Bijlage OCD monitor- Impact van de epidemie op Zuid-Holland Zuid in beeld - 19112020.pdf
Tekst van het document
Monitoring Coronacrisis
Impact van de epidemie op Zuid-Holland Zuid in beeld
START
Versie 9.0 19 november 2020
Partner voor bestuur en beleid
Inhoudsopgave
Coronamonitor:
De staat van minima in ZHZ Partner voor bestuur en beleid
Coronamonitor Special:
De staat van minima in Zuid-Holland Zuid Partner voor bestuur en beleid
Minima onder de loep De Coronamonitor Zuid-Holland Zuid biedt veel cijfermatige informatie. De cijfers vertellen een deel van het verhaal. Voor een verdieping en duiding van die cijfers kiezen we elke maand een thema waarover we in gesprek gaan met professionals en betrokkenen. Voor deze editie hebben we gekozen voor het thema 'De staat van minima in Zuid-Holland Zuid'.
Op 9 en 10 november jl. hebben we met professionals uit de regio gesproken over de situatie van minima in Zuid-Holland Zuid. Onze gesprekspartners vertegenwoordigden organisaties en instellingen die zich inzetten voor, of werken met minima, zoals voedselbanken, schuldhulp-instellingen, woningbouwcoöperaties, de sociale diensten en gemeenten. De gesprekken hebben veel informatie en inzichten opgeleverd over de huidige situatie van minima in de epidemie. Daarnaast hebben we een casus uitgewerkt over de voedselbank in Alblasserdam.
4
Partner voor bestuur en beleid
Gesprekskaart: De staat van minima
Partner voor bestuur en beleid
Wat is de staat van minima? Geen toename gebruik van regelingen Hoewel de verwachting was dat de coronacrisis meer mensen in financiële problemen zou brengen, is het gebruik van de verschillende regelingen voor minima in de regio in de afgelopen maanden niet toegenomen. In de periode na invoering van de eerste coronamaatregelen nam het gebruik zelfs fors af. De tijdelijke sluiting van fysieke locaties waar mensen met financiële problemen terecht kunnen, heeft hier zeker een rol bij gespeeld. Regelingen konden tijdelijk alleen nog digitaal aangevraagd worden, wat voor minima -die over het algemeen over minder digitale vaardigheden beschikken- een extra barrière opwierp. Vooral problematische dossiers bleven liggen, wat heeft geleid tot meer multi-problematiek binnen minimagezinnen. Na heropening van de fysieke locaties zien we dat het gebruik van de regelingen weer aantrekt. Het aantal aanvragen van regelingen in 2020 komt echter niet of nauwelijks boven het gebruikelijke niveau uit. Ook van regelingen als doorbraakbudgetten* is vooralsnog beperkt gebruik gemaakt.
Nieuwe groep met financiële problemen Ondanks het feit dat het gebruik van financiële regelingen niet is toegenomen, is de groep inwoners met financiële problemen in de regio gegroeid. Vooral zzp'ers en (kleine) ondernemers kwamen als gevolg van de getroffen maatregelen in de financiële problemen. Deze groepen blijken echter minder geneigd om hulp te zoeken. Zij zijn gewend om hun eigen broek op te houden en een stukje trots weerhoudt hen ervan om bijstand aan te vragen. Hulpinstanties zoeken naar mogelijkheden om schaamte bij nieuwe doelgroep(en) weg te nemen en zo de groeiende verborgen armoede tegen te gaan. Ook onbekendheid met regelingen speelt een rol, vooral onder mensen die nooit eerder ondersteuning nodig hebben gehad. Dit geldt overigens niet alleen voor minima, maar ook voor mensen die door terugval in inkomen hun (hogere) levensstandaard niet meer kunnen bekostigen. Een andere groep die het financieel moeilijk kreeg door de coronacrisis zijn de mensen die hun AOW aanvullen met werkzaamheden. Dit betreft vaak flexwerkers met tijdelijke contracten, die door de coronacrisis als eerste hun baan verloren. Ook onder deze groep speelt schaamte om hulp te moeten vragen een rol. Dit wordt ook wel vraagverlegenheid genoemd. Meer in het algemeen zijn ouderen een kwetsbare groep, onder hen bevinden zich veel minima.
* Een doorbraakbudget is bedoeld voor situaties waarin een financiële bijdrage een sociaal verschil kan maken, terwijl dit door allerlei (juridische) belemmeringen niet mogelijk lijkt.
6
Toename van ondersteuningsaanvragen verwacht De inhoudelijk experts zijn het unaniem eens dat de huidige situatie stilte voor de storm is. De vergelijking wordt gemaakt met een tsunami; na een terugtrekkende beweging (de initiële afname van het aantal ondersteuningsaanvragen) is de verwachting dat er begin volgend jaar een enorme vloedgolf van aanvragen op ons af zal komen. De huidige steunmaatregelen van de overheid en de coulance van partijen naar elkaar toe hebben dit moment alleen uitgesteld.
Partner voor bestuur en beleid
Grote betrokkenheid vanuit de samenleving Opvallend is dat er veel particuliere initiatieven zijn van mensen die graag iets willen doen voor minima. Er is veel betrokkenheid binnen de samenleving. Sponsoring vanuit het bedrijfsleven loopt wat terug nu ondernemers het zwaarder hebben. Particulieren springen in dit gat. Er is binnen gemeenten wel behoefte aan coördinatie van dit soort initiatieven.
Fysieke en mentale gezondheid De gezondheidssituatie van minima lijkt door corona niet veranderd. Het is een gegeven dat mensen met beperktere financiële middelen vaker ongezonder leven. Fastfood is doorgaans goedkoper dan gezonde voedingsalternatieven. Corona heeft dit niet veranderd. Wel heeft corona ervoor gezorgd dat zorgvragen uitgesteld worden, wat op termijn tot ernstiger gezondheidsproblematiek kan en zal leiden. Dit is een meer algemeen probleem en speelt niet alleen bij minima.
Kinderen in minimahuishoudens Kinderen in minimahuishoudens worden extra getroffen door corona. Veel basisschoolleerlingen konden tijdens de sluiting van de scholen niet beschikken over de juiste leermiddelen om optimaal deel te kunnen nemen aan het thuisonderwijs. Dit, gecombineerd met weinig hulp en stimulans vanuit huis en minder digitale kennis en taalproblemen bij ouders, heeft ervoor gezorgd dat juist deze kinderen onderwijsachterstanden hebben opgelopen. De focus van Stichting Leergeld lag vooral op het voortgezet onderwijs. Voor het basisonderwijs waren veel minder middelen beschikbaar. Scholen en stichtingen hebben leermiddelen aan basisscholieren verstrekt, maar desondanks zijn toch ook leerlingen uit beeld verdwenen.
De mentale gezondheid van minima is verslechterd. Corona leidt tot meer stress. Hoewel dit niet is voorbehouden aan minima, is het idee wel dat minima op dit vlak zwaarder getroffen worden. Minima zijn kwetsbaarder. Zij leven vaker in kleinere woningen in gestapelde bouw, wat leidt tot meer spanningen en overlast, met meer stress tot gevolg.
Ook de verminderde mogelijkheden tot sociale participatie hebben veel effect gehad op kinderen uit minimahuishoudens. Met het tijdelijk stopzetten van sport- en andere activiteiten raakten zeker deze kinderen een belangrijke uitlaatklep kwijt. Toch heeft het veel meer aan huis gebonden zijn van gezinnen -ook onder minima die kleiner behuisd zijn en dus meer op elkaars lip zittenniet geleid tot meer meldingen bij Veilig Thuis.
7
Partner voor bestuur en beleid
Casus voedselbank De voedselbank in Alblasserdam Bij de Voedselbank in Alblasserdam is er door corona wel het een en ander veranderd. Cliënten komen niet binnen om te winkelen, maar staan buiten om een klaargemaakt pakket op te halen. Er is minder aanvoer van voedsel omdat de supermarkten, die normaal voedsel leveren, nu minder overschotten hebben. De Voedselbank kon in een gewoon jaar daarnaast rekenen op opbrengsten van acties door scholen en kerken. Normaal gesproken is er ook een paar keer per jaar een winkelwagenactie bij supermarkten, waarbij klanten winkelwagens vullen voor de Voedselbank. Aan de grote landelijke actie bij Albert Heijn doet de AH Alblasserdam dit jaar niet mee. Sinds corona hangt er bij 3 supermarkten een bord bij de ingang over de mogelijkheid producten te doneren aan de Voedselbank. Dit helpt. Er zijn zo al heel wat kratten met houdbare producten ingezameld. De afname van het aanbod van met name verse producten is een punt van zorg. Sinds kort koopt de Voedselbank in Alblasserdam voedsel bij en dan met name groenten en fruit. Dit is ongebruikelijk. Naast de afname van verse producten, loopt nu ook de voorraad houdbare spullen terug, dus ook die worden gekocht. Het samenstellen van een pakket producten met een goede verdeling over de schijf van vijf is hierdoor moeilijker geworden.
