Jaarstukken 2024 d.d. 20250414.pdf
Tekst van het document
Voorlopige Jaarstukken 2024 GR Dienst Gezondheid en Jeugd Zuid-Holland Zuid
Jaarstukken 2024
14 april 2025 13 maart 2025
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
2
Inleiding Beste lezer, Voor u liggen de jaarstukken 2024 van de GR Dienst Gezondheid en Jeugd. Het jaar 2024 sluiten wij af we af met een positief resultaat voor zowel Service Organisatie Jeugd (SOJ) als GGD, Veilig Thuis en Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten (LVS). In deze jaarstukken geven we u preciezer inzicht in onze inspanningen en realisatie over het jaar 2024. In 2024 is het meerjarenbeleidsplan 2024-2028 vastgesteld en het daarmee samenhangende uitvoeringsprogramma. In het MJP is de stip aan de horizon geschetst voor het verminderen van gezondheidsachterstanden en het vergroten van ontwikkelkansen van inwoners in Zuid-Holland Zuid. Daarbij hebben we samen met gemeenten leidende principes, ambities en bestuurlijke uitgangspunten geformuleerd. Het geeft daarmee een goed beeld van de dienstverlening van de DG&J aan de gemeenten en hun inwoners in de komende jaren. In 2024 hebben we gezien dat de groei in meldingen voor LVS, Veilig Thuis, OGGZ en SOJ zich onverminderd heeft doorgezet. Dit heeft impact op het dienstverleningsniveau wat wij kunnen aanbieden. In 2024 hebben wij dan ook niet onze doelstellingen op deze onderdelen gerealiseerd, ondanks dat we in de processen aanpassingen hebben doorgevoerd.
Middels het nieuwe P&C-product de kadernota 2026 en de impactanalyses die voor LVS, Veilig Thuis en OGGZ zijn opgesteld is inzichtelijk gemaakt wat de impact van deze gestegen groei is en welke maatregelen getroffen kunnen worden en zijn keuzes gemaakt. Onverminderd heeft DG&J haar rol gepakt rondom landelijke ontwikkelingen. Zo is verder invulling gegeven aan de Versterking van Infectieziekten en Pandemische paraatheid en heeft DG&J net als in 2023 haar rol als strategisch adviseur rondom het PFAS dossier vervuld. Binnen de DG&J is in 2024 de wijziging van de organisatiestructuur afgerond. Hiermee is de organisatie in staat om te kunnen anticiperen op de ontwikkelingen die zowel op regionaal als landelijk vlak plaatsvindt. Als directie van de DG&J zijn wij dan ook trots op onze medewerkers. Zij hebben laten zien dat hun kundigheid, flexibiliteit, bevlogenheid en loyaliteit ervoor hebben gezorgd dat deze organisatieontwikkeling is geland en dat is geanticipeerd op regionale en landelijke ontwikkelingen.
Eveline Schurink Algemeen directeur DG&J, tevens Directeur Publieke Gezondheid Zuid-Holland Zuid
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
3
Inhoudsopgave Inleiding
3
1
Samenvatting
5
2
Programmaverantwoording
9
2.1 2.1.1 2.1.2 2.1.3 2.1.4 2.1.5 2.2 2.3
3
4
Dienst Gezondheid en Jeugd 9 Publieke Gezondheid .......................................................................... 9 Veilig Thuis ......................................................................................19 Onderwijs en aansluiting arbeidsmarkt ................................................23 Jeugdgezondheidszorg ......................................................................26 Kennisprogramma ............................................................................27 Serviceorganisatie Jeugd 29 Algemene dekkingsmiddelen 37
Verplichte paragrafen
39
3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7
39 45 45 47 54 54 55
Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Openbaarheidsparagraaf COVID-19 paragraaf
Jaarrekening 2024
57
4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9
57 60 60 61 62 70 74 74 74
Balans GR DG&J Het overzicht van baten en lasten Taakvelden EMU-saldo Toelichtingen Wet normering inkomens topfunctionarissen (WNT) Subsidierelaties COVID-19 meerkosten – COVID-19 SPUK Rechtmatigheidsverantwoording
5
Vaststelling
76
6
Controleverklaring
77
Bijlagen
78
1
Inwoner- en leerlingenbijdrage 2024
78
2
Verantwoording subsidie
81
3
Taakvelden
83
4
Beleidsindicatoren
84
5
SiSa bijlage
85
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
4
1 Samenvatting Het jaar 2024 was dynamisch. Buiten en binnen onze organisatie hadden we te maken met de volgende uiteenlopende, impactvolle ontwikkelingen: GGD Infectieziektebestrijding Ook in 2024 hebben wij verder invulling gegeven aan de versterking Infectieziekten en pandemische paraatheid van de DG&J. Een opdracht vanuit het ministerie van VWS voortvloeiend uit de COVID-19. En dit is ook nodig, zo waren er dit jaar verheffingen van kinkhoestinfecties en bof. In de regio's om ons heen speelden dit jaar diverse uitbraken van mazelen. De voorbereidingen hierop in onze regio vereisten de nodige capaciteit van met name artsen en verpleegkundigen. Tot nu toe is de inzet hiervan beperkt gebleven, maar alertheid en paraatheid blijft geboden. Door het voortdurende landelijke tekort aan artsen Maatschappij & Gezondheid bleef de inhuur van basisartsen nodig. Hoewel we hen intern opleiden voor de meest voorkomende werkzaamheden, dragen de artsen M&G de eindverantwoordelijkheid voor de medische processen binnen de GGD. Bij grote infectieziekte uitbraken, ziekte en/of uitval is dit mogelijk niet te waarborgen. Naast de infectieziektebestrijding in Nederland is het ook belangrijk om de import van infectieziekten te voorkomen. Hiervoor bieden wij (reizigers) consulten aan. Het aantal (reizigers) consulten lag in 2024 beduidend hoger dan de norm (10.353 om 6.000).
In het najaar van 2024 hebben wij, op advies van de Gezondheidsraad, succesvol uitvoering gegeven aan een nieuwe vaccinatieronde tegen COVID-19. De doelgroep van de campagne was gelijk aan de najaarscampagne in 2023: mensen vanaf 60 jaar, zorgmedewerkers en mensen die jaarlijks een uitnodiging krijgen voor een griepprik. De toename van vluchtelingen uit Oekraïne en van asielzoekers brengt ook een taak voor ons mee. Op diverse opvanglocaties zijn in 2024 voorlichtingen gegeven over het voorkomen van infectieziekten. Naast de reguliere wettelijke inspectietaken op het gebied van Technische Hygiëne Zorg, hebben wij hygiëne inspecties uitgevoerd voor de opvanglocaties van vluchtelingen uit Oekraïne en asielzoekers. Gezondheid & milieu De aanwezigheid van PFAS in de leefomgeving heeft grote gevolgen voor inwoners van Zuid-Holland Zuid. Naast fysieke gezondheidseffecten ervaren veel mensen ook mentale zorgen over dit probleem. In 2024 ontving de GGD Zuid-Holland Zuid veel vragen van inwoners over PFAS. Gemiddeld kwamen er vier vragen per week binnen, met name over eieren, moestuinen en zwemwater. Naast het beantwoorden van deze vragen organiseerde de GGD Zuid-Holland Zuid samen met haar regionale partners informatiemarkten en spreekuren voor inwoners in de wijk 'De Staart' in Dordrecht.
Deze activiteiten volgen uit het PFAS-programma wat is opgezet, wat bestaat uit vijf programmalijnen (lobby, onderzoek, informatie voor inwoners & professionals, bestuurlijke samenwerking en samenwerken GGD'en). Toezicht & inspecties In onze toezichtrol bij kinderopvang en Wmo hebben wij in 2024 de inspecties kinderopvang, die aan een wettelijke termijn zijn gebonden, tijdig uitgevoerd en afgerond. Daarmee is in 2024 voldaan aan de 100% norm voor tijdigheid. De Wmotoezichthouders van de GGD hebben het grootste deel van de gecontracteerde onderzoeken uitgevoerd.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
5
Preventie publieke gezondheid Bij het onderdeel preventie publieke gezondheid was in 2024 het programma 'Samen voor Gezond' leidend. We hebben hier in 2024, zonder de beperkingen die de coronamaatregelen eerder gaven, uitvoering aan gegeven. Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGz) Over de jaren heen is er sprake van groei van het aantal inwoners dat in beeld komt bij het meldpunt Zorg en Overlast en OGGZ. Per saldo wordt er over meer mensen gemeld. Het doorverwijzen naar beschikbare, passende interventies/ hulp en of zorgaanbod blijkt tijdrovend en complex. Hieraan ligt een breed scala aan sociaal-maatschappelijke oorzaken ten grondslag waarop het meldpunt en/of team OGGZ geen invloed hebben. Dit beeld heeft zich doorgezet in 2024: een toenemende complexiteit van de problematiek waarmee een groeiende groep burgers te maken heeft. Ook het aantal huishoudens waar sprake is van extreme woningvervuiling is in 2024 opnieuw gestegen. Jeugdgezondheidszorg (JGZ) In 2024 is de Bestuursopdracht JGZ uitgevoerd. Er is onderzocht wat de kernpartners in de regio onder een toekomstbestendige JGZ verstaan en welke vorm van governance hier het beste bij past. Tevens is een ontwikkelagenda opgesteld, waar we in de komende periode uitvoering aan geven. In 2024 was er meer inzet vanuit Jong JGZ door: ▪ verhoogd verzuim onder VO-leerlingen.
