gemeente Schagen
1.071
1 2
70
616
Bedrag naar rato landbouwgebied*
1
2.731
Gemeente Koggenland
Bedrag benodigd LS*
2 70 0
16
16
21
21 7
7
27
27
Gemeente Stede Broec
146
4
4
Gemeente Texel
844
21
21
68
219
Totaal
8.597
151
* Bedragen in duizenden euro’s ** Oppervlaktes in duizenden aren 2.2.9 Project Heracless In 2025 is met Tata Steel het vooroverleg voor een natuurvergunning voor het project Heracless (de overgang naar groen staal) gestart. In 2026 stellen wij de ontwerpbeschikking hiervoor op waarna in 2027 de juridische procedure wordt doorlopen. Om deze procedure goed te kunnen begeleiden hebben we voor 2027 extra inzet nodig. 2.2.10 Bodemtaken provincie NH (basistaken) Sinds de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024 zijn de meeste basisbodemtaken onder het bevoegd gezag van de gemeenten komen te vallen. Sindsdien spreken we ook over ‘Graven & saneren’, terwijl we daarvoor spraken over de Wet bodembescherming, waarvoor de provincie bevoegd gezag was. Bepaalde controles die wij uitvoeren vallen nu echter nog steeds onder het bevoegd gezag van de provincie, onder de Wet bodembescherming. Dit geldt voor het toezicht op spoedlocaties en nazorglocaties. Dit omdat deze locaties al ver voor de invoering van de Omgevingswet als zodanig zijn aangemerkt (en ook zullen blijven). In 2023 hebben we de omvang van de resterende taken voor provincie Noord-Holland niet volledig bezien en niet juist ingeschat. Dat wordt met dit voorstel hersteld. 2.2.11 Ruimtelijke ingrepen Het team Soorten Ruimtelijke ingrepen (RI) van de afdeling Toezicht & Handhaving kampt met een capaciteitstekort.
Hierdoor kunnen we niet inspelen op de ontwikkelingen in het huidige takenpakket en benodigde aanvullende taken. De complexiteit van verschillende projecten neemt toe, de piek (o.a. tijdens het broedseizoen) duurt langer en we ontvangen steeds meer klachten en handhavingsverzoeken. Dit leidt ertoe dat het grootste deel van onze inzet hiernaartoe gaat en er geen ruimte is voor het oppakken van het reguliere werk of in te spelen op nieuwe ontwikkelingen binnen het taakveld die extra inzet vragen. De afgelopen jaren is het toegenomen werkaanbod opgevangen binnen de begroting, door te prioriteren in taakuitvoering, maar deze begrotingsruimte is volledig uitgenut. Met de benodigde financiële middelen kan ODNHN bestaande taken op voldoende niveau uitvoeren, inspelen op nieuwe ontwikkelingen en invulling geven aan de maatschappelijke opgaven. De jaarlijkse structurele lasten bedragen € 615.000. De incidentele lasten voor 2027 bedragen € 66.000. 3
Bron CBS (StatLine - Landbouw; gewassen, dieren en grondgebruik naar gemeente)
Pagina 9 van 16
Kadernota 2027
3 VERWACHTINGEN TEN AANZIEN VAN 2028-2030 3.1 Herijking financieringssystematiek In aansluiting op het landelijke IBP VTH bereiden wij de invoering voor van een nieuwe financieringssystematiek die beter aansluit op de landelijke richtlijnen. De huidige lumpsumfinanciering biedt stabiliteit, maar sluit niet meer volledig aan op het feitelijke takenpakket en de uitvoeringsprogramma’s van de deelnemers. Het nieuwe model richt zich op meer transparantie en evenwicht tussen bijdrage, inzet en resultaten. In 2026 gaan we onderzoeken en voorstellen doen hoe we een combinatie van lumpsumfinanciering voor bedrijfsvoeringskosten, bekostiging voor locatiegebonden- en overige uitvoeringstaken het beste vanuit de landelijke advieskaders kunnen toepassen. Dit maakt de verdeling van kosten eerlijker en zorgt ervoor dat de organisatie beter kan meebewegen met veranderingen in taken en ambities van de deelnemers. Naar verwachting wordt in 2026 aan het AB een besluit voorgelegd met betrekking tot invoering van de nieuwe financieringssystematiek. De implementatie van de nieuwe systematiek wordt voorzien vanaf begrotingsjaar 2028 waarbij een mogelijke aanpassing van de Gemeenschappelijke Regeling nodig is. De exacte financiële effecten voor de periode 2028–2030 zijn nog niet volledig te voorspellen, maar kunnen leiden tot herverdeling van bijdragen.
