Begroting 2023 Dordrecht.pdf
Tekst van het document
Drie elementen staan centraal in het koersdocument: datagestuurd werken; digital twin en innovaties met partners. Daarnaast investeren we in het versterken van onze basis en het opzetten van ons ecosysteem. Ook participeren we in bovenregionale netwerken, zoals G40-DEMS en CityDeal Slim Maatwerk.
Begroting 2023 Dordrecht
19
Welke verbonden partijen dragen bij? Om onze doelen te realiseren werken we samen met anderen, zo nemen we deel in verbonden partijen. Een totaal overzicht en de financiële informatie van onze verbonden partijen is opgenomen in de paragraaf verbonden partijen. Informatie over verbonden partijen die bijdragen aan de realisatie van de doelstellingen in dit programma is weergegeven in onderstaand overzicht. We geven daarbij een actuele stand van zaken.
Gemeenschappelijke regeling Sociaal
Gemeenschappelijke regeling Sociaal Website
www.socialedienstdrechtsteden.nl
Vertegenwoordiging Dordrecht
• • • •
Deelnemers Vestigingsplaats Openbaar of gemeentelijk belang
Relevante beleidsinformatie
Mevrouw C.C van Benschop, lid van het AB De heer H. van der Linden, 1e plaatsvervangend lid
Mevrouw T.F. de Jonge, 2de plaatsvervangend lid AB. De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Hendrik-Ido-Ambacht, Papendrecht, Sliedrecht, Zwijndrecht en Hardinxveld-Giessendam. Dordrecht Samenwerking op tal van onderwerpen in het sociaal domein, zoals de Participatiewet, schuldhulpverlening en de maatwerkvoorzieningen voor de Wmo. Het beleid dat de GR Sociaal uitvoert wordt op verschillende manieren vastgesteld. De verordeningen die vanuit de inhoudelijke wetten, zoals de Participatiewet, Wet gemeentelijke schuldhulpverlening en de Wet maatschappelijke ondersteuning, nodig zijn, worden door de deelnemende gemeenten en de Sociale Dienst Drechtsteden gezamenlijk voorbereid en door de lokale gemeenteraden vastgesteld. De nadere regels en beleidsregels worden grotendeels door het Algemeen en Dagelijks bestuur van de GR Sociaal vastgesteld. Actuele ontwikkelingen d.d. augustus 2022
•
• • •
Begroting 2023 Dordrecht
De heer P.J. Heijkoop voorzitter het AB
De Gemeenschappelijke regeling Sociaal (GRS) is ontstaan op 1 januari 2022 na de splitsing/transformatie van de Gemeenschappelijk Regeling Drechtsteden (GRD). Het is een collegeregeling daarom ontbreken financiële gegevens over voorgaande jaren. De gemeenten beslissen medio 2022 over de maatwerkvoorzieningen. De voorbereiding op de samenvoeging tussen GR Drechtwerk en GR Sociaal loopt. Per 1 januari 2022 is de Wet inburgering 2021 van kracht.
20
Risico's
Actuele risico's d.d. augustus 2022
•
•
• • •
•
•
De energiecrisis, de oorlog in de Oekraïne en de hoge inflatie geven risico's dat gemeenten onvoldoende worden gecompenseerd voor stijgende lasten voor inkomensondersteuning. Ook voor de langere termijn geeft de crisis druk op de aantallen bijstandontvangers, de aantallen schuldhulpverlening en minimabeleid. De vraag naar alle Wmo-voorzieningen blijft toenemen door dubbele vergrijzing, verdere extramuralisering, ambulantisering (afbouwbeleid van intramurale zorg) en de daarmee samenhangende verzwaring van de ondersteuningsvraag. Ondanks besparingen blijven, mede door de fixatie van het abonnementstarief, de kosten stijgen. Er is nog steeds een lange wachttijd voor huishoudelijke ondersteuning en individuele begeleiding. Dit is een landelijk probleem. Zorgaanbieders hebben te maken met een krapte aan personeel. De huishoudelijke WMO-ondersteuning wordt opnieuw aanbesteed c.q. verlengd in 2022. De verwachting is dat dan de tarieven oplopen. De kosten bewindvoering blijven stijgen. De eerste bestuursrapportage 2022 GR Sociaal leidt tot een wijziging (stijging) van de bijdragen van gemeenten van per saldo afgerond € 8,5 miljoen. Hiervan heeft € 12,9 miljoen betrekking op de eenmalige Energietoeslag en dat is budgettair neutraal verwerkt.
De rijksmiddelen ad € 12.896.346 die de Drechtstedengemeenten hebben ontvangen worden opgehaald via de daarvoor afgesproken verdeelsleutel zoals opgenomen in de Bijdrageverordening. Dit maakt dat er lokaal verschillen kunnen ontstaan tussen de van het Rijk ontvangen middelen en de middelen die worden opgehaald. Tegenover de kostenontwikkeling op de bijstand staat voor de gemeente de ontwikkeling van de BUIG-budgetten die voor financiering van de kosten wordt ingezet. De nadere voorlopige beschikking 2022 is lager dan de eerdere voorlopige beschikking, in het najaar geeft het Rijk de definitieve beschikking 2022 af. In de nadere voorlopige budgetten zijn de beleidseffecten van het Rijk en de loon- en prijsbijstellingen nog niet verwerkt. De aantrekkende arbeidsmarkt heeft een dempend effect op de instroom in de bijstand. Gezien de afstand tot de arbeidsmarkt van veel inwoners in de bijstand leidt dit niet direct tot een grotere uitstroom.
Gemeenschappelijke regeling Dienst Gezondheid en Jeugd
Gemeenschappelijke regeling Dienst Gezondheid en Jeugd ZuidHolland Zuid (GR DG&J ZHZ) Website
Vertegenwoordiging Dordrecht Deelnemers Vestigingsplaats Openbaar of gemeentelijk belang
Begroting 2023 Dordrecht
• • • • • • •
www.dienstgezondheidjeugd.nl www.jeugdzhz.nl www.veiligthuiszuidhollandzuid.nl www.ravzhz.nl De heer H. van der Linden, voorzitter Algemeen en Dagelijks Bestuur De heer M.P.P.M. Merx, lid van Algemeen Bestuur
Mevrouw C.C van Benschop, plaatsvervangend lid AB. De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht. Dordrecht Het in algemene zin behartigen van belangen op het terrein van: publieke gezondheid, maatschappelijke zorg, huiselijk geweld en kindermishandeling, onderwijs, jeugdgezondheidszorg, ambulancezorg en jeugdhulp. De DG&J bevat de onderdelen: Dienst Gezondheid & Jeugd (DGJ), Serviceorganisatie Jeugd ZHZ (SOJ) en de Regionale Ambulancevoorziening Zuid-Holland Zuid (RAV).
21
Relevante beleidsinformatie
Actuele ontwikkelingen d.d. augustus 2022
•
•
•
•
•
Risico's
Tijdens de COVID-19-epidemie heeft de DG&J personele inzet gepleegd voor de snel opgerichte COVID-19 uitvoeringsorganisatie. Inmiddels is in de realisatie van de inhoudelijke doelstellingen zichtbaar dat op de meeste vlakken personeel van de DG&J weer terugvloeit naar de 'reguliere DG&Jorganisatie', dan wel dat voldoende capaciteit is aangetrokken in de afgelopen maanden om de reguliere activiteiten op te pakken. In 2022 worden de programma's Geweld Hoort Nergens Thuis, Veilig Opgroeien is Teamwerk (VOiT), de beweging naar 0 uithuisplaatsingen, plus de ontwikkelingen van het Toekomstscenario kind en gezinsbescherming samengevoegd onder de werktitel V(O)iT (Veilig (Opgroeien) is Teamwerk). Doel hiervan is alle programma's en projecten met raakvlakken binnen zorg en veiligheid onder één paraplu te scharen om zo in samenhang tot integrale en concrete resultaten te komen. In april 2022 heeft het Algemeen Bestuur van de GR DG&J het besluit genomen dat de Serviceorganisatie Jeugd ZHZ niet meer een apart onderdeel van de Gemeenschappelijke Regeling is maar wordt ondergebracht bij de DGJ. Dit heeft onder meer geleid tot een wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling (zie raadsbesluit 2022-0085522). Sinds begin 2021 zijn een Netwerk MT Jeugd ZHZ en een Portefeuillehoudersoverleg (PFO) Jeugd ZHZ ingericht.
