Strategische verkenning aantrekken topsportevenementen Dordrecht.pdf
Tekst van het document
Strategische verkenning aantrekken topsportevenementen Dordrecht 8 november 2024
Inleiding Topsportevenementen kunnen bijdragen aan bijvoorbeeld sportparticipatie, gezondheid, de aantrekkingskracht en het imago van de stad, trots op de stad of de economie van de stad. Het college van burgemeester en wethouders (B&W) heeft toegezegd in 2024 met een visie op topsportevenementen te komen, maar aangegeven dat dit ook beperkt kan zijn tot nationale kampioenschappen. De gemeenteraad wil onderzoeken wat er organisatorisch, financieel en anderszins nodig is om op meer structurele basis grote internationale topsportevenementen naar Dordrecht te halen. De gemeente Dordrecht heeft aan Cigarbox gevraagd om de visie en ambities op topsportevenementen te helpen concretiseren en de financiële en organisatorische randvoorwaarden om topsportevenementen naar Dordrecht te halen in kaart te brengen. Tevens maakt het onderzoek inzichtelijk welk type topsportevenementen het beste passen bij de ambities van Dordrecht. Op basis hiervan kan de gemeente Dordrecht gegronde besluiten nemen over het aantrekken van topsportevenementen naar de stad, die het meest kunnen bijdragen aan de ambities van de stad. Cigarbox heeft bij het onderzoek samengewerkt met R2 Research. Cigarbox is verantwoordelijk voor de analyse en rapportage en R2 Research heeft meegelezen.
2
Wens vanuit de gemeenteraad In de Motie M10 Haal Internationaal Topsportevenement binnen heeft de gemeenteraad van Dordrecht de wens uitgesproken om internationale topsportevenementen naar Dordrecht te halen. Deze evenementen zijn niet alleen goed voor het imago van de stad, maar kunnen ook een enorme inspiratiebron zijn voor de jeugd en inwoners van Dordrecht en ‘ook gewoon leuk zijn’. De gemeenteraad acht het voor deze inspiratie en bijdrage aan de uitstraling in de stad van belang dat dergelijke evenementen niet alleen plaatsvinden in de Sportboulevard, maar ook worden georganiseerd in de stad zelf. Door het organiseren van internationale topsportevenementen wil de gemeenteraad tevens bijdragen aan de ambitie om tot de top 10 van de meest sportieve steden van Nederland te behoren. Vanuit het sportbeleid wil Dordrecht met topsportevenementen de Dordtse samenleving inspireren, in beweging krijgen en daarmee de maatschappelijke waarde van topsport te vergroten. Andere impactdoelen waar topsportevenementen aan kunnen bijdragen, zijn bijvoorbeeld de lokale en regionale economie en het imago van de stad.
3
(Topsport-) evenementen in Dordrecht Dordrecht is een evenementenstad Jaarlijks vinden in Dordrecht honderden evenementen plaats. Dordrecht heeft een gevarieerd aanbod met vele kleinschalige evenementen zoals lezingen, concerten en exposities en enkele grootschalige evenementen als Big Rivers, de kermis of de Dordtse December Dagen. De bezoekersaantallen van deze evenementen lopen ver uiteen, van enkele tientallen bezoekers tot maar liefst 400.000 bezoekers bij bijvoorbeeld de Dordtse December Dagen. (Top)sportevenementen in Dordrecht De realisatie van de Sportboulevard in 2010 ging hand in hand met de ambitie van Dordrecht om meer topsportevenementen naar Dordrecht te halen. Alle topsportevenementen die in Dordrecht hebben plaatsgevonden sinds 2012 vonden dan ook plaats in de Sportboulevard – met uitzondering van de Tour de France Femmes in 2024 in de binnenstad. Naast de topsportevenementen organiseert Dordrecht ook veel sportevenementen waar bezoekers aan kunnen deelnemen. Voorbeelden hiervan zijn de Swim to Fight Cancer Dordrecht, de Drechtstadloop, Dordtse Biesbosch Triathlon en de Fietsvierdaagse. Deze evenementen worden georganiseerd door de stad en zonder organisatorische of financiële inmenging van de gemeente Dordrecht.
Evenement
Jaar Locatie
Dutch Waterpolo Trophy (EK Kwalificatie) 2010 Dutch Waterpolo Trophy 2011 World Cup Shorttrack 2012 WK Hiphop & Fitness 2012 Dutch Open Karate 2012 IJshockey interland NL - GB 2013 World League Waterpolo (dames) 2013 IJshockey interland NL - België 2013 Starrclass Shorttrack 2013 ONK Zwemmen 2013 Dutch Open Karate 2013 EJK Zwemmen 2014 EK Shorttrack 2015 EK Hiphop & Fitness 2015 NOC*NSF Talentdag 2015 Giathlon 2015 World Cup Shorttrack 2016 EK Korfbal 2016 Giathlon 2017 Olympic Moves, regio finale 2017 IJshockey interland NL - Japan 2017 World Cup Shorttrack 2017 World League Waterpolo (mannen) 2018 IJshockey interland NL - België 2018 EK Shorttrack 2019 World Cup Shorttrack 2020 WK Shorttrack 2021 OKT Shorttrack 2021 NK Estafette Zwemmen 2022 NK Judo -21 2022 NK Jiujitsu 2022 NK Estafette Zwemmen 2023 NK Judo -21 2023 NK Jiujitsu 2023 World Cup Shorttrack 2023 Interland waterpolo NL – China 2023 NK Judo -21 2024 NK Jiujitsu 2024
Zwembad Sportboulevard Zwembad Sportboulevard IJshal Sportboulevard Sporthal Sportboulevard Sporthal Sportboulevard IJshal Sportboulevard Zwembad Sportboulevard IJshal Sportboulevard IJshal Sportboulevard Zwembad Sportboulevard Sporthal Sportboulevard Zwembad Sportboulevard IJshal Sportboulevard Sporthal Sportboulevard Sporthal Sportboulevard Zwembad Sportboulevard IJshal Sportboulevard IJshal Sportboulevard Zwembad Sportboulevard Sportpark Schenkeldijk (diverse accommodaties) IJshal Sportboulevard IJshal Sportboulevard Zwembad Sportboulevard IJshal Sportboulevard IJshal Sportboulevard IJshal Sportboulevard IJshal Sportboulevard IJshal Sportboulevard Zwembad Sportboulevard Sporthal Sportboulevard Sporthal Sportboulevard Zwembad Sportboulevard Sporthal Sportboulevard Sporthal Sportboulevard IJshal Sportboulevard Zwembad Sportboulevard Sporthal Sportboulevard Sporthal Sportboulevard
4
Locaties en sportaccommodaties Vanuit het sportbeleid ligt de focus voor topsportevenementen op de Sportboulevard. De Sportboulevard is de enige plek die zonder veel extra investeringen geschikt is voor de organisatie van topsportevenementen.
Andere accommodaties en locaties vereisen aanzienlijke investeringen in faciliteiten zoals tribunes, kleedkamers, sanitaire voorzieningen, installaties. Daarnaast is er vaak bij topsportevenementen vaak behoefte aan verbeteringen van de toegangswegen en parkeermogelijkheden om voldoende ruimte te bieden voor deelnemers en bezoekers. De gemeenteraad geeft echter aan dat, om inwoners te inspireren, het van belang is dit soort evenementen meer plaats te laten vinden in de stad in plaats van alleen de Sportboulevard. Vanuit het evenementenbeleid is er de wens om niet alleen bekende, historische plekken te gebruiken, maar ook nieuwe locaties te verkennen. Er is met een aantal organisatoren in Dordrecht een shortlist van 40 mogelijke nieuwe locaties opgesteld, die momenteel wordt uitgewerkt en in het omgevingsplan verankerd moet worden. Op de kaart hiernaast staat een overzicht van de momenteel beschikbare accommodaties en locaties voor topsportevenementen in Dordrecht. Verdere kenmerken van deze accommodaties / locaties zijn te vinden in de bijlage. 5
Wensen evenementenaanbod vanuit inwoners Dordrecht Inwoners Dordrecht willen meer sport, meer kleinschalig en meer voor jongeren Het aanbod van evenementen in Dordrecht krijgt in een onderzoek naar de behoefte aan cultuur in Dordrecht een ruime voldoende (7,7). Dordtenaren zijn hier over het algemeen heel tevreden over (rapportcijfer: 7,9). Overige inwoners uit de regio geven het aanbod gemiddeld een 7,5. Uit een evaluatie met bewoners van Dordrecht in 2022 komt onder andere naar voren dat er… behoefte is aan onder andere meer sportevenementen in Dordrecht. te veel massale evenementen plaatsvinden. te weinig evenementenaanbod is in de wijken. te weinig evenementen zijn voor jongeren en senioren (of dat senioren niet op de hoogte zijn van het aanbod). Jongeren waarderen het aanbod van evenementen in Dordrecht ook lager dan gemiddeld (6,8). Veel jongeren (40%) willen dat de evenementen meer op jongeren gericht zijn en ruim een derde (36%) van hen heeft behoefte aan meer evenementen. te weinig evenementen plaatsvinden in de Biesbosch, (stads)parken en op het water. meer evenementen zouden kunnen plaatsvinden in het eerste en vierde kwartaal. Organisatoren evenementen willen meer samenwerken Uit een evaluatie met organisatoren uit Dordrecht in 2022 komt naar voren dat ook zij van mening zijn dat de spreiding van evenementen beter kan.
