Bijlage 1. Samenwerking binnen Nationaal Park de Biesbosch.pdf

Bijlage 1. Samenwerking binnen Nationaal Park de Biesbosch In de Biesbosch werken we met alle belanghebbenden samen in het Biesboschnetwerk. Samen werken we aan het behouden en versterken van de Biesbosch voor toekomstige generaties. In deze bijlage gaan we in op: ☑ Missie van het Biesboschnetwerk ☑ Wie vormen het Biesboschnetwerk ☑ Wat doet het Biesboschnetwerk ☑ Toelichting op het Biesboschvaantje ☑ Toelichting op educatie Missie van het Biesboschnetwerk Samen willen we de Biesbosch behouden en versterken voor toekomstige generaties. De gemeenteraden hebben dit als koers meegegeven met het vaststellen van de Visie Balanceren in de Biesbosch in 2022. In de Visie Balanceren in de Biesbosch leest u ook de verschillende belangen die spelen in het gebied. Het Biesboschnetwerk zoekt telkens de balans tussen deze verschillende belangen omdat er altijd een gezamenlijke drijfveer achter zit. Namelijk het gevoel van liefde en trots op dit gebied. Wie vormen het Biesboschnetwerk Op dit moment wordt de bestuurlijke samenwerking in Nationaal Park De Biesbosch gevormd door gemeenten Drimmelen, Altena, Dordrecht, Staatsbosbeheer en IVN. Zij hebben hierover een samenwerkingsovereenkomst afgesloten. De Biesboschregisseur organiseert 3x per jaar een bestuurlijk overleg. Deze partners zoeken daarnaast actief de samenwerking met beide provincies.

Hieronder ziet u de taken en verantwoordelijkheden van elke partner: Gemeenten De gemeenten bepalen zelf in de omgevingsvisie hun ambities voor dit gebied. De gemeenten hebben afgesproken dat ze gezamenlijk eenduidige regels stellen. Deze staan in de Biesboschverordening en gaan over land, water, recreatie en natuur. De Biesboschverordening bepaalt dat voor een aantal activiteiten een ontheffing of vergunning nodig is. Staatsbosbeheer Staatsbosbeheer is voor 95% eigenaar van de grond in de Biesbosch. Als eigenaar verlenen zij op aanvraag toestemming voor het ondernemen van commerciële activiteiten. Maar ze voeren ook natuurbeheer en beschermingstaken uit in opdracht van de provincie. Zij krijgen van hen hiervoor subsidie. Staatsbosbeheer verbindt de mensen met de natuur door wandel en kanoroutes te onderhouden en cultuurhistorische objecten zoals de eendenkooi, griendketen en grienden. Zij organiseren allerlei schoolactiviteiten, excursies en opruimacties in samenwerking met een grote groep vrijwilligers. Provincies De provincie heeft een wettelijke taak voor de uitvoering van Europese natuurbescherming; de Vogelrichtlijn, Habitatrichtlijn en Natura2000. Zij beschrijven dit in het Natura2000beheerplan. Hierin staat hoe het gebied behouden, hersteld en beheerd moet worden. Voor de uitvoering verlenen ze o.a. subsidie aan Staatsbosbeheer.

Provincie bepaalt daarnaast met hun omgevingswet over de ruimtelijke ordening en kan kiezen voor het sturen van recreatieve ontwikkelingen. Ook heeft de provincie taken voor het beschikbaar houden van drinkwater. IVN IVN heeft de opdracht vanuit de rijksoverheid om in elk nationaal park natuureducatie te ondersteunen. Zij verbinden de educatieve partners in het gebied en leiden gidsen en gastheren op. Ook organiseren zij jaarlijks de dag van het nationaal park en de laarzendag. Gebiedspartners Naast deze bestuurlijke partners zijn er natuurlijk ook allerlei andere organisaties belangrijk en actief in het gebied met verschillende taken. Rijkswaterstaat Rijkswaterstaat is verantwoordelijk voor de hoofdvaarwegen in de Biesbosch. Op deze waterwegen zijn zij ook verantwoordelijk voor de veiligheid op het water. Ten behoeve van ruimte voor de natuur hebben zij de Noordwaard aangelegd. Voor de kaderrichtlijn water willen ze in Dordrecht een polder omvormen naar getijdennatuur. Waterschappen De polders rondom de Biesbosch die binnendijks liggen vallen qua watersysteem onder verantwoordelijkheid van het waterschap. Er zijn 3 Waterschappen rondom de Biesbosch, Hollandse Delta, Brabantse Delta en Rivierenland Evides Evides is een drinkwaterbedrijf die grote spaarbekens beheert in de Biesbosch.