Er is gelukkig nog geen toename van het aantal cliënten van de voedselbank. Op dit moment zijn er 80 gezinnen in Alblasserdam die van de Voedselbank gebruik maken. Landelijk is de verwachting dat er een toename van het aantal cliënten komt. Als de vraag nu sterk gaat stijgen, dan is dat een probleem voor de Voedselbank, qua locatie en de hoeveelheid voedsel. Op dit moment ontvangt de Voedselbank in Alblasserdam zeer regelmatig donaties. Veel van die donaties komen uit het dorp, zowel grote (van bedrijven) als kleine. Laatst lag er bijvoorbeeld een enveloppe met geld in de brievenbus. Als donaties teruglopen kunnen Voedselbanken aankloppen bij Voedselbank Nederland. Er is contact met de gemeente, maar er is (nog) geen beroep gedaan op het doorbraakbudget van de Sociale Dienst Drechtsteden. Maar boven alles staat dat de vrijwilligers van de Voedselbank in Alblasserdam zich elke week met veel plezier en liefde inzetten voor onze medemens!
8
Partner voor bestuur en beleid
Epidemie in beeld Partner voor bestuur en beleid
Actuele informatie & Cijfers Wijzigingen in rapportage epidemiologische cijfers
Dashboard coronavirus Rijksoverheid
De cijfers over de epidemiologische situatie worden sinds kort op een andere manier gerapporteerd door onze bronnen. Hierdoor kunnen wij niet meer alle cijfers presenteren op de manier die u van ons gewend bent. Voor de meest recente cijfers en informatie over de stand van de epidemie verwijzen wij u daarom door naar het nationaal dashboard coronavirus van de rijksoverheid. Het dashboard coronavirus geeft informatie over de ontwikkeling van het coronavirus in Nederland per veiligheidsregio en per gemeente. Door op de monitor te klikken gaat u direct naar het dashboard.
Partner voor bestuur en beleid
Aantal COVID-19 Patiënten Totaalaantal bij de GGD’en gemelde COVID-19 patiënten (per 100.000 inwoners) Cijfers vanaf 24 februari tot en met 17 november 2020, absolute aantallen tussen haakjes.
aantallen van Zuid-Holland Zuid 2.961
4.240
(1.301)
(855)
3.621 (1.130)
3.871
2.993 3.089 (962)
(1.732)
Bron: RIVM
2.771
(779)
3.170 (580)
3.064 (470)
3.656 (4.362)
(2.424)
Bron: Allecijfers.nl/RIVM
Partner voor bestuur en beleid
Ontwikkeling afgelopen 2 weken Bij de GGD’en gemelde COVID-19 patiënten (per 100.000 inwoners) Cijfers vanaf 3 november tot en met 17 november 2020, absolute aantallen tussen haakjes.
Bron: RIVM
Partner voor bestuur en beleid
Aantal afgenomen tests & uitslagen Cijfers van de afgelopen week, 5 tot en met 12 oktober
Aantal tests per GGD-regio waar de patiënt woont
(per 100.000 inwoners)
Bron: RIVM
Aantal positieve test per GGD-regio waar de patiënt woont (per 100.000 inwoners)
Bron: RIVM
Partner voor bestuur en beleid
Sterftecijfers Aantal sterfgevallen per week in 2020 vergeleken met 2019 De grafiek toont het aantal sterfgevallen per week in Zuid-Holland Zuid. We tonen een gele lijn voor het aantal sterfgevallen per week in 2019 als referentie en blauwe staven voor de gegevens uit 2020. De gegevens zijn afkomstig van het CBS. Het aantal sterfgevallen in de regio ligt vanaf week 11 boven het aantal personen dat vorig jaar in dezelfde week overleed. In week 15 was het verschil het grootst: 51 personen meer dan een jaar geleden. De oversterfte van week 11 tot en met week 19 ligt op 201 personen. Vanaf week 20 ligt het sterftecijfer weer min of meer op of onder het niveau van 2019. In de week 31 en 32 zien we weer meer sterfgevallen dan in 2019. respectievelijk 15 en 21 sterfgevallen meer dan in dezelfde week in 2019. In de afgelopen vier weken is het aantal nog steeds hoger dan in 2019. In week 42 waren er 40 sterfgevallen meer, in week 43 waren het er 36 meer en in week 44 waren het er 22 meer.
Aantal sterfgevallen per week (Zuid-Holland Zuid) 140
120
100
80
60
40
20
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 1011121314151617181920212223242526272829303132333435363738394041424344 2020
2019
Bron: wsjg.nl/CBS Partner voor bestuur en beleid
Nieuws & ontwikkelingen Partner voor bestuur en beleid
Nieuws & ontwikkelingen Berichten van partners uit de regio Bij de Hardinxveldse voedselbank loopt, ondanks corona, ‘alles op rolletjes’ 10 nov
Het aantal mensen in Nederland dat gebruik maakt van de voedselbanken is door de coronacrisis flink gegroeid. De voedselbank in Hardinxveld-Giessendam vormt daarop een uitzondering.
Loket voor NOW 3 gaat maandag open, UWV bereidt zich voor op grote drukte 10 nov
Het UWV opent aankomende maandag het loket voor de derde tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW). De uitkeringsinstantie laat dinsdag weten zich voor te bereiden op duizenden aanvragen per dag.
financiële gevolgen voor huishoudens nov.
Een deel van de Nederlandse huishoudens kreeg in de eerste maand van de coronacrisis al te maken met de financiële gevolgen ervan. Welke groepen worden het hardst getroffen en zijn er meer zorgen om geldzaken?
Stresstest huishoudens sep.
Een forse groep huishoudens komt na inkomensverlies snel in de financiële problemen, ondanks het sociale vangnet van de WW en de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers.
Partner voor bestuur en beleid
Welzijn Partner voor bestuur en beleid
Thema’s: Welzijn
Volwassen hulpverlening
Jeugdhulp en -bescherming
Schuldhulpverlening
Partner voor bestuur en beleid
Jeugdhulp Cliënten Jeugdhulp per maand (Zuid-Holland Zuid) Aantal cliënten jeugdhulp
8000
De figuur hiernaast geeft het aantal cliënten weer op basis van toewijzingen voor jeugdhulp. Het gaat hierbij zowel om Zorg in Natura (ZiN) als zorg uit PGB’s.
7800
Dit beeld wijkt af van het gemeentedashboard van de serviceorganisatie, waar het aantal cliënten bepaald is op alleen de declaraties Zorg in Natura (ZiN).
7.936
7.897 7.899 7.680 7.683
7.809
7.757 7.738 7.768
7.629
7600
In de eerste negen maanden van 2020 neemt het aantal cliënten jeugdhulp toe en is het niveau elke maand hoger dan in 2019. In oktober is het beeld anders; voor het eerst zien we een daling in het aantal cliënten jeugdhulp en een waarde die lager is dan in 2019.
7400 7200 7000
6800
Absoluut aantal cliënten per gemeente 2020 Jan A
380
6600
Feb
Mrt
Apr
Mei
Jun
Jul
Aug
Sep
Okt
386
386
384
387
389
392
395
396
372
D 2005 2004 2031 2037 2074 2117 2135 2116 2165 2086 G
545
549
566
564
559
560
544
529
536
506
H-G
274
274
276
280
282
283
279
275
277
269
H-I-A
572
577
594
598
591
624
617
605
620
600
HW 1312 1305 1318 1300 1317 1322 1338 1313 1324 1268 M
737
724
717
705
698
714
708
696
735
718
P
550
558
559
559
558
569
559
562
561
543
S
474
476
465
462
461
464
468
464
472
452
Z
831
830
845
849
841
855
859
854
850
815
Tot 7680 7683 7757 7738 7768 7897 7899 7809 7936 7629
6400
6200 6000
jan
feb
mrt
apr
mei
jun
2020
jul
aug
sep
okt
nov
dec
2019
Bron: SOJ ZHZ Partner voor bestuur en beleid
Jeugdbescherming
Aantal jeugdigen met een jeugdbeschermingsmaatregel
Aantal jeugdigen met jeugdbeschermingsmaatregel per maand (Zuid-Holland Zuid)
Jeugdbescherming is een maatregel die de rechter dwingend oplegt. Een kind of jongere wordt dan 'onder toezicht gesteld' of 'onder voogdij' geplaatst. In 2019 en 2020 is er sprake van een afname van het aantal jeugdigen met een jeugdbeschermingsmaatregel en deze trend zet door ook in oktober. Dit wordt voor een groot deel veroorzaakt door een wijziging van de voorziening 'preventieve jeugdbescherming‘. Deze voorziening wordt op een andere wijze gefinancierd, waardoor de aantallen ‘preventieve jeugdbescherming’ langzaam uit de cijfers verdwijnen. De daling is daarom grotendeels toe te schrijven aan deze verandering. Er zijn ook andere aanpassingen doorgevoerd in de registraties van Jeugdbescherming en Jeugdreclassering. Een aantal producten die onder 'jeugdbescherming' vielen, vallen nu onder 'jeugdreclassering'. Het gevolg is dat het aantal jeugdigen per maand met 'jeugdbescherming' lager uitvalt dan in de eerste coronamonitors.