Daarnaast geven organisatoren aan dat er te weinig onderlinge samenwerking is waardoor er geen kennis is van elkaars behoefte, geen uitwisseling van knelpunten en gebrek aan kennisdeling. Ook kan de samenwerking met ondernemers en horeca beter en is het moeilijk om aan nieuwe vrijwilligers te komen.
6
Draagvlak topsportevenementen Draagvlak onder inwoners van de gaststad is essentieel voor (topsport)evenementen, omdat het zorgt voor maatschappelijke acceptatie, een positieve sfeer en gastvrije omgeving voor bezoekers en atleten en vrijwilligersbetrokkenheid. Het stimuleert de lokale economie, vergroot de tolerantie voor potentiële overlast en bevordert positieve publiciteit. Draagvlakonderzoek topsportevenementen in Dordrecht In oktober 2024 is een draagvlakonderzoek uitgevoerd onder inwoners van Dordrecht over topsportevenementen in Dordrecht. Enkele interessante resultaten die naar voren komen zijn… De helft van de inwoners heeft interesse in topsportevenementen die veel aandacht trekken, die plaatsvinden op het water of in de Sportboulevard. Qua type topsportevenement heeft het grootste deel van de inwoners geen specifieke voorkeur. De inwoners die wel een voorkeur uitspreken, hebben liever evenementen buiten de binnenstad. Een op de vier inwoners heeft interesse in evenementen met onderdelen die bewegen of sportparticipatie stimuleren. Voorkeur type topsportevenementen inwoners Dordrecht
Voorkeuren voor focus topsportevenementen inwoners Dordrecht
Hieronder zie je een aantal verschillende type topsportevenementen die mogelijk te organiseren zijn in Dordrecht. Geef per type aan in welke mate je dit interessant vindt om zelf te bezoeken? (n=413)
Stel dat je iets zou mogen veranderen aan de topsportevenementen in Dordrecht, waar gaat dan je voorkeur naar uit? basis: alle respondenten (n=413) topsportevenementen die veel aandacht trekken, en bijdragen aan de zichtbaarheid van Dordrecht
topsportevenementen kijken of zelf deelnemen
33%
gratis of betaald
31%
3%
65%
topsportevenementen op het water
16%
buiten de binnenstad of in de binnenstad
26%
9%
66%
topsportevenementen in de sportboulevard
15%
26%
kleinschalig of grootschalig
21%
18%
61%
topsportevenementen met focus op jongeren
15%
26%
bestaande of nieuwe sporten
17%
23%
60%
topsportevenementen in de openbare ruimte
10%
nationaal of internationaal
9%
14% 15%
indoor of outdoor topsportevenementen 8% 16% Optie 1
Optie 2
geen voorkeur
57%
29%
21% 30%
24%
71% 76%
topsportevenementen met onderdelen waar je zelf aan mee kan doen, die sporten en bewegen stimuleren Heel interessant
11% 14%
Interessant
7
Effecten topsportevenementen op de stad, voorbeelden uit Rotterdam Topsportevenementen kunnen op verschillende manieren bijdragen aan een stad. Uit onderzoek naar bijna 500 topsportevenementen in Rotterdam in de periode 2010 - 2013, blijkt de maatschappelijke en economische impact op de stad groot, waaronder: -
Aantrekken breed publiek (bereik): Topsportevenementen trekken een divers publiek qua leeftijd, geslacht en opleidingsniveau en bereiken over het algemeen een breder publiek dan kunst- en cultuurevenementen.
-
Economische impact: Evenementen in Rotterdam trekken over het algemeen veel publiek van buiten Rotterdam, wat bijdraagt aan de economische impact. Iedere euro die een Rotterdamse organisatie bijdraagt aan een topsportevenement, levert gemiddeld meer dan vijf keer meer op (5,1) voor de Rotterdamse economie: hotels, restaurants, winkeliers of andere ondernemingen.
-
Inspireren om te sporten: Ruim de helft van de bezoekers van topsportevenementen beoefent de sport die zij bezoeken zelf (51%). Twee van de tien bezoekers was vroeger actief in de sport (20%), drie op de tien bezoekers is nooit actief geweest in de sport (29%). Van de bezoekers die niet (meer) actief zijn in de sport wil vier op de tien vaker gaan sporten (41%), wil ruim een derde ook daadwerkelijk de sport die zij hebben bezocht (weer) gaan beoefenen (35%) en wil ruim één van de vijf zich aansluiten bij een sportvereniging (22%).
-
Lidmaatschap sportvereniging: Bij sommige topsportevenementen is een significante toename zichtbaar in nieuwe leden voor sportverenigingen nadat een topsportevenement heeft plaatsgevonden, zoals bij het WK Voetbal voor vrouwen en volleybaltoernooien met vrouwelijke deelnemers. De mate waarin een evenement nieuwe leden trekt, hangt echter sterk af van factoren zoals de aard en opzet van het evenement.
-
Bijdrage imago en aantrekkingskracht: ongeveer de helft van de bezoekers komt zelden of nooit in Rotterdam. Hiervan komt 22% naar aanleiding van het bezoek aan het topsportevenement graag terug.
8
Ambities / impactdoelen Dordrecht Topsportevenementen dragen ieder op hun eigen wijze bij aan de stad. Een meerdaags evenement met veel bezoekers draagt bijvoorbeeld meer bij aan de lokale economie, een evenement met veel interactieve sportelementen, aansluitend bij lokale verenigingen, kunnen leiden tot sportparticipatie en een evenement in de publieke ruimte draagt meer bij aan placemaking en de sociale cohesie. Door bepaalde topsportevenementen naar Dordrecht te halen, heeft de gemeente invloed op het effect dat deze evenementen zullen hebben op de stad. Afhankelijk van de ambities, wensen en mogelijkheden kan de gemeente Dordrecht een aantal van deze topsportevenementen, bij voorkeur structureel, naar Dordrecht halen. Op basis van bestaande beleidsdocumenten, input vanuit de gemeente Dordrecht en interviews met relevante stakeholders zijn de impactdoelen in kaart gebracht die het beste aansluiten bij de ambities van de gemeente Dordrecht:
1.
Sportparticipatie
2.
Versterken imago Dordrecht
3.
Vergoten aantrekkingskracht Dordrecht
4.
Economische impact
5.
Placemaking en sociale cohesie
In de uitwerking van de doelen zijn versterken imago en vergroten aantrekkingskracht samen genomen, omdat topsportevenementen die hieraan bijdragen veel gelijksoortige kenmerken vertonen.
9
Bijdrage topsportevenementen aan ambities Dordrecht Onderstaand schema toont de relatie tussen het type evenement en de uiteindelijke bijdrage aan de ambities van Dordrecht. De elementen in rood vormen de basis voor het afwegingskader: de kosten, de kenmerken van het evenement en de bijdrage aan de doelen van Dordrecht. Door aan de knoppen te draaien (de kenmerken van een evenement te veranderen) zal een topsportevenement bijvoorbeeld een ander publiek trekken (output) en andere effecten hebben op de bezoekers of de stad. Zo is bijvoorbeeld bekend dat evenementen die buiten plaatsvinden (een kenmerk van een evenement) meer bijdragen aan het imago dan evenementen die binnen plaatsvinden.