Een wijziging kan impact hebben voor één of meerdere deelnemers. Er zal ook onderzocht worden of en op welke wijze een ingroeimodel kan bijdragen aan een beheersbare implementatie voor alle deelnemers. Daarnaast hanteren wij verschillende urennormen voor gemeentelijke (1.350 uur) en provinciale taken (1.400 uur) en daaruit voortvloeiende gescheiden uurtarieven. Deze historische verschillen leiden tot onnodige complexiteit in de administratie. Het voornemen is om de urennormen te toetsen, te harmoniseren en te werken met één uniform uurtarief.
4 DOORONTWIKKELEN STAAND BELEID 4.1 Stikstof Een gefundeerde aanname doen voor dit thema wordt steeds moeilijker. De situatie rondom stikstof verandert bijna dagelijks en heeft zijn weerslag op wet- en regelgeving, beleid en daarmee ook op onze taakuitoefening. Hierdoor kunnen we geen goede prognose maken voor de uitvoering van deze taak. Wij hebben de intentie om onze taken te realiseren binnen de huidige middelen. Mocht blijken dat we te veel of te weinig middelen hebben, dan maken we dit zo spoedig mogelijk in de bestuursrapportages kenbaar.
4.2 Dalende trend bodemenergie Sinds de oprichting van de OD NHN liep het aantal operationele bodemenergiesystemen op van twintig in 2014 naar 4.250 eind 2025. Dit soort systemen wordt ingezet in het kader van de energietransitie en heeft een duidelijke relatie met de woningbouwopgave. In 2025 is echter voor het eerst in vele jaren een daling opgetreden in het aantal vraag gestuurde meldingen voor de aanleg van bodemenergiesystemen. Er zijn in 2025 ongeveer 15% minder meldingen voor bodemenergiesystemen dan in 2024. Meerdere stakeholders laten desgevraagd weten dat de hoofdredenen hiervoor zijn:
De afname van nieuwbouwprojecten (onder andere door hoge grond- en bouwkosten en het stikstofvraagstuk);
Het stopzetten van de overheidssubsidie voor gesloten bodemenergiesystemen;
De stijgende exploitatiekosten voor de realisatie van een gesloten bodemenergiesysteem.
Als gevolg van de nu zichtbare daling is in 2027 een extra investering in capaciteit voor deze taak niet nodig. We kunnen deze omvang van de vraag aan. Wanneer op termijn blijkt dat de daling structureel doorzet en we met minder inzet toekunnen verwerken we dit in toekomstige kadernota's.
Pagina 10 van 16
Kadernota 2027
5 FINANCIËLE KENGETALLEN Financiële uitgangspunten Omgevingsdienst Noord-Holland Noord: Percentage 2027
Element
Omschrijving
Indexatie
C onform de geldende financiële uitgangspunten voor gemeenschappelijke regelingen in Noord-Holland Noord (FUGR) gaan we in deze kadernota uit van de volgende gegevens: * Loonindexatie 2027
8,40%
* Prijsindexatie 2027
5,70%
* Gewogen gemiddelde bij 82,8% looncomponent
7,94%
In deze uitgangspunten is tevens aangegeven dat een gemeenschappelijke regeling af kan wijken van de standaard verhouding loon-/prijsontwikkeling. Bij de OD NHN zijn de loonkosten in verhouding tot de begroting 82,8%. Dit percentage is gebruikt bij de indexatie in deze kadernota.
Rente
De OD NHN rekent geen interne rente
Overhead
Percentage overhead
Flexibele schil
Naast het eigen personeel in vaste of tijdelijke dienst heeft de OD NHN in 2026 geen flexibele schil
0%
Weerstandvermogen
In de FUGR is opgenomen dat een weerstandvermogen van maximaal 2,5% van de lasten mag worden aangehouden.
