Concept begroting 2025 (inclusief begrotingswijziging 2024).pdf
Tekst van het document
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 3 van 22
Inhoud 1.
Uitgangspunten ...................................................................................................................................... 4
2.
Programmabegroting .............................................................................................................................. 6
3.
4.
5.
2.1.
Programma ............................................................................................................................................ 6
2.2.
Weerstandsvermogen en financiële positie .......................................................................................... 7
2.3.
Renterisiconorm, liquiditeit en kasgeldlimiet ........................................................................................ 8
2.4.
Overige financiële kengetallen .............................................................................................................. 9
2.5.
Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................................. 12
2.6.
Risicoparagraaf .................................................................................................................................... 12
Financiële begroting .............................................................................................................................. 15 3.1.
Begrote saldo van baten en lasten ...................................................................................................... 15
3.2.
Toelichting op het overzicht van baten en lasten................................................................................ 16
3.3.
Geprognosticeerde balans ................................................................................................................... 18
3.4.
Toelichting op de geprognosticeerde balans ....................................................................................... 18
3.5.
Meerjarenbegroting ............................................................................................................................ 19
3.6.
Begrotingswijziging 2024 ..................................................................................................................... 19
3.7.
Overzicht taakvelden ........................................................................................................................... 20
Bijlagen ................................................................................................................................................. 21 4.1.
EMU-saldo ........................................................................................................................................... 21
4.2.
EMU-enquête ...................................................................................................................................... 21
Vaststelling ........................................................................................................................................... 22
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 3 van 22
1.
Uitgangspunten Voor u ligt de begroting 2025 en de meerjarenbegroting van het wegschap Tunnel Dordtse Kil. De begroting is een instrument dat op hoofdlijnen de doelen, intenties en activiteiten van het wegschap voor 2025 aangeeft. Daarnaast is deze begroting samengesteld op basis van: ➢ Beleid. ➢ Effecten van de investeringen. ➢ Loon- en prijsontwikkelingen. ➢ Verwachte renteontwikkelingen. ➢ Verwacht verkeersaanbod. ➢ Meerjarenperspectief. Beleid Het beleid van het wegschap is er op gericht om weggebruikers een veilige doortocht door de tunnel te bieden. Hierbij wordt gestreefd naar een zo gering mogelijke bijdrage van de garanten en naar zo laag mogelijke toltarieven. Daarnaast zet het wegschap zich in voor het zo goed als mogelijk onderhouden en in stand houden van haar kapitaalgoederen.
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 4 van 22
Effecten van de investeringen Bij het opstellen van de (meerjaren)begroting is rekening gehouden met de investeringen welke voort zijn gekomen uit de renovatie van de afgelopen jaren. Op basis van de definitieve cijfers van de investering die nu bekend zijn is de kapitaallast voor 2025 bekend geworden. U ontvangt hierbij eveneens een begrotingswijziging voor 2024 waarin deze lasten juist zijn begroot.
Loon- en prijsontwikkelingen Voor 2025 en verdere jaren is gerekend met een jaarlijkse loonontwikkeling van 3%. Tevens is rekening gehouden met personele mutaties, waardoor objectkennis en vakkennis geborgd is. Verwachte renteontwikkelingen Uit de liquiditeitsplanning blijkt een herfinanciering in 2028 voor het eerst nodig te zijn. De meerjarige resultaten zijn voldoende om een rentestijging op te vangen. Daarnaast is rekening gehouden met rentebaten op de schatkist. Verwacht verkeersaanbod Voor 2025 is uitgegaan van 1% groei ten opzichte van de begroting 2024. Meerjarig is met een groei van 0,5% gerekend. Op basis van ervaringen van afgelopen jaren en het verkeersonderzoek is de verwachting opgesteld. Uit het verkeersonderzoek blijkt dat 15.000 passages op een werkdag zijn, deze is omgeslagen naar verhoudingen in vakanties en weekenden. Exploitatiebijdrage Gezien de meerjarig positieve resultaten en het positief eigen vermogen wordt er geen bijdrage bij de deelnemers in rekening gebracht. Meerjarenperspectief Voor het meerjarenperspectief zijn de rente- en afschrijvingslasten meerjarig doorgerekend.
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 5 van 22
De verwachte inkomsten is op basis van de huidige prijsstelling. Met betrekking tot de loonkosten is rekening gehouden met een jaarlijkse stijging van 3% vanaf 2025.
2.
Programmabegroting
2.1.
Programma Het wegschap Tunnel Dordtse Kil voert het beheer en de exploitatie van een toltunnel onder de Dordtse Kil tussen Dordrecht en de gemeente Hoeksche Waard, inclusief de daarbij behorende wegen, gebouwen en het tolplein. Tot haar taak behoort tevens het heffen van tolgelden tegen zodanige tarieven dat een rendabele exploitatie is gewaarborgd. Hierbij dient de veiligheid, zoals ook voorgeschreven in wet- en regelgeving, van de weggebruikers en de medewerkers altijd te zijn geborgd. Dit programma wordt toegeschreven aan één taakveld, namelijk “Verkeer & Vervoer”. Veiligheid Om de veiligheid te borgen dienen de wegen en de tunnel goed onderhouden en aangepast te worden aan de vigerende regelgeving. Het wegschap stelt zich ten doel deze ontwikkelingen op de voet te volgen en in een zo vroeg mogelijk stadium ook actief betrokken te worden bij de relevante ontwikkelingen. Met betrekking tot de tunnel wordt voldaan aan de Warvw1 en onder meer de bouwregelgeving. Hierop is ook de openstellingvergunning, verleend door het bevoegd gezag i.c. Burgemeester en Wethouders van de gemeente Dordrecht, gebaseerd. Terrorismebestrijding en cybercriminaliteit In het kader van terrorismebestrijding heeft het Ministerie van Veiligheid en Justitie de Kiltunnel aangewezen als een van de vitale objecten. De tunnel is dan ook aangesloten op het ‘Alerteringssysteem terrorismebestrijding’.
