BIJLAGE 5 - Onderzoek Lokale lastendruk.pdf

BIJLAGE 5 Rapportage Lokale heffingen Ombuigingen Perspectiefnota 2026

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

1 van 17

Inhoudsopgave 1.

Aanleiding

3

2.

Inleiding

4

2.1

Soorten lokale heffingen

4

2.2

OZB

4

2.3

Gesloten stelsel riool en afval

4

2.4

De logiesheffing

4

2.5

Reinigingsrecht voor bedrijven

4

2.6

Hondenbelasting

4

2.7

De parkeerbelasting

4

2.8

Precariobelasting

5

3.

De gemeentelijke woonlasten

6

3.1

Rioolheffing

6

3.2

Afvalstoffenheffing

8

3.3

OZB

9

3.4

Dordtse gemeentelijke woonlasten

10

4.

Overige lokale Dordtse lasten

14

4.1

Logiesheffing

14

4.2

Hondenbelasting

14

4.3

Reinigingsrecht voor bedrijven

14

4.4

Samenvatting overige lokale lasten

14

5.

Overige heffingen

15

5.1

Leges

15

5.2

Baatbelasting

15

5.3

Forensenbelasting

15

6.

Conclusies

16

6.1

Woonlasten

16

6.2

Overige lokale lasten

16

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

2 van 17

1.

Aanleiding

De gemeentebegroting heeft vanaf 2026 een stuctureel tekort. Richting 2026 worden ombuigingen in gang gezet. Voor de gedachtenvorming hoe onze stad ervoor staat, is een aantal bouwstenen voor objectieve informatie uitgewerkt. Een daarvan is de voorliggende rapportage over de lokale lasten. We hebben daarbij gekeken naar, waar beschikbaar, tarieven van omliggende gemeenten, landelijke gemiddelden, gemiddelde Zuid-Holland of het gemiddelde van vergelijkbare gemeenten. Als regionale of provinciale cijfers niet zijn opgenomen, zijn ze dus ook niet beschikbaar.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

3 van 17

2.

Inleiding

2.1

Soorten lokale heffingen Lokale heffingen zijn de belastingen die een gemeente mag heffen. Met mogen wordt bedoeld alleen die heffingen die in de wet staan. De heffingen die in Dordrecht geheven worden zijn: de onroerendezaakbelastingen (OZB), de afvalstoffenheffing, de logiesheffing, parkeerbelasting, rioolrechten, precariobelasting, reinigingsheffing voor bedrijven en hondenbelasting. Daarnaast zijn er de volgende mogelijkheden: forensenbelasting, reclamebelasting (afgeschaft met ingang van 2024) en de voor deze business case uitgesloten leges. Dordrecht heeft de Bedrijfsinvesteringszone heffing in 2023 afgeschaft.

2.2

OZB De Onroerendzaakbelasting wordt geheven over de waarde van een onroerende zaak. Deze is te verdelen in woningen en niet woningen. Daarnaast kent de OZB van woningen een gebruikersdeel en eigenarendeel.

2.3

Gesloten stelsel riool en afval Doorgaans zijn de heffingen vrij besteedbaar en is de tarifiering vrij. Dat ligt echter anders voor de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Deze heffingen zijn bedoeld om de kosten te ondervangen waarvoor de heffing wordt geheven. Voor rioolheffing is dat het onderhoud en vervangen van het riool, als ook de afvoer van hemelwater en voor de afvalstoffenheffing is dat het ophalen en verwerken van afval. Voor deze twee soorten geldt dat de opbrengsten van de heffing niet meer mogen bedragen dan de kosten die voor dat doel wordt gemaakt. Daarom worden deze twee soorten heffingen ook wel gesloten stelsels genoemd.

2.4

De logiesheffing De logiesheffing is een belasting voor mensen die niet staan ingeschreven in de gemeente waar ze overnachten. Het tarief is geheel vrij en de gemeente kan zelf bepalen of en hoeveel belasting zij heft. Dit kan een vast bedrag per overnachting zijn of een percentage van de overnachtingsprijs. In Dordrecht is anno 2023 gekozen voor een vast bedrag van € 2 per nacht. Dit bedrag is in 2024 verhoogd naar € 3,50 per nacht en in de perspectiefnota 2025 is voorgesteld deze met ingang van 2025 aan te passen door naast de indexatie de tarieven met 10% te verhogen.

