Jaarstukken 2022 Dordrecht.pdf

Grootschalige vervolgmaatregelen tegen bijplaatsingen zijn in het vierde kwartaal gestart, daarvan hebben we nog geen effectrapportage. We gaan werken volgens de Dordtse buurtaanpak. Begroting 2022 De Dordtse buurtaanpak is een werkwijze om sectorale uitdagingen en stadsbrede opgaven in samenhang op te pakken. Deze aanpak kenmerkt zich door over disciplines heen samen te werken, maar ook door ruimtelijke processen en maatschappelijke betrokkenheid te integreren. De programmeertafel biedt het uitgangspunt om de buurtaanpak mogelijk te maken, wanneer sociaalmaatschappelijke uitdagingen daarin beter worden geborgd. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Voor de Dordtse buurtaanpak is een procesmatige aanpak ingericht. Hiermee is de buurtaanpak ingebed binnen het proces(schema) van de programmeertafel. Bij onderhoudsprojecten of maatschappelijke initiatieven die vragen om een (meer) integrale aanpak kan hiervoor nu gekozen worden. Komende jaren gaan we echt met deze aanpak werken in (minimaal) vijf projecten. Te beginnen met het project Haringvlietstraat. Tijdens het projectstart-overleg zal worden besproken welke opgaven en wensen in samenhang worden opgepakt.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

54

De openbare ruimte in Sterrenburg 1 wordt meer ingericht op bewegen. Begroting 2022 We komen met voorstellen voor de inrichting van de openbare ruimte in Sterrenburg 1 om ervoor te zorgen dat met name jongeren en ouderen er beter kunnen bewegen. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Er is doorgebouwd op het voorstel van bureau UUM: groen buurthart, verbindingen tussen winkelcentrum en park. Dat gebeurde in een aanpak van de provincie 'Positieve gezondheid op de tekentafel'. Het eerste project dat nu wordt aangepakt in nauwe samenwerking met Trivire en andere partijen is een groen hart voor Tweelingenstraat – Stierstraat. Dit sluit nauw aan op de uitgangspunten van de opgave groenblauwe stad, dat de realisatie mede mogelijk maakt. In de gezamenlijke aanpak (gemeente – Trivire) is veel aandacht voor verdere samenwerking, participatie/buurtgerichte aanpak, afkoppelen hemelwaterafvoeren, biodiversiteit, gezondheid (ontmoeten en bewegen). Bij de participatie is er alle aandacht voor de grote groep nieuwe, jonge bewoners en de - vaak al oudere - bewoners van de omliggende woningen. De keuze voor deze buurt is ingegeven door de aanpak van de woningen hier door Trivire (verbeteren en verduurzamen). Trivire bezit ook een deel van het openbare groen in deze buurt. We voeren grote onderhoudsprojecten uit.

Begroting 2022 Ook in 2022 voeren we, naast het reguliere onderhoud aan onze stad, een aantal grote projecten uit. Zo pakken we in de Haringvlietstraat, naast rioolvervanging, ook bodemvervuiling aan, hebben we aandacht voor klimaataspecten en leggen we de snelle fietsverbinding Dordttrack aan. In de Componistenbuurt wordt het riool vervangen, maar is ook aandacht voor de leefbaarheid en sociale problematiek in de wijk. Ook onderzoeken we klimaatadaptieve maatregelen. Op de Krispijnseweg wordt ingrijpend onderhoud gecombineerd met de aanleg van een goede, snelle fietsverbinding met extra aandacht voor veiligheid en bereikbaarheid. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Ondanks overprogrammering wordt de beoogde hoeveelheid herinrichting van wegen en vervanging van riolen niet gehaald. Vanwege afstemming met projecten van externe partners zoals HVC, Stedin en Evides en de woningcorporaties Woonbron en Trivire is een aantal projecten dit jaar niet afgerond en in een enkel geval ook niet gestart. Herinrichting van de Krispijnseweg is niet gestart omdat Stedin nog onverwacht een middenspanningsleiding heeft aangelegd. De aanleg van riolering in de Godfried Schalckensingel en Houthaven is niet gestart vanwege de vervanging van kabels en leidingen door Stedin en Evides.

Vervanging van de riolering in de Heijermansstraat/Nijhofflaan en de Colijnstraat is niet gestart in verband met nieuwbouwplannen van woningcorporaties Trivire en Woonbron. Vervanging van de riolering in de Prins Bernardstraat is uitgesteld vanwege het doorschuiven van project Krispijnseweg. En herinrichting van de Eulerlaan is uitgesteld om in aanmerking te komen voor provinciale subsidie in 2023. Doelstelling 5: Dordrecht is zelfredzaam en waterveilig. Ook in 2022 hebben we aandacht voor waterveiligheid en waterbewustzijn. Niet alleen voor De Staart als veilige locatie bij een overstroming, maar ook stadsbreed door de effecten van zeespiegelstijging voor onze stad goed inzichtelijk te krijgen. Aan de hand daarvan kunnen we passende maatregelen voorbereiden. We gaan in gesprek met de stad over de visie De Staart als waterveilige ontwikkeling. Begroting 2022 Het IABR (Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam)–Atelier Dordrecht heeft onderzocht hoe de tijdelijke noodzaak van zelfvoorziening bij een overstroming kan worden ingezet voor de huidige opgave van duurzame stedelijke ontwikkeling: waterveiligheid als hefboom. De uitkomsten willen we met input van bewoners en bedrijven vertalen naar een toekomstvisie. Groene Cirkels biedt een methode om hen te betrekken in een bottom-up proces.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

55

Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking We zijn gestart om voor de Staart een gebiedsvisie op te stellen in het kader van de omgevingsvisie. Hierin zal ook de Staart als schuillocatie een plek krijgen. Parallel hieraan werken we ook aan een Programma Natuur en Recreatie voor de Staart. In Staart Oost sluiten we onder andere aan op het Meerjaren Onderhoud Programma project voor de Haringvlietstraat om het groen van de Wantij te verbinden naar deze straat. Hierbij willen we ook zorgen voor vermindering van de hittestress in dat gebied en bijdragen aan meer cohesie door middel van de groene cirkelmethode van de Provincie Zuid Holland. Daarin werk je in kleine projecten samen met bewoners, gemeenten en andere belanghebbenden om de wijk te verbeteren. Er zijn al een aantal projecten naar tevredenheid uitgevoerd en dit zorgt voor meer vertrouwen om zo door te blijven werken met elkaar. We werken samen in de regio bij het verkennen van de effecten van zeespiegelstijging. Begroting 2022 We werken samen met partners in het Deltaprogramma Rijnmond Drechtsteden (DPRD) om de (regionale) effecten van zeespiegelstijging te verkennen. Binnen dit programma wordt een hoogwatermodel uitgewerkt, waarmee de gevolgen van zeespiegelstijging worden doorgerekend.

Dit is belangrijk voor Dordrecht omdat de gevolgen voor onze stad (het historisch havengebied en de Biesbosch in het bijzonder) altijd ingrijpend zijn, als er keuzes gemaakt worden over hoe het systeem te gaan ontwikkelen de komende decennia. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking We zijn als Dordrecht goed vertegenwoordigd in het Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden. Via dit Deltaprogramma participeren we in onderzoeken die worden uitgevoerd, waarin onder andere de gevolgen van de zeespiegelstijging in onze regio worden bekeken en waaruit belangrijke kennis en ervaring wordt gehaald voor de bescherming, maar ook de verkenning, van Dordrecht en haar unieke buitendijkse gebieden: het historisch havengebied, de Staart, het Maasterras en de Biesbosch. Doelstelling 6: Dordrecht leeft en ontwikkelt zich in en met de natuur (doelstelling toegevoegd op basis van amendement A4). Bomen zijn van grote waarde voor de stad. De ambities van de stad op het gebied van groenblauw en biodiversiteit kunnen niét worden gehaald zónder bomen. Daarom gaan we een bomenprogramma opstellen. Ook gaan we aan de slag met natuurinclusief bouwen en geven een vervolg aan onze aanpak op het gebied van biodiversiteit.

