1.2 Kadernota 25 RSW 2025 (2024-04)

Kadernota 2025

Vastgesteld in de vergadering van het dagelijks bestuur van 13 december 2023

Recreatieschap Westfriesland Hoofddoelstelling (Waartoe is de gemeenschappelijke regeling opgericht?) Het Recreatieschap Westfriesland heeft als taak de behartiging van de belangen van de openluchtrecreatie en het landschap in Westfriesland. Dit doet het concreet door: a. de vaststelling en uitvoering van het recreatieve beleid van het Recreatieschap; het Natuur- en Recreatieplan Westfriesland; b. het beheren van de bestaande recreatieterreinen en voorzieningen. Algemeen De taken van het Recreatieschap zijn te verdelen in drie hoofdtaken. Terreinen en voorzieningen Het Recreatieschap zet zich in voor aantrekkelijke recreatieterreinen. Primair voor de eigen inwoners, maar ook voor bezoekers van buiten de regio. Daarvoor beheert het ongeveer 350 hectare natuur-inclusieve recreatieterrein, waar naast de recreatiefunctie ook wordt ingezet op natuurwaarden en vergroten van de biodiversiteit. Daarnaast beheert het een aantal (zwem)locaties van derden. Recreatie is constant in ontwikkeling. De recreant verandert namelijk ook continu. Dat komt door maatschappelijke en demografische ontwikkelingen, maar ook technologisch ontwikkelingen als verschillende vormen van e-bikes en een toenemende digitalisering. Daarnaast vraagt de recreant van vandaag de dag om een hogere kwaliteit van de terreinen en voorzieningen.

Om aan deze wens te blijven voldoen, moeten de terreinen en voorzieningen mee-veranderen. Samen met de regio wordt gewerkt aan deze opgave. Netwerken De tweede taak van het Recreatieschap is het beheren en onderhouden van de fiets-, vaar- en wandelnetwerken. In totaal ongeveer 1.000 kilometer netwerk. Deze werkzaamheden zijn vooral gericht op instandhouding en kwaliteitsbewaking. Waar kansen zich voordoen en waar mogelijk worden de netwerken doorontwikkeld om de kwaliteit te verhogen en de netwerken uit te breiden. De kwalitatieve, regio-dekkende netwerken sluiten naadloos aan op de netwerken in de aangrenzende regio’s, waardoor zij gezamenlijk onderdeel uitmaken van provinciale en landelijke netwerken als het Wandelnetwerk Noord-Holland, het landelijke fietsknooppuntennetwerk en het landelijke sloepennetwerk. In de netwerken zijn de LF-langeafstand fietsroute als de Zuiderzeeroute en de LAW langeafstand wandelpaden en Streekpaden (waaronder het Streekpad Westfriese Omringdijk) opgenomen. Recreatief beleid De derde taak van het Recreatieschap is de uitvoering van het recreatieve beleid. Ten tijde van het opstellen is dat nog het Natuur- en Recreatieplan Westfriesland. Een plan dat uitgaat van het benutten van de kwaliteiten van de regio en het door-ontwikkelen van de voorzieningen en terreinen.

Daarmee wordt de inwoners van de regio een kwalitatief product geboden dat ook voor bezoekers van buiten de regio van meerwaarde is. Het Natuur- en Recreatieplan is voorzien van een Uitvoeringsprogramma. De projecten in dit plan worden betaald vanuit de hiervoor ingestelde reserve. Dit Uitvoeringsprogramma met daarop verschillende projecten wordt meerdere keren per jaar geactualiseerd en de gevolgen ervan worden verwerkt in de rapportages.

Het Natuur- en Recreatieplan is van de hele regio en dat geldt ook voor de uitvoering ervan. Het Recreatieschap voert de projecten uit in intensieve samenwerking met de gemeenten en andere gebiedspartners. Het Recreatieschap draagt met zijn werkzaamheden en activiteiten ook bij aan de doelstellingen uit het Pact van Westfriesland. Zo dragen de terreinen en netwerken die het ontwikkelt en beheert bij aan het thema’s ‘Wonen en Leefbaarheid’ en ‘Vrije tijd (Leisure)’ maar bieden ze ook kansen voor (toeristische) ondernemers. De netwerken dragen bij aan de regiopromotie. Uiteraard dragen de projecten uit het Natuur- en Recreatieplan ook bij aan de doelstellingen uit het Pact. Naast de uitvoering van het Natuur- en Recreatieplan houdt het Recreatieschap zich bezig met advisering van gemeenten en derden en belangenbehartiging voor de recreatie in Westfriesland. Daarvoor is het deelnemer in verschillende overleggen en gesprekspartner van partijen als provincie, Hoogheemraadschap, overige terreinbeheerders en verschillende andere partijen.

Doelstellingen: wat willen we bereiken in 2025? Op het gebied van beheer en onderhoud van de terreinen en voorzieningen zijn er geen grote wijziging ten opzichte van de voorgaande jaren. Dit is in feite going-concern. Naar verwachting wordt er in 2024 (mogelijk 2025) een nieuwe recreatievisie ontwikkeld en ter besluitvorming voorgelegd. De aanleiding daarvoor is dat sinds de vaststelling van het Natuur- en Recreatieplan in 2017, de rol van natuur en recreatie in onze leefomgeving en maatschappij enorm is veranderd. De waarde die men aan natuur en recreatie hecht is gegroeid en de druk erop is toegenomen. Dit komt doordat mensen meer gebruik maken van het groen en zij dit vaker doen. Daarnaast is er een toename van inwoners te verwachten als gevolg van de huidige woningbouwopgave. Waar het Natuur- en Recreatieplan nog vermeldt dat areaaluitbreiding geen doel op zich is, lijkt dit nu wel een opgave te zijn. Deze opgave wordt ook onderschreven in onderzoek van de provincie Noord-Holland naar druk en draagvlak in de natuur- en recreatiegebieden. Het bestuur gaat daarom -samen met u- een nieuwe recreatievisie opstellen met daarin een ambitie hoe er voor nu én voor de toekomst, voldoende natuur en recreatie is voor de bewoners van en bezoekers aan de regio.

Deze verandering van focus ten opzichte van het Natuur- en Recreatieplan maakt ook dat er door de regio op een andere manier gekeken moet worden naar het investeren in natuur- en recreatiegebieden. Wij zijn ons ervan bewust dat recreatie niet het enige ruimtelijke vraagstuk is. In het PPLG en het Ontwikkelingsperspectief Noord-Holland Noord waar momenteel aan wordt gewerkt, wordt door provincie en gemeenten nagedacht over de toekomstige ruimtelijke invulling van de provincie en de verschillende regio’s. Recreatie heeft daarin ook een belangrijke rol. Bij het opstellen van de nieuwe recreatievisie zal daarom een duidelijke koppeling worden gemaakt met bovengenoemde processen. Op dit moment is het nog prematuur om iets te kunnen zeggen over de financiële gevolgen van een nieuwe Recreatievisie. In deze Kadernota zijn er nog geen bedragen aan gekoppeld. Er zijn in 2025 geen wettelijke taken voor het Recreatieschap die beleidswijzigingen ten gevolge hebben.

Verwachtingen ten aanzien van 2026 - 2028 De hierboven genoemde op te stellen recreatievisie kan gevolgen hebben voor de werkzaamheden van het Recreatieschap. Of dat het geval is en hoe dit er dan exact uit gaat zien is nog onduidelijk. Los daarvan is het niet te verwachten dat in 2026 en verder wordt afgeweken van de reguliere bedrijfsvoering en/of het bestaand beleid. Daarbij moet worden opgemerkt dat het Recreatieschap in een constant veranderend klimaat acteert. Dit gaat om fysieke zaken als nieuwe, of uitbreiding van bestaande terreinen, aanleg van waterbergingen maar ook veranderend provinciaal en regionaal natuur- en/of recreatiebeleid en andere trends in de sector. Het huidige Natuur- en Recreatieplan en de organisatie zelf bieden voldoende flexibiliteit om mee te bewegen met deze veranderingen. Doorontwikkelingen staand beleid Het Natuur- en Recreatieplan is op dit moment het staande beleid. Als aangegeven zal dat herzien worden en vervangen door een nieuwe recreatievisie. Aan de uitvoering van het recreatiebeleid zal in 2025 (en verder) gewerkt worden aan het (door)ontwikkeling van het recreatieaanbod in de regio. De projecten vanuit het Natuur- en Recreatieplan zijn opgenomen in het Uitvoeringsprogramma van het plan. Voor die projecten is er ook al dekking beschikbaar. De nieuwe recreatievisie zal ook een uitvoeringsplan/programma bevatten.

Omdat de gevolgen daarvan nu nog niet helder zijn zal over de dekking voor de uitvoering hiervan, op een later moment besluitvorming plaatsvinden.

Wat gaan we doen Beheer en onderhoud van de recreatieterreinen

Waarom doen we dit Betreft een kerntaak

Wat mag het kosten Circa € 1.161.000, dekking binnen bestaand budget

Planning Continu

Beheer en onderhoud van de recreatieve netwerken

Betreft een kerntaak

Circa € 43.000, dekking binnen bestaand budget

Continu

Projecten worden gedekt uit de bestemmingsreserve

Continu

Uitvoering van het Natuur- en Recreatieplan en overige beleid- en projectmatige werkzaamheden

Betreft een kerntaak van het Recreatieschap. De uitvoering van het Natuur- en Recreatieplan is een bestuurlijk keuze

Bijlage A. Financiële kengetallen Indexatie loon- en prijs Het Recreatieschap hanteert voor de loon- en prijsindexatie de door de Regietafel NH-N bepaalde cijfers. Voor de begroting 2025 zijn deze bepaald op 3,7% voor de prijsindexatie en 4,0% voor de loonkostenindex en een verhouding van loon- en prijsgevoelige elementen van 70/30. Daarmee komt de stijging van de gemeentelijke bijdrage per inwoner op: Prijsindexatie Loonkostenindex Indexatie:

3,7% * 30% 4,0% * 70%

= =

1,11% 2,80% + 3,91%

Hoogte gemeentelijke bijdrage Op basis van de genoemde indexering zal de bijdrage per inwoner voor 2025 met 3,91% worden verhoogd van € 6,72 naar € 6,99. Voor de begroting 2025 zal het inwonersaantal per 1 januari 2024 worden gebruikt om de totale bijdrage per gemeente te bepalen. Omdat dit aantal nu nog niet bekend is wordt in de tabel in bijlage B gerekend met de inwonersaantallen per 1 augustus 2023. Per gemeente is dit als volgt: Bijdrage per deelnemer 2025 Deelnemers

Aantal inwoners 1-8-2023

Bijdrage op basis van inwonertal

Gemeente Drechterland

20.495

Gemeente Enkhuizen

18.887

Gemeente Hoorn

75.529

Gemeente Koggenland

23.518

Gemeente Medemblik

46.074

Gemeente Opmeer

12.193

Gemeente Stede Broec

22.213

143.112 131.883 527.400 164.220 321.723 85.141 155.108

Totaal

218.909

1.528.587

Rentepercentage investeringen Voorgesteld wordt voor nieuwe investeringen een rekenrente te hanteren van afgerond 1,5%. Dit is het actuele rentepercentage van de samengestelde rente dat het Recreatieschap betaalt. Voor 2025 is het bestuur akkoord gegaan met het geactualiseerde beheerplan, inclusief € 530.000 aan investeringen vanuit dit plan. De verwachting is dat hiervoor een financiering moet worden afgesloten. Met een rentepost is rekening gehouden in deze kadernota en de meerjaren-prognose. Risicomanagement/weerstandsvermogen Het Recreatieschap hanteert conform artikel 3.4 van de Uitgangspunten Gemeenschappelijke Regelingen voor de hoogte van de Algemene reserve als richtlijn maximaal 2,5% van de lasten. Het weerstandsvermogen wordt bepaald door de beschikbare weerstandscapaciteit te delen door de benodigde weerstandscapaciteit (kans/omvang in euro’s) De risico’s worden nog geactualiseerd voorafgaand aan het opstellen van de begroting. In de begroting 2025 zal dit nader uitgewerkt zijn opgenomen.

Flexibele schil/inhuur In de Kadernota wordt voor 2025 rekening gehouden met een flexibele schil ter hoogte van € 42.000. Deze wordt ingezet voor een medewerker van WerkSaam voor Groen- en Recreatiebeheer. Gevolgen inflatie beheerplan en investeringen Het beheerplan van het Recreatieschap is in 2023 geactualiseerd, niet alleen vanwege de inflatie maar ook alle bezittingen zijn onderzocht op hun status. De werkzaamheden uit dit plan worden gedekt vanuit een voorziening waar het groot onderhoud betreft, waar het gaat om vervanging of renovatie worden deze investeringen geactiveerd en komen er kapitaallasten. Post Onvoorzien Het Recreatieschap streeft naar een post onvoorzien van €25.000 in de begroting. Echter, om de begroting sluitend te maken is deze in de jaren 2026, 2027 en 2028 naar beneden bijgesteld naar respectievelijk €5.000, €7.000 en €12.000.

Bijlage B. Financiële meerjarenraming Verloop meerjaren perspectief 2025 - 2028 2025

Bedragen * € 1,000 2026 2027 2028

-1816 1783 48 15

-1830 1782 47 -1

-1829 1780 47 -2

-1830 1778 47 -5

-13

0

-1

0

2

-1

-3

-5

Autonome ontwikkelingen / reguliere bedrijfsvoering Salarisindexatie Prijsindexatie Renteverhoging Bedrijfsvoering

-28 -15 -19 0

-28 -15 -18 0

-28 -15 -16 0

-28 -15 -14 1

Totaal autonome ontwikkelingen / reguliere bedrijfsvoering

-62

-61

-59

-56

Nieuw beleid

0

0

0

0

Totaal ingezet / nieuw beleid

0

0

0

0

Totaal aan wijzigingen

-60

-62

-62

-61

Dekkingsmiddelen / ombuigingen Toename bijdrage gemeenten

62

62

62

62

Totaal dekkingsmiddelen Kadernota 2024

62

62

62

62

Stand Kadernota voor begroting 2025 – 2028

2

0

0

1

Onderdeel Stand primaire begroting 2025 - 2028 Lasten Baten Mutaties in reserves Geraamd resultaat Wijzigingen nadien (met AB besluit) Eindejaarsrapportage 2023 Resultaat na wijzigingen nadien

* op basis van inwonersaantal per 1 augustus 2023, zie ook bijlage A. ** zie kopje ‘Doelstellingen: wat willen we bereiken in 2025?’.