MIDDELEN
ACTIVITEITEN
OUTPUT
OUTCOME
IMPACT
(directe effecten)
(indirecte / lange termijn effecten)
Bereik
Inspireren om te sporten
Structurele sportparticipatie
• Aantal bezoekers, samenstelling publiek
Imago / verbinding Dordrecht
Imago Dordrecht
Motivatie
Aantrekkingskracht Dordrecht
Aantrekkingskracht Dordrecht
Bekendheid
Directe economische effecten
Versterken economie
Waardering
Placemaking, sociale cohesie
Placemaking, sociale cohesie
€ Kosten / uren / kennis
Kenmerken evenement 1.
Past bij het DNA van Dordrecht
2.
Schaalniveau
3.
Exposure
4.
Interactief / aansluitend bij verenigingen
5.
Sportdiscipline / speerpuntsport
6.
Terugkerend
7.
Duur evenement
8.
Locatie (indoor / outdoor / placemaking)
9.
Financieel haalbaar
Toegankelijkheid
Voorbeeldevenementen per impactdoel Ter inspiratie is een longlist opgesteld met meer dan 200 verschillende topsportevenementen die de gemeente Dordrecht mogelijk kan aantrekken. Voor ieder evenement is op basis van de kenmerken en benchmarkdata een inschatting gemaakt van de bijdrage aan de verschillende doelen. Tevens is een inschatting gemaakt van de gemeentelijke bijdrage om het evenement te realiseren. Voor iedere doelstelling van de gemeente is ter inspiratie een selectie gemaakt van topsportevenementen uit de longlist die naar verwachting in sterke mate bijdragen aan het betreffende doel, bijvoorbeeld aan het imago, sportparticipatie of de economie.
11
Ter illustratie: Bij het NK Boulder zal naar verwachting 65-80% van de bezoekers vinden dat het evenement bijdraagt aan het gewenst imago en 42-57% van de nieuwe bezoekers wenst nog eens terug te komen. Het evenement draagt in mindere mate bij aan sportparticipatie (18-33%) maar in sterkere mate aan placemaking en sociale cohesie (40-55%). De economische impact is naar verwachting relatief laag (€0,02 M).
Kenmerken evenement
Evenement
NK Boulder EK Korfbal Boksinterland ISU Junior Grand Prix of Figure Skating NK Beachvolleybal Jeugd
Sport
Boulderen Korfbal Boksen Kunstrijden Beachvolleybal
Verwacht aantal bezoekers
100 - 1.000 5.000 - 10.000 1.000 - 2.500 1.000 - 2.500 1.000 - 2.500
Deze kolom toont een inschatting van het verwacht aantal bezoekers op basis van bezoekersaantallen van eerdere edities. Indien er geen bezoekersaantallen van eerdere edities bekend zijn, is een inschatting gemaakt op basis van vergelijkbare evenementen.
Naar verwachting is de gemeentelijke bijdrage met minder dan €5.000 relatief laag.
Outcome (directe effecten) Duur evenement
Eendaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags
Imago
Aantrekkingskracht
% bezoekers dat van mening is dat evenement bijdraagt aan imago Dordrecht
% nieuwe bezoekers dat Dordrecht n.a.v. bezoek nogmaals wil bezoeken
65% 26% 37% 37% 63%
- 80% - 41% - 52% - 52% - 78%
Range: 26 - 94%
Onder de tabel staat per impactdoel de range aangegeven van alle topsportevenement uit de longlist. Het evenement met de minste bijdrage aan de aantrekkingskracht draagt hier bijvoorbeeld naar verwachting voor 13% aan bij, voor het evenement met het meeste effect op aantrekkingskracht is dit 65% (deze evenementen staan niet in de lijst op deze pagina).
42% 19% 19% 19% 31%
- 57% - 34% - 34% - 34% - 46%
Range: 13 - 65%
Economische impact (x mln) Totaal additionele uitgaven bezoekers in Dordrecht
€ 0,02 € 0,37 € 0,05 € 0,10 € 0,06
- € 0,02 - € 0,44 - € 0,06 - € 0,12 - € 0,08
Range: €0 - 1,91m
Sportparticipatie
% bezoekers dat door bezoek van plan is om (meer) te gaan sporten
18% 48% 24% 48% 30%
- 33% - 63% - 39% - 63% - 45%
Range: 6 - 87%
Placemaking, sociale cohesie
Verwachte bijdrage gemeente
% bezoekers dat door het evenement een aantrekkelijker vindt om te wonen / bezoeken
40% 0% 30% 0% 50%
- 55% - 15% - 45% - 15% - 65%
< €5.000 €50.000 - €100.000 €5.000 - €10.000 €25.000 - €50.000 €5.000 - €10.000
Range: 0 - 65%
Grijs gearceerde evenementen zijn evenementen die in sterke mate bijdragen aan één van de impactdoelen. Het NK Boulder draagt relatief veel bij aan de impactdoelen imago en aantrekkingskracht & placemaking en sociale cohesie. 12
Imago en aantrekkingskracht Dordrecht in de schijnwerpers als ‘stad met een verleden, maar ook met een toekomst’
Gewenst imago en aantrekkingskracht van de stad Het imago en de aantrekkingskracht van een stad zijn nauw met elkaar verbonden. Evenementen die een sterke aantrekkingskracht hebben op bezoekers, deelnemers en media, dragen vaak ook bij aan een positief imago van de gaststad of -regio. Omgekeerd trekt een evenement dat goed aansluit op het imago van de stad vaak meer mensen aan. Dordrecht zet al jaren actief in op het aantrekken van toeristisch bezoek van buiten de regio. Jaarlijks trekt de binnenstad tussen de 3,5 à 4 miljoen bezoekers. Het doel van de gemeente is om niet alleen tijdens de grotere evenementen mensen van buiten de regio aantrekken, maar juist verspreid door het hele jaar en voor langere tijd. De focus van Dordrecht Marketing ligt op dagbezoekers uit Nederland en Vlaanderen. Met de organisatie van internationale topsportevenementen wil de gemeente bijdragen aan het gewenste imago van Dordrecht, de (inter-)nationale exposure en daarmee de kracht van de stad laten zien zodat bezoekers willen terugkomen. De gemeente Dordrecht hanteert een merkkader als herkenbaar uitgangspunt voor alle marketing- en communicatie-inspanningen voor alle betrokken partijen. De basisassociaties voor Dordrecht zijn water, historie en vernieuwing.
Het merkkader moet bijdragen aan een aansprekend en onderscheidend imago en het verbeteren van de bekendheid van wat de stad en regio te bieden hebben. Uit onderzoek bij topsportevenementen in Rotterdam blijkt dat gemiddeld 1 op de 5 bezoekers van een topsportevenement die de stad niet of slechts een enkele keer eerder had bezocht, terug wil komen naar aanleiding van bezoek aan het topsportevenement dat zij hebben bezocht. Naast het aantrekken van bezoekers wil de gemeente groeien in inwonertal en met name hogere inkomensgroepen naar Dordrecht trekken. De gemeente wil dit onder andere bereiken door het vergroten van de zichtbaarheid en de naamsbekendheid van de stad en door het versterken van het imago met evenementen en activiteiten die passen bij het profiel van de stad.
14
Gewenst imago en aantrekkingskracht van de stad Er zijn verschillende belangrijke succesfactoren die ervoor zorgen dat topsportevenementen bijdragen aan het gewenste imago en de aantrekkingskracht van een stad. Indien de bijdrage aan het imago en de aantrekkingskracht van Dordrecht een belangrijke doelstelling is, is het aan te raden om in te zetten op de volgende type evenementen: -
Internationale evenementen met veel media-aandacht versterken het imago en de aantrekkingskracht van de stad door deze in de spotlight zetten.
-
Evenementen die aansluiten op het DNA van de stad. Dit versterkt de herkenbaarheid en het unieke karakter van de stad in de ogen van bezoekers.
