ONGETEKENDE RIB Resultaten en ontwikkelingen van de Dordtpas over het jaar 2024.pdf

Gemeentebestuur Spuiboulevard 300 3311 GR DORDRECHT

Aan de gemeenteraad

Datum Zaaknummer

15 juli 2025

Betreft

Resultaten en ontwikkelingen van de Dordtpas over het jaar 2024

2025-0069626

Vergadering van Portefeuillehouder: Begrotingsprogramma Kernteam/Opgave: Auteur: E-mail: Verantwoordelijke: Openbaar:

Wim van der Kruijff Gezond, Sociaal en Zorgzaam Dordrecht Samenleving - Zorg en Ondersteuning Raphaël Muller rg.muller@dordrecht.nl Raphaël Muller Ja

Raadsinformatiebrief Wat is de aanleiding om deze informatie kenbaar te maken? Met deze raadsinformatiebrief informeren wij uw raad over de resultaten van de Dordtpas in 2024 en schetsen we de koers voor 2025 en verder. Wat is de te delen informatie? Algemeen In het coalitieakkoord van de gemeente Dordrecht 2018–2022 werd voorgesorteerd op de invoering van een stadspas. Het enthousiasme was groot en er bestond breed draagvlak om de pas 'liever vandaag dan morgen' in te voeren, met daarbij één duidelijke kanttekening: de Stadspas mocht geen armoedepas worden. Vanuit die gedachte zag de Dordtpas in 2020 het levenslicht met als doelstelling: het bevorderen van participatie van alle Dordtenaren in het sport-, recreatie- en cultuuraanbod van de stad. De pas kreeg een brede maatschappelijke functie en is vanaf dat moment nadrukkelijk gepositioneerd als Stadspas voor álle inwoners en bezoekers van Dordrecht. De Dordtpas is voor iedereen te koop, met een aantrekkelijk pakket aan kortingen, acties en voordelen voor elke pashouder. In de jaren daarna heeft de Dordtpas zich ontwikkeld tot dé stadspas die aanzet tot ontdekken en samen leuke dingen doen. In 2024 maakte maar liefst 20% van de Dordtse inwoners gebruik van de Dordtpas. Bij 389 aangesloten aanbieders werd een totaalbedrag van € 1.785.371 besteed.

Het nominale bestedingsbedrag laat daarbij een stijging zien van ruim 7% ten opzichte van 2023. Ook de gebruiksintensiteit is gestegen: het gemiddeld aantal transacties per unieke pashouder nam toe van 4,47 naar 7. In totaal werd de pas 103.816 keer gebruikt, verdeeld over 143 verschillende acties en 15 regelingen. De gemiddelde waarde die de pas vertegenwoordigd is € 80,-; een stijging van bijna 4% ten opzichte van 2023. De kracht van de Dordtpas ligt in het gevarieerde aanbod van acties, kortingen en gratis activiteiten bij lokale en regionale aanbieders. Het aanbod sluit inhoudelijk aan bij uiteenlopende interesses, leeftijden en doelgroepen.

Zaaknummer

2025-0069626

Pashouders kunnen onder meer gebruikmaken van: •

toegang tot musea: gratis toegang tot o.a. het Dordrechts Museum, Huis Van Gijn, Het Hof van Nederland, Escher in het Paleis, Madurodam en het Nationaal Onderwijsmuseum;

•

vrije tijd en sport: korting of gratis toegang tot activiteiten als suppen, kanoën, schaatsen, zwemmen, klimmen en sportevenementen;

•

culinaire uitjes: aantrekkelijke kortingen, gratis drankjes of extra’s bij deelnemende horecaondernemers;

•

film en cultuur: gratis of sterk afgeprijsde toegang tot filmvoorstellingen, concerten en familievoorstellingen bij onder meer Filmtheater De Witt, Poppodium Bibelot en Stichting Kunstmin.

