4 SPR BD20030 i-Tree berekening definitief_1.pdf

i-Tree Eco berekening

Stadspolderring en Crayensteynstraat Dordrecht

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

COLOFON

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

OPDRACHTNEMER

BTL Bomendienst B.V. Marowijne 80 7333 PJ Apeldoorn Postbus 177 7300 AD Apeldoorn T: 055-5999 444 E: bomendienst@btl.nl

OPGESTELD DOOR

Dorien Nooitgedagt & Tom Verstraten

VRIJGEGEVEN DOOR

Ron Schraven

OPDRACHTGEVER

Gemeente Dordrecht

PROJECTNUMMER

728200063

KENMERK VERSIE DATUM

BD20030 Definitief 28 april 2020

Copyright 2020 BTL Bomendienst B.V. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van BTL Bomendienst B.V. BTL Bomendienst B.V. is niet aansprakelijk voor eventuele schade ontstaan bij gebruik van gegevens uit dit rapport.

BD20030/DN

2

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

Inhoudsopgave Colofon ________________________________________________________________ 2 1

Inleiding _____________________________________________________________ 4 1.1 Stadspolderring ___________________________________________________ 4 1.1.1 De Projectlocatie _____________________________________________ 5 1.2 Crayensteynstraat _________________________________________________ 6 1.3 Onderzoeksvragen _________________________________________________ 6 1.4 Werkwijze ________________________________________________________ 7

2

Stadspolderring _______________________________________________________ 8 2.1 Geïnventariseerde bomen ___________________________________________ 8 2.2 De huidige baten __________________________________________________ 9 2.2.1 Huidige baten Stadspolderring __________________________________ 9 2.2.2 Huidige baten de projectlocatie _________________________________ 10 2.3 Impact beheermaatregelen _________________________________________ 10 2.3.1 Impact beheermaatregelen bij de projectlocatie ____________________ 11 2.3.2 Indicatie baten over 20 jaar bij de projectlocatie ____________________ 11 2.3.3 indicatie baten over 20 jaar na het nemen van de maatregelen. _______ 12

3

Crayensteynstraat ____________________________________________________ 14 3.1 Geïnventariseerde bomen __________________________________________ 14 3.2 De huidge baten __________________________________________________ 15 3.3 Impact beheermaatregelen Crayensteynstraat __________________________ 15 3.3.1 Impact innemen van bomen ___________________________________ 15 3.3.2 Impact dunning van bomen____________________________________ 16 3.4 Indicatie baten voorspelling over 20 jaar _______________________________ 17

4

Conclusie ___________________________________________________________ 18 4.1 Conclusie Stadspolderring projectlocatie met beheermaatregelen ___________ 18 4.2 Conclusie Crayensteynstraat ________________________________________ 18

Bijlage 1

Begrippenlijst met definities voor i-Tree Eco __________________________ 20

Bijlage 2

Samenvatting i-Tree Eco Stadspolderring ____________________________ 23

Bijlage 3

Inventarisatietabel ______________________________________________ 25

Bijlage 4

Infographic Stadspolderring, projectlocatie ___________________________ 26

.

BD20030/DN

3

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

1 Inleiding Bomen zijn belangrijk voor een gezonde en klimaatbestendige stad. Ze verbeteren de luchtkwaliteit, zorgen voor langdurige koolstofbinding en bufferen overtollig water in hun kroon en groeiplaats (maatschappelijke/ groene baten). I-Tree Eco maakt de baten van deze (en meer) groene baten inzichtelijk en geeft hiermee de vermeden kosten weer. I-Tree Eco kan op vele manieren worden toegepast en kan voorspellingen geven over het effect van scenario’s zoals herinrichting, hittestress en biodiversiteit. Hiermee kan draagvlak gecreëerd worden voor onder andere beleid, beheer en assetmanagement. In bijlage 1 zijn de begrippen uitgelegd die in dit i-Tree Eco rapport zijn toegepast.

1.1

STADSPOLDERRING Aan de zuidkant van de Stadspolderring staan platanen (Plantanus x hispanica). De bomen zijn aangeplant in 1980 met een onderling leeftijdsverschil van ongeveer 10 jaar (figuur 1). De plantafstand tussen de bomen is ongeveer 8 meter en de kronen groeien merendeels in elkaar. Deze platanen worden intensief beheerd, mede door de vorming van dood hout in de kroon en de aanwezigheid van Massaria*. Aan de oostzijde van de Stadspolderring zijn werkzaamheden gepland, deze locatie wordt in het vervolg de projectlocatie genoemd (figuur 2). In dit rapport wordt voornamelijk de individuele kroonontwikkeling met de bijbehorende effecten per maatregel bepaald.

Figuur 1: links, Projectlocatie

Figuur 2: rechts, locatie met beheermaatregelen

*Massaria is een ziekte, die in eerste instantie wordt geassocieerd met de schimmel Splanchnonema platani (anamorf: Macrodiplodiopsis desmazieresii). Deze schimmel behoort tot de ascomyceten en werd voorheen gezien als een zwakteparasiet die alleen kleine en zwakke twijgen aantastte, met een natuurlijke takafstoting tot gevolg. Omdat Massaria vooral tijdens droge perioden lijkt voor te komen, treedt deze waarschijnlijk op als natuurlijke takreiniger om de waterhuishouding van platanen te verbeteren. Echter, de afgelopen jaren heeft de ziekte ook voor houtrot met als gevolg het breken van grotere takken gezorgd. In sommige gevallen gaat het zelfs om takken met een diameter van twintig centimeter of meer. Aangezien platanen vaak in het stedelijk gebied, en dus op drukke plaatsen, zijn aangeplant kan dit een aanzienlijk gevaar voor verkeer en voetgangers opleveren. Een aantasting door Massaria begint vaak aan de bovenzijde van de tak. Op het aangetaste hout ontwikkelt zich een laesie (afwijkend weefsel) die van roze naar grijs en bruin verkleurd. Door de vorming van ongeslachtelijke vruchtlichamen (M.