De tien gemeenten zijn via deze lijn eigenaar van een gezamenlijke ontwikkelagenda. De ontwikkelagenda betreft de trajecten waarop we gezamenlijk de focus leggen, omdat we daarmee belangrijke verschillen kunnen maken. Denk aan Jeugdhulp Naar Voren, Anders Zorgen en Beter begroten & monitoren. Uitwerking gebeurt veelal lokaal, met een bestuurlijk en ambtelijk opdrachtgever per traject. Het Algemeen Bestuur van de GR DG&J kan zich hierdoor richten en (beter) focussen op de aldaar belegde (gedelegeerde) taken.
Per 1 januari 2021 is de DG&J niet meer de vergunninghouder van de Regionale Ambulancevoorziening (RAV). De DG&J kan dus niet meer aangesproken worden op de eisen uit de Wet ambulancevoorzieningen c.a. In de loop van 2023 zal, zoals nu gepland, ook de detachering van personeel aan de Coöperatie Ambulancezorg Zuid-Holland Zuid stoppen. Actuele risico's d.d. augustus 2022
•
• • • • • • • • •
Het Rijk heeft toegezegd om de kosten voor het bestrijden van COVID-19 in/vanaf 2021 te vergoeden. Dit geldt echter niet meer voor de gederfde inkomsten. Mogelijk leidt dit tot een eenmalige extra inwonerbijdrage in 2022 of latere jaren. Frictiekosten en onvoldoende afbouw van structurele kosten door de uittreding van de gemeenten Leerdam en Zederik. Onvoldoende/geen weerstandsvermogen bij de onderdelen DG&J en SOJ om (onvoorziene) tegenvallers op te vangen (vanuit de gedachtelijn bij GR-en geen stapeling van reserves te hebben). Nog niet alle gemeenten in Nederland hebben hun informatie aangeleverd ten behoeve van het nieuwe woonplaatsbeginsel. Het effect van de wijziging op de kosten is dus onduidelijk. Boeggolf-effect c.q. zwaardere problematiek door uitgestelde zorg tijdens de COVID-19-crisis. Geen (afdoende) realisatie taakstellingen op jeugdhulp. Nog onvoldoende transformatie van de jeugdhulp. Onjuiste c.q. te hoog afgegeven beschikkingen jeugdhulp. (Buitenproportionele) toename van de vraag naar jeugdhulp. Te lang gecontinueerde of niet geleverde zorg door aanbieders jeugdhulp. Toename van het aantal meldingen bij Veilig Thuis ZHZ. Langere doorlooptijden en vertraging bij overdracht van meldingen aan lokale veld door Veilig Thuis ZHZ.
Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (GR OZHZ) Website
Begroting 2023 Dordrecht
https://www.ozhz.nl
22
Vertegenwoordiging Dordrecht
Deelnemers Vestigingsplaats Openbaar of gemeentelijk belang
Relevante beleidsinformatie
Risico's
• • •
Mevrouw T.F. de Jonge lid en plaatsvervangend voorzitter Algemeen en Dagelijks Bestuur De heer M.P.P.M. Merx, lid Algemeen Bestuur
De heer H. van der Linden, plaatsvervangend lid Algemeen Bestuur De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht en de provincie Zuid-Holland. Dordrecht De regeling is getroffen ter ondersteuning van de deelnemers en de regiogemeenten bij de uitvoering van hun taken op het gebied van het omgevingsrecht in het algemeen en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht in het bijzonder, alsmede de taken op het terrein van vergunningverlening, handhaving en toezicht op grond van de in artikel 5.1 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht genoemde wetten. Actuele ontwikkelingen d.d. augustus 2022 Het Rijk heeft de invoering van de Omgevingswet uitgesteld naar 1 januari 2023 en de Wet kwaliteitsborging bouw (Wkb) treedt (naar verwachting) gelijktijdig met de Omgevingswet in werking. Omdat OZHZ voor een aantal opdrachtgevers ook de bouwtaken uitvoert wordt het wetgevingstraject intensief gevolgd. In Zuid-Holland Zuid is afgesproken dat OZHZ en de gemeenten samen optrekken bij het in beeld brengen van de impact van de Wkb op de eigen organisatie: de aard en hoeveelheid werk die overblijft, het personeel, de financiën en de bouwleges.
De impact kan per gemeente verschillen, onder andere omdat deze afhankelijk is van het aantal aanvragen, de mate van toetsing aan het Bouwbesluit op dit moment en de manier waarop de gemeente invulling geeft aan het nieuwe stelsel. Het effect is groter als op dit moment de bouwbesluittoets volledig, zonder prioritering op risico's, wordt uitgevoerd. OZHZ voert de bouwtaak voor Dordrecht echter uit op basis van een risicomodel. Actuele risico's d.d. augustus 2022
•
•
OZHZ merkt de gevolgen van de coronacrisis: extra werkzaamheden zoals handhaving noodverordening, vergunningverlening voor het vergroten van terrassen en minder evenementen. De verwachting is dat de legesinkomsten van extra bouwaanvragen en het feit dat in 2022 het maatschappelijke verkeer weer op gang komt voldoende is om de toename in kosten bij OZHZ en de gemeente te dekken. Privatisering bouwplantoetsing en toezicht (Wet kwaliteitsborging bouw). OZHZ voert sinds 2019 voor twee gemeenten en de provincie Zuid-Holland taken uit binnen het brede omgevingsdomein van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Voor de bouwtaken wordt er vooralsnog uitgegaan dat gefaseerd een deel van de taken zal worden overgedragen aan de markt. Om dit risico te ondervangen richt OZHZ zich op taakuitbreiding zodat het noodzakelijke volume om de taak goed uit te voeren gewaarborgd blijft.
Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid
Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (GR VRZHZ) Website
www.vrzhz.nl
Vertegenwoordiging Dordrecht
De heer A.W. Kolff, voorzitter van het Algemeen en Dagelijks Bestuur (kroonbenoeming)
Deelnemers
De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht. Dordrecht
Vestigingsplaats
Begroting 2023 Dordrecht
23
Openbaar of gemeentelijk belang
De VR onderdelen Regionale Brandweer Zuid-Holland Zuid, de voorbereiding op Rampen en Crisis (VRC) en de Geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR) zijn samen verantwoordelijk voor:
• • • • Relevante beleidsinformatie
Het voorbereiden op een ramp of crisis (inventariseren van risico’s in de regio). Het proberen te voorkomen van een ramp of crisis in de omgeving (het beheersen van de risico’s).
Het bestrijden van een ramp of incident en proberen ervoor te zorgen dat alles zo snel mogelijk wordt hersteld (als er dan toch een incident of ramp gebeurt). Actuele ontwikkelingen d.d. augustus 2022
•
• • • • •
•
•
Begroting 2023 Dordrecht
Het in algemene zin behartigen van belangen op het terrein van: crisisbeheersing, rampenbestrijding, brandweerzorg en geneeskundige hulpverlening.
De afgelopen twee jaar stonden de bestrijding van de coronacrisis, de opvang van ontheemden uit Oekraïne en zeer recent de opvang van asielzoekers maar zeker ook de kritieke processen zoals brandbestrijding en hulpverlening voorop. Na de drukte van de coronacrisis was de verwachting dat in 2022 weer meer naar de taken, processen en prioriteiten zoals beschreven in het nieuwe beleidsplan worden verlegd, de huidige opvang van ontheemden uit Oekraïne en opvang van asielzoekers hebben hier zeer waarschijnlijk effect op. Ontwikkelingen staan daarentegen niet stil. In 2023 verwacht de Veiligheidsregio aan de slag te kunnen met de uitkomsten van het landelijk onderzoek naar een toekomstbestendig brandweerstelsel. De Omgevingswet zal (waarschijnlijk) in 2023 van kracht zijn. Afhankelijk van het proces in 2022 hoopt de VRZHZ in 2023 volop in te zetten op de Risk Factory en het Multi Intelligence Center. Landelijke ontwikkelingen: de evaluatie van de Wet Veiligheidsregio's is afgerond. Waar mogelijk zijn de gevolgen meegenomen bij het opstellen van het beleidsplan 2022-2025. In het algemeen bestuur van 10 maart 2022 zijn voorstellen behandeld met betrekking tot het financieel perspectief van de VRZHZ. Deze voorstellen zijn verwerkt in deze ontwerpbegroting 2023 en als zodanig onderdeel van de zienswijze bij de gemeenten.
