CConstaterende datDordrecht
Koppel je AI →
Document · PDF

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0; Eiland met kwaliteit.pdf

Gemeenteraad Dordrecht 23 september 2025, gemeente DordrechtBij agendapunt: 30: Vaststellen Dordtse Omgevingsvisie 2.0; Eiland met kwaliteit - Raadsvoorstel34.866 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Nota van Beantwoording Zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0; Eiland met kwaliteit Bijlage 1 behorende bij het besluit van de gemeenteraad tot vaststelling van de Dordtse Omgevingsvisie 2.0; Eiland met kwaliteit

Gemeente Dordrecht

Maart 2025

Inhoud 1.

2.

Inleiding .....................................................................................................................................................................................................4 1.1.

Doel van deze nota ..............................................................................................................................................................................4

1.2.

Leeswijzer ...........................................................................................................................................................................................4

1.3.

Overzicht van zienswijzen en overlegreacties .......................................................................................................................................5

Samenvatting en beantwoording zienswijzen ...............................................................................................................................................6 Zienswijze 1 - Particulier ..................................................................................................................................................................................6 Zienswijze 2 - Particulier ..................................................................................................................................................................................7 Zienswijze 3 - Particulier ..................................................................................................................................................................................8 Zienswijze 4 - Particulier ..................................................................................................................................................................................9 Zienswijze 5 – Cumela brancheorganistie .......................................................................................................................................................

11 Zienswijze 6 - Particulier ................................................................................................................................................................................ 16 Zienswijze 7 - Particulier ................................................................................................................................................................................ 25 Zienswijze 8 – LTO Noord regio West ............................................................................................................................................................... 29 Zienswijze 9 - Particulier ................................................................................................................................................................................ 37 Zienswijze 10 - Particulier .............................................................................................................................................................................. 40 Zienswijze 11 - Particulier ..............................................................................................................................................................................

42 Zienswijze 12 – Port of Rotterdam ................................................................................................................................................................... 43 Zienswijze 13 – Heijmans Vastgoed B.V. .......................................................................................................................................................... 44 Zienswijze 14 – Arjarjo Holding B.V. ................................................................................................................................................................. 47 Zienswijze 15 – Particulier .............................................................................................................................................................................. 48 Zienswijze 16 – Particulier .............................................................................................................................................................................. 49 Zienswijze 17 – Van Pelt Vastgoedmanagement BV ......................................................................................................................................... 52 Zienswijze 18 – bpd bouwfonds gebiedsontwikkeling ...................................................................................................................................... 55

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

2

Zienswijze 19 – Particulier .............................................................................................................................................................................. 58 Zienswijze 20 – Natuur- en vogelwacht Biesbosch ........................................................................................................................................... 60 Zienswijze 21 – Vervelde Dubbeldam BV, Boeren van Dordt en ANV BoerEnGroen. ........................................................................................... 65 Zienswijze 22 – Particulier .............................................................................................................................................................................. 67 Zienswijze 23 – Platform Duurzaam Dordrecht ................................................................................................................................................ 69 3.

Samenvatting en beantwoording reacties .................................................................................................................................................. 78 Reactie 1 – Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid ................................................................................................................................................ 78 Reactie 2 – Rijkswaterstaat West-Nederland Zuid ........................................................................................................................................... 85 Reactie 3 – Provincie Zuid-Holland ................................................................................................................................................................. 86 Reactie 4 – Waterschap Hollandsche Delta .................................................................................................................................................... 95 Reactie 5 – ProRail ....................................................................................................................................................................................... 105

4.

Staat van wijzigingen ............................................................................................................................................................................... 113

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

3

1.

Inleiding

1.1. Doel van deze nota Deze bijlage maakt deel uit van het voorstel aan de gemeenteraad tot vaststelling van de Dordtse Omgevingsvisie 2.0; Eiland met kwaliteit. In deze bijlage wordt een reactie gegeven op de ingekomen zienswijzen over de ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0. De ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0 heeft van 12 december 2024 tot en met 23 januari 2025 ter inzage gelegen. Er zijn in 19 zienswijzen ingediend binnen de gestelde termijn. Nog eens 4 zienswijzen zijn na de gestelde termijn ingediend, maar vanwege een verkeerd gecommuniceerde einddatum op één van de gemeentewebsites is besloten deze zienswijzen wel van beantwoording te voorzien. Dat maakt een totaal van 23 zienswijzen. Daarnaast zijn in totaal 5 reacties ingediend door (wettelijke) vooroverlegpartners. Daarnaast heeft één van de overlegpartners in haar zienswijze gericht ontwerp wijziging omgevingsplan Dordrecht voor bodem, Bouwhuislocatie en andere onderwerpen - welke gelijktijdig met de ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0 ter inzage lag - onderwerpen aangehaald die relevant zijn voor de ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0. Besloten is om die punten ook in voorliggende Nota van Beantwoording te beantwoorden. De zienswijzen en reacties worden in de volgende hoofdstukken samengevat weergegeven en voorzien van een reactie en een voorstel.

Onderdelen van de ingediende zienswijzen die niet expliciet worden genoemd in de samenvatting zijn wel bij de beoordeling betrokken. De zienswijzen zijn dus in hun geheel beoordeeld en worden integraal, geanonimiseerd toegevoegd.

1.2. Leeswijzer In hoofdstuk 2 komen de zienswijzen aan de orde. Elke zienswijze is kort samengevat en beantwoord. Ook is hier telkens aangegeven of de reactie leidt tot het aanpassen van de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0. In hoofdstuk 3 komen de reacties aan de orde. Elke reactie is kort samengevat en beantwoord. Ook is hier telkens aangegeven of de reactie leidt tot het aanpassen van de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0. In hoofdstuk 4 zijn in de staat van wijzigingen alle aanpassingen die voortvloeien uit de zienswijzen en reacties opgenomen en de belangrijkste ambtshalve wijzigingen die zijn aangebracht in de kaarten en tekst van de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0.

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

4

1.3. Overzicht van zienswijzen en overlegreacties Hieronder een overzicht van de ingediende zienswijzen en overlegreacties op de ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0. Nummer Z1 Z2 Z3 Z4 Z5 Z6 Z7 Z8 Z9 Z10 Z11 Z12 Z13 Z14 Z15 Z16 Z17 Z18 Z19 Z20 Z21 Z22 Z23

Ingediend door: Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Cumela brancheorganisatie voor groen, grond en infra Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Geanonimiseerd i.v.m. AVG* LTO Noord Team West Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Port of Rotterdam Heijmans Vastgoed B.V. Arjarjo Holding B.V. Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Van Pelt Vastgoedmanagement B.V. BPD bouwfonds gebiedsontwikkeling Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Stichting Natuur- en Vogelwacht Biesbosch Vervelde Dubbeldam B.V., Boeren van Dordt en ANV BoerEnGroen Geanonimiseerd i.v.m. AVG* Platform Duurzaam Dordrecht

Binnen termijn ingediend: Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja, de opgerekte termijn. Ja, de opgerekte termijn. Ja, de opgerekte termijn. Ja, de opgerekte termijn.

R1 R2 R3 R4 R5

Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (VRZHZ) Rijkswaterstaat West-Nederland Zuid Provincie Zuid-Holland (PZH) Waterschap Hollandse Delta (WSHD) ProRail

Ja Ja Ja Ja Ja

* Algemene verordening gegevensbescherming

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

5

2.

Samenvatting en beantwoording zienswijzen

Zienswijze 1 - Particulier 1

Ingediend door: Geanonimiseerd i.v.m. AVG

Samenvatting zienswijze Wat voor zin heeft het om mee te denken als 'Dordrecht' al zeker weet wat 't wil????