In samenwerking met de politie heeft de Kiltunnel een matrix opgesteld met maatregelen die genomen worden bij dreigende terroristische activiteiten. Deze maatregelenmatrix wordt jaarlijks in overleg met de politiedienst geactualiseerd. Ten aanzien van het voorkomen van cybercriminaliteit heeft de Kiltunnel organisatorische, hardware- en softwarematige maatregelen genomen. Beschikbaarheid Voor het ontsluiten van met name het oostelijk deel van de Hoeksche Waard is men voornamelijk aangewezen op de Kiltunnel. Het is daarom van belang dat de tunnel voor het wegverkeer een hoge beschikbaarheid heeft. Dit betekent dat weggebruikers, uitgezonderd bij ongevallen of oefeningen, altijd van de tunnel gebruik kunnen maken. Daarbij heeft een hoge beschikbaarheid natuurlijk ook direct invloed op de tolopbrengsten. Onderhoud De renovatie is eind 2022 opgeleverd met daarbij een garantieverplichting en een onderhoudsverplichting voor de daarop volgende jaren. Het jaarlijks terugkerend onderhoud is daarom beperkt tot het onderhouden van die assets die niet tot de renovatieverplichting behoren.
1 Wet aanvullende regels veiligheid wegtunnels
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 6 van 22
Programmabaten en -lasten 2025 Gestreefd wordt om de toltarieven onveranderd te houden en niet te indexeren. De huidige tarieven zijn sinds 2011 ongewijzigd. Pas wanneer daartoe noodzaak is zullen de tarieven, na bestuursbesluit, worden verhoogd. De baten en lasten behorende bij het hiervoor omschreven programma zijn in nevenstaand overzicht weergegeven.
Overzicht programma en overige baten en lasten Omschrijving
Baten
Totaal programmabaten
8.895
Totaal programmalasten Bestuurskosten Overhead Treasury Onvoorzien VPB
Lasten
44
Totalen
8.939
Gerealiseerd resultaat
2.345
4.864 159 1.104 466 0 0 6.593
(Bedragen x € 1.000,-)
2.2.
Weerstandsvermogen en financiële positie Het weerstandsvermogen geeft een indicatie van de mate waarin het wegschap in staat is om financiële tegenvallers op te vangen, zonder dat het programma in gevaar wordt gebracht. In de risicoparagraaf zijn de risico’s benoemd en is de benodigde weerstandscapaciteit berekend. Het aanhouden van weerstandsvermogen is bedoeld voor het opvangen van de risico’s in de bedrijfsvoering. Er is een drietal exploitatierisico’s te onderscheiden. In de eerste plaats is dit het volume aan verkeer. Een lager volume betekent direct lagere baten uit tol. Daarnaast risico’s met betrekking tot de rentekosten en de onderhoudskosten. Immers, hogere rentelasten en/of onderhoudskosten leiden tot hogere exploitatiekosten. Deze risico’s worden afgedekt met de algemene reserve (het eigen vermogen) en/of het positieve resultaat van baten en lasten. Het eigen vermogen -bestaande uit een algemene reserve, en een bestemmingsreserve calamiteiten, vermeerderd met het exploitatieresultaat van 2022- heeft ultimo 2022 een saldo van € 15,8 mln. Vermeerderd met het verwachte exploitatieresultaat van 2023 is de omvang van het eigenvermogen gegroeid naar € 16,9 mln. In navolgende tabel wordt de beschikbare financiële weerstandscapaciteit gerelateerd aan de benodigde weerstandscapaciteit zoals die is berekend.
Het doel voor het weerstandsvermogen is een ratio >1 (voldoende) als waardering. In de kolom “Begroting 2025” is het werkelijke exploitatieresultaat van 2022 en het begrote resultaat van 2023 verwerkt. Weerstandsvermogen Beschikbare weerstandscapaciteit Algemene reserve
2023
Begroting 2025
€
2.869
€
7.605
Bestemmingsreserve renovatie Storting uit exploitatieresultaat 2022 Begroot resultaat 2023 Beschikbare weerstandscapaciteit
€ €
12.897 2.425
€
12.897
€
18.191
€ €
2.345 22.847
Benodigde weerstandscapaciteit
€
1.481
€
1.481
Weerstandsvermogen
12,28
Ratio weerstand
Waardering
>2 1,5 - 2,0 1,0 - 1,5 0,8 - 1,0 0,6 - 0,8
Uitstekend Ruim voldoende Voldoende Matig Onvoldoende
< 0,6
Ruim onvoldoende
15,43
Bedragen x € 1.000,-
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 7 van 22
2.3.