Concreet gaat het per saldo in 2023 om een verhoging van € 2,26 miljoen. Het kostenniveau in de bedrijfsvoering is significant gestegen. De veiligheidszorg voor haar inwoners wil het bestuur van de VRZHZ op het huidige niveau garanderen. De VRZHZ heeft de afgelopen jaren aanzienlijke bezuinigingen doorgevoerd. Daarom zullen nieuwe besparingen direct effect hebben op de kwaliteit van de dienstverlening. Denk aan: minder brandweerposten, een lager aantal piketten en het afstoten van ons eigen operationeel crisiscentrum. Daarom is een dringend beroep gedaan op de tien deelnemende gemeenten. Concreet betekent dit dat vanaf 2023 een structurele extra bijdrage van € 2.264.000 wordt doorgevoerd, bestaande uit: o € 464.000 om de cao-effecten voor onze medewerkers te dragen. o € 1.800.000 om structureel hogere kosten te kunnen absorberen. Stijgende kosten (in miljoenen) betreffen daarnaast onder andere caoontwikkelingen (0,5), inkoop/onderhoud materieel en materialen (0,3), onderhoud gebouwen (0,3), ICT (0,5) en informatieveiligheid (0,2). Bij kosten exogene ontwikkelingen gaat het vooral om invoering van de Omgevingswet (0,4). Gewenste innovaties zijn het Multi Intelligence Center (0,35) en de Risk Factory (afhankelijk van business case).
24
Risico's
Actuele risico's d.d. augustus 2022
•
•
•
•
In 2022 is intensief gesproken over het financieel perspectief van de VRZHZ. Zorgen zijn er als het gaat over de hoge inflatiecijfers van de laatste tijd. De VRZHZ verwacht dit terug te zien in een nieuwe cao in 2023 omdat de huidige tot en met 2022 loopt. Het vraagt om blijvend de vinger aan de pols te houden en hier transparant met het bestuur over te spreken. De financiële gevolgen van de nieuwe cao-afspraken over functioneel leeftijdsontslag voor beroepsbrandweer zijn doorgerekend. Er is een voorziening gevormd die deze lasten volledig afdekt. Het risico op hogere lasten is hierdoor afgenomen. Nieuwe aanpassingen van de cao en wijzigingen in het gebruik van de regeling kunnen ervoor zorgen dat de gevormde voorziening aangevuld c.q. afgeroomd moet worden. Het algemeen bestuur wordt op 13 oktober via een themasessie meegenomen in het onderwerp strategische huisvesting waarbij ook in brede context het MJOP wordt betrokken. Vanzelfsprekend komen hierbij ook de financiële aspecten van te maken keuzes aan de orde. Daarnaast zien we ook het risico dat, door economische ontwikkelingen, het kostenniveau van de beoogde prioriteiten in het beleidsplan op termijn verder zou kunnen doen stijgen. De gemeenten zien over het geheel gezien een zorgelijke kostenstijging in alle domeinen op zich afkomen.
De financiële ontwikkelingen bij de verschillende verbonden partijen zorgt voor toenemende druk op de gemeentelijke begrotingen. Dit heeft zijn weerslag op de financiële slagkracht van onze gemeente.
Wat zijn de indicatoren?
De basis: BBV-indicatoren Vanuit de basis BBV-indicatoren is geen logische koppeling te maken met dit begrotingsprogramma, BBV-indicatoren zijn hier dan ook niet opgenomen. Lees in de leeswijzer meer informatie over de werking van en het verschil tussen aanvullende en BBV-indicatoren. Aanvullende indicatoren Hieronder treft u de drie aanvullende indicatoren voor het programma Bestuurlijk en Ondersteunend Dordrecht. Deze indicatoren komen uit de vorige raads- en collegeperiode, na de Begroting 2023 vindt een herijking plaats van de aanvullende indicatoren conform de vastgestelde nota Kiezen, Sturen en Verantwoorden 2022-2026.
Aanvullende indicatoren
0-Waarde
Actuele waarde
Streefwaarde 2022
A. Initiatieven: aandeel bewonerspanel dat het 33% (2019) 21% (2021) Trend hoger (helemaal) eens is met de stelling "Inwoners en dan 0-waarde organisaties krijgen voldoende ruimte om ideeën en initiatieven te realiseren". B. Samenspel met partners: aandeel 27% (2019) 30% (2021) Trend hoger bewonerspanel dat het (helemaal) eens is met dan 0-waarde de stelling: "De gemeente betrekt inwoners bij haar plannen, activiteiten en voorzieningen". C. Dienstverlening: waardering dienstverlening van Balie: 8,2; Balie: 8,3; Trend hoger gemeente voor inwoners; rapportcijfer voor Telefoon: 7,4; Telefonie: 7,9; dan 0-waarde persoonlijk contact via balie en telefoon en Online Online online dienstverlening. Dienstverlening:dienstverlening: 6,5 (2018) 7,1 (per 30 juni 2022) Bron A. B. C.
Frequentie
Onderzoekscentrum Drechtsteden (OCD); Monitor Dordtse initiatieven / Monitor Eens per jaar Communicatie en Bestuur (2021) Onderzoekscentrum Drechtsteden (OCD); Monitor Dordtse initiatieven / Monitor Eens per jaar Communicatie en Bestuur (2021) Gemeente Dordrecht Eens per jaar
Begroting 2023 Dordrecht
25
Wat mag het kosten? Hieronder wordt de opbouw van de kosten van het programma weergegeven voor het jaar 2023 (exclusief mutaties met reserves). Tevens wordt een korte toelichting gegeven op de betreffende kostensoorten.
Bestuurlijk en Ondersteunend Dordrecht Interne salarislasten Materiële budgetten Bijdragen aan GR'en Subsidies • • • •
2023 16.420.725 6.690.592 428.547 204.126
Interne salarislasten: de salarislasten beslaan ruim 70% van dit programma en hebben met name betrekking op dienstverlening, werken voor derden en de griffie. Materiële budgetten: het materieel budget betreft met name de middelen voor de Groeiagenda en de hogere energielasten. Bijdragen aan GR'en: dit betreft de afdracht aan het Rijk voor de kosten van paspoorten, rijbewijzen en dergelijke. Subsidies: dit is budget voor de bijdragen die verstrekt worden aan de partnergemeenten.
Hieronder wordt de financiële meerjarenbegroting van het programma weergeven onderverdeeld naar lasten en baten inclusief toevoegingen aan en onttrekkingen uit reserves. Bedragen x € 1.000
Onderwerp
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten
23.744
30.368
27.550
26.341
Baten
9.910
11.277
11.337
11.726
Saldo
-13.834
-19.091
-16.213
-14.615
Toevoeging reserves
2.000
0
0
0
Onttrekking reserves
2.500
0
0
0
Totaal programma
-13.334
-19.091
-16.213
-14.615
Hieronder wordt de financiële meerjarenbegroting van het programma weergeven onderverdeeld naar lasten en baten van de verschillende producten en mutaties de met de reserves.
Begroting 2023 Dordrecht
26
Bedragen x € 1.000
Bestuurlijk en Ondersteunend Dordrecht Product
2023
2024
2025
2026
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Basisregistratie vastgoed
1.334
358
977
1.334
358
977
1.334
358
977
1.334
358
977
Griffie
2.466
0
2.466
2.466
0
2.466
2.466
0
2.466
2.466
0
2.466
295
0
295
295
0
295
295
0
295
295
0
295
2.684
535
2.149
2.607
535
2.072
2.607
535
2.072
2.607
535
2.072
19
0
19
19
0
19
19
0
19
19
0
19
6.320
4.403
1.917
6.950
5.770
1.181
7.095
5.830
1.265
7.418
6.219
1.199
198
0
198
198
0
198
198
0
198
198
0
198
Stelposten
3.176
0
3.176
9.247
0
9.247
6.284
0
6.284
4.752
0
4.752
Wijkwensen en participatie
2.015
0
2.015
2.015
0
2.015
2.015
0
2.015
2.015
0
2.015
868
921
-53
868
921
-53
868
921
-53
868
921
-53
4.369
3.694
675
4.369
3.694
675
4.369
3.694
675
4.369
3.694
675
23.744
9.910
13.834
30.368
11.277
19.091
27.550
11.337
16.213
26.341
11.726
14.615
2.000
-2.500
-500
0
0
0
0
0
0
0
0
0
25.744
12.410
13.334
30.368
11.277
19.091
27.550
11.337
16.213
26.341
11.726
14.615
Rekenkamer Bestuur Bestuurlijke samenwerking Publieke dienstverlening Internationale betrekkingen
Onderzoek Werken derden Totaal saldo baten en lasten Mutaties met de reserves Geraamd resultaat
Begroting 2023 Dordrecht
27
Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht Wat zijn de belangrijkste ontwikkelingen? •
• • • •
De cultuur-, evenementen- en horecasector krabbelen weer op na zware coronajaren. Het is druk in de horeca en bij evenementen, ze zijn weer meer onderdeel van het sociale leven. De culturele beleving is van waarde gebleken. Maar de cultuur-, evenementen- en horecasector alsmede een deel van de detailhandel hebben het zwaar: kostenstijgingen en een daling van de inkomsten geven deze sectoren nieuwe uitdagingen. De diverse crises, de oplopende inflatie en het huizentekort zorgen voor meer risico op sociale en maatschappelijke onrust en toenemende overlast en criminaliteit. In toenemende mate hebben we te maken met 'hidden impact crimes', zoals digitale criminaliteit, dreiging van de sociale stabiliteit en ondermijning. Complexe veiligheidsvraagstukken waarbij een belangrijke rol voor de gemeente ligt. Partners vanuit jeugd, zorg, onderwijs en veiligheid constateren een verharding van de jeugdcultuur (op straat). Ze signaleren dat jeugdigen steeds jonger overlast veroorzaken of in de criminaliteit belanden. Het gaat steeds beter met de leefbaarheid in Dordrecht. Tegelijkertijd zijn er zorgen over wijken, buurten en straten waar de leefbaarheid onder druk staat en de problematiek hardnekkig is.
