1a. JR GRD 2020 incl aanbiedingsbrief.pdf

Drechtsteden

Postbus 619 3300 AP Dordrecht

IBAN: NL88 BNGH 0285127748 BIC: BNGHNL2G

Aan het College van B&W van de Gemeente Dordrecht Postbus 8 3300 AA DORDRECHT

Telefoon: 078-770 3956 E-mail: m.rijke@drechtsteden.nl

Bijlage(n) 1

Datum: 8 april 2021 Ons kenmerk: BDR/21/2568131 Uw kenmerk: -

Behandeld door: M. Rijke Onderwerp: Jaarstukken 2020 GR Drechtsteden

Geacht college, Bijgaand ontvangt u de voorlopige jaarstukken 2020 van de Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden, met het verzoek deze door te geleiden naar de gemeenteraad, zodat de raad in de gelegenheid is zijn zienswijze op de jaarstukken te geven.

In deze voorlopige jaarstukken is het definitieve jaarresultaat van de uitvoering van de Wmo (Wet Maatschappelijke Ondersteuning) en de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) nog niet opgenomen. De accountantscontrole is nog niet afgerond, daarom ontbreekt de controleverklaring van de accountant nog. Bevindingen van de accountant kunnen aanleiding geven tot aanpassingen in de jaarrekening. U ontvangt de volledige concept-jaarstukken 2020 zo spoedig mogelijk.

De definitieve jaarstukken 2020 worden aan de Drechtraad aangeboden voor vaststelling in de vergadering van 6 juli 2021. Hoogachtend, het Drechtstedenbestuur,

N. van Mourik MPA secretaris

voorzitter

Bijlagen: concept-jaarstukken 2020 GRD, versie 8 april 2021 Alblasserdam / Dordrecht / Hardinxveld-Giessendam / Hendrik-ldo-Ambacht / Papendrecht / Sliedrecht / Zwijndrecht

Pagina 1 van 1

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

Drechtsteden

Jaarstukken 2020

Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden

Versie 8 april 2021

DISCLAIMER Het jaarresultaat over 2020 bevat een aantal onzekerheden. Zo zijn de definitieve jaarresultaten van de uitvoering van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning én de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers nog niet opgenomen in deze versie van de concept-jaarstukken 2020 GRD. Ook de actualisatie van de voorziening dubieuze debiteuren wordt op een later moment nog bepaald. Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) Net als afgelopen jaren komt een aantal definitieve gegevens over 2020 van externe partijen pas later beschikbaar. Dit betreft gegevens over de eigen bijdragen van het Centraal Administratie Kantoor (CAK), over de besteding van de persoonsgebonden budgetten (RGB) van de Sociale Verzekeringsbank (SVB) en over de kosten van geleverde zorg in natura van zorgaanbieders. De Wmo-cijfers in deze conceptjaarstukken zijn nu nog gebaseerd op de betalingen tot en met november 2020, zonder afrekening van de eigen bijdrage aan het CAK. Met genoemde partijen zijn afspraken gemaakt over tijdstip, vorm en inhoud van de aanlevering van de gegevens. De definitieve cijfers komen medio maart 2021 beschikbaar en zullen leiden tot een bijstelling van de huidige prognose van de Wmo. Met de accountant is afgesproken wanneer en hoe de controle op getrouwheid en rechtmatigheid vervolgens plaatsvindt.

In de paragraaf 'Zorgen voor ondersteuning' vindt u meer informatie over de Wmo (zie ook paragraaf 2.2.3.). Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers Ook zijn de cijfers van de uitvoering van de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) nog niet definitief. De afrekening van de Tozo is op zijn vroegst pas in april beschikbaar. Vervolgens moet de accountantscontrole nog plaatsvinden. Nu zijn de Rijksvoorschotten en werkelijk betaalde Tozo-vergoedingen niet in het resultaat verwerkt, omdat het Rijk zal afrekenen op werkelijk gemaakte kosten. Of de Rijksvergoeding werkelijk kostendekkend is, zal nog moeten blijken. Het ministerie heeft in de eerste maanden tijdens de uitvoering van Tozo verdere toepassingsregels opgesteld, bijgesteld en uitgebreid. Dat betekent dat dossiers uiteindelijk in lijn moeten zijn met deze regels en dat de accountant afwijkende dossiers beoordeelt als fout en onzeker. Hierdoor ontstaat er op de dekking vanuit het Rijk een financieel risico (fouten en onzekerheden komen in eerste aanleg voor eigen rekening van gemeenten), temeer omdat de Drechtsteden in Tozo-1 en Tozo-2 gewerkt hebben met beperkte regels en aanwijzingen. Ondanks de herstelactie op deze dossiers blijft het risico op onrechtmatigheid over het jaar 2020 groot. Het is gezien het lopende proces nog te vroeg om de omvang hiervan te bepalen.

Ook hier is met de accountant afgesproken wanneer en hoe de controle op getrouwheid en rechtmatigheid vervolgens plaatsvindt. In de paragraaf 'Bestaanszekerheid versterken' vindt u meer informatie over de Tozo-regelingen (zie ook paragraaf 2.2.1.). Voorziening dubieuze debiteuren Zoals gezegd, is de accountantscontrole op de Tozo-regelingen nog niet afgerond. De definitieve cijfers en de uitkomsten van de accountantscontrole kunnen invloed hebben op de actualisatie van de voorziening dubieuze debiteuren. Door de genoemde onzekerheid bij de Tozo-regelingen, op het moment van het opstellen van deze concept-jaarstukken, wordt de actualisatie van de voorziening dubieuze debiteuren op een later moment bepaald. Aangezien de afrekening van de Tozo-regelingen op zijn vroegst in april 2021 beschikbaar is, zal de actualisatie van de voorziening dubieuze debiteuren naar verwachting pas in mei 2021 gereed zijn.

1

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

VOORWOORD Met dit document sluiten we het roerige jaar 2020 voor de GRD af. Een jaar waarin de wereld geconfronteerd werd met het coronavirus, een virus dat ook de regio Drechtsteden vrijwel het hele jaar beheerste. Ondanks de grote uitdagingen als gevolg van corona hebben alle dochters van de GRD resultaten behaald waar wij met z'n allen erg trots op zijn. Onze medewerkers hebben zich flexibel, wendbaar en veerkrachtig getoond door onder lastige omstandigheden het werk en de kritische processen van de GRD zoveel mogelijk normaal te laten doorgaan in het belang van onze gemeenten, bedrijven en uiteraard onze inwoners.

Zo zorgde het Servicecentrum Drechtsteden er binnen een paar dagen voor dat medewerkers van de GRD en gemeenten probleemloos konden overschakelen van kantoorwerk naar digitaal werken via MS Teams. Werken op afstand werd de nieuwe standaard. Natuurlijk liepen dankzij het Servicecentrum op de achtergrond ook processen zoals de salariëring, de facturering, de post en het gebouwenbeheer 'gewoon' door. Belangrijk voor het Servicecentrum is de doorlopende aandacht voor cybersecurity. Voorbeelden elders in het land laten zien dat overheden hier doorlopend risico lopen. Voorts is bij het Servicecentrum onder andere gewerkt aan de verdere voorbereiding van het Programma ICT Verandert!, een programma dat in 2021 verder vorm gegeven gaat worden én is verder ingezet op de realisatie van het Koersdocument Bedrijfsvoering Drechtsteden.

Ook de Sociale Dienst Drechtsteden leverde in 2020 grote corona-gerelateerde prestaties. Zo werd in maart 2020 in een aantal dagen de uitrol van de Tozo-regelingen succesvol uitgevoerd, waarmee duizenden zelfstandig ondernemers in de regio direct financiële ondersteuning konden ontvangen. Door corona veranderden de omstandigheden voortdurend. Het is de Sociale Dienst gelukt om de dienstverlening continu aan te passen aan die veranderde omstandigheden. Deze flexibiliteit was mede mogelijk doordat er nauw en voortdurend contact was tussen gemeenten, Sociale Dienst, maatschappelijke partners en onze inwoners. Ook zijn in 2020 stappen gemaakt in het maken van verbinding met onze maatschappelijke partners. Er zijn pilots opgezet rond de integrale samenwerking in lokale teams, er is verbinding gezocht met Serviceorganisatie Jeugd en de met de partners in de regionale arbeidsmarktregio is aan de samenwerking een nieuwe impuls gegeven. Knap is ook dat het de Sociale Dienst is gelukt om, ondanks de crisis, toch nog een redelijk aantal mensen uit te bijstand te laten stromen naar werk. Daardoor hebben wij de stijging van het bijstandsbestand kunnen beperken tot 2,8%, terwijl de landelijke stijging 4,46% was.

