Jaarprogramma Toezicht Midden 2025 OZHZ.pdf

Vastgesteld door het algemeen bestuur op 28 november 2024

Inhoud Inhoud 1 1. Onze werkwijze ......................................................................................................................................... 2 2. Overzicht projecten ..................................................................................................................................... 5 3. Een branchegerichte aanpak ..................................................................................................................... 6 3.1 Aanpak vanuit brancheplannen ................................................................................................................. 6 3.1.1

Invulling van het jaarprogramma in 2025 .......................................................................................... 6

3.2 Taakveld milieu.......................................................................................................................................... 6 3.2.1

Automotive ........................................................................................................................................ 7

3.2.2

Vervoer en opslag ............................................................................................................................. 7

3.2.3

Bijeenkomstfuncties .......................................................................................................................... 7

3.2.4 Landbouw en visserij.............................................................................................................................. 8 3.2.5 Industrie ................................................................................................................................................. 8 3.3 Taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw .................................................................................... 9 3.3.1

Bijeenkomstfuncties .......................................................................................................................... 9

3.3.2

Onderwijs .......................................................................................................................................... 9

3.3.3

Logies ............................................................................................................................................... 9

3.3.4 Gezondheid en welzijn ........................................................................................................................... 9 4. Actualiteiten en ontwikkelingen in onze regio .......................................................................................... 10 4.1 Project ketentoezicht ............................................................................................................................... 11 4.2 Project opslag van lithium-ion batterijen .................................................................................................. 12 4.3 Project beperken van emissies van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) .................................................. 13 4.4 Project doorontwikkeling data bedrijvenregister ...................................................................................... 14 4.5 Project veilige opslag en verkoop consumentenvuurwerk ....................................................................... 15 4.6

Project onderhouden van gelijkwaardige oplossingen ........................................................................ 16

4.7

Project administratief toezicht op toezichtarrangementen ................................................................... 17

5. Energiebesparing ...................................................................................................................................... 18 5.1 Project informatieplicht energiebesparing en terugdringen energiegebruik ............................................. 19

1

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

1.

Onze werkwijze

Waar het er het meest toe doet. Dát is het motto van het toezicht in de risicoklasse midden. De inspecteurs van de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ) controleren bedrijven uit verschillende branches. Zij pakken actuele onderwerpen op en controleren bedrijven waar veiligheids- en gezondheidsrisico's hoog zijn of overtredingen vaak voorkomen. Kortom: waar toezicht het meest nodig is. Regiobreed programma Toezicht midden is opgezet om regiobreed op dezelfde manier om te gaan met veiligheids- en gezondheidsrisico's voor onze inwoners. Energiebesparing speelt hierin ook een rol. Deze werkwijze hanteren we vanuit eerdere afspraken die OZHZ maakte met gemeenten, vastgelegd in de Nota Vergunningen, Toezicht & Handhaving (VTH) 2025-2028. Taakvelden In dit jaarprogramma leest u over projecten die we uitvoeren rondom de taakvelden milieu, brandveilig gebruik en bestaande bouw. De projecten over het taakveld milieu voert OZHZ voor alle gemeenten uit. De projecten rondom brandveilig gebruik en bestaande bouw voeren we uit voor de gemeenten Dordrecht, Alblasserdam, Molenlanden en per 1 januari 2025 Hardinxveld-Giessendam (hierna; de bouwgemeenten). Het project over energiebesparing (hoofdstuk 5) voeren we voor alle gemeenten uit.

Samenwerken Voor de projecten in dit jaarprogramma zoeken we verbinding met andere omgevingsdiensten, de provincie en handhavingspartners, zoals de ILT, de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid, de politie en de waterschappen. Zo houden we onze eigen kennis en de ontwikkelingen in de diverse branches up-to-date. Maar werken we ook goed samen én stemmen we controles met elkaar af. Gedragsinzichten In verschillende projecten werken we samen met gedragsexperts en zetten we (wetenschappelijke) gedragsinzichten in om branches in beweging te krijgen. Zo zorgen we ervoor dat ondernemers de regels opvolgen en initiatiefnemers op tijd de juiste informatie bij ons aanleveren. Nieuwe branches Het risicomodel is verbeterd. In de Nota VTH 2025-2028 zijn daarom nieuwe branches toegevoegd aan het 'toezicht midden' voor zowel het taakveld milieu als het taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw. Om dit overzichtelijk te houden, voegen we een aantal branches samen tot één hoofdbranche (zie tabel 1). Toezicht vanuit informatie- en data-analyse Voor elke hoofdbranche, zoals afval of detailhandel, schrijven we een brancheplan. Daarin analyseren we een branche op verschillende onderdelen, zoals nieuwe ontwikkelingen, het bedrijvenbestand (krimp of groei) en de naleving. We bepalen per taakveld, dus milieu, brandveilig gebruik en bestaande bouw, waar toezicht het meest nodig is.