Renterisiconorm, liquiditeit en kasgeldlimiet Twee elementen uit de ‘Wet Financiering decentrale overheden’ (FIDO) zijn de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. Beiden worden periodiek getoetst aan de norm en verwerkt in interne rapportages. Op grond van de huidige vooruitzichten is het financieringsrisico van het wegschap tot 2028 zeer gering. In 2028 en verder zullen diverse herfinancieringen noodzakelijk zijn dan is er een risico op hogere rentes deze zijn naar alle waarschijnlijkheid in het exploitatiesaldo op te vangen. Renterisiconorm Het renterisico op de vaste schuld wordt berekend door te bepalen welk deel van de langlopende leningen in enig jaar moet worden geherfinancierd. Wettelijk is vastgesteld dat 20% van het begrotingstotaal van de vaste schuld onderhevig mag zijn aan renteherziening en herfinanciering. Door middel van deze norm wordt een kader gesteld waarmee een zodanige opbouw van de langlopende leningen wordt bereikt, dat het renterisico in voldoende mate wordt beperkt. Overigens blijkt uit het meer jaren perspectief geen noodzaak tot herfinanciering zien. Echter, vanaf de introductie van de renterisiconorm hanteert het wegschap 20% van de leningportefeuille als norm.
Gezien het kapitaalintensieve karakter van het wegschap en de relatief lage omvang van de exploitatiebegroting in relatie tot de investeringen in de tunnel en daarmee samenhangende leningportefeuille, doet deze interpretatie van de norm het meest recht aan de bedoeling van de renterisiconorm (inzicht in mogelijke renterisico’s bij herfinanciering of renteherziening). Deze interpretatie benadert ook de omvang van de norm bij gemeenten het meest.
Renterisiconorm Omschrijving
Rekening 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
-
-
-
1a 1b 2
Renteherziening op vaste schuld o/g Renteherziening op vaste schuld u/g Renteherziening op vaste schuld
3a 3b
Nieuw aangetrokken vaste schuld Nieuw uitgezette lange leningen
5.000 -
-
-
4 5 6
Netto nieuw aangetrokken vaste schuld Betaalde aflossingen Herfinanciering
5.000 5.450 -
4.700 -
4.450 -
7
Renterisico op vaste schuld
-
-
-
8 9 10
Stand van de vaste schuld Vastgesteld percentage Renterisiconorm
43.800 20% 8.760
39.100 20% 7.820
34.650 20% 6.930
11a Ruimte onder de renterisiconorm 11b Overschrijding renterisiconorm
8.760
7.820
6.930
Bedragen x € 1.000,-
Liquiditeit De rentebetalingen en aflossingen zijn regelmatig over het jaar gespreid. Omdat ook de hoogte van de maandelijkse inkomsten uit de passages goed voorspelbaar is, zijn er voor de lopende Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 8 van 22
exploitatie geen liquiditeitsproblemen. Indien de feitelijke ontwikkelingen niet conform deze prognose verlopen, zal op basis van de periodiek geactualiseerde liquiditeitsbegroting en met inachtneming van het ‘Financieringsstatuut’, de liquiditeitsbehoefte worden ingevuld. Ook in het meerjarenperspectief zijn na het aantrekken van de benodigde financiële middelen voor de renovatiekosten geen liquiditeitsproblemen te verwachten. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is een instrument ter beperking van het renterisico op de korte schuld. Deze limiet stelt dat de gemiddelde netto-vlottende schuld in een bepaald kwartaal niet hoger mag zijn dan het wettelijk bepaald percentage van 8,2% van het begrotingstotaal. Het begrotingstotaal voor 2025 bedraagt € 6,6 mln. De kasgeldlimiet komt daarmee op € 540.700. Dit bedrag wordt maandelijks getoetst aan de werkelijke omvang van het kasgeld.
2.4.
Overige financiële kengetallen De navolgende kengetallen worden onderkend: 1a Netto schuldquote. 1b Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen. 2 Solvabiliteitsratio. 3 Grondexploitatie. 4 Structurele exploitatieruimte. 5 Belastingcapaciteit.
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 9 van 22
1a Netto schuldquote De netto schuld weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Ultimo 2025 bedraagt deze schuldquote 481%. Deze hoge quote is het gevolg van de omvang van de leningportefeuille die benodigd is voor de financiering van de renovatie. Deze quote zal naar verwachting in de hierop volgende jaren afnemen. Opgemerkt wordt dat de eigen middelen, i.c. de tolopbrengsten, voldoende zijn om aan de aflossings- en renteverplichtingen te voldoen. 1b Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Het wegschap heeft geen middelen doorgeleend aan private of publiekrechtelijke organisaties. Derhalve is de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekkingen gelijk aan de netto schuldquote. 2 Solvabiliteitsratio Dit kengetal geeft inzicht in de mate van weerbaarheid van het wegschap. Hierbij wordt opgemerkt dat de inkomstenstroom voldoende is om aan de rente- en aflossingsverplichtingen te voldoen alsmede om de algemene reserve te laten groeien. 3 Grondexploitatie Dit kengetal is niet van toepassing. Het wegschap heeft geen grond aangekocht voor (toekomstige) projecten. 4 Structurele exploitatieruimte Bij dit kengetal worden de structurele baten en lasten vergeleken met de totale baten.
De baten bij het wegschap worden, op de bijdragen van de garanten en enige neveninkomsten na, rechtstreeks bepaald door het volume aan verkeer. 5 Belastingcapaciteit Dit kengetal is niet van toepassing. Het wegschap heeft geen inkomsten uit belastingen.