In 2022 wordt met het Biesboschnetwerk en ondersteund door de Biesboschregisseur gestart met een uitvoeringsprogramma op basis van de in 2021 opgestelde gebiedsvisie. We stellen een bomenprogramma op. Begroting 2022 Bomen verdienen het om goed onderhouden te worden, zodat ze optimaal kunnen bijdragen aan het leefklimaat en de ambities van de stad. De laatste jaren is er echter bezuinigd op het boomonderhoud. Dat heeft geleid tot een kleine (snoei)achterstand. Het onderhoud van bomen moet daarom worden herzien en leggen we vast in een bomenprogramma voor de volgende coalitieperiode. In het bomenprogramma hebben we ook aandacht voor het verbeteren van het bomenbestand door bijvoorbeeld standplaatsverbetering en soortkeuze. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2022 hebben we samen met de raad en met betrokken organisaties uit de stad de basis gelegd voor het bomenprogramma. De uitwerking van het bomenprogramma is ten tijde van het opstellen van het jaarverslag in concept gereed. We starten met het vormgeven van een uitvoeringsprogramma voor de Biesbosch. Begroting 2022 Begin 2022 wordt gestart met het vormgeven van een uitvoeringsprogramma voor de Biesbosch.

De onderwerpen die hierin terugkomen vallen onder de thema's: Educatie, Communicatie en Marketing, Bezoekersmanagement, Recreatie & Toerisme, Belangenbehartiging en Toezicht & Handhaving. De gemeente zal hierbij aansluiten projecten binnen dit uitvoeringsprogramma stimuleren om de Biesbosch aantrekkelijk te houden voor de bezoeker.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

56

Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De eerste aanzet voor een uitvoeringsprogramma is opgenomen in de visie Balanceren in de Biesbosch. Deze visie is vastgesteld door de raad. Er moet nu een doorvertaling gemaakt worden naar concrete projecten. Hiervoor is de intentie om stakeholders uit de Biesbosch daar mede invulling en uitvoering aan te laten geven. Om stappen te maken zijn voor de eerste projecten al werkgroepen actief. We passen natuurinclusief bouwen toe. Begroting 2022 Bebouwing, maar ook de openbare ruimte, levert een belangrijke bijdrage aan onze biodiversiteit. Natuurinclusief bouwen bij nieuwe ontwikkelingen is dus belangrijk. We passen het uitvoeringsplan toe en maken natuurinclusief bouwen standaard in nieuwe projecten. Daarnaast stimuleren we samen met Duurzaamheidscentrum Weizigt bewoners om natuurinclusieve maatregelen te treffen bij bestaande bouw. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De manier waarop Dordrecht natuurinclusief bouwen en ontwikkelen toepast staat in ons 'Handboek natuurinclusief bouwen en ontwikkelen (Nibo)'. Dit document heeft de status van ambtelijk concept, externe stakeholders zijn gevraagd om advies te geven op het handboek. Daarna wordt het ter besluitvorming aan het college voorgelegd, naar verwachting in het tweede kwartaal van 2023.

Na vaststelling beschikken we over een standaard advies hoe het Nibo meegenomen wordt in nieuwe projecten. We geven een vervolg aan de beleidsmatige aanpak biodiversiteit. Begroting 2022 We werken aan een beleidsmatige aanpak biodiversiteit. Naast kansen voor het stimuleren van biodiversiteit, zien we dat er een grote druk ligt op onze biodiversiteit door onder meer ziekten, plagen en invasieve exoten. We werken in 2022 verder aan een samenhangend beleidsmatige aanpak biodiversiteit. In dit plan geven we aan hoe we de biodiversiteit bevorderen en hoe we actuele problemen die inwerken op onze biodiversiteit oplossen. We maken intern afspraken over proces, organisatie en borging van onze beleidsmatige aanpak. Om te onderzoeken of we onze biodiversiteit behouden, stellen we een monitoringsplan op en meten we welke biodiversiteit we hebben. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De beleidsmatige aanpak is 'in uitvoering' in de ambtelijke organisatie en is 'geborgd'. Dit is zowel in beleid (zoals de Omgevingsvisie en het Groenblauw programma), beheer (zoals ecologisch beheer) als in projecten (zoals natuurinclusief bouwen en Wet natuurbescherming). Biodiversiteit is nu een 'regulier' onderwerp in de organisatie. De komende jaren blijft de ambtelijke organisatie werken aan verbetering van processen, organisatie en borging van biodiversiteit.

Welke verbonden partijen hebben bijgedragen?

Om onze doelen te realiseren werken we samen met anderen, zo nemen we deel in verbonden partijen. Een totaal overzicht en de financiële informatie van onze verbonden partijen is opgenomen in de paragraaf verbonden partijen. Informatie over verbonden partijen die bijdragen aan de realisatie van de doelstellingen in dit programma is weergegeven in onderstaand overzicht. We geven daarbij niet alleen een indicatie over het afgelopen jaar, maar ook een actuele stand van zaken (status april 2022).

Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (GR OZHZ) Website

https://www.ozhz.nl

Vertegenwoordiging Dordrecht

•

Deelnemers

Jaarstukken 2022 Dordrecht

Mevrouw T.F. de Jonge lid en plaatsvervangend voorzitter Algemeen en Dagelijks Bestuur • De heer M.P.P.M. Merx, lid Algemeen Bestuur • De heer H. van der Linden, plaatsvervangend lid Algemeen Bestuur De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht

57

Vestigingsplaats Openbaar of gemeentelijk belang

Relevante beleidsinformatie

Risico's

en Zwijndrecht en de provincie Zuid-Holland. Dordrecht De regeling is getroffen ter ondersteuning van de deelnemers en de regiogemeenten bij de uitvoering van hun taken op het gebied van het omgevingsrecht in het algemeen en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht in het bijzonder, alsmede de taken op het terrein van vergunningverlening, handhaving en toezicht op grond van de in artikel 5.1 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht genoemde wetten. Actuele ontwikkelingen d.d. april 2023 Het Rijk heeft de invoering van de Omgevingswet uitgesteld naar 1 januari 2024 en ook de Wet kwaliteitsborging bouw (Wkb) treedt gelijktijdig met de Omgevingswet in werking. Omdat OZHZ voor een aantal opdrachtgevers ook de bouwtaken uitvoert wordt het wetgevingstraject intensief gevolgd. In ZuidHolland Zuid is afgesproken dat OZHZ en de gemeenten samen optrekken bij het in beeld brengen van de impact van de Wkb op de eigen organisatie: de aard en hoeveelheid werk die overblijft, het personeel, de financiën en de bouwleges. De impact kan per gemeente verschillen, onder andere omdat deze afhankelijk is van het aantal aanvragen, de mate van toetsing aan het Bouwbesluit op dit moment en de manier waarop de gemeente invulling geeft aan het nieuwe stelsel. Het effect is groter als op dit moment de bouwbesluittoets volledig, zonder prioritering op risico's, wordt uitgevoerd.

OZHZ voert de bouwtaak voor Dordrecht echter uit op basis van een risicomodel. Dordrecht koos bij de invoering van de Omgevingswet voor de strategie van “snelle volger” waarbij we goed hebben voorgesorteerd op de wet. Actuele risico's d.d. april 2023 • In 2022 merkte OZHZ nog de gevolgen van de coronacrisis: extra werkzaamheden zoals handhaving noodverordening, vergunningverlening voor het vergroten van terrassen en minder evenementen. • Door de invoering van de Wet kwaliteitsborging bouwen (Wkb) moet vanaf 2024 onderscheid worden gemaakt in een bouwtechnisch en een ruimtelijk deel bij de activiteit bouwen. Hierdoor vallen taken weg, waarvoor nieuwe taken in de plaats komen, zoals het afhandelen van meldingen, het toetsen van borgingsplannen en het dossierbeheer. Vooralsnog gaan we er van uit dat dit kan worden opgevangen door besparing op vervallen taken en een toename van opbrengsten uit leges.

Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (GR VRZHZ) Website

www.vrzhz.nl

Vertegenwoordiging Dordrecht

De heer A.W. Kolff, voorzitter van het Algemeen en Dagelijks Bestuur (kroonbenoeming)

Deelnemers

De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht. Dordrecht

Vestigingsplaats Openbaar of gemeentelijk belang

Jaarstukken 2022 Dordrecht

De VR onderdelen Regionale Brandweer Zuid-Holland Zuid, de voorbereiding op Rampen en Crisis (VRC) en de Geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR) zijn samen verantwoordelijk voor: • Het in algemene zin behartigen van belangen op het terrein van: crisisbeheersing, rampenbestrijding, brandweerzorg en geneeskundige hulpverlening. • Het voorbereiden op een ramp of crisis (inventariseren van risico’s in de regio). • Het proberen te voorkomen van een ramp of crisis in de omgeving (het beheersen van de risico’s). • Het bestrijden van een ramp of incident en proberen ervoor te zorgen dat alles zo snel mogelijk wordt hersteld (als er dan toch een incident of ramp gebeurt).

58

Relevante beleidsinformatie

Actuele ontwikkelingen d.d. april 2023 • De afgelopen jaren stonden de bestrijding van de coronacrisis, de opvang van ontheemden uit Oekraïne en zeer recent de opvang van asielzoekers maar zeker ook de kritieke processen zoals brandbestrijding en hulpverlening voorop. Na de drukte van de coronacrisis was de verwachting dat in 2022 weer meer naar de taken, processen en prioriteiten zoals beschreven in het nieuwe beleidsplan worden verlegd, de huidige opvang van ontheemden uit Oekraïne en opvang van asielzoekers hebben hier zeer waarschijnlijk effect op. • Ontwikkelingen staan daarentegen niet stil. In 2023 verwacht de Veiligheidsregio aan de slag te kunnen met de uitkomsten van het landelijk onderzoek naar een toekomstbestendig brandweerstelsel. • De Omgevingswet zal (waarschijnlijk) in 2023 van kracht zijn. • Afhankelijk van het proces in 2022 hoopt de VRZHZ in 2023 volop in te zetten op de Risk Factory en het Multi Intelligence Center. • Landelijke ontwikkelingen: de evaluatie van de Wet Veiligheidsregio's is afgerond. Waar mogelijk zijn de gevolgen meegenomen bij het opstellen van het beleidsplan 2022-2025. • In het algemeen bestuur van 10 maart 2022 zijn voorstellen behandeld met betrekking tot het financieel perspectief van de VRZHZ. Deze voorstellen zijn verwerkt in deze ontwerpbegroting 2023 en als zodanig onderdeel van de zienswijze bij de gemeenten.

Concreet gaat het per saldo in 2023 om een verhoging van € 2,26 miljoen. • Het kostenniveau in de bedrijfsvoering is significant gestegen. De veiligheidszorg voor haar inwoners wil het bestuur van de VRZHZ op het huidige niveau garanderen. De VRZHZ heeft de afgelopen jaren aanzienlijke bezuinigingen doorgevoerd. Daarom zullen nieuwe besparingen direct effect hebben op de kwaliteit van de dienstverlening. Denk aan: minder brandweerposten, een lager aantal piketten en het afstoten van ons eigen operationeel crisiscentrum. Daarom is een dringend beroep gedaan op de tien deelnemende gemeenten. Concreet betekent dit dat vanaf 2023 een structurele extra bijdrage van € 2.264.000 wordt doorgevoerd, bestaande uit: o € 464.000 om de cao-effecten voor onze medewerkers te dragen. o € 1.800.000 om structureel hogere kosten te kunnen absorberen. • Stijgende kosten (in miljoenen) betreffen daarnaast onder andere caoontwikkelingen (0,5), inkoop/onderhoud materieel en materialen (0,3), onderhoud gebouwen (0,3), ICT (0,5) en informatieveiligheid (0,2). Bij kosten exogene ontwikkelingen gaat het vooral om invoering van de Omgevingswet (0,4). Gewenste innovaties zijn het Multi Intelligence Center (0,35) en de Risk Factory (afhankelijk van business case).

Risico's

Actuele risico's d.d. april 2023 • In 2022 is intensief gesproken over het financieel perspectief van de VRZHZ. Zorgen zijn er als het gaat over de hoge inflatiecijfers van de laatste tijd. De VRZHZ verwacht dit terug te zien in een nieuwe cao in 2023 omdat de huidige tot en met 2022 loopt. Het vraagt om blijvend de vinger aan de pols te houden en hier transparant met het bestuur over te spreken. • De financiële gevolgen van de nieuwe cao-afspraken over functioneel leeftijdsontslag voor beroepsbrandweer zijn doorgerekend. Er is een voorziening gevormd die deze lasten volledig afdekt. Het risico op hogere lasten is hierdoor afgenomen. Nieuwe aanpassingen van de cao en wijzigingen in het gebruik van de regeling kunnen ervoor zorgen dat de gevormde voorziening aangevuld c.q. afgeroomd moet worden. • Het algemeen bestuur wordt op 13 oktober via een themasessie meegenomen in het onderwerp strategische huisvesting waarbij ook in brede context het MJOP wordt betrokken. Vanzelfsprekend komen hierbij ook de financiële aspecten van te maken keuzes aan de orde. • Daarnaast zien we ook het risico dat, door economische ontwikkelingen, het kostenniveau van de beoogde prioriteiten in het beleidsplan op termijn verder zou kunnen doen stijgen. De gemeenten zien over het geheel gezien een zorgelijke kostenstijging in alle domeinen op zich afkomen.

De financiële ontwikkelingen bij de verschillende verbonden partijen zorgt voor toenemende druk op de gemeentelijke begrotingen. Dit heeft zijn weerslag op de financiële slagkracht van onze gemeente.

Gemeenschappelijke regeling Sociale Werkvoorziening Drechtsteden (Drechtwerk) Website

Jaarstukken 2022 Dordrecht

https://www.drechtwerk.nl

59

Vertegenwoordiging Dordrecht

WAS: De heer P.J. Heijkoop, voorzitter Algemeen en Dagelijks Bestuur

Deelnemers

De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Hendrik-Ido-Ambacht, Papendrecht, Sliedrecht, Zwijndrecht en Hardinxveld-Giessendam. Dordrecht

Vestigingsplaats Openbaar of gemeentelijk belang

Het openbaar lichaam behartigt de belangen van de gemeenten op het terrein van de sociale werkvoorziening en geeft in opdracht van de gemeenten uitvoering aan de in de wet en in deze regeling genoemde taken. Hiermee streeft de organisatie ernaar dat mensen kunnen werken naar vermogen. Dat doet zij via de onderdelen: Drechtwerk/Drechtstedenactief, WerXaam B.V., Assembly partner B.V., Drechtwerk Diversiteit B.V., Drechtwerk Groen B.V., Drechtwerk FrisFacilitair B.V.

Relevante beleidsinformatie

Actuele ontwikkelingen d.d. april 2023 De GR Drechtwerk is samengevoegd met de GR Sociaal per 1 januari 2023.

Risico's

Actuele risico's d.d. april 2023 We verwijzen u naar de GR Sociaal.