-
Outdoor evenementen zorgen voor een meer directe kennismaking met de stad en hebben daarom vaak een groter effect op zowel het imago als de aantrekkingskracht van de stad dan indoor evenementen.
-
Evenementen met activiteiten verspreid over de stad. Wanneer evenementen onderdelen of randprogrammering verspreid over de stad organiseren, krijgen bezoekers de kans om verschillende aspecten van Dordrecht te ontdekken. Dit vergroot de zichtbaarheid en aantrekkingskracht.
-
Terugkerende en meerdaagse evenementen kunnen structureel bijdragen aan het gewenste imago en de aantrekkingskracht van de stad, doordat ze de stad regelmatig op de radar van bezoekers en media plaatsen.
De mate waarin een evenement bijdraagt aan deze doelen hangt echter ook sterk af van organisatorische factoren, zoals de locatie en marketing van het evenement. Wanneer bijvoorbeeld de marketing en city dressing goed aansluiten op het imago van Dordrecht, versterkt dit de bijdrage aan zowel het imago als de aantrekkingskracht van de stad. 15
Voorbeeldevenementen ter inspiratie Onderstaande lijst is een overzicht van topsportevenementen uit de longlist die het meest bijdragen aan het imago en de aantrekkingskracht van de stad.
Kenmerken evenement
Evenement
Sport
Verwacht aantal bezoekers
Outcome (directe effecten) Duur evenement
Imago
Aantrekkingskracht
% bezoekers dat van mening is dat evenement bijdraagt aan imago Dordrecht
% nieuwe bezoekers dat Dordrecht n.a.v. bezoek nogmaals wil bezoeken
Economische impact (x mln) Totaal additionele uitgaven bezoekers in Dordrecht
Sportparticipatie
% bezoekers dat door bezoek van plan is om (meer) te gaan sporten
Placemaking, sociale cohesie
Verwachte bijdrage gemeente
% bezoekers dat door het evenement een aantrekkelijker vindt om te wonen / bezoeken
OKT/World Cup/EK Shorttrack
Shorttrack
10.000 - 20.000
Meerdaags
79%
- 94%
50%
- 65%
€ 0,43
- € 0,51
72%
- 87%
0%
- 15%
> €100.000
ISA World SUP & Paddleboard Championship
Suppen
1.000 - 2.500
Meerdaags
79%
- 94%
38%
- 53%
€ 0,10
- € 0,12
36%
- 51%
50%
- 65%
€25.000 - €50.000
International Teqball Open Qualification Meet NK Boulder FIP100 Open Padel Toernooi Queen & King of the Court FISE (Urban sportfestival) ONK Zwemmen NK Zwemmen NK Wakeboarden NKnl Sprint Zwemmen 2023 NK Estafette Zwemmen NK Freerun
Teqball Zwemmen Boulderen Padel Beachvolleybal Extreme sports Zwemmen Zwemmen Wakeboarden Zwemmen Zwemmen Freerunning
100 - 1.000 100 - 1.000 100 - 1.000 100 - 1.000 5.000 - 10.000 Meer dan 20.000 1.000 - 2.500 100 - 1.000 100 - 1.000 100 - 1.000 100 - 1.000 1.000 - 2.500
Meerdaags Meerdaags Eendaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Eendaags Eendaags Eendaags Meerdaags
68%
- 83%
44%
- 59%
€ 0,02
- € 0,02
48%
- 63%
50%
- 65%
< €5.000
68% 65% 68% 68% 68% 63% 63% 68% 58% 58% 63%
- 83% - 80% - 83% - 83% - 83% - 78% - 78% - 83% - 73% - 73% - 78%
44% 42% 38% 38% 38% 38% 38% 31% 38% 38% 31%
- 59% - 57% - 53% - 53% - 53% - 53% - 53% - 46% - 53% - 53% - 46%
€ 0,04 € 0,02 € 0,02 € 0,28 € 1,22 € 0,06 € 0,02 € 0,02 € 0,04 € 0,02 € 0,08
- € 0,04 - € 0,02 - € 0,02 - € 0,34 - € 1,46 - € 0,07 - € 0,02 - € 0,02 - € 0,05 - € 0,02 - € 0,10
36% 18% 36% 36% 36% 30% 30% 18% 18% 18% 30%
- 51% - 33% - 51% - 51% - 51% - 45% - 45% - 33% - 33% - 33% - 45%
0% 40% 50% 50% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 50%
- 15% - 55% - 65% - 65% - 15% - 15% - 15% - 15% - 15% - 15% - 65%
< €5.000 < €5.000 < €5.000 €50.000 - €100.000 > €100.000 €5.000 - €10.000 < €5.000 < €5.000 < €5.000 < €5.000 €10.000 - €25.000
Range: 26 - 94%
Range: 13 - 65%
Range: €0 - 1,91m
Range: 6 - 87%
Range: 0 - 65%
De omvang van het evenement is niet meegenomen in de berekening van de bijdrage aan het imago, het zijn inschattingen van percentages van bezoekersaantallen.
16
Sportparticipatie Dordrecht in top 10 meest sportieve steden van Nederland
Sportparticipatie Het aandeel Dordtenaren dat wekelijks sport (70%) in 2024 ligt hoger ligt dan gemiddeld in Nederland (63%). Het aantal volwassenen in Dordrecht dat voldoet aan de beweegrichtlijn (48,2%) ligt echter lager dan het landelijke gemiddelde (Nederland: 50,2%). Het landelijk doel is bovendien dat 75% van de Nederlanders in 2040 de beweegrichtlijn haalt. Hoewel amper een verschil bestaat tussen mannen en vrouwen in sportdeelname in Dordrecht, bestaat wel een verschil naar opleidingsniveau. Waar 54% van de laagopgeleiden wekelijks sportte in 2024, hoogopgeleiden 78%. Bovendien sporten en bewegen Dordtenaren minder naarmate zij ouder worden. Deze verschillen komen overeen met het landelijk beeld. Topsportevenementen inspireren om te gaan sporten en kunnen met de juiste randprogrammering tot een directe verhoging van sportparticipatie leiden. Het is van belang deze verhoging vast te houden. Daarnaast kan deelname van jonge talenten bij topsportevenementen worden gestimuleerd.
18
Sportparticipatie Om de impact van topsportevenementen op sportparticipatie te maximaliseren, is het verstandig te investeren in topsportevenementen die aan zo veel mogelijk van de volgende criteria voldoen: -
Heldere doelstelling. Een heldere doelstelling om bezoekers te interesseren om de sport te gaan beoefenen of lid te worden van een vereniging en hier het programma op inrichten, zoals bij de 3x3 basketbal evenementen. Kennismaken met de sport in interactieve vorm is een integraal onderdeel van het programma bij deze evenementen. Bij deze topsportevenementen zien we een sterk positief effect op de aanwas van nieuwe leden.
-
Interactieve programmering. Bij veel topsportevenementen die leiden tot sportparticipatie zijn interactieve elementen aanwezig, met een sterke focus op het betrekken van de jeugd. Internationaal karakter. Topsportevenementen met een internationaal karakter trekken meer media-aandacht, wat de zichtbaarheid van de sport vergroot en mensen inspireert om lid te worden van een vereniging.
-
Fan engagement. Er zijn verschillende voorbeelden van het fan fenomeen, waarbij een groei in de breedtesport is waar te nemen door succes van lokale sporters (bijvoorbeeld het Nederlands team) en de aanwezigheid op sociale media. Het Nederlands vrouwen volleybalteam had tijdens het WK Volleybal voor vrouwen in 2022 een uitgebreide socialmediacampagne. Die campagne heeft mogelijk bijgedragen aan de groei van extra nieuwe leden.
-
Meerdaagse evenementen. Topsportevenementen die langer duren bieden vaak meer mogelijkheden voor participatie, wat de interesse in de sport vergroot en mensen aanmoedigt om lid te worden van een vereniging.
-
Topsport leidt vaker tot sportdeelname bij moderne, voorheen onbekende sporten met een goede infrastructuur.
-
Omdat er een goede infrastructuur bestaat voor de speerpuntsporten, leiden evenementen die aansluiten op een speerpuntsport naar verwachting bij aan meer sportparticipatie.