▪ inzet op locaties met veel nieuwkomers en Oekraïense ontheemden. Daarnaast is in 2024 gestart om invulling te geven aan het thema "duurzame JGZ". Door Jong JGZ wordt hiervoor een meerjarige aanpak ingericht. De verwachte opbrengst (2026) is een toekomstbestendig JGZ pakket, met aandacht voor flexibilisering en het bieden van voldoende verantwoorde zorg door een range aan verschillende professionals (taakdifferentiatie). Kennisprogramma De geplande activiteiten en onderzoeken uit het kennisprogramma zijn voor het grootste deel in 2024 gerealiseerd, zoals de monitor jongvolwassen. De resultaten hiervan zijn begin 2025 gepresenteerd. Daarnaast is extra (kwalitatief) onderzoek uitgevoerd voor gemeenten vanuit de beleidsontwikkelingen rondom het Integraal Zorg Akkoord (IZA) en Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Veilig Thuis Binnen Veilig Thuis zien we dat op bijna alle taken die worden uitgevoerd een toename van casuïstiek. De beschikbare capaciteit stond in 2024 dan ook stevig onder druk. Veilig Thuis heeft in het najaar in samenspraak met het regionaal programmateam Toekomstscenario een verrijkte impactanalyse opgesteld, gericht op het realiseren van een betere match tussen beschikbare middelen en het aantal meldingen. Tevens zien we dat de casuïstiek niet alleen in aantallen is toegenomen (het aantal meldingen is t.o.v.
2023 met 12% gestegen), maar ook dat de complexiteit van de melding is gestegen. Stijging aantal aanvragen (19%) om directe veiligheid te creëren of om deze te verstevigen door middel van een Aware, Ambulante trajecten of Opvang. Stijging van het aantal tijdelijke huisverboden met 18%. In 2024 zijn 296 diensten uitgevoerd in het kader van Onderzoek en Voorwaarden & Vervolg. Dit is een stijging van 4% in vergelijking met 2023. Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten De groei in cijfers laat zien dat zelfs met de aanvullende, incidentele middelen van 2023 en 2024 alle uitvoerende taken in casuïstiek als ook de basistaken (zoals benoemd in de MAS systematiek) voor leerplicht niet kunnen worden uitgevoerd. Dit betekent dat we de volgende taken niet tot nauwelijks hebben kunnen uitvoeren in 2024:
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
6
• het bezoeken van scholen in het primair onderwijs en hen bekend maken met de werkwijze zoals afgesproken in de regio; • geven van voorlichting op scholen of bij ketenpartners; • aansluiten bij casuïstiek overleggen van gemeenten. Het oppakken en afhandelen van de leerplicht meldingen heeft voortdurend onze prioriteit. Desondanks is de doorlooptijd behoorlijk gestegen. De aantallen benaderde en geplaatste jongeren vanuit het Doorstroompunt zijn in de laatste maanden van 2024 sterk toegenomen ten opzichte van de eerste acht maanden van het jaar. Dit mede door het werven van extra MatchMakers. Serviceorganisatie Jeugd In 2024 is, tezamen met gemeenten, ingezet op verdere beheersing en inzicht in de jeugdhulpuitgaven. Onder andere zijn met jeugdhulpaanbieders zijn gesprekken gevoerd, is een monitor vanuit het normenkader ontwikkeld en is het gemeentedashbord doorontwikkeld waardoor meer inzicht is in o.a. nieuwe instroom en jeugdigen met hoge zorgkosten. Tevens is samen met gemeenten heeft de Serviceorganisatie Jeugd (SOJ) het Verbeterprogramma beschikbare en betaalbare jeugdhulp opgezet. Hierin zijn diverse lijnen opgenomen, waaronder het begrenzen van regionaal ingekochte producten en diensten en het versterken van de gemeentelijke grip op de route vanuit de gecertificeerde instellingen.
Recapitulatie financiën GR DG&J Begroting 2024* Realisatie 2024 Afwijking 2024 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Publieke gezondheid 14.364 14.634 270 13.776 14.367 590 588 -267 321 Veilig Thuis 8.021 8.254 232 8.205 8.302 97 -183 48 -135 Onderwijs en aansluiting arbeidsmarkt 3.917 3.773 -145 3.847 3.708 -138 71 -64 6 Jeugd(-gezondheidszorg) 14.008 14.031 23 13.998 14.031 33 11 0 11 Kennisprogramma 1.358 1.364 5 1.383 1.444 61 -24 80 55 Serviceorganisatie Jeugd 149.980 150.180 200 147.782 147.982 200 2.198 -2.198 0 Algemene dekkingsmiddelen 13.464 13.619 155 12.785 13.274 489 679 -345 334 Saldo baten en lasten 205.114 205.855 741 201.775 203.108 1.333 3.339 -2.747 592 Mutaties reserves 974 809 -165 973 789 -185 0 -20 -20 Gerealiseerd resultaat 206.088 206.664 576 202.748 203.896 1.148 3.339 -2.767 572 *Het betreft hier de begroting na alle wijzigingen, ofwel de begroting zoals deze is vastgesteld in het Algemeen Bestuur van 7 november 2024 (2de bestuursrapportage 2024) + Besteding gelden teruggave GI's 2023 ad € 199.961 in bestemmingsreserve Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming zoals deze is vastgesteld in het Algemeen Bestuur van 19 december 2024
De DG&J sluit het jaar af met een resultaat van € 1,1 miljoen. Het betreft hier een resultaat op de merken GGD, LVS en Veilig Thuis en is gelijk aan een afwijking van 2,23% ten opzichte van de totale begrote lasten van deze drie onderdelen. Bij de 2 e bestuursrapportage 2024 werd nog een resultaat van circa € 0,6 mln. voorzien. De afwijking ten opzichte van de 2e bestuursrapportage is onder andere het gevolg van extra rente-inkomsten (€ 187.000), extra inkomsten (€ 208.000) en lagere personele lasten als gevolg van onder andere vacatureruimte (€ 110.000).
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
7
Service Organisatie Jeugd (SOJ) Financieel overzicht
Regionale zorgmarkt LTA PGB Stichting Jeugdteams Serviceorganisatie Mutaties reserves Totaal lasten
132.366 8.401 7.015 4.242 200 152.223
115.055 7.775 7.440 2.510 4.250 137.030
117.187 8.539 7.424 5.253 138.404
133.980 8.310 7.890 5.053 155.233
135.396 8.555 6.889 5.053 155.894
Realisatie 2024 -/Primaire begroting 15.179 -138 -410 -1.012 200 13.820
Gemeentelijke bijdragen Rentebaten Gemeentelijke bijdragen jeugdteams Overige baten Mutaties reserves Totaal baten
151.777 446 152.223
133.745 595 2.510 123 58 137.030
138.404 138.404
154.648 565 20 155.233
155.309 565 20 155.894
13.374 446 13.820
-2.871 -119 -20 -3.010
-3.532 -119 -20 -3.670
18.033 -149 -2.510 -123 -58 15.193
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Realisatie Realisatie Primaire Actuele Prognose 2024 2023 begroting begroting 2e burap
Bedragen * € 1.000,-
Saldo baten -/- laten
Realisatie Realisatie 2024 -/- 2024 -/Actuele Prognose begroting 2e burap -1.614 -3.030 91 -154 -875 125 -812 -812 200 200 -3.010 -3.670
Realisatie 2023 -/realisatie 2024 17.311 626 -426 -2.510 -8 200 15.193
De totale lasten voor 2024 bedragen € 152,2 mln. De gemeentelijke bijdragen betreft € 151,8 mln. Het verschil betreft € 0,4 mln. rente-inkomsten. De lasten zijn € 3,0 mln. lager mln. dan de actuele begroting en € 3,7 mln. lager dan de prognose bij de 2e bestuursrapportage. De gemeentelijke bijdragen zijn € 3,5 mln. lager dan de prognose bij de 2e bestuursrapportage. Dit is circa 2 procent en valt daarmee binnen de bandbreedte van 2 á 3 procent die gangbaar is voor organisaties als de onze (bron BDO). De lagere lasten betreffen voor het grootste deel de post regionale zorgmarkt. Dit is met name te danken aan een actieve aanpak van het woonplaatsbeginsel. Hierdoor zijn extra ontvangsten van € 1,9 mln. gerealiseerd, terwijl slechts € 0,2 mln. bij onze regio is gevorderd. Deze aanpak is in Q4/Q1 2025 uitgevoerd na het beschikbaar komen van aanvullende tooling. Daarnaast zijn er ook verschuivingen binnen de regio. Verder is minder betaald voor beschikbaarheidsbekostiging voor de Opper en is er onderbesteding op de SOJ-apparaatskosten. De mutatie reserves betreft de vorming van de reserve conform het AB-besluit, welke is gevormd na de terugbetaling van middelen van twee gecertificeerde instellingen. Gemeenten worden maandelijks op de hoogte gesteld middels een actuele forecast in hun maandrapportage. In onderstaand overzicht zijn de uitkomsten per gemeente opgenomen.