Tot slot is noemenswaardig dat onze zorgaanbieders hun ondersteuning zoveel mogelijk in aangepaste vorm (ondanks het door corona uitvallen van personeel) hebben weten voort te zetten. Daardoor heeft niemand langere tijd zonder ondersteuning gezeten. Het Onderzoekscentrum Drechtsteden heeft zich afgelopen jaar onder andere gestort op het ontwikkelen van de corona-monitor, waarin de maatschappelijke effecten van de coronacrisis op de domeinen economie, welzijn en veiligheid voorde tien gemeenten in de regio Zuid-Holland Zuid helder en overzichtelijk in beeld worden gebracht. Daarnaast is er in 2020 hard gewerkt aan het uitbouwen van de activiteiten van het Smart Data Center. Vanuit de Gemeentebelastingen en Basisinformatie Drechtsteden was er in 2020 extra aandacht voor door coronamaatregelen getroffen ondernemers en de manier waarop de invordering hier gestalte kreeg. Inmiddels is duidelijk dat de negatieve gevolgen voor de belastingvorderingen beperkt is. Een andere zorg in 2020 was de toenemende stroom aan WOZbezwaarschriften. De oproep van de zogenaamde no cure, no pay-bureaus aan woningeigenaren 'gratis' in bezwaar te gaan, vroeg een hogere inzet van de organisatie. Door slimme afhandeling en direct contact met deze bureaus is dit risico minder manifest geworden.

Het Ingenieursbureau Drechtsteden, jaarlijks goed voor het uitvoeren van zo'n 250 projecten in de openbare ruimte voor haar opdrachtgevers, heeft onder lastige omstandigheden de orderportefeuille gevuld weten te houden en de dienstverlening aan opdrachtgevers op niveau weten te houden. Bij afkondiging van de maatregelen door de overheid was de benodigde ICT-structuur reeds aanwezig en mede met behulp van MS Teams en WhatsApp zijn de belangrijkste overlegstructuren in tact gebleven.

We sluiten af met Bureau Drechtsteden dat, onder leiding van een nieuwe manager, afgelopen jaar gestart is met een ontwikkelopdracht voor het Bureau als geheel en voor medewerkers individueel. Deze dóórontwikkeling volgde op de overheveling van de taken vanuit de Groeiagenda naar Dordrecht en de overheveling van het ClO-office naar het SCD. Deze dóórontwikkeling vindt uiteraard plaats tegen de achtergrond van de ontwikkelingen rond de governancediscussie. In dat traject heeft het Bureau samen met Dordrecht de drie bestuurlijke conferenties over de toekomst van de regionale samenwerking in de 2

Drechtsteden georganiseerd en is het daarna, in samenwerking met de Dordrecht en de overige dochters, begonnen met de voorbereiding van de transitie naar een servicegemeente en een klassieke GR sociaal (onder voorbehoud van lokale besluitvorming). Dit vanuit de dienende en centrale rol van het Bureau binnen de GRD en het interne én externe netwerk, met kennis van wat er speelt bij gemeenten en in verbinding met de dochters.

3

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

Inhoud DISCLAIMER

1

VOORWOORD

2

JAARVERSLAG

5

1.

.5 .5 .5

Samenvatting.............................................................................................. 1.1. Algemeen 1.2. Beleidsinhoudelijke samenvatting

2.

.

1.3. Financiële samenvatting 1.4. Voorstel resultaatbestemming per begrotingsprogramma

11

1.5. COVID-19

16

16

18

Programmaverantwoording Beleid en bestuur 2.1. Groeiagenda 2.1.1. Beleid en bestuur 2.1.2. Regiogriffie 2.1.3.

18 18 18 20

2.2. Sociale Dienst Drechtsteden Bestaanszekerheid versterken 2.2.1. Ontwikkelen naar werk 2.2.2. Zorgen voor ondersteuning 2.2.3. Bedrijfsvoering SDD 2.2.4.

..

2.3. Bedrijfs voering Ingenieursbureau Drechtsteden 2.3.1. Servicecentrum Drechtsteden 2.3.2. Gemeentebelastingen en Basisinformatie Drechtsteden 2.3.3. 2.4. Algemene dekkingsmiddelen 2.5. 2.6.

3.

Overhead..............................................1... Bedrag heffing vennootschapsbelasting

Verplichte paragrafen 3.1. 3.2.

.1........................................ Weerstandsvermogen en risicobeheersing

............................

Bedrijfsvoering

Algemeen 3.2.1. 3.2.2. Dienstverlening Onderhoud kapitaalgoederen 3.3.

3.4.

Financiering....

3.5.

Verbonden partijen

3.6.

Rechtmatigheid

...................

6.

............ ..... ".... ............

23 23 29 34 39 40 40 43 49

55 55 55 56 56

61 61 62 67

.......................................

68

.?>....................................

71

................................

77

JAARREKENING

5.

...

79

4.1.

Overzicht van baten en lasten en de toelichting

.. 79

4.2.

Wet normering topinkomens

.83

4.3. Balans en toelichting 4.3.1. Balans Waarderingsgrondslagen 4.3.2. Toelichting op de balans 4.3.3. 4.3.4. Niet uit de balans blijkende verplichtingen

.87 ..87 ..89 ..92 100

4.5. SiSa CONTROLEVERKLARING

101

Vaststelling

Bijlagen

104 104 105

4

JAARVERSLAG 1.

Samenvatting

1.1. Algemeen De jaarstukken 2020 bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag bestaat uit de samenvatting, de programmaverantwoording en de paragrafen. Dit hoofdstuk geeft inzicht in het gevoerde beleid en het financiële resultaat per programmaonderdeel van de Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden (GRD). De belangrijkste afwijkingen ten opzichte van de begroting worden verklaard. Ten opzichte van de 2ebestuursrapportage 2020 GRD bedraagt het jaarresultaat over 2020 in totaal € 309.000 positief. Het jaarresultaat over 2020 bestaat volledig uit resultaatbepaling. Over het jaar 2020 is er geen te bestemmen resultaat. Op de resultaat-bepalende onderdelen is dus een resultaat behaald van € 309.000 positief. Doordat hier met gemeenten op basis van voor- en nacalculatie wordt afgerekend, maakt dit geen onderdeel uit van het resultaat van de GRD waarover resultaatbestemming plaatsvindt. Het financieel effect van de 2e bestuursrapportage 2020 GRD voor de gemeenten was € 3,5 miljoen positief. Het jaarresultaat 2020 is aanvullend ten opzichte van de 2e bestuursrapportage 2020.

Hieronder wordt per programmaonderdeel eerst een inhoudelijke samenvatting gegeven. Vervolgens wordt per programmaonderdeel kort het financieel resultaat toegelicht. Tot slot is een voorstel tot resultaatbestemming opgenomen.

1.2. Beleidsinhoudelijke samenvatting Bureau Drechtsteden

Bureau Drechtsteden heeft dit jaar een verandering doorgemaakt en is verder gegaan als het stafbureau voor de GRD. Daarbij is de ambitie om de externe gerichtheid te versterken, als politiek-bestuurlijke gids comfort te bieden aan het Netwerk en de concembrede stafprocessen te versterken. In 2020 is de Regiodeal Drechtsteden-Gorinchem ondertekend en is de merkstrategie Drechtsteden opgeleverd. Vanuit de concerntaken is er nieuw privacybeleid geformuleerd en is het informatiemanagement versterkt. Bestuursondersteuning heeft de inrichting en het beheer van de Bestuurlijke jaaragenda ter hand genomen.

Als gevolg van het principebesluit van de collegeconferentie van 27 oktober jl. over een nieuwe samenwerking binnen de Drechtsteden, zijn aan het eind van het jaar voorbereidende werkzaamheden opgestart.

Regiogriffie

De Regiogriffie ondersteunt de Drechtraad, de politieke groeperingen en de leden in de breedste zin van het woord, bereidt de vergaderingen van de Drechtraad, Drechtstedendinsdagen en de diverse gremia voor en draagt zorg voor de afhandeling van besluiten. Het jaar 2020 is in een aantal opzichten anders verlopen dan verwacht. Allereerst werd natuurlijk de hele vergadercyclus verstoord door de komst van het coronavirus en de maatregelen die dat met zich meebracht. De vergaderingen moesten grotendeels digitaal gehouden worden, omdat fysiek bij elkaar komen een deel van het jaar niet meer mogelijk was.