Een overzicht van de specifieke doelgroepen volgt verderop in deze raadsinformatiebrief. Klanttevredenheidsonderzoek Eens per twee jaar wordt een grootschalig klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd onder gebruikers en aanbieders van de Dordtpas. Het onderzoek over 2024 vond plaats in Q3 2024. De respons was hoog voor een digitale enquête: ruim 12% bij pashouders en 14% bij aanbieders. Pashouders waarderen de Dordtpas gemiddeld met een 8,0; gelijk aan de score in 2022. Opvallend is de stijgende waardering onder specifieke doelgroepen. Mantelzorgers beoordelen de pas nu met een 8,1 (was 8,0) en minima met kinderen zelfs met een 8,3 (dit was 8,1). Dit bevestigt de maatschappelijke waarde van de Dordtpas voor deze groepen. Ook de aanbieders zijn positiever dan twee jaar geleden. Hun gemiddelde beoordeling is gestegen van een 7,6 in 2022 naar een 7,9 in 2024. Aantal pashouders en samenstelling In de periode 2020-2023 was er sprake van een structurele groei in het aantal gebruikers, waarmee de Dordtpas haar relevantie en bereik benadrukte. In 2024 constateren we echter een trendbreuk, met een daling van 9% in het aantal pashouders:

Zaaknummer

2025-0069626

De samenstelling van de pashouders in 2023 en 2024 is als volgt:

Een nadere analyse van deze cijfers per doelgroep kunt u hierna lezen. Betalende pashouders (volwassen & kind) Ten aanzien van 2023 is het aantal betalende pashouders in 2024 teruggelopen. Dit is een gevolg van de verhoging van het standaardtarief van € 40,-naar € 50,-. Na enkele jaren het activiteitenaanbod grotendeels benut te hebben, geven met name volwassen zonder kinderen aan dat de prijsverhoging voor hen aanleiding was om geen nieuwe Dordtpas te kopen. Om het aantal betalende Dordtpashouders te vergroten, is met de middelen die hiervoor beschikbaar zijn in 2025 een groeistrategie ingezet. Het doel is om meer inwoners én bezoekers te overtuigen van de waarde van de Dordtpas en hen te stimuleren tot aanschaf. De focus ligt op het vergroten van de zichtbaarheid, het versterken van het aanbod en het actief benaderen van specifieke doelgroepen. Vanaf 1 juli 2025 is het de bedoeling dat de Dordtpas verkrijgbaar is via nieuwe verkooppunten zoals de VVV. Hiermee wordt het verkoopnetwerk uitgebreid en wordt het aanschaffen van de pas eenvoudiger en toegankelijker. Ook profileert de Dordtpas zich nadrukkelijker op lokale evenementen. Na succesvolle deelname en zichtbaarheid tijdens de kerstmarkt 2024 is de pas inmiddels vertegenwoordigd op sportmarkten en worden gesprekken gevoerd over deelname en zichtbaarheid tijdens zomerevenementen in de Dordtse binnenstad.

Daarnaast willen we de Dordtpas aantrekkelijker maken door het aanbod uit te breiden. Inmiddels zijn twaalf nieuwe aanbieders aangesloten en lopen er gesprekken met een bekend attractiepark. Het culturele aanbod krijgt extra aandacht met nieuwe samenwerkingen met onder meer de Kunstkerk, DOOR en de Sterrenwacht. De ambitie is om het gebruik én aanbod van cultuur via de Dordtpas te laten groeien van 11% naar 25%. Ook worden er voor jongeren tussen de 18 en 25 jaar speciale acties opgezet. Een voorbeeld hiervan is het 'Zomerpaspoort' voor kinderen; een stempelkaart die deelname aan culturele en buitenactiviteiten stimuleert. Kinderen ontvangen een attentie na zes stempels en een cadeau bij twaalf stempels, als beloning voor actieve deelname. Inmiddels hebben 15 aanbieders zich aangesloten bij dit initiatief, waaronder twee nieuwe partijen die niet eerder verbonden waren aan de Dordtpas. Tenslotte worden via de digitale nieuwsbrief regelmatig prijsvragen en tijdelijke aanbiedingen gedeeld. De eerste resultaten zijn positief en laten een groeiende betrokkenheid zien.