Zij hebben hier een waterinlaat waarbij ze de kwaliteit van het water in de rivier continu monitoren. Bezoekerscentra en VVV's In het Biesboschnetwerk wordt actief samengewerkt met de VVV's Biesbosch Drimmelen, Biesboschlinie, Geertruidenberg, de bezoekerscentra Biesboschcentrum en Biesbosch MuseumEiland. Samen met IVN en Staatsbosbeheer hebben zij het verhaal van de Biesbosch vernieuwd tot wat u hierboven heeft gelezen. Op dit moment wordt gewerkt aan vervolgacties om dit samen uit te dragen naar bezoekers en inwoners. Belanghebbenden Naast het bestuurlijk overleg is er 3x per jaar ook een Biesboschnetwerkoverleg. Daar worden de ontwikkelingen in het gebied besproken samen met vertegenwoordigers van de volgende belangengroepen; - Recreatieve ondernemers - Watersporters - Sportvissers - Natuurbeschermers Bijna 200 belanghebbenden en geïnteresseerden hebben zich ingeschreven bij het Biesboschnetwerk. Zij kunnen maandelijks aansluiten bij een online uitwisselmoment, ontwikkelingen lezen in een nieuwsbrief, en deelnemen aan de jaarlijkse Biesboschbijeenkomst. Wat doet het Biesboschnetwerk Elk jaar ontvangt u als raad informatie over de voortgang van de uitvoering van de Visie Balanceren in de Biesbosch.

De samenwerking bevat de volgende thema's; Handhaving en regulering Eenduidige regelgeving en het verbeteren van de veiligheid is ondergebracht in twee overeenkomsten; - Coördinatie Integrale Veiligheid Biesbosch: Staatsbosbeheer coördineert de samenwerking op het gebied van handhaving in opdracht van de gemeenten, Rijkswaterstaat en Evides - Vergunningen en ontheffingen Staatsbosbeheer verleent namens de gemeenten vergunningen en ontheffingen op basis van de Biesboschverordening. Educatie Er is een gezamenlijk gidsennetwerk voor het Nationaal Park De Biesbosch. IVN leidt gidsen voor excursies op, en Staatsbosbeheer en de bezoekerscentra zorgen dat bezoekers met deze gidsen op pad kunnen door het gebied. Ondernemers kunnen opgeleid worden tot gastheer, waarbij zij leren wat zij hun bezoekers mee kunnen geven over de Biesbosch. Belangenbehartiging en omgevingsmanagement Nationaal Park De Biesbosch is één van de 22 nationale parken van Nederland. Het Rijk heeft tot 2030 een beleidsprogramma met middelen beschikbaar gesteld. De Biesbosch kan via de provincie Zuid-Holland deze middelen aanvragen. De Biesboschregisseur onderhoudt goede contacten met het Rijk, de provincies en de andere nationale parken om zo op landelijk en provinciaal niveau de belangen van de Biesbosch onder de aandacht te brengen en te houden.

Bestemmingsmanagement De thema's recreatie en toerisme, communicatie en marketing en bezoekersmanagement uit de visie balanceren vallen inmiddels grotendeels samen onder bestemmingsmanagement. Dit is namelijk alles wat sturing geeft aan de ontwikkeling, kwaliteit en beleving van het gebied. Het Nationaal Bureau voor Toerisme en Congressen heeft zeven stappen voor bestemmingsmanagement beschreven: In het plan van aanpak bestemmingsmanagement voor Nationaal Park De Biesbosch zijn deze stappen opgenomen. In de analysefase zijn in 2024 al op verschillende plekken bezoekers geteld, en in 2025 heeft een inwonersonderzoek plaatsgevonden. Momenteel loopt een bezoekersonderzoek in het gebied. Begin 2027 wordt aan de hand van alle resultaten uit deze fase gestart met het bepalen van een gezamenlijke ambitie in de stuurgroep en klankbordgroep. Aan de hand van de ambitie kan worden gekeken in welke gebieden ruimte is voor bestemmingsontwikkeling, recreatieve ontwikkelingen om de verwachte groei aan bezoekers een mooie beleving te bieden. En op welke plekken deze ruimte er juist niet is, en we willen sturen om de toenemende vraag op andere plekken en tijden op te vangen. Toelichting op het Biesboschvaantje Alhoewel Staatsbosbeheer eigenaar is, ontvangen zij vanuit het Rijk of de provincie geen geld voor grootschalig onderhoud of herstel van afmeervoorzieningen.