Daarnaast is in een aantal collegeconferenties gesproken over de toekomst van de Drechtsteden, hetgeen in oktober heeft geleid tot een principebesluit om de GR Drechtsteden grotendeels te ontmantelen. Beide gebeurtenissen hebben gedurende het jaar veel impact gehad op het werk van de Regiogriffie. Aan de taakstelling, die de Drechtraad voor 2020 had opgelegd, is voldaan voor het deel dat aan de Regiogriffie is doorberekend. 5

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

Sociale Dienst Drechtsteden

Hierbij krijgt u een inhoudelijk en financieel beeld over het verloop van de dienstverlening van de Sociale Dienst Drechtsteden (SDD) over het jaar 2020. Zowel in de uitvoering zelf als in de indeling van deze rapportage staan de drie maatschappelijke opgaven uit de Regionale Visie Sociaal Domein centraal 'Iedereen een zelfstandig en volwaardig bestaan’. Die drie opgaven luiden als volgt:

1. Bestaanszekerheid versterken; 2. Ontwikkelen naar werk; 3. Zorgen voor ondersteuning.

Elke opgave komt aan bod aan de hand van de volgende vragen: • Wat wilden we bereiken? (Visie en doelstellingen); • Wat hebben we daarvoor gedaan? (Uitvoering en realisatie); • Wat heeft het gekost? (Kosten en baten ten opzichte van de vastgestelde begroting). De jaarstukken 2020 gaan verder verdiepend in op beleidsmatige, inhoudelijke en financiële afwijkingen in de uitvoering, ten opzichte van de plannen en begroting. Context De doelstellingen voor 2020 waren gebaseerd op de maatschappelijke en economische ontwikkeling voordat de corona pandemie haar intrede deed. Voor de opgave Ontwikkelen naar Werk was het beeld dat als gevolg van hoogconjunctuur de te bedienen doelgroep groep kleiner werd, maar dat een steeds groter deel van deze doelgroep meer coaching en begeleiding nodig zou hebben vanwege de toenemende afstand tot de arbeidsmarkt. Voor de opgave Bestaanszekerheid Versterken was het beeld gemixt. Enerzijds was de trend dat er steeds minder inwoners afhankelijk waren van bijstand, maar anderzijds wel meer inwoners schuldhulp, bewindvoering en bijzondere bijstand nodig hebben. Een van de doelstellingen was dan ook om het bereik voor schuldhulpverlening te vergroten. Voor Zorgen voor Ondersteuning zijn maatschappelijke ontwikkelingen als vergrijzing, extramuralisering en rijksmaatregelen als invoering van het abonnementstarief van invloed op de vraag.

Op basis daarvan was de verwachting dan ook een van een groeiende vraag voor deze opgave.

Aan het eind van het eerste kwartaal van 2020 werden echter de eerste gevolgen van de pandemie zichtbaar. Door het toenemend aantal besmettingen, die bovendien vaker dan gewenst een ernstig verloop kenden, kwam de volksgezondheid onder druk te staan en kwam de regering met maatregelen. Nederland werd een 1,5-meter samenleving en er werden allerlei vrijheidsbeperkende maatregelen opgelegd, waaronder sluiting van horeca, winkels, evenementen en dergelijke. In deze samenleving kromp de economie snel, waardoor zelfstandig en volwaardig leven, werken en wonen voor steeds meer mensen een uitdaging werd. Ook in de Drechtsteden. Aanpak Het Rijksbeleid om getroffen burgers, bedrijven en organisaties te ondersteunen is direct vertaald naar een aanpak binnen de Drechtsteden. Ondersteuning als SDD-helpt werd ingezet en de steun voor ondernemers opgestart. De coronacrisis veranderde de omstandigheden voortdurend. Het is gelukt om onze dienstverlening continu aan te passen aan die veranderde omstandigheden. Deze flexibiliteit was mede mogelijk doordat er nauw en voortdurend contact was tussen gemeenten, sociale dienst, maatschappelijke partners en onze inwoners. De problemen waarvoor inwoners en bedrijven zich gesteld zagen, vroegen om snelle (h)erkenning en aanpak.

In de praktijk betekende het dat de steunmaatregelen die het Rijk bood, al snel in de ontwerpfase werden vertaald naar dienstverlening voor burgers en zelfstandigen. De stelling van onze staatssecretaris SZW ‘snelheid gaat in deze crisis voor zorgvuldigheid’ zorgde ervoor dat ondernemers en burgers binnen de Drechtsteden als één van de eersten in Nederland werden ondersteund, vaak al voordat het Rijk er volledige duidelijkheid over had geboden.

6

Afwijkingen De afwijkingen die u ziet ten opzichte van de oorspronkelijke begroting en plannen, zijn dit jaar anders en soms groter dan u van andere jaren gewend bent. Dit is voornamelijk en direct te relateren aan de (impact van de) coronacrisis op onze samenleving en daarmee op de geleverde dienstverlening van de Gemeenschappelijke Diensten Drechtsteden (GRD) - in het bijzonder van de GRD-dochter Sociale Dienst Drechtsteden (SDD). Wat wilden we bereiken? (Visie en doelstellingen) De Regionale visie voor het sociaal domein luidt dat alle inwoners van de Drechtsteden zelfstandig en volwaardig moeten kunnen leven, werken, wonen en meedoen. Waar dat niet lukt, krijgen zij hulp om de mogelijkheden daartoe te vergroten. Dit is uitgewerkt in drie maatschappelijke opgaven met bijbehorende ambities.

Maatschappelijke opgave 1: bestaanszekerheid versterken a. Obstakels voor bestaanszekerheid wegnemen; b. Stabiliteit bieden en bevorderen; c. Inwoners eerder en beter bereiken.

Binnen deze opgave bieden we ondersteuning aan inwoners met financiële problemen. We helpen hen om zelf uit hun geldzorgen te komen én te blijven. Dat doen we bijvoorbeeld door gebruik te maken van regionaal minimabeleid. Maar ook door deze groep inwoners budgetadvies en schuldbemiddeling aan te bieden. Maatschappelijke opgave 2: ontwikkelen naar werk a. Iedereen die kan werken, direct naar de arbeidsmarkt bemiddelen; b. Inwoners waardevol maken voor de arbeidsmarkt; c. Inwoners met een verminderde arbeidsmarktwaarde begeleiden.

Binnen deze opgave helpen we inwoners die in staat zijn te werken aan betaald werk. Onder meer door hun arbeidswaarde te vergroten en bij werkgevers voor hen te bemiddelen. Ook richten we ons op inwoners die (nog) niet kunnen werken. We helpen hun afstand tot de arbeidsmarkt te verkleinen en/of anderszins mee te doen aan de samenleving. Maatschappelijke opgave 3: zorgen voor ondersteuning a. Zorgen voor kwalitatief goede, doelmatige en effectieve ondersteuning met keuzevrijheid voor inwoners; b. Zorgen voor mensgerichte ondersteuning; c. Zoeken naar innovatie binnen de geboden ondersteuning en samenwerking. Hierin een aanjagende rol hebben.

Binnen deze opgave ondersteunen we inwoners die passend willen wonen en mee willen doen aan de samenleving, maar niet (meer) op eigen kracht kunnen participeren. Denk aan inwoners met een beperking of psychosociale problemen. Aan hen bieden we ondersteuning en (toegang tot) maatwerkvoorzieningen. Wat hebben we gedaan? (Uitvoering en realisatie) Binnen elke maatschappelijke opgave hebben we in 2020 stappen vooruit gezet. Soms zijn we daarbij wel afgeweken van oorspronkelijke plannen, vooral vanwege de coronacrisis. Een overkoepelend thema waarop in 2020 stappen zijn gemaakt is het maken van verbinding met onze maatschappelijke partners. Er zijn pilots opgezet rond de integrale samenwerking in lokale teams, er is verbinding gezocht met SOJ en de met de partners in de regionale arbeidsmarktregio is aan de samenwerking een nieuwe impuls gegeven. Hieronder staat per opgave samengevat wat we hebben gedaan; eerst in enkele regels, daarna uitgebreider in een toelichting. Maatschappelijke opgave 1: bestaanszekerheid versterken Ondanks de contactbeperkende maatregelen is het gelukt om inwoners met een hulpvraag op het gebied van bestaanszekerheid te blijven ondersteunen, al dan niet in aangepaste vorm. We zien dat de vraag wel achter bleef bij de eerdere verwachtingen. Daarnaast is extra ondersteuning georganiseerd.