Dit doen we ook voor terugkerende verplichtingen in een branche zoals energiebesparing. Vervolgens prioriteren we de resultaten die voortkomen uit de verschillende brancheanalyses. Dit is nodig om de inhoud van het jaarprogramma te bepalen. Omdat we de implementatie van dit project de komende jaren voorbereiden, zijn de resultaten uit de brancheplannen nog niet volledig beschikbaar. Invulling van het jaarprogramma midden 2025; een branchegerichte aanpak We baseren onze keuze voor de invulling van het jaarprogramma op de informatie die nu al beschikbaar is. Bijvoorbeeld informatie over de hoogste veiligheids- en gezondheidsrisico's in een branche. We verwachten in 2025 steeds meer informatie beschikbaar te hebben over de branches vanuit de brancheplannen. Een overzicht van de

2

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

branches die we in 2025 controleren, vindt u in hoofdstuk 3. Vervolgens omschrijven we onze acties in deze branches op hoofdlijnen. Actualiteiten en ontwikkelingen in onze regio Naast branchegericht toezicht, geven we ook op een andere manier invulling aan het toezicht als dat nodig is. We springen in op actualiteiten en ontwikkelingen in onze regio. Denk aan onderwerpen die branche overstijgend zijn. Een voorbeeld hiervan is het project over Zeer Zorgwekkende Stoffen. We beschrijven deze projecten in hoofdstuk 4 op de manier zoals u dit van ons gewend bent. Terugkerende verplichtingen Toezicht op terugkerende verplichtingen zoals energiebesparing is een onderdeel van de branchegerichte aanpak. Dat komt uit de Nota VTH. We leggen in hoofdstuk 5 uit hoe we de bedrijven controleren op hun verplichting om energie te besparen. Dit pakken we projectmatig op. Doorlopende projecten Een aantal lopende projecten lopen door naar 2025 en maken zo de invulling van het jaarprogramma 2025 compleet. Doorlopende projecten worden in tabel 3, 4 en 5 met een * aangegeven. Omgevingswet Vanaf 1 januari 2024 is de Omgevingswet van kracht. Dit kan invloed hebben op de uitvoering van de projecten binnen dit toezicht programma. Bijvoorbeeld omdat er meer uitzoekwerk nodig is vanwege de nieuwe systematiek in de verschillende wet- en regelgeving.

Denk bijvoorbeeld aan de ruimtelijke toets aan het omgevingsplan. We verwachten dat alle projecten door kunnen gaan. Als het nodig is, passen we het aantal controles per project aan.

Hoofdbranches

Branches*

1.

Afval

Afvalwater be- en verwerking

2.

Automotive

Benzinestation zonder lpg Benzinestation met lpg Garages met werkplaats en autoherstelbedrijven

3.

Bijeenkomstfuncties

Crematoria Cultuur, sport en recreatie <50 Cultuur, sport en recreatie 50-250 Cultuur, sport en recreatie 250-500 Cultuur, sport en recreatie >500* Horeca <50 Horeca 50-250 Horeca 250-500 Horeca >500* Stationsgebouw >500** Winkelcentrum overdekt** Zwembad <500 Zwembad >500* Kantoorgebouw >250

4.

Detailhandel

Winkel-grootwinkelbedrijf met gevaarlijke stoffen <250 Winkel-grootwinkelbedrijf met gevaarlijke stoffen >250 Winkel-grootwinkelbedrijf >250

5.

Gezondheid en welzijn

Groepswoningen-woonvorm met zorg <10** Verzorgingstehuis en psychiatrische inrichting*

3

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

Ziekenhuis – polikliniek* 6.

Grootmetaal

7.

Industrie

Metaal bewerkings- en verwerkingsindustrie overige Scheepsbouwindustrie overige Industrie overige meldingsplichtig, Kunststofverwerkende industrie Zware industrie Mineralenindustrie

8.

Landbouw en visserij

Akkerbouw en open grond teelt Dienstverlening landbouw (incl. hoveniers) Glastuinbouw Veehouderij meldingsplichtig

9.

Logies

Hotels en pensions <10 Hotels en pensions 10-50 Hotels en pensions >50* Penitentiaire inrichting - politiecelblokken*

10.

MKB

Houtbewerking, bouwnijverheid en installatietechniek Metaal- en metalektrobedrijven Natte en chemische wasserijen Uitgeverijen en drukkerijen

11.

Onderwijs

Sociale werkplaatsen Basisschool Kinderopvang / speciaal onderwijs met verdieping** Kinderopvang / speciaal onderwijs zonder verdieping** School overige 12+

12.

Nuts en overheidsbedrijven

Energie- en waterbedrijven Propaan Spoor- en wegtunnels en overige**

13.

Vervoer en opslag

Bunkerstations Op -en overslagbedrijven Transport en distributiebedrijven Transport en distributiebedrijven met gevaarlijke stoffen

14.

Voedingsmiddelenproductie

Voedingsmiddelenindustrie overige

Tabel 1: Indeling van (hoofd)branches *Dit zijn branches waarvan het taakveld milieu in het 'toezicht midden' valt en het taakveld brandveilig gebruik in het 'toezicht hoog'. In de praktijk betekent dit dat we voor de bouwgemeenten de milieuaspecten meenemen in de controle vanuit 'toezicht hoog'. Voor de overige gemeenten nemen we de milieuaspecten mee in de controle vanuit 'toezicht midden'. **Dit zijn branches waarvan het taakveld milieu in ‘toezicht laag’ valt en het taakveld brandveilig gebruik in ‘toezicht midden’. In de praktijk betekent dit dat we voor de bouwgemeenten het taakveld brandveilig gebruik bij de controles oppakken. Het milieurisico is in deze branche laag waardoor hier geen gepland toezicht op wordt uitgevoerd.