Registratienummer: n.v.t.

Reactie In juni 2024 heeft de gemeente Dordrecht een participatieproces georganiseerd, waarbij inwoners en belanghebbenden is gevraagd inhoudelijk mee te denken over ruimtelijke keuzes voor de omgevingsvisie 2.0. De gemeente Dordrecht heeft vervolgens haar visie – de input uit het participatieproces meegewogen – voor 2040 vastgelegd in de ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0. Dit ontwerp is vervolgens ter inzage gelegd, zodat eenieder hierop een zienswijze kan indienen. Indien daar aanleiding toe is kan een zienswijze tot een wijziging leiden in de definitieve Dordtse Omgevingsvisie 2.0.

2

"Dordrecht wil in 2040 een duurzame en klimaatneutrale stad zijn en niet meer bijdragen aan de opwarming van de aarde. (Dordt Centraal, 31-12-2024, voorpagina) " Dus 'Dordrecht' gelooft in de klimaathysterie. En wil de aarde verwoesten met zonneweides en windmolens. En ondernemers het leven zuur maken (electrische busjes verplichten). Leidend tot o.a. energie-problemen en armoede. Overigens, de wetenschap en de experts weten het ook niet zeker; de onzekerheid in rapporten wordt weggemasseerd in de politiek gewenste geschreven 'conclusies'.

Het klimaat verandert. Dat heeft verschillende oorzaken, zoals de activiteit van de zon, vulkaanuitbarstingen en de toename van broeikasgassen in de lucht door onder andere verbranding van aardolie, aardgas en steenkool. De opwarming van de aarde wordt dus niet alleen veroorzaakt door de mens, maar dat de mens van grote invloed is, daar zijn de meeste wetenschappers het over eens. Over hoe groot die rol dan is wordt nog veel onderzoek gedaan. Betaalbaarheid van de overstap van fossiele brandstoffen naar alternatieven is een belangrijk vraagstuk. Er is nog veel onzekerheid over de hoogte van de kosten en de verdeling van de kosten. Daarom pakken we de transitie in Dordrecht gefaseerd aan. We zorgen ervoor dat het voor iedereen haalbaar en betaalbaar is.

Wijzigingen naar aanleiding van zienswijze - N.v.t. Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

6

Zienswijze 2 - Particulier 1

Ingediend door: Geanonimiseerd i.v.m. AVG

Samenvatting zienswijze Ik heb de samenvatting gelezen en kan mij er op deze hoofdlijnen wel in terugvinden. Het enige wat ik enorm mis is een visie op het voorzieningen- en winkelnivo van het centrum. Het enige waar aan gerefereerd wordt is dat het oud is en vol monumenten staat. Dit is interessant voor toeristen, maar niet voor de eigen bewoners.

2

Ook het huidige knelpunt van het parkeren in en nabij het centrum wordt niet besproken en dus geen visie over neergelegd. Ik zou dit graag aangevuld zien aangezien ik nu al regelmatig naar Breda, Rotterdam of voor meer dagelijkse zaken moet uitwijken naar Zwijndrecht, waar parkeren en winkelen niet zo’n knelpunt is. Als het centrum aantrekkelijk moet blijven voor dordtenaren moet ook aandacht blijven voor een goed voorzieningen nivo (en dus ook winkels) in het centrum. Door het ontbreken van voldoende parkeervoorzieningen zijn centrumwinkeliers al meerdere malen klandizie van mij en mijn buren misgelopen.

3

Ook de middenstanders is een groep die niet benoemd wordt in dit document; een groot hiaat als je het hebt over werkgelegenheid en voorzieningen nivo.

Registratienummer: n.v.t.

Reactie In paragraaf A.6.2.3 Aantrekkelijke stad – voorzieningen wordt specifiek over voorzieningen in het deelgebied ‘Het centrum’ (waar de Binnenstad onder valt) gesproken. Hierin stellen we onder andere het uitgangspunt dat ontwikkelingen in detailhandel de binnenstad versterken en benadrukken we het belang van een compact en vitaal kernwinkelgebied met hoge belevingswaarde (vanuit economisch perspectief, maar ook vanuit sociale meerwaarde en duurzaamheid). In paragraaf A.6.2.4 Bereikbare stad wordt specifiek over auto’s en parkeren in het gebied centrum (waar de Binnenstad onder valt) gesproken. Specifiek refererend naar het vergroten van de parkeergelegenheid vindt momenteel al uitbreiding en verplaatsing van parkeercapaciteit in diverse garages plaats, de bouw van een parkeergarage onder het Dordthuis en de nieuwe Spuihavengarage. In het kader van het Mobiliteitsplan Dordrecht 2040 wordt het parkeren in het centrum nader uitgewerkt.

In paragraaf A.5.5 Dordrecht heeft een toekomstbestendige economie stellen we dat de economie van Dordrecht in het teken staat van brede welvaart: de welvaart in economische, ecologische en sociaalmaatschappelijke zin, zowel in het ‘hier en nu’ als ‘elders en later’. We focussen op een groei van de economie én een gezonde arbeidsmarkt. Niet specifiek voor bepaalde groepen, maar voor Dordrecht als geheel. In paragraaf A.6.2.3 Aantrekkelijke stad – voorzieningen voegen we middenstanders toe.

Wijzigingen naar aanleiding van zienswijze - In paragraaf A.6.2.3 Aantrekkelijke stad – voorzieningen voegen we middenstanders toe.

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

7

Zienswijze 3 - Particulier 1

Ingediend door: Geanonimiseerd i.v.m. AVG

Samenvatting zienswijze Hoewel de visie uitgebreid ingaat op de ambitie om Dordrecht leefbaarder, veiliger en duurzamer te maken, wordt het probleem van doorgaand verkeer tussen de A15, A16 en N3 dat door de stad stroomt niet expliciet benoemd of behandeld. Als bewoner van de Toulonselaan ervaar ik dagelijks de gevolgen van dit doorgaande verkeer: geluidsoverlast, slechte luchtkwaliteit en een verminderde verkeersveiligheid. Ik ben benieuwd hoe de gemeente deze kwestie ziet en hoe groot de prioriteit is die eraan wordt gegeven, zeker gezien de directe relatie met de doelen van de Omgevingsvisie. Het aanpakken van deze verkeersstromen zou immers bijdragen aan een betere luchtkwaliteit, minder overlast en een veiligere leefomgeving— doelen die centraal staan in de visie.

Registratienummer: n.v.t.

Reactie We sturen het autoverkeer naar plekken waar dat noodzakelijk en wenselijk is. Dit doen we door onder ander het toepassen van 30 km/u als basissnelheid in woonwijken. En we doen ingrepen in het autonetwerk, zoals knips en ongelijkvloerse kruisingen om verkeer naar de gewenste routes te leiden en meer ruimte voor lopen, de fiets en OV te realiseren. Verder bundelen we het autoverkeer zoveel mogelijk en krijgt prioriteit op de hoofdverkeersaders, dit bevordert de doorstroming. Zo wordt de bereikbaarheid van de stad verbeterd en tegelijkertijd willen we hiermee doorgaand verkeer over bijvoorbeeld de Stevensweg, Brouwersdijk en Toulonselaan, voorkomen. Dit hebben we in het Mobiliteitsplan Dordrecht 2040 opgenomen (programma dat hangt onder de Omgevingsvisie). We gaan nu aan de slag met de concretere uitwerking van dit Mobiliteitsplan per wijk. De Toulonselaan krijgt hier zeker aandacht in.