2.5

Reinigingsrecht voor bedrijven Als een bedrijf geen gebruik maakt van een erkend afvalinzamelingsbedrijf, biedt de gemeente aan om het afval in te zamelen. Het tarief kent 5 categorieën afhankelijk van het soort bedrijf, het aantal werknemers en de hoeveelheid aangeboden afval.

2.6

Hondenbelasting De hondenbelasting is een heffing voor het bezit van een hond, het idee is dat de hond de omgeving vervuilt en dat de gemeente hiervoor kosten moet maken. Vaak is er een progressief tarief (2e hond en 3e hond zijn duurder). Evenals de logiesheffing is een gemeente vrij om zowel de heffing als de hoogte ervan zelf te bepalen. In Dordrecht is deze belasting op grond van het Politiek Akkoord met ingang van 2023 op 0 gezet, maar niet afgeschaft.

2.7

De parkeerbelasting Parkeerbelsasting is het meest bekende voorbeeld van een belasting, ook het meest geaccepteerde. Anders dan de andere heffingen kan parkeerbelasting concurerend zijn en het is dan ook belangrijk om dit scherp te krijgen en te behouden.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

4 van 17

Als er meer parkeergeld wordt geïnd, kan dat een verdienmodel worden en is de gemeente vennootschapsbelasting verschuldigd. In Dordrecht wordt gewerkt aan een brede businesscase parkeren waarin tarifering nadrukkelijk wordt meegenomen. Daarom valt de parkeerbelasting niet onder de businesscase lokale lasten. 2.8

Precariobelasting Precariobelasting is een heffing welke wordt opgelegd als iets boven, op of in gemeentegrond wordt geplaatst. Voorbeelden zijn terrassen, containers en bouwsteigers. Het tarief is afhankelijk van grootte van de gebruikte grond, de duur en het soort. Deze heffing is onderdeel van de (bouw)leges en als zodanig geen onderdeel van dit onderzoek.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

5 van 17

3.

De gemeentelijke woonlasten

3.1

Rioolheffing De rioolheffing is een gesloten stelsel, waarin de kostendekkendheid een grote rol speelt. Onderdelen die uit de heffing worden betaald, zijn het beheer en onderhoud van het rioolstelsel en de afvoer van water. Dordrecht heeft naast een exploitatiereserve en een voorziening (welke allebei beperkt zijn en bedoeld zijn voor afwijkingen van kapitaallasten) een spaarvoorziening. Deze spaarvoorziening is bedoeld voor vervanging van riolen. In Dordrecht gaat dat voor het komend decennium een grote rol spelen omdat direct na de oorlog veel wijken zijn gebouwd en dus ook tegelijk toe zijn aan vervanging van het riool. Een concreet voorbeeld is vervanging van een hoofdtransportbuis welke rond 2030 vervangen dient te worden tegen een bedrag van ongeveer 25 miljoen. De huidige stand van de spaarvoorziening is € 6 miljoen. De kostendekkendheid is momenteel 99%; dit betekent dat het tarief vrijwel is gemaximeerd. Anders gezegd: alle toegerekende kosten worden vrijwel geheel aan de samenleving doorberekend. Opgemerkt moet worden dat met rioolheffing samenhangende kwijtscheldingen (ongeveer € 500.000) momenteel niet aan het stelsel worden toegerekend. Die kosten worden nu sinds 2021 gedekt uit het armoedebeleid. Een tweede opmerking is de volgende. Particulieren en kleine ondernemers betalen een vast bedrag voor zowel het eigenaren- als het verbuikersdeel.

