ONGETEKENDE RIB Begroting gemeentelijke opvang Oekraïners 2025.pdf

Gemeentebestuur Spuiboulevard 300 3311 GR DORDRECHT

Aan de gemeenteraad

Datum

7 januari 2025

Zaaknummer

2025-0000661

Betreft

Begroting gemeentelijke opvang Oekraïners 2025

Vergadering van Portefeuillehouder: Begrotingsprogramma Kernteam/Opgave: Auteur: E-mail: Verantwoordelijke: Openbaar:

Wim van der Kruijff Bestuurlijk en Ondersteunend Dordrecht Versterking Bestuur & Organisatie - Veiligheid & Kabinet Anita Vergouwe a.vergouwe@dordrecht.nl Ja

Raadsinformatiebrief Hoe zijn de bevoegdheden rond dit onderwerp verdeeld? Het college is verantwoordelijk voor de opvang van Oekraïners. Uitgangspunt daarbij is dat het college blijft binnen de landelijke financiële kaders. Wat is de aanleiding om deze informatie kenbaar te maken? Op 15 november 2024 heeft de minister voor Asiel en Migratie besloten de bijdrage die gemeenten krijgen op grond van de Specifieke Uitkering (SPUK) Bekostiging Opvang Ontheemden Oekraïne (BOOO) met ingang van 1 januari 2025 bij te stellen van € 61,- per persoon per dag (pppd) naar € 44,- pppd. Wat is de te delen informatie? Financieel Het besluit van de minister van Asiel en migratie heeft grote gevolgen voor de begroting GOO van de gemeente Dordrecht. De bijdrage van het Rijk wordt met 30% gekort. Daarnaast loopt het aantal opvangplekken in Dordrecht terug van 1.165 plekken in 2024 naar gemiddeld 900 plekken in 2025 (en voor 2026 naar gemiddeld 808 plekken, waarna er uiteindelijk 715 plekken resteren in 2027). Ook dit heeft consequenties op de begroting. Al met al wordt de begroting 2025 bijna gehalveerd (-45%) door de korting van het Rijk, in combinatie met een vermindering van het aantal opvangplekken en een hogere huurbijdrage bij twee locaties. De begroting loopt met € 11.400.000,- terug van € 25.800.000,- naar € 14.400.000,-.

Het rekeningresultaat 2024 is naar verwachting (inclusief aankoopkosten Schippersinternaat) afgerond € 8.000.000,- (ruim € 1.000.000,- hoger dan voorzien). Bij een gelijkblijvend uitgavenpatroon zou er voor 2025 nog een tekort resteren van € 3.400.000,-. Maatregelen in de bedrijfsvoering De afgelopen weken zijn maatregelen genomen die ertoe leiden dat het tekort fors kan worden teruggedrongen. Deze maatregelen hebben betrekking op de bedrijfsvoering in de breedte. Zo is het bijvoorbeeld gelukt - mede dankzij inzet van buurgemeenten om opvangplekken te creëren waar Oekraïners uit Dordrecht naartoe konden en de hulp van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid - om met ingang van 1 januari 2025 de HUB functie in het hoofdgebouw van CrownPoint te vestigen. Dit heeft voor Dordrecht grote financiële voordelen, er is immers minder personeel nodig, minder beveiliging, geen schoonmaak in één van de gebouwen etc.

Zaaknummer

2025-0000661

Daarnaast zijn er in de bedrijfsvoering nog diverse andere keuzes gemaakt (personeel, schoonmaak, inkoop, etc.) en kunnen de uitgaven voor de leefgelduitkeringen in 2025 fors omlaag. Maatregelen in de sfeer van het sociaal domein en op het vlak van (volwassenen)onderwijs Ook is gekeken naar maatregelen in het sociaal domein en het (volwassenen) onderwijs. Hierbij is gekeken naar de impact van de keuzes op zowel de Oekraïners als op de gehele Dordtse samenleving. Wij hebben ervoor gekozen om de voorzieningen in het sociaal domein en met betrekking tot onderwijs af te bouwen passend bij de beweging naar toenemende zelfstandigheid van de Oekraïners. Daarbij hebben we ervoor gekozen om dit gefaseerd te doen en alleen daar waar dat ook kan zonder dat er sprake is van grote risico's. Wij lichten u de belangrijkste keuzen op hoofdlijnen graag kort toe: • We handhaven de (informele) kinderopvang op CrownPoint, maar wel voor minder uren. Nieuwe kinderen moeten gebruik maken van de reguliere kinderopvang (waar plaats is). Gelet echter op de grootte van het gebouw en het gebrek aan privacy op de locatie willen we de informele kinderopvang in stand houden in ieder geval tot en met de zomervakantie voor drie dagen per week (in de vorm van naschoolse opvang).

