Jaarstukken 2023 Dordrecht.pdf .pdf
Tekst van het document
.
P.J. Heijkoop (CDA), wethouder Portefeuilles:
Volkshuisvesting (inclusief beschermd wonen & maatschappelijke opvang); Financiën; Werk & Inkomen; Armoede & Schulden; Inburgering; Kinderopvang & Primair onderwijs; Bibliotheek; Dordtpas; Vrijwilligersbeleid.
Verbonden partijen:
GR Sociaal (GRS); GR Sociale Werkvoorziening Drechtsteden (Drechtwerk); GR Gemeenschappelijke vuilverwerking Dordrecht en omstreken (GR Gevudo); Bank Nederlandse Gemeenten.
.
M.P.P.M. Merx (VVD), wethouder Portefeuilles:
Verbonden partijen:
Leefbaarheid & overlastbestrijding, Handhaving & toezicht openbare ruimte (boa’s); Wijkenaanpak; Vergunningen (bouwen, milieu, leefomgeving, Omgevingsdienst ZuidHolland Zuid); Stadsbeheer-Ruimtelijke kwaliteit: afval, groenonderhoud, verlichting, speelplekken; Sport & Recreatie; Preventie jeugd; Personeel en Organisatie; Essenhof; Straatnamencommissie. GR Dienst Gezondheid en Jeugd Zuid-Holland Zuid (GR DG&J ZHZ); GR Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ).
.
T.F. de Jonge (GroenLinks), wethouder Portefeuilles:
Verbonden partijen:
Duurzaamheid, Klimaat, Energie & Milieu; Gemeentelijk Vastgoed (incl. onderwijshuisvesting); Agenda 2030: Duurzame Stad; Grondbedrijf; Biesbosch; Weizigt; Dierenwelzijn; (Burger)Participatie. GR Sociaal (GRS); GR Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ); GR Gemeenschappelijke vuilverwerking Dordrecht en omstreken (GR Gevudo); Stedin Holding NV; Energie Coöperatie Dordrecht.
.
C.H.W.M. Post, gemeentesecretaris Algemeen directeur en eerste adviseur van het college.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
20
1.6 Kerngegevens van de stad
Dit informatieve onderdeel van de jaarstukken geeft de ontwikkeling weer van een aantal kengetallen van de gemeente onderverdeeld in demografie, sociale zekerheidsuitkeringen en fysieke structuur. Daarnaast geven we een korte samenvatting van de lokale lasten.
1.6.1 Kengetallen
In onderstaande tabel zijn enkele kengetallen voor de gemeente Dordrecht weergegeven op het gebied van inwoneraantallen, sociale zekerheidsuitkeringen en het aantal huur- en koopwoningen. Demografie
1-1-2021
1-1-2022
1-1-2023
1-1-2024
Inwoners < 20 jaar
25.188
25.138
25.230
25.080
Inwoners van 20-64 jaar
70.755
70.911
72.290
72.571
Inwoners > 64 jaar
23.172
23.488
23.914
24.419
Aantal inwoners
119.115
119.537
121.434
122.070
1-1-2021
1-1-2022
1-1-2023
1-10-2023¹
Arbeidsongeschiktheidsuitkeringen
5.790
5.950
6.000
6.080
Werkloosheidsuitkeringen
1.620
1.120
930
990
Bijstandsuitkeringen
3.910
3.810
3.670
3.660
Aantal uitkeringen
11.320
10.880
10.600
10.730
1-1-2021
1-1-2022
1-1-2023
1-1-2024²
Koopwoningen inclusief onbekend
32.165
32.507
32.710
33.057
Huurwoningen
23.648
23.740
23.886
24.219
Aantal woningen
55.813
56.247
56.596
57.276
. Sociale zekerheid
. Fysieke structuur
¹ Betreft cijfers per 1-10-2023. ² Betreft voorlopige cijfers per 1-1-2024.
1.6.2 Lokale lasten
De lokale lastendruk wordt grotendeels gevormd door de woonlasten. Tot de woonlasten eigenaren-bewoners worden gerekend de onroerendezaakbelastingen (OZB) en de riool- en afvalstoffenheffing. Door de gewijzigde berekeningsmethode van de gemiddelde WOZ-waarde zoals in het COELOrapport 2022 is toegelicht hebben we, evenals in de Begroting 2023 twee tabellen opgenomen voor de eigenaren-bewoners. Tot en met 2021 publiceerde het CBS alleen de gezamenlijke gemiddelde WOZ-waarde voor zowel koop- als huurwoningen. Sinds december 2021 publiceert het CBS ook de afzonderlijke gemiddelde WOZ-waarde van koop-en huurwoningen. Omdat de gemiddelde WOZwaarde van koopwoningen een beter beeld geeft van de gemiddeld betaalde OZB door huishoudens met een koopwoning gaat het COELO voortaan uit van deze waarde en wij sluiten ons hierbij aan. De waarde van koopwoningen is over het algemeen hoger dan die van huurwoningen. In onderstaande tabellen wordt de ontwikkeling van de gemiddelde WOZ-waarde - van alle woningen samen en die van koopwoningen - en de woonlasten voor meerpersoonshuishoudens weergegeven. Hierbij moeten we in ogenschouw nemen dat er in 2023 een eenmalige tegemoetkoming in de gestegen kosten van levensonderhoud van € 75 is verstrekt (zie Begroting 2023) waardoor de werkelijke ontwikkeling van de lastendruk ten opzichte van 2022 aanzienlijk
Jaarstukken 2023 Dordrecht
21
lager was dan de € 813 en € 875 gepresenteerd in onderstaande tabellen, namelijk € 738 en € 800. Eigenaren-bewoners met woning met een gemiddelde WOZ-waarde
Bedragen x € 1
2020
2021
2022
Toegepaste indexering 2023
Gem. WOZ-waarde
206.000
227.000
248.000
16,3%
296.000
OZB-eigenaar
224,33
231,54
241,55
6,3%
263,44
Afvalstoffenheffing¹
286,32
301,20
312,60
6,3%
332,28
Rioolheffing eigenaar
102,81
106,92
108,31
6,3%
115,13
Rioolheffing gebruiker¹
91,56
95,16
96,36
6,3%
102,36
Ontwikkeling lastendruk
705
735
759
813 ²
Stijging
2,4%
4,2%
3,3%
7,2% ²
2023 ²
Tot de woonlasten huurders worden gerekend de afvalstoffenheffing en de rioolheffing gebruiker. Huurders betalen geen OZB en rioolheffing eigenaar. Ook bij de tabel voor huurders dienen we mee te nemen dat er in 2023 een tegemoetkoming in de gestegen kosten van levensonderhoud van € 75 is verstrekt (zie Begroting 2023) waardoor de werkelijke ontwikkeling van de lastendruk ten opzichte van 2022 aanzienlijk lager was dan de € 435 gepresenteerd in onderstaande tabel, namelijk € 360. Eigenaren-bewoners met woning met gemiddelde WOZ-waarde voor koopwoningen
Bedragen x € 1
2020
2021
2022
Toegepaste indexering 2023
Gem. WOZ-waarde
257.000
283.000
308.000
16,3%
365.000
OZB-eigenaar
279,87
288,66
299,99
6,3%
324,85
Afvalstoffenheffing¹
286,32
301,20
312,60
6,3%
332,28
Rioolheffing eigenaar
102,81
106,92
108,31
6,3%
115,13
Rioolheffing gebruiker¹
91,56
95,16
96,36
6,3%
102,36
Ontwikkeling lastendruk
761
792
817
875 ²
Stijging
2,4%
4,1%
3,2%
7,0% ²
2023 ²
Voor meer informatie en relevante uitgangspunten over de lokale heffingen verwijzen we naar de paragraaf Lokale heffingen. Huurders
Bedragen x € 1
2020
2021
2022
2023
2023
Afvalstoffenheffing¹
286,32
301,20
312,60
6,3%
332,28
Rioolheffing gebruiker¹
91,56
95,16
96,36
6,3%
102,36
Ontwikkeling lastendruk
378
396
409
435
Stijging
1,9%
4,9%
3,2%
6,3%
¹ Voor een uitvoerbare inning dienen de tarieven deelbaar te zijn door 12. ² In 2023 is een tegemoetkoming in de gestegen kosten van levensonderhoud verstrekt waardoor de werkelijke lastendruk lager was dan in de tabellen is opgenomen. Door deze € 75 te betrekken
Jaarstukken 2023 Dordrecht
22
in de opstelling was er sprake van een daling van de woonlasten in 2023 ten opzichte van 2022. Voor eigenaren-bewoners met een gemiddelde WOZ-waarde betrof dat in werkelijkheid -2,7%, voor eigenaren-bewoners met een gemiddelde WOZ-waarde voor koopwoningen -2,2 en voor huurders was dat -12,6%.