Grotere waterverbuikers betalen een grotere heffing tot een plafond van 150.000 m3. Dit plafond is ooit op verzoek van Chemours ingesteld in 2003. Vergelijken van verschillende soorten heffingen De rioolheffing kan van de eigenaar (aansluitrecht), gebruiker (afvoerrecht) of van allebei worden geheven. In onderstaande tabel is het eigenaarsdeel nader geduid. In 8% wordt het vastrecht bepaald op basis van de WOZ-waarde in 56% is dat een vast bedrag, waaronder Dordrecht

Grafiek aansluitrechten gemeenten 2024

Naast het eigenaarsdeel kent de rioolheffing ook een gebruikersdeel. De gebruikersheffing is vaak een vast bedrag, ook in Dordrecht. Verder kan het tarief zijn gekoppeld aan het waterverbruik, de huishoudensomvang of de woz-waarde van de woning. In onderstaand grafiek is te zien hoe dat in Nederland is verdeeld.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

6 van 17

Grafiek gebruikersheffingen gemeenten 2024

Naast de eigenaarsheffingen en gebruikersheffing, is er sprake van huurwoningen en koopwoningen en eenpersoons- en meerpersoonshuishoudens. Het spreekt voor zich dat eigenaren zowel eigenaren- als gebruikersrecht betaalt en huurwoningen alleen gebruikersheffing. Ook spelen het kwijtscheldingsbeleid én de kostendekkendheid, mee in het tarief. Voor wat betreft de kostendekkendheid is het goed om te weten dat er geen uniforme wijze is hoe en welke kosten worden toegerekend aan het gesloten stelsel van de rioolheffing. Tot slot is er ook sprake van kostenverschillen (bijvoorbeeld de bodemgesteldheid of de woningdichtheid). Deze 4 componenten (verdeling over groepen burgers, kwijtschelding, kostendekkendheid en kostenverschillen) maken een zuiver vergelijk onmogelijk. Vergelijkingen Er is geen data voorhanden op provinciaal niveau, noch op G40 zodat alleen inzicht kan worden gegeven tegenover een landelijk gemiddelde. Hieronder volgen puntsgewijs vergelijkingen op de diverse onderdelen. Een vergelijk op de kostenverschillen is niet voorradig. •

Eenpersoonshuishuishouden eigenaar Gemiddeld betaalt een eenpersoonshuishouden in een koopwoning een bedrag van € 210. In Dordrecht is dat een bedrag van € 234.

•

Meerpersoonshuishouden eigenaar Gemiddeld betaalt een meerpersoonshuishouden in een koopwoning een bedrag van € 225. In Dordrecht is dat een bedrag van € 234.

•

Eenpersoonshuishuishouden huurwoning Gemiddeld betaalt een eenpersoonshuishouden als gebruikersheffing een bedrag van € 83. In Dordrecht is dat een bedrag van € 110.

•

Meerpersoonshuishouden huurwoning Gemiddeld betaalt een meerpersoonshuishouden als gebruikersheffing een bedrag van € 112. In Dordrecht is dat een bedrag van € 110.

•

Kwijtschelding Op 8 gemeenten na kan in alle gemeenten de gebruikersheffing (volledig) worden kwijtgescholden. In Dordrecht kan dat ook. Omdat huiseigenaren vermogen bezitten, komt kwijtschelding van het eigenaren deel zelden voor.

•

Kostendekkenheid De gemiddelde kostendekkenheid in Nederland is 98,3%, waarbij geldt dat 80% van alle gemeenten op 100% zit. Dordrecht kent een kostendekkendheid van 99%.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

7 van 17

3.2

Afvalstoffenheffing Net zoals de rioolheffing is de afvalstoffenheffing een gesloten stelsel. De kostendekkendheid daarvan is nu 95%. Hierbij dient wel te worden opgemerkt dat door een wijziging van het grondstoffenafvalplan een lichte verbetering van de kostendekkendheid wordt verwacht tot maximaal 97%. Vanaf 2026 is met een invoering van het recylcletarief een verlaging van de totale kosten en verwerkingskosten mogelijk. Dat leidt dan bij ongewijzigde tarieven tot een verdere stijging van de kostendekkendheid. Hierbij is de kans groot dat de kostendekkendheid boven de 100% gaat komen. Van de gemeentelijke woonlasten is Dordrecht relatief veel kwijt aan afvalstoffenheffing. Toezicht De kosten van Buitengewone opsporingsambtenaren worden nu voor 25% toegerekend aan het product afval. Veegkosten Historisch gezien wordt er 33% van de veegkosten aan de afvalstoffenheffingsgrondslag toegerekend. Kwijtscheldingen Net als bij de rioolheffing worden ook bij afval de kwijtscheldingen niet toegerekend aan de heffing, maar aan het armoedebeleid. Er wordt nu op begrotingsbasis € 1.500.000 kwijtgescholden. Vergelijken van verschillende soorten heffingen Een vergelijking tussen de afvalstoffenheffing is weliswaar te maken, maar niet te duiden. Allereerst omdat er eenperspoonshuishoudens zijn en meerpersoonshuishoudens.