Hierbij valt op dat voor Alblasserdam de kosten hoger zijn de 2 e bestuursrapportage en de rapportage van december. Dit is het gevolg van mutaties naar aanleiding van het woonplaatsbeginsel. Regionale zorgmarkt Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal
6.583.349 42.897.416 10.576.394 5.006.545 7.480.198 17.322.882 8.980.612 9.503.913 6.859.958 17.354.715 132.565.983
LTA 371.843 1.688.298 792.605 283.611 733.162 2.172.858 143.971 1.042.387 461.339 710.871 8.400.946
PGB 201.691 2.958.271 376.976 392.923 376.345 951.685 513.544 232.244 248.157 762.788 7.014.625
SOJ
Rente 197.027 1.266.803 399.158 166.580 221.352 662.497 329.038 282.948 242.947 473.246 4.241.595
-20.715 -133.188 -41.966 -17.514 -23.272 -69.653 -34.594 -29.748 -25.543 -49.756 -445.948
Totaal 7.333.194 48.677.601 12.103.167 5.832.145 8.787.785 21.040.269 9.932.571 11.031.744 7.786.859 19.251.864 151.777.200
2e burap 6.954.270 48.704.498 12.484.609 6.424.305 8.974.727 21.119.256 11.648.058 11.335.370 7.941.324 19.722.499 155.308.916
Rapportage december 7.056.473 48.678.539 12.414.712 6.210.890 9.111.881 21.292.017 10.683.682 11.365.547 8.058.573 19.472.141 154.344.454
NB: Regionale zorgmarkt is inclusief mutatie reserve 2024
In hoofdstuk 2, bij de onderdelen "wat heeft het gekost?" wordt hierop een uitgebreidere toelichting gegeven.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
8
2 Programmaverantwoording 2.1 Dienst Gezondheid en Jeugd Binnen de Dienst Gezondheid en Jeugd hielden we ons bezig met: ▪ Publieke Gezondheid ▪ Veilig Thuis ▪ Onderwijs en aansluiting arbeidsmarkt ▪ Jeugdgezondheidszorg ▪ Kennisprogramma
2.1.1 Publieke Gezondheid De kosten en inkomsten die verband houden met COVID-19 zijn, voor zover ze geen betrekking hebben op overhead, verantwoord in dit programma. In dit programma is geen verdere toelichting hierover opgenomen, omdat alle kosten en inkomsten die verband houden met COVID-19 zijn verantwoord in de paragraaf over COVID-19 (zie hoofdstuk 3, onderdeel 3.9).
2.1.1.1 Wat wilden wij bereiken? De inwoners van Zuid-Holland Zuid mogen rekenen op bescherming van hun gezondheid tegen invloeden waartegen zij zichzelf niet, of niet voldoende, kunnen beschermen. Het programma Publieke Gezondheid heeft de volgende maatschappelijke doelstellingen: 1. Het voorkomen van introductie en (verdere) verspreiding van infectieziekten en waar nodig het bestrijden van infectieziekten, waaronder SOA’s en TBC en het bevorderen van het hygiënebesef en het op juiste wijze toepassen van hygiënemaatregelen. 2. Het voorkomen van de introductie van import infectieziekten in ZHZ en het beschermen van reizigers tegen infectieziekten en andere gezondheidsrisico’s. 3. Het adviseren over de gezondheidseffecten van milieuvraagstukken. 4. Het bevorderen van kwalitatief hoogwaardige kinderopvang voor een goede ontwikkeling van het kind in een veilige en gezonde omgeving. 5. Het bevorderen van een gezonde leefstijl en gezondheid gedrag (preventieve publieke gezondheid). Het verbeteren van de (ervaren) fysieke en psychische gezondheid en het verminderen van de psychosociale problematiek van kwetsbare doelgroepen van 0 tot 100 jaar. 6. Het beschermen van de gezondheid van inwoners bij rampen en crises. 7.
Het coördineren van de preventieve Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGZ) voor de gehele bevolking, preventieve zorg voor risicogroepen en zorg voor kwetsbare personen die zelf geen hulp zoeken zoals dak- en thuislozen en zorgwekkende 'zorgmijders'.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
9
2.1.1.2 Wat hebben wij gedaan? 1.
Infectieziektebestrijding en infectiepreventie
Algemeen Indicator
Norm
Bezetting artsen en verpleegkundigen op orde
100% van de formatie
Aantal voorlichtingen en trainingen verzorgd
15
Vergunningsaanvragen tattoo, piercing en PMU binnen 8 weken afgehandeld
100%
Jaarrekening 2024
Augustus
April
☺
☺
☺
21 100%
11
8
☺
☺
100%
100%
Toelichting: De bezetting van verpleegkundigen infectieziektebestrijding was in 2024 op orde. Wel was er enig verloop. Het blijft, mede door de krapte op de arbeidsmarkt, van belang om hen als aantrekkelijke werkgever te blijven boeien en binden. De situatie rond de bezetting van artsen is onveranderd en daarmee blijft het medisch proces kwetsbaar. Door het voortdurende landelijke tekort aan artsen Maatschappij & Gezondheid bleef de inhuur van basisartsen nodig. Hoewel we hen intern opleiden voor de meest voorkomende werkzaamheden, dragen de artsen M&G de eindverantwoordelijkheid voor de medische processen binnen de GGD. Bij grote infectieziekte uitbraken, ziekte en/of uitval is dit mogelijk niet te waarborgen. De werkdruk bij Infectieziektebestrijding is altijd onderhevig aan pieken en dalen. Zo waren er dit jaar verheffingen van kinkhoestinfecties en bof. In de regio's om ons heen speelden dit jaar diverse uitbraken van mazelen. De voorbereidingen hierop in onze regio vereisten de nodige capaciteit van met name artsen en verpleegkundigen. Tot nu toe is de inzet hiervan beperkt gebleven, maar alertheid en paraatheid blijft geboden De bovenregionale samenwerking, één van de pijlers van het VIP-programma (Versterking Infectieziekten en Pandemische Paraatheid) kreeg meer vorm.