4

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

2. Overzicht projecten De inzet van de uren in 2025 voor toezicht midden ziet er als volgt uit: Taakveld milieu

Uren

1.

Project garagebedrijven

1000

2.

Project tankstations

700

3.

Project transport -en distributiebedrijven

1000

4.

Project zwembaden

300

5.

Project glastuinbouw

300

6.

Project veehouderijen

1000

7.

Project industriële bedrijven

700

8.

Project horeca onder 500 personen

800

9.

Project ketentoezicht

600

10.

Project opslag van lithium-ion batterijen

400

11.

Project beperken van emissies van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS)

800

12.

Project doorontwikkeling data bedrijvenregister (voorheen: actualiseren bedrijvenregister)

1000

13.

Project veilige opslag en verkoop consumenten vuurwerk

500

Onvoorzien milieu*

786

Subtotaal

9886

Taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw 14.

Project cultuur, sport en recreatie onder 500 personen

700

15.

Project kinderopvang

200

16.

Project hotels en pensions onder 50 personen

150

17.

Project groepswoningen-woonvorm met zorg

200

18.

Project onderhouden van gelijkwaardige oplossingen

250

19.

Project administratief toezicht op toezichtarrangementen

300

Onvoorzien brandveilig gebruik en bestaande bouw*

287

Subtotaal

2087

Energiebesparing 20.

Project informatieplicht energiebesparing en terugdringen energiegebruik

5477

21.

Project energielabel C voor kantoren

70

Totaal

17.520

Tabel 2: Overzicht van inzet in uren per project *Budget gereserveerd voor opvolging van projecten uit voorgaande jaren (hercontroles en handhavingstrajecten) en/of voor signaaltoezicht vanuit handhavingspartners

5

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

3.

Een branchegerichte aanpak

In dit hoofdstuk lichten we toe welke branches onze inspecteurs in 2025 controleren. Per taakveld benoemen we eerst de hoofdbranche. Vervolgens geven we aan welke branches we uit deze hoofdbranches projectmatig controleren. De Nota VTH 2025-2028 vraagt een nieuwe werkwijze. Dat kunnen we nog niet volledig toepassen. In de eerste paragraaf van dit hoofdstuk lichten we kort toe waarom.

3.1

Aanpak vanuit brancheplannen

In toezicht midden kennen we vanaf 2025 de branchegerichte aanpak. De aanpak van een branche bepalen we in de brancheplannen. Het brancheplan geeft een algemeen beeld over de aanwezigheid van bedrijven in onze regio, de werkzaamheden en bijzondere ontwikkelingen. We onderzoeken hoe het met de naleving van regelgeving staat binnen de thema's veiligheid, gezondheid en terugkerende verplichtingen (zoals energiebesparing). Vanuit de analyse in de verschillende brancheplannen wordt duidelijk in welke branches, op welke taakvelden en aspecten (bijvoorbeeld bodem, afval, vluchtroutes, installaties) toezicht het meest nodig is. Vervolgens bepalen we de interventie die hier het best bij past. De resultaten uit de brancheanalyses bepaalt de inhoud van het jaarprogramma midden. Deze informatie is nog niet volledig beschikbaar. Op het moment van schrijven van dit jaarprogramma bereiden we namelijk het implementatietraject van de nota VTH voor.

3.1.1 Invulling van het jaarprogramma in 2025 De keuze voor het toezicht op branches in 2025 maakten we met de informatie die nu al beschikbaar is. Vanuit het risicomodel in de Nota VTH weten we bijvoorbeeld per branche de hoogste risico's op de thema's veiligheid en gezondheid te benoemen. We namen input van handhavingspartners en andere omgevingsdiensten mee in onze keuze. Ook leerden we van eerdere ervaringen. Dit was de basis voor de selectie van de projecten per taakveld in 2025 (zie tabel 3 en 4). In paragraaf 2 en 3 van dit hoofdstuk beschrijven we de projecten op hoofdlijnen. De brancheplannen bepalen de inhoud van deze projecten. Enkele projecten lopen nog door vanuit eerdere jaren. Inhoudelijk wijzigen deze projecten niet. In het jaarprogramma generiek toezicht 2024 zijn deze projecten uitgebreid beschreven. In tabel 3 en 4 markeren we deze projecten met een *.

3.2

Taakveld milieu

Onderstaande tabel geeft een overzicht van de milieuprojecten die we in 2025 uitvoeren.