De bijdrage aan sportparticipatie kan niet alleen worden gerealiseerd door een hoofdevenement; dit hangt sterk af van factoren zoals de randprogrammering, aansluiting op schoolprogramma's en samenwerking met lokale sportverenigingen.
19
Voorbeeldevenementen ter inspiratie Onderstaande lijst is een overzicht van topsportevenementen uit de longlist die het meest bijdragen aan sportparticipatie. Deze evenementen voldoen aan de meeste kenmerken die vaak bijdragen aan het stimuleren van sport en bewegen.
Kenmerken evenement
Evenement
OKT/World Cup/EK Shorttrack International Teqball Open World League Waterpolo Vrouwen ISU Junior Grand Prix of Figure Skating EK Korfbal TIME for Korfbal Challenge ISA World SUP & Paddleboard Championship FISE (Urban sportfestival) Queen & King of the Court FIP100 Open Padel Toernooi EK Beachvolleybal
Sport
Shorttrack Teqball Waterpolo Kunstrijden Korfbal Korfbal Suppen Extreme sports Beachvolleybal Padel Beachvolleybal
Verwacht aantal bezoekers
10.000 - 20.000 100 - 1.000 100 - 1.000 1.000 - 2.500 5.000 - 10.000 2.500 - 5.000 1.000 - 2.500 Meer dan 20.000 5.000 - 10.000 100 - 1.000 5.000 - 10.000
Outcome (directe effecten) Duur evenement
Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags
Imago
Aantrekkingskracht
% bezoekers dat van mening is dat evenement bijdraagt aan imago Dordrecht
% nieuwe bezoekers dat Dordrecht n.a.v. bezoek nogmaals wil bezoeken
Economische impact (x mln) Totaal additionele uitgaven bezoekers in Dordrecht
Sportparticipatie
% bezoekers dat door bezoek van plan is om (meer) te gaan sporten
Placemaking, sociale cohesie
Verwachte bijdrage gemeente
% bezoekers dat door het evenement een aantrekkelijker vindt om te wonen / bezoeken
79%
- 94%
50%
- 65%
€ 0,43
- € 0,51
72%
- 87%
0%
- 15%
> €100.000
68% 58% 37% 26% 32% 79% 68% 68% 68% 47%
- 83% - 73% - 52% - 41% - 47% - 94% - 83% - 83% - 83% - 62%
44% 31% 19% 19% 13% 38% 38% 38% 38% 31%
- 59% - 46% - 34% - 34% - 28% - 53% - 53% - 53% - 53% - 46%
€ 0,02 € 0,02 € 0,10 € 0,37 € 0,18 € 0,10 € 1,22 € 0,28 € 0,02 € 1,59
- € 0,02 - € 0,02 - € 0,12 - € 0,44 - € 0,22 - € 0,12 - € 1,46 - € 0,34 - € 0,02 - € 1,91
48% 48% 48% 48% 42% 36% 36% 36% 36% 36%
- 63% - 63% - 63% - 63% - 57% - 51% - 51% - 51% - 51% - 51%
50% 0% 0% 0% 0% 50% 0% 50% 50% 40%
- 65% - 15% - 15% - 15% - 15% - 65% - 15% - 65% - 65% - 55%
< €5.000 < €5.000 €25.000 - €50.000 €50.000 - €100.000 €10.000 - €25.000 €25.000 - €50.000 > €100.000 €50.000 - €100.000 < €5.000 €50.000 - €100.000
Range: 26 - 94%
Range: 13 - 65%
Range: €0 - 1,91m
Range: 6 - 87%
Range: 0 - 65%
20
Economische impact Inzet topsportevenementen om bij te dragen aan de lokale en regionale economie
Economische impact Topsportevenementen kunnen de lokale en regionale economie een impuls geven door de bestedingen van deelnemers en toeschouwers in de horeca en hotels. Indien het stimuleren van de economie een belangrijke doelstelling is, is het raadzaam te investeren in topsportevenementen die zoveel mogelijk van de volgende criteria vervullen: -
-
-
-
-
-
Hoge bezoekersaantallen (van buiten Dordrecht): Hoge bezoekersaantallen, waarbij het gaat om bezoekers van buiten Dordrecht die speciaal voor het topsportevenement naar Dordrecht komen hebben een direct effect op de economische impact. Internationaal karakter. Deze evenementen trekken bezoekers van ver buiten Dordrecht / internationale bezoekers. De aanwezigheid van internationale bezoekers leidt tot hogere bestedingen in de regio, met name aan overnachtingen en eten en drinken. Meerdaagse evenementen hebben een aanzienlijke economische impact doordat een groter deel van de deelnemers en toeschouwers langer blijven in Dordrecht en meer uitgeven. Evenementen met veel deelnemers. Sommige evenementen trekken honderden deelnemers en begeleiders die langere tijd in de regio verblijven. Een voorbeeld is de European Para Championships 2023 in Rotterdam, die een grote economische impact had op de stad door de grote aantallen deelnemers en de lange duur van het evenement. Outdoor evenementen hebben doorgaans een grotere economische impact, omdat ze meer bezoekers aantrekken dan indoor evenementen. Bovendien bevinden deze bezoekers zich vaak al in winkelgebieden, waardoor ze niet apart naar deze gebieden hoeven te reizen. Interactieve onderdelen en side events.
Evenementen met een breed scala aan gerelateerde activiteiten trekken een breder publiek aan en moedigen bezoekers aan om langer te blijven, wat de economische baten vergroot. 22
Voorbeeldevenementen ter inspiratie Onderstaande lijst is een overzicht van topsportevenementen uit de longlist die de grootste economische impact hebben op de stad Dordrecht. Deze evenementen voldoen aan meeste kenmerken die vaak resulteren in een grote economische impact.
Kenmerken evenement
Evenement
EK Beachvolleybal FISE (Urban sportfestival) Tour de France Femmes avec Zwift NK Boksen OKT/World Cup/EK Shorttrack NK Gymsport 3x3 FIBA World Tour Masters EK 3x3 basketbal Tour of Holland Korfbal Leaguefinale EK Korfbal
Sport
Beachvolleybal Extreme sports Wielersport Boksen Shorttrack Gymnastiek Basketbal Basketbal Wielersport Korfbal Korfbal
Verwacht aantal bezoekers
5.000 - 10.000 Meer dan 20.000 10.000 - 20.000 10.000 - 20.000 10.000 - 20.000 10.000 - 20.000 5.000 - 10.000 5.000 - 10.000 5.000 - 10.000 5.000 - 10.000 5.000 - 10.000
Outcome (directe effecten) Duur evenement
Meerdaags Meerdaags Eendaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Eendaags Eendaags Meerdaags
Imago
Aantrekkingskracht
% bezoekers dat van mening is dat evenement bijdraagt aan imago Dordrecht
% nieuwe bezoekers dat Dordrecht n.a.v. bezoek nogmaals wil bezoeken
Economische impact (x mln) Totaal additionele uitgaven bezoekers in Dordrecht
Sportparticipatie
% bezoekers dat door bezoek van plan is om (meer) te gaan sporten
Placemaking, sociale cohesie
Verwachte bijdrage gemeente
% bezoekers dat door het evenement een aantrekkelijker vindt om te wonen / bezoeken
47%
- 62%
31%
- 46%
€ 1,59
- € 1,91
36%
- 51%
40%
- 55%
€50.000 - €100.000
68% 42% 32% 79% 32% 58% 47% 42% 26% 26%
- 83% - 57% - 47% - 94% - 47% - 73% - 62% - 57% - 41% - 41%
38% 25% 13% 50% 13% 38% 38% 25% 13% 19%
- 53% - 40% - 28% - 65% - 28% - 53% - 53% - 40% - 28% - 34%
€ 1,22 € 0,57 € 0,56 € 0,43 € 0,42 € 0,41 € 0,41 € 0,41 € 0,41 € 0,37
- € 1,46 - € 0,68 - € 0,67 - € 0,51 - € 0,51 - € 0,49 - € 0,49 - € 0,49 - € 0,49 - € 0,44
36% 12% 18% 72% 18% 36% 36% 12% 30% 48%
- 51% - 27% - 33% - 87% - 33% - 51% - 51% - 27% - 45% - 63%
0% 0% 30% 0% 0% 30% 20% 0% 0% 0%
- 15% - 15% - 45% - 15% - 15% - 45% - 35% - 15% - 15% - 15%
> €100.000 > €100.000 €50.000 - €100.000 > €100.000 €50.000 - €100.000 > €100.000 €50.000 - €100.000 > €100.000 €50.000 - €100.000 €50.000 - €100.000
Range: 26 - 94%
Range: 13 - 65%
Range: €0 - 1,91m
Range: 6 - 87%
Range: 0 - 65%
23
Placemaking & sociale cohesie Topsportevenementen als stimulans voor het sociaal domein
Placemaking en sociale cohesie Topsportevenementen versterken de aantrekkingskracht van een locatie als woon- en bezoekbestemming en geven deze een positieve impuls. Door het organiseren van aansprekende evenementen en het creëren van levendige ontmoetingsplekken verbetert de levenskwaliteit in buurten en wijken. Ook bevorderen goed georganiseerde evenementen een sterker gemeenschapsgevoel en sociale cohesie onder bewoners. Als gevolg van deze positieve ontwikkelingen en de toegenomen aantrekkelijkheid van het gebied, kan de WOZ-waarde van woningen in de betreffende wijk of buurt stijgen. Interessante plekken die in de interviews naar voren kwamen zijn Dordt West of het Maasterras. Wanneer topsportevenementen worden ingezet om bij te dragen aan placemaking en sociale cohesie, is het aan te raden om in te zetten op de volgende type evenementen: -
Evenementen in de wijk / buurt tonen direct aan dat dit een leuke plek is om te wonen en/of bezoeken.