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 10 van 22
Financiële kengetallen Rekening 2023
Kengetal Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
491% 491% 28,42% -30,27%
433% 433% 33,39% -1,13%
376% 376% 38,45% -1,12%
261% 261% 43,44% -1,12%
Passiva Totaal van de vaste schulden (ultimo jaar) Totaal van de netto-vlottende schulden (ultimo jaar) Totaal van de overlopende passiva (ultimo jaar) Totaal
43.800 124 1.359 45.283
39.100 15 1.728 40.843
34.650 15 1.855 36.520
24.850 15 2.206 27.071
Activa Financiële vaste activa Totaal van uitzettingen rentetypische looptijd <1 jr Totaal van alle liquide middelen Totaal van de overlopende activa Totaal voor Netto schuldquote
2.332 264 34 2.630
500 1.973 34 2.507
500 2.342 34 2.876
500 2.979 216 3.695
Totaal voor Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
2.630
2.507
2.876
3.695
Totaal van de baten exclusief de mutaties van reserves
8.682
8.858
8.939
8.968
18.191 63.998
20.503 61.406
22.848 59.428
25.141 57.872
Totaal lasten exclusief mutaties reserves Totaal incidentele lasten exclusief mutaties reserves Totaal structurele lasten exclusief mutaties reserves
6.257 0 6.257
6.547 0 6.547
6.593 0 6.593
6.676 0 6.676
Totaal baten exclusief mutaties reserves Totaal incidentele baten exclusief mutaties reserves Totaal structurele baten exclusief mutaties reserves
8.682 417 8.265
8.858 100 8.758
8.939 100 8.839
8.968 100 8.868
Totaal stortingen in reserves Totaal incidentele stortingen in reserves Totaal structurele stortingen in reserves
4.636 0 4.636
2.311 0 2.311
2.345 0 2.345
2.292 0 2.292
0 0 0
0 0 0
0 0 0
0 0 0
8.682
8.858
8.939
8.968
Netto schuldquote (en gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen)
Solvabiliteitsratio Totaal eigen vermogen Totaal van de passiva
Structurele Exploitatieruimte
Totaal onttrekkingen uit reserves Totaal incidentele onttrekkingen uit reserves Totaal structurele ontrekkingen uit reserves
Totaal baten exclusief mutaties reserves Bedragen x € 1.000,-
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 11 van 22
2.5.
Onderhoud kapitaalgoederen Het wegschap is eigenaar en beheerder van ca. 4 kilometer wegvak. Gelegen tussen kilometerpaal 26.2 aan de Nieuw Bonaventuurseweg en kilometerpaal 30.1 aan de Kiltunnelweg. Tevens behoren de fietspaden, parallelwegen, het tolplein, de tunnel en de bijbehorende gebouwen tot het areaal van het wegschap. Met uitzondering van de tunnel met open afritten, het tolplein en de gebouwen is het beheer en onderhoud aan de wegen, bermen, watergangen etc. sinds 1985 uitbesteed aan de provincie. De provincie voert hieraan dagelijks en meerjarig onderhoud. De onderhoudsprogramma’s van het wegschap zijn gericht op de tunnel, het tolplein, de gemalen en de gebouwen. De programma’s voor het jaarlijks terugkerend onderhoud en het meerjarig onderhoud voor de periode na 2024 worden gepland in een nog op te stellen onderhouds- en instandhoudingsplan. Deze plannen zullen na oplevering van de renovatie worden samengesteld. Hierin worden werkzaamheden gepland met het doel functieverlies van installaties te voorkomen en de veiligheid van de weggebruiker te garanderen. Met het volgen van dit plan wordt geborgd dat de staat van onderhoud aan gebouwen en installaties voldoende is en functieverlies wordt voorkomen. In het kader van tunnelveiligheid is daarnaast een veiligheidsbeheerplan opgesteld. Sinds 2004 is de ‘Wet aanvullende regels veiligheid wegtunnels’ (Warvw) van kracht.
De Kiltunnel valt onder de regels van deze wet, waarin is geregeld dat de tunnelbeheerder de veiligheid van de weggebruiker aantoonbaar borgt. Het tunnelveiligheidsplan en het veiligheidsbeheerplan zijn de geëigende instrumenten hiervoor. Het onderhouds- en instandhoudingsplan zijn onderdeel van het veiligheidsbeheerplan.
2.6.
Risicoparagraaf In deze paragraaf wordt inzicht gegeven in de risico’s die een rol spelen in de bedrijfsvoering van de Kiltunnel en die invloed kunnen hebben op toekomstige financiële resultaten. Indien de resultaten daar aanleiding toe geven ligt er een aantal beheersmaatregelen voor de hand: a. het aanspreken van de algemene reserve; b. het bijstellen van de bijdrage van de garanten; c. het indexeren van de toltarieven. Deze maatregelen kunnen in het lopende exploitatiejaar bij bestuursbesluit worden geëffectueerd. De navolgende risico’s kunnen worden onderkend: Betalen naar gebruik. Verminderde tolopbrengsten. Levensduur en schade civiele constructies. Zinkvoegen. Functieverlies van technische installaties. Automatisering. Stijgende onderhoudskosten. Hogere rentelasten.
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 12 van 22
Betalen naar gebruik In 2023 zijn er nieuwe verkiezingen geweest en is het onderwerp betalen naar gebruik controversieel verklaard. De verdere invulling van dit onderwerp is daarmee onzeker. De effecten hiervan hebben we laten onderzoeken in een verkeersonderzoek, effecten zijn niet verwerkt in deze begroting. Dit betekent eveneens dat nog niet bekend is hoe de kosten van de Kiltunnel gedekt moeten gaan worden en of er hiervoor reserves moeten worden opgebouwd. Verminderde tolopbrengsten Naast het wel of niet beschikbaar zijn van de tunnel voor het wegverkeer zijn de tolopbrengsten afhankelijk van omstandigheden die niet door het wegschap beïnvloedbaar zijn. Hierbij kan gedacht worden aan een pandemie, (regionale) economische omstandigheden etc. Het risico op deze financiële tegenvallers die hieruit volgen is vooraf lastig in geld te kwantificeren. Echter het risico op een pandemie dan wel een recessie blijft aanwezig. Bij het opstellen van de begroting 2025 is uitgegaan van 1% groei ten opzichte van de begroting 2024. Meerjarig is met een groei van 0,5% gerekend. Op basis van ervaringen van afgelopen jaren en het verkeersonderzoek is de verwachting opgesteld. Uit het verkeersonderzoek blijkt dat 15.000 passages op een werkdag zijn, deze is omgeslagen naar verhoudingen in vakanties en weekenden.
