ONGETEKENDE RIB Voortgang uitvoering Cultuurnota Dordrecht 2030
Tekst van het document
Gemeentebestuur Spuiboulevard 300 3311 GR DORDRECHT
Aan de gemeenteraad
Datum Zaaknummer
26 mei 2026
Betreft
Voortgang uitvoering Cultuurnota Dordrecht 2030
2026-0041955
Vergadering van Portefeuillehouder: Begrotingsprogramma Kernteam/Opgave: Openbaar:
Joost Veldman Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht Samenleving - Cultuur en Economie Ja
Raadsinformatiebrief Hoe zijn de bevoegdheden rond dit onderwerp verdeeld? Het college voert het beleid uit. Het college informeert de raad over de voortgang, zoals toegezegd in het raadsvoorstel Vaststellen Cultuurnota Dordrecht 2030. Wat is de aanleiding om deze informatie kenbaar te maken? Bij de besluitvorming over de ‘Cultuurnota Dordrecht 2030 - De kunst van het verbinden’ (september 2024) is toegezegd om minimaal 1 keer per jaar de raad te informeren over de voortgang van het uitvoeringsprogramma. De vorige raadsinformatiebrief hierover stuurden we op 15 april 2025 (2025-0037958, Raadsinformatiebrief over Voortgang uitvoering Cultuurnota Dordrecht 2030). In deze raadsinformatiebrief informeren we u daarom over de belangrijkste resultaten en ontwikkelingen. De cultuurnota schetst de hoofdlijnen en ambities voor de ontwikkeling van het culturele aanbod in onze stad voor de komende jaren. De nota is als inspirerend kader bedoeld voor de Dordtse culturele sector en als basis voor het stimuleren en ondersteunen van gewenste ontwikkelingen door de gemeente. Cultuur is van grote waarde voor Dordrecht, haar inwoners en bezoekers. Cultuur verbeeldt en deelt verhalen, inspireert, biedt plezier en geeft uitdrukking aan wat leeft in de stad. Dordrecht heeft een breed cultureel aanbod van muziek, theater, beeldende kunst, dans en letteren om te bezoeken of zelf te beoefenen.
Dat kan op verschillende plekken in Dordrecht, zoals musea, schouwburg, poppodia, kerken, oefenruimtes, ateliers, in de openbare ruimte en bij een van de vele amateurkunstverenigingen. De pijlers van het beleid zijn: •
Cultuur voor en door iedereen
•
Vergroten aantrekkelijkheid en levendigheid van de stad
•
Toekomstbestendige cultuursector
In het bijbehorende uitvoeringsprogramma staan alle acties met planning. Wat is de te delen informatie? De uitvoering van veel actiepunten uit de Cultuurnota Dordrecht 2030 is in volle gang en loopt grotendeels volgens de planning uit het Uitvoeringsprogramma. Een paar voorbeelden van resultaten uit het afgelopen jaar:
Zaaknummer
2026-0041955
•
Vanaf leerjaar 2025/2026 is het vernieuwde, uitgebreide Cultuurmenu van start: met een extra activiteit per jaar voor alle basisschoolleerlingen, een breder aanbod van activiteiten van meer culturele organisaties en het Cultuurpaspoort als portfolio. Zie hier voor meer informatie.
•
Het aanbod van cultuureducatie voor leerlingen in het middelbaar beroepsonderwijs is uitgebreid met onder andere Makersroutes en makkelijker vindbaar gemaakt voor onderwijsinstellingen op één website. Zie hier voor meer informatie.
•
Op 7 juni 2025 vond weer een succesvol Festival Cultuur op de Hoek plaats, waarbij vele amateurkunstverenigingen uit de stad zich met optredens, workshop en exposities lieten zien.