BD20030/DN

4

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

desmazieresii) laat de schors vervolgens een zwarte verkleuring zien. In een later stadium worden pas de geslachtelijke vruchtlichamen (S. platani) gevormd. Wanneer een tak wordt afgezaagd of afgebroken is vaak een typische houtrot in de vorm van een taartpunt aan de bovenzijde van het snoeivlak te zien. Door deze houtrot verzwakt de tak en kan, in sommige gevallen, drie maanden na de eerste zichtbare symptomen al afbreken.

1.1.1

DE PROJECTLOCATIE Bij de projectlocatie van de Stadspolderring gaat het maaiveld verhoogd worden met ongeveer 50 centimeter. Zie figuur 2 & 3 voor de projectlocatie met bijbehorende beheermaatregelen. Gemeente Dordrecht is voornemens, parallel aan de ophoog werkzaamheden, de groeiplaats van de bomen te verbeteren. Groeiplaatsverbetering biedt kans voor een vitaal, duurzaam en toekomstbestendig bomenbestand bij de Stadspolderring. In relatie met duurzame en toekomstbestendig beheer is de vraag ontstaan hoe het beheer efficiënter kan. Door met i-Tree Eco de huidige en potentiële groene baten te berekenen, kan beoordeeld worden of de geplande werkzaamheden het gewenste effect hebben. Op de projectlocatie wordt het effect van de volgende maatregelen berekend: Handhaven Verplanten Kappen Nieuw

Figuur 3: Boompunten met

Figuur 3 geeft de 44 bomen met door de gemeente

beheermaatregel

bepaalde beheermaatregelen binnen de projectlocatie weer. De beheermaatregelen zijn als volgt ingedeeld; ▪ 28 bomen handhaven

: geen aanpassingen

▪ 10 bomen verplanten*

: innemen van de kroon met 3 meter aan weerszijden van de kroon ter voorbereiding op het verplanten

▪ 5 bomen kappen

: verwijderen van de boom

▪ 1 boom nieuw

: aanplant van een boom met een stamdoorsnee van 10cm en boomhoogte van 8m

*Met het verplanten kan het zijn dat een deel van de bomen op een andere locatie dan de Stadspolderring terugkomen. Op deze manier blijven de baten behouden binnen de gemeente.

De te handhaven of te verplanten bomen nabij de te kappen bomen krijgen na het uitvoeren van de beheermaatregelen meer licht/ ruimte in de kroon. Bij de bomen die niet in de buurt staan van bomen die weggaan blijft de groeiruimte een beperkte factor voor de ontwikkeling van de boom (tenzij het maaiveld anders wordt ingericht waardoor er meer ondergrondse groeiruimte mogelijk is). Met de i-Tree Eco berekening hebben we de potentie van de bomen bij voldoende onder- en bovengrondse groeiruimte in relatie tot de conditie van de bomen berekend.

BD20030/DN

5

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

1.2

CRAYENSTEYNSTRAAT De tweede locatie betreft de bomenlaan aan de Crayensteynstraat, bestaande uit platanen (Platanus x hispanica) (figuur 3). Deze volwassen platanen staan dicht op elkaar waardoor er weinig direct zonlicht in de laan aanwezig is. De afwezigheid van direct zonlicht aan de binnenkant van de laan, zorgt voor de vorming van dood hout in de kroon. Dit is normaal bij bomen, omdat het blad zonlicht nodig heeft voor de fotosynthese. Wanneer er geen of te weinig licht op de bladeren valt, verliest het blad zijn functie en laat de boom deze tak met bladeren afsterven. Ook komt de aantasting Massaria voor bij deze platanen. Omdat het grote volwassen platanen betreft is het dood hout dat ze vormen ook zwaar/ groot. Dit zorgt voor intensief onderhoud aan de laan om de veiligheidsrisico’s te beperken.

Figuur 3: Overzicht projectlocatie Crayensteynstraat

1.3

ONDERZOEKSVRAGEN Om antwoord te geven op de vraag welk effect optreed bij het uitvoeren van de geplande werkzaamheden is er een hoofdvraag met deelvragen opgesteld. Deze vragen worden per locatie behandeld. Om de effecten te onderbouwen en de aanleiding te duiden dient de huidige situatie geschetst te worden. Hierbij is de huidige boomstructuur belangrijk om de potentie van de structuur per maatregel te berekenen. De volgende vragen zijn opgesteld: Hoofdvraag: Wat is het effect van beheermaatregelen op de groene baten van de bomen aan de Stadspolderring/Crayensteynstraat in de huidige situatie? Om antwoord te geven op de hoofdvraag zijn er vier deelvragen opgesteld: ▪

Wat zijn de huidige baten van de bomen?

▪

Wat is de potentie van de bomen over een verloop van twintig jaar?

▪

Wat zijn de baten na beheermaatregelen zoals dunning en innemen van de kroon?

▪

Wat is de potentie van de resterende bomen na de beheermaatregelen, over een verloop van 20 jaar?

BD20030/DN

6

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

1.4

WERKWIJZE Om tot een antwoord te komen op de onderzoekvragen is er voor de twee locaties, in de basis, éénzelfde werkwijze gehanteerd. Gegevens verzamelen BTL Bomendienst werkt samen met Dordrecht aan het project platanen monitoring. Hierdoor is BTL al in bezit van de boomgegevens van de twee locaties. De gegevens uit de monitoring zijn niet voldoende voor een betrouwbare i-Tree Eco berekening. Hiervoor is veldwerk uitgevoerd om de ontbrekende maar essentiële data voor de berekening te verzamelen. Tijdens de veldwerkzaamheden zijn de volgende opnamekenmerken gecontroleerd en geïnventariseerd:

Tabel 1: i-Tree Eco

Opnamekenmerken

Toelichting

opnamekenmerken

Boomsoort

Wetenschappelijke naam

Stamdiameter op borsthoogte

In centimeters

Kroondiameter NZ & OW

In meters

Onderkant kroon

In meters vanaf maaiveld tot waar het blad begint

Boomhoogte

In meters

Conditie

Conditiebepaling in de winter a.d.h.v. knopbezetting en (twijg)scheutlengte

Percentage missende kroon

Wanneer er een ‘gat’ in de kroon zit binnen de meetwaarden kroondiameter, onderkant kroon en kroonhoogte, waardoor de kroon niet gesloten is, dan wordt dit aangeduid met een percentage.