Een voorbeeld hiervan is het op afstand bijspringen in de uitvoering van infectieziektebestrijding bij een andere GGD. Ook is gewerkt aan een bovenregionaal dashboard. In het algemeen weten de GGD-en in de regio elkaar op alle niveaus beter te vinden. De deskundigen infectiepreventie hebben ook dit jaar een aantal interne en externe trainingen/voorlichtingen gegeven; aan medewerkers, ter voorbereiding op inzet bij een uitbraak van een infectieziekte, en aan externe beroepsgroepen, zoals (toekomstige) medewerkers van kindercentra en jongeren in een opvanglocatie voor asielzoekers. Ook is een start gemaakt met een meer preventieve inzet richting burgers door o.a. op weekmarkten voorlichting te geven en in gesprek te gaan met burgers. In 2025 wordt dit verder vormgegeven. Het wetenschappelijk onderzoek 'Het verbeteren van surveillance naar infectieziekten in Zuid-Hollandse kinderdagverblijven: inzichten uit turflijsten en lokale rioolwatersurveillance' werd dit jaar uitgevoerd. De resultaten worden in 2025 gepresenteerd.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
10
Met financiering door het RIVM (regioproject) is een e-learning voor huisartsen over het herkennen en diagnosticeren van infectieziekten als bof, mazelen en rode hond en kinkhoest ontwikkeld en in het laatste kwartaal van 2024 gelanceerd. Deze is goed ontvangen, wat blijkt uit het aantal deelnemers tot nu toe. Dit zal voortdurend gemonitord en geëvalueerd worden. Technische hygiënezorg (THZ) De personele bezetting varieerde gedurende dit jaar door vertrek van één van de twee medewerkers. Dat leidde tot minder uitgevoerde scheepsinspecties door onze GGD. Wel zijn alle vergunningaanvragen voor tattoo-, piercingshops en PMU (permanente makeup) tijdig afgehandeld evenals die voor seks- en relaxgelegenheden. Inmiddels is de bezetting weer op orde. Er ligt een steeds grotere taak in het inspecteren van asielzoekerscentra en noodopvanglocaties, voor zowel asielzoekers als Oekraïners. Centrum seksuele gezondheid Indicator
Norm
Vindpercentage soa's
20% (bijgesteld tov begroting 2024)
Jaarrekening 2024
Augustus
April
☺
☺
☺
21%
21%
21%
Toelichting: Het vindpercentage van soa's is gedurende het jaar onverminderd hoog gebleven. Het Centrum Seksuele Gezondheid (CSG) ZHZ voerde in 2024 1.620 consulten uit, bekostigd uit de ASG-regeling (Aanvullende Seksuele Gezondheidszorg). Dit is minder dan de beoogde 1900. Personele wisselingen bij de verpleegkundigen leidden tot een minimale bezetting gedurende een deel van het jaar, waardoor minder spreekuren plaatsvonden. Vanaf oktober was de bezetting weer op orde. Een flink aandeel van deze consulten (776) betreft testen via het landelijke "Testlab Man tot Man". Inwoners uit de doelgroep (ook van buiten de regio) kunnen zich bij locaties in Dordrecht en Gorinchem zonder afspraak laten testen op soa's. Deze testuitslagen werden door het CSG ZHZ verwerkt. Daarnaast valt een deel van de consulten onder de Prep-zorg. Sinds 2023 biedt het CSG ZHZ Prep-zorg aan mannen die seks hebben met mannen. Prep is medicatie om hiv te voorkomen. De landelijke RIVM-pilot, ook door hen gefinancierd, is vanwege het succes met ingang van 1 augustus omgezet in een structurele regeling via een SPUK. Vanaf 2025 wordt dit gecombineerd met de bestaande ASG-subsidie. Programma Seksuele Gezondheid Naast de spreekuren werd de uitvoering van het regionale programma Seksuele Gezondheid en Veiligheid 2021-2025 gecontinueerd.
De beperkte personele bezetting had ook hier invloed op de outreachende activiteiten. Er werden gastlessen gegeven op enkele scholen voor voortgezet onderwijs. De GGD ondersteunde ook het Da Vinci College rond het onderwerp seksuele gezondheid. Het onder de aandacht houden van het CSG bij professionals in de regio door het onderhouden van contacten werd voortgezet. Denk aan jongerenwerk, wijkteams en jeugdgezondheidszorg. Het CSG was in de zomer 2024 in een aantal gemeenten aanwezig bij evenementen met een informatiestand. De belangstelling hiervoor droeg bij aan het doel om meer bekendheid van het CSG onder de doelgroepen jongeren en MSM te bereiken.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
11
De eerste resultaten van het landelijke onderzoek 'Seks onder je 25e', waaraan de GGD ZHZ deelnam, werden in het eerste kwartaal gepresenteerd middels een seminar. Hiervoor waren professionals uitgenodigd uit het netwerk, zoals jongerenwerk, scholen voor voortgezet onderwijs, jeugdgezondheidszorg en gemeenten. De volledige rapportage werd eind 2024 opgeleverd. De resultaten worden meegenomen bij de verdere voortzetting van het programma. Aan het einde van het jaar vond in het kader van kwaliteit en in opdracht van het ministerie van VWS een vijfjaarlijkse landelijk georganiseerde visitatie plaats bij het CSG. De uitkomsten waren overwegend positief. Een aantal verbeterpunten is al opgenomen in het jaarplan voor 2025. Het CSG bood ook dit jaar Keuzehulpgesprekken bij een ongewenste of onbedoelde zwangerschap en Psychosociale nazorg na abortus aan, gefinancierd door het ministerie van VWS. Nu Niet Zwanger Het programma Nu Niet Zwanger draait in Zuid-Holland-Zuid in zeven gemeenten (Dordrecht, Zwijndrecht, Hardinxveld-Giessendam, Gorinchem, Molenlanden, Papendrecht en Sliedrecht).
De volgende resultaten zijn geboekt: - 129 professionals en 11 aandachtsfunctionarissen rondden de basis E-learning af; - Er vonden 13 intervisiebijeenkomsten plaats, met in totaal 77 deelnemers; - Twee keer is de basistraining georganiseerd, met in totaal 12 deelnemers; - Drie keer heeft de verdiepende training plaatsgevonden, met in totaal 23 deelnemers; - Het medische domein (huisartsen, verloskundigen en Beatrix ziekenhuis) is meer aangehaakt bij de aanpak, met behulp van nieuwsberichten en presentaties. In totaal zijn 43 casussen door hen opgeschaald naar de GGD. Tuberculose bestrijding Indicator
Norm
Jaarrekening 2024
Aantal TBC patiënten
< 15
Augustus
☺
☺
9
7
☺
☺
☺
14
8
5
16 Aantal latente TBC infecties
< 25
April
2024 ZUID-HOLLAND ZUID
TB
TBI
Alblasserdam
0
0
Dordrecht
4
4
Gorinchem
0
0
Hardinxveld-Giessendam
0
0
Hendrik-Ido-Ambacht
1
1
Hoeksche Waard
7
1
Molenlanden
1
1
Papendrecht
1
4
Sliedrecht
1
0
Zwijndrecht
1
3
Totaal
16
14
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
12
Toelichting: In 2024 zijn er in totaal 16 patiënten met een actieve tuberculosebesmetting (TBC) geïdentificeerd via screening en contactonderzoek. Het aantal actieve TBC-patiënten ligt iets boven de verwachte prognose, wat kan worden verklaard door de gesignaleerde mondiale toename van TBC na de COVID-19-pandemie. Ook in Nederland zien we voor het tweede jaar op rij een stijging van 12%. Daarnaast zijn 14 patiënten met een Tuberculose Infectie (TBI) geregistreerd en/of in behandeling gezet. De instroom van asielzoekers en migranten blijft een variabele factor die voortdurende aandacht vereist voor een effectief en laagdrempelig TBC-screeningsaanbod. Kwetsbare groepen lopen een verhoogd risico bij een hoge incidentie van TBC, wat het noodzakelijk maakt om voortdurend preventieve maatregelen te blijven aanbieden. In het afgelopen jaar zijn alle geplande basistaken regulier uitgevoerd en zonder significante beperkingen. De focus lag op het behouden van een stabiele TBCbasisinfrastructuur in de GGD-ZHZ-regio en op het snel en verantwoord reageren op potentiële uitbraken en TBC-meldingen. Door een verdere intensivering van de samenwerking binnen het REC-TBC ZH-samenwerkingsverband is de deskundigheid en kwaliteit van de TBC-uitvoering regio breed verbeterd.
Tevens is extra aandacht besteed aan het verbeteren van de toegankelijkheid van TBCzorg door uitbreiding van (online) dienstverlening, een verbeterde regionale bereikbaarheid en efficiëntere spreekuurplanning. 2.
Voorkomen import infectieziekten
Indicator
Norm
Jaarrekening 2024
Augustus
April
Aantal (reizigers)consulten
6.000
☺
☺
☺
10.353
6.519
3.809
Toelichting: Het expertisecentrum vaccineren heeft door het jaar heen een redelijk constant aantal reisconsulten, omdat er geen echte seizoenpieken meer zijn. Dit jaar zijn er 6.432 eerste reisconsulten uitgevoerd. Het expertisecentrum heeft daarnaast ook 405 eerste vaccinatieconsulten aan beroepsgroepen verzorgd. Deze doelgroep heeft voor het veilig uitoefenen van hun beroep vaccinaties nodig. Tevens werden ook 153 vaccinaties 'op maat' verzorgd, na verwijzing of op eigen verzoek, bijvoorbeeld aan bepaalde chronisch zieken. De meesten uit de drie voornoemde doelgroepen komen voor vervolgvaccinaties, gezamenlijk 3.066 consulten. De 297 vervolgconsulten voor een noodzakelijke bloedafname bij reizigers, beroepsgroepen en 'op-maat-cliënten'' komen daar nog bij. Door uitval bij de artsen die ook deze spreekuren superviseren, kwamen gedurende een aantal weken in het vierde kwartaal de avondspreekuren te vervallen; niet klantvriendelijk maar helaas onvermijdelijk.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
13
3.