De gemeente Drimmelen zag dit als een belangrijke basis voor het beleven van het gebied, en heeft daarom met in de gemeenteraad in 2024 gesproken over het invoeren van een vermakelijkhedenretributie. Recreatieve ondernemers kwamen als reactie op dit voorstel met het idee om een breder initiatief op te zetten zodat gebruikers kunnen bijdragen aan het herstel van de voorzieningen. Zo is in 2025 de pilot Biesboschvaantje van start gegaan. Deze pilot in de gemeente Drimmelen is vanwege haar succes in 2026 uitgebreid naar gemeenten Altena, Dordrecht en Geertruidenberg. De aanschaf van het vaantje is vrijwillig, maar kan al op veel enthousiasme rekenen bij ondernemers en booteigenaren die hart voor de Biesbosch hebben en trots zijn op dit mooie gebied en de voorzieningen graag in stand willen houden. Onder andere dankzij de verkoop van het vaantje, en de ondersteuning van de gemeente Drimmelen, Nationale Parken en het Streekfonds Biesbosch is in april 2026 de lange steiger bij het Benedenste Jannezand hersteld en teruggebracht. Het succes van 2026, waarbij er medio augustus 1.100 vaantjes zijn verkocht zorgde ervoor dat het 2e project van definitief door kan gaan. Samen met de gebruikers is gekozen voor het terugbrengen van de Cornelia steiger in Altena. Inmiddels is de aanbesteding afgerond en wordt de steiger naar verwachting eind 2026 opgeleverd.

De komende maanden zal het 2e pilotjaar worden geëvalueerd en zal het plan voor 2027 worden opgesteld. Toelichting op educatie Goede communicatie en educatie is belangrijk. Het maakt de Biesbosch zichtbaar en beleefbaar voor bezoekers en bewoners, zodat zij het gebied in hun hart sluiten en er beter voor gaan zorgen. Zo zorgen we voor een langdurige, duurzame en veilige instandhouding van de Biesbosch en het omringende landschap. Daarin werken we actief samen met alle stakeholders in het gebied. We werken aan drie doelen; 1. Met onze educatie en communicatie vertalen we de identiteit en unieke eigenschappen van Nationaal Park De Biesbosch naar verhalen en de beleving van deze verhalen in het gebied. 2. Bezoekers, bewoners en ondernemers voelen zich een onderdeel van het nationaal park en zijn zich bewust van de unieke waarden van Nationaal Park De Biesbosch. Ze onderschrijven het belang van bescherming en behoud van het gebied voor huidige en toekomstige generaties en nemen hierin ook een eigen verantwoordelijkheid. 3. Alle betrokken organisaties werken op een constructieve en structurele manier samen. De samenhang in onze communicatie en educatie geeft houvast, vergroot de kwaliteit en versterkt de identiteit van het nationaal park.

Educatiepartners In NP De Biesbosch zijn de volgende educatiepartners actief; - IVN Natuureducatie - Staatsbosbeheer, toegangspoort voor educatief programma in Brabantse Biesbosch - VVV Biesbosch Drimmelen - Biesboschcentrum Dordrecht, toegangspoort voor educatief programma in Hollandse Biesbosch - Biesbosch Museumeiland in Werkendam, toegangspoort voor educatief programma in Brabantse Biesbosch - Netwerk van ca. 120 actieve vrijwillige Biesboschgidsen zowel voor publiek als scholen - Museum Twintighoeven van de Natuur en Vogelwacht Biesbosch in Dordrecht - Gastherennetwerk van ca. 70 recreatiebedrijven in en rond de Biesbosch Naast deze partners vinden er ook soms educatieve activiteiten plaats door IVN-Dordrecht, IVN Mark & Donge, Evides, Waterschappen en Sportvisserij Zuidwest-Nederland. Nieuwe schoolprogramma's In de nieuwe educatieve schoolprogramma’s staat ontdekkend leren centraal. Om magische leermomenten te creëren, worden scholieren zoveel mogelijk ondergedompeld in de Biesboschnatuur door ze bijvoorbeeld kennis te laten maken met iconische Biesboschsoorten als de bever, de vis- en zeearend. Excursies Bij de verschillende excursies die in samenwerking met verschillende ondernemers en partners in NP De Biesbosch worden aangeboden, staat beleving voorop.

Goed opgeleide Biesboschgidsen vertellen de deelnemers meer over de Biesboschnatuur, waterveiligheid en cultuurhistorie van het gebied.