Max. 2,5%
Pagina 11 van 16
0% 28,2%
Kadernota 2027
6 FINANCIËLE MEERJARENRAMING 6.1 Verloop meerjaren perspectief 2027-2030 Verloop meerjarenperspectief 2027 – 2030 (EUR x € 1.000) ONDERDEEL
2027
Stand primaire begroting 2027 - 2030
2028
2029
2030
30.671
30.671
30.671
30.671
Wijzigingen nadien (met AB besluit)
-
-
-
-
Totaal wijzigingen nadien
-
-
-
-
Indexatie 7,94%*
2.427
2.427
2.427
2.427
Plan van aanpak Robuustheid
1.602
1.602
1.602
1.602
Herijken bedrijfsvoeringskosten
987
702
702
702
Functie herwaardering**
0
0
0
0
Herijken materiële kosten zero-based (incl. huisvesting/facilitair)**
0
0
0
0
5.015
4.730
4.730
4.730
Autonome ontwikkelingen
Totaal autonome ontwikkelingen / reguliere bedrijfsvoering
Ingezet / Nieuw beleid Milieu Gemeentelijke basistaken Werkgebonden PersonenMobiliteit (WPM)***
42
42
42
42
Zeer zorgwekkende stoffen (ZZS)***
57
57
57
57
Gewasbeschermingsmiddelen***
69
69
69
69
EML
pm
pm
pm
pm
Indirecte lozingen
261
-
-
-
Ketentoezicht
431
431
431
431
Ketentoezicht (dekking robuustheid / bestaande formatie)
-431
-431
-431
-431
Gemeentelijke plustaken Adviseur water
162
162
162
162
Bijstelling aanvullende gemeentelijke inkomsten
-540
-540
-540
-540
148
148
148
148
Gewasbeschermingsmiddelen
526
526
526
526
Groen Staal (project Heracless)
210
-
-
-
Toezicht en Handhaving Natuur Ruimtelijke Ingrepen
681
615
615
615
Totaal ingezet / nieuw beleid
1.617
1.080
1.080
1.080
Totaal aan wijzigingen
6.633
5.810
5.810
5.810
37.304
36.481
36.481
36.481
Provincie Wet bodembescherming (Wbb) Toezicht en handhaving Wbb VTH-plus Provincie
Stand kadernota lasten begroting 2027 – 2030
* De indexatie wordt alleen berekend over de lumpsum en aanvullende bijdrage van de deelnemers. ** De structurele kosten van dit ingezet/ nieuw beleid wordt gedekt uit de correctie indexatie 2024 (FUGR) *** In deze tabel wordt alleen de aanvullende gevraagde lumpsum bijdrage getoond. De totale jaarlijkse benodigde financiering voor uitvoering van de taken ligt hoger. Zie voor toelichting hoofdstuk 3.
Pagina 12 van 16
Kadernota 2027
6.2 Financiële meerjarenraming 2027-2030 Financiële meerjarenraming 2027-2030 (EUR * € 1.000) Meerjarenraming 2027-2030
BATEN 2027
LASTEN 2027
SALDO 2027
BATEN 2028
LASTEN 2028
SALDO 2028
Programma 1 Milieutaken
21.978
15.859
6.118
21.547
15.677
Programma 2 VTH plustaken
15.226
10.865
4.361
14.834
10.671
4.163
100
10.502
-10.402
100
10.056
-9.956
Programma 3 Overhead OD NHN
5.871
Onvoorzien Milieutaken
-
1
-1
-
1
-1
Onvoorzien VTH plustaken
-
77
-77
-
77
-77
Rente
-
-
-
-
-
-
VPB (vrijgesteld)
-
-
-
-
-
-
Algemene dekkingsmiddelen
-
-
-
-
-
-
Saldo van baten en lasten
37.304
37.304
-
36.481
36.481
-
Toevoegingen en onttrekking aan de reserves per programma
Resultaat Meerjarenraming 2027-2030
Toevoeging
Onttrekking
37.304 BATEN 2029
Toevoeging
37.304 LASTEN 2029
SALDO 2029
Onttrekking
36.481 BATEN 2030
36.481 LASTEN 2030
SALDO 2030
Programma 1 Milieutaken
21.547
15.677
5.871
21.547
15.677
Programma 2 VTH plustaken
14.834
10.671
4.163
14.834
10.671
4.163
100
10.056
-9.956
100
10.056
-9.956
Programma 3 Overhead OD NHN
5.871
Onvoorzien Milieutaken
-
1
-1
-
1
-1
Onvoorzien VTH plustaken
-
77
-77
-
77
-77
Rente
-
-
-
-
-
-
VPB (vrijgesteld)
-
-
-
-
-
-
Algemene dekkingsmiddelen
-
-
-
-
-
-
Saldo van baten en lasten
36.481
36.481
-
36.481
36.481
-
Toevoegingen en onttrekking aan de reserves per programma
Resultaat
Toevoeging
Onttrekking
36.481
Toevoeging
36.481
-
36.481
Onttrekking