Gezondheid en Milieu (Medische Milieukunde)
Indicator
Norm
Klanttevredenheid gemeente over adviseurs en adviezen
7,0
Jaarrekening 2024
Augustus
April
KTO is niet uitgevoerd
KTO is nog niet uitgevoerd
KTO is nog niet uitgevoerd
Toelichting: Er is in 2024 geen KTO uitgevoerd. Hiervoor was onvoldoende capaciteit beschikbaar. In het eerste kwartaal van het jaar lag de uitvoering van taken door vertrek van één (van de twee) adviseurs uit dit team onder het zogenaamde waakvlam niveau. Een zeer kwetsbare situatie. In de tweede helft van het jaar zijn twee nieuwe adviseurs aangenomen en is een arts (AIOS) MMK 2e fase aangenomen. De nauwe samenwerking met het team van GGD Rotterdam is gecontinueerd. De adviseurs van de GGD gaven advies aan burgers en gemeenten over het stimuleren van een veilige en gezonde leefomgeving, het beperken van contact met milieuverontreiniging en het beoordelen van de daarbij horende gezondheidsrisico’s. Voorbeelden hiervan zijn gezondheidseffecten van luchtverontreiniging, bodemverontreiniging, geluidbelasting, veehouderijen, asbest, gezond binnenmilieu en klimaatadaptatie en PFAS. Gezondheidsbevordering Indicator
Norm
Jaarrekening 2024
Augustus
April
Realiseren van doelstellingen van het programma dat voortkomt uit de lokale nota volksgezondheid 2020-2023
Volgens jaarlijkse verantwoording die per gemeente wordt opgesteld
☺
☺
☺
Tevredenheid gemeenten
Cijfer (schaal 1 op 10); 8,0
☺
☺
☺
Tevredenheid ketenpartners
Cijfer (schaal 1 op 10); 8,0
☺
☺
8.0
☺ 8.0
Toelichting: De doelstellingen uit het jaarplan zijn voor het grootste gedeelte behaald. Hierover hebben we de gemeenten een voortgang d.m.v. een stoplichtmodel gestuurd. Daarnaast ontvangen de gemeenten nog een uitgebreide inhoudelijke evaluatie over het afgelopen jaar. In het vierde kwartaal zijn de uitkomsten van het KTO onder gemeenten en ketenpartners ontvangen. De tevredenheid van zowel gemeenten als de ketenpartners over het professioneel handelen van Gezondheidsbevordering is een 8,0. Dit is gelijk aan het vorige KTO. De belangrijkste uitkomsten uit het KTO zijn: • Dat de rol van kennispartner, adviseur en netwerkpartner goed uit de verf komen; • Er is veel verschillende expertise aanwezig; • Hoog kwaliteitsniveau;
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
14
• • • • • • • • • 4.
Veel energie, enthousiasme, gedrevenheid en bevlogenheid; De vragen van en de input vanuit de gemeenten worden goed opgepakt; De rol van aanjager kan nog verstevigd worden; De taak innovatie wordt gemist bij de rol van kennispartner; De gemeentelijke contactpersoon vanuit de GGD wordt gemist; De afdeling is klein en daardoor kwetsbaar wanneer medewerkers verhinderd zijn; Uit het oog verliezen van lokale context bij maken van regionale keuzes; Aandacht nodig voor professionaliseren van de zakelijke kant; De wens om te komen tot een gezamenlijke, verantwoorde visie (met gemeenten en ketenpartners) over de regionale rol van de GGD. Toezicht kinderopvang en toezicht Wmo
Toezicht Kinderopvang Indicator
Norm
Jaarrekening 2024
Augustus
April
Percentage inspecties dat is uitgevoerd binnen de wettelijke termijn Percentage verplichte jaarlijkse inspecties kinderopvang (KDV, BSO, GOB) uitgevoerd
100%
☺
☺
☺
100%
100%
100%
☺
☺
100%
58% uitgevoerd, aandacht nodig
32% uitgevoerd, dus op koers, geen afwijking.
Percentage verplichte jaarlijkse inspecties gastouders (VGO) dat is uitgevoerd
50%
☺
☺
☺
100%
41% uitgevoerd, dus ruim op koers, geen afwijking.
31% uitgevoerd, dus ruim op koers, geen afwijking.
100%
Toelichting: De inspecties die aan een wettelijke termijn zijn gebonden, zijn tijdig uitgevoerd en afgerond. Daarmee is in 2024 voldaan aan de 100% norm voor tijdigheid. Om te voldoen aan de wettelijke normen, is de formatie in september 2024 uitgebreid door de contracturen van enkele collega's te verhogen. Deze maatregel was noodzakelijk vanwege de tijdelijke afwezigheid van drie zwangere collega's en enkele langdurig zieke medewerkers. Toezicht WMO Voor toezicht Wmo zijn geen indicatoren, maar wel doelen geformuleerd: 1. Uitvoeren van toezicht en daarbinnen uitvoering van alle verschillende soorten onderzoeken (calamiteitenonderzoek, reactief of proactief onderzoek); 2. Adviseren van gemeenten en zorgaanbieders over het verbeteren van kwaliteit; 3. Basiscapaciteit op orde voor uitvoering van de taken. Eind 2023 zijn in overleg met de drie opdrachtgevers (centrumgemeente Dordrecht, gemeente Gorinchem/Molenlanden en Sociale Dienst Drechtsteden) jaarafspraken gemaakt voor het WMO-toezicht in 2024. De toezichthouders hebben hier uitvoering aan gegeven en hebben, waar nodig, in afstemming met de betreffende opdrachtgever andere onderzoeken uitgevoerd.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
15
5.
Crisisorganisatie
Indicator
Realiseren optimale bezetting van de (piket) poule voor uitvoering van de taken van de GGD ZHZ in crisissituaties
Minimaal 1 OTO (opleiden, trainen en oefenen) activiteit per werkproces per jaar
Norm
Jaarrekening 2024
Augustus
April
4x (wnd.) Directeur Publieke Gezondheid. 4 x procesleider PSH (Psychosociale Hulpverlening); 4 x procesleider IZB (Infectieziektebestrijdi ng); 4x procesleider voor crisiscommunicatie; 4x procesleider GOR (geneeskundig onderzoek na rampen); 4 x procesleider MMK (medische milieukunde) 100%
☺
☺
☺
2 x MMK + MMK- team in backoffice bij GGD RR
100%
100%
☺
☺
☺
100%
100%
100%
Toelichting: Ten aanzien van de bemensing van het piket is er achtervang georganiseerd bij de GGDRotterdam Rijnmond (GGD RR). 6.
Preventieve publieke gezondheid
Indicator
Norm
Jaarrekening 2024
Augustus
April
Realiseren van doelstellingen van het programma dat voortkomt uit de lokale nota volksgezondheid 2020-2023 Tevredenheid gemeenten Tevredenheid ketenpartners
Volgens jaarlijkse verantwoording die per gemeente wordt opgesteld
☺
☺
☺
Cijfer (schaal 1 op 10); 8,0 Cijfer (schaal 1 op 10); 8,0
☺ ☺
☺ ☺
☺ ☺
Toelichting: De doelstellingen uit het jaarplan zijn voor het grootste gedeelte behaald. Hierover hebben we de gemeenten een voortgangsrapportage gestuurd. Daarnaast ontvangen de gemeenten nog een uitgebreide inhoudelijke evaluatie over het afgelopen jaar. In het vierde kwartaal zijn de uitkomsten van het KTO onder gemeenten en ketenpartners ontvangen. De tevredenheid van zowel gemeenten als de ketenpartners over het professioneel handelen van Gezondheidsbevordering is becijferd met een 8,0.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
16
Dit is gelijk aan het vorige KTO. Naar aanleiding van specifieke uitkomsten zijn we met gemeenten in gesprek over het optimaliseren van de samenwerking. Samen met de gemeente is de koers bepaald in het kader van het programma 'Samen voor Gezond'. In de uitvoering is daarbij gekeken naar een vorm die het beste past bij het thema en de vraag. Waarbij we hebben gewerkt met erkende aanpakken. In 2024 is bijgedragen aan de doelstellingen van het programma, door in algemene zin onder meer ondersteuning aan gemeenten bij beleidsontwikkeling volksgezondheid en SPUK aanvragen en regionale input te leveren op IZA en GALA.