Wat willen we bereiken?
Een aantrekkelijke, leefbare en veilige stad is vooral een stad waarin je prettig en aangenaam leeft; een stad waarin inwoners zich veilig en op hun gemak voelen. Wie zich veilig voelt, heeft meer vertrouwen in zichzelf, in anderen en in de toekomst. Daarom investeren we in het behouden en verbeteren van de leefbaarheid en veiligheid in de directe woon- en leefomgeving van onze inwoners. Leefbaarheid gaat over het welbevinden van inwoners in relatie tot hun omgeving. Er zijn veel factoren die invloed hebben op de leefbaarheid. De aanwezigheid van voldoende voorzieningen is er zo een, net als (sociale) veiligheid, sociale cohesie en de kwaliteit van de openbare ruimte. Maar ook de manier waarop de overheid regels handhaaft. Een leefbare wijk is ook een veilige wijk. Veiligheid is een kerntaak van de overheid. Wij moeten samen met onze partners, inwoners en ondernemers de integrale leefbaarheids- en veiligheidsaanpak voortzetten. Zoals bij (ernstige) (woon)overlast en 'hidden impact crimes'. Aandachtswijken krijgen een leefbaarheidsaanpak langs drie pijlers: fysiek, sociaal en veilig. Bij 'hidden impact crimes' investeren we ook in de weerbaarheid en veerkracht van onze inwoners en ondernemers. Daarnaast investeren we in een levendige en aantrekkelijke (binnen)stad, waarbij we ruimte creëren voor ontmoeting, cultureel aanbod en evenementen.
Op die manier borgen we de kracht van cultuur in Dordrecht en kunnen we deze waar mogelijk vergroten en versterken. Er liggen kansen om cultuur nog meer in te zetten als middel binnen het onderwijs en het sociaal domein. We pakken de afvalproblematiek aan. Voor een schoon, heel, veilig en goed bereikbaar Dordrecht komen er meer handhavers. Zij controleren of mensen zich aan de regels houden en zijn zichtbaar én aanspreekbaar in alle wijken van de stad. Voor een aangenaam verblijfsklimaat besteden we meer aandacht aan groen in de binnenstad. Zowel voor bewoners als voor bezoekers. Ook gaan we de kansen van horeca als wezenlijk onderdeel van de levendige binnenstad beter benutten.
Begroting 2023 Dordrecht
28
Wat zijn de doelstellingen? Doelstelling 1: Het vergroten van de levendigheid en aantrekkelijkheid van de (binnen)stad in balans met de leefbaarheid. Dordrecht staat de komende jaren voor de grote uitdaging om aantrekkelijk, levendig en veelzijdig te blijven. Daarom geven we voortvarend uitvoering aan activiteiten die de binnenstadvisie 'Slijpen aan een Diamant' tot realisatie brengen. Dit doen we in nauw overleg met onze belangrijkste stakeholders in het Binnenstadbedrijf Dordrecht. We willen horeca en nachtleven aantrekkelijker maken in balans met ook een goede leefbaarheid in de stad. Toerisme kan aan deze maatschappelijke opgave een belangrijke bijdrage leveren. Daarom blijven we investeren in het imago van de stad en het faciliteren van toeristen. We willen ook dat het culturele aanbod in Dordrecht zo breed mogelijk is en dat iedereen in Dordrecht dit ervaart. Want cultuur draagt bij aan talentontwikkeling, participatie, levendigheid en het vergroten van de aantrekkelijkheid van de stad. ENDPMEND We actualiseren het evenementenbeleid. We behouden onze ambitie de evenementenstad van Nederland te willen zijn. Daarom werken we aan een nieuw evenementenbeleid in overleg met de stakeholders in de stad. We willen zorgen voor borging, kwaliteitsverbetering en innovatie van het aanbod aan evenementen, passend bij de eigenheid van Dordrecht.
ENDPMEND We stellen nieuw (economisch) beleid voor de horeca op. We gaan het horecabeleid herzien. Daarbij is er aandacht voor ontwikkelmogelijkheden op het gebied van aanbod, hoeveelheid en locaties; de mogelijkheden tot het verruimen van de openingstijden; een goede balans met evenementen en meer hotels om zo ook langer verblijf te stimuleren. We leggen daarbij ook een relatie met het terrasbeleid en een kwaliteitsslag in de terrasuitstraling. Het beleid houdt rekening met het toenemend aantal bewoners in de binnenstad en hun wensen: een goede balans tussen beleven en wonen in een levendige binnenstad. ENDPMEND We actualiseren het cultuurbeleid. Op dit moment voeren we de plannen uit van de huidige nota 'De kracht van cultuur. Voor en door iedereen Dordtenaar'. Daarbij zetten we in op brede talentontwikkeling, het versterken van het makersklimaat en verbreding van het publieksbereik. Dit doen we onder andere door promotie van cultuur en het vergroten van het culturele aanbod. Ook onderzoeken we de mogelijkheden om cultuur als middel nog meer in te zetten binnen het onderwijs en het sociaal domein. Door het faciliteren van het Cultureel Platform en het Netwerk Amateurkunst stimuleren we onderlinge samenwerking.
De huidige nota gaan we in samenspraak met de stad en het culturele veld waaronder het Cultureel Platform - actualiseren en aanscherpen in relatie tot ontwikkelingen in de maatschappij en de sector. We willen daarmee de kracht van cultuur in Dordrecht waarborgen en waar mogelijk vergroten en versterken. ENDPMEND We herontwikkelen de Grote Markt. We herontwikkelen de Grote Markt en omgeving om het historische havengebied een ruimtelijke kwaliteitsimpuls te geven en het op een aantrekkelijke manier te verbinden met het kernwinkelgebied. Via een interactief proces met stakeholders komen we tot een juiste inrichting. Daarbij is er vooral aandacht voor groen, leefbaarheid en duurzaamheid. Mobiliteit en parkeren bekijken we in relatie met de omgeving. Tevens bekijken wij de mogelijkheden om de Joodse geschiedenis te integreren. Doelstelling 2: Het krachtig aanpakken van ernstige (woon)overlast. In delen van Dordrecht nemen de overlastdossiers nog steeds toe, zowel in volume als in complexiteit. Daarom investeren we in de leefbaarheid en veiligheid van de directe woon- en leefomgeving, door krachtig in te zetten op de aanpak van overlast gevende gebieden, woningen en personen. In Dordrecht ervaren bewoners regelmatig (woon)overlast.