Zaaknummer

2025-0069626

Mantelzorgers In 2024 maakten 2.399 mantelzorgers gebruik van de Dordtpas, waarmee sprake is van een lichte toename ten opzichte van het voorgaande jaar. Deze groei is met name toe te schrijven aan de intensieve samenwerking met MEE Mantelzorg en de gerichte communicatie rondom acties en uitjes die specifiek zijn ontwikkeld voor deze doelgroep. Uit voornoemd klanttevredenheidsonderzoek blijkt dat de waardering onder mantelzorgers hoog is. Mantelzorgers met een Dordtpas hebben in totaal 21.981 transacties verricht, waarbij 97% van de pashouders hun tegoed of een van de aangeboden acties minimaal één keer heeft benut. Het beschikbare tegoed is voor 89% besteed, een stijging van 1% ten opzichte van 2023. In totaal is er € 189.248 besteed aan tegoeden en acties, een stijging van 5% ten opzichte van vorig jaar. De Dordtpas draagt hiermee zichtbaar bij aan de erkenning en waardering van mantelzorgers in Dordrecht. Vrijwilligers In 2023 gold voor vrijwilligers een eenmalige actie, waarbij de Dordtpas tijdelijk kon worden aangeschaft voor € 10,-. Met ingang van 2024 is het reguliere vrijwilligerstarief van € 25,- weer van toepassing. Alhoewel na het aflopen van de actie het aantal Dordtpashouders onder vrijwilligers met 33% is afgenomen blijft dit aanzienlijk hoger dan het niveau vóór de actie. De Dordtpas is voor vrijwilligers aantrekkelijk.

Vrijwilligersorganisaties die gevestigd zijn in Dordrecht kunnen via INZET078! een kortingscodes aanvragen voor hun vrijwilligers. Hiermee kunnen vrijwilligers de Dordtpas met 50% korting of zelfs kosteloos bestellen. Ter waardering van de inzet van Dordtse vrijwilligers zijn in samenwerking met lokale ondernemers leuke acties georganiseerd zoals gratis perkplantjes bij Tuinwereld. Oekraïners Zoals verwacht, is het aantal Oekraïense Dordtpashouders in 2024 gedaald ten opzichte van 2023. Deze afname is het gevolg van de toenemende financiële zelfredzaamheid onder Oekraïners die hier langdurig verblijven. Veel van hen zijn inmiddels uitgestroomd naar werk en voldoen daardoor niet langer aan de criteria. Een gratis Dordtpas zónder tegoed wordt beschikbaar gesteld aan Oekraïners die een besteedbaar inkomen hebben van de helft van de minimadoelgroep (140% WSM). Door deze grens te hanteren, houden we rekening met het feit dat Oekraïners die in de gemeentelijke opvang wonen, relatief lage woonlasten hebben. Op deze manier geeft de Dordtpas praktische invulling aan artikel 6, lid 1 sub c van de Regeling ‘opvang ontheemden Oekraïne’, waarin staat dat gemeenten verantwoordelijk zijn voor het bieden van educatieve en recreatieve activiteiten voor deze doelgroep.

Minima algemeen Uit de Minima-effectrapportage Drechtsteden 2024 blijkt dat met name gezinnen met kinderen, waaronder eenoudergezinnen met kinderen tussen de 12 en 18 jaar, bij een inkomen rond 100130% van het WSM, na de noodzakelijke uitgaven nauwelijks voldoende middelen overhouden om volwaardig deel te nemen aan maatschappelijke activiteiten. Sociale participatie, bijvoorbeeld via sport of cultuur, is essentieel voor de ontwikkeling van zowel kinderen als volwassen en het voorkomen van sociaal isolement. De Dordtpas speelt hierin een belangrijke rol, zeker voor deze huishoudens die anders te weinig ruimte hebben om recreatieve activiteiten te bekostigen. Inwoners van Dordrecht met een laag inkomen komen in aanmerking voor een gratis Dordtpas. Inwoners met een bijstandsuitkering krijgen de pas automatisch toegestuurd. Inwoners die geen bijstandsuitkering hebben kunnen de pas eenvoudig en gratis aanvragen. Na toetsing en toekenning door het team van de Dordtpas op de inkomensgrens van 140% WSM worden alle relevante regelingen en acties voor de doelgroep via één kanaal beschikbaar gesteld. Hiermee is de Dordtpas een belangrijke vorm van proactieve dienstverlening.

