BMHA_Rapport_definitief.PDF.pdf
Tekst van het document
Dordrecht
Inhoud Kernprestaties
3
Milieu
5
Kosten
10
Dienstverlening
11
Regievaardigheden
12
Basisgegevens
13
Over de benchmark
14
Datum: 13 oktober 2022 Status: definitief
De Benchmark Huishoudelijk Afval is een product van de NVRD, in samenwerking met Rijkswaterstaat en uitgevoerd door Cyclusmanagement.
Pagina 2 van 15
Hoe presteert Dordrecht tov de benchmark?
Milieu
Restafval (kg/inw)
Dordrecht
KLASSE B
211
178
219
198
372
293
14
15
.
Kosten Afvalbeheerkosten (€/ aansl)
Dienstverlening Dienstverleningsniveau (score)
Regie Regievaardigheid (score) Legenda
Toelichting Op de vier prestatiegebieden van de benchmarkdriehoek is weergegeven hoe Dordrecht presteert ten opzichte van de benchmark. In de benchmark worden gemeenten vergeleken in hoogbouwklasses. Dordrecht is ingedeeld in KLASSE B (30 - 49% hoogbouw.
Pagina 3 van 15
Hoe kosten-effectief is Dordrecht? 280 270
Zoetermeer
260 250
Papendrecht
240 230 Zwolle
220
Velsen Alphen a/d Rijn
210
Dordrecht
Amersfoort
Restafval incl. grof (kg/inw)
200 190 Leeuwarden 180
Oegstgeest
Breda
170 GAD 160 150
De Bilt Wageningen Tilburg Zutphen
140
Waddinxveen Heerlen
130 Ede
120 110
Maastricht Veenendaal
Nijmegen
100 90
Deventer
80 70 80
100
120
140
160
180
200
220
240
260
280
300
320
Afvalbeheerkosten (€ per huish) Basis-systeem Servicedifferentiatie Tariefdifferentiatie Tarief- en servicedifferentiatie
Toelichting In dit figuur zijn alle gemeenten weergegeven uit KLASSE B (30 - 49% hoogbouw, onderscheiden naar toegepaste inzamelstrategie (kleur van de bol). Servicedifferentiatie = omgekeerd inzamelen en/of laagfrequent inzamelen van restafval. De stippellijnen geven de gemiddelden van alle strategieën gezamenlijk weer. De gemeenten die linksonder zijn weergegeven zijn het meest kosten-effectief: zij hebben de minste hoeveelheid restafval (kernprestatie Milieu) tegen de laagste afvalbeheerkosten (kernprestatie Kosten).
Pagina 4 van 15
Milieu Dordrecht
KLASSE B
Huishoudelijk afval (kg/inw)
511
501
Afvalscheiding (%)
59%
65%
Restafval (kg/inw)
211
178
.
Huishoudelijk afval
Afvalscheiding
Restafval
kg per inwoner
%
kg per inwoner
600
80
500
300 250
60
400
200
300
40
150
200
100 20
112
178
187 114
300 275 250 225 200 175 150 125 100 75 50 25 0
KLASSE B
267
Zoetermeer
223
Zwolle
248
218
Papendrecht
214
211
Amersfoort
Dordrecht
Velsen
208
Servicedifferentiatie
Alphen a/d Rijn
205
Katwijk
186
Leeuwarden
150
De Bilt
185
149
Wageningen
Oegstgeest
148
Tilburg
177
144
Zutphen
164
140
GAD
133
Heerlen
Waddinxveen
Gemiddelde Basis-systeem Tarief- en servicedifferentiatie
Breda
122
103
Maastricht
Ede
102
Deventer
Nijmegen
.
100
kg per inwoner
300 275 250 225 200 175 150 125 100 75 50 25 0
Veenendaal
.
90
Restafval
216
Dordrecht KLASSE B
Tariefdifferentiatie
Toelichting Huishoudelijk afval = de totale hoeveelheid aan afval en grondstoffen die bij huishoudens vrijkomt (inclusief grof afval). Afvalscheiding % = het aandeel van het van het huishoudelijk afval dat (na)gescheiden wordt ten behoeve van hergebruik en nuttige toepassing. Restafval = de hoeveelheid afval die resteert na (na)scheiding en wordt afgevoerd naar de afvalverbranding (inclusief grof restafval en verbouwingsrestafval). Deze milieu-indicator kan worden vergeleken met de landelijke VANG-doelstelling.