Aantal zonzijdes

Een vrijstaande boom heeft vijf zon/licht zijden. Dit zijn de windrichtingen en bovenkant kroon

Landgebruik

Park, woonwijk, bedrijventerrein, buitengebied e.d.

Stratum

Met stratum (mv. strata) kan je bepalen hoeveel lagen je toepast voor de analyse van gegevens. Denk hierbij aan wijk-, buurt- of straatnamen.

BD20030/DN

7

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

2 Stadspolderring Dit hoofdstuk omvat de i-Tree Eco berekening van het zuidelijke deel van de Stadspolderring. Daarnaast is er een i-Tree Eco berekening gedaan van de projectlocatie waar er beheermaatregelen gepland zijn. In dit hoofdstuk worden de berekende resultaten uiteengezet.

2.1

GEÏNVENTARISEERDE BOMEN In totaal zijn er 228 bomen geïnventariseerd aan de Stadspolderring voor de i-Tree Eco berekening. Van deze bomen staan 44 bomen binnen de projectlocatie waar beheermaatregelen van toepassing zijn. Foto 1 is gemaakt tijdens de veldopname en geeft een impressie weer van de huidige situatie bij de projectlocatie. De tweede foto (foto 2) komt van google uit 2017 om een impressie met bladbezetting en de takvrije zone weer te geven.

Foto 1: Links overzichtsfoto kroon;

Foto 2: Rechts overzichtsfoto takvrije zone

De conditie en vitaliteit van de bomen is grotendeels goed met een toekomstverwachting van meer dan 15 jaar bij een ongewijzigde situatie. De meerderheid van de bomen heeft een stamdiameter van ongeveer 50 centimeter (tabel 2). Een ruime minderheid heeft een stamdiameter tussen de 5 en 20 centimeter, dit zijn vaak bomen die later zijn aangeplant als inboet. De hoogte van de bomen is vrijwel gelijk en is ongeveer 24 meter. De boomkronen raken elkaar merendeels. Tabel 2: Stamdiameter en

Stamdiameter

boomhoogte verdeling

Klasse (cm)

Aantal

Boomhoogte

Aantal

Klasse (m)

5 - 20

13

7 - 12

4

20 - 40

41

12 - 18

30

40 - 60

148

18 - 24

133

60 - 80

26

>24

61

BD20030/DN

8

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

2.2

DE HUIDIGE BATEN In tabel 3 en 4 zijn de huidige baten weergegeven die berekend zijn met het softwareprogramma i-Tree Eco. Het totaalbedrag bestaat uit alle jaarlijkse baten, de waarde voor koolstofvoorraad is het bedrag dat tot nu toe is vastgelegd (en dus niet jaarlijks). De monetaire waarde staat voor vermeden kosten en is geen fysiek bedrag, maar wat men anders had moeten investeren om dezelfde baten te behalen. De door i-Tree Eco berekende hoeveelheid afvang van luchtverontreinigende stoffen bestaat uit CO (koolstofmonoxide), PM 2.5 (fijnstof), zwaveldioxide (SO2), ozon (O3) en stikstofdioxide (NO2). De huidige baten van de stadspolderring (hoofdstuk 2.2.1) en de projectlocatie (hoofdstuk 2.2.2) zijn in dit hoofdstuk uiteengezet.

2.2.1

HUIDIGE BATEN STADSPOLDERRING Het bladoppervlak op de Stadpolderring bedraagt 128.565 m2 dit staat gelijk aan ongeveer 60 tennisvelden. Bij neerslag vangt de boomkroon water op, het water dat niet op het maaiveld neerkomt en dus niet via drainagesystemen hoeft afgevoerd te worden, is vermeden-run off. De hoeveelheid CO2 vastlegging door de bomen (circa 32.5 ton) staat gelijk aan de CO2 uitstoot bij een autorit van 305.132 km met een personenauto (tabel 3). In totaal wordt jaarlijks voor bijna 130 kilogram aan luchtverontreinigende stoffen door de bomen uit de lucht gefilterd. Alle jaarlijkse baten gezamenlijk zorgen voor circa € 15.000,aan vermeden kosten.

Tabel 3: Resultaat huidige baten Stadspolderring

hoeveelheid

eenheid

waarde

Aantal bomen

228

st.

Bladoppervlak

128.565

m2

Kroonoppervlak

22.289

m2

Vermeden run-off

541

m3/jaar

€ 324,-

129,88

kg/jaar

€ 1.301,-

Afvang luchtverontreinigende stoffen C-opslag*

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

224.387

822.751

€ 334.037,-

8.909

32.667

€ 13.263,-

Voorraad (kg) Vastlegging (kg/jaar)

Waarde

€ 14.888,-

Totaal

*C = koolstof

BD20030/DN

9

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

2.2.2

HUIDIGE BATEN DE PROJECTLOCATIE De 44 bomen op de projectlocatie die onderdeel zijn van de Stadspolderring hebben gezamenlijk een bladoppervlak van 27.241 m2 dit staat gelijk aan 13 tennisvelden (zie tabel 4). Vermeden run-off is bij 44 bomen 113 m3 per jaar. De hoeveelheid CO2 afvang door de bomen (circa 6.4 ton) staat gelijk aan de CO2 uitstoot bij een autorit 59.631 km met een personenauto. In totaal wordt jaarlijks voor bijna 28 kilogram aan luchtverontreinigende stoffen door de bomen uit de lucht gefilterd. hoeveelheid

Tabel 4: Resultaat huidige baten projectlocatie

eenheid

waarde

Aantal bomen

44

st.