• Voorheen voorzag het Rijk in middelen om vluchtelingenwerk specifiek voor Oekraïners te bekostigen (naast de landelijke regeling voor vluchtelingenwerk algemeen). Het Rijk is daar - vrij abrupt - per 1 oktober 2024 mee gestopt. De gemeente kiest ervoor vluchtelingenwerk voor Oekraïners nog wel te financieren maar in een afbouwscenario. Daarmee krijgt vluchtelingenwerk de gelegenheid een digitale portal op te zetten en kan een goede verwijzing naar andere aanbieders gerealiseerd worden. • Wij blijven ook in 2025 investeren in schoolmaatschappelijk werk. Eigenlijk zouden kinderen uit Oekraïne na twee jaar vanuit de ISK (Internationale Schakelklas, hier middelbaar onderwijs) moeten doorstromen naar regulier onderwijs. Wij zien dat dit niet is gelukt en ook in het schooljaar 2024-2025 er onderwijs op de ISK nodig is en dat de kinderen - ook gelet op hun huidige woonsituatie - extra aandacht nodig hebben. • Wij bouwen onze bijdrage aan Dordt voor Oekraïne conform eerdere afspraken met Dordt voor Oekraïne af. Dat doen we in het eerder afgesproken tempo en dat betekent dat we ook voor 2025 bijvoorbeeld nog gebruik willen maken van de zeer gewaardeerde inzet van de vrijwilligers van Dordt voor Oekraïne (tolken, klusjesmannen op CrownPoint). • Wij bouwen ook onze inzet op het vinden van werk verder af. Meer dan 70% van de Oekraïners heeft betaald werk.

Dat is mede dankzij onze inzet daartoe. Omdat veel Oekraïners al langer in Nederland en in Dordrecht verblijven zijn ze - soms met wat hulp -best in staat om zelf werk te zoeken. Dat betekent dat we ook in 2025 nog wel inzet blijven plegen, maar deze wel verder afbouwen. We verwijzen ze zoveel mogelijk naar het reguliere aanbod van de SDD (Sociale Dienst Drechtsteden). Zonder inzet bestaat er risico op een toename van het aantal mensen met een leefgelduitkering. • We hebben in het afgelopen jaar afspraken gemaakt (Drechtsteden-breed) over het realiseren van een eigen huisartsenpost voor alle Oekraïners in de Drechtsteden. Wij zien geen mogelijkheden om deze contracten voor 2025 nog te ontbinden. Tevens zien we geen ruimte bij onze huisartsen om deze doelgroep regulier op te vangen. Wij vinden bij deze kwetsbare groep het juist heel belangrijk om goede huisartsenzorg te continueren. Dat doen we ook met de inzet van de Medico-app waarmee we innovatief preventieve inzet plegen. • We behouden ruimte voor taalonderwijs voor volwassenen omdat we zien dat kennis van de Nederlandse (of Engelse) taal een belangrijke voorwaarde is voor toegang tot de arbeidsmarkt.

• We behouden voor de rest van dit schooljaar onze bijdrage voor de ISK basisonderwijs opdat er dit schooljaar nog extra aandacht aan de Oekraïense basisschoolleerlingen geschonken kan worden, waarna ze (na soms drie jaar) uit moeten stromen naar het reguliere onderwijs. Afronding Ondanks deze keuzes is er toch een verwacht tekort op de GOO-begroting van € 850.000,-. In de gemeentelijke begroting 2025 is de GOO-begroting budgettair neutraal verwerkt. Mocht dit tekort zich daadwerkelijk voordoen dan zullen we uw raad voorstellen dit tekort te dekken ten laste van de Reserve ontheemden breed. Wij verwachten dat de omvang van deze Reserve ultimo 2026 omstreeks € 26.000.000,- zal bedragen en dat is ruim voldoende om dat tekort te dekken. In 2024 (jaarrekeningresultaat) wordt, naar verwachting, een extra toevoeging aan de Reserve gedaan omdat we nog geen nieuwe locaties realiseren. Voor de realisatie van die locaties (inrichting en verhuizing) wil ons college voor 2025 mogelijk dan een beroep doen op de Reserve.

Zaaknummer

2025-0000661

Voor 2026 verwachten wij - bij een gelijkblijvende gemeentelijke bijdrage en verdere afname van het aantal opvangplekken conform planning - een overschot van € 450.000,- op de GOO-begroting. Dit komt omdat dan de opvang op de locatie CrownPoint wordt gestopt omdat er (flex) woningen worden gerealiseerd waar in totaal uiteindelijk 715 opvangplekken (met bij een reële bezetting van 91% circa 650 Oekraïners) komen. In de GOO-begroting 2026 is ruimte om ook de huur- en afschrijvingskosten van de (flex) woningen te bekostigen. Daarvoor is het wel van belang dat de woningen ook daadwerkelijk tijdig in 2025 worden gerealiseerd. De woningen zijn na gebruik door Oekraïners bestemd voor Dordtenaren en dragen daarmee bij aan de strategische woningvoorraad van de gemeente Dordrecht waarmee ze een deel van het tekort aan woningen - in afwachting van een lange termijn oplossing - kunnen verminderen. Hoe verder na deze raadsinformatiebrief? Niet van toepassing. Welke kosten zijn verbonden aan het proces? Geen. Gelet op de korte termijn gelegen tussen besluit minister en uitvoering van de maatregelen. Partners in het sociaal domein en onderwijs zijn inmiddels wel geïnformeerd en zijn blij met de gekozen lijn. Het college van Burgemeester en Wethouders

C.H.W.M. Post secretaris

P.A.C.M. van der Velden burgemeester