Pagina 5 van 15
2021
2020
2019
2017
2021
2020
2019
2018
0 2017
2021
2020
2019
2018
0 2017
0
50 2018
100
Fijn huishoudelijk kg per inwoner Dordrecht
KLASSE B
Fijn restafval
177
150
Groente-, fruit- en tuinafval
66
93
Oud papier en karton
47
49
Plastic, metalen en drankenkartons
29
30
Glas verpakkingen
18
23
Textiel
6
4
Klein chemisch afval
2
2
Luiers
0
0
Frituurvet
0
0
Minerale stoffen
0
2
Metalen uit bodemas
3
2
Biogranulaat (onf)
0
3
49%
58%
Grof (verbouwings-)restafval
34
27
Grof tuinafval
6
16
Kringloopgoederen
1
1
Oud IJzer
6
5
Elektr(on)ische apparatuur
7
6
Hout A en B
34
31
Scheidings% fijn huishoudelijk afval
.
Grof huishoudelijk kg per inwoner
Hout C
6
4
Puin
47
33
Overig brongescheiden
23
16
Nagescheiden
0
4
79%
80%
511
501
Scheidings% grof huishoudelijk afval
Totaal kg per inwoner Huishoudelijk afval totaal
Toelichting Per materiaalstroom is weergegeven hoe Dordrecht presteert ten opzichte van de benchmark. De hoeveelheid restafval (fijn en grof) is gecorrigeerd voor nascheiding. Minerale stoffen, metalen uit bodemas en biogranulaat zijn uit nascheiding verkregen stoffen.
Pagina 6 van 15
Groente-, fruit- en tuinafval
Oud papier en karton
kg per inwoner
kg per inwoner
100
60 50
80
40
60
30 40
20
20
10
2020
2021 2021
2019
2018
2020
Dordrecht KLASSE B
2017
2021
2020
2019
2018
0 2017
0
Dordrecht KLASSE B
Plastic, metalen en drankenkartons
Glas
kg per inwoner
kg per inwoner
35
25
30
20
25 20
15
15
10
10 5
5
Dordrecht KLASSE B
2019
2018
2017
2021
2020
2019
2018
0 2017
0
Dordrecht KLASSE B
Toelichting De trend geeft weer in welke mate de afvalscheidingsresultaten verbeteren danwel verslechteren in de tijd. Door de eigen trend te vergelijken met die van de benchmark, kan worden bepaald in hoeverre meer of minder progressie dan de benchmark wordt geboekt.
Pagina 7 van 15
Grondstoffen in het restafval kg per inwoner Dordrecht
KLASSE B
Groente-, fruit- en tuinafval
64
55
Oud papier en karton
15
14
Plastic, metalen en drankenkartons
6
14
Glas verpakkingen
7
6
Textiel
9
7
Totaal
101
96
36% gft
43% overig
3% 5% pmd textiel
4% glas
.
Dordrecht heeft 101 kilogram per inwoner aan grondstoffen (gft, pmd, glas, papier en textiel) in het fijn restafval zitten. Dat is 57% van de totale hoeveelheid fijn restafval.
9% opk
Vervuiling in de grondstoffen in gewichts% Groente-, fruit- en tuinafval
Dordrecht
KLASSE B
0%
10%
Oud papier en karton
0%
1%
Plastic, metalen en drankenkartons
16%
28%
Glas verpakkingen
0%
1%
Textiel
8%
12%
Dordrecht
KLASSE B
105
109
.
CO2-reductie kg per inwoner CO2-reductie (kg/inw)
.