Bladoppervlak

27.241

m2

Kroonoppervlak

610

m2

Vermeden run-off

113

m3/jaar

€ 42,-

27,80

kg/jaar

€ 1.030,-

Afvang luchtverontreinigende stoffen C-opslag

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan

Waarde

CO2 Voorraad (kg)

42.608

156.226

€ 63.428,-

Vastlegging (kg/jaar)

1.741

6.384

€ 2.592,€ 3.664,-

Totaal

2.3

IMPACT BEHEERMAATREGELEN In de huidige situatie zorgt de beperkte bovengrondse groeiruimte ervoor dat de boomkronen in elkaars ruimte groeien. De huidige structuur biedt weinig potentie voor de individuele ontwikkeling van de boom. Hierdoor is de optimale potentie van de bomen (en dus hun bijdrage in groene baten) niet te bereiken. De voedselrijkdom en vocht in de bodem speelt een belangrijke rol in de ontwikkeling van bomen. Voor een beter inzicht in de effecten van de werkzaamheden op de bomen is een Boom Effect Analyse nodig. Met de iTree Eco berekening zijn alleen de huidige en toekomstige baten in relatie tot de potentie van de bomen met de voorgenomen beheermaatregelen berekend. Dit betekent dat de middels i-Tree Eco berekende resultaten weergeven wat de betreffende bomen na eventuele maatregelen aan groene baten kunnen bieden. Hieronder staan de resultaten na de geplande beheermaatregelen bij de projectlocatie uiteengezet. In Bijlage 2 is een samenvatting van de beheermaatregel dunning voor de Stadspolderring kort weergegeven.

BD20030/DN

10

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

2.3.1

IMPACT BEHEERMAATREGELEN BIJ DE PROJECTLOCATIE Het uitvoeren van de beheermaatregelen heeft effect op de huidige waarde en groene baten van de bomen. In tabel 5 is het resultaat weergegeven van deze maatregelen. Hierbij worden vijf bomen gekapt, de overige bomen worden verplant of blijven staan. Direct na de maatregelen zullen de bomen jaarlijks circa 23 kilo luchtverontreinigende stoffen afvangen met een bladoppervlak van 22.673 m2. Door het kappen van vijf bomen is de overgebleven koolstof voorraad ongeveer 38 ton. hoeveelheid

Tabel 5: Resultaat impact beheermaatregelen

eenheid

waarde

Aantal bomen

39

st.

Bladoppervlak

22.673

m2

Kroonoppervlak

544

m2

Vermeden run-off

94

m3/jaar

€ 35,-

23,13

kg/jaar

€ 857,-

Afvang luchtverontreinigende stoffen C-opslag

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

Waarde

Voorraad (kg)

38.086

139.646

€ 56.695,-

Vastlegging (kg/jaar)

1.590

5.830

€ 2.367,€ 3.259,-

Totaal

Na het uitvoeren van de beheermaatregelen staan er 39 bomen waarvan één nieuwe boom. Het vergelijken van de resultaten uit tabel 4 en 5 laat een vermindering zien van 11 procent bladoppervlak en koolstofvoorraad. Deze afname is ook terug te zien in de andere groene baten. Zodra er een verandering in het bladoppervlak is, wijzigt de bijdrage van groene baten. De monetaire waarde van de jaarlijkse baten daalt van € 3.664,- naar € 3.259.

2.3.2

INDICATIE BATEN OVER 20 JAAR BIJ DE PROJECTLOCATIE Voor het opstellen van een voorspelling is uitgegaan van de huidige situatie versus de situatie na het uitvoeren van beheermaatregelen over een tijdsbestek van 20 jaar. Het aantal bomen is na het uitvoeren van de beheermaatregelen gewijzigd van 44 stuks naar 39 stuks. De voorspelling is een indicatie over hoe de bomen zich onder goede omstandigheden zullen ontwikkelen en geven de toekomstige potentie weer. Het bladoppervlak bedraagt na 20 jaar zonder maatregelen circa 3,87 hectare dit staat gelijk aan 18 tennisvelden. Dit is een toename in bladoppervlak van 42% ten opzichte van de huidige situatie. De koolstof voorraad is na 20 jaar met 48% verhoogd. Bij deze resultaten dient rekening gehouden te worden dat de bovengrondse groeiruimte beperkend is in het verder uitgroeien van het totale kroonoppervlak. hoeveelheid

Tabel 6: Resultaat

eenheid

voorspelling zonder

Aantal bomen

44

st.

maatregelen

Bladoppervlak

38.749

m2

Kroonoppervlak

600

m2

C-opslag

hoeveelheid

Voorraad (kg) Vastlegging (kg/jaar)

BD20030/DN

gelijkwaardig aan CO2

Waarde

63.260

231.949

€ 94.173,-

951

3.487

€ 1.416,-

11

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

2.3.3

INDICATIE BATEN OVER 20 JAAR NA HET NEMEN VAN DE MAATREGELEN. Het bladoppervlak bedraagt na 20 jaar met maatregelen circa 3,34 hectare dit staat gelijk aan 15.6 tennisvelden. Dit is een toename in bladoppervlak van 47% ten opzichte van de huidige situatie. De koolstof voorraad is na 20 jaar met 50% verhoogd. hoeveelheid

Tabel 7: Resultaat

eenheid

voorspelling na

Aantal bomen

39

st.

beheermaatregelen

Bladoppervlak

33.399

m2

Kroonoppervlak

530

m2

C-opslag

hoeveelheid

Voorraad (kg) Vastlegging (kg/jaar)

gelijkwaardig aan CO2

Waarde

57.240

209.876

€ 85.211,-

892

3.270

€ 1.328,-

In figuur 4 is weergegeven dat het kroonoppervlak na 20 jaar in zowel de huidige situatie als na de beheermaatregelen licht afvlakt. Dit geeft aan dat de bomen hun maximaal mogelijke kroonoppervlak bereiken over ongeveer 50 jaar. De lijn voor het huidige verloop gaat uit van voldoende bovengrondse groeiruimte, dit is in de praktijd niet het geval. De grijze lijn geeft het maximaal beschikbare bovengrondse groeiruimte weer. In een situatie waarin elke boom evenveel groeiruimte heeft, zal in de huidige situatie na 33 jaar een tekort aan bovengrondse groeiruimte ontstaan. Door de huidige indeling zal dit probleem zich echter sneller voortdoen. In de situatie waarbij de geplande werkzaamheden worden gepleegd zal de maximale beschikbare ruimte binnen 40 jaar niet worden overschreden. Door de grafiek te extrapoleren zal in de toekomst de beschikbare groeiruimte bijna worden geëvenaard.