Zoals: geluidsoverlast van buren; drugsoverlast; vervuilde tuinen en woningen; viezigheid van dieren; overlast van personen met onbegrepen (verward) gedrag; verloederde en vervallen panden. Zeker aanhoudende overlast kan het (woon)genot en gevoel van veiligheid van bewoners ernstig verstoren. Vroegtijdig ingrijpen en samenwerking op het snijvlak van zorg en veiligheid vergroot de kans op verbetering. ENDPMEND
Begroting 2023 Dordrecht
29
We grijpen vroegtijdig in bij personen die problemen hebben op meerdere leefgebieden. We zetten de kerngroep en het interventieteam in voor: jongeren - bijvoorbeeld door verharding van de straatcultuur; kwetsbare personen die overlast plegen of waar burgers overlast van ervaren - denk aan personen met onbegrepen (verward) gedrag, dak- en thuislozen en zorgmijders; overige ernstige overlastgevers, zoals meer- of veelplegers. We stellen persoonsgerichte plannen van aanpak op en bieden sociaal aanbod gericht op scholing, werk, verslavingszorg, hulp en begeleiding met de zachte hand. Ook doen we huisbezoeken en pakken als het nodig is door met de harde hand, zoals met strafrechtelijke interventies. We versterken tot slot het instrumentarium, de lokale samenwerking en het zelf oplossend vermogen van burgers. ENDPMEND We zetten in op een afname van de door burgers beleefde ernstige overlast in de openbare ruimte door de integrale aanpak voort te zetten. Voor het geprioriteerde aandachtsgebied Kromhout en omgeving zetten we het integraal Plan van Aanpak (tot en met 2024) en zo ook voor het gebied Lijnbaan voort. Als het nodig blijkt benoemen we nieuwe aandachtsgebieden. Per aandachtsgebied voeren we een plan van aanpak uit langs de drie pijlers van leefbaarheid: fysiek, sociaal en veiligheid. Bij de pijler fysiek hoort de aanpak van verloedering: aantrekkelijk, schoon en heel.
Bij de pijler sociaal hoort bijvoorbeeld het bevorderen van sociale cohesie. Bij de pijler veiligheid past bijvoorbeeld de inzet van bestuursrechtelijke maatregelen of cameratoezicht. ENDPMEND We zetten in op een afname van de door burgers beleefde ernstige woonoverlast door het uitvoeringsplan voort te zetten. Bij ernstige woonoverlast treden we op in samenwerking met de partners die verantwoordelijk zijn voor een vroegtijdige signalering en een daarbij behorende preventieve aanpak – zoals woningcorporaties. In geval van (extreme) woonoverlast zetten we verschillende interventiemechanismen in, zoals: ingrepen op basis van vrijwilligheid en drang en het achter de voordeur komen via zogeheten ‘outreaching’ hulpverlening. Instrumenten die we in kunnen zetten zijn een last onder dwangsom, huisuitzetting of woningsluiting. In het uiterste geval dwingen we het stoppen van overlast en het accepteren van zorg af via een gedragsaanwijzing. Door nieuwe huurders in kwetsbare gebieden te screenen op overlast gevend en crimineel gedrag zetten we tevens preventief in op woonoverlast. Doelstelling 3: Het investeren in leefbaarheid en veiligheid in de directe woon- en leefomgeving. We investeren als gemeente samen met bewoners, maatschappelijke partijen en veiligheidspartners in de leefbaarheid en veiligheid in de directe woon- en leefomgeving van onze inwoners.
Zowel in de openbare ruimte als achter de voordeur is het belangrijk dat Dordtenaren zich op hun gemak en veilig voelen en dit ook zíjn. Iedere wijk in Dordrecht heeft haar eigen DNA, thema's, doelen en ambities. Daarom zijn maatregelen op het gebied van leefbaarheid en veiligheid een kwestie van maatwerk. ENDPMEND We maken wijkprogramma's. Door het opstellen van wijkprogramma’s brengen we de doelen van bestaand beleid alsmede de beschikbare data van de wijk, buurt of straat in kaart (knelpunten/kwaliteiten en sociale/fysieke/economische ontwikkelingen). Met de wijkprogramma's brengen we kansen en uitdagingen voor de toekomst in kaart. De programma's dragen mede bij aan betere samenwerkingen en nieuwe inzichten. Dit maakt het mogelijk om voortvarend in te spelen op ontwikkelingen en sneller te reageren op signalen. ENDPMEND We onderzoeken hoe we de leefbaarheid op bepaalde focusplekken kunnen verbeteren en maken hier een plan voor. Het beheer van de buitenruimte gaat uit van schoon, heel en veilig. Tegelijkertijd wordt leefbaarheid in iedere buurt en straat anders ervaren. Daarom vraagt het verbeteren van de leefbaarheid om maatwerk in iedere wijk, op buurt- en straatniveau. We onderzoeken hoe we de leefbaarheid van buurten en straten in de betreffende wijken kunnen verbeteren. Bijvoorbeeld door het verhogen van de sociale cohesie.
Op basis van dit onderzoek maken we hier een plan voor. ENDPMEND
Begroting 2023 Dordrecht
30
We voeren het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid uit in het stadsdeel Dordt-West. In een aantal gebieden in Nederlandse steden staat de leefbaarheid en veiligheid onder druk en stapelen problemen als werkloosheid, armoede, onderwijsachterstanden, woonproblematiek en een slechte gezondheid zich op. Veel mensen kampen met een combinatie van problemen. Het Kabinet is gestart met het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid (NPLV). Dit heeft als doel om de leefbaarheid en veiligheid van de meest kwetsbare gebieden in Nederland in 15-20 jaar tijd op orde te brengen en het perspectief van de bewoners te verbeteren. Met het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid verbreden we onze aanpak en zetten we ons in voor het verbeteren van de fysieke omgeving. Bovendien zorgen we voor een beter perspectief voor inwoners en zorgen we voor veiligere en meer leefbare wijken in het stedelijke focusgebied Dordt West. Samen met partners en bewoners stellen we een meerjarig integraal uitvoeringsprogramma op en maken daarbij prestatieafspraken met het Rijk. ENDPMEND We voeren het Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023-2026 uit. Het IVP is de kadernota voor het veiligheidsbeleid. In dit plan staan de prioriteiten en doelstellingen rondom de lokale veiligheid. De gemeente kan hier samen met inwoners, ondernemers en partners invulling aan geven.
In december 2022 wordt het IVP ter vaststelling aan de raad aangeboden. Thema's zoals straatintimidatie, hufterig verkeersgedrag, vervoer van gevaarlijke stoffen, jeugdoverlast, jeugdcriminaliteit, wapenbezit, ondermijning, sociale stabiliteit en digitale criminaliteit maken deel uit van dit plan. ENDPMEND We vergroten de bekendheid van WhatsApp-buurtpreventie, buurtpreventieteams en Meld Misdaad Anoniem. De gemeente (onder)steunt projecten als WhatsApp-buurtpreventie en buurtpreventieteams van actieve buurtbewoners. Door buurtpreventie daalt de overlast en criminaliteit. Buurtbewoners houden hun wijk in de gaten en melden verdachte situaties bij de politie. Door het anoniem geven van informatie over criminaliteit en misdaad bij Meld Misdaad Anoniem leveren bewoners ook een bijdrage aan de veiligheid in de eigen buurt of wijk. ENDPMEND We breiden het aantal handhavers uit en verhogen de zichtbaarheid en aanspreekbaarheid. Vanaf 2023 krijgen handhavers de mogelijkheid om in dienst te komen en te blijven van de gemeente. Vanaf 1 januari 2023 betekent dit een verbetering van de arbeidsvoorwaarden voor handhavers. De verwachting is dat zij zich daardoor langer actief willen inzetten in onze gemeente. Hierdoor neemt de kennis van de wijken bij de handhavers toe en worden de handhavers zelf ook beter vindbaar en aanspreekbaar voor bewoners en ondernemers. ENDPMEND
Welke verbonden partijen dragen bij?
Om onze doelen te realiseren werken we samen met anderen, zo nemen we deel in verbonden partijen. Een totaal overzicht en de financiële informatie van onze verbonden partijen is opgenomen in de paragraaf verbonden partijen. Informatie over verbonden partijen die bijdragen aan de realisatie van de doelstellingen in dit programma is weergegeven in onderstaand overzicht. We geven daarbij een actuele stand van zaken.