3.2.1

Hoofdbranche

Project

Automotive

Project garagebedrijven* Project tankstations

3.2.2

Vervoer en opslag

Project transport -en distributiebedrijven

3.2.3

Bijeenkomstfuncties

Project zwembaden Project horeca onder 500 personen

3.2.4

Landbouw en visserij

Project glastuinbouw* Project veehouderijen*

3.2.5

Industrie

Project industriële bedrijven

Tabel 3: Overzicht van projecten voor het taakveld milieu per hoofdbranche

6

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

*doorlopend project vanaf 2023 en/of 2024

3.2.1 Automotive In de automotive branche controleert OZHZ in 2025 de garagebedrijven en de tankstations. Garagebedrijven met werkplaats en autoherstelbedrijven In 2023 en 2024 startten onze inspecteurs met het controleren van garagebedrijven op milieuaspecten. We voerden eerst een administratief onderzoek uit. Vervolgens voerden we een fysieke controle uit gericht op veiligheid, bodem en afval(water). Dit project loopt door in 2025, omdat we nog niet alle garagebedrijven in onze regio controleerden. In 2025 beginnen we ook met de controles bij autospuiterijen en autopoetsbedrijven. Tankstations Tankstations is een nieuwe branche in 'toezicht midden'. Tankstations zijn te verdelen in tankstations met en zonder lpg. Binnen deze verdeling kennen we onbemande en bemande tankstations en verschillende organisatievormen. De organisatievorm kan van belang zijn voor de verantwoordelijkheid voor het ongedaan maken van een overtreding. Zo denken we voor 2025 bijvoorbeeld na over een concernaanpak. Dit betekent dat we meerdere locaties van 1 concern controleren. In het brancheplan werken we deze aanpak verder uit.

3.2.2 Vervoer en opslag In de hoofdbranche vervoer en opslag kennen we transport- en distributiebedrijven met en zonder gevaarlijke stoffen. Nieuw in 'toezicht midden' zijn de transport- en distributiebedrijven met gevaarlijke stoffen. De gevaarlijke stoffen vormen een risico voor de leefomgeving. Transport- en distributiebedrijven Vanzelfsprekend nemen we het milieuaspect veiligheid tijdens de controle mee. Het is mogelijk dat we in deze branche meerdere milieuaspecten controleren. In dit geval onderzoeken we ook of het nodig is om bedrijven zonder gevaarlijke stoffen mee te nemen in dit project. Dat werken we in het brancheplan verder uit.

3.2.3 Bijeenkomstfuncties Bijeenkomstfuncties zijn locaties waar mensen samenkomen voor kunst, cultuur, godsdienst, communicatie, kinderopvang, het verstrekken van consumpties voor het gebruik ter plaatst en sport. In deze hoofdbranche controleren we in 2025 de volgende branches: • •

Zwembaden tot 500 personen; Horeca tot 500 personen.

Zwembaden tot 500 personen Zwembaden is een nieuwe branche in 'toezicht midden'. In 2024 controleerden onze inspecteurs een deel van de zwembaden in onze regio op milieuaspecten en voor onze bouwgemeenten ook op het taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw. In 2025 gaan we hier vanuit 'toezicht midden' mee verder. In onze regio zijn een aantal zwembaden nog niet eerder gecontroleerd. Denk aan zwembaden in hotels die net in gebruik genomen zijn. Deze locaties nemen we in 2025 mee in onze controles. De controles richten zich in eerste instantie op het taakveld milieu.

7

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

Horeca tot 500 personen De horecabranche controleerden we de laatste jaren uitvoerig op milieuaspecten. Voor onze bouwgemeenten namen we ook het brandveilig gebruik van de locatie mee. Onze inspecteurs pakken in 2025 de laatste controles uit het meerjarig project op.

3.2.4 Landbouw en visserij We schrijven een brancheplan voor de hoofdbranche landbouw en visserij. Onderdeel van deze hoofdbranche zijn onder andere de branches veehouderij (meldingsplichtig) en glastuinbouw. Veehouderijen In 2023 en 2024 begonnen inspecteurs met het controleren van bodembeschermende voorzieningen bij veehouderijen. Het milieuaspect bodem staat bij dit project centraal. Ook controleerden we voor de bouwgemeenten het brandveilig gebruik van de stal in dit project. Dit is een meerjarig project dat in 2025 doorloopt. Glastuinbouw In 2024 startten we met het controleren van de glastuinbouwbranche. Onze inspecteurs voeren een controle uit op alle milieuaspecten die voorkomen in deze branche. Het project voert OZHZ in 2025 en 2026 met de waterschappen uit.

3.2.5 Industrie Onderdeel van de hoofdbranche industrie zijn de branches zware, kunststofverwerkende, mineralen en overige industrie. Behalve de zware industrie, zijn deze branches nieuw in het 'toezicht midden'. Industriële bedrijven De opslag van gevaarlijke stoffen hebben deze bedrijven met elkaar gemeen. We pakken deze branches dan ook gezamenlijk op in 1 project. Vanzelfsprekend nemen we het milieuaspect veiligheid tijdens de controle mee. Het is mogelijk dat we in deze branches meerdere milieuaspecten controleren, bijvoorbeeld afval. Dat werken we in het brancheplan verder uit.

8

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

3.3 Taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw In deze paragraaf beschrijven we op hoofdlijnen de projecten voor het taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw. Voor elke project geldt dat het taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw wordt uitgewerkt in het brancheplan van de hoofdbranche. Onderstaande tabel geeft overzicht van de projecten die we in 2025 uitvoeren. Hoofdbranche

Project

3.3.1

Bijeenkomstfuncties

Project cultuur, sport en recreatie onder 500 personen

3.3.2

Onderwijs

Project kinderopvang

3.3.3

Logies

Project hotels en pensions onder 50 personen

3.3.4

Gezondheid en welzijn

Project groepswoningen-woonvorm met zorg

Tabel 4: Overzicht van projecten voor het taakveld brandveiligheid en bestaande bouw per hoofdbranche

3.3.1 Bijeenkomstfuncties In deze hoofdbranche controleren we in 2025 de branche cultuur, sport en recreatie tot 500 personen. Voor het taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw is dit een nieuwe branche in 'toezicht midden'. Onze inspecteurs gaan bijvoorbeeld langs bij trouwlocaties, casino's en kantines van sportclubs. Vanwege de grootte van de branche voeren we dit project in meerdere jaren uit.