1.7 Disclaimer
DISCLAIMER Deze website is met zorg samengesteld. Desondanks is het mogelijk dat deze informatie onvolledig of verouderd is en/of onjuistheden bevat. De gemeente aanvaardt geen aansprakelijkheid voor schade van welke aard dan ook die het gevolg is van eventuele onjuiste informatie op deze website. De gemeente is niet verantwoordelijk voor informatie op internetpagina's van derden waarnaar op deze website wordt verwezen. Ook neemt de gemeente geen verantwoordelijkheid voor de gevolgen van het gebruik van de op de website aangeboden informatie. PRIVACY Er worden uitsluitend statistische gegevens verzameld gericht op klikgedrag en geen privacygevoelige informatie.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
23
2 Programmaverantwoording 2.1 Leeswijzer programma's
Programmakaart structuur In dit hoofdstuk vindt u de zes beleidsprogramma's waarover verantwoording wordt afgelegd. Elk programma wordt onder de noemer 'Wat hebben we bereikt?' voorafgegaan door een korte inleiding. Onder het tabblad 'Verantwoording over beleid' kunt u vervolgens per programma de doelstellingen van het gemeentebestuur vinden, zoals vastgesteld in de Begroting 2023, en daarbij de verantwoording op activiteitsniveau. Leeswijzer activiteitsverantwoording Voor de activiteitsverantwoording geven we met drie symbolen aan in hoeverre de activiteiten zijn gerealiseerd/behaald, zo ziet u in één oogopslag de status van de activiteit. Indien u vervolgens op het 'plusje' naast de activiteit klikt, leest u in het uitklapscherm eerst de activiteit zoals deze in de Begroting 2023 was opgenomen, gevolgd door de activiteitsverantwoording van het jaarverslag. Deze activiteitsverantwoording 'spiegelt' hierbij in feite aan de begrotingstekst. De legenda van de gebruikte symbolen is als volgt:
De activiteit is gerealiseerd/behaald.
De activiteit is deels gerealiseerd/behaald of iets vertraagd, waarbij de voortgang wel zodanig is dat realisatie in 2024 plaatsvindt.
De activiteit is niet gerealiseerd/behaald. Indicatoren Elk programma kent een set basis indicatoren, deze komt voort uit het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV), dit is een vaste set verplichte beleidsindicatoren gehanteerd door het Rijk om de vergelijkbaarheid tussen gemeenten te bevorderen. Deze basis BBV-indicatoren zijn onderverdeeld naar taakvelden, er is een koppeling gemaakt tussen de taakvelden en de beleidsprogramma's waar deze een logische link vormen. Een totaal overzicht van de BBVindicatoren treft u tevens aan onder de bijlage van deze Jaarstukken. Vanaf de P&C-cyclus 2024 en verder zijn ook een set aanvullende indicatoren opgenomen, met hierin een eerste invulling in de reeds gepubliceerde Begroting 2024. Deze aanvullende indicatoren komen respectievelijk terug in volgende producten; de Begroting 2025 en Jaarstukken 2024.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
24
2.2 Programma's 2.2.1 Bestuurlijk en Ondersteunend Dordrecht 2.2.1.1 Wat hebben we bereikt?
We willen participatie stimuleren en ruimte geven aan initiatieven uit de samenleving. In 2023 hebben we daarop activiteiten gerealiseerd m.b.t. het faciliteren en begeleiden van initiatieven en het ontwikkelen van een online participatieplatform. Met het platform www.doemeedordrecht.nl bieden we informatie over onze plannen en nodigen we inwoners uit om digitaal te reageren en hierbij betrokken te raken. Ook hebben we gewerkt aan een toolbox voor (burger)participatie met oog op de Omgevingswet, die werd uitgesteld tot 1 januari 2024, en inmiddels dus in werking is getreden. Ook willen we een zo toegankelijk en makkelijk mogelijke gemeentelijke dienstverlening bieden. Daarvoor hebben we in 2023 onder meer gewerkt aan de toegankelijkheid van de gemeentelijke website en aan de verdere verbetering van de virtuele assistent Gem. We verbeterden tevens de klanttevredenheidsonderzoeken voor de drie meest gebruikte dienstverleningskanalen web, telefonie en balie. Als derde doelstelling in dit programma werken we aan Dordrecht als centrumstad voor de regio. Daarvoor hebben we geïnvesteerd in onze strategische lobbykracht en werken we in het samenwerkingsverband ‘Smart Delta Drechtsteden’ regionaal samen op onze ruimtelijke-economische ambities.
Daarnaast wordt ook rond specifieke dossiers zoals Chemours/PFAS intensief regionaal samengewerkt met onder andere Papendrecht, Sliedrecht en Molenlanden.
2.2.1.2 Verantwoording over beleid
ENDPMEND Doelstelling 1: (Burger)participatie stimuleren en ruimte geven aan initiatieven uit de samenleving. We willen laten zien dat de overheid luistert en betrouwbaar is. Bestuurlijke keuzes leggen we goed uit. Zo voorkomen we dat kritische burgers afhaken. We willen ook ruimte geven aan initiatieven uit de samenleving en vinden gezamenlijk eigenaarschap - van gemeente, organisaties, inwoners - op maatschappelijke opgaven belangrijk. We faciliteren en begeleiden initiatieven uit de samenleving. Begroting 2023 Initiatiefnemers vinden relevante, actuele informatie op onze goed bijgehouden website Dordrecht.nl/Onze stad/Initiatieven. Bij een aanvraag vindt er een snelle koppeling plaats van de initiatiefnemers aan een ambtenaar die het proces begeleidt. Een initiatieventeam zorgt voor overzicht over complexe (maatschappelijke) initiatieven en vervult een makelaarsrol in het met elkaar verbinden van initiatieven. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2023 hebben we buurtbewoners ondersteund bij het realiseren van hun ideeën voor de wijk. Daarbij is veelvuldig gebruik gemaakt van het budget vanuit wijkwensen wat bewoners zelf aan kunnen vragen. Hiervoor was in 2023 € 163.000 beschikbaar. In tegenstelling tot andere jaren waarin het budget volledig op ging, is er over 2023 een restant van € 65.000.
Met de regiegroepleden is gesproken over het beter benutten van deze middelen. Ook is ingezet op het faciliteren van initiatieven en het creëren van verbinding tussen verschillende initiatieven door onze gebieds- en wijkmanagers. Initiatieven die niet binnen de reguliere regelgeving konden worden opgepakt, zijn via een centrale mailbox van het Initiatieventeam gekoppeld aan een ambtelijk procesbegeleider.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
25
We ontwikkelen een online participatieplatform en organiseren professionele online bijeenkomsten met inwoners. Begroting 2023 In 2022 kiezen we een online platform waar inwoners terecht kunnen voor informatie over participatieprojecten. Inwoners kunnen in de verschillende fases van een project reageren en meepraten over het project. Naar verwachting gaat het platform in het eerste kwartaal van 2023 online. Tot die tijd werken we aan een plek binnen de organisatie, geschikte apparatuur, software en benodigde capaciteit om het online platform en de online bijeenkomsten te kunnen organiseren. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2023 is het online participatieplatform Doe Mee Dordrecht in gebruik genomen: www.doemeedordrecht.nl. Op dit platform bieden we informatie over onze plannen en nodigen we inwoners uit om daarop digitaal te reageren, en hierbij betrokken te raken. In de tweede helft van 2023 hebben we de eerste ervaringen opgedaan met digitale participatieprojecten. We hebben geanalyseerd dat circa 5.500 mensen Doe Mee Dordrecht hebben bezocht. Bezoekers zijn belanghebbenden die de informatie op de website bekijken en er actief op reageren. Het bezoek en de activiteit op Doe Mee Dordrecht wisselt in de tijd en piekt bij grote participatieprojecten die veel impact hebben op de samenleving.