Mijn vraag aan de gemeente is daarom: welke plannen zijn er binnen de Omgevingsvisie of elders om de negatieve impact van dit doorgaande verkeer te beperken? Zijn er concrete maatregelen voorzien om de luchtkwaliteit, geluidsoverlast en veiligheid in deze getroffen wijken te verbeteren? 2

Ik waardeer de ambitie van de gemeente om Dordrecht te ontwikkelen tot een aantrekkelijke, gezonde en veilige stad. Ik geloof dat het aanpakken van dit specifieke probleem essentieel is om deze doelen te bereiken en de leefkwaliteit van alle Dordtenaren te waarborgen.

Zie reactie bij punt 1.

Wijzigingen naar aanleiding van zienswijze - N.v.t.

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

8

Zienswijze 4 - Particulier 1

Ingediend door: Geanonimiseerd i.v.m. AVG

Samenvatting zienswijze Ik heb de moeite genomen alle plannen van de gemeente in dit verband en de reacties van burgers daarop te lezen. Er zijn zeer weinig reacties op de 28 punten waarop de gemeente wil inzetten. Veelal komen ze van de zelfde personen. De data waarop gereageerd wordt liggen allemaal in juni 2024. Blijkbaar leeft DoeMee daarna niet meer bij de burgers.

Registratienummer: n.v.t.

Reactie Allereerst danken wij u voor uw reactie. In juni 2024 is een participatieproces georganiseerd ten behoeve van de Omgevingsvisie 2.0. Tijdens dit proces zijn 28 beoogde ruimtelijke keuzes besproken met inwoners en belanghebbenden. Men kan hierover meepraten via www.doemeedordrecht.nl, maar ook tijdens een fysieke bijeenkomst op woensdag 12 juni 2024. De ruimtelijke keuzes zijn vervolgens opgenomen in de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0, welke van 12 december 2024 t/m 23 januari 2025 ter inzage lag.

2

Ik zal namens <geanonimiseerd> nog reageren op enkele issues die over groen en duurzaam gaan.

De gemeente ziet deze zienswijze graag tegemoet.

3

In de bijlage bij deze mail, ontvangt u een overzicht van de 28 punten en de reacties erop.

De gemeente is reeds op de hoogte van deze reacties die zijn verzameld via www.doemeedordrecht.nl. Zie ook reactie bij punt 1.

4

Het is alles bij elkaar teleurstellend. Ook ik heb wel eens gereageerd op een vraag van de gemeente over een andere invulling van het station. Een reactie daarop heb ik niet gekregen.

In de eerste helft van 2024 is een participatieproces georganiseerd voor het Stationsgebied Dordrecht. U kon toen meedenken en input meegeven voor o.a. een invulling van het station. De ideeën en wensen hebben we meegenomen in oplossingsrichtingen. Op basis hiervan hebben de bestuurders van alle partners in deze verkenning besloten welke maatregelen kansrijk zijn en welke niet. Dit besluit vormt de basis voor de verdere uitwerking van het project en is vastgelegd in de Nota Kansrijke Oplossingsrichtingen (NKO). We betrekken de omgeving in 2025 opnieuw bij de verdere ontwikkeling. Eind 2025 kiezen we een voorkeursalternatief. Wilt u hier mee over weten, stuur dan een bericht naar stadsasdordt@dordrecht.nl. Of kijk op de website van ProRail, zij organiseren regelmatig participatiebijeenkomsten.

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

9

5

Maar goed, het is nu het begin van een nieuw jaar. Ik spreek de wens uit dat de communicatie met de burgers vanaf nu beter gaat.

De gemeente streeft te allertijden naar goede communicatie met inwoners en belanghebbenden.

Wijzigingen naar aanleiding van zienswijze - N.v.t.

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

10

Ingediend door: Cumela brancheorganisatie Registratienummer: 2025-0003464 voor groen, grond en infra Samenvatting zienswijze Reactie Middels deze zienswijze verzoeken wij u, om het bestaansrecht De ruimte op ons eiland is schaars. We willen de buitengebieden van onze (lid-)bedrijven – in het buitengebied – te erkennen en om groen houden, daarom moet de groei binnen de grenzen van de qua omgevingswaarden inpassing te geven aan de opgaven en stad plaatsvinden. Buiten de stadsrand ligt een open landschap ontwikkelingen welke voor de bedrijven relevant zijn inzake de met compacte polders en hoge dijken, hier zijn landbouw en fysieke leefomgeving. Dit geldt in relatie tot de vigerende natuur beeldbepalend. Dit Buitengebied is uniek en dat willen we vestigingslocatie alsmede aangaande de uitvoering van werken i.c. behouden en beschermen. De openheid is kwetsbaar en gevoelig ‘de plicht’ die onze bedrijven hebben om invulling te geven aan de voor verrommeling, door de verschillende kijkrichtingen in het omgevingswaarden, beheer en behoud van de openbare ruimte in landschap. In de omgevingsvisie 2.0 bekrachtigen we dat we brede zin alsmede op het gebied van lokale circulaire economie en natuur, landbouw en recreatie als hoofdfuncties van dit duurzaamheid. Buitengebied zien.

Dit is een van de ruimtelijke keuzes die zijn Aangaande de ambitie in de visie vervullen de cumelabedrijven toegevoegd aan de omgevingsvisie. reeds een belangrijke rol voor het landelijk gebied in relatie tot aanleg, behouden en versterken van natuur, landschap, economie In Paragraaf A.6.7.6 Toekomstbestendige economie (Buitengebied) en passend hergebruik van vrijkomende agrarische bebouwing. stellen we “In principe is alleen in de agrarische functie (veeteelt of Gezien de omvang van de activiteiten, deels agrarisch maar ook landbouw) werken toegestaan. […] Ook kunnen recreatieve aanverwant niet-agrarisch, het materieel en materiaal dat wordt functies banen genereren, maar in principe is er geen ruimte voor toegepast en de ligging ten aanzien van de opdrachtgevers (veelal (overige) bedrijfsactiviteiten. […]”. in het buitengebied) is de ligging van de bedrijfslocaties van cumelabedrijven in het buitengebied essentieel. In de visie wordt Uit onderstaande omschrijving van de werkzaamheden van een transformatie van de landbouw beoogd. Dit kan en gaat niet cumelabedrijven uit de ingediende zienswijze blijkt dat deze divers zonder de inbreng en participatie van de cumelabedrijven. Zij en uiteenlopend zijn. zorgen voor een groot deel van het agrarische beheer en productie van de landbouwgronden.

Daarnaast dragen de bedrijven zorg voor “Cumela Nederland is de brancheorganisatie van de ondernemers de aanleg, het onderhoud en het beheer van de overige gronden die met mensen en materieel als specialisten in de groen-, grondbinnen de gemeente. en infrasector werken. […] De werkzaamheden van cumelabedrijven bestaan onder andere uit (agrarisch) loonwerk, Wij vragen u dan ook om mogelijkheden te creëren om grondwerkzaamheden, cultuurtechnische werkzaamheden, bestaande bedrijfslocaties te kunnen ontwikkelen alsook te mestaanwending, infrastructurele projecten, be- en verwerking kunnen uitbreiden, alsmede nieuwvestiging in het van meststoffen, compostering en onderhoud van buitengebied mogelijk te maken om uitvoering te kunnen geven (openbare)groenvoorzieningen, natuurgebieden en aan de in de omgevingsvisie vermelde ambities. oppervlaktewater.”