3.3.2 Onderwijs De hoofdbranche onderwijs bestaat uit meerdere branches. Het is een nieuwe hoofdbranche in het 'toezicht midden'. Het accent in deze branche ligt op het taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw. In 2025 controleren onze inspecteurs de kinderdagverblijven. Wanneer er sprake is van een verdiepingsvloer dan doen zij dit samen met de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (VRZHZ). De uitvoering van dit project neemt meerdere jaren in beslag.

3.3.3 Logies De hoofdbranche logies kent in 'toezicht midden' één branche waar OZHZ taken uitvoert op brandveilig gebruik en bestaande bouw: pensions en hotels tot 50 personen. Voor het taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw is dit een nieuwe branche in 'toezicht midden'.

3.3.4 Gezondheid en welzijn In de hoofdbranche gezondheid en welzijn controleren we in 2025 de branche groepswoningen-woonvorm met zorg (tot 10 personen). De controles voeren we samen met de VRZHZ uit. Het betreft een nieuwe branche in ‘toezicht midden’ voor het taakveld brandveilig gebruik en bestaande bouw. De uitvoering van dit project neemt meerdere jaren in beslag.

9

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

4.

Actualiteiten en ontwikkelingen in onze regio

In onze regio hebben we te maken met verschillende actualiteiten en ontwikkelingen. Denk bijvoorbeeld aan onderwerpen zoals ZZS (Zeer Zorgwekkende Stoffen) en de opkomst en risico's van lithium-ion batterijen. Dit zijn onderwerpen die branche overstijgend zijn, maar wel vanuit toezicht midden projectmatig worden opgepakt. In dit hoofdstuk leest u over de onderwerpen die in 2025 aan bod komen. In onderstaande tabel geven we weer voor welke gemeenten we welk project oppakken. Projecten op basis van actualiteiten en ontwikkelingen

Gemeenten

4.1

Project ketentoezicht*

Alle

4.2

Project opslag van lithium-ion batterijen*

Alle

4.3

Project beperken van emissies van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS)*

Alle

4.4

Project doorontwikkeling data bedrijvenregister (voorheen: actualiseren bedrijvenregister)*

Alle

4.5

Project veilige opslag en verkoop consumenten vuurwerk*

Alle

4.6

Project onderhouden van gelijkwaardige oplossingen*

DO, AL, ML, HG

4.7

Project administratief toezicht op toezichtarrangementen

DO, AL, ML, HG

Tabel 5: Overzicht van projecten op basis van actualiteiten en ontwikkelingen per gemeente *doorlopend project vanaf 2023 en/of 2024

10

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

4.1

Project ketentoezicht

Wat willen we bereiken? We willen schade aan het milieu en financieel voordeel door fraude met afval- en grondstromen voorkomen. Dit doen we door toezicht te houden op de gehele afval- en grondstromenketen. Hiervoor brengen we eerst de spelers in deze ketens in beeld. OZHZ wil in 2025 weer ketentoezicht inzetten om illegale inzamelaars en verwerkers in beeld te krijgen. Onze acties Door het analyseren van data voeren inspecteurs eerst administratief toezicht uit. Het kan zijn dat uit administratief onderzoek blijkt dat fysiek toezicht noodzakelijk is. In dit geval kunnen meerdere bedrijven uit de afval- en grondstromenketen een bezoek krijgen van een inspecteur. Vaak werken we hierin samen met andere handhavingspartners zoals de IL&T. In 2025 richten onze inspecteurs zich op: ●

De keten van koudemiddelen (300 uur);

●

De keten van grondstromen (300 uur).

Koudemiddelen zijn stoffen die gebruikt worden in bijvoorbeeld koelinstallaties of warmtepompen. Synthetische koudemiddelen (deels verboden) komen van nature niet voor en hebben een schadelijk effect op de ozonlaag. Natuurlijke koudemiddelen komen ook voor in de natuur en zorgen voor een lager broeikaseffect bij lekkage. Het is belangrijk dat er geen verboden koudemiddelen worden gebruikt en dat lekkages bij installaties worden voorkomen. Om zo milieuschade tegen te gaan. Financieel voordeel pakken we aan Het behalen van financieel voordeel is een belangrijke motivatie om overtredingen te maken. Denk aan administratieve fraude die niet zichtbaar is tijdens een controle. Deze illegale activiteiten kunnen met administratief toezicht worden achterhaald en eventueel met strafrechtelijke handhaving worden aangepakt. Praktische informatie Start project