Voor een analyse van de specifieke regelingen en acties die via de Dordtpas worden ingezet voor minima, zowel volwassen als kinderen, wordt verwezen naar de raadsinformatiebrief van het programma armoede & schulden met zaaknummer 2025-0066270 Minima volwassenen In 2024 waren er 7.293 Dordtpashouders uit de doelgroep 'minima volwassenen'. In vergelijking met 2023 is dat een afname van 457 Dordtpashouders. Vooral onder volwassenen zonder kinderen blijft de participatie achter bij de gewenste doelstelling. Om deze trend te keren, is met de

Zaaknummer

2025-0069626

beschikbare middelen ingezet op een gerichte aanpak met als speerpunt het verhogen van de participatie onder de doelgroep van 47% naar 60% in 2025. Hiervoor zijn diverse samenwerkingen opgezet met lokale partners. Zo is in samenwerking met Bibelot een speciale actie opgezet waarbij inwoners uit de doelgroep samen met een introducee één keer per jaar kosteloos een concert naar keuze kunnen bezoeken. Daarnaast is een selectie van concerten beschikbaar met korting. Ook is Debster’s aangesloten bij de Dordtpas. Deze stichting richt zich op huishoudens met een beperkt maandbudget. Pashouders kunnen hier een kortingsabonnement afsluiten voor slechts € 3,50 per jaar (in plaats van het reguliere tarief van € 5,-), waarmee zij vier keer per jaar gratis kleding kunnen uitzoeken. In het 2e kwartaal van 2025 lag de participatiegraad op 43%. Op basis van het tempo van de huidige groei en het effect van deze en andere samenwerkingen is de verwachting dat een participatiepercentage van 60% aan het einde van 2025 haalbaar is. Minima kinderen In 2024 waren er 3.459 Dordtpashouders uit de doelgroep 'minima kinderen'', nagenoeg gelijk aan het aantal van 2023 (3.560).

Ook in 2024 konden ouders en verzorgers van kinderen in de leeftijd van 4 tot 18 jaar een Dordtpas aanvragen met daaraan gekoppeld een kindtegoed, waarmee uit het SMS-kinderfonds vergoedingen verstrekt worden voor de kosten van sportverenigingen, muzieklessen of andere lidmaatschappen. Hiermee levert de Dordtpas een substantiële bijdrage aan de ontwikkeling en participatie van kinderen uit minimahuishoudens in Dordrecht. Een belangrijke innovatie in 2024 is de digitalisering van het extra Kindtegoed voor kinderen in het voortgezet onderwijs. Deze aanvraag en toekenning verloopt nu volledig via de Dordtpas website. Dit zorgt voor een centrale en laagdrempelige toegang voor ouders. Met deze overgang is de formele betrokkenheid van Stichting Leergeld Dordrecht beëindigd. Voor meer informatie over de besteding van de kindtegoeden uit het SMS-kinderfonds wordt verwezen naar de raadsinformatiebrief van het programma armoede & schulden met zaaknummer 2025-0066270. Hoe verder na deze raadsinformatiebrief? Aanbesteding De overeenkomst met BS&F B.V. loopt af per eind 2025. Deze partij is verantwoordelijk voor de digitale infrastructuur, het partnernetwerk, communicatie en gebruikersondersteuning van de Dordtpas.