Gemeenschappelijke regeling Sociaal
Gemeenschappelijke regeling Sociaal Website
www.socialedienstdrechtsteden.nl
Vertegenwoordiging Dordrecht
• • • •
Deelnemers Vestigingsplaats
Begroting 2023 Dordrecht
De heer P.J. Heijkoop voorzitter het AB Mevrouw C.C van Benschop, lid van het AB De heer H. van der Linden, 1e plaatsvervangend lid
Mevrouw T.F. de Jonge, 2de plaatsvervangend lid AB. De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Hendrik-Ido-Ambacht, Papendrecht, Sliedrecht, Zwijndrecht en Hardinxveld-Giessendam. Dordrecht
31
Openbaar of gemeentelijk belang
Relevante beleidsinformatie
Samenwerking op tal van onderwerpen in het sociaal domein, zoals de Participatiewet, schuldhulpverlening en de maatwerkvoorzieningen voor de Wmo. Het beleid dat de GR Sociaal uitvoert wordt op verschillende manieren vastgesteld. De verordeningen die vanuit de inhoudelijke wetten, zoals de Participatiewet, Wet gemeentelijke schuldhulpverlening en de Wet maatschappelijke ondersteuning, nodig zijn, worden door de deelnemende gemeenten en de Sociale Dienst Drechtsteden gezamenlijk voorbereid en door de lokale gemeenteraden vastgesteld. De nadere regels en beleidsregels worden grotendeels door het Algemeen en Dagelijks bestuur van de GR Sociaal vastgesteld. Actuele ontwikkelingen d.d. augustus 2022
•
• • Risico's
•
De Gemeenschappelijke regeling Sociaal (GRS) is ontstaan op 1 januari 2022 na de splitsing/transformatie van de Gemeenschappelijk Regeling Drechtsteden (GRD). Het is een collegeregeling daarom ontbreken financiële gegevens over voorgaande jaren. De gemeenten beslissen medio 2022 over de maatwerkvoorzieningen. De voorbereiding op de samenvoeging tussen GR Drechtwerk en GR Sociaal loopt.
Per 1 januari 2022 is de Wet inburgering 2021 van kracht. Actuele risico's d.d. augustus 2022
•
•
• • •
•
•
De energiecrisis, de oorlog in de Oekraïne en de hoge inflatie geven risico's dat gemeenten onvoldoende worden gecompenseerd voor stijgende lasten voor inkomensondersteuning. Ook voor de langere termijn geeft de crisis druk op de aantallen bijstandontvangers, de aantallen schuldhulpverlening en minimabeleid. De vraag naar alle Wmo-voorzieningen blijft toenemen door dubbele vergrijzing, verdere extramuralisering, ambulantisering (afbouwbeleid van intramurale zorg) en de daarmee samenhangende verzwaring van de ondersteuningsvraag. Ondanks besparingen blijven, mede door de fixatie van het abonnementstarief, de kosten stijgen. Er is nog steeds een lange wachttijd voor huishoudelijke ondersteuning en individuele begeleiding. Dit is een landelijk probleem. Zorgaanbieders hebben te maken met een krapte aan personeel. De huishoudelijke WMO-ondersteuning wordt opnieuw aanbesteed c.q. verlengd in 2022. De verwachting is dat dan de tarieven oplopen. De kosten bewindvoering blijven stijgen. De eerste bestuursrapportage 2022 GR Sociaal leidt tot een wijziging (stijging) van de bijdragen van gemeenten van per saldo afgerond € 8,5 miljoen. Hiervan heeft € 12,9 miljoen betrekking op de eenmalige Energietoeslag en dat is budgettair neutraal verwerkt.
De rijksmiddelen ad € 12.896.346 die de Drechtstedengemeenten hebben ontvangen worden opgehaald via de daarvoor afgesproken verdeelsleutel zoals opgenomen in de Bijdrageverordening. Dit maakt dat er lokaal verschillen kunnen ontstaan tussen de van het Rijk ontvangen middelen en de middelen die worden opgehaald. Tegenover de kostenontwikkeling op de bijstand staat voor de gemeente de ontwikkeling van de BUIG-budgetten die voor financiering van de kosten wordt ingezet. De nadere voorlopige beschikking 2022 is lager dan de eerdere voorlopige beschikking, in het najaar geeft het Rijk de definitieve beschikking 2022 af. In de nadere voorlopige budgetten zijn de beleidseffecten van het Rijk en de loon- en prijsbijstellingen nog niet verwerkt. De aantrekkende arbeidsmarkt heeft een dempend effect op de instroom in de bijstand. Gezien de afstand tot de arbeidsmarkt van veel inwoners in de bijstand leidt dit niet direct tot een grotere uitstroom.
Gemeenschappelijke regeling Dienst Gezondheid en Jeugd
Gemeenschappelijke regeling Dienst Gezondheid en Jeugd ZuidHolland Zuid (GR DG&J ZHZ) Website
Begroting 2023 Dordrecht
• • • •
www.dienstgezondheidjeugd.nl www.jeugdzhz.nl www.veiligthuiszuidhollandzuid.nl www.ravzhz.nl
32
Vertegenwoordiging Dordrecht Deelnemers Vestigingsplaats
• • •
De heer H. van der Linden, voorzitter Algemeen en Dagelijks Bestuur De heer M.P.P.M. Merx, lid van Algemeen Bestuur
Mevrouw C.C van Benschop, plaatsvervangend lid AB. De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht. Dordrecht
Openbaar of gemeentelijk belang
Het in algemene zin behartigen van belangen op het terrein van: publieke gezondheid, maatschappelijke zorg, huiselijk geweld en kindermishandeling, onderwijs, jeugdgezondheidszorg, ambulancezorg en jeugdhulp. De DG&J bevat de onderdelen: Dienst Gezondheid & Jeugd (DGJ), Serviceorganisatie Jeugd ZHZ (SOJ) en de Regionale Ambulancevoorziening Zuid-Holland Zuid (RAV).
Relevante beleidsinformatie
Actuele ontwikkelingen d.d. augustus 2022
•
•
•
•
•
Begroting 2023 Dordrecht
Tijdens de COVID-19-epidemie heeft de DG&J personele inzet gepleegd voor de snel opgerichte COVID-19 uitvoeringsorganisatie. Inmiddels is in de realisatie van de inhoudelijke doelstellingen zichtbaar dat op de meeste vlakken personeel van de DG&J weer terugvloeit naar de 'reguliere DG&Jorganisatie', dan wel dat voldoende capaciteit is aangetrokken in de afgelopen maanden om de reguliere activiteiten op te pakken. In 2022 worden de programma's Geweld Hoort Nergens Thuis, Veilig Opgroeien is Teamwerk (VOiT), de beweging naar 0 uithuisplaatsingen, plus de ontwikkelingen van het Toekomstscenario kind en gezinsbescherming samengevoegd onder de werktitel V(O)iT (Veilig (Opgroeien) is Teamwerk). Doel hiervan is alle programma's en projecten met raakvlakken binnen zorg en veiligheid onder één paraplu te scharen om zo in samenhang tot integrale en concrete resultaten te komen. In april 2022 heeft het Algemeen Bestuur van de GR DG&J het besluit genomen dat de Serviceorganisatie Jeugd ZHZ niet meer een apart onderdeel van de Gemeenschappelijke Regeling is maar wordt ondergebracht bij de DGJ. Dit heeft onder meer geleid tot een wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling (zie raadsbesluit 2022-0085522). Sinds begin 2021 zijn een Netwerk MT Jeugd ZHZ en een Portefeuillehoudersoverleg (PFO) Jeugd ZHZ ingericht.
De tien gemeenten zijn via deze lijn eigenaar van een gezamenlijke ontwikkelagenda. De ontwikkelagenda betreft de trajecten waarop we gezamenlijk de focus leggen, omdat we daarmee belangrijke verschillen kunnen maken. Denk aan Jeugdhulp Naar Voren, Anders Zorgen en Beter begroten & monitoren. Uitwerking gebeurt veelal lokaal, met een bestuurlijk en ambtelijk opdrachtgever per traject. Het Algemeen Bestuur van de GR DG&J kan zich hierdoor richten en (beter) focussen op de aldaar belegde (gedelegeerde) taken. Per 1 januari 2021 is de DG&J niet meer de vergunninghouder van de Regionale Ambulancevoorziening (RAV). De DG&J kan dus niet meer aangesproken worden op de eisen uit de Wet ambulancevoorzieningen c.a. In de loop van 2023 zal, zoals nu gepland, ook de detachering van personeel aan de Coöperatie Ambulancezorg Zuid-Holland Zuid stoppen.
33
Risico's
Actuele risico's d.d. augustus 2022
•
• • • • • • • • •
Het Rijk heeft toegezegd om de kosten voor het bestrijden van COVID-19 in/vanaf 2021 te vergoeden. Dit geldt echter niet meer voor de gederfde inkomsten. Mogelijk leidt dit tot een eenmalige extra inwonerbijdrage in 2022 of latere jaren. Frictiekosten en onvoldoende afbouw van structurele kosten door de uittreding van de gemeenten Leerdam en Zederik. Onvoldoende/geen weerstandsvermogen bij de onderdelen DG&J en SOJ om (onvoorziene) tegenvallers op te vangen (vanuit de gedachtelijn bij GR-en geen stapeling van reserves te hebben). Nog niet alle gemeenten in Nederland hebben hun informatie aangeleverd ten behoeve van het nieuwe woonplaatsbeginsel. Het effect van de wijziging op de kosten is dus onduidelijk. Boeggolf-effect c.q. zwaardere problematiek door uitgestelde zorg tijdens de COVID-19-crisis. Geen (afdoende) realisatie taakstellingen op jeugdhulp. Nog onvoldoende transformatie van de jeugdhulp. Onjuiste c.q. te hoog afgegeven beschikkingen jeugdhulp. (Buitenproportionele) toename van de vraag naar jeugdhulp. Te lang gecontinueerde of niet geleverde zorg door aanbieders jeugdhulp. Toename van het aantal meldingen bij Veilig Thuis ZHZ. Langere doorlooptijden en vertraging bij overdracht van meldingen aan lokale veld door Veilig Thuis ZHZ.
Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (GR OZHZ) Website
https://www.ozhz.nl
Vertegenwoordiging Dordrecht
•
Deelnemers Vestigingsplaats Openbaar of gemeentelijk belang
Relevante beleidsinformatie
Begroting 2023 Dordrecht
• •
Mevrouw T.F. de Jonge lid en plaatsvervangend voorzitter Algemeen en Dagelijks Bestuur De heer M.P.P.M. Merx, lid Algemeen Bestuur
De heer H. van der Linden, plaatsvervangend lid Algemeen Bestuur De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht en de provincie Zuid-Holland. Dordrecht De regeling is getroffen ter ondersteuning van de deelnemers en de regiogemeenten bij de uitvoering van hun taken op het gebied van het omgevingsrecht in het algemeen en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht in het bijzonder, alsmede de taken op het terrein van vergunningverlening, handhaving en toezicht op grond van de in artikel 5.1 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht genoemde wetten. Actuele ontwikkelingen d.d. augustus 2022 Het Rijk heeft de invoering van de Omgevingswet uitgesteld naar 1 januari 2023 en de Wet kwaliteitsborging bouw (Wkb) treedt (naar verwachting) gelijktijdig met de Omgevingswet in werking. Omdat OZHZ voor een aantal opdrachtgevers ook de bouwtaken uitvoert wordt het wetgevingstraject intensief gevolgd. In Zuid-Holland Zuid is afgesproken dat OZHZ en de gemeenten samen optrekken bij het in beeld brengen van de impact van de Wkb op de eigen organisatie: de aard en hoeveelheid werk die overblijft, het personeel, de financiën en de bouwleges.
De impact kan per gemeente verschillen, onder andere omdat deze afhankelijk is van het aantal aanvragen, de mate van toetsing aan het Bouwbesluit op dit moment en de manier waarop de gemeente invulling geeft aan het nieuwe stelsel. Het effect is groter als op dit moment de bouwbesluittoets volledig, zonder prioritering op risico's, wordt uitgevoerd. OZHZ voert de bouwtaak voor Dordrecht echter uit op basis van een risicomodel.
34
Risico's
Actuele risico's d.d. augustus 2022
•
•
OZHZ merkt de gevolgen van de coronacrisis: extra werkzaamheden zoals handhaving noodverordening, vergunningverlening voor het vergroten van terrassen en minder evenementen. De verwachting is dat de legesinkomsten van extra bouwaanvragen en het feit dat in 2022 het maatschappelijke verkeer weer op gang komt voldoende is om de toename in kosten bij OZHZ en de gemeente te dekken. Privatisering bouwplantoetsing en toezicht (Wet kwaliteitsborging bouw). OZHZ voert sinds 2019 voor twee gemeenten en de provincie Zuid-Holland taken uit binnen het brede omgevingsdomein van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Voor de bouwtaken wordt er vooralsnog uitgegaan dat gefaseerd een deel van de taken zal worden overgedragen aan de markt. Om dit risico te ondervangen richt OZHZ zich op taakuitbreiding zodat het noodzakelijke volume om de taak goed uit te voeren gewaarborgd blijft.
Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid
Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (GR VRZHZ) Website
www.vrzhz.nl
Vertegenwoordiging Dordrecht
De heer A.W. Kolff, voorzitter van het Algemeen en Dagelijks Bestuur (kroonbenoeming)
Deelnemers
De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht. Dordrecht
Vestigingsplaats Openbaar of gemeentelijk belang
De VR onderdelen Regionale Brandweer Zuid-Holland Zuid, de voorbereiding op Rampen en Crisis (VRC) en de Geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR) zijn samen verantwoordelijk voor:
• • • •
Begroting 2023 Dordrecht
Het in algemene zin behartigen van belangen op het terrein van: crisisbeheersing, rampenbestrijding, brandweerzorg en geneeskundige hulpverlening. Het voorbereiden op een ramp of crisis (inventariseren van risico’s in de regio). Het proberen te voorkomen van een ramp of crisis in de omgeving (het beheersen van de risico’s). Het bestrijden van een ramp of incident en proberen ervoor te zorgen dat alles zo snel mogelijk wordt hersteld (als er dan toch een incident of ramp gebeurt).
35
Relevante beleidsinformatie
Actuele ontwikkelingen d.d. augustus 2022
•
• • • • •
•
•
Risico's
Ontwikkelingen staan daarentegen niet stil. In 2023 verwacht de Veiligheidsregio aan de slag te kunnen met de uitkomsten van het landelijk onderzoek naar een toekomstbestendig brandweerstelsel. De Omgevingswet zal (waarschijnlijk) in 2023 van kracht zijn. Afhankelijk van het proces in 2022 hoopt de VRZHZ in 2023 volop in te zetten op de Risk Factory en het Multi Intelligence Center. Landelijke ontwikkelingen: de evaluatie van de Wet Veiligheidsregio's is afgerond. Waar mogelijk zijn de gevolgen meegenomen bij het opstellen van het beleidsplan 2022-2025. In het algemeen bestuur van 10 maart 2022 zijn voorstellen behandeld met betrekking tot het financieel perspectief van de VRZHZ. Deze voorstellen zijn verwerkt in deze ontwerpbegroting 2023 en als zodanig onderdeel van de zienswijze bij de gemeenten. Concreet gaat het per saldo in 2023 om een verhoging van € 2,26 miljoen. Het kostenniveau in de bedrijfsvoering is significant gestegen. De veiligheidszorg voor haar inwoners wil het bestuur van de VRZHZ op het huidige niveau garanderen. De VRZHZ heeft de afgelopen jaren aanzienlijke bezuinigingen doorgevoerd. Daarom zullen nieuwe besparingen direct effect hebben op de kwaliteit van de dienstverlening. Denk aan: minder brandweerposten, een lager aantal piketten en het afstoten van ons eigen operationeel crisiscentrum.
Daarom is een dringend beroep gedaan op de tien deelnemende gemeenten. Concreet betekent dit dat vanaf 2023 een structurele extra bijdrage van € 2.264.000 wordt doorgevoerd, bestaande uit: o € 464.000 om de cao-effecten voor onze medewerkers te dragen. o € 1.800.000 om structureel hogere kosten te kunnen absorberen.
Stijgende kosten (in miljoenen) betreffen daarnaast onder andere caoontwikkelingen (0,5), inkoop/onderhoud materieel en materialen (0,3), onderhoud gebouwen (0,3), ICT (0,5) en informatieveiligheid (0,2). Bij kosten exogene ontwikkelingen gaat het vooral om invoering van de Omgevingswet (0,4). Gewenste innovaties zijn het Multi Intelligence Center (0,35) en de Risk Factory (afhankelijk van business case). Actuele risico's d.d. augustus 2022
•
•
•
•
Begroting 2023 Dordrecht
De afgelopen twee jaar stonden de bestrijding van de coronacrisis, de opvang van ontheemden uit Oekraïne en zeer recent de opvang van asielzoekers maar zeker ook de kritieke processen zoals brandbestrijding en hulpverlening voorop. Na de drukte van de coronacrisis was de verwachting dat in 2022 weer meer naar de taken, processen en prioriteiten zoals beschreven in het nieuwe beleidsplan worden verlegd, de huidige opvang van ontheemden uit Oekraïne en opvang van asielzoekers hebben hier zeer waarschijnlijk effect op.