Zienswijze 5 – Cumela brancheorganistie 1

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

11

Van oudsher heeft de gemeente verschillende bedrijfslocaties - die onder de term cumelabedrijven geschaard kunnen worden - in het buitengebied toegestaan. Voor deze locaties is de functie toegestaan in de ruimtelijke plannen (voormalige bestemmingsplannen en het omgevingsplan). In geval van uitbreiding en nieuwvestiging zal bij een aantal locaties tegen de grenzen van de milieuwetgeving worden aangelopen. In de ruimtelijke plannen wordt op dit moment geen ruimte geboden voor nieuwvestiging. Het heeft daarom niet de voorkeur van de gemeente om in de Dordtse Omgevingsvisie 2.0 op voorhand ‘mogelijkheden te creëren om bestaande [Cumela] bedrijfslocaties te kunnen ontwikkelen alsook te kunnen uitbreiden, alsmede nieuwvestiging in het buitengebied mogelijk te maken’. In lijn met de historische werkwijze stelt de gemeente zich op het standpunt dat eventuele mogelijkheden (ontwikkelen, uitbreiden en nieuwvestiging) voor cumelabedrijfslocaties per casus worden beschouwd. Waarbij we het aandachtspunt van milieuwetgeving meegeven voor uitbreiding en nieuwvestiging. 2

Een belangrijk kenmerk hierbij is, zoals genoemd, de vestigingsplaats van de cumelabedrijven in het buitengebied. Dit typeert deze bedrijfstak, alsmede de concurrentiepositie in de sector. Door cumelabedrijven niet naar een industrieterrein te verplaatsen worden mogelijke hinderlijke situaties voorkomen. Ontsluitingswegen nabij een industrieterrein zijn vaak niet op de machines berekend en het werk is veelal in het buitengebied. Zo worden onnodige verkeersbewegingen voorkomen (hetgeen bijdraagt aan de ambitie in de visie inzake ‘goede toegankelijkheid en veiligheid’).

Bij de agrarische functie is een deel van de cumelabedrijvigheid – zoals mestopslag, loonwerk ed. – aan de orde. Dergelijke cumelabedrijvigheid gekoppeld aan- en passend bij de agrarische functie is daarmee impliciet vastgelegd in de omgevingsvisie. Maar omdat de cumelabedrijven een zeer breed palet aan werkzaamheden en activiteiten omvat, stelt de gemeente zich op het standpunt dat het verzoek van indiener om het “bestaansrecht van cumelabedrijven in het buitengebied te erkennen en expliciet te benoemen in de omgevingsvisie” niet verenigbaar is met de gemeentelijk visie voor het buitengebied.

Wij verzoeken u om het bestaansrecht van cumelabedrijven in het buitengebied te erkennen en dit expliciet te benoemen in de omgevingsvisie. Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

12

3

Cumelabedrijven in de gemeente Dordrecht zijn ook deels gevestigd in de bebouwde kom op daartoe gevestigde bedrijfslocaties. Van belang hierbij, is dat er een goede bereikbaarheid is van de bedrijfslocaties voor groot materieel. Ook dienen de plaatsen waar werk uitgevoerd wordt in de gemeente goed bereikbaar te zijn. Ontsluitingswegen in en rondom de gehele gemeente dienen daarom goed bruikbaar te zijn voor het materieel van onze leden. Het materieel bestaat onder andere uit (landbouw-)voertuigen, motorrijtuigen met beperkte snelheid, werktuigen (graafmachines / shovels) en transportmaterieel.

In de omgevingsvisie leggen we onze ambities en doelstellingen – op hoofdlijnen – neer voor de fysieke leefomgeving van Dordrecht. Dimensionering van ontsluitingswegen wordt hierin niet uitgewerkt.

Wij verzoeken u om bij de aanleg, verandering of onderhoud van alle ontsluitingswegen rekening te houden met het materieel van cumelabedrijven. 4

Vanuit Cumela Nederland nemen wij (tevens) onze verantwoordelijkheid aangaande landbouwverkeer, milieueffecten, natuur, biodiversiteit, energie en duurzaamheid alsmede circulariteit (circulaire economie). Deze thema’s zien wij ook reeds terug in uw visie. Aangaande deze onderwerpen kan de cumelasector een belangrijke bijdrage leveren in uw gemeente. De transitie naar een circulaire economie zal voor alle economische sectoren een omschakeling in productie- en logistieke processen betekenen. Uitdagingen hierbij zijn onder meer: - de optimalisatie van de inzet van energie en grondstoffen; - ketensamenwerking en het sluiten van kringlopen; - zoeken naar andere productieprocessen en verdienmodellen.

De gemeente Dordrecht herkent de belangstelling voor hoogwaardig hergebruik van afval- en reststromen en het efficiënt inzet en optimaal hergebruik van biotische grondstoffen. Echter, hebben wij als gemeente hier (nog) geen beleid op. En daarmee ook niet op welke plekken we hier ruimte voor willen bieden. In lijn met de historische werkwijze stelt de gemeente zich op het standpunt dat voldoende (buiten)opslagmogelijkheden voor cumelabedrijfslocaties per casus worden beschouwd. Waarbij we het aandachtspunt van milieuwetgeving meegeven voor uitbreiding en nieuwvestiging.

Het hoogwaardig hergebruik van afval- en reststromen staat volop in de belangstelling. In september 2016 heeft het Kabinet het Rijksbrede programma Nederland circulair in 2050 gepresenteerd. Hierin zet zij het perspectief op een circulaire economie uiteen: een economie waarin onder meer biotische grondstoffen efficiënt worden ingezet en optimaal worden hergebruikt. Ook Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

13

beleidsambities met betrekking tot de biobased economy leiden tot een herwaardering van (met name organische) reststromen, namelijk als grondstof voor hoogwaardige biobased producten. Als organisatie en de afzonderlijke bedrijven zijn wij reeds doende met genoemde ‘transitie’. Voormelde ontwikkelingen zijn voor opdrachtgevers en cumelabedrijven reeds aanleiding om ‘anders’ te ‘kijken’ naar de reststromen die zij produceren, bijvoorbeeld groenafvalstromen die vrijkomen bij het beheer van groenstroken en wegbermen of grond die beschikbaar komt als gevolg van verschraling van natuurgebieden. Niet langer zien zij deze stromen als ‘waardeloos afval’, maar veel meer als potentiële grondstoffen voor nuttige toepassingen. Voor het uitvoering geven van een circulaire economie is voldoende (buiten)opslag noodzakelijk. Wij verzoeken u om bij de bedrijfslocaties van cumelabedrijven voldoende (buiten)opslagmogelijkheden toe te staan en dit expliciet te benoemen in de omgevingsvisie. 5

Cumelabedrijven oriënteren en investeren steeds vaker in de productie en opslag van duurzame energie. Zonnepanelen komen reeds op menig cumelabedrijf voor. Er zijn cumelabedrijven die de komende jaren de zelf opgewekte elektrische energie willen opslaan in een energiehub. Door te investeren in energieopslagsystemen kunnen cumelabedrijven zelf voorzien in hun energiebehoefte, bijvoorbeeld door overdag opgewekte energie tijdelijk op te slaan en in de nachtperiode elektrisch materieel mee op te laden. Ook de productie van waterstof is voor sommige cumelabedrijven een gerede optie in combinatie met een windmolen en/of zonnepanelen. Wij verzoeken u om bij de bedrijfslocatie van cumelabedrijven voldoende mogelijkheden te creëren om energie op te wekken en op te slaan en dit expliciet de benoemen in de omgevingsvisie.