B.V. Gemeenschappelijk Bezit Evides Website

https://www.evides.nl

Vertegenwoordiging Dordrecht

De heer H. van der Linden, gevolmachtigd aandeelhouder in de Algemene vergadering van aandeelhouders (AvA)

Deelnemers

Houders van aandelen zijn gemeenten die ten tijde van de oprichting van de vennootschap vielen binnen het verzorgingsgebied van NV Waterbedrijf Europoort. Dit betreft een gebied wat zich uitstrekt van Dordrecht, over de Hoekse Waard naar Rotterdam, Delft en Brielle. Rotterdam

Vestigingsplaats Openbaar of gemeentelijk belang

Relevante beleidsinformatie

Jaarstukken 2022 Dordrecht

Drinkwatervoorziening dient een publiek belang. De B.V. GBE is 50% eigenaar van de aandelen van het waterbedrijf, Evides NV. De Evides-aandeelhouders hebben onder meer zeggenschap over de drinkwatertarieven en over het ondernemingsplan van de NV. Voor een groot deel is de sector gereguleerd via de Drinkwaterwet. De invloed van Autoriteit Consumenten en Markten (ACM) is zeer groot. De dividenduitkering is van belang voor een sluitende stadsbegroting. Dordrecht draagt een financieel belang van 7% in de B.V. (Overigens presenteren we bij de financiële gegevens van Evides de gegevens van de NV). Actuele ontwikkelingen d.d. april 2023 • In 2022 is de directeur van GBE, dus niet van de NV, opgevolgd door mevrouw J. Prins. • Evides Waterbedrijf kent nu twee aandeelhoudersgroepen: Gemeenschappelijk Bezit Evides (GBE) en Gemeenschappelijk Bezit Evides Aqua (GBE Aqua). Beiden bezitten 50% van de aandelen. De 18 gemeenten van GBE in Zuid-Holland Zuid zijn: Albrandswaard, Barendrecht, Brielle, Capelle aan den IJssel, Delft, Dordrecht, Goeree-Overflakkee, Hellevoetsluis, Hoeksche Waard, Nissewaard, Maassluis, Midden-Delfland, Rotterdam, Schiedam, Vlaardingen, Westland, Westvoorne en Zwijndrecht. GBE Aqua bestaat uit de provincie Zeeland, de 13 Zeeuwse gemeenten en de gemeenten Woensdrecht, Bergen op Zoom en Goeree-Overflakkee.

• Grote zorg blijft bij de drinkwaterbranche bestaan over de toekomstgerichtheid van de regelgeving, waarbij de financiële problematiek van drinkwaterbedrijf Vitens als voorbeeld voor de sector dient. De eigen formele gemeentelijke invloed om ACM tot andere inzichten te brengen is overigens zeer beperkt aangezien deze aandeelhouders, hoewel publiek van karakter, niet als rechtstreeks belanghebbende in de zin van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) ziet. Desondanks is de financiële positie van Evides tot dusver solide. • In 2022 zijn de drinkwatertarieven 2023 van de NV vastgesteld. Door een interventie vanuit GBE, waaronder Dordrecht, is uiteindelijk een lagere tariefsverhoging doorgevoerd.

60

Risico's

Actuele risico's d.d. april 2023 • Regulering (zie toelichting bij de ontwikkelingen). • Kostenstijgingen in de branche kunnen voor 2024 opnieuw een opwaartse druk op het drinkwatertarief betekenen • Op termijn (omstreeks 2026) is forse verlaging van dividend niet uitgesloten indien de ACM-regulering niet toekomstbestendig wordt gemaakt, naast dat één en ander al eerder vooral gevolgen kan/zal hebben voor de eigen bedrijfsvoering van Evides. Dat gemeenten de komende jaren nog een redelijk stabiel dividend mogen verwachten, is mede het gevolg van eerder opgespaarde resultaten en afspraken daarover met aandeelhouders om deze later uit te keren. Om die reden houden we de risicoclassificatie nog laag, tenzij er zich onverwachte materiële ontwikkelingen voor gaan doen.

Wat zijn de indicatoren?

De basis: BBV-indicatoren De onderstaande BBV-indicator heeft betrekking op het taakveld 'volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing', onderdeel van de vaste set verplichte beleidsindicatoren gehanteerd door het Rijk om de vergelijkbaarheid tussen gemeenten te bevorderen. Omdat deze indicator een logische link vormt met het programma Groen en Ruimtelijk Dordrecht is zij hier opgenomen. Voor BBV-indicatoren geldt dat hier geen streefwaarden aan verbonden zijn, de indicatoren kennen immers geen specifieke relatie met de Dordtse doelstellingen. Wel is een vergelijking opgenomen met het gemiddelde van de G40 gemeenten, daarnaast kunt u via de website www.waarstaatjegemeente.nl de BBV-indicatoren van Dordrecht per thema vergelijken met een selectie naar keuze (o.a. Nederland, Provincie niveau of Regionaal niveau). Een totaal overzicht van de BBV-indicatoren treft u aan onder de bijlage van deze Jaarstukken 2022, daarnaast leest u in de leeswijzer meer over de werking en het verschil tussen BBV-indicatoren en Dordtse aanvullende indicatoren. Aanvullende indicatoren Naast de BBV-indicator zijn ook drie aanvullende indicatoren in dit programma opgenomen, gericht op de onderwerpen 'buurtbeleving', 'openbare ruimte' en de 'groenomgeving'. Deze aanvullende indicatoren kennen een duidelijke link met de doelstellingen in dit programma.

De indicatoren hebben betrekking op de vorige raads- en collegeperiode van 2018-2022. Voor de eerste twee indicatoren geldt dat het streven was dat we minimaal gelijk of beter willen presteren dan het gemiddelde van de G40 gemeente, de indicator 'groenomgeving' is direct herleidbaar uit het Coalitieakkoord 2018-2022. Van 0-waarde tot 2022 De indicatoren rond buurtbeleving en openbare ruimte zijn driemaal gemeten (in 2017, 2019 en 2021). Er is een kleine beweging te zien in de cijfers, deze stijgen zowel in Dordrecht alsook voor de G40 en zitten kort op elkaar. Voor buurtbeleving in Dordrecht; 7,2 (2017); 7,3 (2019) en 7,4 (2021). In de G40 zijn deze respectievelijk: 7,3; 7,5 en 7,5. Voor de openbare ruimte in Dordrecht; 6,1 (2017); 6,3 (2019) en 6,4 (2021). In de G40 zijn deze respectievelijk: 6,3; 6,4 en 6,5. Voor de indicator groenomgeving was het streven het planten van 800 bomen, met de aanplant van 2.445 bomen is dit doel ruimschoots behaald. BBV-indicatoren

Begroting Jaarstukken Begroting Jaarstukken 2022 2021 2023 2022

WOZ-waarde woningen (gemiddelde) - x € 1.000

206 (2020) 227 (2021) 227 (2021) 248 (2022) 261 (2022)

Aanvullende indicatoren A. Buurtbeleving: rapportcijfer Woonomgeving.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

0-Waarde

Actuele waarde

G40

Streefwaarde 2022

Dordrecht: Dordrecht: 7,4; Dordtse 7,2; G40: 7,3 G40: 7,5 (2021) waarde gelijk (2017) of hoger dan gemiddelde G40

61

B. Openbare ruimte: schaalscore fysieke kwaliteit buurtvoorzieningen.

C. Groenomgeving: aanplant van 800 extra bomen (in het kader van 800 jaar stad in 2020).

Dordrecht: Dordrecht: 6,4; Dordtse 6,1; G40: 6,3 G40: 6,5 (2021) waarde gelijk (2017) of hoger dan gemiddelde G40 0 (2018) 2.779 (augustus 800 bomen 2022) *Tiny Forest: 2445; Bomen N3: 204; Jubileumbomen: 80; Arboretum Maasstraat: 50

Bron

Frequentie

A.

Veiligheidsmonitor/‘vrije ruimte’, specifieke vragen voor Dordrecht

B.

Veiligheidsmonitor

C.

Gemeente Dordrecht

Eens per 2 jaar (onderzoek in oneven jaren, resultaat bekend in even jaren) Eens per 2 jaar (onderzoek in oneven jaren, resultaat bekend in even jaren) Jaarlijks

Wat heeft het gekost?