Daarnaast is er een plurifomiteit aan soorten afvalinzameling (zie grafiek hieronder). Zelfs binnen één soort is er sprake van verschillende systemen van heffing. Ook spelen het kwijtscheldingsbeleid én de kostendekkendheid mee in het tarief. Voor wat betreft de kostendekkendheid past de opmerking dat niet vastomlijnd is welke kosten mogen worden toegerekend aan de afvalstoffenheffing. Een normenkader ontbreekt en bestaande jurisprudentie is niet allesomvattend. Tot slot is er ook sprake van kostenverschillen (bijvoorbeeld hoe vaak er wordt opgehaald). Deze 4 componenten maken een zuiver vergelijk onmogelijk.

Soorten inzamelingen

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

8 van 17

Vergelijkingen Er is geen data voorhanden op provinciaal niveau, noch op G40 zodat alleen inzicht kan worden gegeven tegenover een landelijk gemiddelde. Hieronder volgen puntsgewijs vergelijkingen op de diverse onderdelen. Een vergelijking op de kostenverschillen is niet voorhanden. •

Eenpersoonshuishoudens Het gemiddelde bedrag dat in Nederland wordt geheven voor een eenpersoonshuishouden is een bedrag van € 279. In Dordrecht is dat een bedrag van € 340.

•

Meerpersoonshuishoudens Het gemiddelde bedrag dat in Nederland wordt geheven voor een eenpersoonshuishouden is een bedrag van € 346. In Dordrecht is dat een bedrag van € 357.

•

Kwijtschelding Elke gemeente in Nederland kent een mogelijkheid tot kwijtschelden. Dordrecht kent een mogelijkheid voor volledige kwijtschelding. In Nederland geldt dat voor 52% van alle gemeenten.

•

Kostendekkendheid De gemiddelde kostendekkenheid in Nederland is 96,3%, waarbij geldt dat 76% van alle gemeenten op 100% zit. Dordrecht kent een kostendekkendheid van 95%.

3.3

OZB De onroerend zaak belasting is een vrij te heffen regeling waardoor ook de inkomsten direct vrij besteedbaar zijn. Voor dit onderzoek gaan we uit van de OZB voor woningen (particulieren). Het bedrag aan OZB dat betaald wordt, is het resultaat van een bepaald percentage dat wordt vastgesteld door de gemeente, vermenigvuldigd met de woningwaarde. De woningwaarde wordt objectief vastgesteld (WOZ-waarde) maar het percentage is vrij door de gemeente te bepalen. Als we kijken naar deze twee elementen die bepalen wat een inwoner betaalt (het door de gemeente vastgestelde percentage en de WOZ waarde dan vallen voor Dordrecht de volgende zaken op. Voor wat betreft de WOZ waarde: deze is in Dordrecht in 2024 gemiddeld € 296.000 en Dordrecht bezit hiermee de 288e plek van alle 342 gemeenten. Landelijk gezien behoort Dordrecht daarmee in de 17% gemeenten met de laagste woningwaarde (zie diagram hierna waarbij naast de gemarkeerde sector van 12% ook de twee sectoren zijn meegenomen die woningen met een waarde <€ 250.000 betreffen).

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

9 van 17

Bron: https://allecijfers.nl/ranglijst/hoogste-en-laagste-woningwaarde-per-gemeente-in-nederland/

In de regio is Dordecht de gemeente met de laagste WOZ-waarden van woningen en de enige gemeente met een gemiddelde WOZ-waarde per woning van onder de € 300.000. De WOZwaarden van de overige gemeenten zijn: Hendrik-Ido-Ambacht (€ 397.000), HardinxveldGiessendam (€ 335.000), Papendrecht € 331.000), Alblasserdam (€ 324.000), Zwijndrecht en Sliedrecht (€ 303.000). Voor het tarief geldt het volgende. Dordrecht hanteert een percentage van 0,0905%. Dat is net onder het landelijk gemiddelde van van 0,0909%. Dat beide factoren minder dan gemiddeld zijn (fors lagere WOZ waarde en lager percentage) maakt dat de OZB in Dordrecht voor inwoners lager is dan gemiddeld.