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

Als gemeente kennen we een gebiedsgerichte aanpak om lokaal energie-management op bedrijventerreinen te faciliteren. Voor het Buitengebied kennen we deze niet. Kleine windturbines (tot 45 m) of erfwindmolens (15-25 meter hoog) zijn niet uitgesloten. Er is altijd sprake van maatwerk op grond van ruimtelijke inpassing de bijdrage aan de lokale energievraag en verlichting van netcongestie. Energiecoöperatie Dordrecht benadert in het kader van het Zonneoffensief bedrijven om hen te adviseren en te helpen bij het realiseren van zonnepanelen op hun daken. Dat blijven ze, ondanks de aangekondigde netcongestie, voortzetten. Batterijen worden een steeds belangrijkere schakel tussen duurzaam energie opwekken en de gebruiksmomenten. Ze voorkomen dat het elektriciteitsnet in de toekomst steeds vaker

14

overbelast raakt. Batterijen zijn volop in ontwikkeling. We volgen de ontwikkelingen nauwgezet. In lijn met de historische werkwijze stelt de gemeente zich op het standpunt dat voldoende mogelijkheden om energie op te wekken en op te slaan bij cumelabedrijfslocaties per casus worden beschouwd. Waarbij we het aandachtspunt van milieuwetgeving meegeven voor uitbreiding en nieuwvestiging.

Wijzigingen naar aanleiding van zienswijze - N.v.t.

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

15

Zienswijze 6 - Particulier 1

Ingediend door: Geanonimiseerd i.v.m. AVG

Samenvatting zienswijze Het is een enorme opgave om een dergelijke omgevingsvisie toe ontwikkelen, zeker gezien de grote samenhang met wet-en regelgeving, nationaal beleid, beperkte middelen, noodzakelijke maatschappelijke opgaven, alles wat er al is en de veranderlijke wereld waarin we leven. Het vereist “ erboven hangen” dat is hier niet altijd gelukt, wrsch om vele partijen tevreden te houden. Het ontbreekt regelmatig aan het maken van echte keuzes en concreetheid. Moet de nieuwe omgevingswet wordt verwacht dat de gemeente aan de knoppen draait, dat is niet altijd zichtbaar

Registratienummer: n.v.t.

Reactie De omgevingsvisie beschrijft de kwaliteiten van de stad en omschrijft de opgaven, de uitgangspunten en de doelen voor de gewenste ontwikkeling van de gezonde, fysieke leefomgeving in Dordrecht. Hierbinnen hebben we toegevoegde ruimtelijke keuzes juist expliciet benoemd en uitgelicht d.m.v tekstkaders. Maar de omgevingsvisie kijkt ook vooruit, hoewel we nog niet alles kunnen zeggen over de ontwikkelingen in de toekomst. Van een strategische langetermijnvisie als de omgevingsvisie vraagt dit dus om enige flexibiliteit en die ruimte is binnen de Omgevingswet ook geboden.

2

Gezien de complexiteit zeker begrijpelijk dat men voortborduurt op de omgevingsvisie 1.0.

Niet alleen vanwege de complexiteit, ook vanwege het feit dat Dordrecht niet ineens een hele andere versie van zichzelf kan worden. Sterker nog, het moet zich ontwikkelen tot een betere versie van zichzelf. De in de omgevingsvisie 1.0 opgenomen kernkwaliteiten, hoofdopgave en zeven doelen gelden nog steeds.

3

een aantal gebieden in Dordrecht wordt gezien diverse ontwikkelingen nu anders genoemd dan voorheen. Opmerkelijk is dat het gebied spoorzone nu stadsas wordt genoemd. Hierbij krijg ik stellig de indruk dat er geen aandacht gevestigd mag worden op de (risicovolle) ontwikkeling van Maasterras dicht bij het spoor, belangrijke wegen (met bijbehorende fijnstof en geluidsoverlast), vervoer gevaarlijke stoffen, vluchtroutes, industrie etc. De benaming stadsas doet geen recht aan de (versnipperde) locatie van dit gebied en geeft verwarring

In 2021 heeft de gemeenteraad de Ontwikkelvisie m.b.t. de Dordtse Spoorzone, opgesteld door Mecanoo, en de daarbij vastgelegde ambities vastgesteld in de Spoorzone Agenda 2030. In 2023 is besloten het ontwikkelgebied in het midden van Dordrecht te herpositioneren. Een heldere positionering en onderscheidende en herkenbare verwijzing naar deze gebiedsontwikkeling is belangrijk. Bijvoorbeeld voor het aantrekken van middelen voor cofinanciering. De tot op heden gebruikte werknaam 'Spoorzone' is te generiek, daarom gaan we voor een nieuwe naam voor deze gebiedsontwikkeling: StadsAs Dordt. Leidend perspectief in de positionering van het gebied is menselijke maat.

De samenvoeging van het gebied de Staart lijkt wel logisch omdat men benoemt dat dit een belangrijk gebied is voor transitie. Ik begrijp dat dit gebied mogelijk ook gebruikt gaat worden voor de bouw van woningen, begrijpelijk want aan verdichting met tegelijkertijd vergroening van de stad zit een grens een dit gebied ligt relatief hoog.. Heeft de gemeente het lef om ook Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

Gemeente Dordrecht kiest ervoor om te groeien door te ‘verdichten’. Door in te zetten op deze binnenstedelijke groei behouden we de kwaliteiten van de open polders en 16

4

bebouwingsruimten te zoeken volgens niet de weg van de minste weerstand is?? Dat is nu niet geheel duidelijk

natuurgebieden. Door deze groei in de vorm van verdichting en op een kwalitatieve wijze te accommoderen, waarbij woningen, voorzieningen en werkplekken binnen de bestaande stad worden toegevoegd, ontstaan kansen om straten, buurten en de stad als geheel sterker en mooier te maken. Over het algemeen kan gesteld worden dat binnen binnenstedelijke groei niet de weg van de minste weerstand is.

de visie zelf is erg vaag: meer huizen en meer banen, dat is geen visie! Waar wil je naar toe, welke keuzen maakt de gemeente dordrecht om aantrekkelijk te blijven, mede gezien de ligging (kansen en bedreigingen) Later wordt bij banenontwikkeling toegespitst op techniek , logistiek en ICT dat is logisch gezien het DNA van Dordrecht.

Dordrecht wil een eiland met kwaliteit zijn. Een goede kwaliteit van leven en een goede kwaliteit van de leefomgeving. De historische kwaliteit van Dordrecht, zowel in de binnenstad als van het landschap, is uniek en willen we als onderscheidend kenmerk verder verstevigen. Maar goede kwaliteit is ook van belang bij nieuwe ontwikkelingen. De centrale ambitie van Dordrecht is de verdere ontwikkeling van de gemeente naar een levendige, veilige en groene stad met een veerkrachtige bevolking en een hoger welvaartsniveau. Op die manier waarborgen we het huidige voorzieningenniveau ook in de toekomst. De hoofdopgave waar indiener aan refereert, fungeert als hefboom om deze centrale ambitie na te streven. Hierbij hanteren we een zevental doelen. Onderstaande opsomming geeft de (bijgewerkte) doelen, zie ook het ‘wijzigingen-kader’ hierna. 1. Dordrecht is een aantrekkelijke stad 2. Dordrecht is een bereikbare stad 3. Dordrecht is een gezonde stad 4. Dordrecht heeft een toekomstbestendige economie 5. Dordrecht is in 2040 een klimaatbestendige stad 6. Dordrecht is in 2040 een duurzame en klimaatneutrale stad 7. Dordrecht beschermt en bevordert de biodiversiteit

5

benoemd wordt de oude binnenstad met cultuurhistorische waarden. De aanwezigheid van kunstenaars (oudste tekengenootschap van Nederland) de authentieke antiquairs, musea enz worden niet genoemd, ter behoud, ook voor het authentieke karakter van de stad en aantrekkelijke stad. In de