Ook voor projecten, zoals de werkzaamheden bij het Kromhout, hebben we een app ontwikkeld. Hierin is informatie te vinden over de werkzaamheden en de planning. We werken aan een toolbox voor (burger)participatie met het oog op de Omgevingswet. Begroting 2023 De toolbox bestaat uit een dynamische website die - samen met de Handreiking Participatiebeleid met het oog op de Omgevingswet - initiatiefnemers en aanvragers van een omgevingsvergunning moet stimuleren om participatie te organiseren. De toolbox is ook beschikbaar voor gemeentelijke initiatieven, projecten en omgevingsplannen en heeft dan als doel om zowel te inspireren als te komen tot betere participatie. Bezoekers van de toolbox vinden er voorbeelden van participatie instrumenten en ‘best practices’. In 2021 is een toolbox ontwikkeld en in 2022 is hiermee geoefend. Eind 2022 stellen we de toolbox online beschikbaar. Na de inwerkingtreding van de Omgevingswet medio 2023 wordt de toolbox waar nodig verbeterd of uitgebreid. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In maart 2023 werd bekend dat de Omgevingswet werd uitgesteld tot 1 januari 2024, deze is inmiddels in werking getreden. Eind 2023 is de webpagina "Participatie en (bouw)plannen in uw omgeving" gelanceerd.
In de communicatie naar onze inwoners en ondernemers wordt benadrukt dat het bij ieder initiatief, ook bij niet vergunningplichtige activiteiten, belangrijk is de omgeving te betrekken. Bij vergunningaanvragen wordt sinds 1 januari 2024 altijd gevraagd naar de wijze waarop participatie is ingevuld. De toolbox richt zich op laagdrempelige voorbeelden en participatie-instrumenten. We monitoren en evalueren het Beleidskader Participatie 1.0 in het kader van de Omgevingswet. Begroting 2023 We vinden het belangrijk om het Participatiebeleid regelmatig te monitoren en evalueren. Dit leidt regelmatig tot actualisaties van het beleid en zogeheten buitenplanse activiteiten. De evaluatie van het Beleidskader vindt een jaar na de inwerkingtreding plaats. In 2023 gaan de Omgevingswet en het daarbij behorende Beleidskader in werking. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In maart 2023 werd bekend dat de Omgevingswet werd uitgesteld tot 1 januari 2024, deze is inmiddels in werking getreden. Daarmee ontstaan hiermee ook pas recent de eerste ervaringen t.a.v. participatie. Doelstelling 2: Een toegankelijke en zo makkelijk mogelijke, gemeentelijke dienstverlening. De samenleving vraagt om een eerlijke, begripvolle overheid met een menselijke maat. Iedere inwoner heeft daarin zijn eigen behoefte.
Daarop inspelen vormt de rode draad door onze dienstverlening. Wij maken het verschil voor de inwoners door hen waar nodig extra tijd en aandacht te geven. We innoveren en werken hard aan het verbeteren van de bestaande dienstverlening. Kwaliteit en het gebruikersgemak staan daarbij voorop.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
26
We verbeteren de gebruiksvriendelijkheid en toegankelijkheid van onze dienstverlening en bewaken de privacy. Begroting 2023 In al onze dienstverlening stellen we de inwoner/bedrijf centraal en gaan we uit van de menselijke maat. We werken aan: • Open en heldere communicatie in begrijpelijke taal voor alle inwoners. • Innovaties en vernieuwingen, zoals videobellen. We zorgen ervoor dat gebruikte persoonsgegevens goed beveiligd zijn. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking We hebben verschillende schrijftrainingen voor het hanteren van begrijpelijke taal gegeven binnen de organisatie. Ook hebben we in 2023 intensiever gewerkt aan de toegankelijkheid van de website. Hierdoor ervaren inwoners dat informatie op de website beter is te gebruiken. Onze virtuele assistent Gem is uitgebreid met het beantwoorden van vragen over bouwvergunningen, geluidsoverlast, subsidies, laadpalen en geldzorgen. Ook bij een crisis kan Gem nu snel en duidelijk reageren. Uit onderzoek blijkt dat videobellen als extra dienstverleningskanaal nog te weinig toegevoegde waarde biedt. Daarnaast hebben we de digitale dienst Uittreksel BRP in gebruik genomen, waarmee nu ook uittreksels voor minderjarige kinderen online kunnen worden aangevraagd, hiervoor hoeft men nu niet meer naar de Stadswinkel te komen.
We werken samen met alle delen van de gemeente en de overheidspartners: we zijn één overheid. Begroting 2023 Voor alle inwoners is een makkelijke hulpstructuur nodig bij de contacten met de gemeente. We helpen hen zoveel mogelijk op één plek en in één keer, juist en volledig. We stemmen de diverse communicatiekanalen goed op elkaar af: web, balie, telefonie, sociale media, chat, WhatsApp et cetera. Dit bevordert inclusie: we bedienen iedereen en sluiten niemand uit. Daarmee leggen we een goede basis voor de toekomst. Het goed inrichten en afstemmen van de communicatiekanalen noemen we omnichannel. De eerste stap die we hierin zetten is het opstellen van een omnichannel strategie. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking We verbeterden de klanttevredenheidsonderzoeken voor de drie meest gebruikte dienstverleningskanalen web, telefonie en balie. We verwachten in 2024 een snellere, hogere en betere respons op te kunnen halen. Hiermee verbeteren we de dienstverlening. In 2023 hebben we ook een aantal werkzaamheden geautomatiseerd. Hierdoor is er meer ontstaan tijd voor de meer ingewikkelde vragen van inwoners en kunnen we gerichter doorverwijzen. Met het opstellen van een omnichannel strategie is een start gemaakt en dit ronden we af in 2024. We zorgen voor ruimte en expertise in de uitvoering en bieden daardoor maatwerk.
Begroting 2023 Een grote groep inwoners vraagt extra persoonlijke aandacht en (uitzoek)tijd. We willen een goed beeld krijgen van hun situatie. Soms is het nodig de vraag achter de vraag te ontdekken. Dit willen we onder andere bereiken door: • Onze medewerkers verder te trainen en te ondersteunen in vraaggericht werken. • Extra tijd en aandacht te geven aan producten en diensten die complex zijn. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2023 hebben we een team- en individueel ontwikkelplan aangeboden aan alle medewerkers, om verdere ontwikkeling te stimuleren. Medewerkers zijn periodiek gecoacht op gesprekstechnieken en op het volgen van diverse vakgerichte opleidingen. Met deze extra inzet op het verhogen van de deskundigheid, zijn medewerkers in staat om de complexere vragen te beantwoorden en waar nodig maatwerk te bieden. Ook hebben we gestimuleerd dat alle medewerkers actief gebruik maken van de kennisbank bij het beantwoorden van vragen. Daarnaast hebben we de manier waarop signalen over ontbrekende informatie wordt doorgegeven verbeterd. Zo wordt de kennisbank sneller aangevuld en de inwoner beter en sneller geholpen.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
27
Doelstelling 3: Dordrecht functioneert als centrumstad van de regio. De Brede Welvaart in Dordrecht en de regio staat onder druk. Daarnaast zien we wereldwijde ontwikkelingen die een beroep doen op de veerkracht en weerbaarheid in onze regio. Nederland bevindt zich midden in een aantal grote transities. Wij helpen die transities graag mee vormgeven. We zorgen dat we voor elk van onze ambities: aan de juiste tafels zitten met de juiste partners, de juiste informatie uitwisselen, kunnen inspelen op subsidiemogelijkheden en onze gezamenlijke uitvoeringskracht versterken. We werken slagvaardiger samen in de Drechtsteden en zuidelijk ZuidHolland. Begroting 2023 We nemen het voortouw bij het uitdragen van de regionale visie en ambities. Afhankelijk van het onderwerp kiezen we het meest effectieve schaalniveau van samenwerking met publieke en private partners in de Drechtsteden en zuidelijk Zuid-Holland. Zo werken we in wisselende coalities samen op specifieke onderwerpen. Daarbij is er ook aandacht voor informele (netwerk)samenwerking. We coördineren de inhoudelijke afstemming en planning en control en integreren tevens de bestaande visie- en uitvoeringsdocumenten van overheid, bedrijfsleven en onderwijs tot één gezamenlijke agenda Smart Delta Drechtsteden. Zodoende kunnen wij ons steviger profileren.
Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Onder de noemer ‘Smart Delta Drechtsteden’ wordt regionaal samengewerkt t.b.v. de ruimtelijkeeconomische ambities (bouwen en wonen, economie en werken, bereikbaarheid en mobiliteit, energie en duurzaamheid). In 2023 is het visiedocument Groeiagenda Smart Delta Drechtsteden geactualiseerd en vastgesteld door de gemeenteraden van de Drechtsteden gemeenten (de strategische visie voor de ruimtelijk-economische ontwikkeling). Jaarlijks wordt ook een Uitvoeringsprogramma inclusief begroting vastgesteld door de gemeenteraden. In 2023 zijn we gestart met het opstellen van een Smart Delta Agenda samen met onderwijs, bedrijfsleven en maatschappelijke partners. Deze agenda krijgt in de loop van 2024 zijn beslag. Tegelijkertijd is in 2023 bureau Common Eye gestart met een onderzoek naar zowel het functioneren als de doorontwikkeling van de regionale netwerksamenwerking. Daarnaast wordt ook rond specifieke dossiers zoals Chemours/PFAS intensief regionaal samengewerkt met onder andere Papendrecht, Sliedrecht en Molenlanden. We investeren in onze strategische lobbykracht. Begroting 2023 We behartigen samen met onze partners onze belangen in bestuurlijke netwerken (VNG, G40, de Verstedelijkingsalliantie) met een actieve opstelling richting provinciale, nationale en Europese overheid.
Samen met onze partners vanuit onderwijs en bedrijfsleven agenderen we middels lobbymissies kansen en knelpunten rondom (externe) veiligheid, infrastructuur, woningbouw en de maakindustrie – op nationaal en Europees niveau. Door Brussel en Den Haag op deze manier te voeden met praktijkkennis en -ervaring vanuit de regio, stellen we ons als constructieve partner op bij de grote transities rondom klimaat en energie. In de Strategische Samenwerkings- en Lobbyagenda vindt een nadere uitwerking van bovenstaande elementen plaats. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2023 hebben we de strategische positionering van Dordrecht en de Drechtsteden verder versterkt. Zo is aandacht bij het Rijk gevraagd voor actuele dossiers zoals energiearmoede en bestaanszekerheid (via de VNG). Daarnaast is via de G40 ingezet op thema's als duurzaamheid, vitale binnensteden en slimme verstedelijking. Door deelname aan de Verstedelijkingsalliantie 'oude lijn Leiden-Dordrecht' kan Dordrecht rekenen op een aanzienlijke rijksbijdrage voor de stations-infrastructuur en de woonopgave in het gebied Spoorzone/Stadsas. Vanwege Tweede Kamerverkiezingen zijn politieke partijen en hun vertegenwoordigers benaderd met onze regio boodschappen.
Daarnaast is er een inhoudelijke lobby gestart om de regiobelangen op het terrein van maritieme maakindustrie goed te verankeren in de voorstellen van de ministeries van EZK en I&W. Voor een nieuwe ronde Regio Deals is vanuit de Drechtsteden gemeenten en Gorinchem samen met onze triple helix partners een aanvraag bij het Rijk gedaan.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
28
We gaan de mogelijkheden van Smart Society meer benutten. Begroting 2023 We doen ervaring op met de inzet van digitalisering en datagestuurd werken bij de aanpak van maatschappelijke opgaven (Smart Society). We willen de kansen die dit kan opleveren benutten. Drie elementen staan centraal in het koersdocument: datagestuurd werken; digital twin en innovaties met partners. Daarnaast investeren we in het versterken van onze basis en het opzetten van ons ecosysteem. Ook participeren we in bovenregionale netwerken, zoals G40-DEMS en CityDeal Slim Maatwerk. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2023 zijn de ambities uit het koersdocument Smart Society uitgewerkt in een programmaplan. De drie sporen die hierin centraal staan zijn (1) meewerken aan realisatie opgaven; (2) digitaal en datafundament; en (3) ontwikkeling vaardigheden. In 2023 is een aantal opgaven gefaciliteerd, rond onder andere de thema's bestaanszekerheid, vastgoedbeheer, duurzaamheid en online participatie. Deze projecten lopen ook deels in 2024 door. Ook wordt de mogelijkheid van camera's bekeken bij afvalcontainers, in verband met dumpingen/bijplaatsingen van afval. Hierbij is zorgvuldigheid nodig vanwege privacy.
2.2.1.3 Wat zijn de indicatoren?
De basis: BBV-indicatoren Vanuit de basis BBV-indicatoren is geen logische koppeling te maken met dit begrotingsprogramma, BBV-indicatoren zijn hier dan ook niet opgenomen. Lees in de leeswijzer meer informatie over de werking van en het verschil tussen aanvullende en BBV-indicatoren.
2.2.1.4 Wat heeft het gekost?
Hieronder wordt het programmaoverzicht weergeven onderverdeeld naar lasten en baten inclusief toevoegingen en onttrekkingen uit reserves. In deze jaarstukken is een verschillenanalyse per programma opgenomen. Hierin geven we de belangrijkste oorzaken aan van de hieronder genoemde verschillen ten opzichte van de actuele begroting. Bedragen x € 1.000
Bestuurlijk en Ondersteunend Dordrecht
Begroting 2023
Werkelijk 2023
Lasten
25.071
23.982
Baten
11.404
11.506
Saldo
13.667
12.475
Toevoeging reserves
11.786
11.786
Onttrekking reserves
17.631
25.912
Totaal programma
7.822
-1.651
Jaarstukken 2023 Dordrecht
29
Met de programmarekening is een totaaloverzicht opgenomen van de gerealiseerde baten en lasten op productniveau. Hieronder wordt het programmaoverzicht weergeven onderverdeeld naar lasten en baten van de verschillende producten en mutaties met de reserves. Bestuurlijk en Ondersteunend Dordrecht
Bedragen x € 1.000
Lasten Product
Baten
Begroot Werkelijk Verschil
Basisregistratie Vastgoed
1.223
1.164
59
Griffie
2.567
2.656
-89
305
272
33
Bestuur
4.932
4.298
634
Bestuurlijke samenwerking
1.471
1.455
16
Publieke dienstverlening
6.946
7.668
-722
Internationale betrekkingen
205
174
31
Stelposten
-31
Rekenkamer
Begroot Werkelijk 358
Verschil
476
118
34
34
535
1.107
572
4.800
5.192
392
-31
1.570
1.568
-2
25
27
2
Bedrijfsvoering stad Leefbare wijken
1.634
1.882
-248
32
3
29
Onderzoek
1.134
1.350
-216
1.021
1.151
130
Werken derden
4.653
3.061
1.592
3.096
1.952
-1.144
Totaal
25.071
23.983
1.088
11.405
11.507
Organisatie meervoudig lokale taken Regiodeal
Verschil tov actuele begroting excl. mutaties reserves (a) Stortingen in reserves Reserves Mutaties in de reserves
Begroot Werkelijk Verschil 11.786
11.786
Onttrekkingen uit reserves Begroot Werkelijk 17.631
25.912
Mutatie in de reserves (b) Totale verschil t.o.v. actuele begroting Totale verschil t.o.v. actuele begroting (a+b)
Jaarstukken 2023 Dordrecht
102 1.190
Verschil 8.281 8.281
36.857
35.769
1.088
29.036
37.419
8.383 9.471
30
2.2.2 Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht 2.2.2.1 Wat hebben we bereikt?