-
Meerdaagse evenementen hebben een groter effect op placemaking en sociale cohesie in een wijk of buurt, omdat langdurige evenementen meer kansen creëren voor interactie en betrokkenheid van de lokale gemeenschap.
-
Interactieve elementen waarbij buurtbewoners met elkaar in contact komen
-
Toevoegen culturele elementen aan het topsportevenement om een breder publiek te trekken.
-
Terugkerende evenementen dragen op de lange termijn meer bij aan de identiteit en reputatie van de wijk of buurt.
-
Evenementen die aansluiten op het imago van de stad, dragen in sterkere mate bij aan placemaking.
Daarnaast is het van belang dat de topsportevenementen toegankelijk zijn voor een breed publiek en dat buurtbewoners van begin af aan worden betrokken bij het proces. Ook moeten de evenementen goed aansluiten op de beoogde doelgroep. Evenementen die aansluiten op de doelgroep vergroten de aantrekkingskracht voor de lokale bevolking, wat leidt tot meer enthousiasme en participatie. Tevens is een goede balans tussen levendigheid en leefbaarheid van belang bij de organisatie van het evenement (zodat het evenement niet teveel overlast veroorzaakt voor buurtbewoners). Op deze manier wordt het gemeenschapsgevoel en draagvlak onder de lokale gemeenschap voor het evenement versterkt. Het kan interessant zijn om dergelijke topsportevenementen te laten aansluiten op culturele activiteiten in de wijk. 25
Voorbeeldevenementen ter inspiratie Onderstaande lijst is een overzicht van topsportevenementen uit de longlist die het meest bijdragen aan placemaking en de sociale cohesie in een wijk / buurt. Deze evenementen voldoen aan meeste kenmerken die vaak bijdragen aan placemaking en de sociale cohesie.
Kenmerken evenement
Evenement
International Teqball Open NK Beachvolleybal Padel Copa (Fip Rise) NK Beachvolleybal Jeugd ISA World SUP & Paddleboard Championship Queen & King of the Court NK BMX Freestyle en Park Open NK BMX street, Flatland, Freestyle FIP100 Open Padel Toernooi NK Freerun NK Boulder NK Speedstyle Freerunning EK Beachvolleybal Boksinterland
Sport
Teqball Beachvolleybal Padel Beachvolleybal Suppen Beachvolleybal BMX BMX Padel Freerunning Boulderen Freerunning Beachvolleybal Boksen
Verwacht aantal bezoekers
100 - 1.000 5.000 - 10.000 2.500 - 5.000 1.000 - 2.500 1.000 - 2.500 5.000 - 10.000 100 - 1.000 100 - 1.000 100 - 1.000 1.000 - 2.500 100 - 1.000 100 - 1.000 5.000 - 10.000 1.000 - 2.500
Outcome (directe effecten) Duur evenement
Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Meerdaags Eendaags Eendaags Meerdaags Meerdaags
Imago
Aantrekkingskracht
% bezoekers dat van mening is dat evenement bijdraagt aan imago Dordrecht
% nieuwe bezoekers dat Dordrecht n.a.v. bezoek nogmaals wil bezoeken
68% 63% 63% 63% 79% 68% 53% 53% 68% 63% 65% 47% 47% 37%
- 83% - 78% - 78% - 78% - 94% - 83% - 68% - 68% - 83% - 78% - 80% - 62% - 62% - 52%
Range: 26 - 94%
44% 31% 31% 31% 38% 38% 25% 25% 38% 31% 42% 25% 31% 19%
- 59% - 46% - 46% - 46% - 53% - 53% - 40% - 40% - 53% - 46% - 57% - 40% - 46% - 34%
Range: 13 - 65%
Economische impact (x mln) Totaal additionele uitgaven bezoekers in Dordrecht
€ 0,02 € 0,30 € 0,20 € 0,06 € 0,10 € 0,28 € 0,02 € 0,01 € 0,02 € 0,08 € 0,02 € 0,01 € 1,59 € 0,05
- € 0,02 - € 0,37 - € 0,24 - € 0,08 - € 0,12 - € 0,34 - € 0,02 - € 0,01 - € 0,02 - € 0,10 - € 0,02 - € 0,01 - € 1,91 - € 0,06
Range: €0 - 1,91m
Sportparticipatie
% bezoekers dat door bezoek van plan is om (meer) te gaan sporten
48% 30% 30% 30% 36% 36% 30% 30% 36% 30% 18% 18% 36% 24%
- 63% - 45% - 45% - 45% - 51% - 51% - 45% - 45% - 51% - 45% - 33% - 33% - 51% - 39%
Range: 6 - 87%
Placemaking, sociale cohesie
Verwachte bijdrage gemeente
% bezoekers dat door het evenement een aantrekkelijker vindt om te wonen / bezoeken
50% 50% 50% 50% 50% 50% 50% 50% 50% 50% 40% 40% 40% 30%
- 65% - 65% - 65% - 65% - 65% - 65% - 65% - 65% - 65% - 65% - 55% - 55% - 55% - 45%
< €5.000 €25.000 - €50.000 €25.000 - €50.000 €5.000 - €10.000 €25.000 - €50.000 €50.000 - €100.000 < €5.000 < €5.000 < €5.000 €10.000 - €25.000 < €5.000 < €5.000 €50.000 - €100.000 €5.000 - €10.000
Range: 0 - 65%
26
Randvoorwaarden voor succes
27
Aantrekken juiste topsportevenementen vergt lange adem De wens van de gemeente Dordrecht om jaarlijks een aantal topsportevenementen in Dordrecht te laten plaatsvinden die bijdragen aan de ambities van de gemeente, stelt enkele eisen aan de organisatie en financiële ondersteuning om succes te waarborgen: Ambities Om topsportevenementen aan te trekken naar Dordrecht is het nodig om vooruit te kijken. Vaststellen van een beleidskader met heldere ambities ten aanzien van topsportevenementen is van belang bij het aantrekken van topsportevenementen. Financieel Het aantrekken en steunen van topsportevenementen is soms een grillig proces, wat niet synchroon loopt met het gemeentelijk besluitvormingsproces. Het is aan te raden over meerdere jaren budget te reserveren zodat de afdeling Sport binnen de gemeente voldoende ruimte om topsportevenementen aan te trekken en te ondersteunen, zonder teveel vertraging door gemeentelijke besluitvormingsprocessen. De bijdrage vanuit de gemeente om topsportevenementen aan te trekken kan variëren van 500 euro tot 50.000 euro, en in sommige gevallen zelfs enkele tonnen. Door meer bij te dragen kan een gemeente ook meer eisen stellen aan de exposure, zoals banners en vlaggen in de stad, media-aandacht, VIP-tenten, vrijkaarten voor gasten, netwerkborrels, sponsoruitingen of andere zaken.