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

In paragraaf A.6.2 Deelgebied het Centrum wordt onder voorzieningen ingegaan op de ruimte en behoefte aan cultuurvoorzieningen. Zo wordt ook benoemd dat aan de oostkant van de binnenstad het accent meer ligt op culturele functies, zoals het Hofkwartier. Met diverse musea en culturele functies. 17

nieuwe omgevingswet wordt gesproken over een gezonde leefomgeving dwz nodigt uit tot gezond gedrag, het voorzorgsbeginsel wordt toegepast, het belang van bescherming van gezondheid en de kwaliteit van de leefomgeving. Bij dit laatste horen zeker onze cultuurhistorische gebouwen en voorzieningen. 6

de (samenwerking met) zorg zie ik nergens staan (niet alles gelezen maar wel veel) gezien de vergrijzing moet je hier samen optrekken, wat betekent dit voor de fysiek inrichting, hoe kan er thuis zorg verleend worden, hoe wordt toegankelijkheid door diverse doelgroepen bereikt. De sturingsfilosie op dit onderwerp moet duidelijk worden benoemd, welke rol neemt de gemeente hierin, dat mis ik. Gezien de vergrijzing en wat er aan wonen voor ouderen nodig is om de doorstroom te bevorderen op de woningmarkt, is dit essentieel. Er is zoveel kennis bij (thuis) zorgorganisaties, bovendien hebben diverse zorgaanbieders eigen terreinen die ze willen ontwikkelen voor woningbouw naast zorggebouwen, welke rol neemt de gemeente in bij de VVT alliantie in de regio en bij het ontwikkelen van zorglocaties (terwijl ik weet dat het nu al wel gebeurt, maar dit hoort in deze visie) De vergrijzing is echt een grote opdracht ook voor de leefomgeving, oudere mensen, ook al wonen ze in zorginstellingen zijn inwoners van Dordrecht en daarmee ook de verantwoordelijkheid van de gemeente! Daarnaast de vele mensen met een beperking , ook zij moeten gebruik kunnen maken van voorzieningen

Dordrecht streeft in iedere wijk naar een gedifferentieerd woningaanbod, ook voor specifieke doelgroepen, zoals kwetsbare groepen. Om dit te bereiken heeft de gemeente Dordrecht een Woonvisie, een Woonzorgvisie en een Huisvestingsverordening. In de concept-Wet Versterking regie volkshuisvesting is aangekondigd dat deze twee visies opgaan in een op te stellen gemeentelijk Volkshuisvestingsprogramma. De hoofdlijnen van dit Volkshuisvestingsprogramma – voor zover deze zien op de fysieke leefomgeving – worden opgenomen in de omgevingsvisie.

7

de tekst (samenvatting) is veelal algemeen en vaag, zonder doelstelling of ambitie. Concretisering wordt gemist. Daardoor ook niet makkelijk leesbaar.

De omgevingsvisie is voor nagenoeg iedereen in Dordrecht van belang. Deze omgevingsvisie 2.0 hebben we toegankelijk(er) en gebruiksvriendelijk(er) gemaakt. Om de omgevingsvisie zo toegankelijk mogelijk te maken, maar tegelijkertijd compleet te houden, is gekozen om de omgevingsvisie in lagen op te bouwen. Zo bepaalt u welke laag aansluit bij uw informatiebehoefte. Bijvoorbeeld, wilt u de hoofdlijnen van de omgevingsvisie op een korte en begrijpelijke manier lezen, lees dan de laag ‘De Dordtse Omgevingsvisie 2.0; kort en begrijpelijk’. Nadere concretisering

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

18

vindt plaats in de lagen ‘Deel A; compleet’ en ‘Deel B; achtergrond’. 8

Een positieve uitzondering is de opgenomen doelstelling bij klimaatadaptieve inrichting. Hier is concreet benoemd hoe groot het % kruinbedekking door bomen moet zijn in wijken en wat de inwoner mag verwachten aan groen in zijn/haar directe omgeving, een duidelijke norm. Haaks hierop staat overigens het beleid in de wijk renaissance (Reeland) waarbij onvoldoende werd toegezien dat bewoners tgv het betaald parkerenbeleid op grote schaal de eigen tuinen bestraten om de auto’s (!) op eigen terrein te parkeren waar dit bij oplevering van de wijk begin jaren 90 nooit zo bedoeld en afgesproken is. De gemeente staat hier erg ver van de praktijk, de duidelijke afspraken hierover zijn nergens meer te vinden, noch bij gemeente noch bij Heijmans. Er wordt nu dus geparkeerd in te kleine voortuinen op grote schaal ten koste van vergroening.

Hier wordt binnen de gemeente aan gewerkt door middel van groenblauwe regels ter opname in het omgevingsplan. Hierin worden percentages groen en boomkroonbedekking geborgd om verstening zo veel mogelijk te voorkomen/compenseren en hittestress tegen te gaan. Als het gaat om private grond zonder vergunningsplichtige activiteit is het echter niet mogelijk hier regels voor op te leggen. Er wordt daarom naast deze regels ook zo veel mogelijk ingezet op het stimuleren en faciliteren van het vergroenen van private gebieden. Omdat dit geen ruimtelijk proces is, wordt hier in de Omgevingsvisie niet verder op in gegaan.

9

Is overigens 5% speel, beweeg, sport ruimte tov van nettowoongebied niet heel erg weinig, zeker als je ruimten een combifunctie geeft zoals groen en sport etc

Norm is om 5% van het netto woongebied per wijk te reserveren voor spelen, bewegen, sporten en ontmoeten. Minimaal 3% is voor speel- beweeg- sport- en ontmoet(SBSO)-ruimte voor de leeftijd 0 tot 19. De overige 2% mag ook ingevuld worden met groenblauwe routes of SBSO-plekken voor alle leeftijden. Het percentage van 3 % is overgenomen van de NUSO uit het handboek speelruimtebeleid. Dit percentage wordt door veel gemeenten als streefwaarde gehanteerd. Omdat we het belangrijk vinden dat er genoeg SBSO-ruimte is voor alle leeftijden hebben we het streefpercentage in Dordrecht verhoogd naar 5%. Daarmee hebben wij een hogere streefwaarde dan de meeste gemeentes in Nederland. Tevens geldt dat de SBSO-ruimte bij voorkeur is gekoppeld aan groen. Met de 5% norm wordt daarmee ook deels bijgedragen aan de norm 40% groenblauw uit de overkoepelende Groenblauwe regels waar aan wordt gewerkt ter opname in het omgevingsplan. Op plekken waar zowel groen is als waar inwoners kunnen spelen, bewegen, sporten en elkaar ontmoeten telt die ruimte zowel mee voor het groenpercentage als voor het percentage spelen, bewegen, sporten en ontmoeten. Groen dat

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

19

alleen een functie heeft voor biodiversiteit en/of klimaatadaptatie telt niet mee voor het percentage spelen, bewegen, sporten en elkaar ontmoeten. Op die manier wordt bewaakt dat er in de stad voldoende ruimte is en blijft voor spelen, bewegen, sporten en elkaar ontmoeten.

10

11

Normen op ander gebied worden gemist, denk aan luchtkwaliteit, dit wordt niet of nauwelijks gemeten, terwijl bekend is dat deze slecht is, maar ook normen voor geluid, dit is wel degelijk een taak van de gemeente in de nieuwe omgevingswet

In hoofdstuk A.5.4 zijn de uitgangspunten benoemd voor het beleid.

de doelstelling tav PFAS is volstrekt onder de maat, de burgers verwachten hier steviger en heldere ambities. Stop met dit vervuilende bedrijf Chemours zo snel als mogelijk, neem een standpunt in. Er staat nu ergens in de marge een frase met termen als terugdringing. Dit staat haaks op het doel van aantrekkelijke stad met een gezonde leefomgeving, dat dit een uitdaging is is helder,(en mag best genoemd worden) maar het moet in deze visie echt concreter Dordt ambieert koploper klimaatneutraal te zijn, daar horen keuzes, doelstellingen en werkwijzen bij. Keuzes worden nu nauwelijks gemaakt.