Levensduur en schade civiele constructies Tunnels worden in Nederland normaal gesproken gebouwd voor een exploitatieperiode van 100 jaar. Echter, door het uitvoeren van onderhoud en tijdige renovaties is de levensduur niet tijdgebonden. De Kiltunnel is inmiddels 40 jaar oud en wordt nauwkeurig gemonitord. Extra aandacht wordt hierbij besteed aan de voegovergangen en de landhoofden. Voegovergangen zijn immers aan slijtage onderhevig en schade aan de landhoofden kan ontstaan door invloeden van buitenaf. Ontwikkelingen in de omgeving worden daarom nauwgezet gevolgd om de kans op schade te voorkomen. Tijdens de renovatie zijn alle voegovergangen vervangen. Hierbij is gekozen voor het toepassen van fluistervoegen zodat omwonenden met name in de Hoeksche Waard minder overlast ervaren. Functieverlies van technische installaties In het renovatiewerk worden alle technische installaties vernieuwd. Met het uitvoeren van het onderhouds- en instandhoudingsplan wordt de conditie van deze installaties op peil gehouden waardoor functieverlies niet meer als risico wordt beschouwd. Automatisering De automatisering bestaat voornamelijk uit: ▪ Besturing en MMI2 voor de verkeerstechnische en tunnel technische installaties (VTTI). ▪ Besturing en MMI voor de tolcentrale. ▪ Kantoorautomatisering met financieel pakket.
In 2022 is periodiek onderhoud uitgevoerd aan de besturing en de MMI van de verkeerstechnische installaties. Tevens is periodiek onderhoud uitgevoerd aan de tolcentrale en wordt er periodiek onderhoud uitgevoerd aan de soft- en hardware van de kantoorautomatisering. Met deze maatregelen is het risico op ernstig disfunctioneren van deze systemen nauwelijks aanwezig. Stijgende onderhoudskosten 2 Mens Machine Interface
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 13 van 22
Met het tijdig en juist uitvoeren van periodiek en incidenteel onderhoud alsmede het tijdig uitvoeren van groot onderhoud worden onderhoudskosten beheersbaar. Onderdeel van de renovatie is om alle technische installaties te vernieuwen. Hierdoor zal de kans op stijgende onderhoudskosten de komende jaren nihil zijn. Hogere rentelasten Gezien de ontwikkelingen op de kapitaalmarkt is dit risico aanwezig voor de herfinanciering die in 2028 zal gaan plaatsvinden. Risico's en weerstandsvermogen exploitatie
Risico
Kans
Impact
Nadere omschrijving
Beheersmaatregel
Maximaal risico
Benodigde capaciteit
Tolopbrengsten
Groot
25%
Groot
95%
10% van de raming v.d. tolopbrengsten als gevolg van bijv. pandemie of andere externe factoren.
Niet beïnvloedbaar. E.v.t. aanpassing tarieven
€
750.000
€
180.625
Levensduur civiel
Laag
5%
Middel
50%
Deformatie betonconstructies
Onderhoud, monitoring, e.v.t. technische maatregelen
€
5.000.000
€
125.000
Voegen
Laag
5%
Groot
95%
Deformatie leidt tot lekkage
Onderzoek naar toestand is uitgevoerd. Geen maatregelen noodzakelijk
€
1.050.000
€
49.875
Toe- en afritten.
Laag
5%
Groot
95%
Deformatie toerit en trekpalen
Permanente monitoring (x, y en z) tijdens uitvoering. Belasting neutraal ontwerpen en realiseren. Calamiteitenplan opgesteld.
Zink- en sluitvoegen
Laag
5%
Groot
95%
Deformatie klemstrippen
Gezamenlijk met RWS en COB onderzoeken en monitoren en eventueel maatregelen bedenken.
€
10.500.000
€
498.750
Functieverlies T.I.
Laag
5%
Groot
95%
Kan leiden tot sluiten van de tunnel, vermindering tolopbrengsten
Adequaat onderhoud en vervangingsonderhoud. Wordt in 2022 geheel vernieuwd.
€
100.000
€
4.750
Automatisering
Laag
5%
Groot
95%
Uitval kan leiden tot verlies van data en functionaliteit
In 2022 geheel vernieuwd, ICT verandert in de huidige wereld snel, daarnaast is Cybercrime/ransomware een risico.
€
250.000
€
11.875
Onderhoudskosten
Laag
5%
Klein
5%
5% extra kostenstijging boven de raming
Directe sturing op inkopen. Na 2022 (Renovatie)zijn alle installaties nieuw.
€
12.000
Nihil
Rentelasten
Groot
100%
groot
95%
3,6% hogere rentelast v.d. hoofdsom ultimo 2028
Benodigde middelen voor de komende jaren zijn reeds vastgelegd. Herfinciering vanaf 2028 leidt tot risico op rentelasten.
€
642.000
€
609.900
Benodigde weerstandscapaciteit
€
1.480.775
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
PM
PM
Pagina 14 van 22
3.