We stelden een noodfonds in en hebben snel geschakeld om uitvoering te geven aan de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo).

7

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

Toelichting: Hoewel de economische en sociaal-maatschappelijke gevolgen van de coronamaatregelen erg groot zijn, is de impact op de reguliere dienstverlening in 2020 relatief beperkt gebleven, ondanks de tweede golf en steeds strengere lockdown vanaf oktober. Dit vooral door de invoering van de steunpakketten door het kabinet en de verruiming van de contact-beperkende maatregelen en een daarmee gepaard gaande korte, maar forse economische opleving in de zomerperiode. Er is weliswaar een groter beroep gedaan op directe inkomensondersteuning (algemene bijstand en Tozo), maar paradoxaal genoeg minder op de minimavoorzieningen en schuldhulpverlening. Dit komt doordat (fysieke) contacten met inwoners vanuit zowel de regionale als lokale dienstverlening een belangrijke driver zijn voor het aanvragen van deze vormen van ondersteuning en juist dit door de coronamaatregelen in mindere mate mogelijk was. Deze trend is niet uniek voor de Drechtsteden, maar correspondeert met het landelijke. Uit CPB-onderzoeken en informatie van onze schuldhulpverleners blijkt dat veel inwoners in 2020 eerst hun eigen vermogen ‘opaten’, schulden maakten om maar geen uitkering te hoeven aanvragen of gebruikmaakten van andere (tijdelijke) vangnetten, zoals de Noodmaatregeling Overbrugging Werkgelegenheid (NOW), Tijdelijke Ondersteuning voor Zelfstandig Ondernemers (Tozo) en Werkloosheidswet (WW)-uitkering.

Een deel van deze mensen zal in 2021 alsnog in de bijstand en schuldhulpverlening komen. De uitvoering van Tozo in de Drechtsteden wordt uitgevoerd door de SDD, in opdracht van het Rijk en gemeenten. De Drechtsteden behoorden tot de eerste gemeenten die deze regeling toepasten en dus ondernemers ondersteunden die door de coronacrisis in financiële problemen waren gekomen. Na invoering is de regeling twee keer verlengd; Tozo-1 liep tot 1 juni, Tozo-2 tot 1 oktober, Tozo-3 eindigt op 1 april 2021. De cijfers zijn voor alle tranches nog voorlopig, omdat (sommige) aanvragen nog in behandeling zijn of onderdeel van her controle. Behalve het uitvoeren van deze regeling voor het ondersteunen van ondernemers is er ook een noodregeling ingericht om burgers en organisaties bij acute financiële problemen tijdens deze crisis goed te kunnen ondersteunen Deze noodregeling maakt het onder andere mogelijk om voedselbanken waar nodig financieel te ondersteunen. Daarnaast voorziet de noodregeling in een doorbraakbudget, van waaruit leefgeld kan worden verstrekt indien er direct broodnood ontstaat als gevolg van de crisis.

Maatschappelijke opgave 2: ontwikkelen naar werk Het is gelukt om, ondanks de crisis, toch nog een redelijk aantal mensen uit te bijstand te laten stromen naar werk. Daardoor hebben wij de stijging van het bijstandsbestand kunnen beperken tot 2,8%, terwijl de landelijke stijging 4,46% was. Wel zijn grote participatie- en ontwikkeltrajecten vertraagd en hebben we onze inzet aangepast aan de nieuwe omstandigheden.

Toelichting: Voordat de coronapandemie uitbrak, bemiddelden we in toenemende mate naar werk. Maar door de coronacrisis viel de vraag naar werknemers gedeeltelijk weg. Veel werkgevers waren in deze onzekere tijd terughoudender om mensen aan te nemen. Ook onze dienstverlening moest aangepast worden aan de nieuwe omstandigheden. Zo werden gedigitaliseerde dienstverlening en ‘werken op afstand’ door de vrijheidsbeperkende maatregelen de nieuwe norm. Mede door de effecten van de Rijkssteun en de snelle aanpassingen van dienstverlening, is het gelukt om de grote instroom die als gevolg van de crisis werd verwacht, fors te beperken. Op basis van de eerste cijfers, is de groei van het aantal inwoners dat een beroep moet doen op de bijstand binnen de Drechtsteden lager dan vergelijkbare gemeenten. Maatschappelijke opgave 3: zorgen voor ondersteuning De vraag naar ondersteuning is door de crisis minder hard gegroeid, maar de groei heeft wel doorgezet. We hebben onze ondersteuning waar mogelijk aangepast aan de 1,5-meter samenleving.

Toelichting: De fysieke afspraken met inwoners werden voor een groot deel door telefonisch of digitaal contact vervangen. Ook werd de groepsgrootte bij dagbesteding verkleind en werd het aantal passagiers in het doelgroepenvervoer tot een vast maximum per voertuig beperkt. De beperkingen van de 1,5-meter samenleving verkleinden het aanbod en de omvang van ondersteuning. Dagbestedingslocaties hebben hun deuren aan het begin van de crisis enige tijd moeten sluiten om zich aan te passen aan de anderhalvemeterregels, om daarna in aangepaste vorm weer open te gaan. Uit angst voor besmetting besloten sommige inwoners verder hun ondersteuning tijdelijk stop te zetten of tijdens de coronacrisis geen of minder gebruik meer te maken van de Drechthopper. 8

De kleinere omvang van ondersteuning is ook ontstaan doordat bij zorgaanbieders veel personeel uitviel vanwege corona. Toch hebben zorgaanbieders hun ondersteuning zoveel mogelijk in aangepaste vorm weten voort te zetten. Daardoor heeft niemand langere tijd zonder ondersteuning gezeten. Om de continuïteit van ondersteuning te garanderen, hebben wij zorgaanbieders waar nodig vanuit de landelijke coulanceregeling gecompenseerd voor de omzet die zij verloren door de coronacrisis. Dit deden we na de eerste golf. De landelijke coulanceregelingen stopten rond de zomer. Sindsdien financieren we zorgaanbieders weer op reguliere wijze voor geleverde, soms aangepaste, zorg.

Ingenieursbureau Drechtsteden

2020 was het jaar waarin het Ingenieursbureau Drechtsteden (IBD) verder heeft gewerkt aan de ontwikkeling van onze centrale visie: 'Het IBD is de schakel tussen de publieke opdrachtgevers en private marktpartijen'. De visie van het ondernemingsplan IBD 2018-2020 is in het jaarplan 2020 in concrete acties uitgewerkt en - ondanks corona - voor het overgrote deel ook uitgevoerd. Het ISO 9001:2015 gecertificeerde kwaliteit managementsysteem leidt tot een continue verbetering van de kwaliteit volgens de Plan Do Check Act (PDCA) cyclus.

Wij zijn de betrouwbare partner als het gaat om het meedenken en uitwerken van oplossingen van civieltechnisch vraagstukken. Daarnaast zoeken wij de verbinding met de gezamenlijke opgaven in de regio. Voorbeelden hierbij zijn: duurzaamheidsvraagstukken en hergebruik van materialen en grondstoffen. Wij zijn een essentiële schakel tussen de gemeentelijke opgaven en de uitvoering door de markt.

Servicecentrum Drechtsteden

Het Servicecentrum Drechtsteden (SCD) draagt de zorg voor de professionele bedrijfsvoering, zodat partners hun maatschappelijke opgaven kunnen waarmaken. Het SCD ontzorgt, zodat partners beter kunnen werken. Op basis van het vastgestelde Koersdocument 'Bedrijfsvoering Drechtsteden; samenwerken aan moderne en slimme organisaties' werken we samen met MT-Middelen en ONS-D aan de realisatie; • Het SCD heeft de ambitie om meer vraaggericht, innovatief en klantgericht te werken. We focussen op vijf thema’s: Optimaliseringsplan SCD, Procesoptimalisatie, Leren & Ontwikkelen, ICT Verandert! en de HR Agenda; • De opgelegde taakstellingen ClO-office (€ 100.000), de efficiencymaatregelen (€ 100.000), de taakstelling van basisdienstverlening naar aanvullende dienstverlening (€ 300.000) zijn gerealiseerd; • De financiële doorrekening van de l-Organisatie geeft inzicht dat realisatie van de taakstelling € 717.000 in het project ICT Verandert! na de implementatiefase gerealiseerd wordt. De (bestuurlijke) bespreking en besluitvorming wordt begin 2021 verwacht; • Het project KZA is afgesloten op 31 december 2020. Per 31 december is het nieuwe P-systeem AFAS actief; • Transitie naar servicegemeente. Op de collegeconferentie van 27 oktober 2020 hebben de colleges van de Drechtsteden de beslissing genomen om de regionale samenwerking op een andere manier voort te zetten.