•
Cultuurverbinders van SOC ondersteunden diverse culturele initiatieven in wijken, zoals de Franse middag in Sterrenburg, Festival der Verwondering in Crabbehof, creatieve activiteiten in inloophuis De Andere Boeg in Wielwijk en het Verhalenpodium op het Mauveplein in Oud-Krispijn.
•
Met extra promotieactiviteiten, bijvoorbeeld via de website Dordt Moves en met Senior Swing -middagen in Bibelot stimuleren we dat meer ouderen gaan dansen, omdat dansen goed werkt als valpreventie.
•
De geboorte van Johan de Witt (in 2025 400 jaar geleden) vierden we met een themajaar met een breed en samenhangend programma van culturele activiteiten, zoals een drukbezochte tentoonstelling in het Dordrechts Museum, een uitvoering van ‘Requiem, in memoriam Johan de Witt’ van Merwe’s Oratorium Vereniging, voorstellingen van Muziektheater Hollands Diep en Theater Tortilla, rondwandelingen, lezingen en workshops
•
Diverse initiatieven voor het versterken van cultuurparticipatie door jongeren zijn, mede dankzij extra tijdelijke middelen vanuit het Rijk mogelijk gemaakt. Zo organiseerde Schouwburg Kunstmin in samenwerking binnen de Theaterdelta Zuid Holland een open call voor jonge theatermakers en het project UpNext, waarbij studenten workshops dans, produceren en spoken word volgden, met een gezamenlijke eindpresentatie tijdens het Zomerfestival in Gouda.
•
De website buitenkunstdordrecht.nl is online en wordt in de loop van 2026 verder aangevuld.
Over een aantal belangrijke ontwikkelingen uit het afgelopen jaar en zaken die u komende tijd kunt verwachten, geven we hierna een uitgebreidere toelichting. Uitkomsten onderzoek Culturele Doelgroepenmodel Om te monitoren hoe het culturele aanbod aansluit bij inwoners van Dordrecht en bezoekers vanuit elders in het land, startten we afgelopen jaar een onderzoek naar publieksbereik aan de hand van het culturele doelgroepenmodel, ontwikkeld door Rotterdam Festivals. Het Culturele Doelgroepenmodel deelt publiek op in groepen, op basis van culturele voorkeuren en gedrag. Het model onderscheidt drie hoofdgroepen: Intensief, Medium en Licht. Daarbinnen vallen 11 Culturele Doelgroepen, met namen als Culturele Alleseters, Proevende Buitenwijkers en Lokale Vrijetijdsgenieters. Alle huishoudens in Nederland kunnen middels een adres worden gekoppeld aan een van de Culturele Doelgroepen toegespitst op levensfase, demografie, socio-economische kenmerken en culturele interesses en gedrag. Dit is een nieuwe manier van onderzoek naast het tweejaarlijkse onderzoek Behoefte aan Cultuur. Het is uitgevoerd door het Onderzoekscentrum Drechtsteden in samenwerking met Kunstgebouw. In bijlage 1 vindt u een rapportage met de uitkomsten.