Allereerst moet worden opgemerkt dat de gemeente Dordrecht de vervuiling door Chemours niet zelf kan laten beëindigen, dit omdat niet Dordrecht maar de provincie Zuid-Holland het bevoegd gezag is. Wel dringt de gemeente Dordrecht al sinds jaar en dag aan op streng optreden door de provincie tegen Chemours.

Normen voor geluid en luchtkwaliteit zijn gerelateerd aan de WHO advieswaarden voor geluid en lucht. verdere uitwerking van deze normen en wijze van monitoring van staan beschreven in Deel B; Achtergrond van de omgevingsvisie. Zie paragrafen: B.2.4.2 Geluid en B.2.4.4 Luchtkwaliteit en geurhinder.

Het sluiten van Chemours kan niet omdat jurisprudentie zich hier tegen verzet. De rechter zal een sluiting dus ongedaan maken. Wel is in de afgelopen jaren de milieuvergunning van Chemours aanzienlijk verscherpt en is de toegestane uitstoot van PFAS (achtige stoffen) teruggebracht van enkele duizenden kg/jr tot een aantal kg/jr. Verder zijn recent de PFAS achtige stoffen door de staatssecretaris aangewezen als zogenaamde zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) en voor deze stoffen geldt dat er een minimalisatie verplichting geldt ten aanzien van de uitstoot. De gemeente Dordrecht heeft er recent dan ook bij het bevoegd gezag (de provincie Z-H) met klem

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

20

op aangedrongen om zo snel mogelijk te komen tot een wijziging van de huidige milieuvergunning en in die nieuw te verlenen vergunning een minimalisatie verplichting op te nemen die ook handhaafbaar is. Pas als de wetgever mocht besluiten dat PFAS achtige stoffen verboden zijn kan de milieuvergunning van Chemours worden ingetrokken en kan het bedrijf ook worden stil gelegd. 12

in positieve zin wb concretisering, wordt uitgegaan van het STOMPprincipe, dit is een dermate belangrijk model dat dit opgenomen zou moeten zijn in de samenvatting in tegenstelling tot veel wollige algemene teksten die weinig toevoegen. Ik kende het niet en heb behoorlijk lang moeten zoeken voordat ik de uitleg vond. De reguliere lezer begrijpt het nu niet vanuit de samenvatting

Het STOMP-principe wordt behandeld in de samenvatting. “[…] Waarbij wandelen en fietsen door het toepassen van het STOMP principe hogere prioriteit krijgt. […]” Volledigheidshalve wordt de afkorting STOMP óók eenmaal uitgeschreven in de samenvatting. Het Mobiliteitsplan Dordrecht 2040, dat als programma onder de Omgevingsvisie hangt, gaat verder in op het STOMP principe.

13

als Dordt klimaat neutraal wil zijn en vervoersbewegingen wil terugdringen, stel dan duidelijke doelstellingen bij het Hub principe aan de randen van de stad, kan dit geen keuze zijn om de best practice in Nederland op dit gebied ook in Dordt toe te passen ipv de vele bestelbusjes die nu rondrijden en merendeels niet klimaatneutraal zijn.

In deze Omgevingsvisie hebben we het niet concreet over logistieke hubs. Maar dit komt wel terug in het Mobiliteitsplan Dordrecht 2040 en Routekaart Klimaatneutraal Dordrecht 2040. Door te gaan werken met logistieke hubs willen we het aantal vervoersbewegingen terugbrengen.

14

het benoemen dat maatwerk wordt toegepast bij milieubelasting ontkracht gelijk deze ambitie, noem dit niet is mijn suggestie.

Op het eiland van Dordrecht is sprake van intensief ruimtegebruik. Met een hoge mate van functiemenging. Functies die in een aantal gevallen niet goed te mengen zijn (bv. bereikbaarheid vs geluid en luchtkwaliteit). Het inpassen van een nieuwe ontwikkelingen binnen een milieubelast gebied vergt daarom is altijd maatwerk. Hiermee wordt invulling gegeven aan het vereiste kwaliteitsniveau voor milieubelasting en veiligheidsrisico's (zoals opgenomen in paragraaf A.6.5.5).

15

Wat voorzieningenniveau betreft mis ik een keuze wat regionale georganiseerd is (door de nabijheid van Rotterdam) wat centraal in

In paragraaf A.6.3.3 Aantrekkelijke stad is als ruimtelijke keuze toegevoegd dat we inzetten op een passend voorzieningenaanbod

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

21

Dordt en wat decentraal (in wijken) bv t.a.v. bibliotheken, wijkcentra , gezondheidscentra enz.

in de woonwijken. Dit ziet met name op basisvoorzieningen (zoals supermarkten, huisartsen, apotheken en basisscholen). Dordrecht heeft het voorzieningenniveau van een volwaardige stad. De geformuleerde hoofdopgave in de omgevingsvisie moet bijdragen aan het betaalbaar houden van het huidige grootstedelijke voorzieningenniveau. Regionale voorzieningen die de Dordtse grootstedelijke voorzieningenniveau overstijgen, zoals ziekenhuizen, evenementenhallen of schaatsbanen zijn (nog) geen onderwerp van regionale afstemming.

16

positieve gezondheid wordt mi nergens uitgewerkt of het zou in de bijlagen moeten zijn, hoe nodigt de omgeving uit tot gezond gedrag. De bestaande scan “ beweegvriendelijke omgeving” zou in een aantal wijken samen met de bewoners toegepast kunnen worden, dan zal de gemeente ook echt wat meoten doen met de uitkomsten, anders verlies je de burgers. Wat is belangrijker: bankjes zodat ouderen tussendoor kunnen rusten (en daardoor een ommetje gaan maken) en anderen kunnen ontmoeten of het risico dat er af en toe een dakloze op slaapt. Deze keuze moet duidelijk worden! Ook de ambitie om mensen met een beperking meer te kunnen laten deelnemen aan sport mis ik, Dordt klopt hierover op de borst, maar in de praktijk is hier grote ontevredenheid over

In paragraaf B.2.2.2 – Gezondheid en groenblauw worden specifiek uitgangspunten benoemd én toegelicht. Het gaat hier bijvoorbeeld om: • “Realiseren, verbeteren en in stand houden van voldoende ruimte om te spelen, bewegen, sporten, ontmoeten en het groen te beleven” • “Een voor iedereen toegankelijke leefomgeving” • “We stimuleren het gebruik van de speel-, beweeg-, sport-, en ontmoetingsplekken en groenblauwe routes” • “Een gezonde klimaatadaptieve, groene inrichting van de openbare ruimte” • “Rookvrije kindomgevingen (speeltuinen, kinderboerderijen en sportclubs)” Dordrecht kent al een aantal sportverenigingen voor mensen met een beperking. Daarnaast zijn we in regionaal verband bezig om hier stappen op te zetten.

17

veelvuldig wordt “goede kwaliteit genoemd” dat wordt niet concreet gemaakt terwijl de nieuwe omgevingswet daar zeker handvatten voor geeft. Zie punt 5 Ik lees op pag 17 van de samenvatting : “ goede kwaliteit van het bestaande en wat komt” Laat dit weg, dit voegt niets toe.