Tevens hebben we samen met landelijke, regionale en lokale partners - ingezet op het uitvoeren van een aantal gerichte en samenhangende (meerjarige) interventies ten aanzien van een aantal inhoudelijke thema´s, te weten: - Mentale Gezondheid (als voorbeeld: trainingen aan docenten in het effectieve programma Youth Mental Health First Aid); - Gezond Gewicht (als voorbeeld: herhaling van de Campagne Trommel zonder rommel, die Lidl landelijk en JOGG landelijk inmiddels hebben geadopteerd); - Alcohol en Roken (als voorbeeld: Stoptober, gezamenlijke actie met Albert Schweitzerziekenhuis en Rookvrij leven voor iedereen); - Vitaal ouder worden (als voorbeeld: vitaliteitsbijeenkomsten ouderen en project hoorwinst); - Gezonde Leefomgeving (als voorbeeld: ontwikkeling factsheet voor de kinderopvang over vergroenen van de speelpleinen). Gesignaleerd is in 2024 dat uitvoerders te kampen hadden met personeelstekorten, waardoor een aantal interventies is doorgeschoven naar 2025. 7.
Meldpunt Zorg en Overlast / OGGZ
Indicator Aantal nieuwe meldingen Meldpunt Z&O (over unieke personen) Doorlooptijd en formatieve inzet GGD verminderen bij trajecten woningvervuiling, bij huur- en koopwoningen
Norm
2.200 (marge 10%)
Huur < 296 dagen Koop < 644 dagen
Jaarrekening 2024
3.500
Augustus
April
2.757
1.881
> 296 > 644
> 296 > 644
> 296 > 644
Initiële melding betreft een eerste (zorg)signaal over een persoon of huishouden waar vermoedelijk zorg of ondersteuning nodig is om maatschappelijke teloorgang te voorkomen of te verminderen. Deze persoon (of huishouden) was tot op heden niet bekend bij het Meldpunt Zorg en Overlast of een eerder dossier is meer dan een half jaar geleden gesloten. Herhaalmelding gaat over een persoon of huishouden waar eerdere (zorg)signalen over zijn binnen gekomen en waar een vervolgtraject reeds is opgestart of nog lopend is. Het gaat hierbij veelal over personen die nog onvoldoende stabiliteit ervaren in hun leven en/of waarbij sprake is van terugval, en/of verergering van de (onderliggende) problematiek. Een herhaalmelding geeft ook inzicht in de voortgang van het reeds ingezette vervolgtraject.
Toelichting: De ambitie voor 2024 was om de lokale preventieve aanpakken te versterken en daarmee kwetsbare inwoners eerder en beter te bereiken. In dit kader is in het bijzonder gewerkt aan de introductie van Wijk-GGD'ers in de gemeenten en het organiseren van een zogenaamde vangnetaanpak in onze regio. Dit heeft een positieve impact op de inzet van passende hulp voor deze inwoners en geeft efficiencyvoordelen voor DG&J en
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
17
gemeenten. De groei van het aantal meldingen wordt door andere factoren beïnvloed dan met de wijk-GGD om te buigen; denk hierbij bijvoorbeeld aan publiekscampagnes. Goede zorg voor kwetsbare OGGZ-doelgroepen valt of staat met goede procesregie en interactie met gemeenten en de partners in het lokale veld vanuit het Meldpunt Zorg en Overlast. Hier hebben we ons in 2024 voor ingezet. In 2024 werden opnieuw incidentele middelen toegevoegd voor het opvangen van autonome groei. Het Algemeen Bestuur voegde hieraan de ambitie toe het groeiende aantal meldingen te willen verminderen en de inzet van het meldpunt en OGGZ te willen beheersen. Een aantal bevindingen naar aanleiding van de resultaten: - Er zijn in 2024 in totaal 2.026 initiële meldingen geregistreerd; - In totaal zijn er 4.394 meldingen geregistreerd, waarvan 2.368 meldingen een persoon betrof waarover eerder is gemeld (herhaalmelding); - Het totaal aantal inwoners dat in beeld is gekomen bij het meldpunt is gestegen en aanzienlijk hoger dan in 2023. Het aantal personen dat meer dan één keer in beeld is gekomen bij het meldpunt Zorg & Overlast is licht gestegen. Omdat er dus over meer dan een persoon tegelijk kan worden gemeld, telt het aantal personen niet op tot het totaal aantal meldingen; - De complexiteit van de meldingen nam toe.
Dit was van invloed op de doorlooptijd van de meldingen en de tijd die aan een melding moest worden besteed. In het afgelopen jaar zijn interne werkprocessen binnen het team OGGZ geoptimaliseerd, waardoor (efficiency) winst is behaald ten opzichte van andere regio’s. In 2024 noemde politie Regio Rotterdam het Meldpunt Zorg en Overlast ZHZ (landelijk) als voorbeeld voor een optimale inrichting en uitvoering van een MZO en de directe link van het meldpunt met de uitvoering van de Wvggz en de andere werksoorten. Door het grote aantal DVO’s, waarin maatwerk afspraken staan opgenomen die per gemeente verschillen zijn taken versnipperd en gefragmenteerd. In 2024 is, in samenwerking met de gemeenten, gestart met de herbeoordeling van DVO’s.
2.1.1.3 Wat heeft het gekost? Programma 1 Publieke gezondheidszorg (bedragen x € 1.000) Begroting 2024* Realisatie 2024 Afwijking 2024 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Infectieziektebestrijding 2.569 2.575 6 2.453 2.624 171 116 49 165 SOA/sense 609 633 24 603 684 81 6 51 57 TBC 481 458 -23 480 481 1 2 23 25 Marktgerichte taken 915 1.032 117 962 914 -47 -47 -118 -164 Medische Milieukunde 681 552 -130 574 552 -22 107 0 107 Toezicht kinderopvang 1.203 1.177 -26 1.159 1.232 74 44 55 100 Toezicht WMO 177 183 6 198 207 10 -21 24 3 Gezondheidsbevordering 2.204 2.542 337 2.286 2.644 358 -82 102 20 Crisisorganisatie 218 208 -10 277 222 -55 -59 13 -45 OGGZ 2.506 2.474 -32 2.584 2.605 21 -78 131 53 COVID-19 2.800 2.800 0 2.201 2.201 0 599 -599 0 Saldo baten en lasten 14.364 14.634 270 13.776 14.367 590 588 -267 321 Mutaties reserves 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Gerealiseerd resultaat 14.364 14.634 270 13.776 14.367 590 588 -267 321 *Het betreft hier de begroting na alle wijzigingen, ofwel de begroting zoals deze is vastgesteld in het Algemeen Bestuur van 7 november 2024 (2de bestuursrapportage 2024).
Toelichting op hoofdlijnen Het positieve resultaat op dit programma bedraagt € 321.000. Dit positieve resultaat wordt hoofdzakelijk verklaard door een positief resultaat op de producten: infectieziektebestrijding (€ 165.000), Medische Milieukunde (€ 107.000) en Toezicht Kinderopvang (€ 100.000). Hier staat een negatief resultaat bij het product marktgerichte taken tegenover (€ 164.000). De overige zes producten tezamen laten een positief resultaat zien van € 113.000.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
18
Hieronder wordt een toelichting gegeven op de producten die in hoofdzaak de verklaring vormen voor het positieve resultaat van € 321.000. Infectieziektebestrijding Het voordeel wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door een voordeel op de lasten. Een belangrijke oorzaak is hierbij het niet in kunnen vullen van de vacatures voor artsen. Er is sprake van een krappe arbeidsmarkt voor gespecialiseerd medische personeel. Medische Milieukunde Ook hier wordt het voordeel verklaart door een voordeel op de lasten. De voorziene kosten voor het programma PFAS zijn deels direct door de gemeente Dordrecht betaald. Toezicht Kinderopvang Bij dit product is er sprake van zowel een voordeel op de lasten als een voordeel op de baten. Doordat eind 2024 veel rapporten gereed zijn gemaakt, lagen de inkomsten hoger dan voorzien. De lagere uitgaven zijn het gevolg van niet uitgegeven opleidingsmiddelen. Marktgerichte taken De inkomsten vanuit de reizigersvaccinaties zijn in het laatste kwartaal van 2024 tegengevallen. Dit werd onder andere veroorzaakt door een langere inwerkperiode van nieuwe medewerkers, waardoor er minder omzet kon worden gegeneerd. Tot slot zijn bij het product COVID-19 de lasten € 599.000 lager uitgevallen dan begroot. Dit komt doordat er 10% minder prikken zijn gezet en efficiënter kosten zijn besteed welke benodigd waren om de prikken te laten zetten.
De lagere lasten hebben geen effect op het saldo van baten en lasten aangezien we vanuit het ministerie van VWS de daadwerkelijke lasten vergoed krijgen en daardoor de baten ook € 599.000 lager liggen dan voorzien.
2.1.2 Veilig Thuis 2.1.2.1 Wat wilden wij bereiken? Het zorgen voor bescherming bij kindermishandeling en huiselijk geweld, het voorkomen en verminderen van sociale uitsluiting en het verbeteren van de kwaliteit van leven van kwetsbare groepen in de samenleving.