Verloop kroonoppervlak 9000 8000

kroonoppervlak, met in grijs

7000 6000 5000 4000 3000 2000 1000

Huidige situatie

40

38

36

34

32

30

28

26

24

22

20

18

16

14

12

8

10

6

4

0

2

groeioppervlak

0 (Huidig)

het maximaal beschikbare

Oppervlak (in m2)

Figuur 4: Resultaat verloop

voorspellingsjaar situatie na maatregelen

BD20030/DN

Maximaal beschikbaar oppervlak

12

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

In figuur 5 is weergegeven dat het bladoppervlak in een constante lijn groeit in zowel de huidige situatie als na de beheermaatregel. Na 20 jaar neemt de toename af en zal deze constant blijven. Dit gebeurt doordat de bomen hun maximaal mogelijke bladoppervlak bereiken over ongeveer 20 jaar. De lijn voor het huidige verloop gaat uit van voldoende bovengrondse groeiruimte, dit is in de praktijk niet het geval.

Figuur 5: Resultaat verloop bladoppervlak

De toename van de koolstofvoorraad ligt in relatie tot de (potentiele) groei van de bomen. Onder goede omstandigheden neemt de stammassa sterker toe dan bij slechte omstandigheden. Niet alleen het leefklimaat van de boom zorgen voor hoeveelheid koolstof vastlegging, ook de levensfase (leeftijd) van de boom is een belangrijke parameter. In figuur 6 is weergegeven dat de jaarlijkse koolstof vastlegging afneemt. Voor deze voorspelling is uitgegaan van normale omstandigheden van de huidige leefomgeving. Hierin is ondanks het verschil in bladoppervlak te zien dat de bomen beide scenario’s dezelfde lijn laten zien. Het verschil in koolstof vastlegging tussen de huidige situatie en de situatie na de beheermaatregel is veroorzaakt door het kappen van 5 bomen.

Verloop koolstof vastlegging 1200

voorspelling van koolstofvastlegging

Koolstof vastlegging kg/j

Figuur 6: Resultaat

1000 800 600 400 200 0 1

2

3

4

5

6

7

Huidig

BD20030/DN

8

9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 Na beheermaatregel

13

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

3 Crayensteynstraat Dit hoofdstuk omvat de i-Tree Eco berekening van de Crayensteynstraat. De huidige en potentiële baten zijn inzichtelijk gemaakt door middel van een i-Tree Eco berekening. Daarbij zijn twee scenario’s uitgewerkt om het effect van beheermaatregelen inzichtelijk te maken.

3.1

GEÏNVENTARISEERDE BOMEN In totaal zijn er 99 volwassen platanen geïnventariseerd. De bomen zijn aangeplant rond 1935 en zijn ze tenminste 85 jaar oud. Foto 3 en 4 zijn gemaakt tijdens de veldopname en geven een impressie van de (imposante) laanstructuur met volwassen platanen.

Foto 3: Links, overzicht laanstructuur

Foto 4: Rechts, overzicht bomenrij

De bomen staan dicht op elkaar en de kronen groeien tegen elkaar. Het merendeel van de bomen, 96 stuks, heeft een goede conditie en 3 bomen hebben een iets verminderde conditie. De gemiddelde stamdiameter is rond de 80 centimeter en de boomhoogte is grotendeels 25 meter (tabel 8). Tabel 8: overzicht verdeling

Stamdiameter

bomen, te Crayensteynstraat

Klasse (cm)

Aantal

Boomhoogte

Aantal

(m)

60 – 70

2

20

3

70 – 80

28

22

13

80 – 90

45

23

1

90 – 100

22

24

7

100 – 110

2

25

75

BD20030/DN

14

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

3.2

DE HUIDGE BATEN In tabel 9 zijn de huidige baten weergegeven die berekend zijn met het softwareprogramma i-Tree Eco. Het totaalbedrag bestaat uit alle jaarlijkse baten, de waarde voor koolstofvoorraad is het bedrag dat tot nu toe is vastgelegd (en dus niet jaarlijks). De monetaire waarde staat voor vermeden kosten en is geen fysiek bedrag, maar wat men anders had moeten investeren om dezelfde baten te behalen. De bomen op de Crayensteynstraat leveren jaarlijks € 12.042,- aan vermeden kosten. De 99 bomen aanwezig op deze locatie hebben gezamenlijk circa 8 hectare bladoppervlak en een koolstof voorraad van bijna 330 ton ter waarde van € 490.974,-.

Tabel 9; overzicht huidige

hoeveelheid

eenheid

waarde

baten aanwezig op de

Aantal bomen

99

st.

Crayensteynstraat

Bladoppervlak

80.377

m2

Kroonoppervlak

16.266

m2

Vermeden run-off

340

m3/jaar

€ 203,-

Afvang

81,2

kg/jaar

€ 813,-

luchtverontreinigende stoffen C-opslag*

hoeveelheid

Voorraad (kg) Vastlegging (kg/jaar)

gelijkwaardig aan CO2

329.808

1.209.296

€ 490.974,-

7.406

27.154

€ 11.025,€ 12.042,-

Totaal

3.3

Waarde

IMPACT BEHEERMAATREGELEN CRAYENSTEYNSTRAAT Om te bepalen of de resultaten gevonden bij de stadspolderring toepasbaar zijn voor locaties met platanen welke een hogere leeftijd hebben is de Crayensteynstraat middels iTree Eco berekend. Voor deze berekening zijn de volgende twee maatregelen uiteengezet: ▪

99 bomen verplanten* : innemen van de kroon met 3 meter aan weerszijden van de

▪

49 bomen kappen

kroon ter voorbereiding op het verplanten : dunning van de laanstructuur om weer licht in de kronen te krijgen om doodhoutvorming te verminderen *De bomen worden niet verplant, dit is een voorbeeld om het effect van de baten met de Stadspolderring te vergelijken.