Financiële begroting Uit de financiële begroting is de financiële positie van het wegschap af te leiden. In dit onderdeel wordt inzicht gegeven in de ontwikkeling van de balanspositie van de vaste activa en passiva, deze is opgenomen in de geprognosticeerde balans. Op basis van de geprognosticeerde begin- en eindbalans van het begrotingsjaar is het EMU-saldo berekend. Verder is ook het meerjarig beeld van de reserves, voorzieningen en de investeringen in de financiële begroting opgenomen. Inzicht in de financiële kengetallen wordt gegeven in de paragraaf weerstandsvermogen.
3.1.
Begrote saldo van baten en lasten Onderstaand overzicht geeft een weergave van het begrote saldo van baten en lasten. Rekening 2023
Begroting 2024
Gewijzigde begroting 2024
Begroting 2025
Salariskosten eigen personeel
838
901
903
930
Personeel derden
383
512
423
435
Bedrijfsvoering
227
171
242
247
Tolgeldverwerking
54
64
68
69
Controle en advies
35
31
33
34
Vast onderhoud
596
288
634
647
Kapitaallasten
2.977
3.320
3.024
2.969
Totaal programmalasten
5.112
5.287
5.326
5.330
6.578
7.968
8.658
8.745
Overige tolvergoedingen
3.285
50
50
50
Bijdrage garanten
-1.400
50
-
-
Omschrijving Programma lasten
Programma baten Tolopbrengsten
Rentebaten
116
-
50
44
Overige opbrengsten
104
100
100
100
Totaal programmabaten
8.682
8.168
8.858
8.939
Programma lasten Programma baten Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten
5.112 8.682 3.570
5.287 8.168 2.881
5.326 8.858 3.532
5.330 8.939 3.608
Overhead Bestuurskosten
1.016 129
1.074 26
1.071 150
1.104 159
Onvoorzien
-
-
-
-
Vennootschapsbelasting
-
-
-
-
Mutaties reserve
-
-
-
-
2.425
1.781
2.311
2.345
Gerealiseerd resultaat (Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 15 van 22
3.2.
Toelichting op het overzicht van baten en lasten Bij het opstellen van de begroting is de lijn uit het verleden voortgezet. Uiteraard zijn de geprognosticeerde inkomsten kritisch beschouwd. 4 Voor de tolopbrengsten is gerekend met 1% groei t.o.v. de begroting 2024. In het meerjarenmodel na 2025 is gerekend met een groei van 0,5% per jaar. Ook de berekende kapitaallasten (rente en afschrijving) zorgen voor mutaties in de komende jaren. Salariskosten eigen personeel Deze post is samengesteld uit bruto salaris, toelagen en gratificaties, overwerk en het werkgeversdeel pensioenlasten en sociale lasten. Hierbij is zo goed als mogelijk rekening gehouden met loonontwikkelingen. Omdat de huidige technisch medewerker op termijn de dienst verlaat is er tevens rekening gehouden met het tijdig aantrekken van een nieuwe medewerker. In de begroting is gerekend met een jaarlijkse salarisgroei van 3%. Personeel derden Op deze post worden de kosten voor inhuur tolbeambten en kantoormedewerkers verantwoord. Hier is lijn met de salariskosten gerekend met een groei van 3%. Voor 2024 is de CAO stijging verwerkt. Bedrijfsvoering Dit betreft hoofdzakelijk automatiseringskosten, energie, verzekeringen, schoonmaakkosten en bedrijfswagens. Prijzen worden geïndexeerd met de DPI (diensten prijs index) van het CBS. Voor 2024 is dit 6,3%. Meerjarig 2025 en verder houden wij 2% aan.
Tolgeldverwerking Kosten voor het girale betalingsverkeer alsmede de kosten voor het geldtransport zijn in deze post begrepen. In de begroting is rekening gehouden met toenemende kosten voor betalingsverkeer a.g.v. de groeiende belangstelling om met bankpassen te betalen. Prijzen worden geïndexeerd met de DPI (diensten prijs index) van het CBS. Voor 2024 is dit 6,3%. Meerjarig 2025 en verder houden wij 2% aan. Controle en advies Het betreft hier kosten voor controle en (technisch) advies. Voorts zijn hier de kosten begroot voor de veiligheidsbeambte en de functionaris gegevensbescherming. Prijzen worden geïndexeerd met de DPI (diensten prijs index) van het CBS. Voor 2024 is dit 6,3%. Meerjarig 2025 en verder houden wij 2% aan. Vast onderhoud Dit betreft de onderhoudskosten voor tunnel, tolplein en gebouwen. De eerste jaren is dit beperkt, mede door het recent afronden van de renovatie waardoor er nog geen grote vaste onderhoudslasten verwacht worden. In de komende jaren verwachten we nog enkele afwikkelkosten als gevolg van de renovatie daarna betreffen deze kosten vooral instandhouding van de Kiltunnel.