2.1.2.2 Wat hebben wij gedaan? Volwassenen & Jeugd Indicator
Norm
Meldingen Veilig Thuis ZHZ
Aantal meldingen op jaarbasis 4.000 – 4.200
Doorlooptijden Veilig Thuis ZHZ
Triage: binnen 5 werkdagen (norm: 85%100%) Onderzoek afgerond binnen 10 weken (norm 85%-100%)
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
Jaarrekening 2024
Augustus
April
5.152 meldingen
Eerste 8 maanden: 3.355 op jaarbasis: 5.033
Eerste 4 maanden: 1.642 op jaarbasis: 4.926
67% (gemiddelde doorlooptijd in werkdagen: 7 dagen)
72% (gemiddelde
72% (gemiddelde doorlooptijd in werkdagen: 5 werkdag)
71% (gemiddelde
84% (gemiddelde doorlooptijd in werkdagen: 3 werkdag)
71% (gemiddelde
19
doorlooptijd in dagen: 60 dagen)
Direct overdragen van meldingen Overdracht met Ondersteuning
≥62%
Onderzoek
≤14%
≤24%
Behandeling advies aanvragen
Aantal adviezen op jaarbasis 2.700 – 2.900
Tevredenheid ketenpartners
Cijfer 7,5*
doorlooptijd in dagen: 63 dagen)
doorlooptijd in dagen: 67 dagen)
☺
☺
☺
80%
81%
81%
☺
☺
☺
8%
11%
12%
☺
☺
☺
12%
8%
6%
3.791 adviezen op jaarbasis
Eerste 8 maanden: 2.432 op jaarbasis: 3.648
Eerste 4 maanden: 1296 op jaarbasis: 3.888
☺
☺
☺
8
* Vanaf de zomer is er een nieuw klanttevredenheidssysteem ingericht. Momenteel onderzoeken we of door het jaar heen dit cijfer ook kunnen monitoren.
Toelichting: Veilig Thuis heeft in 2024 te maken gehad met een toename aan casuïstiek binnen nagenoeg alle taken die Veilig Thuis namens de 10 gemeenten uitvoert. Hierdoor is de beschikbare capaciteit stevig onder druk komen staan en onvoldoende gebleken om de groei op te kunnen vangen. Veilig Thuis heeft in het najaar in samenspraak met het regionaal programmateam Toekomstscenario een verrijkte impactanalyse opgesteld, gericht op het realiseren van een betere match tussen beschikbare middelen en het aantal meldingen. Oplossingsrichtingen, risico's en mogelijke escalaties zijn daarin duidelijk benoemd. Dit moet in 2025 leiden tot een afname van het aantal meldingen en doorlooptijden bij Veilig Thuis. Meldingen In 2024 zijn 5.152 meldingen bij Veilig Thuis ZHZ gedaan. Dit is hoger dan de prognose van 4.000 tot 4.200 meldingen. In 2023 betrof het aantal meldingen nog 4.600. De groei van het aantal meldingen was in 2024 12% ten opzichte van 2023. Beleidsmatig gezien is deze groei positief, omdat Veilig Thuis goed gevonden lijkt te worden. Tegelijkertijd overstijgt het aantal meldingen de gemiddelde prognose voor de begroting 2024 met ongeveer 1.100 meldingen. Adviezen In 2024 heeft Veilig Thuis in totaal 3.791 adviezen afgegeven. Wanneer het aantal adviezen in 2024 vergeleken wordt met 2023 (3.305 adviezen) dan is sprake van een stijging (+15%) in het aantal adviezen.
Beleidsmatig gezien is deze groei positief, omdat dit helpt om meldingen te voorkomen. Tegelijkertijd overstijgt het aantal adviezen de gemiddelde prognose voor de begroting 2024 met ongeveer 1.000 adviezen. Doorlooptijden triage Een groeiend aantal meldingen wordt na triage door Veilig Thuis (op basis van een veiligheidstaxatie) direct overgedragen aan het lokale veld (de hulpverlening). De uitvoering van de triage binnen de wettelijke termijn van vijf werkdagen is in 2024 in 67% van de gevallen behaald. Dit is gelijk aan 2023. Gezien de groei van het aantal meldingen met 12% in 2024, is het gelijkblijvende percentage van 67% een positief resultaat. Afwijkingen op de doorlooptijd voor triage zijn over het algemeen het gevolg van:
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
20
-
-
-
De sterke fluctuatie van de instroom van meldingen gedurende het jaar. Dit heeft invloed op het kunnen behalen van de gestelde termijn. Ook periodieke achterstanden in het aanleveren van meldingen door ketenpartners, zoals politie, zorgt voor piekbelasting bij Veilig Thuis. Het niet gelijk lopen van de groei van het aantal meldingen en adviezen met de begrote capaciteit van Veilig Thuis. Het langer dan gewenst moeten wachten op opgevraagde aanvullende informatie bij derden (betrokkenen zelf of professionals). Dit is echter noodzakelijk om tot een zorgvuldige afweging te kunnen komen over het vervolg van de melding. De druk op de beschikbare capaciteit vanwege werkdruk en ziekteverzuim.
Vervolgtraject na veiligheidstaxatie Na de veiligheidstaxatie wordt het vervolgtraject van de melding bepaald. In 2024 is deze te verdelen in: directe overdracht aan lokale veld (80%), overdracht aan lokale veld met ondersteuning (8%) en Veilig Thuis onderzoek (12%). Procescoördinatie Aware, Ambulant traject en Opvang In 2024 heeft Veilig Thuis 176 aanvragen gehad om directe veiligheid te creëren of om deze te verstevigen door middel van Aware (46), Ambulante trajecten (90) of Opvang (34). In 41 gevallen bleek het verzoek tot deze hulp niet passend te zijn. In vergelijking met 2023 is het aantal aanvragen in 2024 met 19% toegenomen. Procescoördinatie Wet Tijdelijk Huisverbod In 2024 heeft Veilig Thuis 66 keer procescoördinatie uitgevoerd (52 nieuwe aanmeldingen en 14 verlengingen) in het kader van een tijdelijk huisverbod. Voorafgaand aan het proces van het tijdelijk huisverbod vindt altijd een eerste screening plaats of de situatie geschikt is om zo’n huisverbod op te leggen. In vergelijking met 2023 is het aantal tijdelijke huisverboden in 2024 gestegen met 18%. Onderzoek en Voorwaarden & Vervolg In 2024 zijn 294 diensten uitgevoerd in het kader van Onderzoek en Voorwaarden & Vervolg. Dit is een daling van 0,5% in vergelijking met 2023. Van het aantal uit te voeren onderzoeken en/of Voorwaarden & Vervolg betrof het in 39% van de meldingen een spoedonderzoek.
