Bijlage 1 Rapportage Ervaringen Speelbos de Elzen.pdf

Speelbos De Elzen Ervaringen van bezoekers oktober 2023

Partner voor bestuur en beleid

Inhoudsopgave

Inleiding

Kenmerken van bezoek(ers)

Conclusies

Ervaringen en oordelen

Partner voor bestuur en beleid

Inleiding Partner voor bestuur en beleid

Inleiding In 2020 en 2021 heeft de gemeente Dordrecht het speelbos De Elzen heringericht om het aantrekkelijk te maken voor kinderen van vier tot dertien jaar. Het speelbos bevindt zich in De Biesbosch vlakbij het parkeerterrein De Viersprong. De gemeente is benieuwd naar de ervaringen van de bezoekers van het speelbos De Elzen. In hoeverre zijn de bezoekers van het speelbos tevreden met de huidige (vernieuwde) inrichting? Zien zij nog verbetermogelijkheden en zo ja, welke? De gemeente heeft het Onderzoekcentrum Drechtsteden (OCD) verzocht hiernaar onderzoek uit te voeren. De bezoekers van het speelbos zijn vragen gesteld over: • kenmerken van het bezoek, zoals frequentie en verblijfsduur, • kenmerken van bezoekers, zoals de leeftijd van de kinderen, • het gebruik van en tevredenheid met de inrichting en voorzieningen van het speelbos, • eventuele verbetermogelijkheden. Het OCD heeft drie soorten bezoekers gevraagd mee te doen aan het onderzoek: bezoekers ter plaatse in het speelbos, de direct omwonenden van het speelbos en basisscholen die op uitnodiging van Staatsbosbeheer het gebied De Elzen hebben bezocht (waaronder het speelbos). In deze rapportage staan de uitkomsten van het onderzoek. Voor meer informatie over de uitvoering van het onderzoek, zie de Onderzoekverantwoording.

4

Partner voor bestuur en beleid

Conclusies Partner voor bestuur en beleid

Conclusies Bezoekers zijn vooral ouders met kinderen tot en met negen jaar oud De meeste bezoekers van het speelbos De Elzen komen met hun kind of kinderen (69%) of met hun kleinkind(eren) (19%). Het gaat om kinderen van alle leeftijden tot 13 jaar oud. 59% van de bezoekers heeft namelijk kind(eren) van 4 tot en met 6 jaar bij zich en bijna de helft (ook) kinderen van 0 tot en met 3 jaar. In 43% van de gevallen komen bezoekers (ook) met kinderen van 7 tot en met 9 jaar. Bezoekfrequentie en verblijfsduur Grofweg zijn er twee soorten bezoekers: een groep die relatief vaak het speelbos bezoekt (45% één keer per maand of vaker) en een groep die af en toe of één keer is gekomen ten tijde van het onderzoek (55%). In de meeste gevallen verblijven de bezoekers een tot twee uur in het speelbos (49%) of twee tot vier uur (31%). Bij de rest duurt het bezoek korter dan een uur (20%). Met de auto naar het speelbos Het grootste deel van de bezoekers gaat met de auto naar het speelbos (77%). Het speelbos ligt namelijk vrij afgelegen (in de Biesbosch). De rest van de bezoekers gaat met de fiets. Het merendeel (70%) bezoekt alleen het speelbos en niet ook andere locaties. Ruim een kwart combineert het bezoek wel met andere locaties in de Biesbosch.

6

Partner voor bestuur en beleid

Conclusies “Mooi gemaakt met natuurlijke materialen.”

“Natuur, uitdaging voor de kids. Geen basisspeeltuin. Echt spelen in de natuur.”

“Mooi open. Speels opgezet.”

“Kindvriendelijk. Gevarieerd. Schoon. Kinderen vinden het leuk. Voor hun gevoel is het avontuurlijk.”

“Voor mij is het top. Door spelen in natuurlijke omgeving leren kinderen een betere ontwikkeling.”