De verdeling over de hoofdsegmenten van de culturele doelgroepen (Intensief, Medium en Licht cultuurgebruik) is in Dordrecht ongeveer gelijk aan die in geheel Zuid-Holland. In Dordrecht is de groep Klassieke Cultuurliefhebbers het grootst (16%), gevolgd door de Lokale Vrijetijdsgenieters (13%) en de Bruisende Buitenwijkers (13%). In de Gemeente Dordrecht zijn relatief veel Bruisende en Ontspannende Buitenwijkers (samen Proevende Buitenwijkers) ten opzichte van het gemiddelde van Zuid-Holland en Nederland. Acht culturele organisaties namen deel aan dit onderzoek. Door deze instellingen worden vooral de intensieve cultuurgebruikers (zoals de Culturele Alleseters en de Klassieke Cultuurliefhebbers)
Zaaknummer
2026-0041955
gemiddeld tot bovengemiddeld bereikt. Daarnaast worden de ‘medium cultuurgebruikers’– de Actieve Vermaakvangers en de Proevende Buitenwijkers – relatief goed bereikt. De doelgroepen die vallen onder 'lichte cultuurgebruikers' en de Startende Cultuurspeurders zijn daarentegen bij bezoekers van alle instellingen gemiddeld tot onder gemiddeld vertegenwoordigd. Niet elke culturele organisatie hoeft alle doelgroepen te bedienen, maar onze ambitie is dat er wel voor iedere Dordtenaar cultureel aanbod is dat aansluit bij hun wensen. Dit onderzoek brengt het bereik van een deel van het aanbod in beeld. De organisaties die hebben deelgenomen aan het onderzoek ontvingen de analyse voor hun organisatie. Ze gebruiken dat ter inspiratie om het bereik van huidige doelgroep te versterken of te verbreden met nieuwe doelgroepen met bijvoorbeeld communicatie of programmering. Dordtse Culturele Basis Een toekomstbestendige, bloeiende cultuursector heeft een stevige culturele basisinfrastuctuur nodig die ondersteund wordt met meerjarige subsidie. Om op een transparantere, eerlijkere en toekomstbestendige wijze te bepalen welke culturele instellingen daarvoor in aanmerking komen, is een nieuwe systematiek ontwikkeld. De hoofdlijnen daarvan zijn vastgelegd in de Uitgangspuntennotitie Dordtse Culturele Basis die op 18 december 2025 door de raad is vastgesteld.
Vervolgens is de nieuwe subsidieregeling Dordtse Culturele Basis opgesteld. Op negen culturele functies, zoals schouwburg, poppodium en museum voor erfgoed, kon subsidie worden aangevraagd. Er kan maximaal 1 vierjarige subsidie per functie worden verleend. Er zijn 17 aanvragen ingediend, waarvan voor stadstheatergezelschap, musea voor erfgoed en cultureel festival elk 2 aanvragen en 6 voor de functie broedplaats. De hiervoor benoemde onafhankelijke adviescommissie beoordeelt de subsidieaanvragen op basis van zes beoordelingscriteria. De adviescommissie bestaat uit zeven leden en heeft een brede kijk op de hele culturele sector. Elk lid heeft eigen kennis en ervaring in een of meer culturele disciplines. Uiteindelijk geeft de commissie advies aan het college. Het college neemt vervolgens eind juni 2026 het uiteindelijke besluit. We informeren u dan over de uitkomsten middels een raadsinformatiebrief. Klik hier voor meer informatie over de subsidieregeling Dordtse Culturele Basis Nationaal Onderwijsmuseum Mede dankzij een gezamenlijke lobby van het Nationaal Onderwijsmuseum (NOM) en het college heeft de Tweede Kamer met de begrotingsbehandeling het amendement Stoffer c.s. aangenomen om de subsidie aan het Onderwijsmuseum structureel voort te zetten en te verhogen naar €945.000.
Net voor het meireces heeft de staatssecretaris ons echter geïnformeerd dat ze geen mogelijkheid ziet om de subsidie structureel voort te zetten, omdat er door het amendement weliswaar dekking is gegeven voor een verhoging van de subsidie in 2026, maar niet voor de structurele voortzetting en verhoging daarvan. We beraden ons op dit moment op de vervolgstappen en komen daar later bij u op terug. We hopen dat het Rijk zich alsnog dit jaar op een ander standpunt stelt en de toekomst van het NOM alsnog mogelijk maakt. Broedplaats Stichting DOOR Door de beëindiging van de no-labelsubsidie aan Stichting DOOR per januari 2026, zijn de werkzaamheden van DOOR beperkt tot de verhuur en het beheer van de creatieve ruimtes in de Munt, tot het einde van de huurovereenkomst (maart 2027). Zie ook onze RIB 2026-001 790 dd 3 maart. De no-labelsubsidie 2026 wordt toegekend aan Stichting Via Cultura, die na afstemming met DOOR over het gebruik van de grote theaterzaal daarvoor een aanvraag heeft ingediend. Stichting Via Cultura zal als huurder van de grote theaterzaal, no-labelactiviteiten organiseren. Voor de periode vanaf 2027 is ook cultuursubsidie beschikbaar voor een culturele broedplaats in het kader van de subsidieregeling Dordtse Culturele Basis (zie ook info hierboven). We wachten het advies van de adviescommissie af.