Toelichting Grondstoffen in het restafval = geeft een indicatie van het afvalscheidingspotentieel. Het geeft aan hoeveel kilogram aan gft, oud papier en karton, pmd, glas en textiel nog in het restafval zit. Dit is bepaald op basis van de meest recent gehouden sorteeranalyse van het fijn huishoudelijk restafval. Eventuele nagescheiden grondstoffen zijn hierop in mindering gebracht. Vervuiling in de grondstoffen = geeft een indicatie van de aanwezigheid van vervuiling en stoorstromen in de brongescheiden grondstoffen. Dit is bepaald op basis van de meest recent gehouden sorteeranalyses. CO2-reductie = de gereduceerde hoeveelheid CO2 als gevolg van het recyclen van grondstoffen (gft, pmd, oud papier, glas, textiel, hout, grof tuinafval, frituurvet en luiers). Bij het bepalen van deze indicator is gebruik gemaakt van de geactualiseerde CO2-kentallen van adviesbureau CE-Delft (2021).
Pagina 8 van 15
Grondstofketens Dordrecht in kaart
Toelichting Voor de belangrijkste grondstoffen is de verwijderingsketen in kaart gebracht, gebruikmakend van data die door sorteerders/ verwerkers zijn aangereikt. Meetpunt is de 'post sortering' voor pmd, en post verwerking voor gft, papier en glas. De verwerkingsrendementen zijn door de opbulking van de grondstromen op installatieniveau (en dus niet op gemeenteniveau) bepaald. De grondstofketens van textiel en bodemas zijn weergegeven in het bijlagerapport. Indien geen verwerkingsdata van een grondstof is opgevraagd, wordt de grondstofketen ervan niet weergegeven.
Pagina 9 van 15
Kosten € per aansluiting Dordrecht
KLASSE B
Inzamelkosten
116
107
Overslag- en transportkosten
13
9
Verwerkingskosten
51
47
Overige kosten
51
40
Vergoedingen Afvalfonds
-12
-21
Totale afvalbeheerkosten
219
198
207
214
218
Alphen a/d Rijn
GAD
Waddinxveen
238
198
193
Maastricht
186
193
Deventer
158
190
Zoetermeer
Tariefdifferentiatie
KLASSE B
187
Veenendaal
Servicedifferentiatie
300 275 250 225 200 175 150 125 100 75 50 25 0
Papendrecht
185
277
181
Breda
De Bilt
249
176
Zwolle
Velsen
174
Tilburg
Oegstgeest
171
Heerlen
244
171
Zutphen
219
170
Amersfoort
Gemiddelde Basis-systeem Tarief- en servicedifferentiatie
Dordrecht
163
Wageningen
Katwijk
0
160
100
Nijmegen
110
200
Ede
300
Leeuwarden
400
196
. 306
Totale afvalbeheerkosten
.
Kosten per materiaalstroom € per aansluiting Dordrecht
KLASSE B
Fijn restafval
88
66
Groente-, fruit- en tuinafval
24
35
Oud papier en karton
3
4
Plastic, metalen en drankenkartons
16
19
Glas verpakkingen
2
4
Textiel
0
0
Grof huishoudelijk afval
46
31
Fijn restafval
215
224
Groente-, fruit- en tuinafval
165
162
Oud papier en karton
26
35
Plastic, metalen en drankenkartons
251
271
Glas verpakkingen
47
73
Textiel
9
32
.
€ per ton
Toelichting Totale afvalbeheerkosten = de kosten die gemoeid zijn met de gemeentelijke zorgplicht, bestaande uit de inzamelkosten, overslag- en transportkosten, verwerkingskosten, en overige afvalkosten (wo beleidskosten, voorlichting, handhaving en perceptiekosten). Kwijtscheldingsbeleid, btw-compensatie en kosten voor zwerfafval en bedrijfsafval maken geen deel uit van deze kosten. Om die reden kunnen de totale afvalbeheerkosten lager uitvallen dan de afvalstoffenheffing. De kosten per materiaalstroom zijn de kosten voor inzameling, overslag en transport, en verwerking.
Pagina 10 van 15
Dienstverlening Kernprestaties Dordrecht
KLASSE B
Dienstverlening grondstoffen (score)
372
293
Dienstverlening restafval (score)
76
52
Groente-, fruit- en tuinafval
32
28
Oud papier en karton
12
14
Plastic-, metalen en drankenkartons
47
27
Glas verpakkingen
0
20
Textiel
0
4
Fijn restafval
13
20
.