Het SCD gaat in transitie naar de servicegemeente en heeft de voorbereidingen ter hand genomen. Het SCD draagt zorg voor de bedrijfsvoering, zodat onze partners hun maatschappelijke opgaven waar kunnen maken. Wij ontzorgen, zodat de partners beter kunnen werken. In de paragraaf 'Servicecentrum Drechtsteden wordt hier verder op ingegaan (zie ook paragraaf 2.3.2.).

•

Gemeentebelastingen en Basisinformatie Drechtsteden

Gemeentebelastingen en Basisinformatie Drechtsteden (GBD) en Onderzoekcentrum Drechtsteden (OCD) vallen onder dezelfde directie en worden door één managementteam aangestuurd. Zoals reeds gemeld in de bestuursrapportages heeft de coronacrisis op verschillende onderdelen van de GBD/OCD aanmerkelijke impact.

Extra aandacht voor vooral getroffen ondernemers en de manier waarop de invordering hier gestalte kreeg, vroeg, op verzoek van gemeenten, om extra inzet. Met extra monitoring van aanslagoplegging 9

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

betalingen, debiteurensaldi en oninbare vorderingen werden de verantwoordelijk bestuurders van de gemeenten op de hoogte gehouden van het effect van de coronacrisis. Inmiddels is duidelijk dat de negatieve gevolgen voor de belastingvorderingen (aanslagen) beperkt is. Daar staat wel tegenover dat nog niet alle vorderingen zijn voldaan en dat het mogelijk is dat het aantal oninbare vorderingen in de loop van 2021 zal toenemen. Na de eerste grote aanslagoplegging 2021 (eind februari) hebben wij deze monitoring weer opgepakt. Voor medewerkers van het belastingonderdeel (heffen, invorderen en dienstverlenen) was het hier vooral in het laatste kwartaal alle hens aan dek. Zeker omdat in deze periode ook de nieuwe digitale belastingbalie vorm moest krijgen.

De extra inzet van de WOZ-medewerkers is dit jaar beloond. De toezichthouder op de uitvoering van de WOZ, de Waarderingskamer, heeft de GBD/OCD een extra ster toegekend. Natuurlijk zijn er nog verbeteringen mogelijk, maar dat geldt altijd. Zeker op het gebied van het uitvoeren van de complexe waarderingsregelgeving.

Een tweede zorg in 2020 was de toenemende stroom aan WOZ-bezwaarschriften. De oproep van de zogenaamde no cure, no pay-bureaus aan woningeigenaren 'gratis' in bezwaar te gaan, vroeg een hogere inzet van de organisatie. Daarnaast zijn de claims die deze bureaus doen op de vergoeding van proceskosten aanzienlijk. In het laatste kwartaal 2019 leidde dit tot een onvoorziene lastenpost. In de risicoparagraaf 2020 hadden wij hiervoor derhalve een bedrag opgenomen van ongeveer € 500.000. Door slimme afhandeling en direct contact met deze bureaus is dit risico minder manifest geworden. Evenwel blijft de enorme impact van deze bureaus op onze bedrijfsvoering een risico. Omdat deze bureaus zich nu ook op parkeerbelastingen en de niet-woningen gaan richten blijven we hier een vinger aan de pols houden. Het WODC (Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum) heeft een onderzoek uitgevoerd naar deze praktijken. Het WODC is niet met voorstellen gekomen die de risico's indammen. Het OCD heeft een belangrijke rol voor het in beeld brengen van de maatschappelijke effecten van de virusuitbraak. Aanmerkelijke negatieve gevolgen op de rest van de orderportefeuille zijn door voortvarende acquisitie achterwege gebleven. Er is hard gewerkt aan het uitbouwen van de activiteiten van het Smart Data Center.

Er is een robuuste infrastructuur en architectuur gerealiseerd via het Regionaal Dataplatform. Hiermee is integraal en AVG-proof data delen, koppelen en visualiseren binnen bereik gekomen van alle Drechtstedengemeenten. Ook is een groot aantal koppelingen gerealiseerd met de Centrale Distributievoorziening en is er gewerkt aan de vernieuwing en innovatie hiervan.

De uitvoering van de GEO-activiteiten door de GBD/OCD verloopt soepel conform de samenwerkingsovereenkomsten en overige afspraken met de gemeenten. Met Dordrecht en Zwijndrecht zijn deze overeenkomsten dit jaar vernieuwd. De landmeetkundige activiteiten hebben dit jaar voor deze activiteit tot een positief saldo geleid. Al met al sluit GBD/OCD af met een negatief saldo van € 332.000 (zie ook paragraaf 2.3.3.).

10

1.3. Financiële samenvatting Het jaarresultaat bij de jaarrekening 2020 bedraagt € 309.000 positief. In onderstaande tabel is per programmaonderdeel weergegeven wat het resultaat is. Vervolgens worden de (grootste) afwijkingen toegelicht. Voor een uitgebreide analyse per programma verwijzen wij u naar hoofdstuk 2. bedragen x € 1.000) Resultaatbepaling

Totaal resultaat

Beleid en bestuur________ Beleid en bestuur_________ Regiogriffie

-77 _______________-109 32

•77 _____________ -109 32

Sociale Dienst_________ __ Bestaanszekerheid versterken Ontwikkelen naar werk______ Zorgen voor ondersteuning Bedrijfsvoering

492 129 429 -161 95

492 129 429 -161 95

2 2 1 Bestaanszekerheid versterken 2 2 2. Ontwikkelen naar werk______ 2.2.3. Zorgen voor ondersteuning 2 2,4. Bedrijfsvoering_____________

Bedrijfsvoering__________ Ingenieursbureau_________ Servicecentrum___________ Gemeentebelastingen/ PCD

^6

286 -332

-332

2 3 1 Ingenieursbureau Drechtsteden 2.3.2 Serucecentrum Drechtsteden 2 3.3. Gemeentebelastingen Drechtsteden

Algemene dekkingmiddelen

-60

-60

2 4 Algemene dekkingsmiddelen

Totaal

309

309

Jaarresultaat 2020

Resultaatbe stemming

Paragraaf

2 12 Beleid en bestuur 2.1.3. Regiogriffie

Toelichting:

Resultaatbepaling Bij de programmaonderdelen is sprake van resultaatbepaling (DR 4 december 2018). Bij deze onderdelen worden de vaste financieringsafspraken, inclusief de afrekening met de gemeenten, reeds in de jaarrekening verwerkt, bij wijze van resultaatbepaling. Er is dan geen te bestemmen resultaat meer. De met de gemeenten af te rekenen bedragen worden als schuld of als vordering op de balans van de GRD opgenomen. Gemeenten nemen lokaal dezelfde bedragen, maar dan gespiegeld, in hun balans op.

Resultaatbestemming In bijzondere situaties kan de Drechtraad worden gevraagd een besluit te nemen over de bestemming van het resultaat in verband met budgetoverheveling/ reservevorming. Niet-bestede budgetten kunnen tot een voordelig resultaat leiden bij de jaarrekening. Aan de Drechtraad kan worden voorgesteld om het benodigde budget bij de bestemming van het rekeningresultaat in het volgende jaar opnieuw ter beschikking te laten stellen. Over het jaar 2020 is er geen te bestemmen resultaat.

Bureau Drechtsteden

In 2020 is hard gewerkt om de financiële begroting weer aan te laten sluiten op de taken van Bureau Drechtsteden. Zo is met de 2e bestuursrapportage 2020 het personele en materiële budget voor de uitvoering van de Groeiagenda definitief uit de begroting gehaald en ondergebracht bij de gemeente Dordrecht. Ook is er besluitvorming georganiseerd om de resterende taken met bijbehorende middelen uit het ruimtelijke economische domein meervoudig lokaal te beleggen. Het jaar wordt afgesloten met een tekort van € 109.000. Dit wordt deels veroorzaakt door het reeds opstarten van werkzaamheden rondom de kosten verdeelsystematiek van de Sociale Dienst Drechtsteden. In de 1e bestuursrapportage 2021 wordt hier budget voor opgehaald. Ook zijn er extra werkzaamheden uitgevoerd met betrekking tot de bedrijfsvoering van de GRD en Bureau Drechtsteden én zit er een tekort op de Walstroomexploitatie.