Ontwikkelingen amateurkunst Zoals toegezegd bij de vaststelling van de cultuurnota informeren we u hierbij ook over de stand van zaken van verenigingen in amateurkunstveld. Op dit moment zijn bij ons 39 verenigingen en stichtingen bekend: van koren, orkesten en toneelgroepen tot fotografie- en videoclubs en beeldende kunst (zie overzicht in bijlage 2).
Zaaknummer
2026-0041955
Tijdens de bijeenkomsten van het Netwerk Amateurkunst, 3 tot 4 keer in het jaar, wisselen we kennis en ervaring uit met de amateurkunstverenigingen en - stichtingen en stimuleren we onderlinge samenwerking. Daar worden ook mooie voorbeelden van de vitaliteit van de verenigingen gedeeld. Zo vierde het Dordts Philharmonisch Orkest vorig jaar haar 100 jarig jubileum met vele bijzondere activiteiten. Jubal startte het nieuwe project Jubal Legacy en kreeg daarvoor 130 aanmeldingen. Op 27 juni is het eerste optreden op het Energieplein samen met een aantal bevriende bands. JD's Big Band nam het initiatief voor een Big Band Festival op 6 juni as. Studio 76 viert haar 50 jarig jubileum met diverse exposities en workshops en op 6 juni een jubileumfeest met ‘Burgemeester op het doek’. Cultureel Platform Op basis van de evaluatie die eind 2025-begin 2026 is gehouden, is de oorspronkelijke opzet van het platform zoals die was vastgesteld in de gemeenteraad op een aantal punten aangepast. De afspraken over rol, invloed en verwachtingen zijn verduidelijkt. Van een initiatief ontstaan vanuit de gemeente groeit het platform door naar een zelfstandiger platform van en door de culturele organisaties zelf. Het Cultureel Platform behoudt primair de functie van netwerk en ontmoetingsplek van de Dordtse professionele cultuurinstellingen met een onafhankelijk voorzitter.
Het Cultureel Platform blijft zoals eerder bepaald geen generiek adviesorgaan voor de gemeente en spreekt niet automatisch namens alle organisaties bij elk dossier. Per onderwerp wordt duidelijker vastgelegd wat de aard van de bespreking is, wie betrokken zijn en hoe eventuele adviezen tot stand komen. Gezien het belang voor de gemeente van een goede samenwerking van en met de sector ondersteunt ze het platform waar nodig. Hoe verder na deze raadsinformatiebrief? Eind juni 2026, zoals hierboven aangegeven, een raadsinformatiebrief over de uitkomsten van de subsidieregeling Dordtse Culturele Basis. Op 7 juli 2026 bent u uitgenodigd voor een kennismakingsbijeenkomst met de culturele sector die door het Cultureel Platform is georganiseerd in het kader van het inwerkprogramma van raad. We stellen in het voorjaar van 2027 weer een raadsinformatiebrief op waarin we u informeren over de voortgang van het uitvoeringsprogramma Cultuurnota Dordrecht 2030. Welke kosten zijn verbonden aan het proces? De dekking van de uitvoering van de Cultuurnota Dordrecht 2030 vindt plaats binnen de begroting. Wat zijn de belangrijkste gerelateerde besluiten? 2024-0009404 Cultuurnota Dordrecht 2030 - raadsvoorstel 24-09-2024 Het college van Burgemeester en Wethouders
secretaris
burgemeester