Afgelopen jaar is gewerkt aan het aantrekkelijk, levendig en veelzijdig houden en maken van Dordrecht. Hiervoor zijn stappen gezet naar een nieuw evenementenbeleid en is nieuw (economisch) beleid voor de horeca opgesteld. De huidige cultuurnota is grotendeels uitgevoerd en het participatieproces voor de nieuwe cultuurnota is afgerond. Het toerisme kan een belangrijke bijdrage leveren aan een aantrekkelijke en levendige binnenstad, het culturele aanbod in Dordrecht heeft daarin een grote rol. De (woon)overlast in Dordrecht nam in 2023 af. Door strakke sturing op het proces en snelle interventies zijn overlastsituaties sneller in beeld gebracht om escalatie te voorkomen. Ook de overlast in de openbare ruimte daalde, waarbij het een goed teken is dat geen veiligheidscamera's zijn ingezet, aangezien dat als laatste redmiddel wordt beschouwd. In 2023 is ons Nationaal Programma Dordt West 2023-2043 vastgesteld en is de programmaorganisatie ingericht. Tevens zijn de eerste aanvragen voor extra middelen succesvol ingediend bij de Rijksoverheid. Na oplevering in 2022 is het Integraal Veiligheidsplan 2023-2026 in 2023 vastgesteld in de raad en de uitvoering kent een gebiedsgerichte aanpak door te werken aan veilige wijken, een themagerichte aanpak voor de sociale stabiliteit, digitale veiligheid en ondermijning en een doelgroepgerichte aanpak voor jeugd en veiligheid.
Bij Handhaving is geïnvesteerd in het transformeren van het team van 38 geschikte inhuurkrachten naar eigen medewerkers in vast dienstverband. Zeventien nieuwe medewerkers zijn ingehuurd die - als zij goed functioneren - na 1 jaar ook in vaste dienst komen.
2.2.2.2 Verantwoording over beleid
ENDPMEND Doelstelling 1: Het vergroten van de levendigheid en aantrekkelijkheid van de (binnen)stad in balans met de leefbaarheid. Dordrecht staat de komende jaren voor de grote uitdaging om aantrekkelijk, levendig en veelzijdig te blijven. Daarom geven we voortvarend uitvoering aan activiteiten die de binnenstadvisie 'Slijpen aan een Diamant' tot realisatie brengen. Dit doen we in nauw overleg met onze belangrijkste stakeholders in het Binnenstadbedrijf Dordrecht. We willen horeca en nachtleven aantrekkelijker maken in balans met ook een goede leefbaarheid in de stad. Toerisme kan aan deze maatschappelijke opgave een belangrijke bijdrage leveren. Daarom blijven we investeren in het imago van de stad en het faciliteren van toeristen. We willen ook dat het culturele aanbod in Dordrecht zo breed mogelijk is en dat iedereen in Dordrecht dit ervaart. Want cultuur draagt bij aan talentontwikkeling, participatie, levendigheid en het vergroten van de aantrekkelijkheid van de stad. We actualiseren het evenementenbeleid. Begroting 2023 We behouden onze ambitie de evenementenstad van Nederland te willen zijn. Daarom werken we aan een nieuw evenementenbeleid in overleg met de stakeholders in de stad. We willen zorgen voor borging, kwaliteitsverbetering en innovatie van het aanbod aan evenementen, passend bij de eigenheid van Dordrecht.
Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De evenementensector is in kaart gebracht. Hiervoor heeft een feitenonderzoek plaatsgevonden en zijn stakeholders, trends en knelpunten in kaart gebracht. Dordrecht als evenementenstad is vergeleken met zeven andere steden met behulp van een benchmark. In maart 2023 is de startnotitie vastgesteld en deze omschrijft de vertaling van deze uitkomsten in ambities en doelen voor het nieuwe evenementenbeleid. Voor het realiseren van de ambities en doelstellingen is een visienota opgesteld. Dit geeft inzicht in het proces en bijbehorende vervolgstappen die nodig zijn om te komen tot het nieuwe evenementenbeleid. Besluitvorming over de visienota met een tijdsplanning van de vervolgstappen gaat in 2024 plaatsvinden.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
31
We stellen nieuw (economisch) beleid voor de horeca op. Begroting 2023 We gaan het horecabeleid herzien. Daarbij is er aandacht voor ontwikkelmogelijkheden op het gebied van aanbod, hoeveelheid en locaties; de mogelijkheden tot het verruimen van de openingstijden; een goede balans met evenementen en meer hotels om zo ook langer verblijf te stimuleren. We leggen daarbij ook een relatie met het terrasbeleid en een kwaliteitsslag in de terrasuitstraling. Het beleid houdt rekening met het toenemend aantal bewoners in de binnenstad en hun wensen: een goede balans tussen beleven en wonen in een levendige binnenstad. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2023 is een nieuwe Horecanota opgesteld. Dit is gebeurd in samenspraak met ondernemers, inwoners en andere belanghebbenden bij de horeca en de binnenstad. De Horecanota is voor besluitvorming aangeboden aan de raad en de besluitvorming vindt in het begin van 2024 plaats. Anticiperend op de nieuwe Horecanota is een nieuw conceptterrassenbeleid opgesteld. In 2023 is daarvoor de zienswijzeprocedure afgerond, zodat de terrasregels begin 2024, ná besluitvorming over de Horecanota, kunnen worden vastgesteld door het college. We actualiseren het cultuurbeleid. Begroting 2023 Op dit moment voeren we de plannen uit van de huidige nota 'De kracht van cultuur. Voor en door iedereen Dordtenaar'.
Daarbij zetten we in op brede talentontwikkeling, het versterken van het makersklimaat en verbreding van het publieksbereik. Dit doen we onder andere door promotie van cultuur en het vergroten van het culturele aanbod. Ook onderzoeken we de mogelijkheden om cultuur als middel nog meer in te zetten binnen het onderwijs en het sociaal domein. Door het faciliteren van het Cultureel Platform en het Netwerk Amateurkunst stimuleren we onderlinge samenwerking. De huidige nota gaan we in samenspraak met de stad en het culturele veld waaronder het Cultureel Platform - actualiseren en aanscherpen in relatie tot ontwikkelingen in de maatschappij en de sector. We willen daarmee de kracht van cultuur in Dordrecht waarborgen en waar mogelijk vergroten en versterken. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De huidige cultuurnota is grotendeels uitgevoerd, zoals beschreven in de evaluatie die is opgenomen in de startnotitie 'Cultuurnota Dordrecht 2030'. Een werkgroep onder leiding van Dordrecht Marketing, bestaande uit diverse culturele organisaties, heeft een plan opgesteld om verdere verbeteringen en samenwerking op het gebied van cultuurpromotie te realiseren. Dit plan wordt in 2024 uitgevoerd. Met de pilot cultuurverkenners is bijgedragen aan het brengen van cultuur naar de wijken en het versterken van de band tussen cultuur en het sociaal domein.
Door het voortzetten van het Cultureel Platform en het Netwerk Amateurkunst hebben we de onderlinge samenwerking in de culturele sector bevorderd, wat resulteerde onder andere in succesvolle edities van Cultuur op de Hoek en de Dordtse Cultuurnacht. Het participatieproces voor de nieuwe cultuurnota is afgerond, waarbij diverse stakeholders betrokken waren, en het Cultureel Platform heeft actief geadviseerd. Verwacht wordt dat de nieuwe cultuurnota begin februari 2024 aan de raad wordt voorgelegd. We herontwikkelen de Grote Markt. Begroting 2023 We herontwikkelen de Grote Markt en omgeving om het historische havengebied een ruimtelijke kwaliteitsimpuls te geven en het op een aantrekkelijke manier te verbinden met het kernwinkelgebied. Via een interactief proces met stakeholders komen we tot een juiste inrichting. Daarbij is er vooral aandacht voor groen, leefbaarheid en duurzaamheid. Mobiliteit en parkeren bekijken we in relatie met de omgeving. Tevens bekijken wij de mogelijkheden om de Joodse geschiedenis te integreren.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
32
Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Onderzoek naar parkeeralternatieven om de kwaliteit van de openbare ruimte in het gebied te verbeteren is gestart. Dit gaat onder andere over het in kaart brengen van de haalbaarheid van een parkeergarage onder de Grote Markt. Ook wordt bekeken of de parkeergarage Riedijkshaven kan worden verbeterd naar een mechanische parkeergarage voor het gebied Merwerkade e.o. Voor beide gebieden zijn gesprekken gestart met inwoners en is een eerste inventarisatie met wensen en ideeën opgehaald. Ook met het Dordts Joods Overleg hebben diverse gesprekken plaatsgevonden. De aardappelmarkt maakt onderdeel uit van het herinrichtingsgebied en hiervoor is onderzoek gedaan naar de parkeerdruk, is het participatieproces gestart en is een wensontwerp tot stand gekomen. Doelstelling 2: Het krachtig aanpakken van ernstige (woon)overlast. In delen van Dordrecht nemen de overlastdossiers nog steeds toe, zowel in volume als in complexiteit. Daarom investeren we in de leefbaarheid en veiligheid van de directe woon- en leefomgeving, door krachtig in te zetten op de aanpak van overlast gevende gebieden, woningen en personen. In Dordrecht ervaren bewoners regelmatig (woon)overlast.