36.481
-
6.3 Specificatie inkomsten Specificatie inkomsten (EUR * € 1.000) Totale inkomsten
BATEN 2027
BATEN 2028
BATEN 2029
BATEN 2030
Bijdrage deelnemers LS
36.006
35.445
35.445
35.445
Extra opdrachten deelnemers (buiten LS)
1.198
937
937
937
-
-
-
-
Specifieke uitkeringen Overige bijdragen Rentebaten Totaal
-
-
-
-
100
100
100
100
37.304
36.481
36.481
36.481
Pagina 13 van 16
Kadernota 2027
6.4 Stand van de reserves Stand van de reserves (EUR * € 1.000)
Pagina 14 van 16
Kadernota 2027
6.5 (Meerjaren) bijdrage per deelnemer (Meerjaren) bijdrage per deelnemer (EUR * € 1.000) 1/2
Bijdrage per deelnemer
Lumpsum Bijdrage 2027 Begroting 2026*
Indexatie
Herijking Robuustheid bedrijfsvoeri ngskosten
Subtotaal
Gemeentelijke wettelijke Provincie Wet taken WPM, Adviseur water bodembescher ZZS en ming (Wbb) gewasbescher mingsmiddelen
Subtotaal
Gemeente Alkmaar
2.033
161
2.194
111
69
-
19
-
2.393
Gemeente Bergen
922
73
995
51
31
-
9
-
1.085
Gemeente Castric um
904
72
975
50
31
-
8
-
1.064
Gemeente Den Helder
1.199
95
1.295
66
41
-
11
-
1.412
Gemeente Dijk en Waard
1.367
109
1.476
75
46
54
13
-
1.664
Gemeente Drec hterland
622
49
672
34
21
16
6
-
749
Gemeente Enkhuizen
665
53
718
36
22
-
6
-
783
Gemeente Heiloo
432
34
467
24
15
6
4
-
515
Gemeente Hollands Kroon
2.287
182
2.468
125
77
-
21
-
2.692
Gemeente Hoorn
2.410
2.047
163
2.210
112
69
-
19
-
Gemeente Koggenland
563
45
608
31
19
25
5
-
688
Gemeente Medemblik
1.749
139
1.888
96
59
-
16
-
2.059
Gemeente Opmeer
370
29
399
20
12
17
3
-
452
Gemeente Sc hagen
1.366
108
1.475
75
46
-
13
-
1.609
Gemeente Stede Broec
142
11
153
8
5
7
1
-
174
Gemeente Texel
674
54
727
37
23
43
6
-
836
Provinc ie Noord-Holland
42
3
46
-
-
-
-
148
194
Totaal bijdrage Milieutaken
17.385
1.380
18.765
951
586
168
162
148
20.780
Provinc ie Noord-Holland VTH-plustaken
11.818
938
12.757
650
401
-
-
-
13.808
Totalen bijdragen OD NHN
29.203
2.319
31.522
1.602
987
168
162
148
34.588
* Is inclusief bezuinigingen conform AB-besluit 9 juli 2025
Pagina 15 van 16
Kadernota 2027
(Meerjaren) bijdrage per deelnemer (EUR * € 1.000) 2/2
Bijdrage per deelnemer
Subtotaal
VTHPlustaken
Bijdrage 2027
Vervallen incidentele bedrijfsvoerings kosten
Vervallen incidenteel T&H NRI
Vervallen Heracles
Bijdrage 2028
Bijdrage 2029
Bijdrage 2030
Gemeente Alkmaar
2.393
-
2.393
-20
-
-
2.374
2.374
2.374
Gemeente Bergen
1.085
-
1.085
-9
-
-
1.076
1.076
1.076
Gemeente Castric um
1.064
-
1.064
-9
-
-
1.055
1.055
1.055
Gemeente Den Helder
1.412
-
1.412
-12
-
-
1.400
1.400
1.400
Gemeente Dijk en Waard
1.664
-
1.664
-13
-
-
1.650
1.650
1.650
Gemeente Drechterland
749
-
749
-6
-
-
743
743
743
Gemeente Enkhuizen
783
-
783
-6
-
-
777
777
777
Gemeente Heiloo
515
-
515
-4
-
-
511
511
511
Gemeente Hollands Kroon
2.692
-
2.692
-22
-
-
2.670
2.670
2.670
Gemeente Hoorn
2.410
-
2.410
-20
-
-
2.390
2.390
2.390
Gemeente Koggenland
688
-
688
-5
-
-
682
682
682
Gemeente Medemblik
2.059
-
2.059
-17
-
-
2.042
2.042
2.042
Gemeente Opmeer
452
-
452
-4
-
-
449
449
449
Gemeente Schagen
1.609
-
1.609
-13
-
-
1.595
1.595
1.595
Gemeente Stede Broec
174
-
174
-1
-
-
172
172
172
Gemeente Texel
836
-
836
-7
-
-
830
830
830
Provincie Noord-Holland
194
-
194
-
-
-
194
194
194
Totaal bijdrage Milieutaken
20.780
-
20.780
-169
-
-
20.611
20.611
20.611
Provincie Noord-Holland VTH-plustaken
13.808
1.418
15.226
-116
-210
-66
14.834
14.834
14.834
Totalen bijdragen OD NHN
34.588
1.418
36.006
-285
-210
-66
35.445
35.445
35.445
Pagina 16 van 16