1.400
1.200
1.121 1.126 1.104
1.092 1.076 1.069
1.051 1.073 1.050
986
1.000
800
600
Absoluut aantal cliënten per gemeente Jan
Feb
Mrt
Apr
2020 Mei
Jun
Jul
Aug
Sep
Okt
A
75
72
68
64
62
60
59
61
61
51
D
295
291
289
282
276
286
277
272
262
254
G
86
93
86
86
83
85
83
85
85
75
H-G
64
62
58
57
58
59
59
59
58
56
H-I-A
56
59
59
57
57
56
56
60
57
51
HW
149
149
147
149
147
143
143
145
141
131
M
118
123
118
118
115
115
115
121
119
117
P
68
68
74
80
80
79
75
74
73
69
S
79
80
79
80
77
75
80
86
87
85
Z
131
129
126
119
121
111
104
110
107
97
Tot
1121
1126
1104
1092
1076
1069
1051
1073
1050
986
400
200
0
jan
feb
mrt
apr
mei
jun
2020
jul
aug
sep
okt
nov
dec
2019
Bron: SOJ ZHZ Partner voor bestuur en beleid
Nieuwe aanmeldingen bij de wijk- of sociaal teams in 2020 In de figuur staat het aantal nieuwe cliënten waarvoor een dossier is geopend bij een wijk- of sociaal team in de eerste tien maanden van 2020. Voor de negen gemeenten samen zien we dat al vanaf februari het aantal nieuwe cliënten daalt. Voor de coronacrisis meldden zich minder nieuwe cliënten in Alblasserdam, Hardinxveld-Giessendam, Molenlanden en Zwijndrecht. Die daling zet door tot juni 2020. Van half maart tot eind mei was de fysieke inloop voor cliënten gesloten. Vanaf juni tot oktober neemt het aantal cliënten flink toe, behalve in de zomermaand augustus. In oktober meldden zich iets minder nieuwe cliënten dan in september en juli. Nota bene: In Papendrecht wordt op een andere manier geteld in dossiers. In de dossiers staat ook het aantal trajecten van een cliënt vermeld en die trajecten tellen apart mee. Een cliënt met meerdere trajecten telt dan meerdere keren mee.
Hulpverlening voor volwassenen I Instroom van cliënten bij wijk- of sociaal teams, per 1.000 inwoners per maand vanaf 2020 (Zuid-Holland Zuid) 12,00
10,00
8,00
6,00
*Geen gegevens beschikbaar
4,00
Absoluut aantal nieuwe cliënten/dossiers per gemeente, per maand Jan 36 98 30 18 31 0 31 40
Feb 21 90 29 8 32 0 22 42
Mrt 12 79 20 5 30 6 17 24
2020 Apr Mei 20 14 64 76 18 23 4 5 31 10 12 8 13 3 25 24
Jun 15 91 17 5 42 13 18 33
Jul 21 108 31 11 38 7 23 32
Aug 22 84 14 10 26 0 14 30
Sep 45 91 20 10 28 14 23 40
Okt 18 91 25 12 31 8 19 37
Z 102 Totaal 388
87 331
77 270
67 254
64 285
93 364
55 255
114 385
88 329
A D G H-G
H-I-A HW M P S*
56 219
2,00
0,00 jan
feb
mrt
Alblasserdam Hardinxveld-Giessendam Molenlanden Zwijndrecht
apr
mei
jun
Dordrecht Hendrik-Ido-Ambacht Papendrecht
jul
aug
sep
okt
Gorinchem Hoeksche Waard Sliedrecht
Bron: alle gemeenten Zuid-Holland Zuid Partner voor bestuur en beleid
Hulpverlening voor volwassenen II Uitstroom of afsluiting van dossiers bij de wijk- of sociaal teams in 2020
Uitstroom van cliënten bij wijk- of sociaal teams per 1.000 inwoners, per maand, vanaf 2020 (Zuid-Holland Zuid)
Naast de registratie van nieuwe is er ook die van het aantal afgesloten dossiers per maand in zeven van de tien gemeenten. Als de hulpvraag door het wijk- of sociaal team is afgehandeld wordt het dossier gesloten, ook in de maanden waarin de locaties gesloten waren.
8,00
Over de hele linie loopt het aantal afgesloten dossiers vooral in april, mei en augustus terug. Vanaf juni worden er weer meer dossiers gesloten omdat er meer cliënten zijn gezien.
7,00 6,00 5,00
Na de zomerdip van augustus stijgt het aantal afgesloten dossiers gestaag, tot het niveau van het begin van het jaar.
4,00
In Papendrecht wordt op een andere manier geteld in dossiers (zie vorige pagina).
3,00
*Geen gegevens beschikbaar
Absoluut aantal afgesloten dossiers/cliënten, per gemeente, per maand
2,00
Feb 9 136 21
Mrt 12 124 16
2020 Apr Mei 10 13 98 65 11 21
55
43
39
9
0
103
0
5
16
58
9 P 32
18 49
19 40
19 35
9 17
23 28
26 50
12 23
16 32
24 36
68 344
75 325
35 217
41 166
63 316
74 294
31 173
69 241
66 301
Jan A 12 D 125 G 25
Jun 5 80 14
Jul 31 77 36
Aug 6 86 10
Sep 12 79 17
Okt 13 83 21
1,00 0,00 jan
feb
mrt
apr
mei
jun
jul
aug
sep
okt
H-G* H-I-A
HW* M
S* Z 83 Totaal 341
Alblasserdam Hardinxveld-Giessendam Molenlanden Zwijndrecht
Dordrecht Hendrik-Ido-Ambacht Papendrecht
Gorinchem Hoeksche Waard Sliedrecht
Bron: alle gemeenten Zuid-Holland Zuid Partner voor bestuur en beleid
Schuldhulpverlening Absoluut aantal nieuwe aanvragen schuldhulpverlening per maand (Zuid-Holland Zuid)
Aantal huishoudens dat een beroep doet op schuldhulpverlening In de figuur hiernaast staat het aantal nieuwe aanvragen voor hulp bij schulden weergegeven per maand voor 2020.
180
Het aantal aanvragen voor hulp bij schulden daalt tot en met de maand mei in alle tien gemeenten. In juni zien we voor het eerst een bescheiden toename in drie gemeenten die doorzet in de volgende maanden. De verwachting is dat als er weer actiever ingevorderd gaat worden, zowel deze doelgroep als de nieuwe doelgroep met “coronaschulden” zich gaat melden. Het is waarschijnlijk nog steeds stilte voor de storm.
160
167
144 140
131
128
119
120
111
In oktober is het totaal aantal aanvragen voor het eerst terug op het niveau van maart. .
95
100
93
116
88
80
Absoluut aantal aanvragen per gemeente 2020
Jan A 5 D 77 G 25 H-G 1 H-I-A 7 HW 17 M 6 P 4 S 12 Z 14 Totaal 168
Feb 5 56 20 3 3 18 9 12 3 15 144
Mrt 6 51 17 1 5 13 6 9 7 13 128
Apr 2 42 11 3 3 7 2 5 1 18 94
Mei 3 39 13 1 2 13 3 6 4 9 93
Jun 2 39 12 1 4 6 5 5 2 11 87
Jul 5 39 12 4 9 12 5 4 4 17 111
Aug 6 47 12 3 4 8 5 5 7 12 109
Sep 1 47 15 1 7 10 8 9 3 15 116
Okt 4 62 22 2 5 14 6 6 0 10 131
60 40
20 0 jan
feb
mrt
apr
mei
jun
jul
aug
sep
okt
Bron: Avres, gemeente Hoeksche Waard en SDD Partner voor bestuur en beleid
Economie Partner voor bestuur en beleid
Thema’s: Economie
WW-uitkeringen
Faillissementen
NOW-regeling
Bijstandsuitkeringen
Vacatures
Tozo-regeling
Startups
TOGS-/TVL-regeling
Partner voor bestuur en beleid
Faillissementen ZHZ - absoluut
Het aantal faillissementen is een indicator voor de stand van de economie en het perspectief op banenontwikkeling.
20 18 16 14 12 10 8 6 4 2
O
S
A
J
J
M
A
M
F
2020 J
D
N
O
S
A
J
J
M
A
0 M
De verwachting was dat het aantal faillissementen in de loop van 2020 op zou gaan lopen. Dat zien we nog niet terug in de cijfers. In het afgelopen half jaar (mei t/m oktober 2020) werden in de regio Zuid-Holland Zuid 31 faillissementen uitgesproken. Dat zijn er minder dan in dezelfde periode een jaar eerder. Van mei t/m oktober 2019 gingen 42 bedrijven failliet. De introductie en recente verlenging van verschillende financiële noodmaatregelen voor ondernemers lijken veel ondernemingen vooralsnog op de been te houden. Nu de horeca vanaf 14 oktober jl. weer voor minimaal vier weken de deuren heeft moeten sluiten, is het de vraag hoelang in ieder geval horecaondernemers dit nog vol gaan houden.
Bedrijven & instellingen en natuurlijke personen met eenmanszaak
F
Vanaf maart 2020 zijn diverse maatregelen ingevoerd om het coronavirus een halt toe te roepen. Na de oproep om zoveel mogelijk thuis te werken en thuis te blijven en het afgelasten van (grotere) evenementen, moesten op zondag 15 maart alle restaurants, cafés, sportclubs, sauna’s, seksclubs en coffeeshops verplicht hun deuren sluiten. Scholen en kinderdagverblijven bleven gesloten en kort daarop mochten ook de contactberoepen zoals kappers en schoonheidsspecialisten hun werkzaamheden -tijdelijkniet meer uitvoeren. Vanaf mei 2020 werden stapsgewijs diverse versoepeling doorgevoerd, maar de maatregelen hadden en hebben vanzelfsprekend grote impact op ondernemers en bedrijven.