Hieronder wordt het programmaoverzicht weergeven onderverdeeld naar lasten en baten inclusief toevoegingen en onttrekkingen uit reserves. In deze jaarstukken is een verschillenanalyse per programma opgenomen. Hierin geven we de belangrijkste oorzaken aan van de hieronder genoemde verschillen ten opzichte van de actuele begroting. Bedragen x € 1.000

Groen en Ruimtelijk Dordrecht

Begroting 2022

Werkelijk 2022

Lasten

59.285

52.609

Baten

26.714

28.382

Saldo

32.572

24.227

Toevoeging reserves

15.697

14.878

Onttrekking reserves

20.939

16.568

Totaal programma

27.330

22.536

Met de programmarekening is een totaaloverzicht opgenomen van de gerealiseerde baten en lasten op productniveau. Hieronder wordt het programmaoverzicht weergeven onderverdeeld naar lasten en baten van de verschillende producten en mutaties met de reserves.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

62

Groen en Ruimtelijk Dordrecht

Bedragen x € 1.000

Lasten Product

Baten

Begroot Werkelijk Verschil

Begroot Werkelijk

Verschil

Wegen

12.418

11.670

748

1.241

1.379

138

Groen

12.236

11.740

496

3.934

4.586

652

Openbare verlichting

2.119

2.040

79

191

234

43

Verkeersmeubilair en VRI's

2.084

2.405

-321

495

665

170

Constructies

5.595

2.468

3.127

45

114

69

Speelvoorzieningen

1.165

1.126

39

2

2

Havenexploitatie

2.709

2.887

-178

682

2.178

1.496

Riolen

10.441

10.198

243

14.355

14.243

-112

223

271

-48

5.111

3.486

1.625

1.798

1.576

-222

Nieuwe Dordtse Biesbosch Wonen Soc. Herstructureringswijken/Dordt West

350

299

51

IBD

2.630

2.444

186

3.100

3.006

-94

Water

2.205

1.575

630

872

400

-472

Totaal

59.286

52.609

6.677

26.713

28.383

1.670

Verschil tov actuele begroting excl. mutaties reserves (a)

8.347

Stortingen in reserves Reserves Mutaties in de reserves

Begroot Werkelijk Verschil 15.698

14.877

821

Onttrekkingen uit reserves Begroot Werkelijk 20.938

16.568

Mutatie in de reserves (b) Totale verschil t.o.v. actuele begroting

Verschil -4.370 -3.549

74.984

67.486

Totale verschil t.o.v. actuele begroting (a+b)

7.498

47.651

44.951

-2.700 4.798

Sociaal en Zorgzaam Dordrecht Wat hebben we bereikt?

In een jaar waarin de wereld op zijn kop stond, werd het belang van een goede sociale basis extra gevoeld. Via verschillende beleidsvelden en vooral via vele actieve organisaties, professionals en vrijwilligers in de stad is gewerkt aan het opvangen van de klappen van inflatie, mentale problemen en eenzaamheid. De succesvolle aanpak voor de bestrijding van armoede is verder verbeterd, de (warme) huiskamers van de wijk werden geopend en bijvoorbeeld het jongerenwerk is actief betrokken geraakt bij het voortgezet onderwijs om daar een luisterend oor te bieden. Sommige activiteiten konden onvoldoende voortgang boeken, omdat in de loop van het jaar andere prioriteiten ontstonden, maar er zijn desondanks veel activiteiten uit de begroting behaald.

Verantwoording over beleid Doelstelling 1: Gerichte, lokale inzet op preventie. De gezondheidscrisis van 2020-2021 laat zien hoe een ogenschijnlijk klein onderdeel van iemands leefstijl van invloed is op iemand sociale, mentale en fysieke gezondheid. Het wegvallen van sporttrainingen, nieuwe eetgewoonten of het gebrek aan interactie kunnen mensen uit balans brengen. Door te investeren in het stimuleren van bewegen, gezonde voeding en ontmoeting kan die balans worden (terug) gevonden of verstevigd. De coronapandemie van de afgelopen twee jaar heeft meer dan ooit inzichtelijk gemaakt dat naar elkaar omzien van groot belang is. In 2022 zetten we daarom verder in op het verstevigen van sociale netwerken en onderzoeken we hoe professionals eerder signalen kunnen opvangen van inwoners die ondersteuning nodig hebben. ENDPMEND NDPME

Jaarstukken 2022 Dordrecht

63

We voeren het Dordtse preventieakkoord uit en monitoren deze. Begroting 2022 In 2021 is het lokale, Dordtse Preventieakkoord opgesteld. Doel van dit lokale akkoord is het mogelijk maken van goede gezondheid en leefstijl voor iedereen. Hoofdthema's zijn roken, voeding/bewegen, alcohol en mentale gezondheid. Ruim veertig organisaties hebben aangegeven een bijdrage te willen leveren aan de uitvoering (2021 tot en met 2023) van het akkoord. Samen met het kernteam, waarin FysioDordt, DG&J, SOC en Indigo-Yulius samen met de gemeente vertegenwoordigd zijn, besteden we 2022 aan het aanjagen, uitvoeren en monitoren van plannen en activiteiten, met een focus op mentale gezondheid en voeding en bewegen. In de tweede helft van 2022 zal de raad geïnformeerd worden over de voortgang. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De status van het Dordtse preventieakkoord is deels behaald. In 2022 zijn er een netwerkbijeenkomsten georganiseerd waarbij diverse lokale partners uit de stad aanwezig waren. De partners weten elkaar steeds beter te vinden en dit zorgt voor mooie onderlinge samenwerkingen. De wens is om dit nog verder uit te breiden (en daarom is gekozen voor een deels behaald resultaat).

Er zijn afgelopen jaar diverse aanvragen geweest vanuit de stad en zijn er vanuit het kernteam een aantal initiatieven ondersteund zoals wijkactiviteiten in Crabbehof, koken met bewoners op de Staart, ontmoeting in de bibliotheek en bewegen in Sterrenburg. Omdat vanuit het Rijk nog veel onduidelijkheid bestond in 2022 over de bekostiging, is de raad nog niet geïnformeerd over de voortgang. Zodra hier meer over bekend is, zal de raad geïnformeerd worden.

We monitoren de inzet van jongerenwerk op Dordtse scholen. Begroting 2022 Door de preventieve inzet van jongerenwerk op scholen kan de zorgstructuur in groep 7 en 8 van het basisonderwijs en het volledige voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs scholen verbeteren. Ook versterkt dit de rol van het jongerenwerk in het normaliseren en afschalen van jeugdhulp. Dit betekent een nieuwe rol voor de jongerenwerkers: naast presentie op straat en online, ook presentie op scholen. De resultaten van deze inzet worden gemonitord om het besparingspotentieel voor de gemeente Dordrecht te berekenen. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De presentie van het jongerenwerk op scholen is bereikt. Scholen, jongerenwerkers en jongeren zijn positief over de inzet. Ruim 20 locaties (MBO, voortgezet en primair onderwijs) zijn bezocht, waarbij de inzet zowel incidenteel als intensief kan zijn. Denk hierbij aan presentatie in de pauzes, naschoolse programma's, individuele ondersteuning, mentorlessen en burgerschapsvragen. Daarnaast zijn jongerenwerkers veel aanwezig en zichtbaar geweest op het Leerpark, bijvoorbeeld na contact met de conciërges of politie. De inzet is geëvalueerd via verschillende interviews met betrokkenen. Daaruit lijkt dat de kosten in de jeugdzorg op termijn afnemen doordat problematiek eerder wordt gesignaleerd en opgepakt.

In het vierde kwartaal zijn gesprekken gestart met de schoolbesturen over de bijdragen van de scholen aan de voortzetting van @school in 2023 en verder.

We ontwikkelen een concrete wijkgerichte fieldlab rondom zorginnovatie. Begroting 2022 In 2020 en 2021 hebben we samen met het Albert Schweitzer ziekenhuis, het Da Vinci College en de GGD ZHZ verkennende stappen gezet om te komen tot meer toegepaste innovatie in gezondheid en zorg. Dit leidde tot een fieldlab Drechtsteden waar geleerd en gewerkt wordt met (nieuwe) zorgconcepten en de inzet van ICT en zorgtechnologie. Daarnaast zijn ook zorginstellingen, het bedrijfsleven, bewoners en de topsector Life Science & Health aangehaakt. In 2022 zetten we ons in om de digitale vaardigheden en gezondheidsvaardigheden bij inwoners en professionals te bevorderen, zodat de stap om van innovatie gebruik te maken kleiner wordt. Ook starten we in 2022 met een wijkgericht fieldlab in Sterrenburg in samenwerking met Health Holland. Daarbij wordt zoveel mogelijk samenwerking gezocht met de inwoners en organisaties in de wijk.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

64

Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De doelen rondom zorginnovatie zijn deels behaald. Er is aan verschillende vraagstukken gewerkt met studenten vanuit het fieldlab in Sterrenburg. Ze onderzochten hoe ouderen langer thuis kunnen wonen en ze ontwikkelden (mede) hiervoor beweegactiviteiten. Daarnaast is het Lab Positieve gezondheid Drechtsteden in oprichting, wat komend jaar verder uitgewerkt wordt in Sterrenburg. De kracht van het Lab Positieve Gezondheid zit in de ontmoeting en uitwisseling tussen een grote diversiteit aan deelnemers. Het onderwerp 'bevorderen van de digitale gezondheidsvaardigheden' is niet aan bod gekomen. Uitgezocht wordt of dit focus kan krijgen in 2023. Tot slot is uit het netwerk het merk INNOW ontstaan. INNOW stimuleert samenwerkingen tussen zorg, onderwijs, overheid en het bedrijfsleven, met als doel toegepaste innovatie voor gezondheid, zorg en welzijn binnen de Drechtsteden te bevorderen.