: 2021

Aantal bedrijven : nader te bepalen Duur

: meerjarig project

Uren 2025

: 600 uur

11

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

4.2

Project opslag van lithium-ion batterijen

Wat willen we bereiken? De productie van lithiumbatterijen neemt elk jaar toe met 20 procent. Inmiddels is het aandeel lithiumbatterijen 40 procent van het totaal aantal nieuwe batterijen op de markt. Het gebruik van lithiumbatterijen heeft voordelen. Zo gaan ze langer mee. Het gebruik van lithiumbatterijen zorgt ook voor risico's. Wanneer lithiumbatterijen opwarmen, kunnen ze tot ontbranding komen. Zo'n brand is lastig te blussen. Bovendien kunnen er giftige stoffen vrijkomen. Om dit te voorkomen, controleren onze inspecteurs of deze batterijen volgens de regels worden opgeslagen. Onze acties Er zijn veel verschillende soorten lithiumbatterijen. Zo bevatten de batterijen lithium met verschillende combinaties van materialen en chemische samenstellingen. Lithium-ion batterijen worden op dit moment veel gebruikt. We komen ze veel tegen als draagbare batterijen die worden verkocht als losse cellen, telefoonbatterijen of fietsbatterijen. Maar ook in de industrie worden deze batterijen gebruikt voor de aandrijving van auto's en voor elektrische fietsen. Omdat we de batterijen overal tegenkomen, onderzoeken onze inspecteurs eerst welke bedrijven in onze regio lithiumbatterijen opslaan. Denk bijvoorbeeld aan transportbedrijven, fietswinkels en scooter(verhuur)bedrijven. Als deze informatie in kaart is gebracht, is de volgende stap het controleren van deze bedrijven.

Nieuwe richtlijn De verwijzing naar de nieuwe PGS 37 richtlijn voor lithium-houdende energiedragers staat in 2025 in de Omgevingswet. In de richtlijn staan veiligheidseisen voor bedrijven die lithiumbatterijen opslaan. Omdat het gaat om nieuwe regelgeving, benutten onze inspecteurs een deel van de gereserveerde uren om zich in de regels te verdiepen en een vertaalslag naar de praktijk te maken. Hierin werken we samen met andere omgevingsdiensten. Praktische informatie Start project

: 2025

Aantal bedrijven : nader te bepalen Duur

: meerjarig project

Uren 2025

: 400

12

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

4.3

Project beperken van emissies van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS)

Wat willen we bereiken? ZZS zijn stoffen die gevaarlijk zijn voor mens en milieu (lucht, water, bodem) omdat ze bijvoorbeeld invloed hebben op de vruchtbaarheid of kankerverwekkend zijn. Bij bedrijfsmatige activiteiten kunnen deze stoffen vrijkomen en in de lucht, bodem of in het water terecht komen. Onze inspecteurs controleren bedrijven om te voorkomen dat zij meer ZZS uitstoten dan is toegestaan. Onze acties Uit ervaring blijkt dat er bij bedrijven weinig kennis over ZZS is, zeker bij de kleinere bedrijven. Het bezoek zal daarom deels het informeren over ZZS als doel hebben. Vervolgens wordt gekeken hoe het bedrijf met deze stoffen omgaat. Worden de stoffen wel volgens de regels opgeslagen? Hoe gaan bedrijven met afval van ZZS om? Vanuit de wet- en regelgeving zijn bedrijven verplicht emissies (het uitstoten) van ZZS te voorkomen. Als dit niet haalbaar is, moeten de emissies zoveel mogelijk worden beperkt. Dit kan door bijvoorbeeld producten met ZZS te vervangen voor alternatieven. Ontwikkelaanpak brengt bedrijven met ZZS in kaart Vanuit de ontwikkelaanpak 'Toekomstgerichte gebiedsontwikkeling' is OZHZ in 2022 gestart met het inventariseren van branches met mogelijke ZZS in onze regio. Uit de inventarisatie is een top 5 van relevante branches gekomen: •

Chemische industrie

•

Scheepbouwindustrie

•

Metaal(elektro)bedrijven

•

Metaal- en verwerkingsindustrie

•

Grafische industrie

Op basis van risicoanalyse worden bedrijven uit deze branches met ZZS zichtbaar. Deze bedrijven worden in dit project als eerst bezocht. Mogelijk wordt de komende jaren een vervolg aan dit project gegeven wanneer we meer bedrijven uit andere branches in beeld hebben. Samenwerking Voor dit project werken we samen met de waterschappen. Zij kijken met name naar directe lozingen en adviseren ons over indirecte lozingen. Komen we lozingen op wateren tegen waarvoor Rijkswaterstaat bevoegd gezag is, dan wordt de zaak aan hen overgedragen. Praktische informatie Start project

: 2023

Aantal bedrijven : nader te bepalen Duur

: meerjarig project

Uren 2025

: 800

13

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

4.4

Project doorontwikkeling data bedrijvenregister

Wat willen we bereiken? OZHZ beschikt over veel informatie. Informatie over bedrijven, maar we ontvangen ook informatie van onze handhavingspartners en instanties, zoals de Kamer van Koophandel. Vanuit dit project zorgen we voor een zo actueel mogelijk bedrijvenregister. We verrijken bestaande data met bevindingen uit inspecties en het branchedashboard. Een actueel bedrijvenregister is bijvoorbeeld noodzakelijk voor het opstellen van een advies op het gebied van ruimtelijke ordening, maar ook voor het efficiënt uitvoeren van ons toezicht.

