Bijlage bij RIB 7e voortgangsbericht Stadsas Dordt.pdf
Tekst van het document
7e VOORTGANGSBERICHT PROGRAMMA STADSAS DORDT Maasterras + rondom Station Dordrecht + Leerpark incl. nieuwe station + MIRT vernieuwen station Dordrecht Algemeen Datum van gegevens: 31-12-2025 Programma: Stadsas Dordt Projectkenmerk: Gebiedsontwikkeling & Investeringsprojecten Portefeuillehouders: M. Burggraaf en J. Veldman Dit voortgangsbericht betreft de periode 1 juli 2025 tot en met 31 december 2025. Quickscan GROTIKS-aspecten* 30-06-2025
31-12-2025
G R O T I
K S G R O T I
K S
Overkoepelend programma Stadsas Dordt MIRT vernieuwen station Dordrecht Maasterras Rondom station Dordrecht Leerpark incl. nieuwe station Groen = verloopt naar wens, beheersing door maatregelen mogelijk Oranje = enkele risico’s, effect beheersmaatregelen nog onzeker
*
Rood = risico’s doen zich voor, directe actie vereist G=Geld, R=Risico, O=Organisatie, T=Tijd, I=Informatie, K=Kwaliteit, S=Scope. Zie voor een toelichting de betreffende paragrafen verderop in dit document.
Overkoepelend programma Stadsas Dordt In het programma Stadsas Dordt staat integrale gebiedsontwikkeling centraal. Het draait niet alleen om vastgoedontwikkeling, maar ook om de ontwikkeling van de openbare ruimte en infrastructurele en maatschappelijke investeringen. Er wordt gewerkt vanuit het principe van de ‘complete stad’. De Stadsas Dordt beslaat meerdere ontwikkelgebieden door de stad heen, verbonden door de spoorse infrastructuur. Binnen het programma Stadsas Dordt zijn vier ontwikkelingen onderscheiden: 1. Spoorse infrastructuur en aanpassing station Dordrecht en nieuw station Campus Leerpark (MIRT-verkenning Oude Lijn). 2. Gebiedsontwikkeling Maasterras (Fase 1); 3. Gebiedsontwikkeling rondom station Dordrecht; 4. Gebiedsontwikkeling Knoop Leerpark inclusief nieuwe station; Het programma Stadsas Dordt is een voorname pijler in de Agenda Dordrecht 2030. Het programma draagt bij aan de groeiambities die Dordrecht heeft en de verbetering van de sociaaleconomische positie. In de Agenda Dordrecht 2030 is een financiële reserve aangelegd van €140 mln. van waaruit de Dordtse kosten en cofinanciering worden betaald (2021- 0054583). Deelbudgetten uit deze centrale reservering legt het college via afzonderlijke voorstellen aan de gemeenteraad voor.
Onderbouwing ‘stoplicht’ beheersaspecten, peildatum 31 december 2025: Het stoplicht voor het aspect Geld staat op oranje in plaats van rood (30 juni 2025). Op 14 oktober 2025 heeft de gemeenteraad voorbereidingsbudget voor het programma Stadsas Dordt beschikbaar gesteld voor de jaren 2026 en 2027 (2025-0096404). Er resteert in de reserve Agenda2030 voor het programma Stadsas Dordt nog ca. € 50 mln. waaraan door de raad nog geen specifieke bestemming gekoppeld is. Dordrecht zal hiervan een aanzienlijk deel als cofinanciering moeten bijdragen in de MIRT-verkenning. Uw raad krijgt hierover medio 2026 een voorstel voorgelegd. Het stoplicht staat op oranje omdat de resterende middelen in de Agenda2030 te weinig zijn voor alle ambities en omdat programmaonderdelen financiële risico’s kennen; Het stoplicht voor het aspect Risico’s staat op oranje. Inhoudelijk zijn er diverse risico’s op project- en programmaniveau die door middel van beheersmaatregelen aandacht vragen;
1
Het stoplicht voor het aspect Organisatie staat op oranje. De personele bezetting vraagt permanente aandacht. Bijvoorbeeld door de faseovergang van de gebiedsontwikkeling Maasterras (na vaststelling bestemmingsplan) is er naast een organisatie voor de planvorming ook een organisatie voor (de (voorbereiding van) de uitvoering nodig. Het stoplicht voor het aspect Tijd staat op oranje in plaats van groen (30 juni 2025). We hebben de projectfasen en activiteiten goed in beeld, maar de doorlooptijden staan onder druk en op onderdelen is er sprake van vertraging; Het stoplicht voor het aspect Informatie staat op groen. Het stoplicht voor het aspect Kwaliteitsmanagement staat oranje. Er wordt impliciet uitvoering gegeven aan het kwaliteitsmanagement, maar in het dagelijkse werk zijn evaluaties, verbeterprocessen, audits en dergelijke nog geen standaard onderdeel. Het stoplicht voor het aspect Scopemanagement staat op groen.
