Document · PDF

Uitvoeringsprogramma Fiets 2023-2026 Gemeente Dordrecht.pdf

Gemeenteraad Dordrecht 19 september 2023, gemeente DordrechtBij agendapunt: 41: Vaststellen Uitvoeringsprogramma Fiets 2023-2026 - Raadsvoorstel21.731 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

3 4

3.3.12 Elfhuizen-Raamstraat

Met het vastgestelde Verkeersstructuurplan Spuiboulevard e.o. wordt er op de Spuiweg een fietsstraat gerealiseerd. Hiermee wordt een belangrijke fietsroute vanuit de zuidelijke wijken over de, straks vernieuwde, Krispijnseweg richting het centrum verder compleet gemaakt. Voor fietsers ligt het eindpunt van deze route logisch gezien bij de fietsenstalling Achterom.

We willen daarom de fietsroute vanaf de Spuiboulevard tot de fietstenstalling herkenbaarder maken. Dit zorgt er tevens voor dat de, momenteel onderbezette, fietsenstalling aan de Raamstraat beter vindbaar en aantrekkelijker wordt.

7 8 9

MA ATREGELEN FIETSINFRASTRUCTUUR

3.4 Budget en planning

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

Onderstaande tabel geeft een overzicht van de infrastructurele fietsmaatregelen, bijbehorende kosten en jaar van uitvoering. Een deel van deze projecten hangt integraal samen met het uitvoeren van het meerjaren onderhoudsprogramma (MOP). De kosten betreffen het aanvullende bedrag dat nodig is voor het realiseren van verbeterde fietsvoorzieningen binnen het onderhoudsproject. Kosten

Dekking

Jaar

Voorgestelde infrastructurele fietsprojecten S.M. Hugo van Gijnweg (MOP)

400.000

Fietspad Amstelwijck – Station Zuid

650.000

Vrieseweg & Reeweg Oost (deels MOP)

800.000

Twintighoevenweg

150.000

Kromhout & Cornelis de Wittstraat (MOP)

410.000

Waldeck Pyrmontweg (MOP)

450.000

2026 Kosten worden voor een deel gedekt uit middelen vanuit de Spoorzone, Dordwijkzone, Spuiboulevard en MOP

2024-2025 2024-2025

2024-2025 2024-2025 2024

3 4

Reserveprojecten Dubbeldamseweg Zuid (incl. rotonde Eemstyenstraat)

reserveproject

nvt

onbekend

Galileïlaan (3 kleine gedeeltes)

reserveproject

nvt

onbekend

Haaswijkweg Oost en Haaswijkweg West

reserveproject

nvt

onbekend

Noordendijk (nabij kruispunt Oranjelaan)

reserveproject

nvt

onbekend

Doorsteek Wieldrechtseweg-Mijlweg

reserveproject

nvt

onbekend

Jan Vethkade

reserveproject

nvt

onbekend

Rijksstraatweg (Willemsdorp)

reserveproject

nvt

onbekend

Zuidendijk (Laan der VN – Smitsweg)

reserveproject

nvt

onbekend

Smitsweg

reserveproject

nvt

onbekend

Vest

reserveproject

nvt

onbekend

Noorderstraat

reserveproject

nvt

onbekend

Elfhuizen-Raamstraat

reserveproject

nvt

onbekend

TOTAAL

5 6 7 8 9

2.860.000

Tabel 1: Overzicht kosten en planning infrastructurele fietsmaatregelen 2023-2026

MA ATREGELEN FIETSINFRASTRUCTUUR

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 5

Haalbaarheidsonderzoeken complexe schakels

6 7 8

4.1 Complexe knelpunten 4.2 Ontbrekende schakels 4.3 Budget en planning

HA ALBA ARHEIDSONDERZOEKEN COMPLEXE SCHAKELS

In de voorgaande hoofdstukken in dit programma zijn diverse infrastructurele maatregelen voorgesteld. Op het Dordtse fietsnetwerk liggen knelpunten die eveneens urgent zijn, of zelfs urgenter zijn om aan te pakken. Deze knelpunten zijn eerder niet aan de orde gekomen vanwege het complexe karakter. Bijvoorbeeld vanwege grote afhankelijkheden van ontwikkelingen of partners of vanwege vermoedde technische (on)mogelijkheden.

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

5 1

3 4

1 2

Deze complexe schakels willen we onderzoeken. Op deze manier wordt er inzicht verkregen in de daadwerkelijke mogelijkheden en onmogelijkheden en de bijbehorende kosten voor verbeteringen. Dit maakt het mogelijk om tijdig aan te haken bij ontwikkelingen en in aanmerking te komen voor (Europese) subsidies. Op deze manier kan voorgesorteerd worden op het kunnen realiseren van de fietsambities op de langere termijn.

3 1

Fietstunnel Transvaalstraat – Dubbeldamseweg Zuid

Crayensteynstraat

Oversteek Laan der VN – S.M. van Gijnweg

4.1 Complexe knelpunten

Kruispunt fietspad N3 – Overkampweg

De figuur links toont de complexe knelpunten in Dordrecht die we willen onderzoeken.

Stadsbrug Zwijndrecht – Dordrecht

4 5 6 7 8 9

Figuur 10: Complexe knelpunten HA ALBA ARHEIDSONDERZOEKEN COMPLEXE SCHAKELS

4.1.1 Fietstunnel Transvaalstraat Dubbeldamseweg Zuid

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

De tunnel onder het spoor tussen de Transvaalstraat en Dubbeldamseweg Zuid is een veelgebruikte fietsverbinding. De tunnel verbindt twee delen van de stad en ligt voor veel inwoners op de route naar het centrum en het centraal station. Deze tunnel is zodanig smal en kronkelig vormgegeven dat het een zeer verkeersonveilige en sociaal onveilige situatie oplevert. De complexiteit van deze situatie is te wijten aan de beperkte beschikbare ruimte en de benodigde hoogte voor een tunnel.

Dit knelpunt is onderdeel van de MIRT 2 verkenning Oude Lijn Knoop Dordrecht (stationsgebied). Het doel is om de tunnel te verbeteren waardoor het een aantrekkelijker verbinding is tussen verschillende stadsdelen. De tunnel wordt in de studie breder bezien binnen het geheel aan interwijkverbindingen rondom de knoop station Dordrecht Centraal. De resultaten van de verkenning monden uit in een notitie kansrijke oplossingen die gereed is eind 2024. Vervolgens wordt binnen de MIRT systematiek naar een uitvoeringplan gewerkt. Realisatie van de verbetering van beide tunnels zullen pas rond 2030 plaats vinden. Het Rijk en de Provincie betalen mee aan de studiekosten en de uitvoeringskosten.

2 3 4 5

4.1.2 Crayensteynstraat De Crayensteynstraat is één van de belangrijkste schakels in het stedelijk netwerk voor zowel fiets- als autoverkeer. Voor fietsers is deze oost-west route een veelgebruikte verbinding tussen de wijken Stadspolders en Dubbeldam richting de binnenstad en station Dordrecht. In het fietsnetwerk is de weg geclassificeerd als route op het pluskwaliteitsnet. In de weginrichting is dit niet zichtbaar.

Fiets- en voetgangerstunnel onder het spoor tussen de Transvaalstraat en Dubbeldamseweg Zuid

7 8

Ondanks de hoge intensiteit van het autoverkeer en de maximum snelheid van 50 km/uur zijn er geen goede fietsvoorzieningen aanwezig. Aan de woningzijde is er slechts

2 Meerjarenprogramma Infructuur, Ruimte en Transport

HA ALBA ARHEIDSONDERZOEKEN COMPLEXE SCHAKELS

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 5 6

Huidige situatie Crayensteynstraat

een smalle suggestiestrook aanwezig. Aan de kant van de spoorsloot is een vrijliggend fietspad gerealiseerd. Dit is echter smal en van zeer slechte kwaliteit. Deze situatie is in eerste instantie tijdelijk ontstaan vanwege de beperkte mogelijkheden in ruimte door de naastgelegen bomenrijen, de woningen, het water en het spoor. Met de oplopende intensiteiten van fiets- en autoverkeer komt door het ontbreken van (duidelijke) fietsstroken, de slechte zichtlijnen en de gevaarlijke oversteekplaatsen, de verkeersveiligheid steeds meer in het gedrang. Bijkomend probleem is het onvoldoende functioneren van de kruisingen bij de spoorwegovergangen aan weerszijden.