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

Naast veiligheid en gezondheid 'een goede omgevingskwaliteit' is opgenomen in de centrale doelstelling van de Omgevingswet (artikel 1.3 Ow). Omgevingskwaliteit is een term die de integrale kwaliteit van ruimte aanduidt, waarbij rekening wordt gehouden met verschillende factoren die onze leefomgeving beïnvloeden. 22

Dat zijn bijvoorbeeld identiteit, erfgoed, natuur, landschap, architectuur, maar ook aspecten als functionaliteit, duurzaamheid en inclusie. De omgevingsvisie bevat een beschrijving van deze kwaliteiten. Maar ook hoe we deze kwaliteiten in de toekomst zien. 18

woning voorraad voor iedere doelgroep, weer geen keuze. Voor sociale huur wordt ervan uitgegaan dat corporaties bij het vervangen van woningen méér terugbouwen op dezelfde oppervlakte als wat er stond en dat zou dan voldoende zijn voor de degene met een smalle beurs. Heeft de gemeente hier geen ambitie of is ook van overheidswege niet duidelijk genoeg dat jeugd/starters nauwelijks op zich zelf kunnen gaan wonen als ze daar aan toe zijn. Ook huisvesting voor senioren is een groot knelpunt, Toespitsen op deze 2 doelgroepen betekent dat er een forse capaciteit van bestaande eengezinswoningen in het midden/hoog segment, vrij komt. Nieuwe woningen bouwen in het topsegment kost bovendien onevenredig veel ruimte

In paragraaf A.2.3.1 – De realisatie van 11.000 woningen wordt specifiek aandacht besteed aan deze 2 doelgroepen (starters en ouderen), zoals hieronder weergegeven. Echter is Dordrecht een stad van en voor iedereen, en is er in de toe te voegen woningen ruimte voor iedere doelgroep.

19

en andere ambitie om het niet gebruikte arbeidspotentieel wat in Dordt relatief hoog blijkt te zijn, te gebruiken (meer banen is de visie) wordt gemist in deze visie

In paragraaf A.4.3.3 – Arbeid wordt specifiek gesteld dat, met betrekking tot “veel vraag en weinig aanbod van personeel” er voor Dordrecht ook nog winst te behalen valt door inzet op het activeren van ons onbenut arbeidspotentieel.

20

De samenwerking tussen onderwijs en opleiding met bedrijven en werkgevers is in Dordt zeer niet optimaal, welk rol past hierbij voor de gemeente, dit moet duidelijker. Het opleiding op WO niveau wat ook ergens staat is volstrekt irreëel, laat dit varen met een stad als Rotterdam in de buurt (zie punt 12) Uiteraard moet dit onderwerp wel beperkt worden tot de consequenties voor de gebouwde omgeving. Het leerpark is mi echt goed opgezet, maar hierbij op blijven focussen: wordt de ruimte gebruikt waarvoor bedoeld enz gebeurt mi te weinig. Samenwerken g met bedrijven komt nog

Het is inderdaad van belang de verbinding tussen het onderwijs, opleiders en bedrijven in onze regio te versterken. Het is de rol van de gemeente om te faciliteren en stimuleren dat deze verbinding verbetert. Dit gebeurt op verschillende manieren en deze aanpak ontwikkelen we gaandeweg samen met ondernemers en het onderwijs. Voorbeelden hiervan zijn de ontwikkelpaden voor techniek en kinderopvang. Het scholingsfonds Drechtsteden (wordt medio 2025 opengesteld) dat zich richt op het toeleiden

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

“Het is ook in Dordrecht moeilijker geworden een nieuwe woning te vinden. Doorstromers kunnen vaak geen volgende stap maken en ook voor ouderen is het lastig een passende woning te vinden. Mede daardoor komen er ook voor starters nog te weinig betaalbare huizen beschikbaar. We willen de woningvoorraad – voor iedere doelgroep – uitbreiden om de Dordtenaren een plek in eigen stad te blijven bieden. Naast aandacht voor betaalbare woningen, verliezen we de ambities op andere woonsegmenten niet uit het oog. Deze moeten bijdragen aan een sterkere vitaliteit voor onze stad.”

23

21

onvoldoende tot stand, de samenwerking met de zorg staat nog maar in de kinderschoenen, duidelijk Sid at veel zorgaanbieders uitwijken naar Albeda of Hoornbeeckcollege in Rotterdam door ontevredenheid met da Vinci, dit moet echt beter!

naar en doorontwikkelen van inwoners in kansberoepen in de regio.

Bij het zoeken naar alternatieve energievormen zou als ambitie (en concretisering) toegevoegd kunnen worden dat onderzocht wordt of de opgewekte energie ter beschikking kan komen voor de eigen gemeenschap (Dordtse bewoners) in de nabijheid van een windmolenpark of zonne-energie park in samenwerking met een lokale energie corporatie waar zeer veel kennis zit. HVC is niet heilig, en niet de oplossing voor alles.

Voor de ontwikkeling van de genoemde locaties van duurzame energie stellen we een apart Programma opwek duurzame energie op. Hier worden voorwaarden opgenomen, onder andere over participatie bij deze opweklocaties in de vorm van bijvoorbeeld lokaal eigendom. Voor het Programma zelf vindt een participatietraject plaats, Wij nodigen u van harte uit om deel te nemen aan dit proces.

Het is voor de regio van belang om voor economische toonaangevende clusters van bedrijven, zoals de maakindustrie of de bouwsector, contact te leggen/houden met het WO; dat doen we met de Erasmus Universiteit Rotterdam en de TU Delft. Dit is belangrijk voor bedrijven om zo mee te kunnen doen in onderzoeksprojecten en de resultaten in de praktijk te kunnen toepassen. Daardoor kan hun concurrentiepositie verbeteren en ook weten studenten de regionale bedrijven beter te vinden. Door onze samenwerking kunnen ook startende bedrijfjes uit de universiteit zich op het Leerpark in Dordrecht vestigen. Het gaat hier dus niet om het binnenhalen van een nevenvestiging van EUR en/of TU Delft.

Wijzigingen naar aanleiding van zienswijze - Uitschrijven van afkorting STOMP in samenvatting.

Nota van beantwoording zienswijzen op de Ontwerp Dordtse Omgevingsvisie 2.0

24

Zienswijze 7 - Particulier

Ingediend door: Geanonimiseerd i.v.m. AVG

Registratienummer: n.v.t.

Samenvatting zienswijze In zijn algemeenheid spreken de benadering en de meeste gekozen doelen mij aan, en is m.i. sprake van een verbetering ten opzichte van de omgevingsvisie 1.0. Zeker de aanscherpingen op het terrein van groen, klimaatadaptatie en duurzaamheid zie ik als verbeteringen.

Reactie We danken u voor dit ingebrachte punt. We nemen dit voor nu ter kennisname aan.

Doelkaart aantrekkelijke stad: Historische centra zijn er vele in Nederland, maar een historisch centrum aan een rivier is echt een bijzondere kwaliteit. Daarom de suggestie om in de legenda van de kaart de betreffende tekst te wijzigen in 'historisch centrum aan de rivier en 19e eeuwse schil' en op de kaart het riviergedeelte langs het historisch centrum (en de Stadswerven) een duidelijker kleur te geven. Wellicht zou ook een aanduiding 'aantrekkelijke overgang stad-land' langs de gehele stadsrand naar het buitengebied op zijn plaats zijn.

Tekst in legenda wordt aangepast om bijzondere kwaliteit te benadrukken.

3

Doel 2 Bereikbare stad: hierin wordt wel erg weinig aandacht besteed aan de OV- opgaven en doelen. Weliswaar wordt verwezen naar het Mobiliteitsplan 2040, maar een evenwichtiger verhouding tussen de tekst over auto-en fietsverkeer en parkeren enerzijds en OV (waaronder de Waterbus!) en ketenmobiliteit anderzijds zou de duidelijkheid van de Omgevingsvisie ten goede komen

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.dordrecht.nl/api/v1/meetings/910/documents/42613