Vanuit programmabeheersing wordt de komende periode gewerkt aan het verder uniformeren van de werkwijzen binnen de verschillende programmaonderdelen, zodat de benodigde stuurinformatie beschikbaar is wanneer nodig. Er is reeds gestart met financieel management, risicomanagement en planningsmanagement. Deze beheersaspecten worden verder uitgebouwd. Voor het kwaliteitsmanagement worden werkprocessen en werkwijzen opgesteld en toegepast. In een later stadium worden ook de overige beheersaspecten verder geprofessionaliseerd.
2
MIRT-verkenning Knoop Dordrecht - vernieuwen station Op 10 november 2022 is gestart met een onderzoek naar verbetering van het traject tussen Dordrecht en Leiden. Dit gebeurt samen met gemeenten, provincie, metropoolregio Rotterdam-Den Haag en rijksoverheid. Het onderzoek is nodig omdat de reizigersaantallen op dit traject naar verwachting gaan toenemen. Het doel is om het traject klaar te maken voor de toekomst en zo meer reizigers duurzaam, goed en veilig te vervoeren. Voor de knoop Dordrecht (hoofdstation Dordrecht) wordt onderzocht hoe sporen, perrons en looproutes verbeterd kunnen worden, of het oude stationsgebouw weer een betekenisvolle functie kan krijgen en hoe het spoor minder een barrière kan vormen in de stad. Fase van verkenning De beoordeling van de ontwerp-alternatieven is afgerond en het voorkeursalternatief voor de Knoop Dordrecht is vastgesteld. Tijdens het landelijke bestuurlijk overleg MIRT van 5 januari 2026 is besloten om met de MIRT Oude Lijn de volgende fase in te gaan. Voor Dordrecht ziet dit op een totaal investeringsvolume van € 340 mln. voor zowel investering in Knoop Dordrecht als het nieuw te bouwen station Campus Leerpark. Voorkeursalternatief Het voorkeursalternatief voorziet in een nieuwe traverse (loopbrug), die vanuit het monumentale stationsgebouw te betreden is en gecentreerd richting het Weizigtpark loopt.
Vanaf de traverse zijn alle perrons bereikbaar en wordt aan de Weizigtparkzijde aangesloten op de (nieuwe) fietsenstalling en vormt een volwaardige entree. Om de te krappe perrons 1 en 2-3 robuuster te maken wordt perron1 niet meer gebruikt voor persoonsvervoer en wordt perron 2-3 verbreedt. Aan de Weizigtparkzijde wordt een nieuw zijperron gemaakt, mede toegankelijk vanaf het park. Het stationsgebouw krijgt zo opnieuw een rol in de reizigersstromen en wordt gerenoveerd. Op termijn zijn ook aanpassingen aan het busstation en de fietsenstalling aan de centrumzijde mogelijk. Bestuursovereenkomst Er wordt de komende periode toegewerkt naar een bestuursovereenkomst met definitieve afspraken over de verdeling van de kosten, baten en risico’s behorende bij het voorkeursalternatief. De kostenraming voor het onderdeel Knoop Dordrecht komt uit op € 274,7 miljoen inclusief b.t.w. en dat is hoger dan het door de overheden in 2022 beschikbaar gestelde budget. De gemeenteraad is onder andere op 18 november 2025 met een technische sessie tijdens de Dordtse Dinsdag over deze stand van zaken geïnformeerd. Het gesprek over aanvullende middelen wordt voortgezet waarbij ook gekeken wordt of Dordrecht de eerder toegezegde bijdrage verhoogt. Later dit jaar legt het college uw raad een voorstel voor ten aanzien van de aanvullende bijdrage.
Interwijkverbinding Daarnaast worden tot de zomer de parallelle verdiepende studies naar het verbeteren van de interwijkverbinding en het gebruik van het stationsgebouw vervolgd. Onderbouwing ‘stoplicht’ beheersaspecten, peildatum 31 december 2025: Het stoplicht voor het project MIRT Knoop Dordrecht staat op ‘oranje’. Voor de Knoop Dordrecht is er nog geen sluitende financiering; De projectfasen en activiteiten zijn in beeld, maar de doorlooptijden in de planning kennen onzekerheden.