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 16 van 22
Kapitaallasten De kapitaallasten bestaan uit afschrijvingskosten en rentekosten. Op basis van de bestaande activastaat en de geldende afschrijvingstermijnen is de afschrijving berekend. Tolopbrengsten Bij het opstellen van de begroting 2025 is uitgegaan van 1% groei ten opzichte van de begroting 2024. Meerjarig is met een groei van 0,5% gerekend. Op basis van ervaringen van afgelopen jaren en het verkeersonderzoek is de verwachting opgesteld. Uit het verkeersonderzoek blijkt dat 15.000 passages op een werkdag zijn, deze is omgeslagen naar verhoudingen in vakanties en weekenden. Overige tolvergoedingen Hier wordt de vergoeding van Rijkswaterstaat verantwoord voor het openstellen van de Kiltunnel. Bijdrage garanten Gezien de meerjarig positieve resultaten en het positief eigen vermogen wordt er geen bijdrage bij de deelnemers in rekening gebracht. Overhead Het wegschap heeft slechts één programma namelijk het exploiteren van de tunnel, tolplein en wegen c.a.. Kosten die niet direct aan het primaire proces toegewezen kunnen worden, zoals managementkosten en onderhoudskosten kantoor, worden beschouwd als overheadkosten. Tenzij automatiseringskosten toegeschreven kunnen worden aan het primaire proces worden deze kosten eveneens beschouwd als overheadkosten.
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 17 van 22
3.3.
Geprognosticeerde balans Bij de waardering van de balansposten in de jaarrekening en begroting wordt zoals gebruikelijk het toerekeningsbeginsel in acht genomen. Dit beginsel kent drie componenten namelijk het voorzichtigheids-, het realisatie- en het matchingprincipe. Dit betekent dat verliezen worden genomen wanneer ze voorzienbaar zijn, dat winsten worden opgenomen als deze op balansdatum zijn verwezenlijkt en dat kosten en opbrengsten die met elkaar gerelateerd zijn in dezelfde periode worden verantwoord. Geprognostiseerde balans Ultimo 2023
Ultimo 2024
Ultimo 2025
Ultimo 2026
Ultimo 2027
Ultimo 2028
Ultimo 2029
Vaste Activa Immateriële vaste activa Matriëlele vaste activa Financiële vaste activa: Kapitaalverstrekkingen Financiële vaste activa: Leningen Financiële vaste activa: Uitzettingen > 1 jaar Totaal Vaste Activa
2.725 58.644 61.369
2.289 56.620 58.909
1.853 54.553 56.406
1.417 52.456 53.873
981 50.328 51.309
544 48.166 48.710
408 45.966 46.374
Vlottende Activa Uitzettingen <1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal Vlottende Activa
2.331 264 34 2.629
500 1.973 34 2.507
500 2.342 34 2.876
500 2.979 216 3.695
500 2.229 175 2.904
500 1.100 150 1.750
500 3.408 100 4.008
Totaal Activa
63.998
61.416
59.281
57.568
54.212
50.461
50.382
Vaste Passiva Eigen vermogen Voorzieningen Vaste schuld Totaal Vaste Passiva
18.192 77 43.800 62.069
20.503 60 39.100 59.663
22.848 60 34.650 57.558
25.141 60 30.450 55.651
27.378 60 24.850 52.288
29.565 60 17.850 47.475
32.002 60 15.250 47.312
Vlottende passiva Vlottende schuld Overlopende passiva Totaal Vlottende Passiva
124 1.359 1.483
15 1.728 1.743
15 1.855 1.870
15 2.206 2.221
15 2.371 2.386
15 3.592 3.607
15 3.837 3.852
Totaal Passiva
63.552
61.406
59.428
57.872
54.675
51.082
51.164
Activa
Passiva
(Bedragen x € 1.000,-)
3.4.
Toelichting op de geprognosticeerde balans Eigen vermogen Onderstaande tabel geeft een overzicht van de ontwikkeling van de reserve tot ultimo 2025. Reserve
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
2023
2024
2025
2026
Algemene reserve
€
2.869
€
5.294
€
7.605
€
9.950
Bestemmingsreserve Calimiteitein en onvoorzien onderhoud
€
12.897
€
12.897
€
12.897
€
12.897
Exploitatieresultaat voorgaande jaar
€
2.425
€
2.311
€
2.345
€
2.292
Totaal aan reserve einde jaar
€
18.192
€
20.502
€
22.847
€
25.140
(Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 18 van 22
3.5.
Meerjarenbegroting Onderstaande tabel geeft de baten en lasten en de resultaten voor de periode tot en met 2029 weer. Bij het opstellen van de meerjarenbegroting wordt in beginsel uitgegaan van het extrapoleren van het bestaande beleid. De loonkosten zijn berekend op basis van loonontwikkelingen van 3% en een eenmalig stijging in 2024 in lijn met de CAO. De kapitaallasten zijn per jaar afzonderlijk doorgerekend en overeenkomstig opgenomen in de meerjarenbegroting.
3.6.