Het fietspad op de Crayensteynstraat staat op de planning voor groot onderhoud in 2027. Deze kans om verbeteringen door te voeren willen we benutten. Daarom willen we starten met het verkennen van mogelijke oplossingen. Een oplossingsrichting waar aan wordt gedacht is het creëren van een vrijliggend fietspad op de rijbaan. Hiervoor moet één rijbaan verplaatst worden richting het spoor. Het is de vraag of deze oplossing (technisch) haalbaar is. De mogelijkheden voor het instellen van éénrichtingsverkeer is ook een oplossing die onderzocht wordt binnen het stedelijk netwerk.

HA ALBA ARHEIDSONDERZOEKEN COMPLEXE SCHAKELS

7 8 9

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

4.1.3 Oversteek Laan der VN - S.M. Hugo van Gijnweg De S.M. Hugo van Gijnweg en de Krispijnseweg vormen een belangrijke fietsroute vanuit de zuidelijke wijken richting het centrum van Dordrecht. Deze fietsas wordt doorkruist door de Laan der VN, een drukke ringweg tussen de N3 en de A16. De kruising tussen deze wegen is geregeld met verkeerslichten.

Voor het doorgaande autoverkeer op de Laan der VN wordt er geprobeerd de doorstroming zo soepel mogelijk te laten verlopen door het instellen van een groene golf. Dit is echter maar beperkt mogelijk doordat de onderlinge afstand van de kruispunten niet constant is, de hoofdstromen niet over de gehele lengte rijden en door conflicten met kruisende routes (fiets en OV).

2 3

Voor fietsers en andere verkeersdeelnemers op de kruisende wegen betekent de keuze voor een groene golf dat zij extra lang moeten wachten om het doorgaande autoverkeer op de Laan der VN te faciliteren. Dit is niet in overeenstemming met de gemaakte beleidskeuzes. Binnen het STOMP principe krijgt de fietser zo veel mogelijk prioriteit boven de auto. In het fietsbeleid is vastgesteld dat routes op het pluskwaliteitsnet doorgaande wegen ongelijkvloers kruisen.

4 5 Huidige situatie oversteek fietspad N3 - Overkampweg

Met het toenemende autoverkeer op de Laan der VN gaat de kruising in groeiende mate een bottleneck vormen. De capaciteit van het kruispunt en de Laan der VN is bijna bereikt. Dit raakt de bereikbaarheid van de hele stad en maakt het onmogelijk om de woningbouwambities van de stad te kunnen realiseren. We onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om de kruising op een andere manier vorm te geven zodat er een hoogwaardige fietsroute gerealiseerd kan worden en de bereikbaarheid van de stad gegarandeerd blijft.

6 4.1.4 Kruispunt fietspad N3 - Overkampweg Op kruispunt met het fietspad langs de N3 en de Laan der VN ligt een drukke fietsroute. Hier steken grote groepen fietsers over (met name scholieren naar het Leerpark en Dubbeldam). Door de hoge intensiteit autoverkeer op de Laan der VN moeten fietsers lang wachten. Vanwege de krappe opstelruimte levert dit ongewenste en onveilige situaties op. De VRI’s lijken niet verder geoptimaliseerd te kunnen worden. Binnen de studie naar de Knoop Leerpark-Gezondheidspark onderzoeken we op welke manier we dit kruispunt kunnen verbeteren voor de fietser.

HA ALBA ARHEIDSONDERZOEKEN COMPLEXE SCHAKELS

7 8 9

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 Voet- en fietspad op de stadsbrug Dordrecht-Zwijndrecht

Aanlanding met trappen bij stadsbrug Dordrecht-Zwijndrecht

4.1.5 Stadsbrug Zwijndrecht-Dordrecht

Voor de ontwikkelplannen op het naastgelegen Maasterras is het gewenst dat de maximumsnelheid van het verkeer op de brug verlaagd wordt naar 30 km/uur of dat het autoverkeer zelfs verdwijnt (alleen busbaan). Dit geeft mogelijkheden om de gewenste fietspaden te realiseren zonder extra asfalt aan de brug toe te voegen en hiermee kunnen dure constructies vermeden worden. Deze mogelijkheden worden met Rijkswaterstaat verkend.

De brug tussen Dordrecht en Zwijndrecht is de drukste fietsverbinding in Dordrecht. Op een gemiddelde werkdag gaan er bijna 2800 fietsers overheen richting Dordrecht en bijna 1600 richting Zwijndrecht. Aan weerszijden van de brug ligt een eenrichtingsfietspad en een voetpad. Het fietspad is echter te smal en onduidelijk vormgegeven waardoor fietsers vaak op het voetpad fietsen. Tevens is de staat van het wegdek niet goed. De stadsbrug is eigendom van Rijkwaterstaat. Groot onderhoud is gepland in 2026. We werken samen met Rijkwaterstaat om in de nieuwe situatie gewenste verbeteringen door te voeren. Vanuit de gemeente Dordrecht is de wens om minimaal aan de noordzijde van de brug een voldoende breed tweerichtingenfietspad te realiseren voorzien van rood asfalt en een voetpad. Aan de zuidzijde zal ook minimaal een voldoende breed eenrichtingsfietspad met voetpad moeten komen. Daarbij willen we de hinder voor fietsers tijdens de werkzaamheden zo veel mogelijk beperkt houden.

Ook bestaat de wens om de opgang naar de brug voor fietsers te verbeteren. De opgang naar de brug is nu vormgeven met een trap. Deze trap is voorzien van een velo comfort systeem dat de fietser ondersteunt bij het omhoogduwen van de fiets. Ondanks dit systeem is de trap zeer fietsonvriendelijk. Dit punt kan beschouwd worden als het grootste knelpunt in de Dordtse fietsinfrastructuur. Het traject op de stadbrug en de trappen is onderdeel van een fietsroute richting de zuidzijde van station Dordrecht. Dit traject wordt verder besproken in de volgende paragraaf ‘Ontbrekende schakels’. De resultaten van het haalbaarheidsonderzoek nemen we mee bij het groot onderhoud in 2026-2027 en de uitwerking van het gebied Maasterras.

HA ALBA ARHEIDSONDERZOEKEN COMPLEXE SCHAKELS

4 5 6 7 8 9

4.2 Ontbrekende schakels 4.2.1 Snelfietsroute stadsbrug Zwijndrecht – zuidzijde station Dordrecht De verbinding tussen de stadsbrug en de zuidzijde van station Dordrecht is aangeduid als ontbrekende schakel in het fietsnetwerk. Deze route loopt vanaf de noordzijde van de brugweg, over de Weeskinderendijk, via de Vlietweg aantakkend op de Spuitunnel richting het centrum. Vanaf het Van Baerleplantsoen loopt de route verder langs het spoor door het Weizigtpark naar de nieuwe fietsenstalling.

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2

De fietsverbinding is gewenst om meerdere redenen. De route biedt een alternatief voor de trappen waarmee nu het hoogteverschil bij stadsbrug wordt overbrugd. Met een vloeiende beweging kan men straks over een lichte helling richting het station en het centrum fietsen. Daarnaast vervult de route een verbindende functie tussen de regio en bestemmingslocaties als het Leerpark en Gezondheidspark. Tenslotte is deze route noodzakelijk om de nieuwe wijk Maasterras op het fietsnetwerk aan te sluiten.

Het traject is onderdeel van een bovenregionale route tussen Rotterdam en Dordrecht. Langs de A16 ligt de regionale snelfietsroute F16 welke afgetakt zou moeten worden richting station Dordrecht. Tevens maakt dit traject onderdeel uit van de zogenoemde metropolitane fietsroute (MFR) Dordrecht – Rotterdam. Het doel van deze route is het verbinden van woongebieden en economische kerngebieden. Deze route zou moeten gaan lopen vanuit Rotterdam via Capelle a/d IJssel, Ridderkerk, Hendrik Ido Ambacht en Zwijndrecht naar Dordrecht.

Snelfietsroute stadsbrug – Dordt Centraal (zuidzijde)

Weeskinderendijk – Hoge bakstraat

Wantijroute

Stadspolders-centrum route

Station Zuid – Knoop Leerpark

4 5 6 7 8 9

Figuur 11: Ontbrekende schakels HA ALBA ARHEIDSONDERZOEKEN COMPLEXE SCHAKELS

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

4.2.2 Fiets- en voetgangerstunnel Weeskinderendijk t.h.v. Hoge Bakstraat Om de nieuwe wijk Maasterras goed te ontsluiten richting het centrum is het wenselijk dat er een fiets- en voetgangerstunnel gerealiseerd wordt onder het spoor. Deze verbinding is tevens noodzakelijk om de parkeerhub op Weeskinderendijk te ontsluiten met de binnenstad. De nieuwe verbinding is geprojecteerd ter hoogte van de Hoge Bakstraat en de Weeskinderendijk. De tunnel is opgenomen in de vastgestelde ontwikkelvisie voor de Spoorzone. Binnen het project Maasterras worden de mogelijkheden en de kosten van deze tunnel verder onderzocht.