Aantal faillissementen per maand Zuid-Holland Zuid
2019 J
Aantal faillissementen Zuid-Holland Zuid
Bron: ArbeidsmarktInZicht & faillissementsdossier.nl
Partner voor bestuur en beleid
45 40 35 30 25 20 15 10
5
Nederland
Zuid-Holland
Zuid-Holland Zuid
S
A
J
J
M
A
M
F
D
N
O
S
A
J
J
M
A
0
2020 J
De introductie en recente verlenging van verschillende financiële noodmaatregelen voor ondernemers lijken veel ondernemingen vooralsnog op de been te houden. Wanneer deze noodmaatregelen in 2021 aflopen, blijft de verwachting dat het aantal faillissementen toeneemt.
Nederland, Zuid-Holland, Rijnmond en Zuid-Holland Zuid
M
De verwachting was dat het aantal faillissementen in de loop van 2020 op zou gaan lopen, als gevolg van de coronacrisis en de door de overheid opgelegde coronamaatregelen. Dit zien we nog niet terug in de cijfers. Van maart tot en met september 2020 telde de regio Zuid-Holland Zuid per 100.000 bedrijfsvestigingen gemiddeld 15,9 faillissementen per maand. Dit aantal ligt zelfs aanzienlijk lager dan in dezelfde periode in 2019 (24,4). Ook landelijk en in de provincie ZuidHolland lag het aantal faillissementen in de afgelopen maanden lager dan in dezelfde periode in 2019. Alleen de arbeidsmarktregio Rijnmond liet aanvankelijk een toename van het aantal faillissementen zien.
Aantal faillissementen per 100.000 bedrijfsvestigingen
F
Vóór de uitbraak van de coronapandemie gingen in Nederland per maand gemiddeld ca. 315 bedrijven failliet (periode januari 2019 t/m februari 2020). Dat zijn 18,4 bedrijven per 100.000 bedrijfsvestigingen in ons land per maand. Het aantal faillissementen was landelijk vrij stabiel. Wanneer we inzoomen op de regio Zuid-Holland Zuid, zien we –als gevolg van de kleinere aantallen- aanzienlijk meer fluctuatie tussen de maanden. Gemiddeld genomen lag het aantal faillissementen in de regio Zuid-Holland Zuid in de periode vóór de coronapandemie met 19,6 per 100.000 bedrijfsvestigingen per maand nét boven het landelijk niveau. In de arbeidsmarktregio Rijnmond lag het aantal faillissementen met 25,3 bedrijven per 100.000 bedrijfsvestigingen per maand duidelijk hoger.
2019 J
Faillissementen per 100.000 bedrijfsvestigingen
Faillissementen ZHZ - relatief
Rijnmond
Bron: ArbeidsmarktInZicht, CBS & faillissementsdossier.nl, bewerking OCD
Partner voor bestuur en beleid
Faillissementen NL naar sector Faillissementen augustus en september 2020 naar sector in Nederland Verdeling faillissementen augustus en september 2020 naar sector in Nederland Landelijk zien we in augustus en september 2020 nog steeds de meeste faillissementen in de sector Financiële en zakelijke dienstverlening (29%). 22% van de faillissementen in augustus en september 2020 vond plaats binnen de sector Handel en 16% in de Bouwnijverheid. 9% van de faillissementen in augustus en september 2020 werd uitgesproken in de Industriële sector, 8% in de sector Vervoer en opslag en 6% in de Horeca.
Wanneer we de sectorverdeling van de faillissementen in augustus en september 2020 vergelijken met alle faillissementen in het jaar 2019, zien we iets meer faillissementen dan gebruikelijk in de sectoren Vervoer en opslag, Industrie en Bouwnijverheid. Kort na invoering van de eerste maatregelen om de verdere verspreiding van het coronavirus tegen te gaan (maart 2020), kwamen faillissementen juist relatief veel voor in de sector Horeca. Nu de horeca met ingang van 14 oktober jl. weer voor minimaal vier weken gesloten moet blijven, is de verwachting dat het aantal faillissementen in deze sector toe zal nemen.
Overig; 9% Financiële en zakelijke dienstverlening; 29% Horeca; 6%
Vervoer en opslag; 8%
Industrie; 9%
Sectorverdeling faillissementen Nederland Aug/sept 2020 en referentiejaar 2019 Fin. en zakel. dienstverlening Handel Bouwnijverheid Horeca Industrie Vervoer en opslag Overig
Aug/sept 2020
ref. jaar 2019
29% 22% 16% 6% 9% 8% 9%
34% 22% 13% 7% 7% 6% 10%
Bouwnijverheid; 16% Handel; 22%
Bron: CBS/ArbeidsmarktInzicht, bewerking OCD Partner voor bestuur en beleid
Startups Zuid-Holland Zuid per kwartaal In het derde kwartaal van 2020 telde de regio ZuidHolland Zuid 1.266 startups*. Dat waren er ruim 200 meer dan in het tweede kwartaal van dit jaar (1.057). Waar de Coronacrisis in het tweede kwartaal van 2020 een matigend effect had op het aantal startups in de regio, zien we in het derde kwartaal juist weer een stevige groei. Met 1.266 nieuwe startups telde de regio in het derde kwartaal van dit jaar ook bijna 150 nieuwe startende ondernemers méér dan in het derde kwartaal van 2019 (1.120). Volgens de Kamer van Koophandel ligt het aantal nieuwe startende ondernemers landelijk al vier maanden op rij hoger dan in dezelfde periode in 2019. Het betreft overwegend startende zelfstandigen zonder personeel. Daar staat tegenover dat ook het aantal ondernemers dat is gestopt in de periode mei t/m september 2020 aanzienlijk hoger ligt dan in dezelfde periode in 2019. Faillissementen spelen hierbij, zoals we ook al eerder zagen, een zeer beperkte rol. Het aantal nieuwe startups geeft een indicatie van de stand van de economie en het perspectief op banenontwikkeling.
Absoluut aantal startups per gemeente per kwartaal 2019 Q3 48 Alblasserdam 377 Dordrecht Gorinchem 111 31 Hardinxveld-Giessendam 64 Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard 154 71 Molenlanden 91 Papendrecht 55 Sliedrecht Zwijndrecht 118 Totaal Zuid-Holland Zuid 1.120
Q4 59 386 115 54 82 232 107 81 66 143 1.325
Q1 71 444 140 46 89 215 124 89 68 129 1.415
2020 Q2 53 284 116 33 62 191 79 81 64 94 1.057
Q3 53 376 127 46 96 204 98 80 62 124 1.266
Startups ZHZ Aantal startups* per kwartaal 2019 en 2020, Zuid-Holland Zuid 2000
1750 1500
1.415 1.343 1.266
1.325
1.195
1250
1.057
1.120
1000 750 500 250 0 Q1
Q2
Q3 2019
Q4
2020
* Alle sectoren, inclusief zelfstandigen Bron: KVK Partner voor bestuur en beleid
Startups Zuid-Holland Zuid relatief De gemeente Dordrecht telde ook in het derde kwartaal van 2020 met 376 startups de meeste nieuwe startende ondernemers in de regio. Hardinxveld-Giessendam had met 46 nieuwe startups absoluut gezien de minste nieuwe bedrijvigheid. Ten opzichte van het tweede kwartaal van dit jaar is het aantal startups in de regio het sterkst gestegen in Hendrik-Ido-Ambacht (+55%). Ook in HardinxveldGiessendam (+39%), Dordrecht (+32%) en Zwijndrecht (+32%) zien we een relatief sterke stijging van het aantal startups in het derde kwartaal. Alleen in Alblasserdam en Papendrecht is het aantal startups ten opzichte van het tweede kwartaal niet toegenomen. Ten opzichte van dezelfde periode een jaar geleden (derde kwartaal 2019) zien we vooral een sterke stijging van het aantal startende ondernemers in Hendrik-IdoAmbacht (+50%) en Hardinxveld-Giessendam (+48%). In Papendrecht ligt het aantal startups in het derde kwartaal 2020 juist lager dan in dezelfde periode in 2019. De gemeente Gorinchem telde met 3,43 startups per 1.000 inwoners ook in het derde kwartaal relatief de meeste nieuwe bedrijvigheid. Molenlanden heeft met 2,23 startups per 1.000 inwoners relatief het kleinste aantal startende ondernemers.