Waardering voor het speelbos, met name natuur, spelen in de natuur, rust en ruimte 87% van de bezoekers vindt dat het speelbos genoeg te bieden heeft voor kinderen. Men waardeert het speelbos. Bezoekers geven het gemiddeld een 7,9. Bijna tweederde beoordeelt het met een 8 of hoger. 35% geeft een 7 of lager. Op de open vraag wat men het meest waardeert aan de inrichting van het speelbos, benoemt 67% natuur, spelen in de natuur, rust en/of ruimte. Bezoekers vinden de natuurlijke, ruimtelijke omgeving fijn. Speelvoorzieningen zijn in trek Bezoekers beoordelen de inrichting en voorzieningen van het speelbos met gemiddeld een 7,6. Dat geldt ook voor de speelvoorzieningen. Het speelbos biedt verschillende speelmogelijkheden. De meeste daarvan worden door (verreweg) het grootste deel van de kinderen gebruikt. Het meest populair zijn de waterpomp, de stapstenen in het water, het trekpontje en de tunnels van wilgen. Meer speelvoorzieningen voor de kleinsten (zoals een glijbaan en schommel) en toilet Wat volgens de bezoekers beter kan aan de speelvoorzieningen, is vooral meer daarvan voor peuters en kleuters, zoals een glijbaan en schommel. Dit past bij het beeld dat ongeveer de helft van de bezoekers kind(eren) bij zich heeft in de leeftijd van 0 t/m 3 jaar. Het speelbos richt zich vooral op kinderen van 6 tot 13 jaar.

Er komen echter ook relatief veel kinderen die jonger zijn, al dan niet tezamen met hun oudere broer(s) en/of zus(sen). Het is aan te bevelen daarop meer in te spelen door bijvoorbeeld meer speeltoestellen (van natuurlijke materialen) voor jonge kinderen. Ook genoemd is het missen van een toilet. Een van de overige genoemde verbeteringen zijn meer prullenbakken.

“Mis een glijbaan en schommeltje, voor de hele kleintjes.”

“Mis een toilet.”

“Geweldig leuke excursie gehad.”

7

Partner voor bestuur en beleid

Kenmerken van bezoek(ers) Partner voor bestuur en beleid

Kenmerken van bezoek(ers) Kinderen en kleinkinderen In de meeste gevallen (69%) bezoeken ouders met hun kind(eren) het speelbos. 19% van de bezoekers komt met hun kleinkind(eren). De rest zijn personen die met kind(eren) van vrienden of familie komen, met een groep kinderen van bijvoorbeeld een school of tehuis, of anders (zoals zonder kinderen).

Met wie bent u hier momenteel? 5% 5%

Mijn kind(eren)

4%

Mijn kleinkind(eren)

19%

Kind(eren) van vrienden of familie (geen kleinkinderen)

Groep kinderen van bijvoorbeeld een basisschool of excursie

69%

Anders

Kinderen vooral tot en met negen jaar oud De leeftijd van de kinderen varieert sterk. 59% van de bezoekers heeft kind(eren) van 4 tot en met 6 jaar bij zich en bijna de helft (ook) kinderen van 0 tot en met 3 jaar. In 43% van de gevallen komen bezoekers (ook) met kinderen van 7 tot en met 9 jaar. Hoewel het speelbos vooral bedoeld is voor kinderen van 6 tot 13 jaar, komen er dus ook relatief veel kinderen die jonger zijn, al dan niet met hun oudere broer(s) en/of zus(sen). De leeftijd van de respondenten zelf varieert eveneens: • tot 30 jaar 8% • 30 tot 40 jaar 47% • 40 tot 50 jaar 19% • 50 tot 60 jaar 8% • 60 of ouder 18%

Hoe oud is/zijn de kinderen met wie u hier bent? meerdere antwoorden mogelijk

0 t/m 3 jaar

47%

4 t/m 6 jaar

59%

7 t/m 9 jaar

43%

10 t/m 12 jaar

29%

13 jaar of ouder

4% 0%

9

20%

40%

60%

80%

100%

Partner voor bestuur en beleid

Kenmerken van bezoek(ers) Aantal bezoeken Wat betreft de bezoekfrequentie zijn er grote verschillen. Er zijn bezoekers die dit jaar tot nu toe 1 keer per maand of vaker zijn gekomen (45%) en bezoekers die af en toe of ten tijde van het onderzoek één keer zijn gekomen (55%).