1 2 3

4.2.3 Wantijroute Een fietspad langs het Wantij is een grote wens om zo de binnenstad, Stadswerven, de Staart en de Biesbosch door middel van een aantrekkelijke fietsroute met elkaar te verbinden. De route is daarmee een aantrekkelijk alternatief voor de fietsroute over de Merwedestraat.

4 5

Belangrijk is de continuïteit van de route. Voor een groot deel ligt deze al op de juiste plek, maar nog niet als fietsroute met voldoende breedte. Daarnaast is de wens om de route door te trekken langs het Spaarbekken naar de Biesbosch. Daarvoor is een brug nodig over de jachthaven en een route langs het Spaarbekken die de route koppelt aan de fietsroutes langs de golfbaan.

De route is nog geen onderdeel van bestaande plannen. Het is noodzakelijk om de route verder te ontwerpen en nader uit te werken, zodat kansen benut kunnen worden om de fietsroute mee te nemen in de Visie voor de Staart en het Getijdenpark Wantij.

7 8 9

HA ALBA ARHEIDSONDERZOEKEN COMPLEXE SCHAKELS

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

4.2.4 Stadpolders-centrum route Met de plannen voor woningbouwontwikkeling op de locatie Provincialeweg/ Hastingsweg is het wenselijk dat voor deze nieuwe woonwijk goede fietsverbindingen gerealiseerd worden. Ook biedt deze ontwikkeling kansen om een snellere en directere fietsroute vanuit de wijk Stadspolders naar de binnenstad en station Dordrecht te realiseren. Daarbij sluit de route goed aan op de geplande ontwikkelingen in de Dordwijkzone (Stadspark XXL). Ter voorbereiding op deze ontwikkeling en meekoppelkans willen we de mogelijkheden en haalbaarheid van deze fietsverbinding onderzoeken. De complexiteit van deze route zit in de ligging van het N3 viaduct en het spoor welke gekruist moeten worden.

1 2 3

4.2.5 Schakel knoop Leerpark – Station Zuid Met de komst van station Dordrecht Leerpark is het van belang de fietsstructuur zo optimaal mogelijk op dit nieuwe station aan te sluiten. Het is wenselijk dat reizigers het station zo veilig, snel en comfortabel mogelijk kunnen bereiken. Het fietspad tussen Amstelwijck en station Zuid dat in dit uitvoeringsprogramma voorgesteld is, doet een eerste aanzet tot het realiseren van deze fietsverbinding. Dit fietspad zou een vervolg moeten krijgen tussen station Zuid en het nieuwe station Dordrecht Leerpark. Binnen de studie ontwikkelstrategie knoop Leerpark-Gezondheidspark onderzoeken we dit fietspad.

4.3 Budget en planning Het totaal benodigde budget om de genoemde complexe schakels te onderzoeken is begroot op €120.000,-. De uitkomsten van de haalbaarheidsonderzoeken worden meegenomen binnen gebiedsontwikkelingen en (onderhouds)projecten. Voor zover mogelijk worden de uitkomsten van de onderzoeken meegenomen in het nieuwe mobiliteitsprogramma Dordrecht 2040. De planning is om dit in de eerste helft van 2024 aan de raad voor te leggen. Over de resultaten van onderzoeken die op dat moment nog lopen en mogelijke vervolgstappen, wordt de gemeenteraad in een later stadium geïnformeerd.

HA ALBA ARHEIDSONDERZOEKEN COMPLEXE SCHAKELS

4 5 6 7 8 9

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 5

Kleine kwaliteitsmaatregelen fiets

6 7

5.1 Quick wins verbeteren kwaliteit fietsnetwerk 5.2 Aanpak wachttijden fietsers bij verkeerslichten 5.3 Overige kleine fietsmaatregelen & onderzoek 5.4 Budget en planning

8 9

KLEINE KWALITEITSMA ATREGELEN FIETS

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

Voor diverse thema’s ligt het voor de hand om kwaliteitsverbeteringen niet locatie voor locatie uit te voeren, maar in één keer in de hele stad op te pakken. We willen daarom de volgende maatregelen stadsbreed uitvoeren om de basis verder op orde brengen: • Ontbrekende markeringen aanbrengen • Obstakels (bijv. paaltjes) verwijderen of goed inpassen • Strooiroutes uitbreiden • Bromfietsen weren van het fietspad • Ontbrekende verlichting • Optimaliseren wachttijden voor fietsers bij verkeerslichten

5.1 Quick wins verbeteren kwaliteit fietsnetwerk 5.1.1 Aanbrengen ontbrekende markeringen Er zijn enkele tracédelen van het fietsnetwerk waar geen as- en/of kantmarkering aanwezig is. Het aanbrengen van asmarkering op tweerichtingsfietspaden verkleint de kans op frontale botsingen tussen fietsers. We willen de ontbrekende markeringen in één keer in één project voor de hele stad aanbrengen.

1 2

5.1.2 Obstakels op het fietspad verwijderen (of goed inpassen) Obstakels (zoals paaltjes) op het fietspad vormen een gevaar voor fietsers. In onze stad worden er al zo min mogelijk paaltjes geplaatst. Waar dit nog niet het geval is gaan we per locatie bepalen of paaltjes echt nodig zijn op het fietspad en of het niet mogelijk is om het probleem op te lossen zonder paaltjes. Als het echt niet mogelijk is om de obstakels te verwijderen, brengen we de juiste inleidende markering aan wat de verkeersveiligheid vergroot.

5.1.3 Strooiroutes uitbreiden

Er zijn enkele tracédelen van het fietsnetwerk die niet op een strooiroute liggen. Door gladheid en sneeuw zijn fietspaden vaak niet of nauwelijks toegankelijk voor fietsers. Door ervoor te zorgen dat het gehele netwerk op een strooiroute ligt, blijft het netwerk in de winter toegankelijk voor fietsers. We willen onderzoeken in hoeverre het mogelijk is om strooiroutes zodanig aan te passen dat gladheid op het hele fietsroutenetwerk wordt bestreden.

5.1.4 Bromfietsen weren van het fietspad Op enkele gedeeltes van het netwerk zijn bromfietsen toegestaan. Zowel vanuit een verkeersveiligheidsperspectief als voor het comfort is dit ongewenst omdat het tot botsingen tussen fietsers en bromfietsers kan leiden, en omdat het delen van het fietspad met bromfietsen door fietsers als onprettig wordt ervaren. Door bromfietsen van het fietspad te weren, verbetert de verkeersveiligheid en het comfort voor fietsers. We onderzoeken of het voor de betreffende fietspaden mogelijk is om bromfietsers te weren.

KLEINE KWALITEITSMA ATREGELEN FIETS

8 9

5.2 Aanpak wachttijden fietsers bij verkeerslichten 5.2.1 Schwung In 2020 zijn we in Dordrecht gestart met Schwung. Schwung is een app die in verbinding staat met de verkeerslichten. Met de app kan een fietser eerder ‘gezien’ worden door een verkeerslicht. Hierdoor wordt er eerder groen aangevraagd op de gewenste richting. De fietser krijgt eerder groen wanneer daar binnen de regeling ruimte voor is. Ook kan Schwung de groentijd verlengen waardoor de fietser niet hoeft te stoppen. De app leert van het reisgedrag en kan daardoor voorspellen voor welke richting een fietser groen wil aanvragen. De ervaring met de app geeft een wisselend beeld. Er zijn gebruikers die erg tevreden zijn en er zijn gebruikers die geen voordeel merken van de app. We gaan daarom de werking van de app in Dordrecht verder evalueren. We analyseren de data in onze verkeersregelingen en gaan met de appaanbieder bekijken in hoeverre er mogelijkheden zijn om de werking van de app in Dordrecht te verbeteren.

5.2.2 Optimalisatie VRI’s

Figuur 12: Kwaliteitsbeoordeling van verkeerslichten op het fietsnetwerk

De wachttijd bij verkeerslichten heeft een grote invloed op de directheid en comfort en daarmee op de reistijd en de aantrekkelijkheid van de fiets als vervoermiddel. Idealiter kunnen fietsers op kruispunten met verkeerslichten snel doorfietsen. We stellen daarom eisen aan de wachttijd voor fietsers bij verkeerslichten. Op het pluskwaliteitsnet (waarop verkeerslichten in principe ongewenst zijn) geldt een maximale gemiddelde wachttijd voor de eerst wachtende van 20 seconden als acceptabel. Op het kwaliteitsnet geldt een maximale gemiddelde wachttijd van 30 seconden als acceptabel en op het basisnet geldt een grens van 40 seconden. De kwaliteitsbeoordeling van het Dordtse fietsnetwerk laat zien dat hier veelal niet aan voldaan wordt, zie Bijlage E.