Halen aan huis aantal ophaalrondes per jaar
Brengvoorzieningen aantal huishoudens per voorziening Groente-, fruit- en tuinafval
83
85
Oud papier en karton
93
295
Plastic, metalen en drankenkartons
93
401
Glas verpakkingen
392
512
Textiel
1256
2048
Milieustraat
55279
32585
Fijn restafval
37
49
Afvalscheiding gestapelde bouw % gestapelde bouw waar gescheiden wordt ingezameld Groente-, fruit- en etensresten (gfe)
2%
62%
Oud papier en karton
100%
72%
Plastic, metalen en drankenkartons
100%
70%
Aantal afvalstromen milieustraat
30
24
Openingsuren doordeweeks
56
37
Openingsuren zaterdag
9
7
Milieustraat
Toelichting Het dienstverleningsniveau wordt in de benchmark gekwantificeerd met behulp van een vragen-score methodiek. Afhankelijk van de intensiteit (inzamelfrequentie, voorzieningsdichtheid) en de omvang (% huishoudens dat gebruik kan maken van de service) worden scores toegerekend. Er worden twee scores berekend: één voor de dienstverlening op grondstoffen (inclusief milieustraat) en één voor de dienstverlening op (grof) restafval. Een lage score voor restafval hoeft niet per definitie slecht te zijn (ivm het stimuleren van afvalscheiding).
Pagina 11 van 15
Regie Kernprestatie Dordrecht
KLASSE B
14
15
Score regievaardigheden
.
Beleidsregie Dordrecht
KLASSE B
Er heeft de afgelopen 5 jaar een uitvoerige beleidsevaluatie plaatsgevonden
70%
Er is een actueel afvalbeleidsplan voor huishoudelijk afval vastgesteld
65%
Bewoners zijn betrokken bij opstellen beleidsplan
57%
Er worden regelmatig sorteeranalyses voor fijn restafval uitgevoerd
91%
Er worden regelmatig sorteeranalyses voor grof restafval uitgevoerd
39%
Er heeft de afgelopen 5 jaar een uitvoerig bewonersonderzoek plaatsgevonden
74%
Burgerregie Er wordt jaarlijks een communicatiekalender opgesteld
70%
Er wordt regelmatig een communicatiecampagne rond afvalpreventie en -scheiding uitgevoerd
78%
Gemeente maakt gebruik van afvalcoaches
74%
Er is een mobiele afval-app voor bewoners
87%
Met de mobiele app kun je een grofvuilafspraak maken
39%
Met de mobiele app kunnen bewoners klachten doorgeven
26%
Informatiesturing Inzamelgegevens worden per deelstroom en inzamelwijze geregistreerd
91%
Er vindt registratie van aanbiedgedrag plaats (containermanagement)
52%
Er wordt jaarlijks een afval-grondstoffenmonitor opgesteld
65%
Prestatie-indicatoren maken deel uit van de Planning & Control cyclus
74%
Er vindt uren en kostenregistratie per inzamelactiviteit plaats
57%
Gemeente voert actief contractmanagement met verwerkers en leveranciers
91%
Circulariteit Er is een actueel beleidsplan Circulaire Economie opgesteld
43%
Er is binnen de organisatie een ketenregisseur aangesteld
9%
Er vindt registratie plaats op circulaire indicatoren
30%
Circulariteit maakt onderdeel uit van contracten met ketenpartners
74%
De inzameldienst doet aan circulaire inkoop
78%
De inzamelmiddelen zijn vervaardigd van circulair materiaal
57%
Toelichting Er worden vier soorten regievaardigheden onderscheiden: - Beleidsregie: de mate waarin beleid wordt geëvalueerd en geformuleerd op huishoudelijk afvalbeheer. - Burgerregie: de mate waarin interactie plaatsvindt met de burger. - Informatiesturing: de mate waarin wordt gestuurd op managementinformatie. - Circulariteit: de mate waarin invloed wordt uitgeoefend op de circulaire economie. De regiescore wordt bepaald door de som van de van toepassing zijnde regievaardigheden. Het percentage geeft aan hoeveel % van de gemeenten de betreffende regievaardigheid hebben toegepast.