Onze acties Om ervoor te zorgen dat ons bedrijvenregister actueel is, richten we ons in 2025 op het uitvoeren van inventarisaties met het branchedashboard. Inventariseren met het branchedasboard Met ondersteuning vanuit de Ontwikkelaanpak is in 2022 en 2023 het branchedashboard doorontwikkeld. Het branchedashboard gebruiken we om relevante bedrijven op te sporen die nog niet in ons bedrijvenregister zijn opgenomen. OZHZ is in 2021 gestart met het analyseren van beschikbare data die via het branchedashboard beschikbaar is gesteld. Heeft een bedrijf zich niet gemeld? Dan wordt het alsnog gecontroleerd. Met de nieuw verkregen data wordt vervolgens ons bedrijvenbestand geüpdatet. Speerpunt: grondbanken In onze regio wordt steeds vaker grond opgeslagen zonder dat het bevoegd gezag hiervan op de hoogte is. Het opslaan van grond vindt plaats bij grondbanken. Het bewerken van grond, zoals zeven of reinigen, vindt plaats bij grondreinigingsbedrijven. Voor grondbanken gelden de regels uit het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). De activiteit kan schadelijk zijn voor het milieu. Er kan bijvoorbeeld verontreiniging van de bodem en ongewenst beheer van afvalstoffen plaatsvinden. Dit willen we voorkomen. Vanuit dit project brengen we daarom in 2025 de grondbanken in beeld. Praktische informatie Duur

: doorlopend project

Uren 2025

: 1000 uur

14

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

4.5

Project veilige opslag en verkoop consumentenvuurwerk

Wat willen we bereiken? Aan het opslaan en verkopen van vuurwerk zijn risico’s verbonden. Denk aan brand en explosie. Dit willen we natuurlijk voorkomen. Daarom worden de bedrijven, die vuurwerk opslaan en verkopen aan particulieren, viermaal per jaar gecontroleerd. Onze acties Inspecteurs voeren eerst een preventieve controle bij de bedrijven uit. Tijdens deze controle worden de voorzieningen waarin het vuurwerk wordt opgeslagen gecontroleerd. Ook controleren we de verkoop van het vuurwerk aan particulieren. De controle vindt nét voor aanvang van de verkoopdagen en tijdens de verkoopdagen plaats. Dit gebeurt op verschillende tijdstippen, steekproefsgewijs. Verbod op consumentenvuurwerk Het lijkt erop dat van een verbod op het (ver)kopen, vervoeren en het afsteken van consumentenvuurwerk geen sprake (meer) is. Mocht dit wel zo zijn, dan is er binnen het jaarprogramma generiek toezicht capaciteit om (een deel van) de uren voor dit project op een ander project in te zetten. Praktische informatie Aantal bedrijven : 24 Duur

: doorlopend project

Uren 2025

: 500 uur

15

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

4.6

Project onderhouden van gelijkwaardige oplossingen

Wat willen we bereiken? Voor bedrijven is het mogelijk een gelijkwaardige oplossing aan te dragen als een brandcompartiment groter is dan de toegestane grenswaarde. Dit is bijvoorbeeld het geval bij gebouwen met een industriefunctie van meer dan 3.000m2. Deze bepaling is opgenomen in het Bouwbesluit 2012 en in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), de opvolger van het Bouwbesluit 2012. In eerdere projecten zijn gelijkwaardige oplossingen al eens getoetst aan de vergunning of melding en geaccepteerd. De oplossingen moeten ook worden onderhouden door bijvoorbeeld een certificering. Onze inspecteurs controleren het onderhoud van de gelijkwaardige oplossingen en bekijken of er wijzigingen ten opzichte van de vergunde of gemelde situatie aanwezig zijn. Mocht er brand ontstaan, dan kan door goed onderhoud en juist ingerichte vluchtwegen slachtoffers worden voorkomen.

Onze acties In 2021 en 2022 zijn transportbedrijven gecontroleerd op brandveiligheid. Denk hierbij aan de vluchtroutes, overstortbeveiliging, brandcompartimentering en de hieraan gerelateerde gelijkwaardige oplossingen. Uit dit project bleek dat het onderhoud van de gelijkwaardige oplossingen niet altijd goed is. Dit project voeren we branche overstijgend uit. Dit betekent dat onze inspecteurs gebouwen in verschillende branches zoals de metaal bewerkings- en verwerkingsindustrie en de grootwinkelbedrijven controleren. Zij controleren bouwwerken met industriefunctie die een oppervlakte van minimaal 3.000m2 hebben. Praktische informatie Start project

: 2023

Aantal bedrijven : 20 Duur

: meerjarig project

Uren 2025

: 250

16

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

4.7

Project administratief toezicht op toezichtarrangementen

Wat willen we bereiken? Gebouwen moeten worden ingedeeld in brandcompartimenten. Dat is in het Bbl vastgelegd. Het komt regelmatig voor een groter brandcompartiment te laten bouwen dan wettelijk is vereist. Hiervoor is de Nen-norm 6060 en 6079 ontwikkeld. Daarin staan maatregelen om op een andere manier alsnog een juist niveau van brandveiligheid te bereiken. Bijvoorbeeld door het toepassen van een sprinklerinstallatie of rookwarmte afvoer. Het is mogelijk om onder aanvullende voorwaarden een vergunning te verlenen voor een groter brandcompartiment. Het moet dan wel aan de brandveiligheid voldoen. De ervaring leert dat werkprocessen en materiaalopslag in een bouwwerk regelmatig veranderen. Dit kan gevolgen hebben voor het brandrisico en de vuurlast. We willen voorkomen dat de brandveiligheid niet meer kan worden gewaarborgd. Het is daarom belangrijk dat het brandveiligheidsniveau in een bouwwerk regelmatig wordt getoetst.

