Presentatie moestuinonderzoek.pdf
Tekst van het document
Moestuinonderzoek Dordrecht Sliedrecht Papendrecht Molenlanden
2021-2022 raadsinformatieavond Dordrecht 27 september 2022
Voorgeschiedenis 2017-2018: RIVM: onderzoek moestuinen Dordrecht-Papendrecht-Sliedrecht Conclusies: 1. Met mate eten van groenten en fruit binnen een straal van 1 km vanaf fabriek 2. Onbeperkt eten van groenten en fruit verder dan 1 km.
2020: nieuwe inzichten EFSA European Food and Safety Authority (Europese voedsel en warenautoriteit) publicatie met gezondheidskundige grenswaarde: a. PFAS is schadelijker dan eerder aangenomen b. Inname grenswaarde was 12,5 ng/kg lichaamsgewicht per dag (TDI) c. Wordt: 4,4 ng/kg lichaamsgewicht per week (TWI) = 0,63 ng/kg lg / dag
Dus 20x strenger! RIVM heeft deze waarde begin 2021 overgenomen
April-Juni 2021: herbeoordeling onderzoek 2017 D-P-S RIVM Conclusies: 1. Beter niet eten van groenten en fruit binnen 1 km vanaf fabriek 2. Onvoldoende gegevens over de tuinen verder dan de km van de fabriek. Waarden onder de detectiegrens, dus niet meetbaar Vervolg: nieuw onderzoek nodig in Dordrecht, Papendrecht, Sliedrecht en Molenlanden
Nieuw onderzoek -
Start voorbereiding: mei 2021 Bemonsteren juli – september 2021 2x zoveel tuinen 20x zoveel monsters 10x zoveel analyses Veel meer “overige PFAS” 100x lagere detectiegrens (nieuwe apparatuur nodig)
Grootste onderzoek in zijn soort ooit in Nederland en wellicht wereld.
Partners
- Moestuineigenaren - Gemeenten Dordrecht, Papendrecht, Sliedrecht, Molenlanden - GGD / OZHZ Uitvoering Arcadis: projectleiding, rapportage grond en water Tritium: monstername WFSR: analyses monsters groenten en fruit. (Wageningen Food and Safety Research) RIVM: berekening blootstellingen door groente en fruit. Publicatie wetenschappelijke rapportage
Vraagstelling - Kunnen gewassen uit de moestuinen veilig worden gegeten? - Nemen gewasconcentraties af als je verder van Chemours komt? - Zijn er gewassen met duidelijk hogere en lagere concentraties? - Kan de PFAS in de gewassen gerelateerd worden aan het gehalte in de bodem en het irrigatiewater?
RIVM heeft meegenomen: - Analyseresultaten - Voedselconsumptiepeiling: Hoeveel groente, fruit en aardappel eet een gemiddelde Nederlander? - RPF: Relatieve Potentie Factor Niet alle PFAS hebben evenveel effect op de gezondheid. Om de totale PFAS op te kunnen tellen krijgen sommige PFAS een correctiefactor
CONCLUSIES
Overige antwoorden - Nemen gewasconcentraties af als je verder van Chemours komt? Ja, maar niet eenduidig. - Zijn er gewassen met duidelijk hogere concentraties? Er zijn verschillen, maar die zijn te klein om wat mee te kunnen doen. - Kan de PFAS (PFOA/GenX) in de gewassen gerelateerd worden aan het gehalte in de bodem en het irrigatiewater? Rapport volgt najaar 2022
VRAGEN? Gelegenheid tot het stellen van vragen.