Pagina 12 van 15
Basisgegevens Algemeen Dordrecht
KLASSE B
Aantal inwoners
119284
80070
Aantal aansluitingen
55279
36638
Aandeel hoogbouw (in %)
44%
37%
Beleid Doelstelling 2025 restafval (grof + fijn) (kg/inw) Doelstelling 2025 afvalscheiding (%)
0%
Tariefdifferentiatie Restafval op afstand Frequentieverlaging restafval Nascheiding PMD
Alleen bij hoogbouw, in aanvulling op bronscheiding
Nascheiding grof huishoudelijk
Alleen bij gehaald grof restafval
Tarieven Tariefsysteem Afvalstoffenheffing (gemiddeld vastrecht in €/ aansl)
Huishoudgrootte 301
Diftar-tarief restafval (in €/100 liter)
275 4
Diftar-tarief gft (in €/ 100 liter) Verwerkingstarief restafval (€/ton) incl. stortbelasting
87
112
Verwerkingstarief gft (€/ton)
65
57
Verwerkingstarief oud papier en karton (€/ton)
-124
-63
Verwerkingstarief glas (€/ton)
-35
-11
Pagina 13 van 15
Over de benchmark Benchmarken is een vorm van prestatiemeting waarbij gemeenten en inzamelbedrijven aan de hand van vooraf vastgestelde indicatoren hun prestaties vergelijken. Doel van de benchmark is het inzicht in eigen functioneren en presteren te vergroten om op die manier handvatten voor verbetering te bieden. Zowel op beleids-strategisch gebied als op operationeel gebied. Gezocht wordt naar de factoren die van invloed zijn op de prestatie. Dit kan een strategie zijn (tarifering, acceptatie, etc.) of de keuze voor een inzamelwijze of inzamelmiddel. In deze rapportage worden de prestaties zoveel mogelijk in samenhang met de (prestatiebepalende) factoren weergegeven.
Methodiek In onderstaande driehoek en nevenstaande tabel is weergegeven welke prestatiegebieden en kern-indicatoren centraal staan in de benchmark. De benchmark gebruikt de methodiek van de benchmarkdriehoek. De driehoek benoemt de belangrijkste stuurgebieden (MILIEU, KOSTEN, SERVICE en VAARDIGHEDEN) en symboliseert hun onderlinge afhankelijkheid: verandering op het ene gebied heeft gevolgen voor andere gebieden en vice versa. Per stuurgebied is een aantal prestatie-indicatoren benoemd. Deze indicatoren geven per stuurgebied snel en gestructureerd inzicht in een gemeentelijke beheer/beleidssituatie. Zo wordt het mogelijk om consequenties van gemeentelijk beleid en beheer te vergelijken en wanneer nodig gericht bij te sturen. (Zie voor uitgebreide toelichting en definities het handboek van de benchmark).
Vergelijkingsbasis De gemeenten en bedrijven die aan de benchmark meedoen worden zoveel mogelijk vergeleken op basis van dezelfde omstandigheden. Omdat het aandeel hoogbouw in een verzorgingsgebied zeer prestatiebepalend blijkt te zijn, en hierop nauwelijks kan worden gestuurd, zijn de deelnemende organisaties gegroepeerd naar hoogbouwklasse. De volgende hoogbouwklasses zijn gedefinieerd: Klasse A 50 t/m 100% hoogbouw Klasse B 30 t/m 49% hoogbouw Klasse C 20 t/m 29% hoogbouw Klasse D 0 t/m 19% hoogbouw
Deelnemersveld en dekking Aan de benchmark peiljaar 2021 hebben 105 deelnemers meegedaan die in totaal 171 gemeenten vertegenwoordigen (sommige inzamelbedrijven doen voor meerdere gemeenten mee). Daarmee beslaat de benchmark 49% van de Nederlandse gemeenten.
Pagina 14 van 15
.
Pagina 15 van 15