Zoals: geluidsoverlast van buren; drugsoverlast; vervuilde tuinen en woningen; viezigheid van dieren; overlast van personen met onbegrepen (verward) gedrag; verloederde en vervallen panden. Zeker aanhoudende overlast kan het (woon)genot en gevoel van veiligheid van bewoners ernstig verstoren. Vroegtijdig ingrijpen en samenwerking op het snijvlak van zorg en veiligheid vergroot de kans op verbetering. We grijpen vroegtijdig in bij personen die problemen hebben op meerdere leefgebieden. Begroting 2023 We zetten de kerngroep en het interventieteam in voor: jongeren - bijvoorbeeld door verharding van de straatcultuur; kwetsbare personen die overlast plegen of waar burgers overlast van ervaren - denk aan personen met onbegrepen (verward) gedrag, dak- en thuislozen en zorgmijders; overige ernstige overlastgevers, zoals meer- of veelplegers. We stellen persoonsgerichte plannen van aanpak op en bieden sociaal aanbod gericht op scholing, werk, verslavingszorg, hulp en begeleiding met de zachte hand. Ook doen we huisbezoeken en pakken als het nodig is door met de harde hand, zoals met strafrechtelijke interventies. We versterken tot slot het instrumentarium, de lokale samenwerking en het zelf oplossend vermogen van burgers.
Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2023 zijn 49 personen vanwege hun overlastgevend gedrag besproken in de Kerngroep Overlast. Iedereen heeft een brief ontvangen waarin is meegedeeld waarvoor een dossier is aangelegd. Met alle minderjarige (21) personen en hun ouder(s) heeft een gesprek plaatsgevonden. Deze interventies hebben altijd snel effect en we zien dat de overlast binnen enkele weken stopt. Bij 16 personen was dat niet het geval. Zij hebben een sociaal aanbod gekregen (niet vrijblijvend). Door de werkwijze van de kerngroep was de inzet van het Interventieteam in 2023 niet nodig. We zetten in op een afname van de door burgers beleefde ernstige overlast in de openbare ruimte door de integrale aanpak voort te zetten. Begroting 2023 Voor het geprioriteerde aandachtsgebied Kromhout en omgeving zetten we het integraal Plan van Aanpak (tot en met 2024) en zo ook voor het gebied Lijnbaan voort. Als het nodig blijkt benoemen we nieuwe aandachtsgebieden. Per aandachtsgebied voeren we een plan van aanpak uit langs de drie pijlers van leefbaarheid: fysiek, sociaal en veiligheid. Bij de pijler fysiek hoort de aanpak van verloedering: aantrekkelijk, schoon en heel. Bij de pijler sociaal hoort bijvoorbeeld het bevorderen van sociale cohesie.
Bij de pijler veiligheid past bijvoorbeeld de inzet van bestuursrechtelijke maatregelen of cameratoezicht.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
33
Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De aanpak overlast is tussentijds ambtelijk geëvalueerd. Om nog meer aan de voorkant van het probleem te komen wordt sneller gestart met casusoverleg op wijkniveau. Bij specifieke casussen wordt eerder geschakeld naar de Kerngroep en dit leidde tot minder ervaren overlast. Tevens waren er geen ernstige overlast situaties. Overlastlocaties in Krispijn, Wielwijk, Vogelbuurt en Stadspolders waren in relatief korte tijd beheersbaar. In 2023 zijn geen tijdelijke camera's vanwege overlast geplaatst. Dit is een goed teken aangezien camera's een laatste redmiddel zijn. De gebiedsverboden zijn beperkt gebleven tot 2 tijdens de jaarwisseling. De aanpak Kromhout-Kasperspad is in 2023 gecontinueerd in samenwerking met onder andere politie en Leger des Heils. Het aantal notoire overlastgevers in de wijk is sterk afgenomen ten opzichte van de eerste beeldvorming in 2021. Met de inzet van de zogenaamde 'verbindingskamer' hebben we daarnaast zo'n 20 extra bewoners bereid gevonden om betrokken te zijn bij de aanpak in de wijk. We zetten in op een afname van de door burgers beleefde ernstige woonoverlast door het uitvoeringsplan voort te zetten.
Begroting 2023 Bij ernstige woonoverlast treden we op in samenwerking met de partners die verantwoordelijk zijn voor een vroegtijdige signalering en een daarbij behorende preventieve aanpak – zoals woningcorporaties. In geval van (extreme) woonoverlast zetten we verschillende interventiemechanismen in, zoals: ingrepen op basis van vrijwilligheid en drang en het achter de voordeur komen via zogeheten ‘outreaching’ hulpverlening. Instrumenten die we in kunnen zetten zijn een last onder dwangsom, huisuitzetting of woningsluiting. In het uiterste geval dwingen we het stoppen van overlast en het accepteren van zorg af via een gedragsaanwijzing. Door nieuwe huurders in kwetsbare gebieden te screenen op overlast gevend en crimineel gedrag zetten we tevens preventief in op woonoverlast. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Samen met politie en woningcorporaties treden we op bij (ernstige) woonoverlast. In 2023 zijn 36 dossier integraal behandeld, waarvan 7 ernstige. Door strakke sturing op het proces en snelle interventies zijn overlastsituaties sneller in beeld gebracht om escalatie te voorkomen. In ernstige gevallen worden bestuurlijke gedragsaanwijzingen opgelegd. In 4 nieuwe zaken werd hiervoor gewaarschuwd, in twee gevallen is overgegaan tot het invorderen van een dwangsom.
Door het screenen van nieuwe huurders op overlastgevend en crimineel gedrag in kwetsbare gebieden is preventief ingezet op woonoverlast. In 2023 zijn 134 huisvestingsvergunningen aangevraagd. In 2 gevallen is deze verleend onder voorwaarden verbonden. Doelstelling 3: Het investeren in leefbaarheid en veiligheid in de directe woon- en leefomgeving. We investeren als gemeente samen met bewoners, maatschappelijke partijen en veiligheidspartners in de leefbaarheid en veiligheid in de directe woon- en leefomgeving van onze inwoners. Zowel in de openbare ruimte als achter de voordeur is het belangrijk dat Dordtenaren zich op hun gemak en veilig voelen en dit ook zíjn. Iedere wijk in Dordrecht heeft haar eigen DNA, thema's, doelen en ambities. Daarom zijn maatregelen op het gebied van leefbaarheid en veiligheid een kwestie van maatwerk. We maken wijkprogramma's. Begroting 2023 Door het opstellen van wijkprogramma’s brengen we de doelen van bestaand beleid alsmede de beschikbare data van de wijk, buurt of straat in kaart (knelpunten/kwaliteiten en sociale/fysieke/economische ontwikkelingen). Met de wijkprogramma's brengen we kansen en uitdagingen voor de toekomst in kaart. De programma's dragen mede bij aan betere samenwerkingen en nieuwe inzichten. Dit maakt het mogelijk om voortvarend in te spelen op ontwikkelingen en sneller te reageren op signalen.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
34
Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Medio 2023 is gestart met de ontwikkeling van Gebiedsprogramma's voor de gebieden Oost en Centrum. Voor het gebied West is het Nationaal Programma Dordt West van toepassing. Naar aanleiding van een data onderzoek door het Onderzoekscentrum Drechtsteden zijn in Oost en Centrum gesprekken gevoerd met wijkprofessionals, bewoners, externe partners, interne beleidsambtenaren en opgavemanagers. De opbrengsten hiervan zijn vertaald in een eerste 'potloodschets' van voornaamste sociaal maatschappelijke uitdagingen per wijk of buurt en zowel extern als intern afgestemd. Tevens is gestart met het in kaart brengen van de fysiek opgaven per wijk/buurt, waardoor de beweging van gebiedsgericht werken nog meer voortgang heeft. Sociaal en fysiek komt steeds beter bij elkaar qua impact, planning en doelen We onderzoeken hoe we de leefbaarheid op bepaalde focusplekken kunnen verbeteren en maken hier een plan voor. Begroting 2023 Het beheer van de buitenruimte gaat uit van schoon, heel en veilig. Tegelijkertijd wordt leefbaarheid in iedere buurt en straat anders ervaren. Daarom vraagt het verbeteren van de leefbaarheid om maatwerk in iedere wijk, op buurt- en straatniveau. We onderzoeken hoe we de leefbaarheid van buurten en straten in de betreffende wijken kunnen verbeteren.