Regiogriffie

De Regiogriffie heeft de haar toegekende budgetten niet geheel benut. Het voorstel is om het restantbudget ter grootte van € 32.000 terug te geven aan de gemeenten.

11

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

Sociale Dienst Drechtsteden

Per saldo bedraagt het financieel effect (gemeenten) van de SDD, ten opzichte van de 2e bestuursrapportage 2020, afgerond € 0,5 miljoen positief. Dit positieve resultaat wordt in zijn geheel vertaald in een financieel voordeel voorde gemeenten. bedragen x € 1 000)

Opgaven

Afrekenen met gemeenten

Saldo

Bestaanszekerheid versterken Ontwikkelen naar werk Zorgen voor ondersteuning Bedrijfsvoering (overhead) Totaal

-129 -429

-129 -429

162

162

-95

-95

-491

-491

In bovengenoemde cijfers is het aanvullende corona-compensatiepakket 2020 waarover de gemeenten medio december 2020 zijn geïnformeerd niet meegenomen. Dit op basis van de conclusie van de Commissie BBV dat, nu de verdeling nog niet exact bekend is, gemeente het financiële effect (opbrengst en kosten) hiervan pas kunnen verwerken in de jaarrekening 2021. Eén en ander zal ook worden afgestemd met de accountant.

De gemeentelijke bijdrage tabel geeft aan wat de gemeente ontvangen (minteken) en dienen te betalen (plusteken). Het inzicht is per opgave opgesteld. De € 2,2 miljoen Rijksbijdrage voor compensatie omzetverlies Wsw en de € 0,1 miljoen minder declarabel Bbz worden nog apart in de liquiditeit met de gemeente verrekend. (bedragen x € 1.000)

OPGAVEN

ALB

DOR

HAG

HIA

PAP

SLI

Bestaanszekerheid versterken Ontwikkelen naar werk Zorgen voor ondersteuning

-10 -13 7

-125 -292 95

-7 -5 -3

-11 -7 7

-18 -21 12

-18 -24 10

-33 -69 24

-223 -429 160

Totaal jaarrekening

-16

-322

-15

-11

-27

-32

-78

-492

Wsw Bbz

105 -5

1.477 -57

-2

69 -4

130 -7

172 -7

254 -14

2.207 -96

Totaal overgedragen regeling

84

1.098

-17

54

96

133

162

1.610

ZWIJ TOTAAL

Financieel resultaat ten opzichte van de laatste bestuursrapportage In de 2e bestuursrapportage 2020 begrootten we € 257,4 miljoen voor onze ondersteuning. Op 31 december blijkt dat er € 491.000 minder is uitgegeven en dus binnen budget blijven. Dit is volledig in lijn met de afgegeven prognose in de 2e bestuursrapportage. Daarom hebben we in het laatste kwartaal geen aanvullende Rijksbudgetten opgehaald voor het sociaal domein, die hiervoor wel beschikbaar waren gesteld.

12

De verklaring voor het financieel effect (gemeenten) van € 0,5 miljoen wordt hieronder verder toegelicht:

Resultaat opgave 1 (Bestaanszekerheid versterken) €0,1 miljoen minder uitgaven dan begroot. Het tekort inkomensondersteuning is € 0,2 miljoen. Dit tekort wordt vooral veroorzaakt door hogere bijstandslasten, meer verstrekte loonkostensubsidie en meer debiteuren Inkomensondersteuning. In 2020 hebben de feitelijke uitgaven aan bijstandsuitkeringen geleid tot een tekort van € 1,5 miljoen ten opzichte van de Rijksvergoeding. In de 2e programmaverantwoording 2020 was geprognosticeerd dat er een tekort over 2020 zou zijn van € 1,3 miljoen (inclusief Vangnetuitkering over het boekjaar 2019). In de berekening van bovenstaande uitkomst Inkomstenondersteuning zijn de lasten en baten van de Tozo en de actualisatie van de voorziening debiteuren gezien de onzekerheid die speelt bij de Tozo niet meegenomen. Het overschot op het minimabeleid bedraagt € 0,2 miljoen. Dit bestaat uit een overschot van € 0,1 miljoen op de lasten. Dit is onder andere het gevolg van lagere uitgaven uit de noodregeling, omdat veel activiteiten door partners en vrijwilligers zijn uitgevoerd, waardoor we als Drechtsteden geen extra kosten hoefde te maken. Het voordeel op de baten is het gevolg van het feit dat er € 0,1 miljoen meer is teruggevorderd dan begroot.

Het overschot op Maatwerkvoorziening inkomenssteun bedraagt € 0,1 miljoen. De kosten bijzondere bijstand voor indirecte medische kosten zijn lager dan begroot.

Resultaat opgave 2 (Ontwikkelen naar werk) € 0,4 miljoen minder uitgaven dan begroot. Er is € 1,3 miljoen minder uitgegeven aan Participatie, dit doordat instrumenten zoals Perspet door de coronamaatregelen tijdelijk zijn stilgelegd. Er is € 0,5 miljoen overgeheveld naar 2021. Het betreft de projecten Perspectief op Werk en Verlengde ondersteuning samenwerking GGZ. Conform afspraak, is het tekort van € 0,4 miljoen op de Sw detacheringen gedekt uit het overschot Participatiebudget. Er was € 0,1 miljoen minder cofinanciering nodig voor Impuls statushouders. Per saldo € 0,4 miljoen overschot. Resultaat opgave 3 (Zorgen voor ondersteuning) €0,15 miljoen meer uitgaven dan begroot. Dit wordt veroorzaakt door overbesteding op de apparaatslasten. Door de toepassing van coulance- en compensatieregelingen en de verhoogde inzet om kwetsbare inwoners tijdens de coronacrisis te bereiken, is er een nadeel op de apparaatskosten. Dit nadeel is echter beperkt, doordat er aan de andere kant ook minder van de voorzieningen gebruik is gemaakt.

De definitieve cijfers Wmo worden conform planning in maart opgeleverd. De huidige presentatie van de realisatie komt nu (nog) niet overeen met de geprognosticeerde berekening waarop bovenstaand resultaat is bepaald. Resultaat opgave bedrijfsvoering 0,1 miljoen minder uitgaven dan begroot. Op de interne bedrijfsvoering activiteiten (overhead) is het resultaat € 0,1 miljoen voordelig. Dit komt doordat allerlei interne verbetertrajecten voor het sociaal domein zijn vertraagd, omdat extra capaciteit nodig was om burgers te ondersteunen. Hierdoor werd ook minder geld uitgegeven aan opleidingen. Wel werden extra kosten gemaakt als gevolg van een hoger ziekteverzuim, naar inschatting corona gerelateerd.

Financieel resultaat ten opzichte van de primaire begroting In de primaire begroting bedroeg € 254 miljoen ten behoeve van de ondersteuning van inwoners van de Drechtsteden in 2020. Over het hele jaar 2020 is € 3,2 miljoen meer uitgegeven. Dit is inclusief € 2,8 miljoen gecompenseerd Rijksgeld via de gebundelde uitkering BUIG. Dat er per saldo € 0,4 miljoen boven de primaire begroting is uitgegeven, komt door de volgende omstandigheden en keuzes:

•

In de 1e bestuursrapportage 2020, is ongeveer € 3,6 miljoen extra geld opgehaald. Die extra bedragen waren bijvoorbeeld de regionale en Rijkssubsidies voor participatie (arbeidsbemiddeling) en de jaarlijkse verhoging van de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) en de prijscompensatie (indexering) van hert Rijk die nog niet in de primaire begroting waren verwerkt. Deze hogere vergoedingen zijn indertijd bewust volledig opgehaald, omdat de verwachting toen nog was dat de coronacrisis kort zou duren en vooral tot extra kosten zou leiden waarvan ten tijde van de eerste bestuursrapportage nog onduidelijk was of het Rijk hiervoor volledig zou compenseren;

13

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

•

•

Bij de 2e bestuursrapportage 2020 is ongeveer € 3,0 miljoen van dat extra geld teruggegeven aan gemeenten, omdat met name de bemiddelingsprojecten naar werk waren vertraagd of tijdelijk zijn stilgelegd. Daarnaast compenseerde het Rijk - via de gebundelde uitkering (BUIG) - de groei van de bijstand. Ook werd op dat moment (augustus) duidelijk dat de coronacrisis langer zou aanhouden en had het Rijk al een aanzienlijk steunpakket ter beschikking gesteld; Zoals u ziet in deze jaarrekening is het beschikbare budget nagenoeg voldoende gebleken: per saldo is er ten opzichte van de 2e bestuursrapportage 2020 een positief verschil van € 0,2 miljoen (zie toelichting bij verschil 2e bestuursrapportage 2020).