Spoedonderzoeken hebben altijd voorrang op reguliere onderzoeken. In 2024 is 72% (was 75% in 2023) van de diensten binnen de tienwekentermijn uitgevoerd. De totale gemiddelde doorlooptijd bedroeg 64 weekdagen (was 61 weekdagen in 2023). Afwijkingen op de doorlooptijd voor onderzoek zijn over het algemeen het gevolg van: Dossiers waarin de mogelijkheid om in gesprek te komen met betrokkenen ernstig is belemmerd of de complexiteit dusdanig is dat meer tijd nodig is om te kunnen komen tot een goede beoordeling en een passend vervolg. Het voorrang geven aan de uitvoering van een spoedonderzoek ten nadele van al lopende onderzoeken. Vertraging bij het overdragen naar vrijwillige of gedwongen hulpverlening. Met enige regelmaat heeft Veilig Thuis te maken met wachtlijsten van de overdrachtspartij (bij 21% van de overdrachten vanuit het onderzoek). De druk op de beschikbare capaciteit vanwege werkdruk en ziekteverzuim. NB: Alle meldingen bij Veilig Thuis worden direct na ontvangst gescreend op spoed dan wel crisis. Spoed- en crisismeldingen worden met voorrang in behandeling genomen.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
21
Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming In 2024 heeft het landelijk en regionale programma Toekomstscenario net als in 2023 om investering van tijd vanuit Veilig Thuis gevraagd. Veilig Thuis heeft in 2024 aan verschillende regionale overleggen / werkgroepen deelgenomen. Ook is er inzet geweest bij het opzetten van de pilots binnen Dordrecht West, Gorinchem en de regionale proeftuin Oost. Verder was Veilig Thuis ook betrokken bij de leersessies. Tot slot heeft Veilig Thuis op verzoek van het programmateam ook informatie aangeleverd voor het opstellen van een businesscase. Crisisinterventieteam Veilig Thuis Indicator
Norm
Geleverde crisisinterventies (doelgroep 0 – 100)
Aantal aanvragen op jaarbasis 500
Bijdrage aan huisverbod buiten kantooruren
Aantal risicotaxaties op jaarbasis 35
Direct overdragen van casus aan lokaal
Binnen 48 uur
Uitvoering hoorfunctie in het kader van de wet verplichte ggz
Aantal aanvragen op jaarbasis 400
Jaarrekening 2024
Augustus
April
☺
☺
597 Crisisinterventies
334
175
☺
☺
☺
18 Risicotaxaties
12
9
71%
70%
29%
66 Hoortaken
43
22
Toelichting: In 2024 zijn 597 crisisinterventies met betrekking tot jeugdigen en volwassenen (0- 100 doelgroep) uitgevoerd. Dit aantal is hoger dan het begrote aantal van 500 crisisinterventies voor jeugdigen/volwassenen. We zien in 2024 een toename (16%) van het aantal crisisinterventies in vergelijking met 2023 (515 keer in actie). Beleidsmatig gezien is deze ontwikkeling positief, in het kader van gevonden worden. Tegelijkertijd overstijgt het aantal crisisinterventies de prognose voor de begroting 2024 met ongeveer 100 interventies. Overdag, maar vooral buiten kantoortijden is er sprake van groei. Veilig Thuis heeft de ambitie dat alle behandelde crisiszaken binnen 48 uur over worden gedragen aan het betreffende lokale team. Dit is in 2024 in 71% van de gevallen gelukt. De oorzaak van het niet binnen 48 uur kunnen overdragen, is in een groot aantal gevallen gelegen in de hoge werkdruk of beschikbare, gekwalificeerde capaciteit van de lokale teams. De uitvoering van de hoortaak in 2024 in het kader van de wet verplichte GGZ betrof 66 cliënten. Deze taak werd gefinancierd op basis van een dienstverleningsovereenkomst en is sinds december 2024 niet meer bij Veilig Thuis belegd, maar bij Khonraad. Het aantal aanvragen is overeenkomstig met voorgaande jaren. Veilig Thuis heeft geen invloed op de instroom, omdat dit proces wordt gestart door derden.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
22
2.1.2.3 Wat heeft het gekost? Programma 2 Veilig Thuis (bedragen x € 1.000) Begroting 2024* Realisatie 2024 Afwijking 2024 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Veilig Thuis Volwassenen 1.395 1.395 0 1.436 1.422 -14 -41 27 -14 Veilig Thuis Jeugd 5.550 5.724 174 5.735 5.744 9 -184 20 -165 Crisisdienst 1.076 1.134 58 1.034 1.136 102 42 2 44 Saldo baten en lasten 8.021 8.254 232 8.205 8.302 97 -183 48 -135 Mutaties reserves 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Gerealiseerd resultaat 8.021 8.254 232 8.205 8.302 97 -183 48 -135 *Het betreft hier de begroting na alle wijzigingen, ofwel de begroting zoals deze is vastgesteld in het Algemeen Bestuur van 7 november 2024 (2de bestuursrapportage 2024).
Toelichting op hoofdlijnen Het nadeel van € 135.000 is voornamelijk het gevolg van een stijging van de lasten. De lasten zijn hoofdzakelijk overschreden door hogere inhuurkosten, dit komt doordat door de moeizame arbeidsmarkt het lastig is om ervaren medewerkers te vinden op gebied van triage en crisisdiensten.
2.1.3 Onderwijs en aansluiting arbeidsmarkt 2.1.3.1 Wat wilden wij bereiken? Naar school gaan en een diploma halen is belangrijk voor alle kinderen en jongeren. Onderwijs, zorg en gemeenten werken in ZHZ samen om de onderwijsdeelname zo hoog mogelijk te laten zijn. Bij voorkeur in een schoolse setting, maar als dat (even) niet lukt zorgen we zoveel mogelijk voor maatwerkoplossingen. Dit doen wij door het handhaven van de Leerplichtwet en het bevorderen van de aansluiting van jongeren op de arbeidsmarkt, door verschillende interventies.
2.1.3.2 Wat hebben wij gedaan? Leerplicht Indicator
Norm
Aantal afgehandelde meldingen van relatief verzuim
2.115
Aantal afgehandelde meldingen van absoluut verzuim
245
Aantal afgehandelde meldingen verzuim 18+
nieuw
Aantal thuiszitters in beeld of in beeld geweest
nieuw
Aantal behandelde vrijstellingen
401
Aantal verleende vrijstellingen (doel: verminderen)
323
Jaarrekening 2024
Augustus
April
3.259
2.397
1.352
623
359
187
719
539
320
☺
90
56
52
824
583
155
723
518
121
Meerjarige ontwikkeling van aantallen meldingen, thuiszitters en vrijstellingen
2021
2022
2023
2024
Relatief verzuimmeldingen 18-
1763
2181
2575
3259
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
23
Meerjarige ontwikkeling van aantallen meldingen, thuiszitters en vrijstellingen Relatief verzuimmeldingen 18+
2021
2022
2023
2024
799
866
721
719
Absoluut verzuimmeldingen
261
238
573
623
Thuiszitters actueel
59
45
58
35
Thuiszitters in beeld geweest
89
136
131
90
Behandelde vrijstellingen
419
552
638
824
Verleende vrijstellingen
342
450
523
723
Toelichting: In bovenstaande tabellen is te zien dat op bijna alle vlakken van het werk van LVS een stijging is te zien in de cijfers. Het aantal meldingen blijft op zowel relatief verzuim, absoluut verzuim en de vrijstelling sterk stijgen ten opzichte van voorgaande jaren. Bij het aantal ongeoorloofde thuiszitters is een grote daling zichtbaar. Verklaring hiervoor kan zijn dat jongeren die bijvoorbeeld op een wachtlijst staan, niet meer als ongeoorloofd worden gemeld. LVS heeft geen zicht op geoorloofde thuiszitters. De aantallen hiervan zijn vele malen hoger, maar deze zijn niet bij ons in beeld. De verantwoordelijkheid hiervoor is belegd bij het onderwijs. De groei in cijfers laat zien dat zelfs met de aanvullende, incidentele middelen van 2023 en 2024 alle uitvoerende taken in casuïstiek als ook de basistaken (zoals benoemd in de MAS systematiek) niet kunnen worden uitgevoerd. Dit betekent dat we de volgende taken niet tot nauwelijks hebben kunnen uitvoeren in 2024: • het bezoeken van scholen in het primair onderwijs en hen bekend maken met de werkwijze zoals afgesproken in de regio; • geven van voorlichting op scholen of bij ketenpartners; • aansluiten bij casuïstiek overleggen van gemeenten. Het oppakken en afhandelen van de meldingen heeft voortdurend onze prioriteit. Desondanks is de doorlooptijd behoorlijk gestegen.
Ondanks de aanvullende, incidentele middelen zijn de doorlooptijden opgelopen. Hierdoor waren we genoodzaakt om in de eerste helft van 2024 (tijdelijke) personele beslissingen te nemen. We hebben vervanging georganiseerd voor een zieke medewerker. Daarnaast hebben we twee nieuwe medewerkers ingewerkt, waardoor we aan het einde van het jaar afscheid hebben kunnen nemen van een aantal inhuurkrachten. LVS heeft in het najaar een impactanalyse opgesteld, gericht op het realiseren van een betere match tussen de beschikbare middelen en het aantal meldingen. Enerzijds kunnen gemeenten beleidsmatige keuzes maken die leiden tot het verminderen van het aantal meldingen dat wordt gedaan bij LVS. Anderzijds kunnen gemeenten het takenpakket van LVS heroverwegen. De impactanalyse wordt betrokken bij de bestuursopdracht die wordt uitgevoerd onder regie van gemeenten en die in 2025 tot een uitkomst moet leiden. In deze bestuursopdracht wordt nadrukkelijk gekeken naar de samenwerking in de hele keten (waaronder de samenwerkingsverbanden onderwijs) en de gevolgen daarvan voor de rolafbakening en uitvoering van de leerplichttaken door LVS.
Dienst Gezondheid & Jeugd | Jaarstukken 2024 |
24
Doorstroompunt Zuid-Holland Zuid, voorheen RMC en VSV-trajectbegeleiding De naam RMC is vervangen door Doorstroompunt. De naam Doorstroompunt is ontwikkeld in samenspraak met een groep jongeren en geeft aan wat de eraan verbonden Doorstroomcoaches doen: jongeren helpen om van een niet-succesvolle onderwijservaring door te stromen naar een andere opleiding of werkplek. De naam is begin 2023 door de minister van OCW overgenomen en vervangt vanaf 1 januari 2024 in alle communicatie-uitingen de oude benaming.