Onze acties Op basis van de Nen-norm voegen onze collega's van de afdeling vergunningverlening een periodiek toezichtarrangement toe aan de omgevingsvergunning bouw. Dat betekent dat een onafhankelijke toetsing van het brandveiligheidsniveau nodig is. Het bedrijf moet hiervoor een extern bedrijf inschakelen dat een rapport opmaakt. Vervolgens moet dit rapport aan het bevoegd gezag worden afgegeven. Onze inspecteurs voeren administratief een onderzoek uit. Heeft de toetsing van het brandveiligheidsniveau plaatsgevonden? Maar ook of de rapportage door ons is ontvangen. Als dit niet het geval is, dan kunnen we op basis van het toezichtarrangement handhavend optreden. Praktische informatie Start project

: 2025

Duur

: meerjarig project

Uren 2025

: 300

17

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

5. Energiebesparing De gemeenten zijn verantwoordelijk voor het controleren en handhaven van energiebesparende maatregelen. Sinds 2021 voert OZHZ deze taken uit voor alle gemeenten. Dit onderwerp namen we mee in onze Nota VTH om het een prominente plek in ons toezichtwerk te geven. In dit hoofdstuk leggen we uit hoe we de bedrijven controleren op hun verplichting om energie te besparen. Onze acties binnen deze projecten stemmen we af met de projecten waarover u las in hoofdstuk 3 en 4. Projecten waarin energiebesparing centraal staat

Gemeenten

5.1

Project informatieplicht energiebesparing en terugdringen energiegebruik*

Alle

5.2

Project energielabel C voor kantoren

AL, DO, ML

18

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

5.1

Project informatieplicht energiebesparing en terugdringen energiegebruik

Wat willen we bereiken? Bedrijven zijn verplicht om energiebesparende maatregelen te nemen. Dat is in wet- en regelgeving opgenomen. In dit project controleren we of bedrijven zich aan deze regels houden. Onze inspecteurs geven bedrijven ook advies over welke stappen zij kunnen nemen om nog meer energie te besparen. Samen werken we aan een beter klimaat én helpen we de ondernemer geld te besparen.

Onze acties Binnen dit project houden onze inspecteurs zich bezig met: •

De informatieplicht energiebesparing;

•

Een gerichte aanpak voor het terugdringen van energieverbruik.

Administratieve controle van de informatieplicht energiebesparing Vanaf juli 2019 geldt de 'informatieplicht energiebesparing'. Dit geldt voor bedrijven die per jaar meer dan 50.000 kWh elektriciteit, 25.000 m³ gas, of een vergelijkbare hoeveelheid energie gebruiken. Deze bedrijven moeten rapporteren hoeveel energie ze verbruiken en laten weten welke maatregelen ze nemen om energie te besparen. De energiebesparende maatregelen moeten vervolgens aan ons worden doorgegeven. Het gaat hierbij om maatregelen die bedrijven willen nemen (of inmiddels al namen) met een terugverdientijd van vijf jaar of minder. Inspecteurs controleren bedrijven administratief of zij aan deze verplichting voldoen. Inmiddels is per eind 2023 de tweede ronde van de 'informatieplicht energiebesparing' ingegaan. Fysiek controleren op de uitvoering van de maatregelen We controleren bij bedrijven die veel energie gebruiken of de voorgestelde energiebesparende maatregelen ook echt zijn uitgevoerd. Inspecteurs bezoeken hiervoor de bedrijven in onze regio. Dit doen zij met de aangepaste lijst van erkende maatregelen die sinds vorig jaar geldt. Bedrijven kunnen ook extra maatregelen nemen. Onze inspecteurs hebben hierin een adviserende rol. Praktische informatie Aantal bedrijven : nader te bepalen Duur

: doorlopend project

Uren 2025

: 5477

19

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025

5.2

Project energielabel C voor kantoren

Wat willen we bereiken? Per 1 januari 2023 geldt de energielabel C verplichting voor kantoren. Deze verplichting is al vastgesteld in het Bouwbesluit 2012 en is overgenomen in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) onder de Omgevingswet. Onze inspecteurs gaan na of de kantoren voldoen aan deze labelverplichting. Dit project voeren we uit voor de gemeenten Dordrecht, Alblasserdam en Molenlanden.

Onze acties Het project zit in zijn laatste fase. Kantoren die niet voldoen of niet reageren ontvangen in 2024 een vooraankondiging last onder dwangsom. Afhankelijk van de zienswijze wordt het handhavingstraject ingezet. De werkzaamheden voor 2025 bestaan uit het afhandelen van deze handhavingstrajecten. Praktische informatie Start project

: 2023

Aantal bedrijven : nader te bepalen Duur

: 2 jaar

Uren 2025

: 70

20

Jaarprogramma Toezicht Midden 2025