3.3.1

IMPACT INNEMEN VAN BOMEN Voor bepalen van de impact van het verplanten van deze bomen is uitgegaan van de huidige situatie versus de situatie na het uitvoeren van beheermaatregelen. Deze maatregel zal op 99 bomen worden uitgevoerd. Het uitvoeren van de beheermaatregelen heeft effect op de huidige waarde en groene baten van de bomen. In tabel 10 is het resultaat weergegeven van deze maatregelen. Het bladoppervlak op de Crayensteynstraat na maatregel bedraagt 52.365 m2 dit staat gelijk aan meer dan 24 tennisvelden. De hoeveelheid CO2 afvang door de bomen bedraagt circa 27 ton, dit staat gelijk aan de CO2 uitstoot bij een autorit van 253.636 km met een personenauto. Opvallend hierin is dat de koolstof afvang identiek is aan de afvang

BD20030/DN

15

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

waargenomen in de huidige situatie zonder maatregel. In totaal wordt jaarlijks voor bijna 53 kilogram aan luchtverontreinigende stoffen door de bomen uit de lucht gefilterd. hoeveelheid

Tabel 10: Resultaat na de maatregel innemen kroon

Aantal bomen

99

Soort

eenheid

waarde

st.

Platanus x hispanica

Bladoppervlak

52.365

m2

Kroonoppervlak

10.242

m2

Vermeden run-off

220,6

m3/jaar

€ 132,-

Afvang

52.9

kg/jaar

€ 530,-

luchtverontreinigende stoffen C-opslag*

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

329.808

1.209.296

€ 490.974,-

7.406

27.154

€ 11.025,-

Voorraad (kg) Vastlegging (kg/jaar)

€ 11.687,-

Totaal

3.3.2

Waarde

IMPACT DUNNING VAN BOMEN De impact op de groene baten bij de maatregel dunning is bepaald, door de baten van 50 van de 99 bomen aanwezige bomen te bepalen. Bij het toepassen van dit scenario zijn de blijvende bomen willekeurig gekozen. In tabel 11 zijn de berekende resultaten weergegeven. Het bladoppervlak op de Crayensteynstraat na dunning bedraagt 52.329 m2 dit staat gelijk meer dan 24 tennisvelden. Opvallend is dat direct na de maatregel het bladoppervlak nagenoeg gelijk is als bij de maatregel innemen (hoofdstuk 3.3.1). In totaal wordt jaarlijks voor bijna 53 kilogram aan luchtverontreinigende stoffen door de bomen uit de lucht gefilterd. De bomen leggen jaarlijks circa 5,5 ton aan koolstof vast, dit staat gelijk aan circa 20 ton CO2. De jaarlijkse koolstof afvang is met de helft van de bomen 25% minder dan na de maatregel innemen (hoofdstuk 3.3.1).

Tabel 11: Resultaat na de maatregel dunning

hoeveelheid Aantal bomen

50

Soort

eenheid

waarde

st.

Platanus x hispanica

Bladoppervlak

52.329

m2

Kroonoppervlak

8.275

m2

Vermeden run-off

220,9

m3/jaar

€ 132,-

Afvang

52,87

kg/jaar

€ 529,-

luchtverontreinigende stoffen C-opslag*

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

143.873

527.534

€ 214.179,-

5.515

20.220

€ 8.209,-

Voorraad (kg) Vastlegging (kg/jaar)

Waarde

€ 8.870,-

Totaal

BD20030/DN

16

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

3.4

INDICATIE BATEN VOORSPELLING OVER 20 JAAR Voor de voorspelling is uitgegaan van de huidige situatie versus de situatie na het uitvoeren van beheermaatregelen. Er voor drie scenario’s voorspellingen gedaan; 1. Geen maatregel; 2. Innemen kroon; 3. Dunning; De gevonden resultaten uiteengezet in dit hoofdstuk samen met de resultaten van de Stadspolderring (hoofdstuk 2) geven een beeld over de impact van de geplande maatregelen bij bomen van verschillende levensfasen. In tabel 12 staan de resultaten per scenario uiteengezet. Hierin is te zien dat in 20 jaar tijd de genomen maatregelen met betrekking tot de groene baten niet worden gecompenseerd. Bij het scenario “geen maatregel” groeit het totale bladoppervlak in 20 jaar met 6 %. Het scenario innemen groeit het bladoppervlak met circa 10 % en bij dunning daalt dit circa 1%.

Tabel 12: overzicht van de

Scenario

Geen maatregel

Innemen

Dunning

mogelijk groene baten over 20 jaar per scenario op de Crayensteynstraat

Aantal bomen (in st.)

99

99

50

Bladoppervlak (in m2)

85.200

57.800

51.800

Kroonoppervlak (in m2)

18.300

11.500

9.900

Koolstof voorraad (in kg)

369.760

369.760

180.870

Koolstof afvang (in kg)

1930

1930

1730

BD20030/DN

17

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

4 Conclusie De resultaten van het onderzoek zijn geanalyseerd en leiden tot een conclusie. In dit hoofdstuk worden de belangrijkste inzichten geconcludeerd om zodoende antwoord te kunnen geven op de hoofdvraag. Ter vergelijking zijn de resultaten van het gehele zuidelijke deel van de Stadpolderring in bijlage 2 verder uitgewerkt. In dit hoofdstuk zijn de conclusies van de projectlocatie op de Stadspolderring en de conclusie van de Crayensteynstraat uiteengezet.

4.1

CONCLUSIE STADSPOLDERRING PROJECTLOCATIE MET BEHEERMAATREGELEN De aanwezige bomen op de projectlocatie zijn van goede conditie met een levensverwachting van meer dan 15 jaar. Door gebrek aan boven- en ondergrondse ruimte kunnen deze bomen niet hun maximale potentie bereiken. De situatie zorgt voor een gesloten kroondek in de laanstructuur. Dit in combinatie met de natuurlijke groei van platanen zorgt voor lichtconcurrentie tussen individuele bomen. De situatie zorgt ervoor dat bomen niet hun maximale kroongrootte kunnen verwezenlijken. Ook heeft dit meerdere nadelige effecten voor de bomen en omgeving. Enkele problemen die deze situatie veroorzaakt zijn; mechanische schade, verhoogd risico, Massaria en slechte luchtkwaliteit door een tunneleffect boven een drukke weg. Op dit moment zorgen de 44 bomen op de projectlocatie voor een totaal aan € 3.664,jaarlijkse baten. Jaarlijks wordt voor 6,4 ton aan CO2 vastgelegd in combinatie met 28 kilogram aan luchtverontreinigende stoffen. Het bladoppervlak bedraagt momenteel circa 2,7 hectare met een kroonoppervlak van 610 m2. Doordat de bomen in hoogte nog wel kunnen uitbreiden kan het bladoppervlak nog hoger worden. Door het gebrek en bovengrondse groeiruimte kan het kroonoppervlak nauwelijks groeien. De berekening van de impact van de maatregelen geeft de volgende conclusie.