In 2022 is intensief gesproken over het financieel perspectief van de VRZHZ. Zorgen zijn er als het gaat over de hoge inflatiecijfers van de laatste tijd. De VRZHZ verwacht dit terug te zien in een nieuwe cao in 2023 omdat de huidige tot en met 2022 loopt. Het vraagt om blijvend de vinger aan de pols te houden en hier transparant met het bestuur over te spreken. De financiële gevolgen van de nieuwe cao-afspraken over functioneel leeftijdsontslag voor beroepsbrandweer zijn doorgerekend. Er is een voorziening gevormd die deze lasten volledig afdekt. Het risico op hogere lasten is hierdoor afgenomen. Nieuwe aanpassingen van de cao en wijzigingen in het gebruik van de regeling kunnen ervoor zorgen dat de gevormde voorziening aangevuld c.q. afgeroomd moet worden. Het algemeen bestuur wordt op 13 oktober via een themasessie meegenomen in het onderwerp strategische huisvesting waarbij ook in brede context het MJOP wordt betrokken. Vanzelfsprekend komen hierbij ook de financiële aspecten van te maken keuzes aan de orde. Daarnaast zien we ook het risico dat, door economische ontwikkelingen, het kostenniveau van de beoogde prioriteiten in het beleidsplan op termijn verder zou kunnen doen stijgen. De gemeenten zien over het geheel gezien een zorgelijke kostenstijging in alle domeinen op zich afkomen.
De financiële ontwikkelingen bij de verschillende verbonden partijen zorgt voor toenemende druk op de gemeentelijke begrotingen. Dit heeft zijn weerslag op de financiële slagkracht van onze gemeente.
36
Wat zijn de indicatoren? De basis: BBV-indicatoren De onderstaande BBV-indicatoren zijn onderdeel van de vaste set verplichte beleidsindicatoren gehanteerd door het Rijk om de vergelijkbaarheid tussen gemeenten te bevorderen. Omdat deze indicatoren een logische link vormen met het programma Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht zijn zij hier opgenomen. Voor BBV-indicatoren geldt dat hier geen streefwaarden aan verbonden zijn, de indicatoren kennen immers geen specifieke relatie met de Dordtse doelstellingen. Wel is een vergelijking opgenomen met het gemiddelde van de G40 gemeenten, daarnaast kunt u via de website www.waarstaatjegemeente.nl de BBV-indicatoren van Dordrecht per thema vergelijken met een selectie naar keuze (o.a. Nederland, Provincie niveau of Regionaal niveau). Een totaal overzicht van de BBV-indicatoren treft u aan onder de bijlage (pagina 202) van deze Begroting 2023, daarnaast leest u in de leeswijzer (pagina 16) meer over de werking en het verschil tussen BBV-indicatoren en Dordtse aanvullende indicatoren.
Aanvullende indicatoren Hieronder treft u de vijf aanvullende indicatoren voor het programma Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht. Deze indicatoren komen uit de vorige raads- en collegeperiode, na de Begroting 2023 vindt een herijking plaats van de aanvullende indicatoren conform de vastgestelde nota Kiezen, Sturen en Verantwoorden 2022-2026.
BBV-indicatoren
Diefstal uit woning - per 1.000 inwoners Winkeldiefstal - per 1.000 inwoners
Jaarstukken Begroting Jaarstukken Begroting 2020 2022 2021 2023
G40
1,8 (2019)
1,8 (2019) 1,3 (2020)
0,8 (2021) 1,5 (2021)
3,5 (2019)
3,5 (2019) 2,7 (2020)
2,6 (2021 2,4 (2021)
6 (2020)
6 (2020)
5,6 (2020) 5,5 (2020)
7,2 (2020) 7,2 (2020)
5,1 (2021) 4,7 (2021)
10 (2020)
6 (2021)
Geweldsmisdrijven - per 1.000 6,8 (2019) inwoners Vernieling en beschadiging - per 7,5 (2020) 1.000 inwoners Verwijzingen Halt - per 1.000 152,00 inwoners 12-17 jaar (2019) Jongeren met delict voor rechter - % 2,0 (2019) van 12-21 jaar
10 (2020)
2,0 (2019) 2,0 (2020)
2,0 (2020) 1,0 (2020)
* Vanaf jaartal 2020 per 1.000 inwoners, daarvoor was het per 10.000 inwoners. Aanvullende indicatoren 0-Waarde Actuele waarde A. Cultuur: aantal bezoekers culturele voorzieningen.
10 (2021)
Streefwaarde 2022
311.660 Trend hoger (2020)* dan 0-waarde B. Cultuur: Rapportcijfer van bewoners voor het 8,0 (2019)* Trend hoger aanbod van evenementen. dan 0-waarde C. Cultuur: Rapportcijfer van bewoners voor het totale 7,6 (2019) 7,6 (2019)* Trend hoger cultuur aanbod. dan 0-waarde D. Sociale overlast: aandeel bewoners dat (veel) Dordrecht: Dordrecht: Dordtse sociale overlast ervaart (overlast door dronken 16%; G40: 16% (2021), waarde gelijk mensen op straat, rondhangende jongeren, 14% (2017) G40: 14,4% of lager dan drugsgebruik of drugshandel, buurtbewoners en (2021) gemiddelde mensen in de buurt worden op straat lastiggevallen). G40 E. Veiligheidsbeleving: rapportcijfer Veiligheid in de Dordrecht: Dordrecht: Dordtse buurt. 7,0; G40: 7,1 7,1 (2021), waarde gelijk (2017) G40: 7,3 of hoger dan (2021) gemiddelde G40
Begroting 2023 Dordrecht
631.041 (2018) 8,0 (2019)
37
Bron
Frequentie
A.
Onderzoekscentrum Drechtsteden (OCD) / * wegens corona geen recente cijfers over 2021 en 2022 B. Onderzoekscentrum Drechtsteden (OCD) / * vanwege corona is een nieuwe meting uitgesteld C. Onderzoekscentrum Drechtsteden (OCD) / * vanwege corona is een nieuwe meting uitgesteld D. Veiligheidsmonitor E.
Veiligheidsmonitor
Jaarlijks Eens per twee jaar Eens per twee jaar Eens per 2 jaar (oneven jaren) *nieuw onderzoek eind 2021 Eens per 2 jaar (oneven jaren) *nieuw onderzoek eind 2021
Wat mag het kosten?
Hieronder wordt de opbouw van de kosten van het programma weergegeven voor het jaar 2023 (exclusief mutaties met reserves). Tevens wordt een korte toelichting gegeven op de betreffende kostensoorten.
Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht Interne salarislasten Materiële budgetten Bijdragen aan GR'en Subsidies Kapitaallasten • • • • •
2023 9.937.702 8.812.050 12.724.931 8.325.490 2.726.892
Interne salarislasten: de salarissen binnen dit programma hebben vooral betrekking op musea, veiligheid en het Biesboschcentrum. Materiële budgetten: dit betreft met name het budget voor toerisme, de Biesbosch en de musea. Bijdragen aan GR'en: dit is de bijdrage aan de Veiligheidsregio Zuid-Holland-Zuid voor de brandweer. Subsidies: dit is budget voor diverse subsidies op het gebied van cultuur en evenementen. Kapitaallasten: de kapitaallasten hebben betrekking op de musea, diverse activa in de Biesbosch en het zwembad.
Hieronder wordt de financiële meerjarenbegroting van het programma weergeven onderverdeeld naar lasten en baten inclusief toevoegingen aan en onttrekkingen uit reserves. Bedragen x € 1.000
Onderwerp
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten
42.527
42.292
41.658
41.307
Baten
3.471
3.344
3.344
3.344
Saldo
-39.056
-38.949
-38.314
-37.963
Toevoeging reserves
5.915
415
415
415
Onttrekking reserves
7.713
2.166
1.601
1.198
Totaal programma
-37.259
-37.198
-37.129
-37.180
Hieronder wordt de financiële meerjarenbegroting van het programma weergeven onderverdeeld naar lasten en baten van de verschillende producten en mutaties de met de reserves.
Begroting 2023 Dordrecht
38
Bedragen x € 1.000
Levendig, Leefbaar en Veilig Dordrecht Product
2023
2024
2025
2026
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Openbare Orde en Veiligheid
2.680
0
2.680
2.659
0
2.659
2.135
0
2.135
2.135
0
2.135
Handhaving Openbare ruimte
3.146
187
2.958
3.146
187
2.959
3.146
187
2.959
3.146
187
2.959
120
0
120
120
0
120
120
0
120
120
0
120
Brandweer
12.495