Structurele steun vanuit bedrijfsleven Om structurele steun vanuit het bedrijfsleven voor topsportevenementen te waarborgen is het van belang om aan te tonen wat de korte en lange termijn economische en maatschappelijke effecten zijn van topsportevenementen en wat de kosten en baten zijn voor bedrijven. Om draagvlak te creëren en om ondernemers tijd te geven zich op de komst van topsportevenementen voor te bereiden, is het van belang om lokale ondernemers van begin af aan mee te nemen in de plannen en organisatie van een topsportevenement.
28
Lokale verankering als vliegwiel Verspreiding over de stad Het organiseren van topsportevenementen in de binnenstad kan de balans tussen levendigheid en leefbaarheid verstoren en resulteren in onvoldoende draagvlak onder de inwoners van Dordrecht. Het is belangrijk om hier rekening mee te houden en om (zowel culturele als topsport-) evenementen en side events goed over de stad te verspreiden. Lokale organisatiekracht Het organiseren van evenementen in het algemeen en topsportevenementen in het bijzonder kan alleen met de hulp van vrijwilligers. Met name bij alle randprogrammering zijn vrijwilligers cruciaal. Het is belangrijk om draagvlak te creëren en aan te sluiten bij de bestaande infrastructuur en organisatiekracht van de stad; het Sociaal Wijkteam Dordrecht, vrijwilligersorganisaties en sportverenigingen. Om de organisatorische kracht van Dordrecht te vergroten en om onderdeel te kunnen zijn van grotere topsportevenementen die normaal niet in Dordrecht kunnen plaatsvinden, is het raadzaam om een samenwerking met Rotterdam Topsport en Den Haag te verkennen. Samenwerking is met name interessant bij evenementen zoals de Tour de France Femmes, waarbij de wedstrijd door alle gemeenten en plaatsen heen trekt. Afstemming met culturele evenementen agenda Topsportevenementen trekken over het algemeen een breder publiek dan culturele evenementen.
Het is aan te raden topsportevenementen en culturele evenementen op elkaar af te stemmen om gedurende het jaar voor een evenwichtig evenementenbeleid te zorgen. Stimuleren sportparticipatie vraagt om extra inzet Topsportevenementen maken bezoekers enthousiast om te gaan sporten, maar voor de daadwerkelijke stap naar structureel sporten, zelfstandig of in verenigingsverband, is meer nodig. Topsportevenementen die sportparticipatie stimuleren hebben vaker een uitgebreid interactief randprogramma, interactieve onderdelen zijn publiek toegankelijk (bijvoorbeeld met activiteiten in de publieke ruimte), hebben programma’s op scholen, sluiten aan bij lokale sportverenigingen. Het toevoegen en integreren van al deze onderdelen aan een topsportevenement vergt organisatorisch vermogen vanuit de gemeente, de lokale verenigingen en de vrijwilligers én vergt extra budget.
29
Monitoren en bijsturen voor maximale impact Monitoring en evaluatie Het is essentieel om de impact van topsportevenementen systematisch te meten en te evalueren om de effectiviteit van investeringen en inspanningen te kunnen beoordelen. Het opstellen van heldere, meetbare doelstellingen en een gedetailleerd monitoring- en evaluatieplan is noodzakelijk om te waarborgen dat de beoogde maatschappelijke spin-off wordt gerealiseerd. Monitor de voortgang zorgvuldig en wees bereid de strategie aan te passen indien de vastgestelde doelstellingen niet worden behaald. Een flexibele aanpak, waarbij wordt bijgestuurd op inzichten uit ervaringen, is essentieel.
30
Bijlagen
31
Bijlage 1: Overzicht locaties / sportaccommodaties Binnensportaccommodaties
Sport oppervlakte
Capaciteit vaste tribune
Capaciteit extra tribune
IJsbaan (ijshockey/kunstrij/shorttrack)
30x60 meter
800
Op te bouwen op funbaan 2.000
Ijsbaantje (funbaan)
30x20 meter
Opmerking
Sportboulevard
Sporthal
1.500 m2
300 vast 750 (uitschuif 3 delen) Totaal 1.050
Zwembad
50 meter, 8 banen
500
Wel wat ruimte langs het bad, maar niet veel.
Sport oppervlakte
Capaciteit vaste tribune
Opmerking
Stadion FC Dordrecht
Voetbalveld (ca. 100 x 64 meter)
4.100 overdekte zitplaatsen Daarnaast nog staanplaatsen
Verouderd stadion
Atletiekbaan
Aantal banen: 8 op rechte stuk; 6 in de bochten. Renovatie in 2025. Er wordt nu verkend of ook in de nocht 8 banen kunnen worden aangelegd.
Historische tribune ca. 500. Daarnaast ruimte voor plaatsen extra tribunes
Te weinig banen voor topwedstrijden? Hoeveel banen?
Sportpark Schenkeldijk
Ruimte van enkele voetbalvelden om tijdelijke locatie neer te zetten.
Openbare ruimte
Oppervlakte
Te weinig banen en tribunecapaciteit voor grote internationale wedstrijden. Wel voldoende voor interlands etc.
25x10 meter
Buitensportaccommodaties
Statenplein Energieplein Biesbosch
Vergunning?
Nieuwe plek kermis Parkeerplaats FC Dordrecht
Ongeveer ter grootte van voetbalveld 100 X 70 meter
32
Bijlage 2: Toelichting voorbeeldevenementen 1.
3x3 FIBA World Tour Masters: Wereldwijde reeks toernooien waarin de beste 3x3 basketbalteams het tegen elkaar opnemen op verschillende locaties wereldwijd.
2.
Boksinterland: Een interlandwedstrijd in boksen waarin nationale teams het tegen elkaar opnemen in verschillende gewichtsklassen.
3.
EK 3x3 Basketbal: Het Europese kampioenschap voor 3x3 basketbal waar nationale teams strijden in snelle en intensieve wedstrijden op een compact speelveld.
4.
EK Beach Volleybal: Het Europees Kampioenschap beachvolleybal, waar topteams uit Europa strijden voor de titel.
5.
EK Korfbal: Het Europees Kampioenschap korfbal is een toernooi waarin de beste Europese teams strijden om het kampioenschap.
6.
EK Shorttrack: Het Europees Kampioenschap shorttrack is een toernooi waarin de beste shorttrackers van Europa strijden om de continentale titel in verschillende afstanden.
7.
Fip100 Open Padel Toernooi: Een padel toernooi waarbij wereldklasse spelers strijden in een FIP (International Padel Federation) erkende competitie.
8.
FISE: Het Festival International des Sports Extrêmes (FISE) is een jaarlijks voor extreme sporten zoals skateboarden, BMX en freestyle motocross. Het vindt voornamelijk plaats in Montpellier maar wordt ook georganiseerd op verschillende internationale locaties, waaronder Shanghai en Medellín, en trekt duizenden atleten en toeschouwers van over de hele wereld.
9.
International Teqball Open: Het International Teqball Open is een toernooi in teqball, een sport die voetbal en tafeltennis combineert, dat op internationaal niveau in België wordt gehouden. Hoewel dit evenement in België wordt georganiseerd, kan Dordrecht een vergelijkbaar evenement organiseren.
10.
ISA World SUP & Paddleboard Championship: Een internationaal kampioenschap in stand-up paddleboarding (SUP), waar de beste atleten ter wereld strijden om de titel.
11.
ISU Junior Grand Prix of Figure Skating: Een serie internationale kunstschaatswedstrijden voor junioren die plaatsvindt over de hele wereld, waarin opkomend talent zich bewijst in verschillende disciplines en de focus ligt op toekomstige topschaatsers.
12.
Korfbal Leaguefinale: De finale van de Korfbal League is de beslissende wedstrijd van de Korfbal League, waarin de beste teams uit Nederland strijden om het landskampioenschap. De finale is het hoogtepunt van een seizoen waarin de top vier teams uit de competitie via kruisfinales strijden om een plek in deze finale. 33
Bijlage 2: Toelichting voorbeeldevenementen 13.