Absoluut aantal startups per gemeente per kwartaal 2019 Q3 48 Alblasserdam Dordrecht 377 Gorinchem 111 31 Hardinxveld-Giessendam 64 Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard 154 71 Molenlanden 91 Papendrecht 55 Sliedrecht Zwijndrecht 118 Totaal Zuid-Holland Zuid 1.120
Q4 59 386 115 54 82 232 107 81 66 143 1.325
Q1 71 444 140 46 89 215 124 89 68 129 1.415
2020 Q2 53 284 116 33 62 191 79 81 64 94 1.057
Q3 53 376 127 46 96 204 98 80 62 124 1.266
Startups ZHZ - relatief Aantal startups per 1.000 inwoners/gemeente in Zuid-Holland Zuid 4,0
3,5
3,0
2,5
2,0
1,5
1,0 2019 Q1
Q2
Q3
Q4
2020 Q1
Q2
Alblasserdam
Dordrecht
Gorinchem
Hardinxveld-Giessendam
Hendrik-Ido-Ambacht
Hoeksche Waard
Molenlanden
Papendrecht
Sliedrecht
Q3
Zwijndrecht
Bron: KVK & CBS Partner voor bestuur en beleid
6
Alblasserdam
Dordrecht
Gorinchem
Hardinxveld-Giessendam
Hendrik-Ido-Ambacht
Hoeksche Waard
Molenlanden
Papendrecht
Sliedrecht
S
A
J
J
M
A
M
F
2020 J
D
4
N
236 1.975 598 135 357 1.044 388 409 268 646 6.056
8
O
Sept
260 2.118 632 137 390 1.074 402 417 270 683 6.383
10
S
Juli
253 2.090 625 145 387 1.046 383 429 257 650 6.265
12
A
Apr
242 2.024 606 148 357 1.005 374 418 244 642 6.060
14
J
Mrt Alblasserdam 205 Dordrecht 1.725 Gorinchem 508 Hardinxveld-Giessendam 127 Hendrik-Ido-Ambacht 304 Hoeksche Waard 860 Molenlanden 331 Papendrecht 364 Sliedrecht 226 Zwijndrecht 556 Totaal Zuid-Holland Zuid 5.206
2020 Mei
16
J
Absoluut aantal WW-uitkeringen per gemeente
18
M
De Werkloosheidswet (WW) is een wet die werkloze werknemers, mits zij over voldoende arbeidsverleden beschikken en beschikbaar zijn voor arbeid, een werkloosheidsuitkering biedt. Het aantal WW-uitkeringen is een indicator voor de stand van de werkloosheid.
20
A
De noodsteun vanuit de NOW-regeling stelt veel werkgevers in staat hun werknemers in dienst te houden. Desondanks voorspelt het UWV dat het aantal uitkeringsaanvragen na beëindiging van de noodsteun volgend jaar alsnog fors zal gaan stijgen. Het feit dat de horeca sinds 14 oktober jl. opnieuw tijdelijk de deuren heeft moeten sluiten zal hierbij ook niet helpen.
Aantal WW-uitkeringen per 1.000 inwoners/gemeente in Zuid-Holland Zuid
M
Binnen de regio blijven de verschillen tussen gemeenten in het aantal WW-uitkeringen per 1.000 inwoners bestaan. Dordrecht telde in september 2020 met 16,6 WWuitkeringen per 1.000 inwoners zowel absoluut als relatief de meeste WW-uitkeringen, Hardinxveld-Giessendam met 7,4 uitkeringen per 1.000 inwoners relatief de minste.
WW-uitkeringen ZHZ
F
In september 2020 telde de regio Zuid-Holland Zuid 6.056 WW-ontvangers. Na de zeer sterke stijging in april 2020 (+16,4%) vlakte de groei van het aantal WW-ontvangers steeds verder af. In augustus 2020 daalde het aantal WWontvangers voor het eerst sinds maart van dit jaar weer licht. In september zette deze daling door (-3,4%).
2019 J
Lopende WW-uitkeringen ZHZ
Zwijndrecht
Bron: UWV en CBS, bewerking OCD Partner voor bestuur en beleid
Instroom WW ZHZ - naar sector Verdeling instroom WW naar herkomstsector in Zuid-Holland Zuid In september 2020 bedroeg de instroom in de WW in de regio Zuid-Holland Zuid 563 personen. 33% van de instroom was afkomstig uit de sector Financiële en zakelijke dienstverlening. 11% van de instroom betrof de sector Handel, 7% de sector Industrie en delfstoffen en 6% de sector Gezondheidszorg, welzijn en cultuur. 2% van de WW-instromers was afkomstig uit de sector Vervoer en opslag.
Verdeling instroom WW naar herkomstsector, sept. 2020 (Zuid-Holland Zuid)
Financiële en zakelijke dienstverlening; 33%
Onbekend; 41%
In september 2020 was er geen geregistreerde instroom vanuit de sector Horeca. Nu de horeca met ingang van 14 oktober jl. de deuren weer tijdelijk heeft moeten sluiten, is de verwachting dat de instroom vanuit deze sector in de komende periode opnieuw toe zal nemen.
Van vier op de tien instromers in de WW in de regio (41%) is de herkomstsector niet bekend.
Herkomstsector instroom WW ZHZ, sept. 2020 en referentieperiode jan. 2019 t/m feb. 2020
Fin. en zakelijke dienstverlening Handel Industrie en delfstoffen Gezondheidsz., welzijn en cultuur Vervoer en opslag Horeca Overig/onbekend Totaal
Sept. 2020 Abs Aandeel 185 33% 61 11% 40 7% 33 6% 12 2% 0 0% 232 41% 563 100%
jan ’19 t/m feb ‘20 Aandeel 35% 17% 15% 9% 7% 2% 15% 100%
Handel; 11% Vervoer en opslag; 2% Gezondheidszorg, welzijn en cultuur; 6%
Industrie en delfstoffen; 7%
Bron: ArbeidsmarktInZicht/UWV, bewerking OCD Partner voor bestuur en beleid
WW-uitkeringen ZHZ vergeleken Aantal WW-uitkeringen per 1.000 inwoners regio Zuid-Holland Zuid, Provincie Zuid Holland en Nederland
Lopende WW-uitkeringen Zuid-Holland Zuid, Zuid-Holland en Nederland
20
In vergelijking met het landelijk gemiddelde kent de regio Zuid-Holland Zuid relatief weinig WW-ontvangers. Met 13,2 WW-uitkeringen per 1.000 inwoners van de regio scoort Zuid-Holland Zuid in september 2020 gunstiger dan gemiddeld in Nederland (16,0) en in de totale provincie Zuid-Holland (15,5 WW-uitkeringen per 1.000 inwoners).
In april 2020 zien we zowel landelijk als provinciaal en in de regio een sterke stijging van het aantal lopende WW-uitkeringen. Vanaf mei 2020 zien we deze stijging overal afvlakken. In de provincie Zuid-Holland daalde het aantal WW-uitkeringen in juni en juli 2020 zelfs licht. Landelijk daalde het aantal WW-uitkeringen tussen mei en juni 2020 licht, om in juli weer iets te stijgen. In de regio Zuid-Holland Zuid is het aantal WWuitkeringen ook in juni en juli nog licht gegroeid, maar zien we vanaf augustus een lichte daling. Deze daling zet door in september en is ook landelijk en op provinciaal niveau zichtbaar.
18 16
14 12 10 8 6
4
Zuid-Holland
S
A
J
J
M
A
M
F
D
N
O
S
A
J
J
Zuid-Holland Zuid
2020 J
6.060 6.265 6.383 6.056 Regio Zuid-Holland Zuid 5.206 Provincie Zuid-Holland 50.938 60.388 62.564 62.335 57.398 Nederland 250.368 292.065 301.073 300.801 278.413
0
M
Sept
A
Juli
M
Apr
F
Mrt
2020 Mei
2
2019 J
Absoluut aantal WW-uitkeringen Zuid-Holland Zuid, Zuid-Holland en Nederland
Nederland
Bron: UWV en CBS, bewerking OCD Partner voor bestuur en beleid
Instroom WW ZHZ - naar leeftijd
60%
50%
40%
30%
20%
10%
<27 jaar
27 - 50 jaar
S
A
J
J
M
A
M
F
2020 J
D
N
O
S
A
J
J
M
A
0%
M
De coronacrisis lijkt jongeren in de regio, zeker in de beginperiode na afkondiging van de eerste maatregelen om verdere verspreiding van het virus tegen te gaan, onevenredig hard getroffen te hebben. Landelijk zien we hetzelfde beeld. Volgens het UWV gebruiken werkgevers de noodsteun vooral om werknemers met een vast contract in dienst te kunnen houden. Jongeren hebben relatief vaak een tijdelijk dienstverband. Bovendien zijn jongeren meer dan gemiddeld werkzaam in de horeca en de uitzendbranche, sectoren die hard getroffen zijn. Het UWV zag in de eerste maanden van de crisis vooral veel WW-aanvragen van jongeren met een tijdelijk dienstverband en/of werkzaam in één van deze sectoren. Nu de horeca met ingang van 14 oktober jl. de deuren weer voor minimaal vier weken heeft moeten sluiten, is de verwachting dat de instroom van jongeren in de WW in de komende periode weer toe zal nemen.