Door kappen en verplanten van de bomen zal direct na uitvoering van de maatregel een verlies in groene baten plaats vinden. Door de leeftijd en conditie van de bomen kunnen de bomen onder goede omstandigheden de verloren baten compenseren en verhogen. Doordat bovengrondse groeiruimte wordt gecreëerd bij de maatregelen kunnen de bomen een grotere kroon ontwikkelen. Het vergroten van de kroon gaat gepaard met het verhogen van de groene baten. Dus door de uit te voeren maatregelen kan op de projectlocatie per boom een hogere maatschappelijke en monetaire waarde bewerkstelligd worden. Dit in combinatie met een verlaging in lichtstress zorgt voor minder mechanische schade, minder Massaria en een betere luchtkwaliteit.

4.2

CONCLUSIE CRAYENSTEYNSTRAAT In de huidige situatie zorgt de beperkte bovengrondse groeiruimte ervoor dat de boomkronen elkaar raken. De structuur bied weinig potentie voor de individuele ontwikkeling van de boom. Hierdoor is de potentie van de bomen (en dus hun bijdrage in groene baten) niet optimaal te bereiken. Met de i-Tree Eco berekening is alleen gekeken naar de huidige en toekomstige baten in relatie tot de potentie van de bomen met de voorgenomen beheermaatregelen.

BD20030/DN

18

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

De berekening van de Crayensteynstraat in combinatie met de voorspellingen bij verschillenden maatregelen geeft weer dat de bomen niet is staat zijn om de verloren baten te compenseren. Dit wordt verklaard doordat de bomen zich in de volwasfase bevinden, waardoor de verwachting is dat zij niet heel veel meer gaan groeien. Bij de maatregel dunning is zelfs een afname in bladoppervlak voorspeld. Dit is een duidelijk teken dat de bomen op de Crayensteynstraat niet in staat zijn om te investeren in assimilatie (groei). Het blijkt dus niet verstandig om omwille van de groene baten op de Crayensteynstraat de in dit rapport besproken maatregelen uit te voeren. Rekening houdend met de problematiek als Massaria, mechanische gebreken, luchtkwaliteit en gevaarzetting kan wel een maatregel van belang zijn.

BD20030/DN

19

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

Bijlage 1 Begrippenlijst met definities voor i-Tree Eco Softwareversie Deze begrippenlijst is opgesteld voor een i-Tree Eco berekening met behulp van i-Tree Eco versie 6.0.19 Er is gebruik gemaakt van de locatie- en weergegevens (ofwel klimaatgegevens van de omgeving) van meetstation Rotterdam.

Definities - alfabetische volgorde Boomwaarde Boomwaarde is een niet in getallen uitdrukbare waarde, gebaseerd op een breed scala van aspecten. De waarde wordt bepaald door een samenhang van kenmerken van de boom. Denk hierbij aan toekomstverwachting, groene baten, mechanische kwaliteit, boomconditie en bijdrage aan (bio)diversiteit. Ecosysteemdiensten Ecosysteemdiensten (voorheen functie van natuur) zijn diensten of producten door de natuur (ecosysteem) geleverd. Hierbij kan gedacht worden aan drinkwater, luchtzuivering en bestuiving van gewassen. Ook culturele of maatschappelijke diensten vallen onder de term ecosysteemdiensten, denk hierbij aan leef comfort, recreatie en gezondheid. Tot slot worden ondersteunende diensten zoals de stofkringloop (zoals bij koolstof en stikstof) gerekend als ecosysteemdienst. (Potentiële) evapotranspiratie Evaporatie en transpiratie zijn noodzakelijk voor de boom om bijvoorbeeld te koelen, voedingstoffen te transporteren en voor assimilatie. De evapotranspiratie geeft weer hoeveel water de bomen daadwerkelijk uit hun groeiplaats en omgeving halen of wegvangen. De potentiële evapotranspiratie is hoeveel water de boom uit zijn groeiplaats en omgeving in potentie kan halen. Evaporatie De evaporatie is vloeibaar water dat over gaat in waterdamp (gasvorming), Bij i-Tree Eco gaat het over vloeibaar water dat zich bevindt op de desbetreffende boom.

Evaporatie bij bomen wordt voornamelijk beïnvloed door: energie van buitenaf (zonlicht en warmte), wind en luchtvochtigheid. Groene baten Het nut of meerwaarde voor de maatschappij van ecosysteemdiensten geleverd door bomen en planten in zowel de directe als indirecte omgeving van de plant. Denk hierbij aan hitte-stress, CO2 afvang en afvang van luchtverontreinigende stoffen. Groene baten bestaan uit maatschappelijke en monetaire waarden. Kengetallen De toegepaste kengetallen zijn afkomstig uit het Handboek Milieuprijzen 2017 van CE Delft en geactualiseerd naar anno 2020. Voor het berekenen van de monetaire waarde van vermeden run-off is gebruik gemaakt van de rioolheffing per kubieke meter water (m3) van de lokale gemeente.