3.4

Dordtse gemeentelijke woonlasten Allereerst wordt bezien wat de positie is van Dordrecht wat betreft de belastingdruk van deze lasten. We bezien dat in een drietal vergelijkingen: Dordrecht [1] als onderdeel van de Drechtsteden, [2] als onderdeel van de G40 en [3] als onderdeel van de provincie Zuid-Holland. Voor de vergelijking kijken we naar het totaal van woonlasten oftewel: OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing samen.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

10 van 17

De regio Drechtsteden Voor de regio Drechtsteden kijken we naast Dordrecht, ook naar Hendrik-Ido-Ambacht, Sliedrecht, Zwijndrecht, Papendrecht, Hardinxveld-Giessendam en Ablasserdam

Dordrecht Sliedrecht Alblasserdam Hendrik-Ido-Ambacht Hardinxveld-Giessendam Zwijndrecht Papendrecht Gemiddeld

936 947 982 986 991 1.027 1.047 988

Bron: Landelijk overzicht 2024 – COELO

Uit dit staatje blijkt dat Dordrecht binnen de Drechtsteden de laagste lokale lasten kent. Opgemerkt moet wel worden dat in 2024 Alblasserdam (€ 40) en Hendrik-Ido-Ambacht (€ 76) nog een compensatie krijgen voor de lokale lasten. In de volgende tabel is een vergelijk gemaakt zonder kortingen op de lokale lasten voor de gemeenten van de Drechtsteden:

Dordrecht Sliedrecht Hardinxveld-Giessendam Alblasserdam Zwijndrecht Papendrecht Hendrik-Ido-Ambacht Gemiddeld

936 947 991 1.022 1.027 1.047 1.051 1.003

De G40 In de G40 staat Dordrecht bij de gemeenten met de lagere lasten, dit keer op plek 12:

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

11 van 17

Hier is te zien dat geen van de gemeenten nog een compensatie biedt voor de lokale lasten. Het gemiddelde van de G40 is in 2024 € 993. Zuid Holland Dordrecht staat op plek 7 in de vergelijking van Zuid-Hollandse gemeenten.

Het provinciale gemiddelde is ongeveer € 993, het landelijke is ongeveer € 1.000. Inkomen Naast de lasten is het goed om te weten wat het gemiddelde bruto inkomen is binnen de gemeente. In Dordrecht is dat een bedrag van gemiddeld € 29.900 per huishouden in 2022 en bezit daarmee de 182 plek van de 342 gemeenten. Daarmee zit onze gemeente op bijna het gemiddelde van heel Nederland. In de regio kennen Hendrik-Ido-Ambacht (€ 31.800) en

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

12 van 17

Papendrecht (€ 30.500) een hoger gemiddeld inkomen en Zwijndrecht (€ 29.100), HardinxveldGiessendam; Alblasserdam (beide € 28.200), en Sliedrecht (€ 27.800) een lager gemiddelde.

Tarieven bij niet woningen Het percentage voor niet-woningen in Dordrecht is gestandaardiseerd momenteel 0,5674%. Dit tarief laat in de vergelijking zien wat het netto resultaat is van de heffing als rekening wordt gehouden met de waarde van een niet-woning. Het tarief is in Dordrecht hoger dan het landelijk gemiddelde dat 0,5605% bedraagt1. In de Regio kennen Papendrecht 0,5016%, Sliedrecht 0,3838%, Hardinxveld Giessendam 0,4808%, Papendrecht 0.5016%, en Zwijndrecht 0,5445% een lager tarief en heft Alblasserdam 0,6841% meer.

1 Hierin is ook de heffing ten behoeve van het ondernemersfonds meegenomen. Dit geeft dus een licht

vertekend beeld in de vergelijking. De heffing betreft een vast bedrag wat correctie van het procentuele tarief bemoeilijkt.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

13 van 17

4.