Taakstelling De 'oude taakstelling', bestaande uit, Trap af 1e ronde tot en met 3e ronde (startend respectievelijk in 2012, 2014 en 2016) is volledig gerealiseerd en structureel verwerkt in de begroting. Het gaat om een bedrag van totaal € 5,9 miljoen. De nieuwe taakstelling van € 3,6 miljoen is in 2020 als volgt ingevuld: Bij de actualisatie van de begroting is in 2020 € 0,8 miljoen aan beheersmaatregelen doorgevoerd. € 0,7 miljoen bij inkomensondersteuning. Dit komt overeen met daling van 50 bijstandsklanten. € 0,1 miljoen bij onderdeel overhead in verband met efficiencymaatregelen. Het besluit van de Drechtraad op 7 juli 2020 bij de 1e begrotingswijziging over de invulling van structureel €1,9 miljoen met 6 beheersmaatregelen is in de 2e helft van 2020 in gang gezet. De implementatie van deze maatregelen kent een gefaseerde uitrol, afhankelijk van de aard van de maatregelen, zoals de gevolgen voor contracten maar ook een zorgvuldige communicatie aan betrokkenen.

De realisatie van de maatregelen zijn als volgt in het 4e kwartaal 2020 gepland: Per 1 oktober stopt de SDD met de regionale inzet van de adviseur geldzaken. De gemeente Dordrecht heeft echter aangegeven deze activiteiten voor eigen rekening te zullen voortzetten. Daarmee worden de frictiekosten tot een minimum beperkt;

Voor het einde van 2020 worden de maatregelen 'Versobering van de Baanbonus' en 'Beperking van de Drechthopper uren' ingevoerd; Per 1 december 2020 wordt de 'Eigen bijdrage Individuele Begeleiding/Dagbesteding' doorgevoerd; •

En tot slot wordt per 1 januari 2021 de 'Drechthopper als algemene voorziening 75+' geschrapt en wordt de 'Bijdrage collectieve aanvullende zorgverzekering’ verlaagd.

Het besluit van de Drechtraad op 1 december 2020 bij de 2e bestuursrapportage bevat structurele verlaging van het budget inkomensondersteuning met € 0,9 miljoen. Met deze verlaging is het resterende deel van de € 3,6 miljoen taakstelling structureel volledig ingevuld.

Ingenieursbureau Drechtsteden

In 2020 heeft het IBD, in lijn met de vastgestelde begroting, een financieel resultaat behaald van nihil. Het IBD heeft, als publieke organisatie, geen winstdoelstelling. Positieve bedrijfsresultaten vloeien direct terug naar de projecten van de eigenaren. Op grond van projectopdrachten en gerealiseerde projecturen wordt omzet gerealiseerd. Per 2017 is (na vaststelling in het bestuurlijk overleg) een nieuwe verrekensystematiek ingevoerd binnen de organisatie, waarbij verwachte positieve exploitatieresultaten aan de eigenaren (in 2020 Dordrecht, Zwijndrecht en Hardinxveld-Giessendam) terugvloeien naar de civieltechnische projecten in de vorm van een korting op het uurtarief. Hoe meer productie wordt gerealiseerd des te meer korting op het uurtarief verstrekt kan worden. Gezien de omvangrijke productie in 2020 kon totaal € 1,7 miljoen korting terugvloeien naar de eigenaren (2019: €1,4 miljoen).

Servicecentrum Drechtsteden

Het Servicecentrum Drechtsteden sluit 2020 af met een incidenteel positief resultaat van € 286.000. Dit resultaat is opgebouwd als volgt: - Exploitatieresultaat voor onttrekking aan reserves t.b.v. exploitatie: € 123.000 - Vrijval frictievoorziening: € 163.000 Totaalresultaat 2020: €286.000

14

a. Exploitatieresultaat Het incidentele exploitatieresultaat 2020 ter grootte van € 123.000 ligt in de lijn van de prognose uit de 2e bestuursrapportage 2020. In die rapportage werd een incidenteel saldo geprognotiseerd van € 150.000 en wijkt derhalve nauwelijks af van het werkelijke exploitatieresultaat.

b. Vrijval voorziening frictiekosten De hoogte van de voorziening frictiekosten wordt bij elke jaarrekening opnieuw vastgesteld. Over 2020 is er een vrijval vanuit de frictievoorzieningen van € 163.000. Overeenkomstig de bestendige gedragslijn worden vrijvallende bedragen uitgekeerd aan de eigenaren. In paragraaf 2.3.2. 'Programmaverantwoording SCD’ wordt uitgebreider ingegaan op het behaalde resultaat.

Gemeentebelastingen en Basisinformatie Drechtsteden

De extra inzet vanwege de coronacrisis, het tot stand komen van de digitale balie belastingen én de extra werkzaamheden voor de uitvoering van de WOZ, hebben bij de GBD uiteindelijk geleid tot een tekort van € 119.000. Binnen de begroting van de GBD/OCD is hier geen dekking voor gevonden. Het bij de 2e bestuursrapportage 2020 gemelde risico van € 90.000 (belastingen) is hierdoor helaas manifest geworden. Van het gemelde risico vanwege de kosten bezwaarschriften no cure, no paybureaus ter grootte van € 500.000 is uiteindelijk € 37.000 extra budget nodig.

In de 2e bestuursrapportage 2020 hebben wij de melding gedaan, dat voor de ontwikkeling van het Smart Data Center gezocht is naar dekking van € 200.000 uit het RPP. Bij het verrekenen hiervan bleek echter dat er geen ruimte was binnen het RPP. De dekking uit het RPP is dan helaas achterwege gebleven. Dit leidt bij de jaarrekening tot een aanvullende gemeentelijke bijdrage van € 200.000. Van het opgenomen COVID-risico voor het OCD, ter grootte van € 150.000 is € 13.000 reëel geworden. Het totale tekort bij het OCD bedraagt € 213.000. Al met al sluit GBD/OCD af met een negatief saldo van in totaal € 332.000 (€ 119.000 GBD + € 213.000 OCD).

15

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

1.4. Voorstel resultaatbestemming per begrotingsprogramma Het te bestemmen resultaat bij de jaarrekening 2020 bedraagt € -. Bij alle programmaonderdelen is sprake van resultaatbepaling. Bij deze onderdelen worden de vaste financieringsafspraken, inclusief de afrekening met de gemeenten, reeds in de jaarrekening verwerkt, bij wijze van resultaatbepaling. Er is dan geen te bestemmen resultaat meer. In bijzondere situaties kan de Drechtraad worden gevraagd een besluit te nemen over de bestemming van het resultaat in verband met budgetoverheveling/ reservevorming. Niet-bestede budgetten kunnen tot een voordelig resultaat leiden bij de jaarrekening. Aan de Drechtraad kan worden voorgesteld om het benodigde budget bij de bestemming van het rekeningresultaat in het volgende jaar opnieuw ter beschikking te laten stellen. Over het jaar 2020 is dit niet het geval.

1.5. COVID-19 De coronacrisis en de -maatregelen hebben een groot effect op de samenleving en de economie, ook in de Drechtsteden. Aan het eind van het eerste kwartaal van 2020 werden de eerste gevolgen van de pandemie zichtbaar. Door het toenemend aantal besmettingen, die bovendien vaker dan gewenst een ernstig verloop kenden, kwam de volksgezondheid onder druk te staan en kwam de regering met maatregelen. Nederland werd een 1,5 meter-samenleving en er werden allerlei maatregelen opgelegd, waaronder sluiting van horeca, winkels, evenementen en dergelijke. In deze samenleving kromp de economie snel, waardoor zelfstandig en volwaardig leven, werken en wonen voor steeds meer mensen een uitdaging werd.

De coronacrisis heeft ook grote invloed op de organisatie, het werk en uitvoering. Met name de sociale dienst, het servicecentrum en de gemeentebelastingen hebben de effecten van corona ondervonden. Denk hierbij aan de uitvoering van de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo), waarmee duizenden zelfstandig ondernemers in de regio direct financiële ondersteuning konden ontvangen. Het servicecentrum zorgde ervoor dat binnen een paar dagen medewerkers van de GRD en gemeenten probleemloos konden overschakelen van kantoorwerk naar digitaal werken via MS Teams terwijl de dienstverlening aan de klantenorganisaties werd voortgezet. Bij de gemeentebelastingen heeft de coronacrisis impact op het heffen en innen van lokale belastingen voor de deelnemende gemeenten. Zo was er extra aandacht voor getroffen ondernemers en de manier waarop invordering hier gestalte kreeg. De afgelopen maanden is de Drechtraad regelmatig op de hoogte gehouden van de inhoudelijke en financiële ontwikkelingen, met waar nodig met een voorstel voor de wijziging van de begroting. In deze jaarstukken zijn de inhoudelijke en financiële gevolgen van de coronacrisis verwerkt. In onderstaande tabel zijn de effecten 2020 van de coronacrisis opgenomen. bedragen x € 1.000)

SDDBestaanszekerheid versterken SDDBestaanszekerheid versterken

SDD - Ontwikkelen naar werk________ SDD - Ontwikkelen naar werk

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers (Tozo).___________________ De uitkeringslasten in combinatie met dalende kosten als gevolg van dalende aantallen IOAW/IOAZ/BBZ en LKS zorgen ervoor dat de lasten per saldo stijgen met € 3,7 miljoen. Hiervan wordt door het Rijk € 3,7 miljoen gecompenseerd (BUIG). Lagere lasten Participatie

Lagere lasten project Kinderopvang gemeente Dordrecht en Zwijndrecht

Lasten 23 029

Baten 42.875

3.700

3.700

Saldo 19 846

p. 26 e.v.

2’ burap 2020

-732

732

p.32 e.v.

-71

71

p.32 e.v.

16

SDD - Zorgen voor ondersteuning

Continuïteitsbijdragen Wmo: op grond van de landelijke afspraken heeft de SDD zorgaanbieders doorbetaald.

SDD - Zorgen voor ondersteuning SDD - apparaat overhead

Hogere lasten apparaat

162

De SDD heeft in verband met COVID-19 extra kosten moeten maken. Per saldo leidt dit tot een overschrijding van de overheadkosten

254

SDD - apparaat overhead_____ SCD

GBD/ OCD GBD/ OCD Totaal

1.500

-162

601

442

90 -13

p. 37 e.v.

2e burap 2020

254

-95

Hogere lasten/ lagere opbrengsten i.v.m. corona Hogere lasten/ lagere opbrengsten i.v.m. corona Hogere lasten/ lagere opbrengsten i.v.m. corona

p 37 e.v

1 500

95

p 39

-159

p 47

-90

p 49

-13

p 49

S233

Bureau Drechtsteden en Ingenieursbureau Drechtsteden hebben wat extra middelen aangeschaft om het thuiswerken te faciliteren. Daarnaast zijn er nog geringe, extra kosten gemaakt met betrekking tot 1,5 meter-kantooromgeving en de aanschaf van hygiëne middelen.

In hoofdstuk 2 'Programmaverantwoording' worden voor elke GRD-dochter de corona-effecten verder beschreven.

17

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I

2.

Programmaverantwoording

2.1.

Beleid en bestuur

Voor de programmaverantwoording dient het bij de begroting vastgestelde beleid als uitgangspunt. Per programma wordt ingegaan op de drie ’w-vragen’: Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat heeft het gekost? 2.1.1. Groeiagenda Bij de 2e bestuursrapportage 2020 is het budget van de Groeiagenda via een begrotingswijziging uit de programmabegroting gehaald. Het budget van de Groeiagenda is daarom geen onderdeel meer van de begroting en jaarrekening van de GRD.

De uitvoering van de Groeiagenda ligt met ingang van 2020 bij de gemeenten, 2019 was het laatste jaar van verantwoording van de Groeiagenda via de GRD. Hierin is het laatste deel van het budget van de Groeiagenda opgenomen (afronding resultaatbestemming uit 2019).

Wat heeft het gekost? (bedragen x € 1.000)

Saldo van baten en lasten Mutaties reserve Resultaat

2.1.2.

_ „_______ Actuele begroting 2020 Lasten Baten Saldo 200 200

-200 200 200

Lasten

Realisatie 2020 Baten Saldo

Lasten

Afwijking Baten

Saldo

-

200 200

200 200

200

Beleid en bestuur

Wat hebben we bereikt en wat hebben we gedaan ?

Profiel en resultaten Bureau Drechtsteden In 2020 heeft Bureau Drechtsteden een verandering doorgemaakt na de overheveling van de taken vanuit de Groeiagenda naar Dordrecht en de overheveling van het ClO-office naar het SCD. Hierdoor is vanaf 1 januari een afgeslankt Bureau Drechtsteden ontstaan en zijn we verder gegaan als stafbureau voor de GRD. We hebben daarbij de ambitie om de externe gerichtheid te versterken, als politiekbestuurlijke gids comfort te bieden aan het Netwerk en de concernbrede stafprocessen te versterken. Ter attentie van de externe gerichtheid is gekeken hoe binnen Zuid-Holland Zuid slimme combinaties kunnen worden gemaakt en is aansluiting gezocht met de provinciale groeiagenda. In 2020 is hiervoor de Regiodeal Drechtsteden-Gorinchem ondertekend. Deze biedt goede aanknopingspunten. Ook is gekeken naar het ontwikkelen van nieuwe kernboodschappen en een nieuwe visuele identiteit voor de regio. Dit heeft geresulteerd in de merkstrategie Drechtsteden.

We werkten in 2020 aan de versterking van concernbrede stafprocessen. Vanaf begin dit jaar is de Functionaris Gegevensbescherming ondergebracht bij Bureau Drechtsteden. Hierdoor hebben we een trekkende rol opgepakt om de aanbevelingen vanuit de Jaarrapportage Privacy binnen de GRD in te voeren. Zo is er nieuw privacybeleid geformuleerd. Bij de financiële functie is een start gemaakt om de kennis rondom data-science en governance te versterken.

Verder is binnen het Bureau het Informatiemanagement versterkt met een informatiestrateeg die werkt aan enerzijds de informatiebehoefte van het Bureau maar anderzijds ook aan die van de GRD als geheel. Speciale aandacht is hierbij gericht op de ontwikkeling van een 360 graden klantbeeld. Tot slot erkennen we de toegenomen behoefte aan projectmatig werken binnen het netwerk en ook binnen het Bureau.

18

Ten aanzien van de Bestuursondersteuning hebben we het totaaloverzicht bevorderd door de inrichting en het beheer van de bestuurlijke jaaragenda.

Als gevolg van het principebesluit van de collegeconferentie van 27 oktober jl. over een nieuwe samenwerking binnen de Drechtsteden zijn aan het eind van het jaar voorbereidende werkzaamheden opgestart.

Ruimtelijk economische taken Na het vaststellen van de Uitwerkingsovereenkomst samenwerking op het gebied van ruimtelijke economie door alle zeven Drechtsteden gemeenten eind 2020, is de uitvoering en de (materiële en personele) budgetten van de Groeiagenda definitief overgeheveld naar de gemeente Dordrecht. Naast de werkzaamheden rondom de Groeiagenda zijn er aanvullend drie uitvoeringstaken vanuit dit de ruimtelijk economisch domein belegd bij de GRD. Dit zijn het Regionaal Platform Verkeersveiligheid (RPV), het exploiteren van de walstroomvoorziening en het collecteren van de Drechtstedenbijdragen aan de Waterbusexploitatie. In lijn met de bovenstaande beweging zijn deze taken ondergebracht bij de gemeente Dordrecht (2e bestuursrapportage 2020 GRD). In 2020 zijn de voorbereidingen getroffen om dit vanaf 1 januari 2021 voor de walstroomvoorziening en de waterbusexploitatie te realiseren. Vanaf 1 januari 2022 geldt dit voor het RPV.

COVID-19 Bureau Drechtsteden levert vooral ondersteunende werkzaamheden. Er zijn wat extra middelen aangeschaft om het thuiswerken te faciliteren. Daarnaast zijn er nog geringe, extra kosten gemaakt met betrekking tot 1,5 meter-kantooromgeving en de aanschaf van hygiëne middelen. Waf heeft het gekost? (bedragen x € 1.000) Actuele begroting 2020 Lasten Baten Saldo