Bijvoorbeeld door het verhogen van de sociale cohesie. Op basis van dit onderzoek maken we hier een plan voor. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Het verbeteren van de leefbaarheid en veiligheid maakt onderdeel van uit van de Gebiedsprogramma's. In 2023 zijn in het kader van de ontwikkeling van de Gebiedsprogramma's wijken en buurten naar boven gekomen die extra aandacht en maatwerk vragen. Door dit inzicht kunnen wij in de toekomst gerichter inspelen op wat een buurt of een wijk nodig heeft. We voeren het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid uit in het stadsdeel Dordt-West. Begroting 2023 In een aantal gebieden in Nederlandse steden staat de leefbaarheid en veiligheid onder druk en stapelen problemen als werkloosheid, armoede, onderwijsachterstanden, woonproblematiek en een slechte gezondheid zich op. Veel mensen kampen met een combinatie van problemen. Het Kabinet is gestart met het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid (NPLV). Dit heeft als doel om de leefbaarheid en veiligheid van de meest kwetsbare gebieden in Nederland in 15-20 jaar tijd op orde te brengen en het perspectief van de bewoners te verbeteren. Met het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid verbreden we onze aanpak en zetten we ons in voor het verbeteren van de fysieke omgeving.
Bovendien zorgen we voor een beter perspectief voor inwoners en zorgen we voor veiligere en meer leefbare wijken in het stedelijke focusgebied Dordt West. Samen met partners en bewoners stellen we een meerjarig integraal uitvoeringsprogramma op en maken daarbij prestatieafspraken met het Rijk. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2023 is ons Nationaal Programma Dordt West 2023-2043 vastgesteld en is de programmaorganisatie ingericht. Tevens zijn de eerste aanvragen voor extra middelen succesvol ingediend bij de Rijksoverheid. Zo ontvangen we t/m medio 2026 ruim 4 miljoen voor het project Preventie met Gezag en voor de periode 2023-2025 ontvangen we extra middelen (ruim 1,7 miljoen voor 2023) uit de regeling Kansrijke Wijk. Dit zijn middelen voor de ontwikkeling van het jonge kind, de preventie van armoede en schulden, re-integratie arbeidsmarkt, veerkracht en weerbaarheid en voor een stimulans van een gezonde leefomgeving. Daarnaast krijgen we extra middelen uit het Nationaal Isolatieprogramma. We voeren het Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023-2026 uit. Begroting 2023 Het IVP is de kadernota voor het veiligheidsbeleid. In dit plan staan de prioriteiten en doelstellingen rondom de lokale veiligheid. De gemeente kan hier samen met inwoners, ondernemers en partners invulling aan geven.
In december 2022 wordt het IVP ter vaststelling aan de raad aangeboden. Thema's zoals straatintimidatie, hufterig verkeersgedrag, vervoer van gevaarlijke stoffen, jeugdoverlast, jeugdcriminaliteit, wapenbezit, ondermijning, sociale stabiliteit en digitale criminaliteit maken deel uit van dit plan.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
35
Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Op 14 maart 2023 is het IVP 2023-2026 door de raad vastgesteld. Met drie werkwijzen worden de doelstellingen uit het IVP uitgevoerd. Een gebiedsgerichte aanpak door te werken aan veilige wijken, een themagerichte aanpak voor de sociale stabiliteit, digitale veiligheid en ondermijning en een doelgroepgerichte aanpak voor jeugd en veiligheid. We vergroten de bekendheid van WhatsApp-buurtpreventie, buurtpreventieteams en Meld Misdaad Anoniem. Begroting 2023 De gemeente (onder)steunt projecten als WhatsApp-buurtpreventie en buurtpreventieteams van actieve buurtbewoners. Door buurtpreventie daalt de overlast en criminaliteit. Buurtbewoners houden hun wijk in de gaten en melden verdachte situaties bij de politie. Door het anoniem geven van informatie over criminaliteit en misdaad bij Meld Misdaad Anoniem leveren bewoners ook een bijdrage aan de veiligheid in de eigen buurt of wijk. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Het is makkelijker gemaakt een nieuwe WhatsApp-groep of buurtpreventieteam aan te melden. Ook is overzicht gecreëerd van bestaande teams en beheerders daarvan hebben een ingang bij de gemeente.
Samen hebben we duidelijke spelregels en voorwaarden afgesproken om te zorgen dat deelnemers geen overbodige berichten ontvangen en WhatsApp buurtpreventie bijdraagt aan een veiligere woonomgeving. In onze communicatie verwijzen we regelmatig naar Meld Misdaad Anoniem. In 2023 hebben we 94 meldingen ontvangen, waarbij het in de meerderheid ging om vermoedens van druggerelateerde criminaliteit. We breiden het aantal handhavers uit en verhogen de zichtbaarheid en aanspreekbaarheid. Begroting 2023 Vanaf 2023 krijgen handhavers de mogelijkheid om in dienst te komen en te blijven van de gemeente. Vanaf 1 januari 2023 betekent dit een verbetering van de arbeidsvoorwaarden voor handhavers. De verwachting is dat zij zich daardoor langer actief willen inzetten in onze gemeente. Hierdoor neemt de kennis van de wijken bij de handhavers toe en worden de handhavers zelf ook beter vindbaar en aanspreekbaar voor bewoners en ondernemers. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Sinds januari is geïnvesteerd in het transformeren van het team van 38 geschikte inhuurkrachten naar eigen medewerkers in vast dienstverband. Zeventien nieuwe medewerkers zijn ingehuurd die - als zij goed functioneren - na 1 jaar ook in vaste dienst komen. Waar lange tijd sprake was van onderbezetting, zijn we nu weer op sterkte.
Daarbij is de capaciteit afgestemd op de wijk en door in dezelfde wijk werkzaam te zijn, zijn vaste gezichten gecreëerd die steeds bekender zijn met/in de wijk. Er is een verandering ingezet van het meldingsgericht naar probleem- en informatiegestuurd handhaven. De handhavers zijn daardoor gerichter en zichtbaar aanwezig, voornamelijk lopend of fietsend. De wijkhandhavers zijn daarnaast actief op sociale media en participeren in wijkoverleggen. Hierdoor ontstaat steeds meer vertrouwen bij inwoners en ondernemers. De handhavers worden gemakkelijker aangesproken en treden sneller en preventiever op. Gelijktijdig is rekening gehouden met de gespannen arbeidsmarkt voor handhavers, waarbij personeel sneller wisselt van werkgever. Daarom investeren we in onze handhavers, onder andere middels het aanbieden van een gedegen begeleiding door de teamcoördinatoren en extra trainingen naast het verplichte opleidingsprogramma, zodat zij zich gebonden en gewaardeerd voelen door onze organisatie.
2.2.2.3 Wat zijn de indicatoren?
De basis: BBV-indicatoren De onderstaande BBV-indicatoren zijn onderdeel van de vaste set verplichte beleidsindicatoren gehanteerd door het Rijk om de vergelijkbaarheid tussen gemeenten te bevorderen. Omdat deze indicatoren een logische link vormen met het programma Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht zijn zij hier opgenomen. Voor BBV-indicatoren geldt dat hier geen streefwaarden aan verbonden zijn, de indicatoren kennen immers geen specifieke relatie met de Dordtse doelstellingen. Wel is een vergelijking opgenomen met het gemiddelde van de G40 gemeenten, daarnaast kunt u via de website www.waarstaatjegemeente.nl de BBV-indicatoren van Dordrecht per thema vergelijken met een selectie naar keuze (o.a. Nederland, Provincie niveau of Regionaal niveau).