70%
F
Vóór de uitbraak van de coronapandemie (periode januari 2019 t/m februari 2020) was ca. 13% van de instromers in de WW jonger dan 27 jaar. Het grootste deel van de instromers (59%) was tussen 27 en 50 jaar oud, 29% was 50 jaar of ouder. Direct na de invoer van de eerste maatregelen om verdere verspreiding van het virus tegen te gaan, zien we dat het aandeel jongeren onder de instromers in de WW fors toeneemt. In maart 2020 was 31% van de WW-instromers jonger dan 27 jaar. In april bedroeg dit aandeel 28%. Na april zien we het aandeel instromende jongeren weer dalen. In september 2020 ligt het aandeel jongeren onder de instromers in de WW met 21% nog steeds iets hoger dan vóór de uitbraak van de coronapandemie
Verdeling instroom WW naar leeftijdscategorie (Zuid-Holland Zuid)
2019 J
Ontwikkeling instroom WW naar leeftijd
>=50 jaar
Bron: ArbeidsmarktInZicht Partner voor bestuur en beleid
Aantal nieuwe online vacatures per week ZHZ In week 45 (2 t/m 8 november 2020) verschenen er voor de regio Zuid-Holland Zuid 379 nieuwe vacatures online. Dat aantal ligt ongeveer op het niveau van week 10 (2 t/m 8 maart 2020, net voor de invoering van de eerste maatregelen). Het aantal vacatures in de regio liet na de invoering van de eerste coronamaatregelen een daling zien. In week 20 was het aantal nieuwe online vacatures bijna gehalveerd ten opzichte van week 10. Na week 20 zien we, met de versoepeling van verschillende maatregelen, weer een stijging van het aantal nieuwe online vacatures. Tussen week 25 en week 33 is de trend licht dalend, mogelijk deels veroorzaakt door de (aankomende) zomervakantie. Vanaf week 34 zet echter een duidelijke stijging van het aantal nieuwe online vacatures in. Na week 43 zien we opnieuw een lichte daling van het aantal nieuwe online vacatures, mogelijk veroorzaakt door de nieuwe verzwaring van de maatregelen.
Het totaalaantal vacatures is een indicator voor de stand van de werkgelegenheid. De nieuwe online vacatures laten echter maar een deel van het beeld zien. Veel vacatures zouden niet meer (online) geplaatst worden, maar ‘achter de schermen’ worden ingevuld.
Nieuwe online vacatures per week Zuid-Holland Zuid Week 10 Week 20 Week 30 Week 40 Week 45 Alblasserdam 21 16 12 24 13 Dordrecht 147 57 87 130 122 Gorinchem 54 34 36 67 81 Hardinxveld-Giessendam 10 4 12 8 7 Hendrik-Ido-Ambacht 15 5 8 18 20 Hoeksche Waard 46 28 36 79 43 Molenlanden 30 8 18 30 13 Papendrecht 20 18 13 22 28 Sliedrecht 26 9 15 27 24 Zwijndrecht 22 30 22 48 28 Totaal 391 209 259 453 379
Nieuwe online vacatures ZHZ - totaal Ontwikkeling aantal nieuwe online vacatures per week (Zuid-Holland Zuid) 500 453
400
391
371
422 359
333
332
328
458
392 379
307 286
300
293 259
234 200
230 209
100
0
Bron: ArbeidsmarktInZicht/Textkernel
Partner voor bestuur en beleid
Nieuwe online vacatures ZHZ - naar sector Aantal nieuwe online vacatures per week naar sector in Zuid-Holland Zuid De meeste nieuwe online vacatures in de regio betreffen functies in de sectoren Handel en Financiële & zakelijke dienstverlening. Het aantal vacatures dat in de verschillende sectoren online verschijnt, fluctueert sterk van week tot week. De sector Handel laat de laatste weken de snelste stijging van het aantal nieuwe online vacatures zien. Het aantal vacatures in de sector Horeca is in de eerste weken na de eerste gedwongen sluiting duidelijk gedaald. Vanaf 1 juni (week 23) heeft de horeca de deuren weer geopend. Dit heeft vooralsnog niet geleid tot een sterke stijging van het aantal vacatures in deze sector. Nu de horeca met ingang van 14 oktober 2020 voor de tweede keer tijdelijk de deuren heeft moeten sluiten, is de verwachting niet dat het aantal vacatures in deze sector in de komende periode toe zal nemen.
Ontwikkeling aantal nieuwe online vacatures per week naar sector (ZHZ) 100 90 80
70 60 50 40 30
Nieuwe online vacatures per week naar sector Zuid-Holland Zuid Handel Fin. en zakelijke dienstverl. Zorg en welzijn Industrie Bouwnijverheid Vervoer en opslag Horeca Overig/onbekend Totaal
10 58 60 48 38 21 13 29 124 391
20 45 31 23 14 2 7 9 78 209
Week 30 41 49 38 12 8 7 5 99 259
20 10
40 86 80 35 19 17 14 1 201 453
45 78 60 42 34 7 8 18 132 379
0 week 10
12
14
16
18
20
22
24
Financiële en zakelijke dienstverlening Zorg en welzijn Bouwnijverheid Vervoer en opslag
26
28
30
32
34
36
38
40
42
44
Handel Industrie Horeca
Bron: ArbeidsmarktInZicht/Textkernel Partner voor bestuur en beleid
Nieuwe online vacatures ZHZ vergeleken Nieuwe online vacatures per 1.000 personen potentiële beroepsbevolking In week 45 (2 t/m 8 november 2020) verschenen er in de regio Zuid-Holland Zuid 1,12 nieuwe vacatures per 1.000 personen potentiële beroepsbevolking online. Hiermee komt het aanbod aan nieuwe online vacatures in de regio per 1.000 personen potentiële beroepsbevolking in week 45 ongeveer uit op hetzelfde niveau als in de gehele provincie Zuid-Holland (1,11) en de Metropoolregio Rotterdam en Den-Haag (MRDH; 1,17)). Normaal gesproken ligt het aantal nieuwe online vacatures per 1.000 personen potentiële beroepsbevolking in Zuid-Holland Zuid wat lager dan in de rest van de provincie en de MRDH. Hierbij past opnieuw de kanttekening dat de nieuwe online vacatures maar een deel van het vacaturebeeld laten zien. Het effect van Corona op de nieuwe online vacaturemarkt in de regio Zuid-Holland Zuid wijkt niet af van het beeld in de provincie Zuid-Holland en de MRDH. De ontwikkelingen sinds week 10 volgen eenzelfde patroon.
Nieuwe online vacatures per week MRDH, Zuid-Holland en Zuid-Holland Zuid MRDH Prov. Zuid-Holland Regio Zuid-Holland Zuid
10 2.656 3.819 391
Week 20 30 1.600 1.761 2.301 2.517 209 259
Ontwikkeling aantal nieuwe online vacatures per 1.000 personen potentiële beroepsbevolking 2,0 1,8 1,6
1,4 1,2 1,0 0,8 0,6 0,4 0,2 0,0
40 2.408 3.606 453
45 2.075 3.046 379
week 10
12
14
16
18
20
22
Metropoolregio Rotterdam Den-Haag
24
26
28
30
32
Provincie Zuid-Holland
34
36
38
40
42
44
Regio Zuid-Holland Zuid
Bron: ArbeidsmarktInZicht/Textkernel en CBS, bewerking OCD Partner voor bestuur en beleid
Bijstandsuitkeringen ZHZ - absoluut
Bijstandsuitkeringen Zuid-Holland Zuid In maart 2020 werden diverse maatregelen ingevoerd om verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. Tot dat moment was het aantal bijstandsuitkeringen in de regio Zuid-Holland Zuid al geruime tijd gestaag aan het dalen. Met de invoer van de maatregelen zien we dat aan deze daling abrupt een einde komt. Tussen 1 maart en 1 april 2020 nam het aantal bijstandsuitkeringen in de regio met meer dan 200 uitkeringen toe. Tussen 1 april en 1 mei 2020 zien we opnieuw een stijging met meer dan 100 uitkeringen. Daarna vlakt de stijging van het aantal bijstandsuitkeringen snel af. Tussen 1 juli en 1 augustus 2020 bleef het aantal ongeveer gelijk, na 1 augustus zien we weer een lichte daling van het aantal bijstandsuitkeringen in de regio. Tussen 1 september en 1 november 2020 bleef het aantal bijstandsuitkeringen in de regio opnieuw vrijwel gelijk (+0,1%). De verwachting is dat het aantal bijstandsuitkeringen in de regio verder zal stijgen, wanneer het ontslagen werknemers met korte WW-rechten niet (snel genoeg) lukt om weer werk te vinden. Het aantal bijstandsuitkeringen is hiermee een goede indicator voor de stand op de arbeidsmarkt.
Totaalaantal bijstandsuitkeringen per eerste van de maand (Zuid-Holland Zuid) 8500 8400 8.295 8.244 8.253 8.236
8300 8.267
8.198 8200 8100
8.184
8.152
8.080
8.076 8.028
8.009 8000
7.963
7900
Absoluut aantal bijstandsuitkeringen per gemeente 1 Sept 329 3.663 784 141 326 783 294 469 450 1.005 8.244
1 Nov 322 3.650 801 143 326 778 298 467 451 1.017 8.253
7.867
7800 7700 7600 7500
2019 J F M A M J J A S O N D 2020 J F M A M J J A S O N
Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal Zuid-Holland Zuid
1 Mrt 311 3.526 761 133 302 753 285 431 405 960 7.867
2020 1 Mei 1 Juli 327 338 3672 3.700 767 781 143 146 316 325 779 787 291 297 457 472 435 440 997 1.009 8.184 8.295
Bron: SDD, Avres, gemeente Hoeksche Waard Partner voor bestuur en beleid
Bijstandsuitkeringen ZHZ - relatief Bijstandsuitkeringen per 1.000 inwoners Wanneer we naar het aantal bijstandsuitkeringen per 1.000 inwoners kijken, valt op dat er duidelijke verschillen zijn en blijven tussen de gemeenten in ZuidHolland Zuid. De gemeente Dordrecht heeft met bijna 31 bijstandsuitkeringen per 1.000 inwoners zowel absoluut als relatief de meeste bijstandsklanten. De gemeente Molenlanden heeft met nog geen 7 bijstandsuitkeringen per 1.000 inwoners relatief de minste bijstandsklanten. Ook Hardinxveld-Giessendam, Hoeksche Waard en Hendrik-Ido-Ambacht tellen relatief weinig bijstandsklanten. Omdat de figuur hiernaast aantallen bijstandsuitkeringen per 1.000 inwoners toont, is de ontwikkeling sinds de uitbraak van de Coronacrisis hierin niet heel duidelijk zichtbaar.