KLEINE KWALITEITSMA ATREGELEN FIETS

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 5 6 7 8 9

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

In de praktijk is de afwikkeling van fietsers bij een verkeers-licht een afweging die samenhangt met beleidskeuzes voor de afwikkeling andere type verkeersdeelnemers. Deze afweging vraagt om een verantwoorde balans tussen effecten op de geloofwaardigheid van de verkeersregeling, verkeersveiligheid, doorstroming en luchtkwaliteit. We willen onderzoeken op welke kruispunten er ruimte binnen de verkeersregeling beschikbaar is om fietsers eerder groen te geven. Soms is het mogelijk om binnen de bestaande regeling extra groen voor fietsers te realiseren. In de meeste gevallen vraagt het om een herziening van de uitgangspunten in het verkeerslichtenbeleid (2006). Dit wordt verder uitgewerkt in het nieuwe mobiliteitsprogramma voor Dordrecht. Simulatiestudies zetten we in om de wenselijkheid van het effect van de maatregelen te onderzoeken. Een andere mogelijkheid is om een nieuwe afstelling bij wijze van een pilot in te zetten om tot een afweging te komen. Om binnen de bestaande regeling extra groen voor fietsers te realiseren is een aanpassing van de software van de verkeerslichten in Dordrecht nodig. Hier zijn kosten aan verbonden. In eerste instantie willen we deze maatregel op 15 kruispunten uitvoeren.

Wanneer het regeltechnisch onmogelijk blijkt te zijn om aan acceptabele wachttijden te voldoen, onderzoeken we de mogelijkheden voor infrastructurele maatregelen, zoals bijvoorbeeld een ongelijkvloerse kruising. De mogelijkheden hiervoor willen we bijvoorbeeld al onderzoeken voor de drukke fietsoversteek over de Laan der VN (zie Hoofdstuk 4).

5.3 Overige kleine fietsmaatregelen & onderzoek Met enige regelmaat komen verzoeken binnen om met maatregelen bij te dragen aan het verbeteren van de situatie voor fietsers. Denk bijvoorbeeld aan (kleine) onvoorziene financiële tegenvallers binnen een (onderhouds)project, bewegwijzering, communicatie en onderzoeken. Door middel van een budget voor kleine verkeersmaatregelen is het mogelijk om snel en slagvaardig op deze vragen in te spelen.

5.4 Budget en planning Onderstaande tabel geeft een overzicht van de kleine kwaliteitsmaatregelen fiets en bijbehorende kosten. De “Quick wins verbeteren kwaliteit fietsnetwerk” worden gedekt uit de beschikbaar gestelde middelen bij de vastgestelde startnotitie mobiliteitsprogramma 2040. Kosten Quick-wins verbeteren kwaliteit fietsnetwerk

Nader te bepalen

Dekking Startnotitie mobiliteitsprogramma 2040: “quick wins voet- en fietspaden”

Aanpak wachttijden fietsers bij verkeerslichten

35.000

Nog geen dekking gevonden

Overige kleine fietsmaatregelen

240.000

Nog geen dekking gevonden

TOTAAL

275.000

Tabel 2: Overzicht kosten en dekking van kleine kwaliteitsmaatregelen 2023-2026

1 2 3 4 5 6 7 8 9

KLEINE KWALITEITSMA ATREGELEN FIETS

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 5

Fietsparkeren

6 7

6.1 Uitgangspunten fietsparkeeroplossingen binnenstad 6.2 Overdekte bewaakte fietsenstallingen binnenstad 6.3 Fietsparkeren in de openbare ruimte (binnenstad) 6.4 Fietsparkeren in de openbare ruimte (overige wijken) 6.5 Budget en planning

8 9

FIETSPARKEREN

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

We vinden het belangrijk dat de fiets veilig en gemakkelijk gestald kan worden zowel in de wijken als op de bestemming. In dit hoofdstuk bespreken we de maatregelen voor het fietsparkeren in de openbare ruimte en in onze inpandige stallingen. In het bijzonder hebben we aandacht voor het fietsparkeren in de binnenstad. Daar zien we een tekort aan fietsparkeercapaciteit. De noodzakelijke sluiting van de fietsenstalling Statenplein geeft extra aanleiding om de fietsparkeersituatie in de binnenstad in zijn geheel te bekijken.

6.1 Uitgangspunten fietsparkeeroplossingen binnenstad 6.1.1 Visie en kernwaarden

Belangrijke waarden zijn: Gastvrijheid

Goede bereikbaarheid

Gezonde stad

Betaalbaar

Veilig

Aansluiten bij fietsroutes

Passend in een totaal fietsaanbod (elektrische fietsen, deelfietsen, scooters en bakfietsen)

Passend in een totaal fietsparkeeraanbod (hubs, vlonders, openbare ruimte, tijdelijke plaatsen, trommels, stalling)

Zero-emissie en terugdringen autoverkeer.

1 2 3 4 Als we deze waarden vertalen naar fietsparkeren dan betekent dit dat we inzetten op een basis van voldoende fietsparkeergelegenheden van goede kwaliteit nabij voorzieningen en aanrijroutes. Met de keuze voor gastvrijheid kiezen we voor het stimuleren en verleiden van bezoekers om de fiets te stallen op de aangewezen locaties in plaats van strikte handhaving op een fietsparkeerverbod.

In Dordrecht willen we aantrekkelijke binnenstad bieden om te wonen, werken en beleven. In de vastgestelde binnenstadvisie “Slijpen aan een diamant” (2021) is te lezen dat we kiezen voor een goed bereikbare maar ook een autoluwe binnenstad waar fietsen en wandelen vanzelfsprekend is. Fietsers willen we verwelkomen in de binnenstad door voldoende en aantrekkelijke fietsparkeergelegenheden te bieden.

6.1.2 Fietsparkeerbehoefte

Met de binnenstadsvisie “Slijpen aan een diamant” wordt er in Dordrecht gewerkt aan de versterking van het kernwinkelgebied, de aanloopstraten en een verbetering van de verblijfskwaliteit. Hieraan is een aantal belangrijke waarden toegekend, die we ook toepassen op het fietsparkeren, zowel inpandig als op straat.

Op dit moment is er een tekort aan fietsparkeerplekken in de binnenstad. Fietsen worden geparkeerd op onofficiële parkeerplekken wat zorgt voor een verrommelt straatbeeld. Het tekort aan fietsparkeerplekken zal verder toenemen door groei van de stad en het stimuleren van fietsen (mobiliteitstransitie). Ook zien we dat er bij bewoners in de binnenstad vraag is naar meer fietsparkeerplekken door het ontbreken van eigen bergingen (latente vraag). Bovenop deze toekomstige capaciteitsvraag en het al aanwezige tekort sluit de stalling aan het Statenplein. Dit biedt een extra aanleiding om de fietsparkeersituatie in de binnenstad in zijn geheel te bekijken en integraal afgewogen maatregelen te nemen.

FIETSPARKEREN

5 6 7 8 9

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

Om de behoefte aan fietsparkeervoorzieningen in beeld te brengen heeft de gemeente tellingen laten uitvoeren. Deze tellingen laten zien dat er door de gehele binnenstad behoefte is aan meer fietsparkeervoorzieningen (zie Bijlage F). Bezoekers De grootste capaciteitsvraag manifesteert zich op de zaterdagmiddag wanneer het winkelend publiek de binnenstad bezoekt. Dit is vooral terug te zien in het aantal geparkeerde fietsen in de openbare ruimte. Per saldo zijn er op het piekmoment 1028 extra fietsparkeerplekken over de hele stad nodig. De extra behoefte aan fietsparkeerplekken door groei van de stad, het stimuleren van fietsgebruik en de mogelijk aanwezige latente vraag is hier nog niet in meegenomen. Op dit moment zijn er in het centrum van Dordrecht twee inpandige bewaakte fietsenstallingen voor bezoekers. De stalling Achterom heeft 474 plekken en de stalling Statenplein 466 plekken. In deze stallingen is op piekmomenten nog onbenutte capaciteit beschikbaar. Het is mogelijk om een deel van de benodigde extra capaciteit te zoeken in aanvullende fietsvoorzieningen (fietsnietjes en -vlonders, blauwe vakken) in de openbare ruimte. De mogelijkheden zijn echter beperkt en we willen inwoners met een (dure) fiets of e-bike graag de mogelijkheid tot bewaakt stallen blijven aanbieden. Daarom hebben we een nieuwe locatie gezocht.