NK Beachvolleybal: Het Nederlands kampioenschap beachvolleybal, waar de beste Nederlandse teams strijden om de nationale titel.
14.
NK Beachvolleybal Jeugd: Het Nederlands kampioenschap beachvolleybal voor jeugdteams, waar jonge talenten strijden om de nationale titel.
15.
NK BMX Freestyle en Park: Het Nederlands kampioenschap BMX, waarin atleten strijden in freestyle en parkdisciplines. Het evenement biedt een platform voor zowel amateurs als professionals om hun vaardigheden te tonen en is een belangrijk onderdeel van de Nederlandse BMX-scene.
16.
NK Boksen: Het Nederlands kampioenschap boksen, waar de beste boksers van Nederland strijden om de nationale titels.
17.
NK Boulder: Het Nederlands Kampioenschap boulderen is een klimwedstrijd waarin atleten korte, uitdagende klimroutes zonder touw of harnas moeten voltooien.
18.
NK Estafette Zwemmen: Het Nederlands Kampioenschap Estafette Zwemmen is een teamwedstrijd waarbij zwemteams strijden om de nationale titel in estafettevorm.
19.
NK Freerun: Het Nederlands Kampioenschap freerun is een competitie waarbij atleten hun vaardigheden in parkour en urban acrobatiek laten zien.
20.
NK Gymsport: Het Nederlands kampioenschap voor diverse gymsportdisciplines, waaronder turnen, trampolinespringen en acrobatiek.
21.
NK Speedstyle Freerunning: Het nationale kampioenschap freerunning, waarbij atleten hun snelheid, kracht en technische vaardigheden in stedelijke omgevingen testen. De deelnemers navigeren door uitdagende parcoursen, waarbij ze diverse obstakels overwinnen en spectaculaire tricks uitvoeren. Dit kampioenschap biedt een platform voor zowel amateurs als professionals.
22.
NK Sprint Zwemmen: Het Nederlands Kampioenschap Sprint Zwemmen is een wedstrijd waarin de snelste zwemmers van Nederland het tegen elkaar opnemen op de korte afstanden.
23.
NK Wakeboarden: Het Nederlands Kampioenschap wakeboarden is een toernooi waarin de beste wakeboarders van Nederland hun tricks en vaardigheden op het water laten zien.
24.
NK Zwemmen: Het Nederlands Kampioenschap Zwemmen is het nationale zwemtoernooi waar de beste zwemmers van Nederland strijden in verschillende disciplines en afstanden. 34
Bijlage 2: Toelichting voorbeeldevenementen 25.
OKT Shorttrack: Het Olympisch Kwalificatie Toernooi (OKT) shorttrack is een belangrijk evenement waar schaatsers strijden voor een plek in de Olympische Spelen.
26.
ONK Zwemmen: De Open Nederlandse kampioenschappen Zwemmen is een prestigieus zwemtoernooi waar de beste zwemmers van Nederland strijden om de nationale titel. Het fungeert ook als kwalificatiewedstrijd voor internationale toernooien.
27.
Open NK BMX street, Flatland, Freestyle: Het open nationale kampioenschap BMX is een prestigieuze wedstrijd waarin deelnemers strijden in de disciplines street, flatland en freestyle, waarbij ze hun technische vaardigheden en creativiteit tonen in een reeks uitdagende competities.
28.
Padel Copa (Fip Rise): Een internationaal padeltoernooi in Nederland, onderdeel van de FIP Rise-serie, waar top padelspelers uit verschillende landen strijden.
29.
Qualification Meet: De Qualification Meet Zwemmen is een kwalificatiewedstrijd voor Nederlandse zwemmers om zich te kwalificeren voor belangrijke internationale evenementen, zoals het Wereldkampioenschap Zwemmen of de Olympische Spelen.
30.
Queen & King of the Court: Een dynamisch beachvolleybaltoernooi, waarbij vijf teams strijden op één court in een spannende knockoutrace. Het evenement vindt plaats op verschillende locaties zoals in Rotterdam en trekt top beachvolleyballers van over de wereld aan.
31.
TIME for Korfbal Challenge: Een internationaal korfbaltoernooi in Nederland dat zich richt op het stimuleren van de sport en het ontdekken van jong talent. Het evenement biedt een platform voor zowel amateur- als professionele teams.
32.
Tour de France Femmes avec Zwift: Een meerdaagse etappekoers voor vrouwelijke wielrenners, onderdeel van de grootste en bekendste wielerwedstrijd ter wereld.
33.
Tour of Holland: Een wielerronde die door Nederland trekt, waar internationale wielrenners zich meten in een meerdaagse etappekoers.
34.
World Cup Shorttrack: Een internationale serie wedstrijden waarin de beste shorttrackers wereldwijd strijden om punten voor de wereldranglijst en de titel.
35.
World League Waterpolo: Een prestigieus waterpolotoernooi waarin de beste nationale teams wereldwijd strijden om de titel. 35
Bijlage 3: Interviews Organisatie
Geïnterviewde
Functie
Datum
Gemeente Dordrecht
Nelleke van Weering
Senior beleidsadviseur cultuur en evenementen
1-6-2024
Gemeente Dordrecht
Gemma Smid-Marsman
Portefeuilledirecteur directeur Sociaal Domein, NPV&L Dordt West en Stadsas
25-6-2024
Dordrecht Marketing
Gerben Baaij
Dordrecht Marketing-directeur
11-6-2024
Gemeente Dordrecht
Rick Naaktgeboren
Opgavemanager "Levendige binnenstad".
5-7-2024
Gemeente Dordrecht
Duco Hoogland
Clustermanager cluster Stad
10-7-2024
Gemeente Dordrecht
Niek de Wit
Opgavemanager Economie
10-7-2024
TIG Sports
Niels Markestein
Partner van TIG Sports
15-8-2024
36
Bijlage 4: Geraadpleegde bronnen • Cigarbox. (2024). Maatschappelijke en economische impact van Topsportevenementen in Rotterdam in opdracht van Rotterdam Topsport. • Daniels, M. J., Norman, W. C., & Henry, M. S. (2004). Estimating the Economic Impacts of Seven Regular Sport Tourism Events. Journal of Sport & Tourism. • Dordrecht Marketing. (2009). Merk en marketing Dordrecht. Centraal kader voor marketing en communicatie. Adviescie. Gemeenteraad. • Dordrecht Marketing. (2024). Evenementenkalender 2024. • Gemeente Dordrecht. (2017). Het Dordtse Sportkompas. • Gemeente Dordrecht. (2022). Belangrijkste punten Stakeholders sessies & enquêtes. • Gemeente Dordrecht. (2023). Sportvisie 2030: Niemand Buitenspel in Dordrecht. • Gemeente Dordrecht. (2023). Visienota Evenementenbeleid Dordrecht 2024-2030. • Gemeente Dordrecht. (2024). Historisch overzicht topsportevenementen Dordrecht. • Gemeente Dordrecht. (2024). Overzicht accommodaties en locaties Dordrecht t.b.v. topsportevenementen. • Gemeenteraad van Dordrecht. (2023). Motie "Haal Internationaal Topsportevenement binnen." Vergadering van 7 november 2023. • Kavaratzis, M., & Ashworth, G. J. (2005). City branding: an effective assertion of identity or a transitory marketing trick? Tijdschrift voor economische en sociale geografie, 96(5), 506-514. • R2 Research en Cigarbox. (2024). Draagvlak Topsportevenementen.
• Schalk, J. M. A., & Van den Boogaard, W. (met medewerking van L. van Hempel). (2023). Behoefte aan cultuur, bezoek, waardering en behoefte cultuuraanbod en evenementen in Dordrecht. Onderzoekcentrum Drechtsteden. • Sportdeelname Index. (2024). Meting april 2024. • Trends en ontwikkelingen Zo sport en beweegt Dordrecht. (n.d.). Bijlage sportvisie 2030. • Van Den Berg, L., & Braun, E. (2017). Sports and city marketing in European cities. Routledge. • https://dordrechtmarketingenpartners.nl/wat-we-doen/het-merkkader/ • https://omgevingsvisiedordrecht.nl 37
38