3
Gebiedsontwikkeling Maasterras In deze nieuwe wijk kunnen ca. 2.200 woningen gerealiseerd worden, waarvan ruim 1.000 corporatie- en betaalbare woningen. Een wijk die zorgt voor een betere verbinding tussen de historische binnenstad en Dordt West. Met de ligging nabij het station en de binnenstad draagt het gebied bij aan het ontwikkelen van een aantrekkelijke stadsentree voor Dordrecht. Hiermee levert Maasterras een belangrijke bijdrage aan de woningbouwopgave van de stad, alsook aan een beter draagvlak voor de bestaande voorzieningen in de stad. Bestemmingsplan en grondexploitatie De gemeenteraad heeft 2 juli 2025 het bestemmingsplan en de grondexploitatie (2025-0048267) vastgesteld voor Maasterras fase 1. Daarnaast is op 15 juli 2025 in de Perspectiefnota 2026 (20250054500) krediet beschikbaar gesteld voor de investeringsprojecten in het Maasterras te weten de nieuwe stadsstraat, verplaatsen/nieuwbouw gemaal en een extra interwijkverbinding met het centrum. Bestuursovereenkomst provincie Zuid-Holland Op 29 september hebben de gemeente Dordrecht en de provincie Zuid-Holland een bestuursovereenkomst ondertekend waarin afspraken zijn vastgelegd over een financiële bijdrage van de provincie voor een hoger percentage sociale huurwoningen. Ook de gemeenteraad had hierom verzocht via moties (2025-0048267).
Overeenkomsten grondeigenaren Er zijn overeenkomsten gesloten met een aantal particuliere grondeigenaren in fase 1. De gemeenteraad is hierover geïnformeerd via een raadsinformatiebrief (16 december, 20250126738). Hiermee heeft de gemeente regie over ruim 90% van de grond in de gebiedsontwikkeling. Met ontwikkelaar BPD is ook een samenwerkingsovereenkomst ondertekend voor de ontwikkeling van 550 woningen. Fase 2 en 3 De komende jaren wordt gefocust op het voorbereiden van fase 1 van het Maasterras. Na het starten van de woningbouw in fase 1 zal het college voor fase 2 en 3 een nieuw traject met bijbehorende onderzoeken en overleggen met belanghebbenden beginnen. Verwervingstraject Weeskinderendijk Van de 44 woningen aan de Weeskinderendijk Oost zijn per 31 december 2025 totaal 17 woningen in eigendom van de gemeente. Mede gezien het belang van maatwerk en duidelijkheid voor de eigenaren van woningen aan de Weeskinderendijk Oost, is het college overgegaan tot de actieve verwervingsfase. Daartoe is aan taxateurs opdracht gegeven om de woningen te taxeren die nog niet in eigendom zijn van de gemeente. Op basis daarvan krijgen de eigenaren een individuele bieding. Dit traject loopt vertraging op.
Over het verwervingstraject ontvangt uw raad binnenkort een separate raadsinformatiebrief met daarin een terugblik op de stappen sinds vaststelling van het bestemmingsplan en een vooruitblik tot en met een mogelijke onteigeningsprocedure. De heer Krans gaat de programmadirecteur Stadsas Dordt van de gemeente adviseren over de wijze waarop individuele eigenaren zowel rechtmatig als rechtvaardig tegemoet getreden kunnen worden (2025-0114579). Woonwagens Brandts Buysstraat Voor de verplaatsing van de woonwagens aan de Brandts Buysstraat heeft een eerste participatietraject met de bewoners plaatsgevonden. Parallel is gezocht naar alternatieve locaties voor de woonwagenbewoners en worden de potentiële locaties onderzocht. Naar verwachting neemt het college in het eerste kwartaal van 2026 een locatiebesluit waarna de gemeenteraad en de bewoners van de woonwagens Brandts Buysstraat worden geïnformeerd over het locatieonderzoek, de locatiekeuze en het verder verloop van de participatie. Stadsstraat Aankomende periode wordt het overleg met Rijkswaterstaat en ProRail over de Stadsstraat voortgezet. Dit moet in 2026 leiden tot een Samenwerkingsovereenkomst. Ontwikkelstrategie Er wordt gewerkt aan de ontwikkelstrategie voor de voor uitgifte van de ontwikkelkavels.
Sloop Weeskinderendijk Noord en Trompterrein Aan de voorbereiding en uitvoering van het slopen van de woningen Weeskinderendijk Noord en de voormalige bedrijfspanden van Tromp wordt gewerkt. Onderbouwing ‘stoplicht’ beheersaspecten, peildatum 31 december 2025:
4
Het stoplicht voor het gebied Maasterras staat op ‘oranje’. Het deelproject realisatie stadsstraat is een voor de gemeente Dordrecht omvangrijk infrastructureel werk te realiseren onder een hoge tijdsdruk; De beroepsprocedure bij de Raad van State op het bestemmingsplan Maasterras fase 1 kent een lange doorlooptijd. Daarmee is het bestemmingsplan nog niet onherroepelijk; Het risico van oplopende kosten voor bijvoorbeeld verwerving en realisatie of door vertraging kan groot effect hebben. Gebiedsontwikkeling rondom station Dordrecht Het gebied rondom station Dordrecht kent een aantal afzonderlijke projecten, maar die soms onderlinge raakvlakken kennen en dus centraal worden aangestuurd. Fietsenstalling & Entreegebouw De bouw van het entreegebouw met fietsenstalling aan de zuidzijde van het station is gereed. De toegekende Brunell- en Cobouw award zijn een erkenning voor de architectonische kwaliteit. Van Baerleplantsoen De gemeente heeft het vastgoed Van Baerleplantsoen 26 in eigendom geleverd gekregen vanuit Woonbron. Het eigendom, het beheer en de zorg voor het verplaatsen en restaureren van de Oranjerie ligt met de overdracht bij Vastgoed. Vanuit Stadsas Dordt wordt hierover niet meer gerapporteerd. Thureborgh De ontwikkelaar verwacht de bouwwerkzaamheden voor Nieuw Thureborgh fase 1 in het voorjaar van 2026 te starten, het werk is aanbesteed.
Fase 1 bestaat uit de nieuwbouw van 199 appartementen en een gemeenschappelijke ruimte. De subsidie voor huisvesting studenten (€ 1,9 miljoen) wordt terugbetaald, omdat de ontwikkelaar niet kan garanderen dat in de appartementen alleen studenten worden gehuisvest. De gemeente heeft beperkt invloed op voortgang en keuzes particuliere (bouw)initiatieven. Voor de ruimtelijke inpassing kan waarschijnlijk gebruik worden gemaakt van de Woondeal Dordrecht. Omgevingsplan Wegens de afhankelijkheid van de voortgang en keuzes in de gebiedsontwikkeling Maasterras en de MIRT-verkenning kunnen er nog geen vervolgstappen gezet worden in de voorbereiding van de het op te stellen omgevingsplan ‘Vernieuwing Station Dordrecht en directe omgeving’.
5
Onderbouwing ‘stoplicht’ beheersaspecten, peildatum 31 december 2025: Het stoplicht voor het gebied rondom station Dordrecht staat op ‘groen’. De activiteiten kennen onzekerheden, bijvoorbeeld op de planning, maar vinden beheerst plaats. Gebiedsontwikkeling Leerpark (incl. nieuw station) Een nieuw treinstation is vanaf het moment dat er gesproken werd over de ontwikkeling van het knooppunt Dordtwijk onderdeel geweest van de plannen voor het Leerpark en het Gezondheidspark. ProRail onderzoekt in het kader van de deelstudie CS/NS van de MIRT-verkenning Oude Lijn de mogelijke komst van het station Campus Leerpark, inclusief participatie met omwonenden en belanghebbenden. De gemeente Dordrecht heeft afgelopen periode een succesvolle lobby gevoerd voor de komst van het station. In het bestuurlijk overleg MIRT van 5 januari 2026 is een principebesluit genomen over de komt van station Campus Leerpark. Het Rijk ziet het nieuw te bouwen station Campus Leerpark als een belangrijke toevoeging aan de Oude Lijn, omdat regionale voorzieningen voor onderwijs & innovatie, zorg en sport daar gebundeld zijn. De komende periode wordt er toegewerkt naar een bestuursovereenkomst waarover eind 2026 besluitvorming plaatsvindt in het bestuurlijk overleg MIRT. In de bestuursovereenkomst komen definitieve afspraken over de verdeling van de kosten, baten en risico’s.
In het kader van de verkenningsfase van de gebiedsontwikkeling worden de komende periode de vastgoedeigenaren in het gebied benaderd om op te halen wat hun ideeën zijn voor de toekomstige ontwikkelingen in het gebied. De uitkomst wordt, tezamen met andere input, vertaald naar een ontwikkelstrategie die wordt voorgelegd aan de gemeenteraad. Nadat eind 2027 besluitvorming over het station heeft plaatsgevonden, start de definitiefase van de gebiedsontwikkeling. Hierin wordt verder gewerkt aan het stedenbouwkundig ontwerp en wordt het omgevingsplan voor het station en omgeving opgesteld. Onderbouwing ‘stoplicht’ beheersaspecten, peildatum 31 december 2025: Het stoplicht voor het gebied en station Leerpark staat op ‘oranje’. De bestuurlijk te maken afspraken over de komst van het nieuwe station en de mede daarmee samenhangende gebiedsontwikkeling vragen continu aandacht. De uitkomst van het BO MIRT van 5 januari 2026 betekent wel een belangrijke stap voorwaarts.
6
Mijlpalenplanning programma Stadsas Dordt
7