Overige lokale Dordtse lasten

4.1

Logiesheffing Dordrecht heft logiesheffing. Die was tot en met 2023 een bedrag van € 2,00 per persoon per nacht. Met ingang van 2024 is dat bedrag verhoogd naar € 3,50. In de Perspectiefnota 2025 wordt voorgesteld dit tarief met nog eens 10% plus de inflatie te verhogen. Vergelijking landelijk Voor de logiesheffing bestaat een benchmark. Deze is uitsluitend op landelijk niveau beschikbaar en dit is voor een tweetal soorten zichtbaar. Allereerst voor een hotelovernachting en vervolgens op het niveau van een mobiel onderkomen (tent, caravan, camper) op een camping. Voor een hotelovernachting is het landelijk naar inwoners gewogen gemiddelde tarief dat in 2024 wordt geheven per nacht € 3,74. In Dordrecht is dat € 3,50. Voor een overnachting van een mobiel onderkomen op een camping is het landelijk naar inwoners gewogen gemiddelde tarief dat in 2024 wordt geheven per nacht € 1,93. In Dordrecht is dat € 1,00. Er zijn ook gemeenten die een heffing opleggen op basis van een percentage van de kamerverhuur. Omdat de logiesheffing een geheel vrij tarief betreft, is dit een politieke keuze.

4.2

Hondenbelasting Dordrecht heeft de hondenbelasting met ingang van 2022 op 0 gezet voor de jaren tot en met 2026. Dat betekent dat met ingang van 2027 alles weer geraamd was zoals het eerder was. Met ingang van 2027 staat een netto resultaat van € 592.000 in de boeken. Het op 0 laten staan van de hondenbelasting levert dus een extra nadeel op van € 592.000. Vergelijking landelijk In 2024 heft iets meer dan 1/3 van het aantal gemeenten hondenbelasting. Deze gemeenten vertegenwoordigen 35% van de Nederlandse bevolking. In de landelijke benchmark worden de tarieven vergeleken van één hond. Omdat circa 1/3 van het aantal gemeenten de hondenbelasting nog heft, is een vergelijking gemaakt tussen alle gemeenten en vervolgens een vergelijk van alleen die gemeenten die daadwerkelijk een bedrag heffen. Landelijk is het gemiddelde tarief van alle gemeenten € 26,68. Een vergelijk tussen alleen gemeenten die heffen, laat een gemiddeld tarief van € 77,02 zien. Dordrecht kent momenteel een tarief van € 0 hetgeen in de benchmark gelijk wordt gesteld met "geen hondenbelasting".

4.3

Reinigingsrecht voor bedrijven Dordrecht kent een reinigingsrecht voor bedrijven. In de begroting is hier echter geen substantieel bedrag voor opgenomen noch kan dit beinvloed worden. De gemeente fungeert namelijk als vangnet voor het geval bedrijven geen contract sluiten met particuliere inzamelaars. Enig effect van deze heffing is dan niet te verwachten en evenmin valt hierop te sturen.

4.4

Samenvatting overige lokale lasten Van de overige lokale lasten die in Dordrecht geheven worden of werden, zijn de kansen beperkter. Dit komt vanwege de volumes van de heffingsgrondslagen. Daarnaast speelt hier ook mee dat één van de 3 heffingen op dit moment is afgeschaft. Voordat er een werkelijk effect is te bereiken moet deze eerst heringevoerd worden. Pas hierna kunnen er extra inkomsten worden bereikt.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

14 van 17

5.

Overige heffingen

5.1

Leges Niet in scope van dit onderzoek zijn de leges. Een korte verkenning op de burgerzaken producten laat zien dat Dordrecht leges heft die qua tarief onder het landelijk gemiddelde liggen. Wat hiervan de reden is, vraagt nader onderzoek naar de wijze van kostentoerekening.

5.2

Baatbelasting Baatbelasting mag geheven worden door een gemeente op onroerende zaken waarvan de eigenaar, bezitter of gerechtigde is gebaat door voorzieningen die tot stand worden of zijn gebracht door of met medewerking van het gemeentebestuur. Momenteel heft Dordecht geen baatbelasting.

5.3

Forensenbelasting De laatste wettelijke heffing is de forensenbelasting. Die kan opgelegd worden aan personen die meer dan 90 dagen per jaar een gemeubileerde woning tot hun beschikking hebben zonder dat hun hoofdverblijf in de gemeente is. Aan de woning is een aantal voorwaarden verbonden. De wet kent bepaalde vrijstellingen en samenloop met de logiesheffing moet tevens worden vermeden. Dit betreft in de regel een belasting die beperkte inkomsten genereert waarvoor het belastbaar feit bovendien lastig is vast te stellen en de handhaven.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

15 van 17

6.