We ontwikkelen een huiskamer van de wijk in Crabbehof en Stadspolders. Begroting 2022 We verbouwen het pand aan de Savornin Lohmanweg (De Stoof en bibliotheek) tot een huiskamer van de wijk. Hier wordt een diversiteit aan ontmoetingsplekken gecombineerd met publieke voorzieningen zoals een horecagelegenheid en de bibliotheek Aanzet, maar waar ook gelegenheid is om meer privé met elkaar te spreken. Dat doen we samen met de bewoners en de reeds bestaande initiatieven in de wijk. Door de coronamaatregelen is de ontwikkeling van het Polderwiel naar een huiskamer van de wijk vertraagd. Naar verwachting zal medio 2022 dit alsnog worden opgeleverd. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De plannen voor de Stoof zijn aan de gebruikers en wijkbewoners gepresenteerd. De plannen zijn goed ontvangen. De tekeningen zijn aangepast met de opmerkingen van de wijkbewoners. De begroting is opgesteld. Helaas zijn de kosten hoger uitgevallen dan verwacht. Oorzaak zijn de stijging van de bouwkosten en de vervanging van het luchtsysteem. Dit zorgt voor vertraging voor de verbouwing. Wel is in het huidige pand met een aantal kleine aanpassingen een begin gemaakt met de huiskamerfunctie. Voor het Polderwiel zijn de tekeningen met begroting opgesteld. Ook hier zijn de bouwkosten gestegen wat zorgt voor vertraging.

De interne samenwerking tussen de partners verloopt goed. Doelstelling 2: Passende, tijdige en betaalbare ondersteuning voor alle Dordtenaren. Dordtenaren moeten de ondersteuning krijgen die nodig is, tijdig en passend. Dit is nog niet altijd het geval, mede door de verplichte andere werkwijze door de beperkingen van afgelopen periode. Samen met partners werken we eraan om dit verder te verbeteren. Een belangrijke (financiële en inhoudelijke) impuls hiervoor biedt het (in juni 2019 vastgestelde) investeringsplan Sociaal Domein. Een plan dat er ook voor dient te zorgen dat de kosten in de toekomst beheersbaar blijven, terwijl het aantal Dordtenaren dat een beroep doet op ondersteuning steeds verder toeneemt. We voegen wmo-expertise toe in de aanpak vraagverheldering in het sociaal wijkteam. Begroting 2022 Er vindt een integrale vraagverheldering plaats (0-100 jaar), conform de integrale klantroute van het Sociaal Wijkteam. In de periode 2021-2023 voegen we daar ook, op afroep, de expertise van de Wmo consulenten van de Sociale Dienst Drechtsteden aan toe, zodat ook daar een indicatie afgegeven kan worden. We werkten begin 2021 aan een implementatieplan. Een jaar na de start evalueren we. In 2020 startten we al met een pilot waarin we de expertise van de Wmo consulenten (Wmo indicaties) van de Sociale Dienst Drechtsteden toevoegen aan de aanpak vraagverheldering.

In 2021 breidden we deze aanpak uit naar alle sociale wijkteams in de stad. Deze activiteit is de uitwerking van beleidswens 4. Capaciteitsuitbreiding sociaal wijkteam uit de Kadernota 2020. De evaluatie van de aanpak is in 2021 gestart en deze is begin tweede kwartaal 2022 gereed.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

65

Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In alle teams van het Sociaal Wijkteam is Wmo-expertise toegevoegd aan de vraagverheldering. Voor bewoners betekent dit dat zij meer integraal geholpen worden en niet naast een bezoek aan het Sociaal Wijkteam ook nog naar een loket van de Sociale Dienst Drechtsteden moeten. In samenhang werken de professionals aan passende ondersteuning vanuit de principes van normalisering. Er zijn al eerste voorbeelden van eerder kunnen afschalen en combinaties van arrangementen voor bewoners met algemene voorzieningen (het Sociaal Wijkteam) en maatwerkvoorzieningen (de Sociale Dienst Drechtsteden). Ook het vraagstuk 18-/18+ (overgang van jeugdzorg naar wmo) kan door deze samenhang beter worden opgepakt. We versterken het proactief en outreachend werken in de wijken om inwoners die dat nodig hebben toe te leiden naar bestaande ontmoetingsplekken, welzijnsaanbod of (vrijwilligers)werk. Begroting 2022 We richten ons hoofdzakelijk op wijken met inwoners met een lage sociaaleconomische status. Ook is er specifieke aandacht voor ouderen via huisbezoeken en jongeren via natuurlijke vindplaatsen, zoals het onderwijs en het verenigingsleven. Hierbij maken we gebruik van de kennis die er is vanuit de bestaande aanpak Eenzaamheid en de ervaring van maatschappelijke organisaties in de wijken.

De outreachende aanpak wordt uitgevoerd door vrijwilligers (onder andere de organisaties van Samen Dordt) en professionals (buurtwerk, jongerenwerk). Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Vanuit het corona steunpakket hebben de deelnemers van Platform Op d'recht sociaal gezamenlijk een subsidie aanvraag ingediend waarin de deelnemers activiteiten uitvoeren met als belangrijkste doel contact leggen met wijkbewoners die 'moeilijk bereikbaar' zijn (anderstaligen, zorgmijders, mensen met een lage sociaaleconomische status) en hen ondersteunen in hun hulpvragen. Hiervoor zijn verschillende soorten activiteiten ingezet, zoals kookworkshops, digitale vaardigheden workshops en huisbezoeken. We trainen vrijwilligers en professionals in en om ontmoetingsplekken in het signaleren, oppakken en doorverwijzen van (impliciete) hulpvragen. Begroting 2022 We willen de ondersteuningsbehoefte zo vroeg mogelijk in beeld krijgen om erger te voorkomen. Laagdrempelige ontmoetingsmogelijkheden in de eigen omgeving vormen de succesfactor voor het ontstaan van vertrouwen. Medewerkers van deze plekken trainen we daarom in het vroegtijdig signaleren van hulpvragen. Ook bieden wij hen via trainingen handelingsperspectief op verschillende situaties.

Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Inzet 078 heeft vrijwilligers van Schuldhulpmaatje en Samen Dordt getraind in het signaleren en oppakken van hulpvragen. Ook de beheerders van de Warme ontmoetingsplekken hebben deze cursus gevolgd. Doelstelling 3: Het vergroten van de (financiële) zelfredzaamheid van (kwetsbare) inwoners. We willen dat Dordtenaren zoveel mogelijk zelfredzaam zijn. Dit geldt zowel op het gebied van bestaanszekerheid als op het gebied van mentale weerbaarheid. Ook voor 2022 verwachten we dat meer mensen te maken krijgen met inkomens- en schuldenproblematiek als gevolg van de coronapandemie. Binnen het programma 'Samen tegen armoede' werken we met verschillende maatschappelijke partners aan het voorkomen en aanpakken van armoede en schulden en het vergroten van de bestaanszekerheid van (kwetsbare) inwoners. Dit doen we zowel via het algemene aanbod als via speciale programma's voor jongeren.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

66

We werken door aan de aanpak jongeren op de rit. Begroting 2022 Voor kwetsbare jongeren met problemen op meerdere leefgebieden hebben we een sluitende ketenaanpak ontwikkeld. Zij mogen niet tussen wal en schip vallen. Samen met belangrijke netwerkpartners (Sociaal Wijkteam, Sociale Dienst Drechtsteden en Jongerenwerk) werken we continu aan het verbeteren van het proces van de ketenaanpak Jongeren op de Rit (JOR). Afgelopen jaren onderzochten we waar "snellere" en passende routes mogelijk en nodig zijn voor deze kwetsbare jongeren. In 2022 implementeren we deze uitkomsten in samenwerking met verschillende domeinen. Zo geven we in 2022 bijzondere aandacht aan het beter organiseren van een doorgaande ondersteuningslijn bij de overgang 18 min/18 plus. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Jongeren op de rit is een vaste methodiek geworden. In 2022 viel op dat de looptijd van de casussen toeneemt. Dat komt door de toenemende complexiteit van de casuïstiek. Groot probleem is het tekort aan huisvesting en/of begeleide woonvormen en de wachtlijsten binnen de GGZ. In 2022 is een start gemaakt met de doorgaande ondersteuningslijn 18-/18+. Een groot aantal acties is uitgezet. Denk aan de relatie tussen Wmo en Jeugdwet en het armoedebeleid.