Aantal bijstandsuitkeringen per 1.000 inwoners/gemeente (Zuid-Holland Zuid) 34,00
29,00
24,00
19,00
14,00
Bijstandsuitkeringen per 1.000 inw./gemeente 1 Mei 16,2 30,8 20,7 7,8 10,1 8,9 6,6 14,2 17,3 22,3 17,8
2020 1 Juli 16,8 31,0 21,1 8,0 10,4 9,0 6,8 14,7 17,4 22,6 18,0
9,00 1 Sept 16,3 30,7 21,2 7,7 10,4 9,0 6,7 14,6 17,8 22,5 17,9
1 Nov 16,0 30,6 21,6 7,8 10,4 8,9 6,8 14,5 17,9 22,7 18,0
4,00
2019 J F M A M J J A S O N D 2020 J F M A M J J A S O N
Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal Zuid-Holland Zuid
1 Mrt 15,4 29,6 20,6 7,3 9,7 8,7 6,5 13,4 16,1 21,5 17,1
Alblasserdam
Dordrecht
Gorinchem
Hardinxveld-Giessendam
Hendrik-Ido-Ambacht
Hoeksche Waard
Molenlanden
Papendrecht
Sliedrecht
Zwijndrecht
Bron: SDD, Avres, gemeente Hoeksche Waard & CBS Partner voor bestuur en beleid
Toekenningen NOW 1.0 Zuid-Holland Zuid Om werkenden en werkgevers te helpen door de moeilijke coronatijd heen te komen, presenteerde het kabinet op 17 maart 2020 een eerste ‘noodpakket banen en economie’. Inmiddels is dit pakket opgevolgd door het ‘noodpakket 2.0’ en werd op 28 augustus jl. het (derde) ‘steun- en herstelpakket voor economie en arbeidsmarkt’ gepresenteerd. Ondernemers met personeel die gedurende drie maanden minimaal 20% omzetverlies verwachtten, konden binnen het eerste noodpakket een aanvraag indienen voor de Tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW). Hiermee bood de overheid voor de maanden maart t/m mei een tegemoetkoming in de loonkosten, zodat zoveel mogelijk werknemers in dienst konden blijven. In de regio Zuid-Holland Zuid is de eerste NOW-regeling 3.367 keer toegekend. Inmiddels heeft de regeling een vervolg gekregen met NOW 2.0 (periode juni t/m september 2020) en NOW 3.0 (vanaf 1 oktober 2020).
Landelijk werd 94% van de aanvragen voor de eerste NOW-regeling toegekend. Regionale cijfers hierover zijn niet beschikbaar, maar er is geen aanleiding om te veronderstellen dat dit in de regio Zuid-Holland Zuid anders ligt.
Aantal toekenningen NOW 1.0-regeling per gemeente; eindstand Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal Zuid-Holland Zuid
206 825 359 141 218 612 273 186 193 354 3.367
Toekenningen NOW 1.0 ZHZ - absoluut Toekenningen NOW 1.0-regeling per gemeente (Zuid-Holland Zuid; eindstand)
Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht
0
100
200
300
400
500
600
700
800
900
Bron: UWV
Partner voor bestuur en beleid
Toekenningen NOW 1.0 ZHZ - relatief Toekenningen NOW 1.0-regeling als aandeel van het aantal vestigingen Wanneer we kijken naar het aantal toekenningen van de NOW 1.0-regeling als aandeel van het aantal vestigingen van bedrijven en instellingen met twee of meer werkzame personen, zien we dat niet overal in de regio evenveel gebruik gemaakt is van de regeling. Gemiddeld kreeg in Zuid-Holland Zuid 26,2% van de bedrijven en instellingen met twee of meer werkzame personen de eerste NOW-regeling toegekend. Het grootste gebruik van de regeling zien we in Hendrik-IdoAmbacht (33,6%%) en Alblasserdam (33,4% van de bedrijven en instellingen met twee of meer werkzame personen). In Molenlanden werd met 18,2% het minst gebruik gemaakt van de NOW 1.0-regeling.
Toekenningen NOW 1.0-regeling als aandeel van het aantal vestigingen van bedrijven en instellingen met twee of meer werkzame personen (Zuid-Holland Zuid; eindstand) 33,4%
Alblasserdam
27,6%
Dordrecht
28,7%
Gorinchem
27,1%
Hardinxveld-Giessendam
33,6%
Hendrik-Ido-Ambacht
22,6%
Hoeksche Waard
18,2%
Molenlanden
Toekenningen NOW 1.0-regeling als aandeel van aantal vestigingen met 2+ werkzame personen; eindstand Vestigingen 2+ werkzame personen per 1-1-’19 Alblasserdam 616 Dordrecht 2.985 Gorinchem 1.252 Hardinxveld-Giessendam 520 Hendrik-Ido-Ambacht 648 Hoeksche Waard 2.709 Molenlanden 1.503 Papendrecht 703 Sliedrecht 706 Zwijndrecht 1.213 Totaal Zuid-Holland Zuid 12.855
Aandeel gebruik NOW 1.0 33,4% 27,6% 28,7% 27,1% 33,6% 22,6% 18,2% 26,5% 27,3% 29,2% 26,2%
26,5%
Papendrecht
27,3%
Sliedrecht
29,2%
Zwijndrecht
0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
Bron: UWV, Bedrijven- en instellingenregister MRDH/Drechtsteden en LISA
Partner voor bestuur en beleid
Toekenningen NOW 1.0 ZHZ vergeleken Toekenningen NOW1.0-regeling als aandeel van het aantal vestigingen van bedrijven
Toekenningen NOW 1.0-regeling ZHZ, Nederland en arbeidsmarktregio’s Landelijk heeft 29,7% van de bedrijven en instellingen met twee of meer werkzame personen gebruik gemaakt van de eerste NOW-regeling. In de regio Zuid-Holland Zuid lag dit aandeel met 26,2% iets lager. Ook in vergelijking met de nabijgelegen arbeidsmarktregio’s Rijnmond (29,8%), Zuid-Holland Centraal (30,7%) en West-Brabant (31,3%) werd in Zuid-Holland Zuid iets minder vaak van de regeling gebruik gemaakt. Vooral in de arbeidsmarktregio Gorinchem (Gorinchem, Molenlanden en Vijfheerenlanden) is het aantal NOWtoekenningen (19,4%) relatief laag. Dit geldt, zoals we eerder zagen, niet voor de gemeente Gorinchem (28,7%).
Toekenningen NOW 1.0-regeling als aandeel van aantal vestigingen met 2+ werkzame personen; eindstand Vestigingen 2+ werkzame personen per 1-1-’19 Arbeidsmarktregio Drechtsteden 7.391 Arbeidsmarktregio Gorinchem 4.379 Arbeidsmarktregio Rijnmond 35.318 Arbeidsmarktregio West-Brabant 18.033 Arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal 7.759 Regio Zuid-Holland Zuid 12.855 Nederland 468.979
en instellingen met twee of meer werkzame personen (eindstand)
Arbeidsmarktregio WestBrabant
31,3%
Arbeidsmarktregio ZuidHolland Centraal
30,7%
Arbeidsmarktregio Rijnmond
29,8%
Nederland
29,7%
Arbeidsmarktregio Drechtsteden
28,7% 26,2%
Regio Zuid-Holland Zuid Aandeel 28,7% 19,4% 29,8% 31,3% 30,7% 26,2% 29,7%
Arbeidsmarktregio Gorinchem
19,4% 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
Bron: UWV, Bedrijven- en instellingenregister MRDH/Drechtsteden en LISA
Partner voor bestuur en beleid
Toekenningen NOW 1.0 NL - naar sector Toekenningen NOW 1.0-regeling naar sector in Nederland
Toekenningen NOW 1.0-regeling naar sector; bedrijven en betrokken werknemers (Nederland, eindstand)
Landelijk werd de eerste NOW-regeling aan bijna 140.000 bedrijven toegekend. Het ging daarbij om meer dan 2,6 miljoen betrokken werknemers. Vooral veel bedrijven in de sectoren Detailhandel (18,0%), Horeca & catering (18,0%) en Overige commerciële dienstverlening (17,8%) hebben van de eerste NOWregeling gebruik gemaakt. 11,8% van de toegekende NOW 1.0-regelingen betrof bedrijven uit de sector Zorg & welzijn, 9,7% uit de sector Metaalindustrie, installatie & voertuigen en 9,1% uit de sector Groothandel.