BD20030/DN

20

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

Koolstof en koolstofdioxide De bomen vangen met hun blad CO2 af en leggen dit vast in de stam in de vorm van koolstof. Omdat CO2 een verbinding is tussen koolstof (C) en zuurstof (O2) is deze zwaarder dan de enkele atoom C. i-Tree Eco geeft de waarde van koolstof die nog omgezet dient te worden naar CO2, vandaar dat beide zijn genoemd. De prijs is gebaseerd op het kengetal van CO2. Koolstof = C Koolstofdioxide = CO2 Luchtverontreinigende stoffen Luchtverontreinigende stoffen zijn stoffen of deeltjes in de atmosfeer welke in overmatige hoeveelheden schadelijk zijn voor de omgeving. Luchtverontreinigende stoffen worden normaliter onderverdeeld in deeltjesvormige stoffen zoals fijnstof en gasvormige stoffen zoals ozon. Met behulp van i-Tree Eco wordt de afvang van de volgende luchtverontreinigende stoffen berekend; Fijnstof (PM2,5), NO2, SO2, O3 en CO. Maatschappelijke waarden Door de bomen geleverde groene baten die niet in financiële eigenschappen of directe hoeveelheden zijn te bepalen. Denk hierbij aan effecten op gezondheid, leef comfort, hittestress en gemoedstoestand. Monetaire waarden (economische waarden) De monetaire waarde die berekend wordt voor het bomenbestand staat voor vermeden kosten van de desbetreffende baten/ecosysteemdiensten en is geen fysiek bedrag, maar wat men anders had moeten investeren in alternatieve methoden om dezelfde baten te behalen.

Opgevangen water De totale hoeveelheid water die door de boom is opgevangen tijdens neerslag, dus vertraging en onderschepping van hemelwater. Run-off Run-off is oppervlaktewater op maaiveld dat afgevoerd moet worden (over het algemeen via drainagesystemen). Toekomstboom Toekomstbomen zijn bomen waarvan besloten is dat deze mogen blijven groeien ofwel behouden blijft ten opzichte van andere bomen. Een toekomstboom dient aan meerdere criteria te voldoen. Deze criteria moet vastgesteld worden door de boomeigenaar. Vaak zijn criteria als afstand tot gebouwen/gevel en voldoende doorwortelbare ruimte leidend. Dus de onder- en bovengrondse ruimte dient te voldoen aan de door de boomeigenaar opgestelde eisen.

BD20030/DN

21

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

Toekomstvoorspelling Met behulp van i-Tree Eco is het mogelijk om een berekening uit te voeren voor een voorspelling over het verloop van de baten in een termijn x aantal jaar. Gegevens die op voorhand zijn ingevoerd; ▪

Aantal vorstdagen in Nederland

▪

Termijn van voorspelling

▪

Uitvalpercentage gebaseerd op conditie

Transpiratie De transpiratie is het verdampen van water door planten via de stomata (huidmondjes). De transpiratie wordt voornamelijk beïnvloed door; soorteigenschappen, beschikbaarheid van water, luchtvochtigheid en wind. Vermeden kosten De kosten die men moet investeren om de door de bomen behaalde baten te compenseren als deze bomen niet aanwezig zouden zijn. Vermeden run-off Vermeden run-off is neerslag afgevangen door de boomkroon dat niet op het maaiveld neerkomt en dus niet via drainagesystemen hoeft afgevoerd te worden.

BD20030/DN

22

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

Bijlage 2 Samenvatting i-Tree Eco Stadspolderring Stadspolderring huidige situatie hoeveelheid Aantal bomen

228

Soort

eenheid

waarde

st.

Platanus x hispanica

Bladoppervlak

128.565

m2

Kroonoppervlak

22.289

m2

Vermeden run-off

541

m3/jaar

€ 324,-

129,88

kg/jaar

€ 1.301,-

Afvang luchtverontreinigende stoffen C-opslag*

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

224.387

822.751

€ 334.037,-

8.909

32.667

€ 13.263,-

Voorraad (kg) Vastlegging (kg/jaar)

Waarde

€ 14.888,-

Totaal

* C = koolstof Stadspolderring voorspelling 20 jaar hoeveelheid Aantal bomen

228

Soort

eenheid

waarde

st.

Platanus x hispanica

Bladoppervlak

172.100

m2

Kroonoppervlak

30.300

m2

C-opslag

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

299.960

1.099.833

Voorraad (kg)

Waarde € 461.930,-

Stadspolderring na dunning 50% hoeveelheid Aantal bomen

114

Soort

eenheid

waarde

st.

Platanus x hispanica

Bladoppervlak

83.506

m2

Kroonoppervlak

11.130

m2

Vermeden run-off

353,8

m3/jaar

€ 212,-

Afvang

84,36

kg/jaar

€ 845,-

luchtverontreinigende stoffen C-opslag*

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

Voorraad (kg)

99.264

369.667

Waarde € 147.771,-

Vastlegging (kg/jaar)

6.018

22.067

€ 8.959,€ 10.016,-

Totaal

BD20030/DN

23

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

Stadspolderring voorspelling 20 jaar na dunning 50% hoeveelheid Aantal bomen

114

Soort

eenheid

waarde

st.

Platanus x hispanica

Bladoppervlak

122.800

m2

Kroonoppervlak

16.400

m2

C-opslag

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

155.520

570.230

Voorraad (kg)

Waarde € 239.496,-

Stadspolderring na innemen kroon (3 m) hoeveelheid Aantal bomen

228

Soort

eenheid

waarde

st.

Platanus x hispanica

Bladoppervlak

77.838

m2

Kroonoppervlak

12.157

m2

Vermeden run-off

326,8

m3/jaar

€ 196,-

Afvang

78,64

kg/jaar

€ 787,-

luchtverontreinigende stoffen C-opslag*

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

224.387

822.751

€ 334.037,-

8.909

32.667

€ 13.263,-

Voorraad (kg) Vastlegging (kg/jaar)

Waarde

€ 14.246,-

Totaal

Voorspelling 20 jaar na innemen kroon (3m) hoeveelheid Aantal bomen Soort

228

eenheid st.

Platanus x hispanica

Bladoppervlak

117.300

m2

Kroonoppervlak

16.300

m2

C-opslag

waarde

hoeveelheid

Gelijkwaardig aan CO2

299.960

1.099.833

Voorraad (kg)

BD20030/DN

Waarde € 461.930,-

24

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

Bijlage 3 Inventarisatietabel

BD20030/DN

25

i-Tree Eco berekening, Stadspolderring en Crayensteynstraat

Bijlage 4 Infographic Stadspolderring, projectlocatie

BD20030/DN

26