We vergroten het bereik van de ondersteuning en dienstverlening gericht op het verbeteren van bestaanszekerheid. Begroting 2022 We vergroten het bereik en bekendheid van het aanbod aan dienstverlening onder inwoners door de samenwerking tussen de vrijwillige schuldhulpverlening en de beroepsorganisaties te verbeteren, bijvoorbeeld door het organiseren van werksessies. Maar ook door in samenwerking met de Sociale Dienst werkgeversdienstverlening op te zetten en door de samenwerking tussen het Meldpunt Toeslagen van de Sociale Dienst en de Sociale Wijkteams te versterken, zodat de volledige situatie van een inwoner bekend is en zij gericht kunnen helpen. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking In 2022 zijn nieuwe vindplaatsen voor hulp bij geldvragen gerealiseerd door zowel het 'formele' als 'informele' aanbod in de stad. Betaalde en vrijwillige professionals werken in koppels samen als mobiele vindplaatsen om hulpaanbod ook op plekken te krijgen waar mensen hulp niet verwachten te vinden. Het project werkgeversdienstverlening is gestart met zes werkgevers en is met twee werkgevers uitgebreid. Zij ontvangen hulp en advies voor werknemers met geldvragen en geldzorgen. Met deze aanpak gaan we ook in 2023 verder om meer werkgevers aan te laten sluiten en zo meer werknemers te helpen.

We borgen de Ketenaanpak Schulden en de aanpak Schouders onder stress (SOS). Begroting 2022 In de ketenaanpak zijn in 2020 en 2021 verschillende lokale partners aangesloten om te zorgen voor een uniforme schuldenroute voor alle Dordtenaren. In 2022 meten we de effectiviteit en ervaringen zodat we de aanpak verder kunnen verbeteren. De pilotfase van SOS wordt afgerond. Op basis van een positieve evaluatie eind 2021 wordt de methodiek van de stress-sensitieve dienstverlening in 2022 geborgd bij de partners in de keten. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Het project 'Schouders onder stress' is met succes afgesloten. Er zijn in totaal 75 deelnemers door het project geholpen. De stress-sensitieve benadering die in de aanpak centraal staat, blijven we gebruiken als benaderingswijze rondom schulden. In de aanbesteding van sociaal werk, uitgevoerd door 'Dordrecht Sociaal', is deze aanpak geborgd. De ketenaanpak schulden versterkt samenwerking tussen formeel en informeel hulpaanbod in de stad. Door trainingen en ontmoetingen is deze samenwerking verder verbeterd.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

67

We optimaliseren de aanpak 'Vroeg Eropaf'. Begroting 2022 De aanpak Vroeg Eropaf zorgt er voor dat schuldeisers beginnende betaalachterstanden doorgeven aan de gemeente. Het stedelijk team vroegsignalering van het Sociaal Wijkteam gaat op deze signalen af om mensen hulp aan te bieden. Op basis van het landelijke dashboard vroegsignalering en ervaringen van het stedelijk team vroegsignalering en de Sociale Dienst optimaliseren we de aanpak. Daardoor kunnen we nog meer inwoners hulp aanbieden. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De aanpak Vroeg Eropaf is uitgebreid door deelname aan een vierjarig project vanuit het ministerie, waarbij we ook de gemeentelijke belastingen toevoegen als signaalpartner. Deze signalen vanuit de gemeentebelastingen verrijken we met betalingsachterstanden van andere partijen, om in te kunnen schatten of iemand (problematische) schulden heeft. Daar passen we ons hulpaanbod op aan. Ook zijn er in 2022 tientallen particulier verhuurders aangesloten als signaalpartner, die ons hun huurachterstanden aanleveren zodat contact kan worden gelegd met deze inwoners. We evalueren het programma 'Samen tegen Armoede' en stellen een beleidsplan armoede en schulden 2023-2027 op. Begroting 2022 Gestart in 2018, loopt het programma 'Samen tegen armoede' in 2022 op zijn einde.

We maken de balans op middels een eindevaluatie die we begin 2022 aanbieden aan de raad. We evalueren de resultaten van het programma en kijken welke interventies beloftevol zijn voor de structurele inzet op armoedebeleid met ingang van 2023. In 2022 stellen we hiervoor een beleidsplan op. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Er heeft een evaluatie van het programma 'Samen tegen Armoede' plaats gevonden. Die evaluatie is aangevuld met relevante inzichten van het Nibud over de effecten van het minimabeleid in Dordrecht. Op basis van de evaluatie en de inzichten van het Nibud heeft een herijking plaats gevonden van het minimabeleid in Dordrecht. Dit heeft geleid tot een vervolg op het programma 'Samen tegen armoede' voor de periode 2023-2026. Dit voorstel is unaniem aangenomen door de raad. We implementeren de aanpak 'Gezonde wijk De Staart'. Begroting 2022 Op De Staart ontwikkelen we sinds 2020 een werkwijze om gezondheidsklachten als gevolg van financiële problemen vanuit medische professionals tijdig te signaleren en door te verwijzen naar het sociaal domein. Deze werkwijze is ook bruikbaar in andere wijken. De zes pijlers van positieve gezondheid (fysiek en mentaal welbevinden, zingeving, kwaliteit van leven, meedoen in maatschappij en dagelijks functioneren) vormen de basis.

In 2022 implementeren we de ontwikkelde aanpak in samenwerking met onze partners en zorgen dat inwoners de weg weten te vinden naar passende ondersteuning. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De aanpak gezonde wijk De Staart is vanaf de start slechts gedeeltelijk van de grond gekomen. Vanwege coronabeperkingen waren er lang geen ontmoetingen met inwoners mogelijk, terwijl zij juist op dit onderwerp van groot belang zijn. De link tussen armoede en gezondheid is inmiddels onderdeel van het programma 'Sociaal Recept' van Buurtwerk, waarbij doorverwijzing van medische professionals naar hulpaanbod in de stad centraal staat. Dit is ook onderdeel van het programma 'Samen tegen armoede'. Doelstelling 4: Alle Dordtenaren kunnen naar eigen vermogen meedoen. We willen recht doen aan wat mensen kunnen, zodat iedereen naar vermogen mee kan doen. Dordtenaren die niet aan het werk of naar school kunnen, doen mee via vrijwilligerswerk, gaan via participatieplekken aan de slag of maken gebruik van dagbesteding. We willen mensen geen label geven en bekijken wat het beste is voor onze inwoners. Nieuwkomers willen we ondersteunen, zodat ze zich kunnen ontplooien en mee kunnen doen in de samenleving.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

68

We onderzoeken hoe we de aansluiting tussen participatieplekken en reguliere vrijwillige inzet kunnen verbeteren zodat doorstroom mogelijk wordt. Begroting 2022 In 2022 is de gemeente verantwoordelijk voor de uitvoer van de participatieplekken. We verbeteren de aansluiting tussen participatieplekken, no labelplekken, welzijnswerk en vrijwilligerswerk zodat participanten zich kunnen ontwikkelen naar vermogen. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking We hebben de samenwerking tussen participatieplekken en reguliere vrijwillige inzet verder ontwikkeld door meer partijen te betrekken die doorstroom en ontwikkeling kunnen genereren. Ook wordt in de opdracht van Dordrecht Sociaal gestuurd op een nauwere samenwerking met het matchingsteam, dat als experts optreedt op het gebied van het koppelen van participanten aan leerwerkbedrijven. Zo worden bijvoorbeeld casussen van inwoners (anoniem) besproken die zich aanmelden voor vrijwilligerswerk, maar die naar inschatting beter passen op een participatieplek. Tot slot werken we aan een pilot 'snuffelstage' om kwetsbare inwoners, voor wie een participatieplek nog een stap te ver is, te begeleiden naar vrijwillige inzet in een participatieplek.