Aantal bedrijven Aandeel bedrijven
Aantal betrokken werknemers
Detailhandel
25.141
18,0%
251.181
Horeca en catering
25.071
18,0%
387.617
Overige commerciële dienstverlening
24.825
17,8%
409.476
Zorg en welzijn
16.461
11,8%
187.574
Kijken we naar het aantal betrokken medewerkers bij de aanvragen, dan springen vooral de sectoren Overige commerciële dienstverlening, Uitzendbedrijven en Horeca & Catering eruit, met ca. 400.000 betrokken medewerkers per sector.
Metaalindustrie, installatie, voertuigen
13.516
9,7%
297.890
Groothandel
12.618
9,1%
215.506
Vervoer en Logistiek
4.621
3,3%
182.920
Vooral kleine bedrijven hebben gebruik gemaakt van de eerste NOW-regeling. Twee derde deel (67%) van de landelijke NOW 1.0-toekenningen betrof werkgevers met minder dan 10 werknemers.
Overige industrie
4.321
3,1%
74.745
Uitzendbedrijven
2.648
1,9%
398.902
Bouw
2.252
1,6%
32.730
Landbouw, groenvoorziening, visserij
2.089
1,5%
28.556
Cultuur
1.925
1,4%
40.729
Voeding- en genotmiddelenindustrie
1.700
1,2%
47.963
Schoonmaak
1.283
0,9%
44.250
Chemische industrie
681
0,5%
28.677
Overig/onbekend
247
0,2%
24.325
139.399
100%
2.653.041
Gemiddeld gaven aanvragers een omzetverlies op van 65%. Met name de sectoren Horeca & catering (80%) en Cultuur (76%) gaven een aanzienlijk hoger gemiddeld omzetverlies op.
Totaal
Bron: UWV Partner voor bestuur en beleid
Toekenningen NOW 2.0 Zuid-Holland Zuid Met ingang van 6 juli 2020 is de eerste NOW-regeling opgevolgd door NOW 2.0. De nieuwe NOW-regeling komt in grote lijnen overeen met de eerdere regeling, maar kent wat aanvullende voorwaarden. Zo is het subsidietijdvak verlengd van drie naar vier maanden (juni t/m september 2020) en zijn er restricties wat betreft bijvoorbeeld winstuitkeringen en bonussen. In de regio Zuid-Holland Zuid werd de tweede NOWregeling tot 4 september 2020 1.509 keer toegekend, waarvan 364 keer in Dordrecht en 253 keer in de gemeente Hoeksche Waard.
Landelijk werd 97% van de aanvragen voor de NOW 2.0-regeling toegekend. Regionale cijfers hierover zijn niet beschikbaar, maar er is geen aanleiding om te veronderstellen dat dit in Zuid-Holland Zuid anders ligt. Inmiddels is de NOW 2.0-regeling ook weer opgevolgd, ditmaal door NOW 3. NOW 3 is ingegaan per 1 oktober 2020 en zal lopen tot 1 juli 2021. In de volgende editie van deze Coronamonitor hopen we de eindstand van NOW 2.0 te kunnen presenteren, evenals de eerste tussenstanden van NOW 3.
Toekenningen NOW 2.0 ZHZ - absoluut Toekenningen NOW 2.0-regeling per gemeente (Zuid-Holland Zuid; stand per 04-09)
Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht
Aantal toekenningen NOW 2.0-regeling per gemeente; stand per 4 sept. 2020 Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal Zuid-Holland Zuid
91 364 140 65 95 253 146 81 102 172 1.509
Sliedrecht Zwijndrecht
0
50
100
150
200
250
300
350
400
Bron: UWV
Partner voor bestuur en beleid
Toekenningen NOW 2.0 Landelijk werd de tweede NOW-regeling tot 4 september 2020 aan iets meer dan 63.000 bedrijven toegekend. Het ging daarbij om meer dan 1,3 miljoen betrokken werknemers.
Toekenningen NOW 2.0 NL – naar sector Toekenningen NOW 2.0-regeling naar sector (Nederland; stand per 4 sept. 2020)
Waar bij de NOW 1.0 de meeste aanvragen vanuit de sector Detailhandel kwamen, is bij NOW 2.0 Overige commerciële dienstverlening (21,9%) de grootste sector, gevolgd door Horeca & catering (19,9%). 11,4% van de toegekende NOW 2.0-regelingen betrof bedrijven uit de sector Detailhandel, 10,4% uit de sector Metaalindustrie, installatie & voertuigen en 8,9% uit de sector Groothandel en 8,5% uit de sector Zorg & welzijn. Ook voor de NOW 2.0-regeling geldt dat vooral kleine bedrijven hier gebruik van maken. Bijna twee derde deel (62%) van de landelijke NOW 2.0-toekenningen betrof werkgevers met minder dan 10 werknemers.
Gemiddeld gaven aanvragers van NOW 2.0 een omzetverlies op van 47%. Dit ligt duidelijk lager dan het opgegeven omzetverlies bij NOW 1.0 (65%). Met name de sector Cultuur (62%) geeft een aanzienlijk hoger gemiddeld omzetverlies op.
Overige commerciële dienstverlening; 21,9%
Overig; 19,0%
Zorg & welzijn; 8,5%
Groothandel; 8,9%
Horeca & catering; 19,9%
Metaalindustrie, installatie, voertuigen; 10,4% Detailhandel; 11,4%
Bron: UWV Partner voor bestuur en beleid
Aanvragen Tozo 1-regeling levensonderhoud Zuid-Holland Zuid De Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) is een van de maatregelen van het kabinet om ondernemers te ondersteunen tijdens de coronacrisis. De regeling is bedoeld voor zelfstandig ondernemers, waaronder zzp’ers. De regeling voorziet in een aanvullende uitkering voor levensonderhoud als het inkomen door de coronacrisis tot onder het sociaal minimum daalt. Daarnaast voorziet de regeling ook in een lening voor bedrijfskapitaal om liquiditeitsproblemen als gevolg van de coronacrisis op te vangen. De eerste Tozo-regeling voor het levensonderhoud (Tozo 1) had betrekking op de periode maart t/m mei 2020 en kon t/m 31 mei 2020 aangevraagd worden. Tozo-1 werd in de regio Zuid-Holland Zuid door in totaal 6.689 ondernemers aangevraagd.
Aanvragen Tozo 1 ZHZ Aanvragen Tozo 1-regeling levensonderhoud per gemeente (Zuid-Holland Zuid, eindstand) Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden
Aantal aanvragen Tozo-1-regeling levensonderhoud per gemeente, eindstand Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal Zuid-Holland Zuid
Tozo 1 235 2.375 644 172 433 997 431 478 242 682 6.689
Papendrecht Sliedrecht
Zwijndrecht
0
250
500
750 1.000 1.250 1.500 1.750 2.000 2.250 2.500
Bron: SDD, Avres, RBZ
Partner voor bestuur en beleid
Aanvragen Tozo 2-regeling levensonderhoud Zuid-Holland Zuid Met ingang van juni 2020 is de Tozo-regeling verlengd met de Tozo 2. De Tozo 2 heeft betrekking op de periode juni t/m september 2020. De uitgangspunten zijn in principe hetzelfde als bij Tozo 1, met dat verschil dat voor Tozo 2 een partnerinkomenstoets geldt bij de uitkering levensonderhoud. Vanaf 1 oktober 2020 zal de Tozo 2 opgevolgd worden door de Tozo 3.
Aanvragen Tozo 2 ZHZ Aanvragen Tozo 2-regeling levensonderhoud per gemeente (Zuid-Holland Zuid) eindstand Alblasserdam
Tozo 2 werd in totaal 1.807 keer aangevraagd in de regio Zuid-Holland Zuid.
Dordrecht
Op basis van gegevens van Gorinchem, Hoeksche Waard en Molenlanden weten we dat de Tozo 2 bij tussen 85% en 90% van de aanvragen ook daadwerkelijk is toegekend.
Gorinchem
Op basis van gegevens van de Drechtsteden weten we dat het overgrote deel van de aanvragen (ca. 75%) een verlenging van de Tozo 1 betreft. Inmiddels is de Tozo 2 per 1 oktober 2020 opgevolgd door Tozo 3.
Aantal aanvragen Tozo-2-regeling levensonderhoud Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal Zuid-Holland Zuid
Eindstand 55 740 233 36 90 194 115 111 54 179 1.807
Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht
0
100
200
300
400
500
600
700
800
Bron: SDD, Avres, RBZ
Partner voor bestuur en beleid
Aanvragen Tozo 3 ZHZ Aanvragen Tozo 3-regeling levensonderhoud Zuid-Holland Zuid Met ingang van oktober 2020 is de Tozo 2-regeling opgevolgd door de Tozo 3. De Tozo 3 heeft betrekking op de periode oktober t/m juni 2021. De uitgangspunten zijn in principe hetzelfde als bij Tozo 2. Tozo 3 was begin november 2020 in totaal 1.001 keer aangevraagd in de regio Zuid-Holland Zuid. Op basis van gegevens van Gorinchem en Molenlanden weten we dat de Tozo 3 bij 97% van de aanvragen ook daadwerkelijk is toegekend. Op basis van gegevens van de Drechtsteden weten we dat het overgrote deel van de aanvragen (ca. 75%) een verlenging van de Tozo 2 betreft.
Aanvragen Tozo 3-regeling levensonderhoud per gemeente (ZuidHolland Zuid) stand begin november 2020 Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden