20220609 HVC presentatie Dordrecht Vfinal.pdf

Warmtetransitie Introductie, techniek en kaders Arjan ten Elshof, Luc Brugman 14/06/2022

Agenda Raadscommissie Dordrecht

•

Introductie HVC

•

Techniek en bronnen

•

Governance en wettelijke kaders

•

Tariefregulering en tarieven

•

Vragen en discussie

1. Introductie HVC Visie en missie, activiteiten en aanpak warmtenetten Arjan ten Elshof, Luc Brugman 09/06/2022

Introductie HVC Opgericht in 1991 door gemeenten in regio Alkmaar voor het verbranden van huishoudelijk afval in plaats van storten. Inmiddels zijn 48 gemeenten en 8 waterschappen aandeelhouder. Kerntaken anno 2021: ‘gemeenten en waterschappen ondersteunen bij de verduurzaming van het afvalbeheer en de transitie ‘aardgasvrij’.’ Geen winstoogmerk of dividend, maar herinvesteren in verduurzaming. 1.117 medewerkers, 318,9 miljoen omzet, 15,2 miljoen winst, eigen vermogen 142 miljoen (jaarverslag 2020)

Introductie HVC Grondstoffen Energie uit Afval Energie

Duurzame

HVC in de warmtetransitie Alternatieven voor aardgas 1) Groen en (voorlopig) onvermijdbaar gas

2) Collectieve warmte

3) All-electric

Beperkt potentieel • Biomassa voor groen gas productie beperkt • Waterstof, maar industrie staat vooraan in de rij • Gas in de toekomst vooral voor proces-warmte in industrie en als back-up capaciteit

Direct potentieel • Volwassen technologie • Warmtenetten presteren goed en zijn beproefd • Mogelijkheid om nu stappen te maken • Nieuwe bronnen (geothermie, aquathermie) gaan warmtenetten verduurzamen

Groot potentieel, maar… • Veel innovatie nodig (opslag elektriciteit, weten regelgeving netverzwaring, slimme netten, E-warmtepomp) • Opwek duurzame elektriciteit

HVC in de warmtetransitie Activiteiten warmte

Hoe werken wij samen? Lokaal op zoek naar structurele samenwerking met lokale partijen Hoe pakken wij dit aan? Samen optimaliseren van de integrale warmteketen; van warmtebron tot warmtelevering, in samenhang met andere (sociale) opgaven in de wijk

7

2. Techniek en bronnen Opbouw warmtenet, bronnen, situatie Dordrecht Arjan ten Elshof, Luc Brugman 09/06/2022

hoe werkt het. warmtenet

9

titel van de presentatie.

Hoe voeden we warmtenetten Verduurzaming

Huidige situatie

Pieklast

Basislast

Warmtenetten Huidige/verleden

Volgende stap Technieken van nu grootschalige ingezet

Toekomstbeeld

Nieuwe ontwikkelingen en verdere verduurzaming

 Restwarmte uit afval  Fossiele restwarmte  Restwarmte uit industriële processen  Biomassacentrales

 Slib Verbrandingsinstallatie  Geothermie  Thermische Energie uit Oppervlaktewater/ Afvalwater (TEO/TEA)  Hoge temperatuur warmtepompen

 Ondiepe geothermie  Ultradiepe geothermie  ???

 Gascentrales

 E-boiler  Gascentrales  Opslag  Biomassacentrales

 Waterstof  Synthetisch gas  Biogas  Mogelijk ander gas

Hoe groeien warmtenetten

Sterke focus, veel in uitvoering en reeds aangesloten

Gebeurt waar het warmtenet het beste alternatief is

Gebeurt op basis van omstandigheden waar opportuun

Wordt opgestart, focus op collectieve aansluitingen

Wordt op pilotbasis verkend, condities nog niet op orde

Historische groei warmtenet Mijlpalen in Dordrecht

2008 

Nieuwe warmteinfra gebaseerd op bestaande woningen, destijds uniek, nu nog steeds zeldzaam

2015 

Meer dan 2.000 woningequivalenten aangesloten

2020  



5.800 weq aangesloten Grootste SAH aanvraag van Nederland, samen met de overige Drechtsteden. 1.500 woningequivalenten toegekend

2023  



In operatie stelling E-boiler Eerste compleet aardgasvrije warmtenet van Nederland 6.000 woningequivalenten total aangesloten

2010

2015

2018

2022

Klantontwikkeling warmtenet Dordrecht 14,000 12,000 10,000 8,000 6,000 4,000 2,000 0

2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032 2033 2034 2035 2036 2037 2038 2039 2040 2041 BC 2011

update 2021

14

voorbeeldpresentatie.

Gezamenlijke reis Drechtsteden Formele momenten Mijlpalen & Overeenkomsten

2018

Energieakkoord Drechtsteden PAW toekenning Sliedrecht

2019

Vaststelling TVW 1.0

2020

2021

2022+

SAH aanvraag 5.930 woningen Intentieverklaring WoCo’s-HVC

TVW & RES

Gezamenlijke reis Drechtsteden Concrete werkzaamheden Mijlpalen & Overeenkomsten

Uitvoering en structuur

2018

2019

Energieakkoord Drechtsteden

Bestaand warmtenet Regionale samenwerking

Vaststelling TVW 1.0

PAW toekenning Sliedrecht

Regionale org. aardgasvrij

2020

2021

2022+

SAH aanvraag 5.930 woningen Intentieverklaring WoCo’s-HVC

VVE’s en utiliteit meenemen TVW & RES

(voorbereiding) aanleg net

Implementeren aquathermie Implementeren geothermie

Gezamenlijke reis Drechtsteden Concrete werkzaamheden Mijlpalen & Overeenkomsten

Uitvoering en structuur

2018

2019

Regionale samenwerking

2020

Transparantie wederzijds Vaststelling borgen

Energieakkoord Drechtsteden

Bestaand warmtenet

Geleerde lessen/ succesfactoren

Maak samenwerking PAW toekenning structureel Sliedrecht

Regionale org. aardgasvrij

TVW 1.0

2021

SAH aanvraag 5.930 woningen

Intentieverklaring WoCo’s-HVC

Lange en korte termijn met elkaar verbinden

2022+

VVE’s en utiliteit meenemen TVW & RES

(voorbereiding) aanleg net

Implementeren aquathermie Implementeren geothermie

Gezamenlijke reis Drechtsteden Mijlpalen & Overeenkomsten

Uitvoering en structuur

2018

2019

Regionale samenwerking

2020

Transparantie wederzijds Vaststelling borgen

Energieakkoord Drechtsteden

Bestaand warmtenet

Geleerde lessen/ succesfactoren

Maak samenwerking PAW toekenning structureel Sliedrecht

Regionale org. aardgasvrij

TVW 1.0

2021

SAH aanvraag 5.930 woningen

Intentieverklaring WoCo’s-HVC

Lange en korte termijn met elkaar verbinden

2022+

VVE’s en utiliteit meenemen TVW & RES

(voorbereiding) aanleg net

Implementeren aquathermie Implementeren geothermie

Governance & kaders Landelijk, regionaal & gemeentelijk Arjan ten Elshof, Luc Brugman 09/06/2022

Wettelijke kaders Kaders

Warmtewet (wordt Wet Collectieve Warmtevoorziening)

 Maximumtarieven op basis gasprijs  Maximum rendementen Leveringszekerheid

Regionale Energie Strategie

 Duurzame opwekpotentie in kaart (veelal focus op zon en wind)  In de Drechtseden ook de warmtelader, voorkeursvolgorde warmteopwekking, vastgesteld

Transitie Visie Warmte

 Alternatieven voor gas met laagste maatschappelijke kosten per wijk  Waarschijnlijke startpunten voor én na 2030 in kaart

Startmotor Wijkuitvoeringsplannen Etc.

 Wijkuitvoeringsplannen om gefaseerd naar particulieren toe te gaan  Startmotorkader om samen met woningcorporaties momentum te creëren

 Maximumtarieven los van gas  Duurzaamheidseisen  Marktordening

Keuzes

Actie

Casus Drechtsteden Integratie met TVW en RES

Gemeentelijke keuzes marktordening Vier parameters

Publiek

Privaat

HVC is een 100% publiek bedrijf, dat enkel publieke aandeelhouders kan hebben, geen dividend uitkeert maar stuurt op maatschappelijke parameters.

Integraal

Gesplitst

HVC draagt integrale verantwoordelijkheid, maar verschillende gemeenten hebben potentiële leveranciers recht op negotiated third party access.

Kaderstellend

Directief

De gemeente stuurt vanuit haar expertise via beleid op de verdere ontwikkeling en verduurzaming van het warmtenet.

Geen risico gemeente

Volledig risico gemeente

De gemeente heeft een aandeel in HVC en staat mede garant voor leningen, maar participeert, financiert of subsidieert het warmtenet niet direct zelf

3. Tariefregulering en tarieven Overzicht HVC Arjan ten Elshof, Luc Brugman 09/06/2022

Waaruit is een tarief opgebouwd Looptijd 30 jaar Afschrijvingen 15 en 30 jaar Investeringen (Capex):

Opbrengsten:

• • • • •

• Warmteverbruik (GJ-tarief) • Vastrecht

Aardwarmte-bron Primair warmtenet Warmteoverdrachtstation Secundair warmtenet Warmte afleversets

Exploitatiekosten (Opex):

Eenmalige inkomsten:

• Warmte opwekkosten • Onderhoud en vervanging • Pompenergie net • Nutsaansluiting • Financieringskosten • Belasting • Overige (overhead etc.)

•

Bijdrage aansluitkosten

Overige inkomsten: • • •

Proeftuinen Aardasvrije Wijken SDE++ subsidies SAH subsidies

Hoe werkt vaststelling warmtetarief (gereguleerd)

December: ACM stelt jaarlijks maxima vast

 Maximumtarieven GJ prijs worden bepaald op basis van het gemiddelde van gasprijzen in de markt (subsidies als de SDE worden op dezelfde prijs berekend)  Maximumtarieven Vastrecht worden bepaald op basis van vastrecht van netbeheerders gas en onderhouds- en afschrijfkosten van een cv ketel

Januari: HVC stelt haar tarieven vast

 HVC zit altijd onder het maximum  Traditioneel 5% onder de GJ prijs, vanwege de prijsstijging van gas enkel de echte kosten doorgerekend waardoor het Vastrecht met minder dan de inflatie is gestegen en de GJ prijs 27% onder het maximumtarief is gebleven

Jaarlijks: ACM controleert de rendementen

 Het ACM controleert de rendementen  Bij te hoge rendementen moeten de tarieven naar beneden worden gebracht.

Historische ontwikkeling Ontwikkeling gas- , EB/ODE en warmteprijs € 1.60

€ 50.00 € 45.00

Koppeling met gasprijs effectief losgelaten

€ 1.40

€ 1.20

€ 40.00 € 35.00

€ 1.00

€ 30.00

€ 0.80

€ 25.00 € 20.00

€ 0.60

€ 15.00 € 0.40 € 10.00 € 0.20

€ 0.00

€ 5.00

2011

2012

2013

2014

Gasprijs

2015

2016

Energiebelasting

2017

2018

Warmteprijs HVC

2019

2020

Warmteprijs ACM

2021

2022

€ 0.00

Wat doet de markt

Prijzen inclusief btw

Vooruitkijkend • Vooravond van een grote schaalsprong, Dordrecht loopt voorop en is in positie om dat te blijven doen • De Wet Collectieve Warmtevoorziening (Warmtewet 2.0) gaat met een gasprijsontkoppeling, verduurzamingseisen en marktordening de gemeenten in positie brengen meer stappen te zetten. • Subsidiering wordt structureler met een reeds aangepaste SDE (Subsidie Duurzame Energie, bronnen) en een Capexsubsidie van EZK (Infrastructuur)\

hvcgroep.nl