Hoe vaak heeft u speelbos De Elzen dit jaar bezocht? 1 keer per week of vaker

11% 23%

meerdere keren per maand 8%

1 keer per maand af en toe 1 keer

26% 32%

Bezoek duurt meestal een tot twee uur In de meeste gevallen verblijven bezoekers een tot twee uur in het speelbos. Dat gaat om ongeveer de helft van de bezoekers. 31% verblijft twee tot vier uur. Bij de rest duurt het bezoek korter dan een uur.

Hoe lang bent u nu van plan te verblijven in speelbos De Elzen?

Korter dan 1 uur 20% 31%

1 tot 2 uur 2 tot 4 uur

49%

10

Partner voor bestuur en beleid

Kenmerken van bezoek(ers) Bezoekers meestal met de auto Verreweg de meeste bezoekers gaan met de auto naar het speelbos (77%). Het ligt vrij afgelegen (in de Biesbosch) en er is parkeergelegenheid vlakbij de ingang van het speelbos. De rest van de bezoekers gaatt met de fiets.

Hoe bent u naar het speelbos gekomen? Auto Fiets

23%

OV Anders

77%

Speelbos en andere locaties 70% van de bezoekers komt alleen voor het speelbos en niet ook voor andere locaties. Ruim een kwart combineert het bezoek aan het speelbos met andere locaties in de Biesbosch.

Bent u alleen voor het speelbos gekomen, of combineert u het met een bezoek aan andere locaties in of buiten de Biesbosch? 1% 1%

Alleen voor het speelbos Ook bezoek aan andere locaties in de Biesbosch

27%

Ook bezoek aan locaties buiten de Biesbosch 70%

11

Ook bezoek aan andere locaties, zowel in als buiten de Biesbosch

Partner voor bestuur en beleid

Ervaringen en oordelen Partner voor bestuur en beleid

Ervaringen en oordelen Rapportcijfer speelbos Bezoekers waarderen het speelbos. Ze geven het gemiddeld een 7,9. Bijna tweederde beoordeelt het speelbos met een 8 of hoger. 35% geeft een 7 of lager.

7,9

Welk rapportcijfer geeft u aan speelbos De Elzen?

gemiddeld

60%

43% 40% 29% 17%

20%

5% 0%

0%

0%

0%

1

3

4

5

5%

0%

Natuur, rust en ruimte Op de open vraag wat bezoekers het meest waarderen aan de inrichting van het speelbos, benoemt 67% natuur, spelen in de natuur, rust, ruimte en soortgelijke bewoordingen. Ze waarderen de natuurlijke, ruimtelijke inrichting en de rust die het speelbos te bieden heeft. Daarnaast lopen de reacties uiteen van bijvoorbeeld ‘leuk voor de kinderen, de kleintjes’ tot ‘goed onderhouden, schoon’ en ‘schaduw’.

6

7

8

9

10

Wat waardeert u het meest aan de inrichting van het speelbos?

leuk voor kinderen / de kleintjes

water, spelen met water

natuur, spelen in de natuur, rust, ruimte

10%

10%

67%

mis toilet 6%

overzichtelijk, toegankelijk 4%

goed onderhouden, schoon 4%

schaduw 4%

variatie speelmogelijkheden 8%

n = 72

13

Partner voor bestuur en beleid

Ervaringen en oordelen Rapportcijfer inrichting en voorzieningen Bezoekers beoordelen de inrichting en voorzieningen met gemiddeld een 7,6. Een meerderheid (57%) geeft een 8 of hoger. 43% geeft een 7 of lager.