We denken hierbij dat naar de toekomst minimaal drie fietsenstallingen bij het kernwinkelgebied noodzakelijk zijn. Bewoners Ook voor bewoners is er een tekort aan stallingsmogelijkheden zichtbaar. Dit is terug te zien in de tellingen tijdens doordeweekse nachten. Hiermee is de parkeerbehoefte van bewoners is nog niet geheel in beeld aangezien mogelijk fietsen in de woning worden gestald (latente vraag). In de stallingen is er, voornamelijk in de nachtelijke uren, capaciteit aanwezig om deze fietsparkeervraag deels op te vangen. Dit is nu echter nog niet mogelijk in onze stallingen. In hoeverre er bij bewoners behoefte bestaat om tegen betaling

fietsen te stallen in overdekte (buurt)stallingen, is op dit moment nog niet duidelijk. Bewoners zullen daarnaast de openbare ruimte blijven gebruiken om hun fietsen te stallen. We willen daarom per gebied bekijken waar het mogelijk is extra fietsparkeercapaciteit te realiseren. Door middel van onderzoek en eventuele pilotprojecten willen we meer inzicht krijgen in de capaciteitsvraag voor het overdekt stallen door inwoners.

6.2 Overdekte bewaakte fietsenstallingen binnenstad In deze paragraaf bespreken we de maatregelen voor inpandig stallen in de binnenstad. Deze maatregelen zijn opgesteld op basis van de hierboven omschreven uitgangspunten en naar aanleiding van aanbevelingen in het rapport “Fietsparkeerplan Binnenstad Dordrecht” (Spark, 2022), dat als bijlage is toegevoegd.

1 2 3 4 5

6.2.1 Nieuwe fietsenstalling Drievriendenhof Vanwege de noodzakelijke sluiting van de stalling Statenplein is gezocht naar een nieuwe locatie in dit gebied. Uitgangspunt hierbij is dat deze nieuwe locatie goed toegankelijk is met fiets. Dat wil zeggen, dat de locatie op logische wijze aansluit op belangrijke aanfietsroutes en buiten het voetgangersgebied gelegen is. Met dit uitgangspunt hebben we in de Drievriendenhof de mogelijkheid gevonden een nieuwe fietsenstalling te realiseren vanaf Q2 2023. Bijkomend voordeel van deze locatie is dat de stalling volledig op maaiveld niveau gelegen is. Fietsers kunnen gemakkelijk naar binnen rijden, parkeren hun fiets en kunnen via de andere zijde direct het winkelgebied in lopen. In deze nieuwe stalling is plek voor ongeveer 196 fietsen. Er is geen ruimte voor bakfietsen en scooters. Dit wordt deels opgevangen door het herinrichten van de Korte Kolfstraat (incl. gevel Drievriendenhof) waarbij extra fietsparkeerruimte wordt gerealiseerd. Met deze herinrichting krijgt de omgeving een kwaliteitsimpuls en ontstaat er een aantrekkelijke entree naar de nieuwe stalling, naar

FIETSPARKEREN

6 7 8 9

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 Huidige inrichting van de Korte Kolfstraat

Ingang van de Stalling Achterom aan de Raamstraat

5 het Statenplein en museumbuurt. Het andere deel van de capaciteitsvraag kan worden opgevangen door de fietsenstalling Achterom waar voldoende plek beschikbaar is. We onderzoeken de mogelijkheden om op andere locaties in de binnenstad nog meer inpandige fietsparkeerruimte te realiseren.

6.2.2 Kwaliteitsimpuls fietsenstalling Achterom Om meer binnenstadbezoekers te verleiden hun fiets in de fietsenstalling Achterom te stallen, maken we de stalling aantrekkelijker. Er wordt ingezet op zichtbaarheid, uitstraling, gemak en comfort, veiligheid en beleving binnen in combinatie met buiten. Hier gaan we in Q2 2023 mee aan de slag. Verder onderzoeken we de mogelijkheid om aan het Achterom een extra ingang naar de fietsenstalling te maken. De huidige ingang ligt nu verscholen in de Raamstraat. We denken dat meer bezoekers hun fiets in de stalling parkeren als de ingang beter vindbaar en logischer gelegen is (tegenover de supermarkt). Dit kan ook helpen om de hoge fietsparkeerdruk in de nabije buitenruimte te doen afnemen.

6.2.3 Onderzoek bewonersstalling binnenstad De fietsparkeertellingen laten een duidelijk tekort aan fietsparkeerplekken in de openbare ruimte voor bewoners van de binnenstad zien. Daar is een mogelijke latente vraag nog niet in meegenomen. Vanuit bewoners ontvangen we berichten die deze fietsparkeerbehoefte bevestigen. Veel bewoners hebben geen eigen berging om de fiets te parkeren. Soms is het ontbreken van een (veilige) stallingsplek zelfs reden voor het niet aanschaffen van een fiets of (dure) e-bike.

In hoeverre er bij bewoners bereidheid is om bij te dragen aan het stallen in overdekte (buurt)stallingen is niet bekend. Met een onderzoek en eventueel pilotproject willen we hier meer inzicht in krijgen. Een pilot of onderzoek kan tevens inzichtelijk maken welk effect dit heeft op de parkeerdruk tijdens andere momenten.

FIETSPARKEREN

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

Met de huidige fietsparkeercapaciteit in overdekte stallingen zien wij geen mogelijkheden voor een dergelijke pilot. Als er kansen zijn voor het creëren van extra fietsenstallingen aan de rand van het kernwinkelgebied voeren we dit onderzoek graag uit. Hier worden op dat moment aanvullende voorstellen voor gedaan.

Een locatie waar we al inzetten op het realiseren van een buurstalling is de Grote Markt. Hier worden de mogelijkheden voor een ondergrondse parkeergarage onderzocht.

2 3

6.3 Fietsparkeren in de openbare ruimte (binnenstad)

6.3.1 Extra fietsparkeervoorzieningen op straat In het rapport “Fietsparkeerplan Binnenstad Dordrecht” (Spark, 2022) is voor verschillende deelgebieden in de binnenstad een voorstel gemaakt voor meer fietsparkeerplekken in de openbare ruimte. De oplossingsrichtingen in dit fietsparkeerplan gaan we verder uitwerken. Dit doen we door de voorgestelde locaties nauwkeuriger te bekijken en met omwonenden en belanghebbenden te spreken. Waar mogelijk plaatsen we bijvoorbeeld fietsnietjes of eventueel een tijdelijke fietsvlonder vooruitlopend op permanente fietsparkeerplekken.

5 6

Nieuwe fietsnietjes aan de Voorstraat

Op een aantal plaatsen in de binnenstad zien wij in het bijzonder kansen om meer stallingsplekken te creëren. Dit zijn: Augustijnenkamp/Nieuwstraat, Statenplein, Kolfstraat, Bagijnhof, Grote Markt en Visstraat.

8 9

FIETSPARKEREN

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

6.3.2 Vervolg fietsvlonders Een fietsvlonder is een tijdelijke parkeervoorziening die op een autoparkeerplaats wordt geplaatst en plek biedt voor 10 fietsen. Een fietsvlonder is een ideale manier om te onderzoeken of het mogelijk is om meer fietsparkeerplekken aan te bieden als daar in de openbare ruimte eigenlijk geen plaats voor lijkt te zijn. Op deze manier onderzoek we samen met belanghebbenden in de omgeving of we extra fietsparkeerplekken kunnen maken op een autoparkeerplaats, of het een geschikte fietsparkeerlocatie is en of dit het tekort aan stallingsplekken oplost.

1 2

In 2018 is de eerste fietsvlonder in gebruik genomen. Inmiddels zijn er al op diverse plekken permanente fietsnietjes gerealiseerd naar aanleiding van de pilot. Als de permanente nietjes zijn geplaatst gaat de vlonder naar een nieuwe parkeerplek in de stad. Er zijn nu drie fietsvlonders in roulatie. In de periode 2023-2026 gaan we verder met de fietsvlonders.

3 4 5 Fietsvlonder in de Voorstraat

6 7 8 9

FIETSPARKEREN

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

6.4 Fietsparkeren in de openbare ruimte (overige wijken) 6.4.1 Extra fietsparkeervoorzieningen Niet alleen in de binnenstad is er behoefte aan meer stallingsmogelijkheden. Ook op diverse andere plekken in de stad is er behoefte aan meer fietsparkeervoorzieningen. In verschillende Dordtse wijken hebben inwoners bijvoorbeeld weinig mogelijkheden voor het intern stallen van de fiets. De mogelijkheid om de fiets gemakkelijk en vrijwel direct voor de deur te kunnen stallen helpt ook om vaker voor de fiets als vervoersmiddel te kiezen. Om aanvragen voor extra fietsnietjes of andere fietsparkeervoorzieningen uit te kunnen voeren hebben we een jaarlijks werkbudget nodig.

6.4.2 Deelfietsplekken De afgelopen jaren is het netwerk met deelfietslocaties in Dordrecht verder uitgebreid. Met de overgang naar een nieuwe deelfietsaanbieder en de komst van aanvullende deelvervoeraanbieders hebben de vaste deelfietsstations plaatsgemaakt voor meer flexibele met GPS afgebakende zones. Om verrommeling van de openbare ruimte tegen te gaan richt de gemeente vaste deelfiets- en deelscooterlocaties in met fietsnietjes en bebording.

6.5 Budget en planning Onderstaande tabel geeft een overzicht van de kosten behorend bij de maatregelen voor het fietsparkeren.

Kosten

Dekking

Overdekte bewaakte fietsenstallingen binnenstad

Nader te bepalen

Businesscase programma binnenstad

Fietsparkeren in de openbare ruimte (binnenstad)

Nader te bepalen

Businesscase programma binnenstad

Fietsparkeren in de openbare ruimte (overige wijken)

80.000

Nog geen dekking gevonden

TOTAAL

80.000

Tabel 3: Overzicht kosten maatregelen fietsparkeren 2023-2026

6 7 8 9 Inrichting van een deelfietsparkeerplek

FIETSPARKEREN

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 5

Fietsstimulering

6 7

7.1 Uitgangspunten en strategie 7.2 Maatregelen 7.3 Budget en planning

8 9

FIETSSTIMULERING

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

Eén van de speerpunten uit het fietsbeleid is het promoten van de fiets als leuk, snel, goedkoop, gezond, sportief en duurzaam vervoermiddel. Zoals in de inleiding geduid, is het stimuleren van de fiets een essentieel onderdeel om het fietsgebruik te verhogen en onze gemeentelijke doelstellingen te halen. In 2020 zijn we gestart met fietscommunicatie onder de noemer Dordt op de Fiets. De komende jaren willen we hier structureel een vervolg aan geven en de communicatie meer kracht bijzetten.

1 2

Beeldmerk

7.1 Uitgangspunten en strategie

Dordt op de Fiets

Om de fietsstimuleringsaanpak te verstevigen werken we daarom de komende jaren verder aan de volgende actielijnen: 1. Verder uitwerken en verfijnen van een structureel communicatieplan; 2. Samenwerken met partners met als doel het verleiden van de kansrijke doelgroepen om de fiets te nemen; 3. Op de kaart zetten van Dordt op de Fiets en Dordrecht als fietsstad door de eigen communicatie te verstevigen en de fietscommunity te vergroten; 4. Aangrijpen van belangrijke en kansrijke fietsstimuleringsmomenten, bijv. bij grootschalige wegwerkzaamheden.

De afgelopen jaren is fietsstimulering vooral gebleven bij het informeren over fietsprojecten en aanmoedigen met fietsacties dan het gericht inzetten op gedragsverandering. Ook is de promotie en communicatie nog niet structureel ingevuld. Om dit de komende jaren verder te ontwikkelen, is een structureel draaiboek met strategie opgezet. Hier willen we verder invulling aan geven, waarover meer in de paragraaf ‘Maatregelen’.

7.1.1

7.1.2 Samenwerking met partners

Structureel communicatieplan

In 2020 zijn we gestart met het beter zichtbaar maken van fietsgerelateerde projecten en activiteiten in Dordrecht. We hebben een herkenbare slogan, logo en communicatiestijl laten ontwikkelen. We hebben fietsacties opgezet, zoals een e-bike probeerpool, haakten aan bij bestaande fietsacties en zochten de samenwerking met partners in de stad. Via een pagina op de gemeentelijke website (Dordrecht.nl/fiets) kunnen bewoners, bezoekers en bedrijven meer informatie vinden over fietsen in Dordrecht.

5 6 7

We werken samen met andere partijen (bijvoorbeeld Fietsersbond, Rijkwatersterstaat, Samen Bereikbaar, Regionaal Ondersteuningsbureau Verkeersveiligheid en provincie) om krachten te bundelen, promotie en communicatie effectief en efficiënt in te zetten en naar de (potentiële) fietser een eenduidig signaal uit te dragen. Ook werken we samen met interne afdelingen zoals Sport en met partijen in de stad zoals sportverenigingen en winkeliersvereningingen aan stimuleringsacties.

FIETSSTIMULERING

8 9

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

7.1.3 Dordt op de Fiets op de kaart zetten & fietscommunity

7.2.2 Uitvoer structureel plan

We zetten in op het vergroten van de naamsbekendheid en het verder uitbouwen van ‘Dordt op de Fiets’ waarbij we inzetten op het gericht aanspreken van doelgroepen. Hiermee kunnen we laten zien dat Dordrecht fietsen écht belangrijk vindt. Het streven is een actieve community te bouwen die inspireert en verder brengt. Zo kunnen communicatiemiddelen effectiever en efficiënter worden benut, kan via verscheidene kanalen een breder publiek worden benaderd en kan een eenduidiger signaal worden uitgedragen.

Effectieve fietsstimulering vraagt om een gerichte aanpak. Daarom willen we de komende jaren ieder jaar één doelgroep centraal te stellen, zodat bij deze doelgroep de aandacht meer kan verschuiven van informeren naar een campagne die prikkelt en aanzet tot gedragsverandering. We hebben hierbij de volgende doelgroepen en acties voor ogen: • Werknemers/forenzen • Binnenstadbezoekers • Sporters • Ouders met jonge kinderen

7.1.4 Kansrijke momenten Grootschalig wegwerkzaamheden bieden kansen om effectief in te zetten op fietsstimulering onder potentiële fietsers. Zo staan de komende jaren groot onderhoud en wegafsluitingen op diverse bruggen en tunnels in en rondom Dordrecht op de planning. Dit soort kansrijke momenten kunnen aanleiding bieden om mobiliteitskeuzes (gedwongen) te herzien en kunnen een start vormen voor nieuwe gewoontes.

7.2 Maatregelen 7.2.1 Communicatie inzet Om structureel uitvoer te geven aan het communicatieplan en het geactualiseerd houden van het draaiboek is inzet van mankracht noodzakelijk. We hebben meer ambtelijke inzet nodig voor het verbinden van interne afdelingen en externe partners, en daarbij het verbinden van doelen en acties en zorgen dat er vanuit Dordt op de Fiets over wordt gecommuniceerd. Voor het opzetten en uitvoeren van gedragsacties huren we een (marketing)communicatiemedewerker in om ons te helpen.

De concrete acties en communicatie voor de doelgroepen dient nog verder uitgewerkt te worden.

1 2 3 4

7.2.3 Communicatie inzet Aanvullend zijn er acties waarbij we ons richten op de groep die al fietst. Bijvoorbeeld door fietsers in het zonnetje te zetten, fietsen aantrekkelijker te maken en het verminderen van hinder voor fietsers door goede communicatie over infrastructurele werkzaamheden en alternatieven. Een aantal concrete voorbeelden zijn: • Aanhaken fietsevenementen Allereerst haken we aan bij bestaande fietsacties in de stad. We communiceren bijvoorbeeld over fietschecks door de fietsersbond en Veilig Verkeer Nederland of over evenementen zoals de fietstocht Ronduit Dordrecht. • Bijdragen aan minder hinderacties Daarnaast haken we aan op acties georganiseerd vanuit de hinderaanpak tijdens werkzaamheden op het hoofdwegennet. Door fietsgebruik te stimuleren houden we de stad zo goed mogelijk bereikbaar. We werken bijvoorbeeld samen met Rijkswaterstaat aan communicatie over werkzaamheden en fietsroutes en het opzetten van een uitprobeeraanbod, waarbij bewoners en/of werknemers verleid worden om voor een bepaalde periode een (elektrische) fiets uit te proberen.

FIETSSTIMULERING

5 6 7 8 9

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 Sfeerimpressie “Fiets naar je werk-maand” in Dordrecht

Sfeerimpressie van het Fietsfestival in Zwolle in 2022

Doortrappen in Dordrecht in 2022

in september 2021

(foto: Fietsersbond)

(foto: Suzanne van de Kerk)

• Doortrappen

In 2021 zijn we gestart met het uitvoeren van programma Doortrappen. Met een fysieke training (behendigheidsparcours) en een check voor de (elektrische) fiets worden inwoners geholpen om zo lang mogelijk veilig en fit te blijven fietsen. Er wordt onder andere gekeken naar de juiste manier van op- en afstappen, de juiste manier van remmen en er wordt geoefend hoe men op rotondes zo veilig mogelijk kan fietsen. • Verkeersveiligheidsacties, waaronder School op Seef Op verkeersveiligheidsgebied werken we samen met de Regionale Projectgroep Verkeersveiligheid. Aan deze samenwerking wordt uitvoering gegeven met (regionale) uitvoeringsprogramma’s en plannen. We haken hierop aan met communicatie en door het uitzetten van acties, zoals fietsverlichtingsacties. School op Seef is een van de programma’s waar Dordrecht bij aangesloten is. Kinderen en hun ouders krijgen via school educatieve voorlichting over fietsen. Het betrekken van ouders in dit proces creëert een gevoel van verantwoording bij de ouders en helpt om ouders en kinderen weer op de fiets te krijgen. • Fiets aanmoedigings- en beloningsacties Om fietsers in het zonnetje te zetten hebben we op Fiets naar je werkdag acties opgezet. Fietsers konden op weg naar hun werk een kopje koffie krijgen en hun fiets laten checken door een fietsenmaker.

We willen vaker dit soort acties uitvoeren en bekijken of we combinaties kunnen maken met bijv. spaaracties en fietsparkeren in de binnenstad.

• Fietsfestival

Op 3 juni 2023 organiseren we samen met de landelijke Fietsersbond een Fietsfestival in Dordrecht. Op dit evenement voor jong en oud is er een interactief programma met workshops, muziek, theater, fietstochten en kinderactiviteiten. Een aantal kernwoorden hierbij zijn diversiteit en inclusiviteit, fietsgeluk, gezondheid en verkeersveiligheid.

3 4 5

7.3 Budget en planning 6

Voor de extra communicatie inzet en het uitvoeren van een structureel plan met aanvullende acties is een jaarlijks werkbudget van € 45.000,- benodigd voor de periode 2023-2026.

7 8 9

FIETSSTIMULERING

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 5

Totaaloverzicht budget en planning

6 7 8 9

TOTA ALOVERZICHT BUDGET EN PLANNING

Totaaloverzicht budget en planning

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

In voorgaande hoofdstukken zijn de maatregelen en bijbehorende kosten gepresenteerd. Onderstaande tabellen geven een totaaloverzicht van deze kosten en geplande uitvoering. Maatregelen 2023-2026

Kosten (excl. BTW)

Maatregelen fietsinfrastructuur

2.860.000

Haalbaarheidsonderzoeken complexe schakels

120.000

Fietsparkeren

80.000

Kleine kwaliteitsmaatregelen

275.000

Fietsstimulering

180.000

TOTAAL

1 2 3

3.515.000

Tabel 4: Totaaloverzicht kosten maatregelen 2023-2026

2023

4 2024

2025

2026 400.000

totaal

Maatregelen fietsinfrastructuur

450.000

1.005.000

Haalbaarheidsonderzoeken complexe schakels

40.000

Fietsparkeren

20.000

80.000

Kleine kwaliteitsmaatregelen

95.000

60.000

275.000

Fietsstimulering

45.000

180.000

TOTAAL

650.000

1.170.000

525.000

3.515.000

2.860.000 120.000

6 7 8

Tabel 5: Totaaloverzicht kosten maatregelen 2023-2026 uitgesplitst per jaar

TOTA ALOVERZICHT BUDGET EN PLANNING

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 5

Bijlagen

6 7

A Beleidsdoelen Fietsbeleid B Onderzoek fietsgebruik Dordrecht 2022 C Kaart herziening fietsnetwerk D Nieuwe kwaliteitseisen m.b.t. fietsnetwerk E Onderzoek kwaliteit fietsnetwerk F Onderzoek Fietsparkeerplan Spark G Reeds lopende fietsprojecten

8 9

BIJLAGEN

Bijlage A: Beleidsdoelen Fietsbeleid

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

De gemeente Dordrecht zet in op zeven speerpunten! Speerpunt 1: Speerpunt 2: Speerpunt 3: Speerpunt 4: Speerpunt 5: Speerpunt 6: Speerpunt 7:

Een compleet fietsnetwerk met snelle fietsverbindingen voor forenzen Aantrekkelijke stad-landverbindingen voor recreanten Aanpak objectieve en subjectieve verkeersonveiligheid Het versterken van de fiets in de mobiliteitsketen De kwaliteit van en hoeveelheid aan fietsenstallingen Aanpak van fietsendiefstal Promotie fietsen is leuk, snel, goedkoop, gezond, sportief en duurzaam

1 2 3

Zeven speerpunten uit de Fietsnota “Dordt fiets verder!” (2014)

4 5 6 7 8 9

BIJLAGEN

Beleidsthema

Doelstelling

Het hoofdfietsnetwerk

In het jaar 2024 is de reistijd op de Oude-Maas-Merwede Route en Hartroute afgenomen.

In 2024 is het gemiddelde cijfer voor de fietstevredenheid over de aspecten comfort en snelheid toegenomen van een 6,7 (in 2013) naar een 7,3.

Het recreatief netwerk

De gemeente wil dat het % Dordtenaren dat minimaal één keer per week recreatief fietst in 2024 met 5% is toegenomen ten opzichte van het % in 2013.

Verkeersveiligheid voor de fiets

De gemeente Dordrecht wil samen met haar partners een bijdrage leveren aan de Rijksdoelstelling uit het Strategisch Plan Verkeersveiligheid van maximaal 500 verkeersdoden (daling met 53% in 2020 ten opzichte van 2002) en maximaal 10.600 ernstig verkeersgewonden (daling van 34% in 2020 ten opzichte van 2002) in 2020.

In 2024 is de tevredenheid over de verkeersveiligheid voor fietsers toegenomen van een 6,2 in 2013 naar een 6,8 in 2024.

Fiets als schakel in de vervoersketen

In 2024 is het aandeel verplaatsingen fiets-Waterbus en fiets-trein, voor de reisdoelen “werk elders in Drechtsteden”, “werk buiten Drechtsteden” en “school” toegenomen ten opzichte van het aandeel in 2013.

Fietsparkeren

In 2024 is het aandeel bewoners, dat tevreden is over de fietsvoorzieningen bij het station, het ziekenhuis, de Sportboulevard, winkels, kernwinkelgebied en Leerpark, toegenomen ten opzichte van 2013.

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2

Het verminderen van fietsendiefstal

In 2024 is het % Dordtenaren dat aangeeft slachtoffer te zijn van fietsendiefstal met 10% afgenomen ten opzichte van 2012.

In 2024 is het % Dordtenaren dat niet fietst vanwege het risico op fietsendiefstal afgenomen ten opzichte van het % in 2013.

3 4 5 6

De fietser bij stedelijke ontwikkelingen

10 In 2024 moeten bestaande fietsknelpunten zoveel mogelijk zijn opgelost en mogen nieuwe projectontwikkelingen niet leiden tot nieuwe knelpunten voor fietsers.

Duurzaamheid en promotie van de fiets

11 De gemeente Dordrecht wil dat in het jaar 2024 het aandeel fiets in de “modal split” is gestegen van 21% naar 30%.

Duurzaamheid is een overkoepelend beleidsthema. Daarom is de doelstelling voor dit beleidsthema gelijk aan de overkoepelende doelstelling van de fietsnota.

Tabel 6: Beleidsdoelen Fietsnota (2014)

BIJLAGEN

Bijlage B: Onderzoek fietsgebruik Dordrecht 2022

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

De volledige resultaten van het onderzoek naar het fietsgebruik in Dordrecht zijn te vinden in de rapportage “Onderzoek fietsgebruik Dordrecht 2022”, als bijlage toegevoegd bij het raadsvoorstel. Onderstaand een aantal van de belangrijkste conclusies en aanbevelingen.

1 2 3 4 5 6 7

Figuur 13: Genoemde knel- en verbeterpunten

Figuur 14: Genoemde knel- en verbeterpunten per wijk

BIJLAGEN

Bijlage C: Kaart herziening fietsnetwerk

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

1 2 3 4 5 6 7

Pluskwaliteitsnet Ontbrekende schakels Kwaliteitsnet

Ontbrekende schakels Basisnet

Treinstation Waterbushalte / veer

Figuur 15: Geactualiseerd

Centra

fietsnetwerk Dordrecht

Winkelgebieden BIJLAGEN

Plus kwaliteitsnet

Bijlage D: Nieuwe kwaliteitseisen m.b.t. fietsnetwerk

Kwaliteitsniveaus en

Kwaliteitsnet

bijbehorende kenmerken op

1 Wegvakken

het Dordtse fietsnetwerk.

In onderstaande tabel zijn de nieuwe kwaliteitseisen voor wegvakken weergegeven.