Conclusies

6.1

Woonlasten Momenteel zijn de woonlasten van een Dordtse belastingplichtige € 936. Dordrecht zit € 57 onder het provincale, € 64 onder het landelijk gemiddelde en € 67 onder het regionale gemiddelde (zonder kortingen). Scenario: Dordrecht heft het provinciaal gemiddelde In onderstaande tabel is te zien wat het resultaat is als Dordrecht de woonlasten brengt naar het provinciaal gemiddelde. De stijging is het bedrag van € 57 tot € 993 per jaar, oftewel 6,09%. In de tabel is op elk van de heffingen dit percentage toegepast. Zoals eerder is uitgelegd, geldt dat voor een gesloten stelsel alleen voor dat bedrag kan worden verhoogd als de lasten met een zelfde bedrag stijgen. Een verhoging van de OZB draagt direct bij aan het begrotingsresultaat. De spreiding van de bedragen in de kolom stijging kan als gevolg hiervan wijzigen. In totaal kan er een bedrag van € 3.145.907 extra worden opgelegd (bedragen in de tabel luiden in €). Heffing

huidig 2024

verschil 6,09%

nieuw 2024

Riool

16.248.348

989.483 17.237.831

Afval

21.812.348

1.328.371 23.140.719

OZB

15.895.000

968.005 16.863.005

Kwijtschelding -2.298.072

-139.952

totaal

3.145.907 54.803.531

51.657.624

-2.438.024

Scenario: Dordrecht heft het landelijk gemiddelde Analoog aan de vorige alinea (met dezelfde opmerkingen) brengen we hieronder in beeld wat het financieel effect is als Dordrecht zou aansluiten bij de landelijke gemiddelde woonlasten. Deze zijn in 2024 ongeveer € 1.000. Het landelijk gemiddelde zou betekenen dat een bedrag van € 63, oftewel 6,84% per jaar per belastingplichtige extra wordt geheven. Dat leidt tot een financieel effect van € 3.533.381. Het aandeel OZB hierin is ruim € 1.000.000 (bedragen in de tabel luiden in €). huidig 2024

verschil 6,84%

nieuw 2024

Riool

16.248.348

1.111.387

17.359.735

Afval

21.812.348

1.491.964

23.304.312

OZB

15.895.000

1.087.218

16.982.218

Kwijtschelding

-2.298.072

-157.188

-2.455.260

totaal

51.657.624

3.533.381

55.191.005

Heffing

Voor de niet-woningen geldt dat, als we naar een landelijk gemiddelde streven, er geen ruimte is voor verhoging van de tarieven omdat ons tarief boven het landelijk gemiddelde ligt.

6.2

Overige lokale lasten Het tarief voor de logiesheffing ligt in 2024 € 0,24 lager dan het landelijk gemiddelde. Als de logiesheffing verder wordt verhoogd, dan wel als het tarief een percentage van de kamerhuur wordt, zijn hier meer inkomsten uit te halen. Omdat dit een geheel vrij tarief betreft, is dit een

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

16 van 17

politieke keuze. Als indicatie kan een bedrag worden geraamd van (afgerond) circa € 90.000 per € 0,25 verhoging. Een verdere verhoging van € 0,50 met ingang van 2026 levert dan circa € 180.000 per jaar extra op. Als besloten wordt om de hondenbelasting weer te gaan heffen, kan deze ook worden verhoogd. Landelijk is het gemiddelde tarief van alle gemeenten voor een eerste hond € 26,68. Een vergelijk tussen alleen gemeenten die heffen, laat een gemiddeld tarief van € 77,02 zien. In 2022 was het tarief in Dordrecht € 49 voor de eerste hond en € 156 voor een 2e hond. Een verhoging van € 10 zou leiden tot extra baten van € 100.000. Een verhoging naar € 75 voor de eerste hond en € 175 voor een volgende hond zou tot extra inkomsten leiden van € 250.000.

Documentnaam

Datum

Pagina

Rapportage Lokale lasten

18 juni 2024

17 van 17