Welk rapportcijfer geeft u aan de inrichting en voorzieningen van het speelbos De Elzen?

7,6 gemiddeld

60%

44% 40% 28% 20%

13% 0%

0%

0%

1%

1

3

4

5

11% 3%

0%

Glijbaan, schommel en toilet Bezoekers die een 7 of lager geven, is gevraagd wat volgens hen beter kan om een hoger cijfer te kunnen geven. Het meest genoemd bij deze open vraag zijn ‘meer speelvoorzieningen (voor de kleinsten), zoals een glijbaan en schommel’ (41%) en ‘toilet’ (25%). Voorbeelden van andere genoemde verbeteringen zijn ‘meer prullenbakken’, ‘de elfenhuisjes/-laantje terug’, ‘meer zitgelegenheid of picknicktafels’ en ‘horeca’.

6

7

8

9

10

Wat kan volgens u beter aan de inrichting en voorzieningen om een hoger cijfer te kunnen geven? Personen die een 7 of lager hebben gegeven.

meer speelvoorzieningen (voor de kleinsten), zoals een glijbaan en schommel meer zitgelegenheid, picknicktafels

toilet

9%

horeca 9%

meer prullenbakken

25%

41%

trekpontje terug

6%

elfenhuisjes / laantje terug 6%

19%

n = 32

14

Partner voor bestuur en beleid

Ervaringen en oordelen Welk rapportcijfer geeft u aan de speelvoorzieningen van het speelbos?

Rapportcijfer speelvoorzieningen Bezoekers geven de speelvoorzieningen gemiddeld een 7,6. Een meerderheid (56%) beoordeelt de speelvoorzieningen met een 8 of hoger en 44% met een 7 of lager.

7,6 gemiddeld 60%

40%

33%

37%

17%

20% 8% 0%

0%

0%

1

3

4

3%

1%

0%

Meer speelvoorzieningen (voor de kleinsten) Bezoekers die een 7 of lager geven, is gevraagd wat volgens hen beter kan om een hoger cijfer te kunnen geven. Verreweg het vaakst genoemd bij deze open vraag is opnieuw ‘meer speelvoorzieningen (voor de kleinsten), zoals een glijbaan en schommel’ (69%).

5

6

7

8

9

10

Wat kan volgens u beter aan de speelvoorzieningen om een hoger cijfer te kunnen geven? Personen die een 7 of lager hebben gegeven.

meer speelvoorzieningen (voor de kleinsten), zoals een glijbaan en schommel

Dit past bij het beeld dat ongeveer de helft van de bezoekers kind(eren) bij zich heeft in de leeftijd van 0 tot en met 3 jaar.

69%

strandje 3%

weet niet 17%

elfenhuisjes 3%

n = 29

15

Partner voor bestuur en beleid

Ervaringen en oordelen Welke speelvoorzieningen zijn populair? De speelvoorzieningen, die kinderen verreweg het vaakst gebruiken, zijn de waterpomp, de stapstenen in het water, het trekpontje en de tunnels van wilgen. Ten tijde van het onderzoek was het trekpontje tijdelijk buiten gebruik, dus waarschijnlijk zal deze nog vaker benoemd zijn geweest als het wel in gebruik was geweest. Kinderen maken ook vaak gebruik van de andere speelvoorzieningen in het speelbos. De variatie ervan biedt veel speelmogelijkheden, waarvan door een groot deel gebruik wordt gemaakt. Het zintuigenpad blijkt niet bij alle respondenten bekend te zijn.

Maken de kinderen of het kind met wie u hier bent, gebruik van de volgende speelvoorzieningen in het speelbos? De waterpomp De stapstenen in het water Het trekpontje (tijdelijk buiten gebruik) De tunnels van wilgen De tokkelbrug De wiebelplanken Het slingertouw De klimbomen De steiger Het bouwen van hutten Speeltoestellen De kreek Het zintuigenpad

91% 86% 74% 66% 58% 54% 53% 45% 43% 36% 24% 22% 9%

0%

Heeft het speelbos genoeg te bieden? Liefst 87% vindt dat het speelbos genoeg te bieden heeft voor kinderen. De bezoekers die dat niet vinden, benoemen met name ‘meer speelvoorzieningen voor de kleinsten, zoals een glijbaan en schommel’.