We activeren en ontwikkelen digitale vaardigheden. Begroting 2022 Voor inwoners met een grote afstand tot de arbeidsmarkt willen we extra plekken beschikbaar stellen om te participeren en (waar mogelijk) arbeidsmatige vaardigheden te ontwikkelen. Daarnaast zien we dat digitalisering een vlucht heeft genomen. Naar verwachting zal dit een blijvende verandering zijn. Vrijwilligers en professionals trainen inwoners met een lage SES om hen meer digitaal vaardig te maken. We stellen devices beschikbaar via ontmoetingsplekken en helpen hen ter plekke. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking Sinds 1 januari 2022 zijn er ruim 70 nieuwe participanten ingestroomd bij leerwerkbedrijven. Negen participanten zijn uitgestroomd naar een betaalde baan. In 2023 gaan wij meer aandacht geven, in samenwerking met de Sociale Dienst Drechtsteden, aan doorstroom en uitstroom waar mogelijk. Daarbij zijn acht nieuwe aanbieders van participatieplekken aan het aanbod toegevoegd. Via deze plekken is het aanbod rondom digitale vaardigheden toegankelijk gemaakt voor de doelgroep. De training Digitaal Onthaal is betaald vanuit de incidentele coronasubsidie en ingezet bij de bibliotheek.

Doelstelling 5: Het ondersteunen en stimuleren van de inzet van vrijwilligers en mantelzorgers. Mantelzorgers en vrijwilligers zijn van grote waarde voor de gemeente. In de ongekend onzekere periode van de afgelopen twee jaar is hun inzet onmisbaar gebleken. Als gemeente laten wij onze waardering onder andere blijken door de speciale Dordtpas voor mantelzorgers, de verwenweek voor mantelzorgers en de jaarlijkse vrijwilligersprijzen. Als de (zorg)taken tijdelijk te zwaar worden of mantelzorgers even op adem moeten komen biedt de gemeente voorzieningen die de mantelzorgtaken tijdelijk verlichten. In 2022 ontwikkelen we het aanbod dat we in de afgelopen 3 jaar gerealiseerd hebben door, bestendigen we dit waar mogelijk en werken we aan een grotere bekendheid van het bestaande aanbod om vrijwilligers en mantelzorgers te ondersteunen. We breiden de mogelijkheden tot logeerzorg uit. Begroting 2022 In 2019 zijn we gestart met de pilot 'Logeerzorg'; een respijtvoorziening die mantelzorgers de mogelijkheid biedt om de ondersteuning aan hun naaste voor meerdere dagen goed voorbereid over te dragen aan professionals. In 2021 is deze pilot geëvalueerd. We willen in 2022 onderzoeken of we de doelgroep 18+ voor logeerzorg kunnen uitbreiden naar bijvoorbeeld mensen met chronische GGZ problematiek of fysieke beperkingen.

Jaarstukken 2022 Dordrecht

69

Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De uitvoering is beperkt opgepakt door interne capaciteitsproblemen, zoals reeds eerder toegelicht in de bestuursrapportage. In overleg met het Parkhuis is de doelgroep uitgebreid. De pilot richtte zich voornamelijk op mantelzorgers van zorgvragers met beginnende dementie. In 2022 is dit verbreed naar mantelzorgers van zorgvragers met cognitieve en/of fysieke problematiek.

We ontwikkelen de respijtvoorziening voor vervangende mantelzorg aan huis door. Begroting 2022 In 2020 zijn we gestart met de tweejarige pilot ''vervangende mantelzorg aan huis''. Tijdens de coronaperiode konden niet alle onderdelen van de pilot goed worden getest. Daarom zetten we in op een verlenging in 2022 waarbij we deze gelijk doorontwikkelen met de opgedane ervaringen. Bij een positieve evaluatie bestendigen we de voorziening in het regulier ondersteuningsaanbod voor Dordtse mantelzorgers. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking De respijtvoorziening is bestendigd in het regulier ondersteuningsaanbod voor mantelzorgers. In het onderzoeksrapport van het Onderzoekscentrum Drechtsteden, waarderen de ondervraagde mantelzorgers de voorziening met een 8,5. Door media uitingen op www.helpmijzorgen.nl en een vergrote bekendheid onder professionals is er groei te zien in gebruikersaantallen en differentiatie van zorgvragen. In circa 130 mantelzorgsituaties is vervangende mantelzorg vanuit de algemene voorziening ingezet. We zetten extra in op het werven en matchen van (nieuwe) vrijwilligers. Begroting 2022 We zien dat er aan het begin van de coronacrisis een grote bereidheid was onder Dordtenaren om zich vrijwillig in te zetten. Dit kwam voort uit een gevoel van urgentie en saamhorigheid, het ging vooral om incidentele, praktische inzet.

Naarmate de situatie echter langer voortduurt zien we de energie afnemen en stoppen vrijwilligers, na soms jarenlange dienst. Ze stoppen omdat ze in de risicogroep zitten, omdat de werkzaamheden stil hebben gelegen of omdat ze eigenlijk te veel op hun bordje hadden. Dit jaar zetten we daarom extra in op werving en matching door actief vacatures aan de website van INZET078! te koppelen, door extra promotie en door 'expeditie nieuwe gezichten' te organiseren. ‘Expeditie nieuwe gezichten’ is een methode om nieuwe vrijwilligers te vinden én te binden onder doelgroepen waarbij vrijwillige inzet nog niet zo gebruikelijk is. Activiteitsverantwoording: toelichting op activiteitsrealisatie of afwijking We hebben verschillende ontwikkelingen ingezet voor de werving en matching van (nieuwe) vrijwilligers. Zo is met de zogenoemde 'matchingstool' een nieuwe manier van matchen geïntroduceerd waarbij 25 extra duurzame koppelingen zijn gemaakt tussen vrijwilliger en organisatie. Deze groei lijkt door te zetten. We zien dat de tool veel bezoekers trekt en dat deze goed ontvangen wordt. De tool krijgt een rapport cijfer van 7,4. Aangezien de tool pas sinds medio 2022 actief is, verwachten we in 2023 een nog positievere ontwikkeling in matches. Ook is ingezet op de ontwikkeling van (nieuwe) wervingsmethodes.

Zo is meer ingezet op persoonlijk matchen, wat is aangepast door deze beter, aantrekkelijker en meer eigentijds te maken. Dit levert meer kennis en kunde op, waardoor matches sneller en duurzamer worden. En de inzet van 'expeditie nieuwe gezichten' geeft organisaties een hengel in plaats van een vis: door verschillende cursussen, trainingen en advies, kunnen ze leren om zelf nieuwe vrijwilligers te werven en in te zetten op het versterken van hun zelfredzaamheid en eigen initiatief.

Welke verbonden partijen hebben bijgedragen?

Om onze doelen te realiseren werken we samen met anderen, zo nemen we deel in verbonden partijen. Een totaal overzicht en de financiële informatie van onze verbonden partijen is opgenomen in de paragraaf verbonden partijen. Informatie over verbonden partijen die bijdragen aan de realisatie van de doelstellingen in dit programma is weergegeven in onderstaand overzicht. We geven daarbij niet alleen een indicatie over het afgelopen jaar, maar ook een actuele stand van zaken (status april 2022).

Jaarstukken 2022 Dordrecht

70

Gemeenschappelijke regeling Sociaal Website