Om de continuïteit van dienstverlening te waarborgen en de functionaliteit van de Dordtpas verder door te ontwikkelen, is in het najaar van 2024 een Europese openbare aanbesteding gestart. Doel was het selecteren van een marktpartij die zowel de technische als organisatorische uitvoering van de Dordtpas kan realiseren voor de periode vanaf 2026. De aanbesteding is uitgevoerd in overeenstemming met de Aanbestedingswet 2012 en op de sluitingsdatum is één geldige inschrijving ontvangen via TenderNed, afkomstig van BS&F B.V. De inschrijving is door een aanbestedingsteam getoetst en voldoet aan de gestelde eisen en verwachtingen. De opdracht is inmiddels definitief gegund. De overeenkomst met BS&F B.V. kent een gefaseerde opzet: •

Implementatiefase: van mei 2025 tot uiterlijk 31 december 2025, met als doel een stabiele en volledig operationele oplevering per 1 januari 2026.

•

Operationele fase: van 1 januari 2026 tot en met 31 december 2027.

•

Verlengingsoptie: driemaal, met telkens 24 maanden.

Toekomstperspectief De Dordtpas is in het Politiek Akkoord 2022–2026 incidenteel voortgezet vanuit de voorgaande coalitieperiode. In vervolg op de behandeling van de Perspectiefnota 2026 heeft uw raad gevraagd om een zo kort mogelijke nieuwe contractperiode. Hieraan is gevolg gegeven met een nieuwe overeenkomst met BS&F B.V. van twee jaar (2026–2027), met opties tot verlenging. In de Perspectiefnota 2026 is hiervoor aanvullende dekking opgenomen.

Zaaknummer

2025-0069626

De jaarlijkse uitvoeringskosten van de Dordtpas worden gedekt door incidentele middelen. Deze middelen zijn echter niet geïndexeerd. Daardoor daalt het reële budget jaarlijks, mede door inflatie en stijgende kosten. Dit maakt dat binnen het huidige uitvoeringsbudget geen financiële ruimte meer is voor doorontwikkeling of innovatie. Hierdoor ontbreekt het op dit moment aan toekomstperspectief voor de Dordtpas. De aanhoudende onzekerheid over het voortbestaan leidt feitelijk tot stilstand of zelfs achteruitgang. Er zijn geen middelen beschikbaar om structureel te werken aan vernieuwing van het aanbod of het vergroten van het bereik. De doorontwikkeling van de Dordtpas als logistiek instrument voor citymarketing komt hiermee onder druk te staan. Een voorbeeld van een gewenste innovatie is de ontwikkeling van een toeristenpas. Deze zou gebruik kunnen maken van de bestaande infrastructuur van de Dordtpas en zo de verbinding kunnen versterken tussen betalende en niet-betalende pashouders, lokale ondernemers en de gemeente Dordrecht. Verkoop via onder meer de VVV, gemeente of andere verkooppunten zou een breder en betalend gebruikersbestand kunnen realiseren. De nieuwe overeenkomst met BS&F B.V. biedt de mogelijkheid om de contractperiode te verlengen. In 2026 wordt uw raad gevraagd een besluit te nemen over de voortzetting of beëindiging van de Dordtpas.

Daarbij is een duidelijke keuze noodzakelijk: óf structurele voortzetting (in de huidige of aangepaste vorm), óf beëindiging. Een incidentele voortzetting is dan niet langer mogelijk. Indien wordt gekozen voor structurele voortzetting is het essentieel dat uw raad gelijktijdig besluit over het structureel inzetten van de benodigde middelen in de begroting voor 2027. Welke kosten zijn verbonden aan het proces? In overeenstemming met begroting Dordtpas. De tegoeden en regelingen van voornoemde doelgroepen worden bekostigd vanuit de budgetten van de desbetreffende beleidsterreinen. Wat zijn de belangrijkste gerelateerde besluiten? Resultaten en ontwikkelingen van de Dordtpas over het jaar 2023 - raadsinformatiebrief Voortgang programma Samen tegen armoede najaar 2024 - raadsinformatiebrief Het college van Burgemeester en Wethouders

C.H.W.M. Post secretaris

N. Mol burgemeester