Jaarstukken 2023 Dordrecht
36
BBV-indicatoren
Begroting Jaarstukken Begroting Jaarstukken 2023 2022 2024 2023
G40
Diefstal uit woning - per 1.000 inwoners
0,8 (2021)
0,8 (2022)
0,8 (2022)
0,8 (2023)
1,3 (2023)
Verwijzingen Halt - per 1.000 inwoners 1217 jaar Jongeren met delict voor rechter - % van 12-21 jaar Winkeldiefstal - per 1.000 inwoners
6 (2021)
6 (2021)
9 (2022)
9 (2022)
9 (2022)
2,0 (2020)
2,0 (2020)
1,0 (2021)
1,0 (2022)
1,0 (2022)
2,6 (2021)
3,7 (2022)
3,7 (2022)
3,7 (2023)
3,7 (2023)
Geweldsmisdrijven - per 1.000 inwoners
5,6 (2020)
5,8 (2022)
5,8 (2022)
5,8 (2023)
5 (2023)
Vernieling en beschadiging - per 1.000 inwoners
5,1 (2021)
5,6 (2022)
5,6 (2022)
6,1 (2023)
7,1 (2023)
2.2.2.4 Wat heeft het gekost?
Hieronder wordt het programmaoverzicht weergeven onderverdeeld naar lasten en baten inclusief toevoegingen en onttrekkingen uit reserves. In deze jaarstukken is een verschillenanalyse per programma opgenomen. Hierin geven we de belangrijkste oorzaken aan van de hieronder genoemde verschillen ten opzichte van de actuele begroting. Bedragen x € 1.000
Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht
Begroting 2023
Werkelijk 2023
Lasten
85.527
73.209
Baten
40.872
44.548
Saldo
44.655
28.662
Toevoeging reserves
6.222
6.072
Onttrekking reserves
11.716
10.517
Totaal programma
39.162
24.217
Met de programmarekening is een totaaloverzicht opgenomen van de gerealiseerde baten en lasten op productniveau. Hieronder wordt het programmaoverzicht weergeven onderverdeeld naar lasten en baten van de verschillende producten en mutaties met de reserves.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
37
Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht
Bedragen x € 1.000
Lasten Product
Baten
Begroot Werkelijk Verschil
Begroot Werkelijk
Verschil
181
181
337
393
56
34.922
38.020
3.098
-297
80
382
302
-63
188
186
-2
4.108
800
1.403
1.521
118
806
-162
22
22
Openbare Orde en Veiligheid
2.904
2.918
-14
Handhaving Openbare ruimte
3.662
3.328
334
Rampenbestrijding
35.231
21.797
13.434
Brandweer
13.497
14.214
-717
Mediazaken
405
404
1
8.033
8.330
103
166
Recreatie
4.908
Binnenstad
644
Externe veiligheid verkeer en vervoer
Cultuur Volksfestiviteiten
Toerisme en Marketing
815
907
-92
2.162
2.178
-16
Kunst en geschiedenis
13.163
14.053
-890
3.931
3.841
-90
Totaal
85.527
73.209
12.318
40.871
44.546
3.675
Marketing
10
-10
Hofkwartier
Verschil tov actuele begroting excl. mutaties reserves (a)
15.993
Stortingen in reserves Reserves Mutaties in de reserves
Begroot Werkelijk Verschil 6.222
6.072
150
Onttrekkingen uit reserves Begroot Werkelijk 11.715
10.518
Mutatie in de reserves (b) Totale verschil t.o.v. actuele begroting Totale verschil t.o.v. actuele begroting (a+b)
Jaarstukken 2023 Dordrecht
Verschil -1.197 -1.047
91.749
79.281
12.468
52.586
55.064
2.478 14.946
38
2.2.3 Groen, Duurzaam en Ruimtelijk Dordrecht 2.2.3.1 Wat hebben we bereikt?
In het voorbije jaar is hard gewerkt om onze ambities voor een groene, duurzame en ruimtelijke stad te realiseren. We hebben ons gericht op het vergroenen en verduurzamen van de openbare ruimte. Samen met onze inwoners, bijvoorbeeld aan de hand van de integrale buurtaanpak. Vanuit de opgave groenblauwe stad is ingezet op het versterken van de groenblauwe structuren op het eiland en de verbinding van deze structuren met de wijken in de stad. Net als voorgaande jaren hebben we aandacht gehad voor klimaatbestendigheid en waterveiligheid. Samen met het Waterschap hebben we gewerkt aan het verbeteren van de waterkwaliteit. Mooie stappen zijn gezet op weg naar het realiseren van een klimaatneutrale stad in 2040. In 2023 hebben we de startnotitie klimaatneutraal opgeleverd waarmee de raad het vertrekpunt en de ambitie heeft vastgesteld. Maar ook is de aanpak Energiebesparing vastgesteld, zijn we gestart met het verduurzamen van ons maatschappelijk vastgoed en is de eerste fase van het Zonoffensief in uitvoering gegaan.
2.2.3.2 Verantwoording over beleid
ENDPMEND Doelstelling 1: Het intensiveren van de vergroening en verduurzaming van de openbare ruimte. We zorgen voor meer groen in Dordrecht, om zodoende klimaateffecten te beperken. Daarnaast is het goed voor de biodiversiteit en voor een gezonde leefomgeving. Een beweeg- en verblijfsvriendelijk netwerk met voldoende openbare ruimte die uitnodigt tot spelen, bewegen, ontmoeten en het groen beleven bevordert de (positieve) gezondheid. Om die vergroening succesvol en duurzaam te kunnen realiseren is meer kennis en ervaring nodig over de succes- en faalfactoren. Ook is het van belang om inwoners en ondernemers goed te betrekken bij het onderwerp. We maken groene verduurzaming succesvol - samen met inwoners en ondernemers. Begroting 2023 Door vat te krijgen op de kansen en risico's bij het vergroenen van de openbare ruimte willen we van groene verduurzaming een succes maken. We zetten participatie in voor het succesvol vergroenen van de openbare ruimte. Dat levert de benodigde inzichten op, die we vervolgens toepassen bij stadsbrede vergroeningsopgaves. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2023 is ingezet op en ervaring opgedaan met verschillende vormen van participatie rond het vergroenen van de openbare ruimte. Rond het onderhoudsproject Haringvlietstraat/Wielingenstraat in Staart Oost is gestart met de integrale buurtaanpak.
Een andere methode van de provincie Zuid-Holland, de Groene Cirkel, passen we daar ook toe. We werken aan het versterken van vertrouwen door te luisteren naar de problemen die bewoners aangeven en samen oplossingen te formuleren en de makkelijkste gelijk op van de makkelijk op te pakken. Ook is bij een project in Sterrenburg het Handboek Sociaal Onderhoud ontwikkeld. In Wielwijk werken we al jaren met burgerwetenschap. We passen natuurinclusief bouwen en ontwikkelen toe. Begroting 2023 In 2023 gaan we het handboek 'Natuurinclusief bouwen en ontwikkelen' standaard toepassen. Ook lichten we ondernemers in over ons aangepaste beleid op dit punt en zorgen we voor de juiste en goede communicatie over het onderwerp. Hiernaast stimuleren we samen met Duurzaamheidscentrum Weizigt inwoners om natuurinclusieve maatregelen te treffen bij bestaande bouw.
Jaarstukken 2023 Dordrecht
39
Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking We hebben het voorgenomen beleid om natuurinclusief te bouwen al opgenomen in een aantal bouwprojecten. Dit is gebeurd in het Maasterras, het Dordthuis en in Amstelwijck. Het is wachten op de uitvoering van deze projecten (in 2024 en verder) om de gewenste voorzieningen voor flora en fauna, zoals groene daken, bloemenbermen en nestkasten, aan te brengen. In 2023 hebben we met groene partijen en bouwbedrijven overleg gehad over het Handboek natuurinclusief bouwen. Belangrijke input is in het handboek opgenomen. Het college heeft het handboek in de vergadering van 12 december 2023 vastgesteld. We geven een vervolg aan de beleidsmatige aanpak van biodiversiteit. Begroting 2023 We werken in 2023 verder aan een beleidsmatige aanpak van biodiversiteit. In dit plan geven we aan hoe we de biodiversiteit bevorderen en hoe we actuele problemen die inwerken op onze biodiversiteit oplossen. Om te onderzoeken of we onze biodiversiteit behouden, stellen we een monitoringsplan op en meten we welke biodiversiteit we hebben. We werken in 2023 aan een uniforme aanpak voor de effectieve bestrijding van invasieve exoten in Dordrecht. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking We hebben stappen gezet om het beleid omtrent biodiversiteit verder vorm te geven.