Begrotingswijziging 2024 In de begrotingswijziging 2024 is rekening gehouden met de meest actuele ontwikkelingen ten aanzien van de onderhoudsprognose, de toekomstontwikkeling en het verkeersonderzoek. Daarnaast is er een investeringsbudget ingerekend van € 50.000 ten behoeve van de vervanging van een de bedrijfsbus, volgend jaar wordt deze door invoering van BPM duurder. Onderzocht is of er elektrische of waterstof varianten zijn. Echter doordat een zwaardere aanhangwagen (pijlwagen) getrokken moet kunnen worden is er op kortere termijn geen duurzamer alternatief. De huidige bus is reeds afgeschreven om de continuïteit te waarborgen menen wij dat het wijs is een nieuw vervoermiddel aan te schaffen. Rekening 2023
Begroting 2024
Gewijzigde begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Salariskosten eigen personeel
838
901
903
930
958
987
1.016
1.047
Personeel derden
383
512
423
435
448
462
476
490
Bedrijfsvoering
227
171
242
247
251
256
262
267
Tolgeldverwerking
54
64
68
69
71
72
73
75
Controle en advies
35
31
33
34
34
35
36
36
Vast onderhoud
596
288
634
647
659
673
686
700
Kapitaallasten
2.977
3.320
3.024
2.969
2.955
2.937
2.916
2.605
Totaal programmalasten
5.112
5.287
5.326
5.330
5.377
5.422
5.464
5.219
Tolopbrengsten
6.578
7.968
8.658
8.745
8.788
8.832
8.876
8.921
Overige tolvergoedingen
3.285
50
50
50
50
50
50
50
Bijdrage garanten
-1.400
50
-
-
-
-
-
-
Omschrijving Programma lasten
Programma baten
Rentebaten
116
-
50
44
30
14
-
-
Overige opbrengsten
104
100
100
100
100
100
100
100
Totaal programmabaten
8.682
8.168
8.858
8.939
8.968
8.996
9.026
9.071
Programma lasten Programma baten Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten
5.112 8.682 3.570
5.287 8.168 2.881
5.326 8.858 3.532
5.330 8.939 3.608
5.377 8.968 3.592
5.422 8.996 3.575
5.464 9.026 3.562
5.219 9.071 3.851
Overhead Bestuurskosten
1.016 129
1.074 26
1.071 150
1.104 159
1.137 163
1.171 166
1.206 169
1.242 173
Onvoorzien
-
-
-
-
-
-
-
Vennootschapsbelasting
-
-
-
-
-
-
-
Mutaties reserve
-
-
-
-
-
-
-
2.425
1.781
2.311
2.345
2.292
2.238
2.187
Gerealiseerd resultaat (Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 19 van 22
2.437
3.7.
Overzicht taakvelden In onderstaand overzicht wordt het taakveld conform de vereisten van het BBV gepresenteerd. Rekening 2023 Lasten Baten
Begroting 2024 Lasten Baten
Begroting 2025 Lasten Baten
€ €
129 1.016
150 1071
159 1104
€
557
Taakvelden 0. 0.1 0.4
Bestuur en ondersteuning Bestuur Overhead
0.5 0.8
Treasury Overige baten en lasten
2. 2.1
Verkeer, vervoer en waterstaat Verkeer en vervoer Totalen
0.11
Resultaat van de rekening van baten en lasten
€ €
4.555 6.257
€ €
116 5
€ €
8.561 8.682
€
2.425
514
€
4.812 6.547
€
50 -
€
8.808 8.858
€
2.311
466
€
4.864 6.593
€
44 -
€
8.895 8.939
€
2.345
(Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 20 van 22
4.
Bijlagen
4.1.
EMU-saldo Voor gemeenschappelijke regelingen is het van belang te weten of de individuele referentiewaarden van het EMU-saldo die voor de individuele gemeenschappelijke regeling berekend zijn, meerjarig overschreden worden. Omdat het consequenties heeft als de macronorm overschreden wordt, is het voor individuele overheden van belang om meerjarig op de individuele referentiewaarden te sturen. Begrotingsjaar
2023
2024
2025
2026
2027
2028
2029
3.052
4.318
4.692
4.668
4.644
4.626
4.613
Kapitaalverstrekkingen en leningen
0
0
0
0
0
0
0
Uitzettingen
0
0
0
0
0
0
0
Uitzettingen
-270
-1.831
0
0
0
0
0
1
1.709
369
637
-750
-1.128
2.308
EMU-saldo Financiële vaste activa
Activa Vlottende activa Mutaties (1 januari tot 31 december)
Liquide middelen
Vaste Passiva Passiva Vlottende passiva
Overlopende activa
-304
0
0
182
-41
-25
-50
Vaste schuld
-434
-4.700
-4.450
-4.200
-5.600
-7.000
-2.600
-2.518
-109
0
0
0
0
0
-667
369
127
351
165
1.221
245
0
0
0
0
0
0
0
Vlottende schuld Overlopende passiva
Eventuele boekwinst bij verkoop effecten en (im)materiële vaste activa (Bedragen x € 1.000,-)
4.2.
EMU-enquête 2024 Volgens begroting 2025
Omschrijving
2025 Volgens meerjarenraming in begroting 2025
2026 Volgens meerjarenraming in begroting 2025
2027 Volgens meerjarenraming in begroting 2025
2028 Volgens meerjarenraming in begroting 2025
2029 Volgens meerjarenraming in begroting 2025
1. Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c)
2.311
2.345
2.292
2.238
2.187
2.437
2. Mutatie (im)materiële vaste activa 3. Mutatie voorzieningen 4. Mutatie voorraden (incl. bouwgronden in exploitatie) 5. Verwachte boekwinst bij verkoop effecten en verwachte boekwinst bij verkoop (im)materiële vaste activa Berekend EMU-saldo
-2.460 -17 0 0
-2.503 0 0 0
-2.533 0 0 0
-2.564 0 0 0
-2.598 0 0 0
-2.336 0 0 0
4.754
4.848
4.825
4.802
4.785
4.773
(Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 21 van 22
5.
Vaststelling Het Dagelijks Bestuur
Aldus behandeld in de vergadering van Dagelijks Bestuur van Donderdag 28 maart 2024
De secretaris
De voorzitter
De heer Ir. M.M.K. Zuurmond
E.F.A. Zevenbergen
Het Algemeen Bestuur
Aldus behandeld in de vergadering van het Algemeen Bestuur van vrijdag 21 juni 2024
De secretaris
De vicevoorzitter
De heer Ir. M.M.K. Zuurmond
E.F.A. Zevenbergen
Begroting 2025 en Begrotingswijziging 2024
Pagina 22 van 22