20%

40%

60%

80%

100%

Vindt u dat het speelbos De Elzen genoeg te bieden heeft voor kinderen?

12%

1% ja nee

weet niet / geen mening 87%

16

Partner voor bestuur en beleid

Onderzoekverantwoording Partner voor bestuur en beleid

Onderzoekverantwoording

Methode • bezoekers ter plaatse konden vragenlijst

digitaal of op papier invullen • omwonenden een brief ontvangen om

vragenlijst digitaal in te vullen • begeleiders van schoolgroepen konden

telefonisch of digitaal meedoen

Veldwerkperiode • bezoekers 6 t/m 30 juli 2023 • omwonenden 26 september t/m 8 oktober • scholen 9 t/m 23 oktober

Bezoekers van het speelbos Een enquêtrice heeft in het speelbos bezoekers ter plaatse gevraagd mee te doen aan het onderzoek. De bezoekers konden digitaal of op papier een vragenlijst invullen. De enquêtrice was in een tijdsbestek van ruim drie weken aanwezig in het speelbos op twaalf dagen buiten de schooltijden om. Dat was zowel doordeweeks als in het weekend en zowel voor als tijdens het begin van de zomervakantie. Hoewel het op de betreffende momenten rustig was in het speelbos, hebben 71 bezoekers de vragenlijst ingevuld. Omwonenden en scholen In de directe omgeving van het Speelbos (binnen een straal van ruim 1.500 meter) bevinden zich 81 huishoudens. Zij hebben van het Onderzoekcentrum Drechtsteden een brief gekregen met het verzoek om deel te nemen aan het onderzoek. De toegang tot de vragenlijst was persoonlijk door middel van een unieke gebruikersnaam en wachtwoord. Een week na de start is een herinneringsbrief verstuurd. Drie huishoudens hebben de vragenlijst ingevuld. Dat is zoals verwacht weinig, omdat deelname alleen nodig was indien ze sinds afgelopen jaar in het speelbos zijn geweest. Dat was namelijk na de herinrichting van het speelbos. Daarnaast zullen huishoudens zonder jonge (klein)kinderen minder vaak geneigd zijn het speelbos te bezoeken. Ook zij (nietbezoekers) vallen buiten de scope van het onderzoek.

Tot slot zijn twee begeleiders van schoolgroepen gevraagd de vragenlijst in te vullen, van wie een dat gedaan heeft. De antwoorden van de bezoekers ter plaatse, de omwonenden en de schoolbegeleiders zijn als één groep gerapporteerd.

18

Partner voor bestuur en beleid

Over ons

Over het OCD Partner voor bestuur en beleid! Dat wil het OCD zijn voor haar opdrachtgevers in de Drechtsteden en daarbuiten. Wij bieden ondersteuning op maat met onderzoek, advies en informatie. Zodat beleid optimaal ontwikkeld, uitgevoerd en waar nodig bijgesteld kan worden. Meer weten? Bezoek onze website!

Contact Wilt u tips of informatie doorgeven of heeft u misschien een vraag over dit product? Neem dan gerust contact op ons door te bellen naar 078 770 3905 of te mailen naar ocd@drechtsteden.nl.

19

Partner voor bestuur en beleid

Colofon Speelbos De Elzen

Ervaringen van bezoekers

Onderzoekcentrum Drechtsteden drs. ing. Ruud Ververs oktober 2023

Foto’s: Cyclomedia

Industrieweg 11 3361 HJ Sliedrecht Postbus 8 3300 AA Dordrecht Telefoon 078 770 3905 Website onderzoekcentrumdrechtsteden.nl

Partner voor bestuur en beleid