De kenmerken van het (plus)

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

kwaliteitsnet komen boven op

Basisnet

de kenmerken van het basisnet. (zie figuur 5 op pagina 14)

Type fietsvoorziening

Pluskwaliteitsnet

Kwaliteitsnet

Basisnet

• Vrijliggend fietspad • Fietsstraat (max. snelheid

autoverkeer 30 km/h)

autoverkeer 30 km/h) • Aanliggend fietspad (max. snelheid autoverkeer 30 km/h) Fietsstroken (max. snelheid autoverkeer 30 km/h)

autoverkeer 30 km/h) • Aanliggend fietspad (max. snelheid autoverkeer 30 km/h) • Fietsstroken (max. snelheid autoverkeer 30 km/h) • Geen voorziening (max. snelheid autoverkeer 30 km/h)

Breedte fietspad

• Eenrichtings-fietspad: ≥ 3,60 m • Tweerichtingen- fietspad: ≥ 5,20 m

• Eenrichtings-fietspad: ≥ 2,70 m • Tweerichtingen- fietspad: ≥ 3,60 m

• Eenrichtings-fietspad: ≥ 2,50 m • Tweerichtingen- fietspad: ≥ 3,60 m

Breedte fietsstraat

• Bij éénrichtings- verkeer auto: ≥

• Bij tweerichtings- verkeer auto: ≥

Breedte fietsstrook

• Niet van toepassing

• ≥ 2,00 m

• ≥ 1,70 m

Markering

• Eenrichtings-fietspad:

• Eenrichtings-fietspad: geen eisen • Tweerichtingen fietspad:

5,10 m (incl. rabbatstroken)

6,30 m (incl. rabbatstroken)

kantmarkering (indien geen verlichting en/of slechte berm) • Tweerichtingen fietspad: asmarkering en bij voorkeur kantmarkering (in ieder geval indien geen verlichting en/of slechte berm) Verhardingsrand

• Geen band • Schuine, vergevingsgezinde band

5,10 m (incl. rabbatstroken)

6,30 m (incl. rabbatstroken)

kantmarkering (indien geen verlichting en/of slechte berm) • Tweerichtingen fietspad: asmarkering en (indien geen verlichting en/of slechte berm) kantmarkering

• Geen band • Schuine, vergevingsgezinde band

2 3 4 5

5,10 m (incl. rabbatstroken)

6,30 m (incl. rabbatstroken)

6 7

asmarkering

• Geen band • Schuine, vergevingsgezinde band

Tabel 7: Kwaliteitseisen voor wegvakken (vervolg zie volgende pagina)

BIJLAGEN

Pluskwaliteitsnet

Kwaliteitsnet

Basisnet

Berm

• Vlakke berm

Obstakels op fietspad

• Geen obstakels • Goed ingepaste obstakels, incl.

• Geen obstakels binnen 0,50 meter

Verlichting

• Aanwezig

• Bij voorkeur aanwezig

Uitritten

• Afwezig

Gladheidsbestrijding

• Ligt op strooiroute

Type verharding

• Asfalt

Kleur verharding

• Rood

• Geen voorkeur (Indien fietsers in de

• Geen voorkeur • (Indien fietsers in de voorrang:

inleidende ribbelmarkering

Obstakels in berm

van de verhardingsrand

inleidende ribbelmarkering van de verhardingsrand

voorrang: minimaal de oversteek in rood uitvoeren)

inleidende ribbelmarkering van de verhardingsrand

1 2

minimaal de oversteek in rood uitvoeren)

Kwaliteit verharding*

• Goed • Voldoende

Parkeerplaatsen

• (Bij voorkeur) geen parkeerplaatsen

Hellingen en trappen

• Geen hellingen en trappen

Bromfietsen

• Geen bromfietsen op fietspad

direct langs fietsroute

UITVOERINGSPROGRAMMA FIETS 2023-2026 GEMEENTE DORDRECHT

3 4

direct langs fietsroute

5 6

Vervolg van Tabel 7: Kwaliteitseisen voor wegvakken

7 * Voor het beoordelen van de kwaliteit van het wegdek wordt in de gemeente Dordrecht gebruik gemaakt van de CROW-richtlijnen die daarvoor gelden. Dordrecht hanteert ook bij het toekennen van de kwalificatie (goed, voldoende, matig, onvoldoende) die het wegdek op basis van aangetroffen schades/oneffenheden krijgt, de CROW-richtlijnen.

8 9

BIJLAGEN

Type fietsvoorziening Het type fietsvoorziening bepaalt in grote mate de veiligheid, comfort en aantrekkelijkheid van het tracé(deel). Omdat fietsers op een vrijliggend fietspad gescheiden zijn van het gemotoriseerd verkeer, is dit altijd de beste optie. Fietsstraten, waarop auto’s te gast zijn, zijn echter ook acceptabel op pluskwaliteitsnet. Een aanliggend fietspad (zonder tussenruimte tussen fietspad en rijbaan) en fietsstroken worden op het snelfietsnetwerk bij voorkeur vermeden; op voor het hoofdfietsnetwerk zijn deze fietsvoorzieningen prima indien de maximumsnelheid van het gemotoriseerd verkeer maximaal 30 km/h bedraagt. Een hogere snelheid van het gemotoriseerd verkeer (50 km/h) draagt op dit type fietsvoorzieningen negatief bij aan de veiligheid en comfort en is daarom ongewenst. De afwezigheid van een fietsvoorziening is op overige fietsroutes acceptabel, maar ook dan geldt dat de maximumsnelheid van het gemotoriseerd verkeer maximaal 30 km/h mag bedragen. Breedte fietsvoorziening Op het type fietsvoorziening na heeft de breedte van de fietsvoorziening de meeste invloed op hoe de fietser het tracé ervaart. De breedte van het fietspad heeft invloed op zowel de veiligheid, het comfort en de aantrekkelijkheid van het tracédeel. In de regel geldt dat hoe breder de fietsvoorziening is, hoe beter deze door de fietser wordt gewaardeerd en hoe veiliger deze is.

Daarbij worden er aan het snelfietsnetwerk hogere eisen gesteld dan aan het hoofdfietsnetwerk. De breedtes die in de tabel zijn aangehouden, sluiten aan bij de meest recente aanbevelingen van CROW-Fietsberaad. Markering De aanwezigheid van markering op een fietspad verbetert de herkenbaarheid en veiligheid van het tracédeel. Het aanbrengen van asmarkering op tweerichtingsfietspaden kan een belangrijke bijdrage leveren aan het verminderen van het aantal frontale ongevallen. Dit is daarom belangrijk voor zowel snel- als hoofd- en overige fietsroutedelen. De aanwezigheid van kantmarkering verbetert de veiligheid op fietspaden wanneer er geen verlichting aanwezig is, omdat hiermee het verloop van het tracé wordt verduidelijkt. Ook als sprake is van een slechte berm is kantmarkering wenselijk om het risico om in de berm terecht te komen zo veel mogelijk te beperken. Op het pluskwaliteitsnet wordt kantmarkering bij voorkeur altijd toegepast op tweerichtingsfietspaden.

Verhardingsrand De verhardingsrand heeft invloed op de veiligheid van het tracédeel. Een rechte (of schuin, niet overrijdbare) band is minder fietsvriendelijk dan een vlakke band of overrijdbare band, omdat fietsers kunnen verongelukken door tegen de band aan te fietsen. Dit geldt voor alle fietsroutes. Berm Als een fietser onverhoopt de berm in rijdt, in het wenselijk dat de berm vlak is, zodat veilig terugsturen mogelijk is. Een niet vlakke berm kan leiden tot valpartijen. Dit geldt voor alle fietsroutes. Obstakels op fietspad Obstakels (zoals bijvoorbeeld paaltjes) op het fietspad leiden tot verkeersonveiligheid omdat zij kunnen zorgen voor eenzijdige ongelukken. Wanneer obstakels niet van het fietspad verwijderd kunnen worden, is het van belang dat deze goed worden ingeleid door middel van ribbelmarkering. Dit geldt voor alle fietsroutes. Obstakels in de berm Obstakels langs het fietspad hebben een invloed op de veiligheid van het tracédeel. Deze obstakels kunnen tot ongelukken leiden wanneer ze zich te dicht langs het fietspad bevinden. Dit geldt voor alle fietsroutes. Verlichting Het is zowel voor de verkeers- als sociale veiligheid en de aantrekkelijkheid van belang dat het fietspad voldoende belicht is zodat deze in de avond en nacht ook toegankelijk blijft. Voldoende verlichting is daarom een eis voor (plus) kwaliteitsnet.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.dordrecht.nl/api/v1/meetings/581/documents/25970